白话译文【登录】

《晋书》 > 帝纪第十章 > 《白话译文》 > 拼音版

安(ān )皇(huáng )帝(dì )名(míng )叫(jiào )司(sī )马(mǎ )德(dé )宗(zōng ),字(zì )德(dé )宗(zōng ),孝(xiào )武(wǔ )帝(dì )的(de )大(dà )儿(ér )子(zǐ )。

太(tài )元(yuán )十(shí )二(èr )年(nián )(387)八(bā )月(yuè )十(shí )八(bā )日(rì ),立(lì )为(wéi )皇(huáng )太(tài )子(zǐ )。

太(tài )元(yuán )二(èr )十(shí )一(yī )年(nián )(396)九(jiǔ )月(yuè )二(èr )十(shí )日(rì ),孝(xiào )武(wǔ )帝(dì )死(sǐ )。二(èr )十(shí )一(yī )日(rì ),太(tài )子(zǐ )登(dēng )上(shàng )皇(huáng )帝(dì )位(wèi ),大(dà )赦(shè )天(tiān )下(xià )。二(èr )十(shí )三(sān )日(rì ),任(rèn )司(sī )徒(tú )、会(huì )稽(jī )王(wáng )司(sī )马(mǎ )道(dào )子(zǐ )为(wéi )太(tài )傅(fù ),代(dài )理(lǐ )政(zhèng )事(shì )。十(shí )月(yuè )初(chū )四(sì ),把(bǎ )孝(xiào )武(wǔ )皇(huáng )帝(dì )安(ān )葬(zàng )在(zài )隆(lóng )平(píng )陵(líng )。下(xià )大(dà )雪(xuě )。

隆(lóng )安(ān )元(yuán )年(nián )(397)正(zhèng )月(yuè )初(chū )一(yī ),天(tiān )子(zǐ )加(jiā )冠(guàn )冕(miǎn ),文(wén )武(wǔ )官(guān )员(yuán )增(zēng )位(wèi )一(yī )等(děng )。太(tài )傅(fù )、会(huì )稽(jī )王(wáng )司(sī )马(mǎ )道(dào )子(zǐ )叩(kòu )头(tóu )归(guī )还(hái )朝(cháo )政(zhèng )。任(rèn )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )王(wáng )繤(zuǎn )为(wéi )尚(shàng )书(shū )令(lìng ),领(lǐng )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )国(guó )宝(bǎo )为(wéi )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )。三(sān )月(yuè ),吕(lǚ )光(guāng )的(de )将(jiāng )领(lǐng )秃(tū )发(fā )乌(wū )孤(gū )自(zì )称(chēng )大(dà )都(dōu )督(dū )、大(dà )单(dān )于(yú ),国(guó )号(hào )南(nán )凉(liáng )。在(zài )金(jīn )昌(chāng )进(jìn )攻(gōng )吕(lǚ )光(guāng )的(de )将(jiāng )领(lǐng )窦(dòu )苟(gǒu ),大(dà )破(pò )敌(dí )军(jūn )。十(shí )六(liù )日(rì ),尊(zūn )称(chēng )皇(huáng )太(tài )后(hòu )李(lǐ )氏(shì )为(wéi )太(tài )皇(huáng )太(tài )后(hòu )。二(èr )十(shí )日(rì ),立(lì )王(wáng )氏(shì )为(wéi )皇(huáng )后(hòu )。吕(lǚ )光(guāng )的(de )儿(ér )子(zǐ )吕(lǚ )纂(zuǎn )被(bèi )乞(qǐ )伏(fú )干(gàn )归(guī )打(dǎ )败(bài )。吕(lǚ )光(guāng )的(de )建(jiàn )康(kāng )太(tài )守(shǒu )段(duàn )业(yè )自(zì )称(chēng )凉(liáng )州(zhōu )牧(mù )。慕(mù )容(róng )宝(bǎo )在(zài )蓟(jì )地(dì )打(dǎ )败(bài )魏(wèi )国(guó )的(de )军(jūn )队(duì )。四(sì )月(yuè )初(chū )七(qī )日(rì ),兖(yǎn )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )王(wáng )恭(gōng )、豫(yù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )庾(yǔ )楷(kǎi )大(dà )兴(xìng )军(jūn )队(duì ),以(yǐ )讨(tǎo )伐(fá )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )王(wáng )国(guó )宝(bǎo )、建(jiàn )威(wēi )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )绪(xù )为(wéi )名(míng )。十(shí )七(qī )日(rì ),朝(cháo )廷(tíng )杀(shā )王(wáng )国(guó )宝(bǎo )和(hé )王(wáng )绪(xù )以(yǐ )取(qǔ )得(dé )王(wáng )恭(gōng )的(de )欢(huān )心(xīn ),王(wáng )恭(gōng )才(cái )罢(bà )兵(bīng )。二(èr )十(shí )一(yī )日(rì ),大(dà )赦(shè )天(tiān )下(xià )。五(wǔ )月(yuè ),先(xiān )前(qián )的(de )司(sī )徒(tú )长(zhǎng )史(shǐ )王(wáng )貵(piǎn )占(zhàn )据(jù )吴(wú )郡(jùn )造(zào )**,王(wáng )恭(gōng )征(zhēng )讨(tǎo )平(píng )定(dìng )了(le )他(tā )。慕(mù )容(róng )宝(bǎo )的(de )将(jiāng )领(lǐng )慕(mù )容(róng )详(xiáng )在(zài )中(zhōng )山(shān )僭(jiàn )位(wèi )当(dāng )皇(huáng )帝(dì ),慕(mù )容(róng )宝(bǎo )逃(táo )到(dào )黄(huáng )龙(lóng )。八(bā )月(yuè ),吕(lǚ )光(guāng )被(bèi )他(tā )的(de )仆(pú )射(shè )杨(yáng )轨(guǐ )、散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )郎(láng )郭(guō )磛(chán )进(jìn )攻(gōng ),吕(lǚ )光(guāng )的(de )儿(ér )子(zǐ )吕(lǚ )纂(zuǎn )打(dǎ )跑(pǎo )了(le )他(tā )。九(jiǔ )月(yuè ),慕(mù )容(róng )宝(bǎo )的(de )将(jiāng )领(lǐng )慕(mù )容(róng )麟(lín )在(zài )中(zhōng )山(shān )杀(shā )死(sǐ )慕(mù )容(róng )详(xiáng ),于(yú )是(shì )僭(jiàn )位(wèi )当(dāng )皇(huáng )帝(dì )。十(shí )月(yuè ),慕(mù )容(róng )麟(lín )被(bèi )魏(wèi )国(guó )的(de )军(jūn )队(duì )打(dǎ )败(bài )。

隆(lóng )安(ān )二(èr )年(nián )二(èr )月(yuè ),两(liǎng )只(zhī )龙(lóng )舟(zhōu )失(shī )火(huǒ )。五(wǔ )月(yuè ),兰(lán )汗(hàn )杀(shā )死(sǐ )慕(mù )容(róng )宝(bǎo )而(ér )自(zì )称(chēng )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、昌(chāng )黎(lí )王(wáng )。七(qī )月(yuè ),慕(mù )容(róng )宝(bǎo )的(de )儿(ér )子(zǐ )慕(mù )容(róng )盛(shèng )杀(shā )死(sǐ )兰(lán )汗(hàn ),僭(jiàn )位(wèi )称(chēng )长(zhǎng )乐(lè )王(wáng ),代(dài )理(lǐ )天(tiān )子(zǐ )之(zhī )职(zhí )。兖(yǎn )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )王(wáng )恭(gōng )、豫(yù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )庾(yǔ )楷(kǎi )、荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )殷(yīn )仲(zhòng )堪(kān )、广(guǎng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )桓(huán )玄(xuán )、南(nán )蛮(mán )校(xiào )尉(wèi )杨(yáng )亻(dān )全(quán )期(qī )等(děng )率(lǜ )兵(bīng )造(zào )**。八(bā )月(yuè ),江(jiāng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )王(wáng )愉(yú )逃(táo )到(dào )临(lín )川(chuān )。十(shí )六(liù )日(rì ),宁(níng )朔(shuò )将(jiāng )军(jūn )邓(dèng )启(qǐ )方(fāng )与(yǔ )慕(mù )容(róng )德(dé )的(de )将(jiāng )领(lǐng )慕(mù )容(róng )法(fǎ )在(zài )管(guǎn )城(chéng )作(zuò )战(zhàn ),朝(cháo )廷(tíng )的(de )军(jūn )队(duì )大(dà )败(bài )。二(èr )十(shí )六(liù )日(rì ),慕(mù )容(róng )盛(shèng )在(zài )黄(huáng )龙(lóng )即(jí )皇(huáng )帝(dì )位(wèi )。桓(huán )玄(xuán )的(de )军(jūn )队(duì )在(zài )白(bái )石(shí )把(bǎ )朝(cháo )廷(tíng )的(de )军(jūn )队(duì )打(dǎ )得(dé )大(dà )败(bài )。九(jiǔ )月(yuè )初(chū )二(èr ),加(jiā )封(fēng )太(tài )傅(fù )、会(huì )稽(jī )王(wáng )司(sī )马(mǎ )道(dào )子(zǐ )黄(huáng )钺(yuè )仪(yí )仗(zhàng )。派(pài )征(zhēng )虏(lǔ )将(jiāng )军(jūn )会(huì )稽(jī )王(wáng )的(de )大(dà )儿(ér )子(zǐ )司(sī )马(mǎ )元(yuán )显(xiǎn )、前(qián )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )王(wáng )旬(xún )、右(yòu )将(jiāng )军(jūn )谢(xiè )琰(yǎn )征(zhēng )讨(tǎo )桓(huán )玄(xuán )等(děng )人(rén )。初(chū )十(shí ),在(zài )牛(niú )渚(zhǔ )打(dǎ )败(bài )庾(yǔ )楷(kǎi )。十(shí )一(yī )日(rì ),会(huì )稽(jī )王(wáng )司(sī )马(mǎ )道(dào )子(zǐ )屯(tún )兵(bīng )于(yú )中(zhōng )堂(táng ),司(sī )马(mǎ )元(yuán )显(xiǎn )守(shǒu )卫(wèi )石(shí )头(tóu )。二(èr )十(shí )日(rì ),前(qián )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )王(wáng )旬(xún )守(shǒu )卫(wèi )北(běi )郊(jiāo ),右(yòu )将(jiāng )军(jūn )谢(xiè )琰(yǎn )保(bǎo )卫(wèi )宣(xuān )阳(yáng )门(mén )。辅(fǔ )国(guó )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )牢(láo )之(zhī )驻(zhù )扎(zhā )在(zài )新(xīn )亭(tíng ),派(pài )其(qí )子(zǐ )刘(liú )敬(jìng )宣(xuān )打(dǎ )败(bài )王(wáng )恭(gōng ),王(wáng )恭(gōng )逃(táo )到(dào )曲(qǔ )阿(ā )的(de )长(zhǎng )塘(táng )湖(hú ),湖(hú )尉(wèi )逮(dǎi )捕(bǔ )他(tā )送(sòng )到(dào )京(jīng )城(chéng ),被(bèi )斩(zhǎn )首(shǒu )。于(yú )是(shì )派(pài )太(tài )常(cháng )殷(yīn )茂(mào )劝(quàn )喻(yù )殷(yīn )仲(zhòng )堪(kān )以(yǐ )及(jí )桓(huán )玄(xuán ),桓(huán )玄(xuán )等(děng )逃(táo )到(dào )氵(sān )寻(xún )阳(yáng )。十(shí )月(yuè ),新(xīn )野(yě )传(chuán )说(shuō )出(chū )现(xiàn )了(le )驺(zōu )虞(yú )马(mǎ )。十(shí )七(qī )日(rì ),大(dà )赦(shè )天(tiān )下(xià )。二(èr )十(shí )三(sān )日(rì ),殷(yīn )仲(zhòng )堪(kān )等(děng )在(zài )寻(xún )阳(yáng )结(jié )盟(méng ),推(tuī )举(jǔ )桓(huán )玄(xuán )为(wéi )盟(méng )主(zhǔ )。十(shí )一(yī )月(yuè ),以(yǐ )琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng )司(sī )马(mǎ )德(dé )文(wén )为(wéi )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )、开(kāi )府(fǔ )仪(yí )同(tóng )三(sān )司(sī ),领(lǐng )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )雅(yǎ )为(wéi )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )。十(shí )二(èr )月(yuè )初(chū )二(èr ),魏(wèi )王(wáng )拓(tuò )拔(bá )王(wáng )圭(guī )即(jí )皇(huáng )帝(dì )位(wèi ),年(nián )号(hào )是(shì )天(tiān )兴(xìng )。京(jīng )兆(zhào )人(rén )韦(wéi )礼(lǐ )率(lǜ )领(lǐng )襄(xiāng )阳(yáng )的(de )流(liú )散(sàn )人(rén )众(zhòng )叛(pàn )乱(luàn ),向(xiàng )姚(yáo )兴(xìng )投(tóu )降(jiàng )。二(èr )十(shí )二(èr )日(rì ),前(qián )新(xīn )安(ān )太(tài )守(shǒu )杜(dù )炯(jiǒng )在(zài )京(jīng )口(kǒu )造(zào )**,会(huì )稽(jī )王(wáng )的(de )大(dà )儿(ér )子(zǐ )司(sī )马(mǎ )元(yuán )显(xiǎn )征(zhēng )讨(tǎo )将(jiāng )他(tā )杀(shā )了(le )。秃(tū )发(fā )乌(wū )孤(gū )自(zì )称(chēng )武(wǔ )威(wēi )王(wáng )。

