显学【登录】

ok8.org > 《韩非子》 > 《显学》 > 拼音版

世(shì )之(zhī )显(xiǎn )学(xué ),儒(rú )、墨(mò )也(yě )。儒(rú )之(zhī )所(suǒ )至(zhì ),孔(kǒng )丘(qiū )也(yě )。墨(mò )之(zhī )所(suǒ )至(zhì ),墨(mò )翟(zhái )也(yě )。自(zì )孔(kǒng )子(zǐ )之(zhī )死(sǐ )也(yě ),有(yǒu )子(zǐ )张(zhāng )之(zhī )儒(rú ),有(yǒu )子(zǐ )思(sī )之(zhī )儒(rú ),有(yǒu )颜(yán )氏(shì )之(zhī )儒(rú ),有(yǒu )孟(mèng )氏(shì )之(zhī )儒(rú ),有(yǒu )漆(qī )雕(diāo )氏(shì )之(zhī )儒(rú ),有(yǒu )仲(zhòng )良(liáng )氏(shì )之(zhī )儒(rú ),有(yǒu )孙(sūn )氏(shì )之(zhī )儒(rú ),有(yǒu )乐(lè )正(zhèng )乐(lè )之(zhī )儒(rú )。自(zì )墨(mò )子(zǐ )之(zhī )死(sǐ )也(yě ),有(yǒu )相(xiàng )里(lǐ )氏(shì )之(zhī )墨(mò ),有(yǒu )相(xiàng )夫(fū )氏(shì )之(zhī )墨(mò ),有(yǒu )邓(dèng )陵(líng )氏(shì )之(zhī )墨(mò )。故(gù )孔(kǒng )、墨(mò )之(zhī )后(hòu ),儒(rú )分(fèn )为(wéi )八(bā ),墨(mò )离(lí )为(wéi )三(sān ),取(qǔ )舍(shě )相(xiàng )反(fǎn )不(bú )同(tóng ),而(ér )皆(jiē )自(zì )谓(wèi )真(zhēn )孔(kǒng )、墨(mò ),孔(kǒng )、墨(mò )不(bú )可(kě )复(fù )生(shēng ),将(jiāng )谁(shuí )使(shǐ )定(dìng )世(shì )之(zhī )学(xué )乎(hū )?孔(kǒng )子(zǐ )、墨(mò )子(zǐ )俱(jù )道(dào )尧(yáo )、舜(shùn ),而(ér )取(qǔ )舍(shě )不(bú )同(tóng ),皆(jiē )自(zì )谓(wèi )真(zhēn )尧(yáo )、舜(shùn ),尧(yáo )、舜(shùn )不(bú )复(fù )生(shēng ),将(jiāng )谁(shuí )使(shǐ )定(dìng )儒(rú )、墨(mò )之(zhī )诚(chéng )乎(hū )?殷(yīn )、周(zhōu )七(qī )百(bǎi )余(yú )岁(suì ),虞(yú )、夏(xià )二(èr )千(qiān )余(yú )岁(suì ),而(ér )不(bú )能(néng )定(dìng )儒(rú )、墨(mò )之(zhī )真(zhēn );今(jīn )乃(nǎi )欲(yù )审(shěn )尧(yáo )、舜(shùn )之(zhī )道(dào )于(yú )三(sān )千(qiān )岁(suì )之(zhī )前(qián ),意(yì )者(zhě )其(qí )不(bú )可(kě )必(bì )乎(hū )!无(wú )参(cān )验(yàn )而(ér )必(bì )之(zhī )者(zhě ),愚(yú )也(yě );弗(fú )能(néng )必(bì )而(ér )据(jù )之(zhī )者(zhě ),诬(wū )也(yě )。故(gù )明(míng )据(jù )先(xiān )王(wáng ),必(bì )定(dìng )尧(yáo )、舜(shùn )者(zhě ),非(fēi )愚(yú )则(zé )诬(wū )也(yě )。愚(yú )诬(wū )之(zhī )学(xué ),杂(zá )反(fǎn )之(zhī )行(háng ),明(míng )主(zhǔ )弗(fú )受(shòu )也(yě )。

