禁使【登录】

ok8.org > 《商君书》 > 《禁使》 > 拼音版

人(rén )主(zhǔ )之(zhī )所(suǒ )以(yǐ )禁(jìn )使(shǐ )者(zhě ),赏(shǎng )罚(fá )也(yě )。赏(shǎng )随(suí )功(gōng ),罚(fá )随(suí )罪(zuì )。故(gù )论(lùn )功(gōng )察(chá )罪(zuì ),不(bú )可(kě )不(bú )审(shěn )也(yě )。夫(fū )赏(shǎng )高(gāo )罚(fá )下(xià ),而(ér )上(shàng )无(wú )必(bì )知(zhī )其(qí )道(dào )也(yě ),与(yǔ )无(wú )道(dào )同(tóng )也(yě )。凡(fán )知(zhī )道(dào )者(zhě ),势(shì )、数(shù )也(yě )。故(gù )先(xiān )王(wáng )不(bú )恃(shì )其(qí )强(qiáng ),而(ér )恃(shì )其(qí )势(shì );不(bú )恃(shì )其(qí )信(xìn ),而(ér )恃(shì )其(qí )数(shù )。今(jīn )夫(fū )飞(fēi )蓬(péng )遇(yù )飘(piāo )风(fēng )而(ér )行(háng )千(qiān )里(lǐ ),乘(chéng )风(fēng )之(zhī )势(shì )也(yě );探(tàn )渊(yuān )者(zhě )知(zhī )千(qiān )仞(rèn )之(zhī )深(shēn ),县(xiàn )绳(shéng )之(zhī )数(shù )也(yě )。故(gù )托(tuō )其(qí )势(shì )者(zhě ),虽(suī )远(yuǎn )必(bì )至(zhì );守(shǒu )其(qí )数(shù )者(zhě ),虽(suī )深(shēn )必(bì )得(dé )。今(jīn )夫(fū )幽(yōu )夜(yè ),山(shān )陵(líng )之(zhī )大(dà ),而(ér )离(lí )娄(lóu )不(bú )见(jiàn );清(qīng )朝(cháo )日(rì ),则(zé )上(shàng )别(bié )飞(fēi )鸟(niǎo ),下(xià )察(chá )秋(qiū )豪(háo )。故(gù )目(mù )之(zhī )见(jiàn )也(yě ),托(tuō )日(rì )之(zhī )势(shì )也(yě )。得(dé )势(shì )之(zhī )至(zhì ),不(bú )参(cān )官(guān )而(ér )洁(jié ),陈(chén )数(shù )而(ér )物(wù )当(dāng )。今(jīn )恃(shì )多(duō )官(guān )众(zhòng )吏(lì ),官(guān )立(lì )丞(chéng )、监(jiān )。夫(fū )置(zhì )丞(chéng )立(lì )监(jiān )者(zhě ),且(qiě )以(yǐ )禁(jìn )人(rén )之(zhī )为(wéi )利(lì )也(yě );而(ér )丞(chéng )、监(jiān )亦(yì )欲(yù )为(wéi )利(lì ),则(zé )何(hé )以(yǐ )相(xiàng )禁(jìn )?故(gù )恃(shì )丞(chéng )、监(jiān )而(ér )治(zhì )者(zhě ),仅(jǐn )存(cún )之(zhī )治(zhì )也(yě )。通(tōng )数(shù )者(zhě )不(bú )然(rán )也(yě )。别(bié )其(qí )势(shì ),难(nán )其(qí )道(dào ),故(gù )曰(yuē ):其(qí )势(shì )难(nán )匿(nì )者(zhě ),虽(suī )跖(zhí )不(bú )为(wéi )非(fēi )焉(yān )。故(gù )先(xiān )王(wáng )贵(guì )势(shì )。