隆(lóng )安(ān )三(sān )年(nián )正(zhèng )月(yuè )初(chū )四(sì ),封(fēng )同(tóng )宗(zōng )室(shì )的(de )司(sī )马(mǎ )蕴(yùn )为(wéi )淮(huái )陵(líng )王(wáng )。二(èr )月(yuè )十(shí )八(bā )日(rì ),河(hé )间(jiān )王(wáng )司(sī )马(mǎ )国(guó )镇(zhèn )死(sǐ )。林(lín )邑(yì )的(de )范(fàn )胡(hú )达(dá )攻(gōng )陷(xiàn )日(rì )南(nán )、九(jiǔ )真(zhēn )。于(yú )是(shì )侵(qīn )犯(fàn )交(jiāo )趾(zhǐ ),太(tài )守(shǒu )杜(dù )王(wáng )爰(yuán )征(zhēng )讨(tǎo )打(dǎ )败(bài )了(le )他(tā )。段(duàn )业(yè )自(zì )称(chēng )为(wéi )凉(liáng )王(wáng )。仇(chóu )池(chí )公(gōng )杨(yáng )盛(shèng )派(pài )使(shǐ )称(chēng )臣(chén ),献(xiàn )上(shàng )地(dì )方(fāng )物(wù )产(chǎn )。三(sān )月(yuè )二(èr )十(shí )三(sān )日(rì ),安(ān )帝(dì )追(zhuī )尊(zūn )生(shēng )育(yù )自(zì )己(jǐ )的(de )陈(chén )夫(fū )人(rén )为(wéi )德(dé )皇(huáng )太(tài )后(hòu )。四(sì )月(yuè )初(chū )十(shí ),加(jiā )封(fēng )尚(shàng )书(shū )令(lìng )王(wáng )王(wáng )旬(xún )为(wéi )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn ),任(rèn )命(mìng )会(huì )稽(jī )王(wáng )大(dà )儿(ér )子(zǐ )司(sī )马(mǎ )元(yuán )显(xiǎn )为(wéi )扬(yáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。六(liù )月(yuè )初(chū )四(sì ),以(yǐ )琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng )司(sī )马(mǎ )德(dé )文(wén )为(wéi )司(sī )徒(tú )。慕(mù )容(róng )德(dé )攻(gōng )陷(xiàn )青(qīng )州(zhōu ),杀(shā )害(hài )龙(lóng )骧(xiāng )将(jiāng )军(jūn )辟(pì )闾(lǘ )浑(hún ),于(yú )是(shì )僭(jiàn )位(wèi )在(zài )广(guǎng )固(gù )称(chēng )皇(huáng )帝(dì )。八(bā )月(yuè ),秃(tū )发(fā )乌(wū )孤(gū )死(sǐ ),他(tā )的(de )弟(dì )弟(dì )秃(tū )发(fā )利(lì )鹿(lù )孤(gū )继(jì )伪(wěi )位(wèi )。十(shí )月(yuè ),姚(yáo )兴(xìng )攻(gōng )陷(xiàn )洛(luò )阳(yáng ),捉(zhuō )住(zhù )了(le )河(hé )南(nán )太(tài )守(shǒu )辛(xīn )恭(gōng )靖(jìng )。十(shí )一(yī )月(yuè )初(chū )二(èr ),贼(zéi )寇(kòu )孙(sūn )恩(ēn )攻(gōng )陷(xiàn )会(huì )稽(jī ),内(nèi )史(shǐ )王(wáng )凝(níng )之(zhī )战(zhàn )死(sǐ ),吴(wú )国(guó )内(nèi )史(shǐ )桓(huán )谦(qiān )、临(lín )海(hǎi )太(tài )守(shǒu )新(xīn )蔡(cài )王(wáng )司(sī )马(mǎ )崇(chóng )、义(yì )兴(xìng )太(tài )守(shǒu )魏(wèi )隐(yǐn )都(dōu )弃(qì )官(guān )而(ér )逃(táo ),吴(wú )兴(xìng )太(tài )守(shǒu )谢(xiè )邈(miǎo )、永(yǒng )嘉(jiā )太(tài )守(shǒu )司(sī )马(mǎ )逸(yì )都(dōu )遇(yù )害(hài )。朝(cháo )廷(tíng )派(pài )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )谢(xiè )琰(yǎn )、辅(fǔ )国(guó )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )牢(láo )之(zhī )迎(yíng )击(jī )敌(dí )寇(kòu ),将(jiāng )他(tā )们(men )打(dǎ )跑(pǎo )了(le )。十(shí )二(èr )月(yuè ),桓(huán )玄(xuán )袭(xí )击(jī )江(jiāng )陵(líng ),荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )殷(yīn )仲(zhòng )堪(kān )、南(nán )蛮(mán )校(xiào )尉(wèi )杨(yáng )亻(dān )全(quán )期(qī )都(dōu )遇(yù )害(hài )。吕(lǚ )光(guāng )立(lì )他(tā )的(de )儿(ér )子(zǐ )吕(lǚ )绍(shào )为(wéi )天(tiān )王(wáng ),自(zì )称(chēng )为(wéi )太(tài )上(shàng )皇(huáng )。这(zhè )一(yī )天(tiān ),吕(lǚ )光(guāng )死(sǐ ),吕(lǚ )纂(zuǎn )杀(shā )吕(lǚ )绍(shào )而(ér )自(zì )立(lì )为(wéi )天(tiān )王(wáng )。这(zhè )一(yī )年(nián ),荆(jīng )州(zhōu )发(fā )大(dà )水(shuǐ ),平(píng )地(dì )水(shuǐ )深(shēn )三(sān )丈(zhàng )。

隆(lóng )安(ān )四(sì )年(nián )正(zhèng )月(yuè )二(èr )十(shí )四(sì )日(rì ),大(dà )赦(shè )天(tiān )下(xià )。二(èr )月(yuè )初(chū )八(bā ),彗(huì )星(xīng )侵(qīn )犯(fàn )奎(kuí )娄(lóu )星(xīng )座(zuò ),进(jìn )入(rù )到(dào )紫(zǐ )微(wēi )座(zuò )。三(sān )月(yuè ),彗(huì )星(xīng )在(zài )太(tài )微(wēi )星(xīng )座(zuò )出(chū )现(xiàn )。四(sì )月(yuè ),地(dì )震(zhèn )。孙(sūn )恩(ēn )侵(qīn )犯(fàn )浃(jiā )口(kǒu )。五(wǔ )月(yuè )十(shí )七(qī )日(rì ),散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )、卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )、东(dōng )亭(tíng )侯(hóu )王(wáng )繤(zuǎn )死(sǐ )。三(sān )十(shí )日(rì ),会(huì )稽(jī )内(nèi )史(shǐ )谢(xiè )琰(yǎn )被(bèi )孙(sūn )恩(ēn )打(dǎ )败(bài )并(bìng )战(zhàn )死(sǐ )。孙(sūn )恩(ēn )接(jiē )着(zhe )进(jìn )犯(fàn )临(lín )海(hǎi )。六(liù )月(yuè )初(chū )一(yī ),有(yǒu )日(rì )蚀(shí )。大(dà )旱(hàn )。辅(fǔ )国(guó )司(sī )马(mǎ )刘(liú )裕(yù )在(zài )南(nán )山(shān )打(dǎ )败(bài )孙(sūn )恩(ēn )。孙(sūn )恩(ēn )的(de )将(jiāng )领(lǐng )卢(lú )循(xún )攻(gōng )陷(xiàn )广(guǎng )陵(líng ),杀(shā )死(sǐ )三(sān )千(qiān )多(duō )人(rén )。任(rèn )琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng )的(de )老(lǎo )师(shī )何(hé )澄(chéng )为(wéi )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )。七(qī )月(yuè )初(chū )四(sì ),太(tài )皇(huáng )太(tài )后(hòu )李(lǐ )氏(shì )死(sǐ )。十(shí )九(jiǔ )日(rì ),大(dà )赦(shè )天(tiān )下(xià )。这(zhè )个(gè )月(yuè ),姚(yáo )兴(xìng )讨(tǎo )伐(fá )乞(qǐ )伏(fú )干(gàn )归(guī ),乞(qǐ )伏(fú )干(gàn )归(guī )投(tóu )降(jiàng )。八(bā )月(yuè )初(chū )九(jiǔ ),尚(shàng )书(shū )右(yòu )仆(pú )射(shè )王(wáng )雅(yǎ )死(sǐ )。二(èr )十(shí )四(sì )日(rì ),将(jiāng )文(wén )太(tài )后(hòu )葬(zàng )在(zài )修(xiū )平(píng )陵(líng )。九(jiǔ )月(yuè )初(chū )六(liù ),发(fā )生(shēng )地(dì )震(zhèn )。十(shí )一(yī )月(yuè ),宁(níng )朔(shuò )将(jiāng )军(jūn )高(gāo )雅(yǎ )之(zhī )与(yǔ )孙(sūn )恩(ēn )在(zài )余(yú )姚(yáo )作(zuò )战(zhàn ),朝(cháo )廷(tíng )的(de )军(jūn )队(duì )失(shī )败(bài )。任(rèn )扬(yáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )元(yuán )显(xiǎn )为(wéi )后(hòu )将(jiāng )军(jūn )、开(kāi )府(fǔ )仪(yí )同(tóng )三(sān )司(sī )、都(dōu )督(dū )扬(yáng )、豫(yù )、徐(xú )、兖(yǎn )、青(qīng )、幽(yōu )、冀(jì )、并(bìng )、荆(jīng )、江(jiāng )、司(sī )、雍(yōng )、梁(liáng )、益(yì )、交(jiāo )、广(guǎng )十(shí )六(liù )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì ),前(qián )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )牢(láo )之(zhī )为(wéi )镇(zhèn )北(běi )将(jiāng )军(jūn ),封(fēng )元(yuán )显(xiǎn )的(de )儿(ér )子(zǐ )彦(yàn )璋(zhāng )为(wéi )东(dōng )海(hǎi )王(wáng )。十(shí )二(èr )月(yuè )初(chū )二(èr ),彗(huì )星(xīng )侵(qīn )入(rù )天(tiān )市(shì )座(zuò )。这(zhè )一(yī )年(nián ),河(hé )右(yòu )各(gè )郡(jùn )推(tuī )崇(chóng )凉(liáng )武(wǔ )昭(zhāo )王(wáng )李(lǐ )玄(xuán )盛(shèng )为(wéi )秦(qín )、凉(liáng )二(èr )州(zhōu )牧(mù )、凉(liáng )公(gōng ),年(nián )号(hào )为(wéi )庚(gēng )子(zǐ )。