墨(mò )者(zhě )之(zhī )葬(zàng )也(yě ),冬(dōng )日(rì )冬(dōng )服(fú ),夏(xià )日(rì )夏(xià )服(fú ),桐(tóng )棺(guān )三(sān )寸(cùn ),服(fú )丧(sàng )三(sān )月(yuè ),世(shì )以(yǐ )为(wéi )俭(jiǎn )而(ér )礼(lǐ )之(zhī )。儒(rú )者(zhě )破(pò )家(jiā )而(ér )葬(zàng ),服(fú )丧(sàng )三(sān )年(nián ),大(dà )毁(huǐ )扶(fú )杖(zhàng ),世(shì )主(zhǔ )以(yǐ )为(wéi )孝(xiào )而(ér )礼(lǐ )之(zhī )。夫(fū )是(shì )墨(mò )子(zǐ )之(zhī )俭(jiǎn ),将(jiāng )非(fēi )孔(kǒng )子(zǐ )之(zhī )侈(chǐ )也(yě );是(shì )孔(kǒng )子(zǐ )之(zhī )孝(xiào ),将(jiāng )非(fēi )墨(mò )子(zǐ )之(zhī )戾(lì )也(yě )。今(jīn )孝(xiào )、戾(lì )、侈(chǐ )、俭(jiǎn )俱(jù )在(zài )儒(rú )、墨(mò ),而(ér )上(shàng )兼(jiān )礼(lǐ )之(zhī )。漆(qī )雕(diāo )之(zhī )议(yì ),不(bú )色(sè )挠(náo ),不(bú )目(mù )逃(táo ),行(háng )曲(qǔ )则(zé )违(wéi )于(yú )臧(zāng )获(huò ),行(háng )直(zhí )则(zé )怒(nù )于(yú )诸(zhū )侯(hóu ),世(shì )主(zhǔ )以(yǐ )为(wéi )廉(lián )而(ér )礼(lǐ )之(zhī )。宋(sòng )荣(róng )子(zǐ )之(zhī )议(yì ),设(shè )不(bú )斗(dòu )争(zhēng ),取(qǔ )不(bú )随(suí )仇(chóu ),不(bú )羞(xiū )囹(líng )圄(yǔ ),见(jiàn )侮(wǔ )不(bú )辱(rǔ ),世(shì )主(zhǔ )以(yǐ )为(wéi )宽(kuān )而(ér )礼(lǐ )之(zhī )。夫(fū )是(shì )漆(qī )雕(diāo )之(zhī )廉(lián ),将(jiāng )非(fēi )宋(sòng )荣(róng )之(zhī )恕(shù )也(yě );是(shì )宋(sòng )荣(róng )之(zhī )宽(kuān ),将(jiāng )非(fēi )漆(qī )雕(diāo )之(zhī )暴(bào )也(yě )。今(jīn )宽(kuān )、廉(lián )、恕(shù )、暴(bào )俱(jù )在(zài )二(èr )子(zǐ ),人(rén )主(zhǔ )兼(jiān )而(ér )礼(lǐ )之(zhī )。自(zì )愚(yú )诬(wū )之(zhī )学(xué )、杂(zá )反(fǎn )之(zhī )辞(cí )争(zhēng ),而(ér )人(rén )主(zhǔ )俱(jù )听(tīng )之(zhī ),故(gù )海(hǎi )内(nèi )之(zhī )士(shì ),言(yán )无(wú )定(dìng )术(shù ),行(háng )无(wú )常(cháng )议(yì )。夫(fū )冰(bīng )炭(tàn )不(bú )同(tóng )器(qì )而(ér )久(jiǔ ),寒(hán )暑(shǔ )不(bú )兼(jiān )时(shí )而(ér )至(zhì ),杂(zá )反(fǎn )之(zhī )学(xué )不(bú )两(liǎng )立(lì )而(ér )治(zhì )。今(jīn )兼(jiān )听(tīng )杂(zá )学(xué )缪(miù )行(háng )同(tóng )异(yì )之(zhī )辞(cí ),安(ān )得(dé )无(wú )乱(luàn )乎(hū )?听(tīng )行(háng )如(rú )此(cǐ ),其(qí )于(yú )治(zhì )人(rén )又(yòu )必(bì )然(rán )矣(yǐ )。