或(huò )曰(yuē ):“人(rén )主(zhǔ )执(zhí )虚(xū )、后(hòu )以(yǐ )应(yīng ),则(zé )物(wù )应(yīng )稽(jī )验(yàn );稽(jī )验(yàn ),则(zé )奸(jiān )得(dé )。”君(jūn )以(yǐ )为(wéi )不(bú )然(rán )。夫(fū )吏(lì )专(zhuān )制(zhì )决(jué )事(shì )于(yú )千(qiān )里(lǐ )之(zhī )外(wài ),十(shí )二(èr )月(yuè )而(ér )计(jì )书(shū )以(yǐ )定(dìng ),事(shì )以(yǐ )一(yī )岁(suì )别(bié )计(jì ),而(ér )主(zhǔ )以(yǐ )一(yī )听(tīng ),见(jiàn )所(suǒ )疑(yí )焉(yān ),不(bú )可(kě )蔽(bì ),员(yuán )不(bú )足(zú )。夫(fū )物(wù )至(zhì ),则(zé )目(mù )不(bú )得(dé )不(bú )见(jiàn );言(yán )薄(báo ),则(zé )耳(ěr )不(bú )得(dé )不(bú )闻(wén )。故(gù )物(wù )至(zhì )则(zé )变(biàn ),言(yán )至(zhì )则(zé )论(lùn )。故(gù )治(zhì )国(guó )之(zhī )制(zhì ),民(mín )不(bú )得(dé )避(bì )罪(zuì ),如(rú )目(mù )不(bú )能(néng )以(yǐ )所(suǒ )见(jiàn )遁(dùn )心(xīn )。今(jīn )乱(luàn )国(guó )不(bú )然(rán ),恃(shì )多(duō )官(guān )众(zhòng )吏(lì )。吏(lì )虽(suī )众(zhòng ),同(tóng )体(tǐ )一(yī )也(yě )。夫(fū )同(tóng )体(tǐ )一(yī )者(zhě )相(xiàng )不(bú )可(kě )。且(qiě )夫(fū )利(lì )异(yì )而(ér )害(hài )不(bú )同(tóng )者(zhě )。先(xiān )王(wáng )所(suǒ )以(yǐ )为(wéi )保(bǎo )也(yě )。故(gù )至(zhì )治(zhì ),夫(fū )妻(qī )、交(jiāo )友(yǒu )不(bú )能(néng )相(xiàng )为(wéi )弃(qì )恶(è )盖(gài )非(fēi ),而(ér )不(bú )害(hài )于(yú )亲(qīn ),民(mín )人(rén )不(bú )能(néng )相(xiàng )为(wéi )隐(yǐn )。上(shàng )与(yǔ )吏(lì )也(yě ),事(shì )合(hé )而(ér )利(lì )异(yì )者(zhě )也(yě )。今(jīn )夫(fū )驺(zōu )、虞(yú )以(yǐ )相(xiàng )监(jiān ),不(bú )可(kě ),事(shì )合(hé )而(ér )利(lì )异(yì )者(zhě )也(yě )。若(ruò )使(shǐ )马(mǎ )、焉(yān )能(néng )言(yán ),则(zé )驺(zōu )、虞(yú )无(wú )所(suǒ )逃(táo )其(qí )恶(è )矣(yǐ ),利(lì )异(yì )也(yě )。利(lì )合(hé )而(ér )恶(è )同(tóng )者(zhě ),父(fù )不(bú )能(néng )以(yǐ )问(wèn )子(zǐ ),君(jūn )不(bú )能(néng )以(yǐ )问(wèn )臣(chén )。吏(lì )之(zhī )与(yǔ )吏(lì ),利(lì )合(hé )而(ér )恶(è )同(tóng )也(yě )。夫(fū )事(shì )合(hé )而(ér )利(lì )异(yì )者(zhě ),先(xiān )王(wáng )之(zhī )所(suǒ )以(yǐ )为(wéi )端(duān )也(yě )。民(mín )之(zhī )蔽(bì )主(zhǔ ),而(ér )不(bú )害(hài )于(yú )盖(gài )。贤(xián )者(zhě )不(bú )能(néng )益(yì ),不(bú )肖(xiāo )者(zhě )不(bú )能(néng )损(sǔn )。故(gù )遗(yí )贤(xián )去(qù )知(zhī ),治(zhì )之(zhī )数(shù )也(yě )。

阅读:25503

打赏捐助〔Donate〕>>>

《禁使》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库