隆(lóng )安(ān )五(wǔ )年(nián )二(èr )月(yuè )初(chū )一(yī ),孙(sūn )恩(ēn )又(yòu )进(jìn )犯(fàn )浃(jiā )口(kǒu )。吕(lǚ )超(chāo )杀(shā )死(sǐ )吕(lǚ )纂(zuǎn ),让(ràng )他(tā )的(de )哥(gē )哥(gē )吕(lǚ )隆(lóng )僭(jiàn )位(wèi )当(dāng )天(tiān )王(wáng )。三(sān )月(yuè )初(chū )九(jiǔ ),众(zhòng )星(xīng )经(jīng )过(guò )太(tài )微(wēi )星(xīng )向(xiàng )西(xī )流(liú )动(dòng )。五(wǔ )月(yuè ),孙(sūn )恩(ēn )进(jìn )犯(fàn )沪(hù )渎(dú ),吴(wú )国(guó )内(nèi )史(shǐ )袁(yuán )山(shān )松(sōng )战(zhàn )死(sǐ )。沮(jǔ )渠(qú )蒙(méng )逊(xùn )杀(shā )死(sǐ )段(duàn )业(yè ),自(zì )称(chēng )大(dà )都(dōu )督(dū )、北(běi )凉(liáng )州(zhōu )牧(mù )。六(liù )月(yuè )初(chū )一(yī ),孙(sūn )恩(ēn )到(dào )丹(dān )徒(tú )。初(chū )二(èr ),朝(cháo )廷(tíng )内(nèi )外(wài )戒(jiè )严(yán ),百(bǎi )官(guān )到(dào )禁(jìn )中(zhōng )居(jū )住(zhù )。冠(guàn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )高(gāo )素(sù )、右(yòu )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )张(zhāng )崇(chóng )之(zhī )守(shǒu )卫(wèi )石(shí )头(tóu ),辅(fǔ )国(guó )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )袭(xí )用(yòng )栅(shān )栏(lán )隔(gé )断(duàn )淮(huái )口(kǒu ),丹(dān )扬(yáng )尹(yǐn )司(sī )马(mǎ )恢(huī )之(zhī )戍(shù )守(shǒu )南(nán )岸(àn ),冠(guàn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )桓(huán )谦(qiān )、辅(fǔ )国(guó )将(jiāng )军(jūn )司(sī )马(mǎ )允(yǔn )之(zhī )、游(yóu )击(jī )将(jiāng )军(jūn )毛(máo )遂(suí )守(shǒu )备(bèi )白(bái )石(shí ),左(zuǒ )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )嘏(gǔ )、领(lǐng )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )孔(kǒng )安(ān )国(guó )驻(zhù )扎(zhā )在(zài )中(zhōng )皇(huáng )堂(táng )。征(zhēng )召(zhào )豫(yù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )、谯(qiáo )王(wáng )司(sī )马(mǎ )尚(shàng )之(zhī )保(bǎo )卫(wèi )京(jīng )城(chéng )。宁(níng )朔(shuò )将(jiāng )军(jūn )高(gāo )雅(yǎ )之(zhī )在(zài )广(guǎng )陵(líng )的(de )郁(yù )洲(zhōu )进(jìn )攻(gōng )孙(sūn )恩(ēn ),被(bèi )孙(sūn )恩(ēn )捉(zhuō )住(zhù )。七(qī )月(yuè ),段(duàn )玑(jī )杀(shā )慕(mù )容(róng )盛(shèng ),慕(mù )容(róng )盛(shèng )的(de )叔(shū )父(fù )慕(mù )容(róng )熙(xī )诛(zhū )灭(miè )段(duàn )氏(shì )家(jiā )族(zú ),于(yú )是(shì )僭(jiàn )位(wèi )称(chēng )皇(huáng )帝(dì )。九(jiǔ )月(yuè ),吕(lǚ )隆(lóng )向(xiàng )姚(yáo )兴(xìng )投(tóu )降(jiàng )。十(shí )月(yuè ),姚(yáo )兴(xìng )率(lǜ )军(jūn )队(duì )侵(qīn )犯(fàn )魏(wèi )国(guó ),大(dà )败(bài )而(ér )还(hái )。这(zhè )一(yī )年(nián ),天(tiān )下(xià )大(dà )饥(jī ),禁(jìn )止(zhǐ )饮(yǐn )酒(jiǔ )。

元(yuán )兴(xìng )元(yuán )年(nián )(402)正(zhèng )月(yuè )初(chū )一(yī ),大(dà )赦(shè )天(tiān )下(xià ),改(gǎi )变(biàn )年(nián )号(hào )。任(rèn )命(mìng )后(hòu )将(jiāng )军(jūn )元(yuán )显(xiǎn )为(wéi )骠(biāo )骑(qí )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、征(zhēng )讨(tǎo )大(dà )都(dōu )督(dū ),镇(zhèn )北(běi )大(dà )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )牢(láo )之(zhī )为(wéi )元(yuán )显(xiǎn )前(qián )锋(fēng ),前(qián )将(jiāng )军(jūn )、谯(qiáo )王(wáng )司(sī )马(mǎ )尚(shàng )之(zhī )为(wéi )后(hòu )部(bù ),以(yǐ )讨(tǎo )伐(fá )桓(huán )玄(xuán )。二(èr )月(yuè )初(chū )七(qī ),天(tiān )子(zǐ )穿(chuān )战(zhàn )服(fú )在(zài )西(xī )池(chí )为(wéi )元(yuán )显(xiǎn )饯(jiàn )行(háng )。十(shí )八(bā )日(rì ),派(pài )兼(jiān )侍(shì )中(zhōng )、齐(qí )王(wáng )司(sī )马(mǎ )柔(róu )之(zhī )用(yòng )驺(zōu )虞(yú )幡(fān )帜(zhì )向(xiàng )荆(jīng )州(zhōu )、江(jiāng )州(zhōu )宣(xuān )告(gào )。二(èr )十(shí )八(bā )日(rì ),桓(huán )玄(xuán )在(zài )姑(gū )孰(shú )打(dǎ )败(bài )朝(cháo )廷(tíng )的(de )军(jūn )队(duì ),谯(qiáo )王(wáng )司(sī )马(mǎ )尚(shàng )之(zhī )、齐(qí )王(wáng )司(sī )马(mǎ )柔(róu )之(zhī )都(dōu )战(zhàn )死(sǐ )。又(yòu )任(rèn )右(yòu )将(jiāng )军(jūn )吴(wú )隐(yǐn )之(zhī )为(wéi )都(dōu )督(dū )交(jiāo )、广(guǎng )二(èr )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、广(guǎng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。三(sān )月(yuè )初(chū )一(yī ),刘(liú )牢(láo )之(zhī )背(bèi )叛(pàn )朝(cháo )廷(tíng )向(xiàng )桓(huán )玄(xuán )投(tóu )降(jiàng )。初(chū )三(sān ),朝(cháo )廷(tíng )的(de )军(jūn )队(duì )在(zài )新(xīn )亭(tíng )战(zhàn )败(bài ),骠(biāo )骑(qí )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、会(huì )稽(jī )王(wáng )的(de )大(dà )儿(ér )子(zǐ )司(sī )马(mǎ )元(yuán )显(xiǎn ),东(dōng )海(hǎi )王(wáng )司(sī )马(mǎ )彦(yàn )璋(zhāng ),冠(guàn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )毛(máo )泰(tài ),游(yóu )击(jī )将(jiāng )军(jūn )毛(máo )邃(suì )都(dōu )遇(yù )害(hài )。初(chū )四(sì ),桓(huán )玄(xuán )自(zì )称(chēng )为(wéi )侍(shì )中(zhōng )、丞(chéng )相(xiàng )、录(lù )尚(shàng )书(shū )事(shì ),以(yǐ )桓(huán )谦(qiān )为(wéi )尚(shàng )书(shū )令(lìng ),把(bǎ )太(tài )傅(fù )、会(huì )稽(jī )王(wáng )司(sī )马(mǎ )道(dào )子(zǐ )迁(qiān )到(dào )安(ān )城(chéng )。不(bú )久(jiǔ ),桓(huán )玄(xuán )又(yòu )自(zì )称(chēng )太(tài )尉(wèi )、扬(yáng )州(zhōu )牧(mù ),总(zǒng )理(lǐ )各(gè )种(zhǒng )机(jī )要(yào )政(zhèng )事(shì ),任(rèn )琅(láng )笽(mǐn )王(wáng )司(sī )马(mǎ )德(dé )文(wén )为(wéi )太(tài )宰(zǎi )。临(lín )海(hǎi )太(tài )守(shǒu )辛(xīn )景(jǐng )进(jìn )攻(gōng )孙(sūn )恩(ēn )并(bìng )将(jiāng )他(tā )斩(zhǎn )首(shǒu )。这(zhè )个(gè )月(yuè ),秃(tū )发(fā )利(lì )鹿(lù )孤(gū )死(sǐ ),其(qí )弟(dì )亻(dān )辱(rǔ )檀(tán )继(jì )承(chéng )伪(wěi )位(wèi )。七(qī )月(yuè )初(chū )八(bā ),新(xīn )蔡(cài )王(wáng )司(sī )马(mǎ )崇(chóng )被(bèi )他(tā )的(de )奴(nú )仆(pú )杀(shā )害(hài )。八(bā )月(yuè )初(chū )四(sì ),尚(shàng )书(shū )的(de )私(sī )宅(zhái )遭(zāo )火(huǒ )灾(zāi )。十(shí )月(yuè ),冀(jì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )刘(liú )轨(guǐ )背(bèi )叛(pàn )朝(cháo )廷(tíng )投(tóu )靠(kào )慕(mù )容(róng )德(dé )。十(shí )二(èr )月(yuè )二(èr )十(shí )六(liù )日(rì ),会(huì )稽(jī )王(wáng )司(sī )马(mǎ )道(dào )子(zǐ )被(bèi )桓(huán )玄(xuán )杀(shā )害(hài )。特(tè )赦(shè )广(guǎng )陵(líng )、彭(péng )城(chéng )两(liǎng )地(dì )大(dà )逆(nì )罪(zuì )以(yǐ )下(xià )的(de )犯(fàn )人(rén )。

元(yuán )兴(xìng )二(èr )年(nián )二(èr )月(yuè )初(chū )八(bā ),建(jiàn )威(wēi )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )裕(yù )在(zài )东(dōng )阳(yáng )打(dǎ )败(bài )徐(xú )道(dào )覆(fù )。二(èr )十(shí )二(èr )日(rì ),桓(huán )玄(xuán )自(zì )称(chēng )为(wéi )大(dà )将(jiāng )军(jūn )。二(èr )十(shí )四(sì )日(rì ),冀(jì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )孙(sūn )无(wú )终(zhōng )被(bèi )桓(huán )玄(xuán )杀(shā )害(hài )。四(sì )月(yuè )初(chū )一(yī ),出(chū )现(xiàn )日(rì )蚀(shí )。八(bā )月(yuè ),桓(huán )玄(xuán )又(yòu )自(zì )称(chēng )为(wéi )相(xiàng )国(guó )、楚(chǔ )王(wáng )。九(jiǔ )月(yuè ),南(nán )阳(yáng )太(tài )守(shǒu )庾(yǔ )仄(zè )兴(xìng )起(qǐ )义(yì )兵(bīng ),被(bèi )桓(huán )玄(xuán )打(dǎ )败(bài )。十(shí )一(yī )月(yuè )二(èr )十(shí )三(sān )日(rì ),桓(huán )玄(xuán )把(bǎ )安(ān )帝(dì )迁(qiān )到(dào )永(yǒng )安(ān )宫(gōng )。二(èr )十(shí )四(sì )日(rì ),把(bǎ )太(tài )庙(miào )的(de )祖(zǔ )宗(zōng )牌(pái )位(wèi )移(yí )到(dào )琅(láng )王(wáng )牙(yá )国(guó )。十(shí )二(èr )月(yuè )初(chū )三(sān ),桓(huán )玄(xuán )篡(cuàn )夺(duó )帝(dì )位(wèi ),让(ràng )安(ān )帝(dì )当(dāng )平(píng )固(gù )王(wáng )。二(èr )十(shí )二(èr )日(rì ),安(ān )帝(dì )逃(táo )亡(wáng )到(dào )浔(xún )阳(yáng ),蒙(méng )受(shòu )风(fēng )尘(chén )。