今(jīn )世(shì )之(zhī )学(xué )士(shì )语(yǔ )治(zhì )者(zhě ),多(duō )曰(yuē ):“与(yǔ )贫(pín )穷(qióng )地(dì )以(yǐ )实(shí )无(wú )资(zī )。”今(jīn )夫(fū )与(yǔ )人(rén )相(xiàng )善(shàn )也(yě ),无(wú )丰(fēng )年(nián )旁(páng )入(rù )之(zhī )利(lì )而(ér )独(dú )以(yǐ )完(wán )给(gěi )者(zhě ),非(fēi )力(lì )则(zé )俭(jiǎn )也(yě )。与(yǔ )人(rén )相(xiàng )善(shàn )也(yě ),无(wú )饥(jī )馑(jǐn )、疾(jí )疚(jiù )、祸(huò )罪(zuì )之(zhī )殃(yāng )独(dú )以(yǐ )贫(pín )穷(qióng )者(zhě ),非(fēi )侈(chǐ )则(zé )堕(duò )也(yě )。侈(chǐ )而(ér )堕(duò )者(zhě )贫(pín ),而(ér )力(lì )而(ér )俭(jiǎn )者(zhě )富(fù )。今(jīn )上(shàng )征(zhēng )敛(liǎn )于(yú )富(fù )人(rén )以(yǐ )布(bù )施(shī )于(yú )贫(pín )家(jiā ),是(shì )夺(duó )力(lì )俭(jiǎn )而(ér )与(yǔ )侈(chǐ )堕(duò )也(yě ),而(ér )欲(yù )索(suǒ )民(mín )之(zhī )疾(jí )作(zuò )而(ér )节(jiē )用(yòng ),不(bú )可(kě )得(dé )也(yě )。

今(jīn )有(yǒu )人(rén )于(yú )此(cǐ ),义(yì )不(bú )入(rù )危(wēi )城(chéng ),不(bú )处(chù )军(jūn )旅(lǚ ),不(bú )以(yǐ )天(tiān )下(xià )大(dà )利(lì )易(yì )其(qí )胫(jìng )一(yī )毛(máo ),世(shì )主(zhǔ )必(bì )从(cóng )而(ér )礼(lǐ )之(zhī ),贵(guì )其(qí )智(zhì )而(ér )高(gāo )其(qí )行(háng ),以(yǐ )为(wéi )轻(qīng )物(wù )重(zhòng )生(shēng )之(zhī )士(shì )也(yě )。夫(fū )上(shàng )所(suǒ )以(yǐ )陈(chén )良(liáng )田(tián )大(dà )宅(zhái ),设(shè )爵(jué )禄(lù ),所(suǒ )以(yǐ )易(yì )民(mín )死(sǐ )命(mìng )也(yě )。今(jīn )上(shàng )尊(zūn )贵(guì )轻(qīng )物(wù )重(zhòng )生(shēng )之(zhī )士(shì ),而(ér )索(suǒ )民(mín )之(zhī )出(chū )死(sǐ )而(ér )重(zhòng )殉(xùn )上(shàng )事(shì ),不(bú )可(kě )得(dé )也(yě )。藏(cáng )书(shū )策(cè ),习(xí )谈(tán )论(lùn ),聚(jù )徒(tú )役(yì ),服(fú )文(wén )学(xué )而(ér )议(yì )说(shuō ),世(shì )主(zhǔ )必(bì )从(cóng )而(ér )礼(lǐ )之(zhī ),曰(yuē ):“敬(jìng )贤(xián )士(shì ),先(xiān )王(wáng )之(zhī )道(dào )也(yě )。”夫(fū )吏(lì )之(zhī )所(suǒ )税(shuì ),耕(gēng )者(zhě )也(yě );而(ér )上(shàng )之(zhī )所(suǒ )养(yǎng ),学(xué )士(shì )也(yě )。耕(gēng )者(zhě )则(zé )重(zhòng )税(shuì ),学(xué )士(shì )则(zé )多(duō )赏(shǎng ),而(ér )索(suǒ )民(mín )之(zhī )疾(jí )作(zuò )而(ér )少(shǎo )言(yán )谈(tán ),不(bú )可(kě )得(dé )也(yě )。立(lì )节(jiē )参(cān )明(míng ),执(zhí )操(cāo )不(bú )侵(qīn ),怨(yuàn )言(yán )过(guò )于(yú )耳(ěr ),必(bì )随(suí )之(zhī )以(yǐ )剑(jiàn ),世(shì )主(zhǔ )必(bì )从(cóng )而(ér )礼(lǐ )之(zhī ),以(yǐ )为(wéi )自(zì )好(hǎo )之(zhī )士(shì )。夫(fū )斩(zhǎn )首(shǒu )之(zhī )劳(láo )不(bú )赏(shǎng ),而(ér )家(jiā )斗(dòu )之(zhī )勇(yǒng )尊(zūn )显(xiǎn ),而(ér )索(suǒ )民(mín )之(zhī )疾(jí )战(zhàn )距(jù )敌(dí )而(ér )无(wú )私(sī )斗(dòu ),不(bú )可(kě )得(dé )也(yě )。国(guó )平(píng )则(zé )养(yǎng )儒(rú )侠(xiá ),难(nán )至(zhì )则(zé )用(yòng )介(jiè )士(shì )。所(suǒ )养(yǎng )者(zhě )非(fēi )所(suǒ )用(yòng ),所(suǒ )用(yòng )者(zhě )非(fēi )所(suǒ )养(yǎng ),此(cǐ )所(suǒ )以(yǐ )乱(luàn )也(yě )。且(qiě )夫(fū )人(rén )主(zhǔ )于(yú )听(tīng )学(xué )也(yě ),若(ruò )是(shì )其(qí )言(yán ),宜(yí )布(bù )之(zhī )官(guān )而(ér )用(yòng )其(qí )身(shēn );若(ruò )非(fēi )其(qí )言(yán ),宜(yí )去(qù )其(qí )身(shēn )而(ér )息(xī )其(qí )端(duān )。今(jīn )以(yǐ )为(wéi )是(shì )也(yě ),而(ér )弗(fú )布(bù )于(yú )官(guān );以(yǐ )为(wéi )非(fēi )也(yě ),而(ér )不(bú )息(xī )其(qí )端(duān )。是(shì )而(ér )不(bú )用(yòng ),非(fēi )而(ér )不(bú )息(xī ),乱(luàn )亡(wáng )之(zhī )道(dào )也(yě )。