元(yuán )兴(xìng )三(sān )年(nián )二(èr )月(yuè ),安(ān )帝(dì )在(zài )浔(xún )阳(yáng )。初(chū )二(èr )的(de )夜(yè )晚(wǎn ),洪(hóng )水(shuǐ )进(jìn )入(rù )石(shí )头(tóu )城(chéng ),冲(chōng )走(zǒu )了(le )居(jū )民(mín )和(hé )房(fáng )屋(wū )。二(èr )十(shí )七(qī )日(rì ),建(jiàn )武(wǔ )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )裕(yù )率(lǜ )领(lǐng )沛(pèi )国(guó )的(de )刘(liú )毅(yì )、东(dōng )海(hǎi )的(de )何(hé )无(wú )忌(jì )等(děng )兴(xìng )起(qǐ )义(yì )兵(bīng )。二(èr )十(shí )八(bā )日(rì ),将(jiāng )桓(huán )玄(xuán )所(suǒ )委(wěi )任(rèn )的(de )徐(xú )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )桓(huán )修(xiū )杀(shā )死(sǐ )在(zài )京(jīng )口(kǒu ),青(qīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )桓(huán )弘(hóng )杀(shā )死(sǐ )在(zài )广(guǎng )陵(líng )。二(èr )十(shí )九(jiǔ )日(rì ),义(yì )兵(bīng )渡(dù )过(guò )长(zhǎng )江(jiāng )。三(sān )月(yuè )初(chū )一(yī ),刘(liú )裕(yù )在(zài )江(jiāng )乘(chéng )将(jiāng )桓(huán )玄(xuán )的(de )将(jiāng )领(lǐng )吴(wú )甫(fǔ )之(zhī )斩(zhǎn )首(shǒu ),在(zài )罗(luó )落(luò )把(bǎ )皇(huáng )甫(fǔ )敷(fū )斩(zhǎn )首(shǒu )。初(chū )二(èr ),桓(huán )玄(xuán )的(de )徒(tú )众(zhòng )溃(kuì )散(sàn )逃(táo )命(mìng )。初(chū )三(sān ),刘(liú )裕(yù )设(shè )置(zhì )留(liú )守(shǒu )京(jīng )师(shī )的(de )百(bǎi )官(guān )和(hé )机(jī )构(gòu )。初(chū )五(wǔ ),桓(huán )玄(xuán )的(de )司(sī )徒(tú )王(wáng )谧(mì )推(tuī )举(jǔ )刘(liú )裕(yù )当(dāng )镇(zhèn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )、徐(xú )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )、都(dōu )督(dū )扬(yáng )、徐(xú )、兖(yǎn )、豫(yù )、青(qīng )、幽(yōu )、并(bìng )八(bā )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、假(jiǎ )节(jiē )。刘(liú )裕(yù )任(rèn )王(wáng )谧(mì )领(lǐng )扬(yáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )、录(lù )尚(shàng )书(shū )事(shì )。初(chū )四(sì ),刘(liú )裕(yù )诛(zhū )杀(shā )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )王(wáng )愉(yú ),以(yǐ )及(jí )王(wáng )愉(yú )的(de )儿(ér )子(zǐ )荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )王(wáng )绥(suí )、司(sī )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )温(wēn )详(xiáng )。十(shí )四(sì ),桓(huán )玄(xuán )逼(bī )安(ān )帝(dì )西(xī )上(shàng )。二(èr )十(shí )九(jiǔ )日(rì ),安(ān )帝(dì )下(xià )密(mì )诏(zhào ),因(yīn )被(bèi )桓(huán )玄(xuán )幽(yōu )禁(jìn )威(wēi )逼(bī ),朝(cháo )政(zhèng )空(kōng )旷(kuàng ),令(lìng )武(wǔ )陵(líng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )遵(zūn )依(yī )照(zhào )旧(jiù )典(diǎn ),继(jì )承(chéng )帝(dì )制(zhì )总(zǒng )领(lǐng )百(bǎi )官(guān )行(háng )事(shì ),加(jiā )封(fēng )为(wéi )侍(shì )中(zhōng ),其(qí )余(yú )官(guān )职(zhí )如(rú )故(gù )。并(bìng )且(qiě )大(dà )赦(shè )谋(móu )反(fǎn )叛(pàn )逆(nì )之(zhī )人(rén ),只(zhī )有(yǒu )与(yǔ )桓(huán )玄(xuán )同(tóng )一(yī )祖(zǔ )宗(zōng )的(de )家(jiā )族(zú )不(bú )宽(kuān )宥(yòu )。四(sì )月(yuè )初(chū )二(èr ),大(dà )将(jiāng )军(jūn )、武(wǔ )陵(líng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )遵(zūn )称(chēng )帝(dì )制(zhì ),总(zǒng )理(lǐ )万(wàn )机(jī )。初(chū )三(sān ),安(ān )帝(dì )到(dào )江(jiāng )陵(líng )。二(èr )十(shí )三(sān )日(rì ),辅(fǔ )国(guó )将(jiāng )军(jūn )何(hé )无(wú )忌(jì )、振(zhèn )武(wǔ )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )道(dào )规(guī )与(yǔ )桓(huán )玄(xuán )的(de )将(jiāng )领(lǐng )庾(yǔ )稚(zhì )、何(hé )淡(dàn )之(zhī )在(zài )湓(pén )口(kǒu )交(jiāo )战(zhàn ),大(dà )破(pò )敌(dí )军(jūn )。桓(huán )玄(xuán )又(yòu )逼(bī )迫(pò )安(ān )帝(dì )东(dōng )下(xià )。五(wǔ )月(yuè )十(shí )七(qī )日(rì ),冠(guàn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )毅(yì )与(yǔ )桓(huán )玄(xuán )在(zài )峥(zhēng )嵘(róng )洲(zhōu )作(zuò )战(zhàn ),又(yòu )大(dà )破(pò )桓(huán )玄(xuán )的(de )军(jūn )队(duì )。二(èr )十(shí )三(sān )日(rì ),安(ān )帝(dì )又(yòu )到(dào )江(jiāng )陵(líng )。二(èr )十(shí )五(wǔ )日(rì ),荆(jīng )州(zhōu )别(bié )驾(jià )王(wáng )康(kāng )产(chǎn )、南(nán )郡(jùn )太(tài )守(shǒu )王(wáng )腾(téng )之(zhī )保(bǎo )护(hù )安(ān )帝(dì )在(zài )南(nán )郡(jùn )居(jū )住(zhù )。二(èr )十(shí )六(liù )日(rì ),督(dū )护(hù )冯(féng )迁(qiān )在(zài )貊(mò )盘(pán )洲(zhōu )把(bǎ )桓(huán )玄(xuán )斩(zhǎn )首(shǒu )。车(chē )马(mǎ )返(fǎn )回(huí )到(dào )江(jiāng )陵(líng )。二(èr )十(shí )八(bā )日(rì ),下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“奸(jiān )凶(xiōng )篡(cuàn )夺(duó )帝(dì )位(wèi )叛(pàn )逆(nì ),自(zì )古(gǔ )有(yǒu )之(zhī )。我(wǒ )不(bú )能(néng )防(fáng )微(wēi )杜(dù )渐(jiàn ),以(yǐ )致(zhì )流(liú )离(lí )失(shī )所(suǒ ),仰(yǎng )仗(zhàng )镇(zhèn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )裕(yù )的(de )英(yīng )雄(xióng )谋(móu )略(luè )奋(fèn )发(fā ),忠(zhōng )心(xīn )义(yì )胆(dǎn )绝(jué )世(shì ),冠(guàn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )毅(yì )等(děng )诚(chéng )心(xīn )一(yī )向(xiàng )显(xiǎn )著(zhe ),齐(qí )心(xīn )协(xié )力(lì )。仁(rén )义(yì )之(zhī )声(shēng )显(xiǎn )扬(yáng ),士(shì )人(rén )百(bǎi )姓(xìng )报(bào )效(xiào )国(guó )家(jiā ),社(shè )稷(jì )得(dé )以(yǐ )平(píng )安(ān ),天(tiān )下(xià )得(dé )以(yǐ )同(tóng )庆(qìng )。现(xiàn )大(dà )赦(shè )天(tiān )下(xià ),所(suǒ )有(yǒu )被(bèi )威(wēi )势(shì )逼(bī )迫(pò )屈(qū )从(cóng )逆(nì )贼(zéi )之(zhī )命(mìng )的(de )人(rén ),一(yī )律(lǜ )不(bú )问(wèn )罪(zuì )。”二(èr )十(shí )二(èr )日(rì ),供(gòng )奉(fèng )祖(zǔ )宗(zōng )牌(pái )位(wèi )进(jìn )入(rù )太(tài )庙(miào )。闰(rùn )五(wǔ )月(yuè )初(chū )三(sān ),桓(huán )玄(xuán )的(de )故(gù )将(jiāng )扬(yáng )武(wǔ )将(jiāng )军(jūn )桓(huán )振(zhèn )攻(gōng )陷(xiàn )江(jiāng )陵(líng ),刘(liú )毅(yì )、何(hé )无(wú )忌(jì )退(tuì )守(shǒu )氵(sān )寻(xún )阳(yáng ),安(ān )帝(dì )又(yòu )在(zài )贼(zéi )营(yíng )中(zhōng )蒙(méng )受(shòu )风(fēng )尘(chén )。六(liù )月(yuè ),益(yì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )毛(máo )璩(qú )讨(tǎo )伐(fá )伪(wěi )梁(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )桓(huán )希(xī ),将(jiāng )他(tā )斩(zhǎn )首(shǒu )。七(qī )月(yuè )二(èr )十(shí )三(sān )日(rì ),永(yǒng )安(ān )皇(huáng )后(hòu )何(hé )氏(shì )死(sǐ )。八(bā )月(yuè )十(shí )九(jiǔ )日(rì ),把(bǎ )穆(mù )帝(dì )章(zhāng )皇(huáng )后(hòu )合(hé )葬(zàng )在(zài )永(yǒng )平(píng )陵(líng )。九(jiǔ )月(yuè ),以(yǐ )前(qián )的(de )给(gěi )事(shì )中(zhōng )刁(diāo )骋(chěng )、秘(mì )书(shū )丞(chéng )王(wáng )迈(mài )之(zhī )谋(móu )反(fǎn ),遭(zāo )到(dào )诛(zhū )杀(shā )。十(shí )月(yuè ),卢(lú )循(xún )侵(qīn )犯(fàn )广(guǎng )州(zhōu ),刺(cì )史(shǐ )吴(wú )隐(yǐn )之(zhī )被(bèi )卢(lú )循(xún )打(dǎ )败(bài ),捉(zhuō )住(zhù )了(le )始(shǐ )兴(xìng )相(xiàng )阮(ruǎn )腆(tiǎn )之(zhī )才(cái )退(tuì )去(qù )。慕(mù )容(róng )德(dé )死(sǐ ),他(tā )哥(gē )哥(gē )的(de )儿(ér )子(zǐ )慕(mù )容(róng )超(chāo )继(jì )承(chéng )伪(wěi )位(wèi )。

义(yì )熙(xī )元(yuán )年(nián )(405)正(zhèng )月(yuè ),安(ān )帝(dì )在(zài )江(jiāng )陵(líng )。南(nán )阳(yáng )太(tài )守(shǒu )鲁(lǔ )宗(zōng )之(zhī )兴(xìng )起(qǐ )义(yì )兵(bīng ),攻(gōng )破(pò )襄(xiāng )阳(yáng )。初(chū )七(qī ),刘(liú )毅(yì )驻(zhù )扎(zhā )在(zài )马(mǎ )头(tóu )。桓(huán )振(zhèn )拥(yōng )戴(dài )安(ān )帝(dì )屯(tún )兵(bīng )于(yú )江(jiāng )津(jīn )。初(chū )九(jiǔ ),鲁(lǔ )宗(zōng )之(zhī )在(zài )柞(zhà )溪(xī )打(dǎ )败(bài )桓(huán )振(zhèn )的(de )将(jiāng )领(lǐng )温(wēn )楷(kǎi ),进(jìn )兵(bīng )驻(zhù )扎(zhā )在(zài )纪(jì )南(nán ),被(bèi )桓(huán )振(zhèn )打(dǎ )败(bài )。振(zhèn )武(wǔ )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )道(dào )规(guī )进(jìn )攻(gōng )桓(huán )谦(qiān ),将(jiāng )他(tā )赶(gǎn )跑(pǎo )。天(tiān )子(zǐ )复(fù )位(wèi ),安(ān )帝(dì )与(yǔ )琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng )乘(chéng )坐(zuò )刘(liú )道(dào )规(guī )的(de )船(chuán )。十(shí )六(liù )日(rì ),诏(zhào )书(shū )说(shuō ):“朕(zhèn )因(yīn )少(shǎo )德(dé ),早(zǎo )继(jì )宏(hóng )业(yè )。不(bú )能(néng )使(shǐ )远(yuǎn )近(jìn )和(hé )睦(mù ),遏(è )止(zhǐ )奸(jiān )宄(guǐ )。叛(pàn )逆(nì )之(zhī )臣(chén )桓(huán )玄(xuán )乘(chéng )机(jī )作(zuò )乱(luàn ),竟(jìng )欺(qī )骗(piàn )上(shàng )天(tiān )和(hé )人(rén )民(mín ),篡(cuàn )夺(duó )帝(dì )位(wèi )。我(wǒ )自(zì )身(shēn )流(liú )离(lí )失(shī )所(suǒ ),沦(lún )落(luò )蛮(mán )荒(huāng )之(zhī )地(dì ),宣(xuān )武(wǔ )皇(huáng )帝(dì )的(de )基(jī )业(yè ),顷(qǐng )刻(kè )间(jiān )坠(zhuì )毁(huǐ )。仰(yǎng )仗(zhàng )镇(zhèn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )裕(yù )忠(zhōng )武(wǔ )英(yīng )明(míng )果(guǒ )断(duàn ),诚(chéng )心(xīn )古(gǔ )来(lái )第(dì )一(yī )。运(yùn )筹(chóu )谋(móu )划(huá )机(jī )宜(yí ),忠(zhōng )贞(zhēn )贤(xián )臣(chén )齐(qí )心(xīn )协(xié )力(lì );擦(cā )干(gàn )眼(yǎn )泪(lèi )当(dāng )众(zhòng )盟(méng )誓(shì ),义(yì )士(shì )为(wéi )诚(chéng )心(xīn )感(gǎn )动(dòng )。所(suǒ )以(yǐ )刀(dāo )枪(qiāng )一(yī )挥(huī ),巨(jù )贼(zéi )奔(bēn )窜(cuàn ),三(sān )军(jūn )振(zhèn )作(zuò )威(wēi )风(fēng ),元(yuán )凶(xiōng )献(xiàn )出(chū )首(shǒu )级(jí )。其(qí )余(yú )孽(niè )桓(huán )振(zhèn )猖(chāng )狂(kuáng ),接(jiē )着(zhe )在(zài )荆(jīng )郢(yǐng )逞(chěng )凶(xiōng )。幸(xìng )赖(lài )上(shàng )天(tiān )赐(cì )福(fú )社(shè )稷(jì ),义(yì )兵(bīng )举(jǔ )旗(qí ),再(zài )传(chuán )捷(jié )报(bào ),贼(zéi )寇(kòu )崩(bēng )溃(kuì ),我(wǒ )才(cái )能(néng )复(fù )位(wèi )。此(cǐ )实(shí )赖(lài )宗(zōng )庙(miào )之(zhī )灵(líng )验(yàn ),众(zhòng )将(jiāng )勤(qín )王(wáng )之(zhī )功(gōng )勋(xūn )。哪(nǎ )能(néng )我(wǒ )一(yī )人(rén )独(dú )享(xiǎng )此(cǐ )福(fú )..呢(ne )?我(wǒ )想(xiǎng )与(yǔ )万(wàn )民(mín )从(cóng )此(cǐ )重(zhòng )新(xīn )开(kāi )始(shǐ ),大(dà )赦(shè )天(tiān )下(xià ),改(gǎi )年(nián )号(hào ),只(zhī )有(yǒu )桓(huán )玄(xuán )桓(huán )振(zhèn )一(yī )族(zú )以(yǐ )及(jí )他(tā )们(men )的(de )同(tóng )党(dǎng )不(bú )在(zài )宽(kuān )宥(yòu )之(zhī )列(liè )。赐(cì )百(bǎi )官(guān )爵(jué )位(wèi )每(měi )人(rén )二(èr )级(jí ),鳏(guān )寡(guǎ )孤(gū )独(dú )每(měi )人(rén )五(wǔ )斛(hú )谷(gǔ ),大(dà )设(shè )酒(jiǔ )宴(yàn )五(wǔ )日(rì )。”二(èr )月(yuè )初(chū )五(wǔ ),留(liú )守(shǒu )京(jīng )师(shī )的(de )官(guān )员(yuán )备(bèi )好(hǎo )车(chē )马(mǎ )法(fǎ )驾(jià )仪(yí )仗(zhàng ),到(dào )江(jiāng )陵(líng )迎(yíng )接(jiē )安(ān )帝(dì )。弘(hóng )农(nóng )太(tài )守(shǒu )戴(dài )宁(níng )之(zhī ),建(jiàn )威(wēi )主(zhǔ )簿(bù )徐(xú )惠(huì )子(zǐ )等(děng )人(rén )谋(móu )反(fǎn ),遭(zāo )诛(zhū )杀(shā )。平(píng )西(xī )参(cān )军(jūn )谯(qiáo )纵(zòng )杀(shā )害(hài )平(píng )西(xī )将(jiāng )军(jūn )、益(yì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )毛(máo )璩(qú ),率(lǜ )蜀(shǔ )郡(jùn )叛(pàn )乱(luàn )。三(sān )月(yuè ),桓(huán )振(zhèn )又(yòu )袭(xí )击(jī )江(jiāng )陵(líng ),荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )司(sī )马(mǎ )休(xiū )之(zhī )逃(táo )到(dào )襄(xiāng )阳(yáng )。建(jiàn )威(wēi )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )怀(huái )肃(sù )讨(tǎo )伐(fá )桓(huán )振(zhèn )并(bìng )将(jiāng )他(tā )斩(zhǎn )首(shǒu )。安(ān )帝(dì )从(cóng )江(jiāng )陵(líng )回(huí )京(jīng )。十(shí )四(sì )日(rì ),百(bǎi )官(guān )到(dào )宫(gōng )廷(tíng )请(qǐng )罪(zuì )。下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“这(zhè )不(bú )是(shì )众(zhòng )卿(qīng )的(de )过(guò )失(shī ),大(dà )家(jiā )回(huí )去(qù )尽(jìn )心(xīn )职(zhí )事(shì )。”十(shí )七(qī )日(rì ),为(wéi )章(zhāng )皇(huáng )后(hòu )哀(āi )丧(sàng )三(sān )天(tiān ),在(zài )西(xī )堂(táng )哭(kū )丧(sàng )吊(diào )唁(yàn )。刘(liú )裕(yù )与(yǔ )何(hé )无(wú )忌(jì )等(děng )上(shàng )奏(zòu )章(zhāng )请(qǐng )求(qiú )让(ràng )位(wèi ),不(bú )允(yǔn )许(xǔ )。十(shí )九(jiǔ )日(rì ),以(yǐ )琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng )司(sī )马(mǎ )德(dé )文(wén )为(wéi )大(dà )司(sī )马(mǎ ),武(wǔ )陵(líng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )遵(zūn )为(wéi )太(tài )保(bǎo ),加(jiā )封(fēng )镇(zhèn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )裕(yù )为(wéi )侍(shì )中(zhōng )、车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )、都(dōu )督(dū )中(zhōng )外(wài )诸(zhū )军(jūn )事(shì )。二(èr )十(shí )三(sān )日(rì ),下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“近(jìn )来(lái )国(guó )难(nán )之(zhī )后(hòu ),人(rén )民(mín )财(cái )物(wù )凋(diāo )零(líng )残(cán )破(pò ),平(píng )常(cháng )所(suǒ )供(gòng )奉(fèng )的(de )东(dōng )西(xī ),还(hái )没(méi )有(yǒu )改(gǎi )变(biàn )旧(jiù )制(zhì ),这(zhè )难(nán )道(dào )符(fú )合(hé )视(shì )人(rén )如(rú )伤(shāng ),夏(xià )禹(yǔ )商(shāng )汤(tāng )归(guī )过(guò )于(yú )己(jǐ )的(de )训(xùn )诫(jiè )吗(ma )?可(kě )酌(zhuó )情(qíng )减(jiǎn )省(shěng )。”四(sì )月(yuè ),刘(liú )裕(yù )回(huí )到(dào )京(jīng )口(kǒu )镇(zhèn )守(shǒu )。十(shí )七(qī )日(rì ),天(tiān )子(zǐ )在(zài )东(dōng )堂(táng )为(wéi )他(tā )饯(jiàn )行(háng )。五(wǔ )月(yuè )初(chū )三(sān ),禁(jìn )止(zhǐ )制(zhì )作(zuò )绢(juàn )面(miàn )的(de )扇(shàn )子(zǐ )和(hé )扌(tí )雩(yú )蒲(pú )的(de )博(bó )戏(xì )。游(yóu )击(jī )将(jiāng )军(jūn )、章(zhāng )武(wǔ )王(wáng )司(sī )马(mǎ )秀(xiù ),益(yì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )司(sī )马(mǎ )轨(guǐ )之(zhī )谋(móu )反(fǎn ),被(bèi )诛(zhū )杀(shā )。桓(huán )玄(xuán )的(de )故(gù )将(jiāng )桓(huán )亮(liàng )、苻(fú )宏(hóng )、刁(diāo )预(yù )侵(qīn )犯(fàn )湘(xiāng )州(zhōu ),守(shǒu )将(jiāng )把(bǎ )他(tā )们(men )打(dǎ )败(bài )。八(bā )月(yuè )十(shí )五(wǔ )日(rì ),封(fēng )临(lín )川(chuān )王(wáng )的(de )儿(ér )子(zǐ )司(sī )马(mǎ )修(xiū )之(zhī )为(wéi )会(huì )稽(jī )王(wáng )。十(shí )一(yī )月(yuè ),乞(qǐ )伏(fú )干(gàn )归(guī )讨(tǎo )伐(fá )仇(chóu )池(chí ),仇(chóu )池(chí )公(gōng )杨(yáng )盛(shèng )把(bǎ )他(tā )打(dǎ )得(dé )大(dà )败(bài )。这(zhè )一(yī )年(nián ),凉(liáng )武(wǔ )昭(zhāo )王(wáng )玄(xuán )盛(shèng )派(pài )使(shǐ )奉(fèng )表(biǎo )称(chēng )臣(chén )。

义(yì )熙(xī )二(èr )年(nián )正(zhèng )月(yuè ),益(yì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )司(sī )马(mǎ )荣(róng )期(qī )在(zài )白(bái )帝(dì )城(chéng )进(jìn )攻(gōng )谯(qiáo )纵(zòng )的(de )将(jiāng )领(lǐng )谯(qiáo )子(zǐ )明(míng ),大(dà )败(bài )敌(dí )军(jūn )。五(wǔ )月(yuè ),封(fēng )高(gāo )密(mì )王(wáng )的(de )儿(ér )子(zǐ )法(fǎ )莲(lián )为(wéi )高(gāo )阳(yáng )王(wáng )。七(qī )月(yuè ),梁(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )杨(yáng )孜(zī )敬(jìng )有(yǒu )罪(zuì ),被(bèi )诛(zhū )杀(shā )。十(shí )月(yuè ),论(lùn )定(dìng )匡(kuāng )复(fù )社(shè )稷(jì )的(de )功(gōng )劳(láo ),封(fēng )车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )裕(yù )为(wéi )豫(yù )章(zhāng )郡(jùn )公(gōng ),抚(fǔ )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )毅(yì )为(wéi )南(nán )平(píng )郡(jùn )公(gōng ),右(yòu )将(jiāng )军(jūn )何(hé )无(wú )忌(jì )为(wéi )安(ān )成(chéng )郡(jùn )公(gōng ),其(qí )余(yú )封(fēng )赏(shǎng )各(gè )有(yǒu )等(děng )差(chà )。十(shí )一(yī )月(yuè )初(chū )三(sān ),以(yǐ )左(zuǒ )将(jiāng )军(jūn )孔(kǒng )安(ān )国(guó )为(wéi )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )。十(shí )二(èr )月(yuè ),盗(dào )寇(kòu )杀(shā )死(sǐ )零(líng )陵(líng )太(tài )守(shǒu )阮(ruǎn )野(yě )。

义(yì )熙(xī )三(sān )年(nián )二(èr )月(yuè )初(chū )九(jiǔ ),车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )裕(yù )前(qián )来(lái )朝(cháo )拜(bài )。诛(zhū )杀(shā )东(dōng )阳(yáng )太(tài )守(shǒu )殷(yīn )仲(zhòng )文(wén )、南(nán )蛮(mán )校(xiào )尉(wèi )殷(yīn )叔(shū )文(wén )、晋(jìn )陵(líng )太(tài )守(shǒu )殷(yīn )道(dào )叔(shū )、永(yǒng )嘉(jiā )太(tài )守(shǒu )骆(luò )球(qiú )。闰(rùn )二(èr )月(yuè )十(shí )九(jiǔ )日(rì ),大(dà )赦(shè )天(tiān )下(xià ),解(jiě )除(chú )禁(jìn )酒(jiǔ )令(lìng )。五(wǔ )月(yuè ),发(fā )大(dà )水(shuǐ )。六(liù )月(yuè ),姚(yáo )兴(xìng )的(de )将(jiāng )领(lǐng )赫(hè )连(lián )勃(bó )勃(bó )在(zài )朔(shuò )方(fāng )僭(jiàn )位(wèi )称(chēng )天(tiān )王(wáng ),国(guó )号(hào )为(wéi )夏(xià )。七(qī )月(yuè )初(chū )一(yī ),有(yǒu )日(rì )蚀(shí )。汝(rǔ )南(nán )王(wáng )司(sī )马(mǎ )遵(zūn )之(zhī )有(yǒu )罪(zuì ),被(bèi )诛(zhū )杀(shā )。八(bā )月(yuè ),派(pài )冠(guàn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )敬(jìng )宣(xuān )持(chí )节(jiē )监(jiān )督(dū )征(zhēng )讨(tǎo )蜀(shǔ )地(dì )诸(zhū )军(jūn )事(shì )。十(shí )一(yī )月(yuè ),赫(hè )连(lián )勃(bó )勃(bó )大(dà )败(bài )秃(tū )发(fā )亻(dān )辱(rǔ )檀(tán ),秃(tū )发(fā )亻(dān )辱(rǔ )檀(tán )逃(táo )到(dào )南(nán )山(shān )。这(zhè )一(yī )年(nián ),高(gāo )云(yún )、冯(féng )跋(bá )杀(shā )死(sǐ )慕(mù )容(róng )熙(xī )。高(gāo )云(yún )僭(jiàn )位(wèi )为(wéi )皇(huáng )帝(dì )。