澹(dàn )台(tái )子(zǐ )羽(yǔ ),君(jūn )子(zǐ )之(zhī )容(róng )也(yě ),仲(zhòng )尼(ní )几(jǐ )而(ér )取(qǔ )之(zhī ),与(yǔ )处(chù )久(jiǔ )而(ér )行(háng )不(bú )称(chēng )其(qí )貌(mào )。宰(zǎi )予(yǔ )之(zhī )辞(cí ),雅(yǎ )而(ér )文(wén )也(yě ),仲(zhòng )尼(ní )几(jǐ )而(ér )取(qǔ )之(zhī ),与(yǔ )处(chù )久(jiǔ )而(ér )智(zhì )不(bú )充(chōng )其(qí )辩(biàn )。故(gù )孔(kǒng )子(zǐ )曰(yuē ):“以(yǐ )容(róng )取(qǔ )人(rén )乎(hū ),失(shī )之(zhī )子(zǐ )羽(yǔ );以(yǐ )言(yán )取(qǔ )人(rén )乎(hū ),失(shī )之(zhī )宰(zǎi )予(yǔ )。”故(gù )以(yǐ )仲(zhòng )尼(ní )之(zhī )智(zhì )而(ér )有(yǒu )失(shī )实(shí )之(zhī )声(shēng )。今(jīn )之(zhī )新(xīn )辩(biàn )滥(làn )乎(hū )宰(zǎi )予(yǔ ),而(ér )世(shì )主(zhǔ )之(zhī )听(tīng )眩(xuàn )乎(hū )仲(zhòng )尼(ní ),为(wéi )悦(yuè )其(qí )言(yán ),因(yīn )任(rèn )其(qí )身(shēn ),则(zé )焉(yān )得(dé )无(wú )失(shī )乎(hū )?是(shì )以(yǐ )魏(wèi )任(rèn )孟(mèng )卯(mǎo )之(zhī )辩(biàn ),而(ér )有(yǒu )华(huá )下(xià )之(zhī )患(huàn );赵(zhào )任(rèn )马(mǎ )服(fú )之(zhī )辩(biàn ),而(ér )有(yǒu )长(zhǎng )平(píng )之(zhī )祸(huò )。此(cǐ )二(èr )者(zhě ),任(rèn )辩(biàn )之(zhī )失(shī )也(yě )。夫(fū )视(shì )锻(duàn )锡(xī )而(ér )察(chá )青(qīng )黄(huáng ),区(qū )冶(yě )不(bú )能(néng )以(yǐ )必(bì )剑(jiàn );水(shuǐ )击(jī )鹄(hú )雁(yàn ),陆(lù )断(duàn )驹(jū )马(mǎ ),则(zé )臧(zāng )获(huò )不(bú )疑(yí )钝(dùn )利(lì )。发(fā )齿(chǐ )吻(wěn )形(xíng )容(róng ),伯(bó )乐(lè )不(bú )能(néng )以(yǐ )必(bì )马(mǎ );授(shòu )车(chē )就(jiù )驾(jià ),而(ér )观(guān )其(qí )末(mò )涂(tú ),则(zé )臧(zāng )获(huò )不(bú )疑(yí )驽(nú )良(liáng )。观(guān )容(róng )服(fú ),听(tīng )辞(cí )言(yán ),仲(zhòng )尼(ní )不(bú )能(néng )以(yǐ )必(bì )士(shì );试(shì )之(zhī )官(guān )职(zhí ),课(kè )其(qí )功(gōng )伐(fá ),则(zé )庸(yōng )人(rén )不(bú )疑(yí )于(yú )愚(yú )智(zhì )。故(gù )明(míng )主(zhǔ )之(zhī )吏(lì ),宰(zǎi )相(xiàng )必(bì )起(qǐ )于(yú )州(zhōu )部(bù ),猛(měng )将(jiāng )必(bì )发(fā )于(yú )卒(zú )伍(wǔ )。夫(fū )有(yǒu )功(gōng )者(zhě )必(bì )赏(shǎng ),则(zé )爵(jué )禄(lù )厚(hòu )而(ér )愈(yù )劝(quàn );迁(qiān )官(guān )袭(xí )级(jí ),则(zé )官(guān )职(zhí )大(dà )而(ér )愈(yù )治(zhì )。夫(fū )爵(jué )禄(lù )大(dà )而(ér )官(guān )职(zhí )治(zhì ),王(wáng )之(zhī )道(dào )也(yě )。

磐(pán )石(shí )千(qiān )里(lǐ ),不(bú )可(kě )谓(wèi )富(fù );象(xiàng )人(rén )百(bǎi )万(wàn ),不(bú )可(kě )谓(wèi )强(qiáng )。石(shí )非(fēi )不(bú )大(dà ),数(shù )非(fēi )不(bú )众(zhòng )也(yě ),而(ér )不(bú )可(kě )谓(wèi )富(fù )强(qiáng )者(zhě ),磐(pán )不(bú )生(shēng )粟(sù ),象(xiàng )人(rén )不(bú )可(kě )使(shǐ )距(jù )敌(dí )也(yě )。今(jīn )商(shāng )官(guān )技(jì )艺(yì )之(zhī )士(shì )亦(yì )不(bú )垦(kěn )而(ér )食(shí ),是(shì )地(dì )不(bú )垦(kěn ),与(yǔ )磐(pán )石(shí )一(yī )贯(guàn )也(yě )。儒(rú )侠(xiá )毋(wú )军(jūn )劳(láo ),显(xiǎn )而(ér )荣(róng )者(zhě ),则(zé )民(mín )不(bú )使(shǐ ),与(yǔ )象(xiàng )人(rén )同(tóng )事(shì )也(yě )。夫(fū )祸(huò )知(zhī )磐(pán )石(shí )象(xiàng )人(rén ),而(ér )不(bú )知(zhī )祸(huò )商(shāng )官(guān )儒(rú )侠(xiá )为(wéi )不(bú )垦(kěn )之(zhī )地(dì )、不(bú )使(shǐ )之(zhī )民(mín ),不(bú )知(zhī )事(shì )类(lèi )者(zhě )也(yě )。