义(yì )熙(xī )四(sì )年(nián )正(zhèng )月(yuè )初(chū )九(jiǔ ),以(yǐ )琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng )司(sī )马(mǎ )德(dé )文(wén )领(lǐng )司(sī )徒(tú )之(zhī )职(zhí ),车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )裕(yù )为(wéi )扬(yáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )、录(lù )尚(shàng )书(shū )事(shì )。二(èr )十(shí )五(wǔ )日(rì ),侍(shì )中(zhōng )、太(tài )保(bǎo )、武(wǔ )陵(líng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )遵(zūn )死(sǐ )。四(sì )月(yuè ),散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )、尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )孔(kǒng )安(ān )国(guó )死(sǐ )。五(wǔ )月(yuè )初(chū )一(yī ),加(jiā )封(fēng )吏(lì )部(bù )尚(shàng )书(shū )孟(mèng )昶(chǎng )为(wéi )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )。十(shí )一(yī )月(yuè )初(chū )一(yī ),大(dà )风(fēng )拔(bá )起(qǐ )树(shù )木(mù )。二(èr )十(shí )三(sān )日(rì ),雷(léi )鸣(míng )。梁(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )杨(yáng )思(sī )平(píng )有(yǒu )罪(zuì ),斩(zhǎn )首(shǒu )弃(qì )市(shì )。这(zhè )个(gè )月(yuè ),秃(tū )发(fā )亻(dān )辱(rǔ )檀(tán )僭(jiàn )位(wèi )当(dāng )凉(liáng )王(wáng )。十(shí )二(èr )月(yuè ),陈(chén )留(liú )王(wáng )曹(cáo )灵(líng )诞(dàn )死(sǐ )。

义(yì )熙(xī )五(wǔ )年(nián )正(zhèng )月(yuè )初(chū )二(èr ),大(dà )赦(shè )天(tiān )下(xià )。二(èr )十(shí )一(yī )日(rì ),任(rèn )抚(fǔ )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )毅(yì )为(wéi )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )、开(kāi )府(fǔ )仪(yí )同(tóng )三(sān )司(sī ),加(jiā )封(fēng )辅(fǔ )国(guó )将(jiāng )军(jūn )何(hé )无(wú )忌(jì )为(wéi )镇(zhèn )南(nán )将(jiāng )军(jūn )。十(shí )九(jiǔ )日(rì ),寻(xún )阳(yáng )发(fā )生(shēng )地(dì )震(zhèn )。二(èr )月(yuè ),慕(mù )容(róng )超(chāo )的(de )将(jiāng )领(lǐng )慕(mù )容(róng )兴(xìng )宗(zōng )侵(qīn )犯(fàn )宿(xiǔ )豫(yù ),阳(yáng )平(píng )太(tài )守(shǒu )刘(liú )千(qiān )载(zǎi )、济(jì )南(nán )太(tài )守(shǒu )赵(zhào )元(yuán )都(dōu )被(bèi )贼(zéi )兵(bīng )捉(zhuō )住(zhù )。三(sān )月(yuè )十(shí )一(yī )日(rì ),下(xià )大(dà )雪(xuě ),积(jī )雪(xuě )有(yǒu )几(jǐ )尺(chǐ )厚(hòu )。车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )裕(yù )率(lǜ )领(lǐng )军(jūn )队(duì )进(jìn )攻(gōng )慕(mù )容(róng )超(chāo )。六(liù )月(yuè )初(chū )九(jiǔ ),太(tài )庙(miào )发(fā )生(shēng )地(dì )震(zhèn )。刘(liú )裕(yù )在(zài )临(lín )朐(qú )把(bǎ )慕(mù )容(róng )超(chāo )打(dǎ )得(dé )大(dà )败(bài )。七(qī )月(yuè ),姚(yáo )兴(xìng )的(de )将(jiāng )领(lǐng )乞(qǐ )伏(fú )干(gàn )归(guī )在(zài )苑(yuàn )川(chuān )僭(jiàn )位(wèi )称(chēng )西(xī )秦(qín )王(wáng )。十(shí )月(yuè )十(shí )三(sān )日(rì ),离(lí )班(bān )杀(shā )死(sǐ )高(gāo )云(yún ),高(gāo )云(yún )的(de )将(jiāng )领(lǐng )冯(féng )跋(bá )攻(gōng )击(jī )离(lí )班(bān ),将(jiāng )离(lí )班(bān )杀(shā )死(sǐ )。冯(féng )跋(bá )僭(jiàn )位(wèi )称(chēng )王(wáng ),国(guó )号(hào )仍(réng )然(rán )叫(jiào )燕(yàn )。魏(wèi )国(guó )的(de )清(qīng )河(hé )王(wáng )拓(tuò )跋(bá )绍(shào )杀(shā )死(sǐ )拓(tuò )跋(bá )王(wáng )圭(guī )。

义(yì )熙(xī )六(liù )年(nián )二(èr )月(yuè )初(chū )五(wǔ ),刘(liú )裕(yù )进(jìn )攻(gōng )慕(mù )容(róng )超(chāo ),战(zhàn )胜(shèng )了(le )他(tā ),齐(qí )地(dì )全(quán )部(bù )平(píng )定(dìng )。这(zhè )个(gè )月(yuè ),广(guǎng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )卢(lú )循(xún )谋(móu )反(fǎn ),侵(qīn )犯(fàn )江(jiāng )州(zhōu )。三(sān )月(yuè ),秃(tū )发(fā )侵(qīn )擅(shàn )在(zài )塞(sāi )基(jī )和(hé )沮(jǔ )渠(qú )蒙(méng )逊(xùn )交(jiāo )战(zhàn ),侵(qīn )擅(shàn )战(zhàn )败(bài )。。二(èr )十(shí )日(rì ),镇(zhèn )南(nán )将(jiāng )军(jūn )、江(jiāng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )何(hé )无(wú )忌(jì )与(yǔ )卢(lú )循(xún )在(zài )豫(yù )章(zhāng )交(jiāo )战(zhàn ),朝(cháo )廷(tíng )的(de )军(jūn )队(duì )战(zhàn )败(bài ),何(hé )无(wú )忌(jì )战(zhàn )死(sǐ )。四(sì )月(yuè ),青(qīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )诸(zhū )葛(gě )长(zhǎng )民(mín )、兖(yǎn )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )刘(liú )藩(fān )、并(bìng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )刘(liú )道(dào )怜(lián )入(rù )京(jīng )保(bǎo )卫(wèi )京(jīng )师(shī )。五(wǔ )月(yuè )二(èr )十(shí )五(wǔ )日(rì ),刮(guā )大(dà )风(fēng ),拔(bá )起(qǐ )树(shù )木(mù )。初(chū )五(wǔ )日(rì ),卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )毅(yì )与(yǔ )卢(lú )循(xún )在(zài )桑(sāng )落(luò )洲(zhōu )交(jiāo )战(zhàn ),朝(cháo )廷(tíng )的(de )军(jūn )队(duì )大(dà )败(bài )。尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )孟(mèng )昶(chǎng )因(yīn )害(hài )怕(pà )而(ér )自(zì )杀(shā )。初(chū )六(liù ),大(dà )赦(shè )天(tiān )下(xià )。十(shí )二(èr )日(rì ),卢(lú )循(xún )到(dào )淮(huái )口(kǒu ),内(nèi )外(wài )戒(jiè )严(yán )。大(dà )司(sī )马(mǎ )、琅(láng )邪(xié )王(wáng )司(sī )马(mǎ )德(dé )文(wén )都(dōu )督(dū )宫(gōng )城(chéng )诸(zhū )军(jūn )事(shì ),驻(zhù )军(jūn )中(zhōng )皇(huáng )堂(táng ),太(tài )尉(wèi )刘(liú )裕(yù )驻(zhù )扎(zhā )在(zài )石(shí )头(tóu ),梁(liáng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )珍(zhēn )之(zhī )屯(tún )兵(bīng )南(nán )掖(yè )门(mén ),冠(guàn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )敬(jìng )宣(xuān )屯(tún )兵(bīng )北(běi )郊(jiāo ),辅(fǔ )国(guó )将(jiāng )军(jūn )孟(mèng )怀(huái )玉(yù )屯(tún )兵(bīng )南(nán )岸(àn ),建(jiàn )武(wǔ )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )仲(zhòng )德(dé )屯(tún )兵(bīng )越(yuè )城(chéng ),广(guǎng )武(wǔ )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )怀(huái )默(mò )屯(tún )兵(bīng )建(jiàn )阳(yáng )门(mén ),在(zài )淮(huái )口(kǒu )筑(zhù )起(qǐ )相(xiàng )浦(pǔ )、药(yào )园(yuán )、廷(tíng )尉(wèi )三(sān )个(gè )营(yíng )垒(lěi )以(yǐ )抵(dǐ )御(yù )敌(dí )军(jūn )。七(qī )月(yuè )初(chū )十(shí ),卢(lú )循(xún )逃(táo )走(zǒu )。十(shí )四(sì )日(rì ),派(pài )辅(fǔ )国(guó )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )仲(zhòng )德(dé )、广(guǎng )川(chuān )太(tài )守(shǒu )刘(liú )钟(zhōng )、河(hé )间(jiān )内(nèi )史(shǐ )蒯(kuǎi )恩(ēn )等(děng )率(lǜ )兵(bīng )追(zhuī )赶(gǎn )。这(zhè )个(gè )月(yuè ),卢(lú )循(xún )侵(qīn )犯(fàn )荆(jīng )州(zhōu ),刺(cì )史(shǐ )刘(liú )道(dào )规(guī )、雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )鲁(lǔ )宗(zōng )之(zhī )等(děng )人(rén )击(jī )败(bài )了(le )他(tā )。又(yòu )在(zài )华(huá )容(róng )攻(gōng )破(pò )徐(xú )道(dào )覆(fù ),贼(zéi )兵(bīng )又(yòu )逃(táo )到(dào )寻(xún )阳(yáng )。八(bā )月(yuè ),姚(yáo )兴(xìng )的(de )将(jiāng )领(lǐng )桓(huán )谦(qiān )侵(qīn )犯(fàn )江(jiāng )陵(líng ),刘(liú )道(dào )规(guī )打(dǎ )败(bài )了(le )他(tā )。十(shí )一(yī )月(yuè ),蜀(shǔ )地(dì )贼(zéi )将(jiāng )谯(qiáo )纵(zòng )攻(gōng )陷(xiàn )巴(bā )东(dōng ),守(shǒu )将(jiāng )温(wēn )祚(zuò )、时(shí )延(yán )祖(zǔ )战(zhàn )死(sǐ )。十(shí )二(èr )月(yuè )十(shí )四(sì )日(rì ),刘(liú )裕(yù )在(zài )豫(yù )章(zhāng )打(dǎ )败(bài )卢(lú )循(xún )。

义(yì )熙(xī )七(qī )年(nián )二(èr )月(yuè )初(chū )五(wǔ ),右(yòu )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )藩(fān )在(zài )始(shǐ )兴(xìng )将(jiāng )徐(xú )道(dào )覆(fù )斩(zhǎn )首(shǒu ),首(shǒu )级(jí )传(chuán )到(dào )京(jīng )师(shī )。四(sì )月(yuè ),卢(lú )循(xún )逃(táo )到(dào )交(jiāo )州(zhōu ),刺(cì )史(shǐ )杜(dù )彗(huì )度(dù )将(jiāng )他(tā )斩(zhǎn )首(shǒu )。七(qī )月(yuè )二(èr )十(shí )三(sān ),任(rèn )荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )刘(liú )道(dào )规(guī )为(wéi )征(zhēng )西(xī )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、开(kāi )府(fǔ )仪(yí )同(tóng )三(sān )司(sī )。十(shí )月(yuè ),沮(jǔ )渠(qú )蒙(méng )逊(xùn )进(jìn )攻(gōng )凉(liáng )国(guó ),凉(liáng )国(guó )武(wǔ )昭(zhāo )王(wáng )玄(xuán )盛(shèng )与(yǔ )他(tā )交(jiāo )战(zhàn ),打(dǎ )败(bài )了(le )他(tā )。