故(gù )敌(dí )国(guó )之(zhī )君(jūn )王(wáng )虽(suī )说(shuō )吾(wú )义(yì ),吾(wú )弗(fú )入(rù )贡(gòng )而(ér )臣(chén );关(guān )内(nèi )之(zhī )侯(hóu )虽(suī )非(fēi )吾(wú )行(háng ),吾(wú )必(bì )使(shǐ )执(zhí )禽(qín )而(ér )朝(cháo )。是(shì )故(gù )力(lì )多(duō )则(zé )人(rén )朝(cháo ),力(lì )寡(guǎ )则(zé )朝(cháo )于(yú )人(rén ),故(gù )明(míng )君(jūn )务(wù )力(lì )。夫(fū )严(yán )家(jiā )无(wú )悍(hàn )虏(lǔ ),而(ér )慈(cí )母(mǔ )有(yǒu )败(bài )子(zǐ )。吾(wú )以(yǐ )此(cǐ )知(zhī )威(wēi )势(shì )之(zhī )可(kě )以(yǐ )禁(jìn )暴(bào ),而(ér )德(dé )厚(hòu )之(zhī )不(bú )足(zú )以(yǐ )止(zhǐ )乱(luàn )也(yě )。

夫(fū )圣(shèng )人(rén )之(zhī )治(zhì )国(guó ),不(bú )恃(shì )人(rén )之(zhī )为(wéi )吾(wú )善(shàn )也(yě ),而(ér )用(yòng )其(qí )不(bú )得(dé )为(wéi )非(fēi )也(yě )。恃(shì )人(rén )之(zhī )为(wéi )吾(wú )善(shàn )也(yě ),境(jìng )内(nèi )不(bú )什(shí )数(shù );用(yòng )人(rén )不(bú )得(dé )为(wéi )非(fēi ),一(yī )国(guó )可(kě )使(shǐ )齐(qí )。为(wéi )治(zhì )者(zhě )用(yòng )众(zhòng )而(ér )舍(shě )寡(guǎ ),故(gù )不(bú )务(wù )德(dé )而(ér )务(wù )法(fǎ )。夫(fū )必(bì )恃(shì )自(zì )直(zhí )之(zhī )箭(jiàn ),百(bǎi )世(shì )无(wú )矢(shǐ );恃(shì )自(zì )圜(huán )之(zhī )木(mù ),千(qiān )世(shì )无(wú )轮(lún )矣(yǐ )。自(zì )直(zhí )之(zhī )箭(jiàn ),自(zì )圜(huán )之(zhī )木(mù ),百(bǎi )世(shì )无(wú )有(yǒu )一(yī ),然(rán )而(ér )世(shì )皆(jiē )乘(chéng )车(chē )射(shè )禽(qín )者(zhě )何(hé )也(yě )?隐(yǐn )栝(guā )之(zhī )道(dào )用(yòng )也(yě )。虽(suī )有(yǒu )不(bú )恃(shì )隐(yǐn )栝(guā )而(ér )有(yǒu )自(zì )直(zhí )之(zhī )箭(jiàn )、自(zì )圜(huán )之(zhī )术(shù ),良(liáng )工(gōng )弗(fú )贵(guì )也(yě )。何(hé )则(zé )?乘(chéng )者(zhě )非(fēi )一(yī )人(rén ),射(shè )者(zhě )非(fēi )一(yī )发(fā )也(yě )。不(bú )恃(shì )赏(shǎng )罚(fá )而(ér )恃(shì )自(zì )善(shàn )之(zhī )民(mín ),明(míng )主(zhǔ )弗(fú )贵(guì )也(yě )。何(hé )则(zé )?国(guó )法(fǎ )不(bú )可(kě )失(shī ),而(ér )所(suǒ )治(zhì )非(fēi )一(yī )人(rén )也(yě )。故(gù )有(yǒu )术(shù )之(zhī )君(jūn ),不(bú )随(suí )适(shì )然(rán )之(zhī )善(shàn ),而(ér )行(háng )必(bì )然(rán )之(zhī )道(dào )。

今(jīn )或(huò )谓(wèi )人(rén )曰(yuē ):“使(shǐ )子(zǐ )必(bì )智(zhì )而(ér )寿(shòu )”,则(zé )世(shì )必(bì )以(yǐ )为(wéi )狂(kuáng )。夫(fū )智(zhì ),性(xìng )也(yě );寿(shòu ),命(mìng )也(yě )。性(xìng )命(mìng )者(zhě ),非(fēi )所(suǒ )学(xué )于(yú )人(rén )也(yě ),而(ér )以(yǐ )人(rén )之(zhī )所(suǒ )不(bú )能(néng )为(wéi )说(shuō )人(rén ),此(cǐ )世(shì )之(zhī )所(suǒ )以(yǐ )谓(wèi )之(zhī )为(wéi )狂(kuáng )也(yě )。谓(wèi )之(zhī )不(bú )能(néng )然(rán ),则(zé )是(shì )谕(yù )也(yě ),夫(fū )谕(yù )性(xìng )也(yě )。以(yǐ )仁(rén )义(yì )教(jiāo )人(rén ),是(shì )以(yǐ )智(zhì )与(yǔ )寿(shòu )说(shuō )也(yě ),有(yǒu )度(dù )之(zhī )主(zhǔ )弗(fú )受(shòu )也(yě )。故(gù )善(shàn )毛(máo )啬(sè )、西(xī )施(shī )之(zhī )美(měi ),无(wú )益(yì )吾(wú )面(miàn );用(yòng )脂(zhī )泽(zé )粉(fěn )黛(dài ),则(zé )倍(bèi )其(qí )初(chū )。言(yán )先(xiān )王(wáng )之(zhī )仁(rén )义(yì ),无(wú )益(yì )于(yú )治(zhì );明(míng )吾(wú )法(fǎ )度(dù ),必(bì )吾(wú )赏(shǎng )罚(fá )者(zhě ),亦(yì )国(guó )之(zhī )脂(zhī )泽(zé )粉(fěn )黛(dài )也(yě )。故(gù )明(míng )主(zhǔ )急(jí )其(qí )助(zhù )而(ér )缓(huǎn )其(qí )颂(sòng ),故(gù )不(bú )道(dào )仁(rén )义(yì )。

今(jīn )巫(wū )祝(zhù )之(zhī )祝(zhù )人(rén )曰(yuē ):“使(shǐ )若(ruò )千(qiān )秋(qiū )万(wàn )岁(suì )。”千(qiān )秋(qiū )万(wàn )岁(suì )之(zhī )声(shēng )括(kuò )耳(ěr ),而(ér )一(yī )日(rì )之(zhī )寿(shòu )无(wú )征(zhēng )于(yú )人(rén ),此(cǐ )人(rén )所(suǒ )以(yǐ )简(jiǎn )巫(wū )祝(zhù )也(yě )。今(jīn )世(shì )儒(rú )者(zhě )之(zhī )说(shuō )人(rén )主(zhǔ ),不(bú )善(shàn )今(jīn )之(zhī )所(suǒ )以(yǐ )为(wéi )治(zhì ),而(ér )语(yǔ )已(yǐ )治(zhì )之(zhī )功(gōng );不(bú )审(shěn )官(guān )法(fǎ )之(zhī )事(shì ),不(bú )察(chá )奸(jiān )邪(xié )之(zhī )情(qíng ),而(ér )皆(jiē )道(dào )上(shàng )古(gǔ )之(zhī )传(chuán )誉(yù )、先(xiān )王(wáng )之(zhī )成(chéng )功(gōng )。儒(rú )者(zhě )饰(shì )辞(cí )曰(yuē ):“听(tīng )吾(wú )言(yán ),则(zé )可(kě )以(yǐ )霸(bà )王(wáng )。”此(cǐ )说(shuō )者(zhě )之(zhī )巫(wū )祝(zhù ),有(yǒu )度(dù )之(zhī )主(zhǔ )不(bú )受(shòu )也(yě )。故(gù )明(míng )主(zhǔ )举(jǔ )实(shí )事(shì ),去(qù )无(wú )用(yòng ),不(bú )道(dào )仁(rén )义(yì )者(zhě )故(gù ),不(bú )听(tīng )学(xué )者(zhě )之(zhī )言(yán )。