义(yì )熙(xī )八(bā )年(nián )二(èr )月(yuè )初(chū )五(wǔ ),任(rèn )吴(wú )兴(xìng )太(tài )守(shǒu )孔(kǒng )靖(jìng )为(wéi )尚(shàng )书(shū )右(yòu )仆(pú )射(shè )。三(sān )月(yuè )十(shí )三(sān )日(rì ),山(shān )阴(yīn )有(yǒu )的(de )地(dì )方(fāng )塌(tā )陷(xiàn )四(sì )尺(chǐ ),响(xiǎng )声(shēng )如(rú )雷(léi )。五(wǔ )月(yuè ),乞(qǐ )伏(fú )公(gōng )府(fǔ )杀(shā )死(sǐ )乞(qǐ )伏(fú )干(gàn )归(guī ),乞(qǐ )伏(fú )干(gàn )归(guī )的(de )儿(ér )子(zǐ )炽(chì )盘(pán )诛(zhū )杀(shā )乞(qǐ )伏(fú )公(gōng )府(fǔ ),僭(jiàn )位(wèi )任(rèn )伪(wěi )职(zhí )。六(liù )月(yuè ),任(rèn )平(píng )北(běi )将(jiāng )军(jūn )鲁(lǔ )宗(zōng )之(zhī )为(wéi )镇(zhèn )北(běi )将(jiāng )军(jūn )。七(qī )月(yuè )二(èr )十(shí )六(liù )日(rì ),武(wǔ )陵(líng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )季(jì )度(dù )死(sǐ )。八(bā )月(yuè )初(chū )二(èr ),征(zhēng )西(xī )大(dà )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )道(dào )规(guī )病(bìng )死(sǐ )。皇(huáng )后(hòu )王(wáng )氏(shì )也(yě )病(bìng )死(sǐ )。十(shí )三(sān )日(rì ),高(gāo )密(mì )王(wáng )司(sī )马(mǎ )纯(chún )之(zhī )病(bìng )死(sǐ )。九(jiǔ )月(yuè )初(chū )六(liù ),把(bǎ )僖(xī )皇(huáng )后(hòu )安(ān )葬(zàng )在(zài )休(xiū )平(píng )陵(líng )。十(shí )二(èr )日(rì ),太(tài )尉(wèi )刘(liú )裕(yù )害(hài )死(sǐ )右(yòu )将(jiāng )军(jūn )兖(yǎn )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )刘(liú )藩(fān )、尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )谢(xiè )混(hún )。十(shí )三(sān )日(rì ),刘(liú )裕(yù )假(jiǎ )托(tuō )诏(zhào )书(shū )说(shuō ):“刘(liú )毅(yì )包(bāo )藏(cáng )祸(huò )心(xīn ),勾(gōu )结(jié )南(nán )夏(xià )叛(pàn )逆(nì ),刘(liú )藩(fān )、谢(xiè )混(hún )共(gòng )同(tóng )作(zuò )乱(luàn ),放(fàng )肆(sì )地(dì )图(tú )谋(móu )作(zuò )乱(luàn ),仰(yǎng )仗(zhàng )辅(fǔ )佐(zuǒ )明(míng )鉴(jiàn ),乘(chéng )机(jī )挫(cuò )锐(ruì )势(shì ),凶(xiōng )党(dǎng )已(yǐ )遭(zāo )杀(shā )戮(lù ),社(shè )稷(jì )长(zhǎng )治(zhì )久(jiǔ )安(ān )。好(hǎo )生(shēng )之(zhī )德(dé )是(shì )所(suǒ )依(yī )据(jù )的(de )根(gēn )本(běn ),宽(kuān )赦(shè )罪(zuì )人(rén )延(yán )及(jí )仁(rén )德(dé ),确(què )实(shí )有(yǒu )助(zhù )圣(shèng )恩(ēn ),何(hé )况(kuàng )事(shì )端(duān )由(yóu )首(shǒu )恶(è )之(zhī )人(rén )兴(xìng )起(qǐ ),灾(zāi )祸(huò )起(qǐ )自(zì )元(yuán )凶(xiōng )。大(dà )赦(shè )天(tiān )下(xià ),只(zhī )有(yǒu )刘(liú )毅(yì )不(bú )在(zài )其(qí )例(lì )。文(wén )武(wǔ )百(bǎi )官(guān )普(pǔ )遍(biàn )增(zēng )爵(jué )位(wèi )一(yī )等(děng )。那(nà )些(xiē )孝(xiào )顺(shùn )忠(zhōng )义(yì ),隐(yǐn )遁(dùn )遗(yí )逸(yì )的(de )贤(xián )士(shì ),一(yī )定(dìng )要(yào )让(ràng )他(tā )们(men )显(xiǎn )名(míng )声(shēng ),受(shòu )重(zhòng )用(yòng )。”二(èr )十(shí )二(èr )日(rì ),刘(liú )裕(yù )率(lǜ )兵(bīng )讨(tǎo )伐(fá )刘(liú )毅(yì )。刘(liú )裕(yù )的(de )参(cān )军(jūn )王(wáng )镇(zhèn )恶(è )攻(gōng )陷(xiàn )江(jiāng )陵(líng )城(chéng ),刘(liú )毅(yì )自(zì )杀(shā )。十(shí )一(yī )月(yuè ),沮(jǔ )渠(qú )蒙(méng )逊(xùn )僭(jiàn )号(hào )为(wéi )河(hé )西(xī )王(wáng )。十(shí )二(èr )月(yuè ),任(rèn )西(xī )陵(líng )太(tài )守(shǒu )朱(zhū )龄(líng )石(shí )为(wéi )建(jiàn )威(wēi )将(jiāng )军(jūn )、益(yì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),率(lǜ )军(jūn )队(duì )进(jìn )攻(gōng )蜀(shǔ )。从(cóng )荆(jīng )州(zhōu )分(fèn )出(chū )十(shí )郡(jùn )设(shè )置(zhì )一(yī )个(gè )湘(xiāng )州(zhōu )。这(zhè )一(yī )年(nián ),庐(lú )陵(líng )、南(nán )康(kāng )两(liǎng )地(dì )发(fā )生(shēng )四(sì )次(cì )地(dì )震(zhèn )。

义(yì )熙(xī )九(jiǔ )年(nián )三(sān )月(yuè )初(chū )一(yī ),刘(liú )裕(yù )杀(shā )害(hài )前(qián )将(jiāng )军(jūn )诸(zhū )葛(gě )长(zhǎng )民(mín )以(yǐ )及(jí )他(tā )的(de )弟(dì )弟(dì )辅(fǔ )国(guó )大(dà )将(jiāng )军(jūn )诸(zhū )葛(gě )黎(lí )民(mín )、堂(táng )兄(xiōng )弟(dì )宁(níng )朔(shuò )将(jiāng )军(jūn )诸(zhū )葛(gě )秀(xiù )之(zhī )。十(shí )三(sān )日(rì ),加(jiā )封(fēng )刘(liú )裕(yù )为(wéi )镇(zhèn )西(xī )将(jiāng )军(jūn )、豫(yù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。林(lín )邑(yì )的(de )范(fàn )胡(hú )达(dá )侵(qīn )犯(fàn )九(jiǔ )真(zhēn ),交(jiāo )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )杜(dù )彗(huì )度(dù )把(bǎ )他(tā )斩(zhǎn )首(shǒu )。四(sì )月(yuè )初(chū )四(sì ),罢(bà )除(chú )临(lín )沂(yí )、湖(hú )熟(shú )皇(huáng )后(hòu )四(sì )十(shí )顷(qǐng )脂(zhī )泽(zé )田(tián ),赐(cì )给(gěi )贫(pín )民(mín ),放(fàng )松(sōng )对(duì )湖(hú )泊(bó )池(chí )沼(zhǎo )的(de )禁(jìn )令(lìng )。封(fēng )镇(zhèn )增(zēng )强(qiáng )将(jiāng )军(jūn )鲁(lǔ )宗(zōng )之(zhī )为(wéi )南(nán )阳(yáng )郡(jùn )公(gōng )。七(qī )月(yuè ),朱(zhū )龄(líng )石(shí )攻(gōng )克(kè )成(chéng )都(dōu ),把(bǎ )谯(qiáo )纵(zòng )斩(zhǎn )首(shǒu ),益(yì )州(zhōu )平(píng )定(dìng )。九(jiǔ )月(yuè ),封(fēng )刘(liú )裕(yù )的(de )第(dì )二(èr )个(gè )儿(ér )子(zǐ )刘(liú )义(yì )真(zhēn )为(wéi )桂(guì )阳(yáng )公(gōng )。这(zhè )一(yī )年(nián ),高(gāo )句(jù )丽(lì )、倭(wō )国(guó )以(yǐ )及(jí )西(xī )南(nán )夷(yí )铜(tóng )头(tóu )大(dà )师(shī )都(dōu )进(jìn )贡(gòng )地(dì )方(fāng )物(wù )产(chǎn )。

义(yì )熙(xī )十(shí )年(nián )三(sān )月(yuè )十(shí )九(jiǔ )日(rì ),发(fā )生(shēng )地(dì )震(zhèn )。六(liù )月(yuè ),乞(qǐ )伏(fú )炽(chì )盘(pán )率(lǜ )军(jūn )队(duì )讨(tǎo )伐(fá )秃(tū )发(fā )亻(dān )辱(rǔ )檀(tán ),将(jiāng )他(tā )消(xiāo )灭(miè )。七(qī )月(yuè ),淮(huái )北(běi )刮(guā )大(dà )风(fēng ),毁(huǐ )坏(huài )房(fáng )屋(wū )。九(jiǔ )月(yuè )初(chū )一(yī ),有(yǒu )日(rì )蚀(shí )出(chū )现(xiàn )。林(lín )邑(yì )派(pài )使(shǐ )者(zhě )进(jìn )献(xiàn )地(dì )方(fāng )物(wù )产(chǎn )。这(zhè )一(yī )年(nián ),在(zài )东(dōng )府(fǔ )筑(zhù )城(chéng )墙(qiáng )。

义(yì )熙(xī )十(shí )一(yī )年(nián )(415)正(zhèng )月(yuè ),荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )司(sī )马(mǎ )休(xiū )之(zhī ),雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )鲁(lǔ )宗(zōng )之(zhī )都(dōu )率(lǜ )兵(bīng )暗(àn )暗(àn )背(bèi )叛(pàn )刘(liú )裕(yù ),刘(liú )裕(yù )率(lǜ )军(jūn )队(duì )讨(tǎo )伐(fá )他(tā )们(men )。十(shí )六(liù )日(rì ),大(dà )赦(shè )天(tiān )下(xià )。二(èr )十(shí )三(sān )日(rì ),任(rèn )吏(lì )部(bù )尚(shàng )书(shū )谢(xiè )裕(yù )为(wéi )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )。三(sān )月(yuè )二(èr )十(shí )八(bā )日(rì ),淮(huái )陵(líng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )蕴(yùn )死(sǐ )。二(èr )十(shí )九(jiǔ )日(rì ),刘(liú )裕(yù )与(yǔ )司(sī )马(mǎ )休(xiū )之(zhī )在(zài )江(jiāng )津(jīn )交(jiāo )战(zhàn ),司(sī )马(mǎ )休(xiū )之(zhī )战(zhàn )败(bài ),逃(táo )到(dào )襄(xiāng )阳(yáng )。四(sì )月(yuè )初(chū )三(sān ),青(qīng )、冀(jì )二(èr )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )刘(liú )敬(jìng )宣(xuān )被(bèi )他(tā )的(de )参(cān )军(jūn )司(sī )马(mǎ )道(dào )赐(cì )杀(shā )害(hài )。五(wǔ )月(yuè )初(chū )二(èr ),彗(huì )星(xīng )两(liǎng )次(cì )出(chū )现(xiàn )。十(shí )二(èr )日(rì ),司(sī )马(mǎ )休(xiū )之(zhī )、鲁(lǔ )宗(zōng )之(zhī )投(tóu )靠(kào )姚(yáo )兴(xìng )。朝(cháo )廷(tíng )论(lùn )定(dìng )平(píng )蜀(shǔ )的(de )功(gōng )劳(láo ),封(fēng )刘(liú )裕(yù )的(de )儿(ér )子(zǐ )刘(liú )义(yì )隆(lóng )为(wéi )彭(péng )城(chéng )公(gōng ),朱(zhū )龄(líng )石(shí )为(wéi )丰(fēng )城(chéng )公(gōng )。二(èr )十(shí )七(qī )日(rì ),霍(huò )山(shān )崩(bēng )塌(tā ),发(fā )现(xiàn )六(liù )枚(méi )铜(tóng )钟(zhōng )。七(qī )月(yuè )初(chū )五(wǔ ),京(jīng )城(chéng )发(fā )大(dà )水(shuǐ ),冲(chōng )坏(huài )太(tài )庙(miào )。三(sān )十(shí )日(rì )傍(bàng )晚(wǎn ),出(chū )现(xiàn )日(rì )蚀(shí )。八(bā )月(yuè ),尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )谢(xiè )裕(yù )死(sǐ ),以(yǐ )尚(shàng )书(shū )右(yòu )仆(pú )射(shè )刘(liú )穆(mù )之(zhī )为(wéi )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )。九(jiǔ )月(yuè )十(shí )九(jiǔ ),大(dà )赦(shè )天(tiān )下(xià )。