今(jīn )不(bú )知(zhī )治(zhì )者(zhě )必(bì )曰(yuē ):“得(dé )民(mín )之(zhī )心(xīn )。”欲(yù )得(dé )民(mín )之(zhī )心(xīn )而(ér )可(kě )以(yǐ )为(wéi )治(zhì ),则(zé )是(shì )伊(yī )尹(yǐn )、管(guǎn )仲(zhòng )无(wú )所(suǒ )用(yòng )也(yě ),将(jiāng )听(tīng )民(mín )而(ér )已(yǐ )矣(yǐ )。民(mín )智(zhì )之(zhī )不(bú )可(kě )用(yòng ),犹(yóu )婴(yīng )儿(ér )之(zhī )心(xīn )也(yě )。夫(fū )婴(yīng )儿(ér )不(bú )剔(tī )首(shǒu )则(zé )腹(fù )痛(tòng ),不(bú )痤(cuó )则(zé )寖(jìn )益(yì )。剔(tī )首(shǒu )、痤(cuó ),必(bì )一(yī )人(rén )抱(bào )之(zhī ),慈(cí )母(mǔ )治(zhì )之(zhī ),然(rán )犹(yóu )啼(tí )呼(hū )不(bú )止(zhǐ ),婴(yīng )儿(ér )子(zǐ )不(bú )知(zhī )犯(fàn )其(qí )所(suǒ )小(xiǎo )苦(kǔ )致(zhì )其(qí )所(suǒ )大(dà )利(lì )也(yě )。今(jīn )上(shàng )急(jí )耕(gēng )田(tián )垦(kěn )草(cǎo )以(yǐ )厚(hòu )民(mín )产(chǎn )也(yě ),而(ér )以(yǐ )上(shàng )为(wéi )酷(kù );修(xiū )刑(xíng )重(zhòng )罚(fá )以(yǐ )为(wéi )禁(jìn )邪(xié )也(yě ),而(ér )以(yǐ )上(shàng )为(wéi )严(yán );征(zhēng )赋(fù )钱(qián )粟(sù )以(yǐ )实(shí )仓(cāng )库(kù ),且(qiě )以(yǐ )救(jiù )饥(jī )馑(jǐn )、备(bèi )军(jūn )旅(lǚ )也(yě ),而(ér )以(yǐ )上(shàng )为(wéi )贪(tān );境(jìng )内(nèi )必(bì )知(zhī )介(jiè )而(ér )无(wú )私(sī )解(jiě ),并(bìng )力(lì )疾(jí )斗(dòu ),所(suǒ )以(yǐ )禽(qín )虏(lǔ )也(yě ),而(ér )以(yǐ )上(shàng )为(wéi )暴(bào )。此(cǐ )四(sì )者(zhě ),所(suǒ )以(yǐ )治(zhì )安(ān )也(yě ),而(ér )民(mín )不(bú )知(zhī )悦(yuè )也(yě )。夫(fū )求(qiú )圣(shèng )通(tōng )之(zhī )士(shì )者(zhě ),为(wéi )民(mín )知(zhī )之(zhī )不(bú )足(zú )师(shī )用(yòng )。昔(xī )禹(yǔ )决(jué )江(jiāng )濬(xùn )河(hé )而(ér )民(mín )聚(jù )瓦(wǎ )石(shí ),子(zǐ )产(chǎn )开(kāi )亩(mǔ )树(shù )桑(sāng )郑(zhèng )人(rén )谤(bàng )訾(zī )。禹(yǔ )利(lì )天(tiān )下(xià ),子(zǐ )产(chǎn )存(cún )郑(zhèng ),皆(jiē )以(yǐ )受(shòu )谤(bàng ),夫(fū )民(mín )智(zhì )之(zhī )不(bú )足(zú )用(yòng )亦(yì )明(míng )矣(yǐ )。故(gù )举(jǔ )士(shì )而(ér )求(qiú )贤(xián )智(zhì ),为(wéi )政(zhèng )而(ér )期(qī )适(shì )民(mín ),皆(jiē )乱(luàn )之(zhī )端(duān ),未(wèi )可(kě )与(yǔ )为(wéi )治(zhì )也(yě )。

阅读:26837

打赏捐助〔Donate〕>>>

《显学》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库