义(yì )熙(xī )十(shí )二(èr )年(nián )正(zhèng )月(yuè ),姚(yáo )泓(hóng )派(pài )他(tā )的(de )将(jiāng )领(lǐng )鲁(lǔ )轨(guǐ )侵(qīn )犯(fàn )襄(xiāng )阳(yáng ),雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )赵(zhào )伦(lún )之(zhī )将(jiāng )他(tā )赶(gǎn )跑(pǎo )。二(èr )月(yuè ),加(jiā )封(fēng )刘(liú )裕(yù )为(wéi )中(zhōng )外(wài )大(dà )都(dōu )督(dū )。六(liù )月(yuè ),赫(hè )连(lián )勃(bó )勃(bó )在(zài )秦(qín )州(zhōu )进(jìn )攻(gōng )姚(yáo )泓(hóng ),攻(gōng )陷(xiàn )城(chéng )池(chí )。初(chū )三(sān ),新(xīn )任(rèn )尚(shàng )书(shū )令(lìng )、都(dōu )乡(xiāng )亭(tíng )侯(hóu )刘(liú )柳(liǔ )死(sǐ )。八(bā )月(yuè ),刘(liú )裕(yù )同(tóng )琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng )司(sī )马(mǎ )德(dé )文(wén )率(lǜ )众(zhòng )兵(bīng )讨(tǎo )伐(fá )姚(yáo )泓(hóng )。初(chū )一(yī ),大(dà )赦(shè )天(tiān )下(xià )。十(shí )月(yuè )二(èr )十(shí )二(èr )日(rì ),姚(yáo )泓(hóng )的(de )将(jiāng )领(lǐng )姚(yáo )光(guāng )献(xiàn )洛(luò )阳(yáng )投(tóu )降(jiàng )。十(shí )一(yī )月(yuè )十(shí )六(liù )日(rì ),派(pài )兼(jiān )司(sī )空(kōng )、高(gāo )密(mì )王(wáng )司(sī )马(mǎ )恢(huī )之(zhī )修(xiū )治(zhì )拜(bài )谒(yè )五(wǔ )陵(líng )。

义(yì )熙(xī )十(shí )三(sān )年(nián )正(zhèng )月(yuè )初(chū )一(yī ),出(chū )现(xiàn )日(rì )食(shí )。二(èr )月(yuè ),凉(liáng )武(wǔ )昭(zhāo )王(wáng )李(lǐ )玄(xuán )盛(shèng )死(sǐ ),他(tā )的(de )大(dà )儿(ér )子(zǐ )李(lǐ )士(shì )业(yè )继(jì )位(wèi )为(wéi )凉(liáng )州(zhōu )牧(mù )、凉(liáng )公(gōng )。三(sān )月(yuè ),龙(lóng )骧(xiāng )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )镇(zhèn )恶(è )在(zài )潼(tóng )关(guān )把(bǎ )姚(yáo )泓(hóng )的(de )将(jiāng )领(lǐng )姚(yáo )绍(shào )打(dǎ )得(dé )大(dà )败(bài )。四(sì )月(yuè ),刘(liú )裕(yù )在(zài )河(hé )曲(qǔ )打(dǎ )败(bài )魏(wèi )将(jiāng )鹅(é )青(qīng ),将(jiāng )鹅(é )青(qīng )的(de )偏(piān )将(jiāng )阿(ā )薄(báo )干(gàn )斩(zhǎn )首(shǒu )。这(zhè )个(gè )月(yuè ),凉(liáng )公(gōng )李(lǐ )士(shì )业(yè )在(zài )鲜(xiān )支(zhī )涧(jiàn )把(bǎ )沮(jǔ )渠(qú )蒙(méng )逊(xùn )打(dǎ )得(dé )大(dà )败(bài )。五(wǔ )月(yuè ),刘(liú )裕(yù )攻(gōng )克(kè )潼(tóng )关(guān )。十(shí )六(liù )日(rì ),会(huì )稽(jī )王(wáng )司(sī )马(mǎ )修(xiū )之(zhī )死(sǐ )。六(liù )月(yuè )二(èr )十(shí )三(sān )日(rì ),林(lín )邑(yì )进(jìn )献(xiàn )驯(xùn )服(fú )过(guò )的(de )大(dà )象(xiàng )和(hé )白(bái )鹦(yīng )鹉(wǔ )。七(qī )月(yuè ),刘(liú )裕(yù )攻(gōng )克(kè )长(zhǎng )安(ān ),活(huó )捉(zhuō )姚(yáo )泓(hóng ),没(méi )收(shōu )他(tā )的(de )仪(yí )仗(zhàng )器(qì )物(wù ),回(huí )到(dào )京(jīng )师(shī )。南(nán )海(hǎi )盗(dào )贼(zéi )徐(xú )道(dào )期(qī )攻(gōng )陷(xiàn )广(guǎng )州(zhōu ),始(shǐ )兴(xìng )相(xiàng )刘(liú )谦(qiān )之(zhī )将(jiāng )他(tā )平(píng )定(dìng )。十(shí )一(yī )月(yuè )初(chū )三(sān ),左(zuǒ )仆(pú )射(shè )、前(qián )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )穆(mù )之(zhī )死(sǐ )。

义(yì )熙(xī )十(shí )四(sì )年(nián )正(zhèng )月(yuè ),大(dà )赦(shè )天(tiān )下(xià )。青(qīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )沈(shěn )田(tián )子(zǐ )在(zài )长(zhǎng )安(ān )杀(shā )害(hài )龙(lóng )骧(xiāng )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )镇(zhèn )恶(è )。六(liù )月(yuè ),刘(liú )裕(yù )任(rèn )相(xiàng )国(guó ),晋(jìn )封(fēng )为(wéi )宋(sòng )公(gōng )。十(shí )月(yuè ),任(rèn )凉(liáng )公(gōng )李(lǐ )士(shì )业(yè )为(wéi )镇(zhèn )西(xī )将(jiāng )军(jūn ),封(fēng )为(wéi )酒(jiǔ )泉(quán )公(gōng )。十(shí )一(yī )月(yuè ),赫(hè )连(lián )勃(bó )勃(bó )在(zài )青(qīng )泥(ní )以(yǐ )北(běi )打(dǎ )败(bài )朝(cháo )廷(tíng )军(jūn )队(duì )。雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )朱(zhū )龄(líng )石(shí )焚(fén )烧(shāo )长(zhǎng )安(ān )的(de )宫(gōng )殿(diàn ),逃(táo )到(dào )潼(tóng )关(guān )。不(bú )久(jiǔ )又(yòu )大(dà )败(bài ),朱(zhū )龄(líng )石(shí )战(zhàn )死(sǐ )。十(shí )二(èr )月(yuè )十(shí )七(qī )日(rì ),安(ān )帝(dì )死(sǐ )在(zài )东(dōng )堂(táng ),享(xiǎng )年(nián )三(sān )十(shí )七(qī )岁(suì )。安(ān )葬(zàng )在(zài )休(xiū )平(píng )陵(líng )。安(ān )帝(dì )智(zhì )力(lì )低(dī )下(xià ),从(cóng )小(xiǎo )到(dào )大(dà ),口(kǒu )不(bú )能(néng )言(yán )语(yǔ ),即(jí )使(shǐ )寒(hán )暑(shǔ )节(jiē )气(qì )的(de )变(biàn )化(huà ),他(tā )也(yě )无(wú )法(fǎ )辨(biàn )别(bié )。一(yī )切(qiē )行(háng )动(dòng ),都(dōu )不(bú )出(chū )于(yú )他(tā )自(zì )己(jǐ )。所(suǒ )以(yǐ )桓(huán )玄(xuán )篡(cuàn )位(wèi ),他(tā )免(miǎn )于(yú )被(bèi )害(hài )。当(dāng )初(chū )的(de )谶(chèn )书(shū )上(shàng )说(shuō ):“昌(chāng )明(míng )帝(dì )之(zhī )后(hòu )有(yǒu )两(liǎng )个(gè )皇(huáng )帝(dì )。”刘(liú )裕(yù )打(dǎ )算(suàn )受(shòu )禅(chán )代(dài )晋(jìn ),所(suǒ )以(yǐ )秘(mì )密(mì )地(dì )派(pài )王(wáng )绍(shào )之(zhī )勒(lè )死(sǐ )安(ān )帝(dì )另(lìng )立(lì )恭(gōng )帝(dì ),以(yǐ )顺(shùn )应(yīng )二(èr )帝(dì )之(zhī )说(shuō )。

恭(gōng )帝(dì )名(míng )德(dé )文(wén ),字(zì )德(dé )文(wén ),是(shì )安(ān )帝(dì )的(de )同(tóng )母(mǔ )弟(dì )。初(chū )封(fēng )琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng ),历(lì )任(rèn )中(zhōng )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )、散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )、卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )、开(kāi )府(fǔ )仪(yí )同(tóng )三(sān )司(sī ),加(jiā )侍(shì )中(zhōng )、领(lǐng )司(sī )徒(tú )、录(lù )尚(shàng )书(shū )六(liù )条(tiáo )事(shì )。

安(ān )帝(dì )元(yuán )兴(xìng )初(chū )年(nián )(402~404),迁(qiān )为(wéi )车(chē )骑(qí )大(dà )将(jiāng )军(jūn )。桓(huán )玄(xuán )执(zhí )政(zhèng )时(shí ),进(jìn )位(wèi )为(wéi )太(tài )宰(zǎi ),加(jiā )衮(gǔn )冕(miǎn )之(zhī )服(fú ),用(yòng )绿(lǜ )色(sè )印(yìn )带(dài )。桓(huán )玄(xuán )篡(cuàn )位(wèi ),以(yǐ )帝(dì )为(wéi )石(shí )阳(yáng )县(xiàn )公(gōng ),与(yǔ )安(ān )帝(dì )一(yī )起(qǐ )住(zhù )在(zài )寻(xún )阳(yáng )。桓(huán )玄(xuán )失(shī )败(bài )后(hòu )随(suí )桓(huán )玄(xuán )到(dào )江(jiāng )陵(líng )。桓(huán )玄(xuán )被(bèi )杀(shā ),桓(huán )振(zhèn )突(tū )然(rán )来(lái )到(dào ),跃(yuè )马(mǎ )挥(huī )戈(gē ),直(zhí )至(zhì )阶(jiē )下(xià ),瞋(tián )目(mù )对(duì )安(ān )帝(dì )说(shuō ):“我(wǒ )桓(huán )家(jiā )有(yǒu )何(hé )对(duì )不(bú )起(qǐ )国(guó )家(jiā ),而(ér )遭(zāo )如(rú )此(cǐ )屠(tú )灭(miè )?”恭(gōng )帝(dì )下(xià )床(chuáng )对(duì )桓(huán )振(zhèn )说(shuō ):“这(zhè )怎(zěn )是(shì )我(wǒ )兄(xiōng )弟(dì )之(zhī )意(yì )呢(ne )!”桓(huán )振(zhèn )这(zhè )才(cái )下(xià )马(mǎ )拜(bài )谢(xiè )。桓(huán )振(zhèn )被(bèi )平(píng )定(dìng ),帝(dì )仍(réng )为(wéi )琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng ),又(yòu )兼(jiān )徐(xú )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),不(bú )久(jiǔ )拜(bài )为(wéi )大(dà )司(sī )马(mǎ ),兼(jiān )司(sī )徒(tú ),受(shòu )到(dào )特(tè )殊(shū )礼(lǐ )遇(yù )。安(ān )帝(dì )义(yì )熙(xī )五(wǔ )年(nián )(409),署(shǔ )中(zhōng )设(shè )置(zhì )左(zuǒ )右(yòu )长(zhǎng )史(shǐ )、司(sī )马(mǎ )、从(cóng )事(shì )中(zhōng )朗(lǎng )四(sì )人(rén ),加(jiā )赐(cì )羽(yǔ )葆(bǎo )鼓(gǔ )吹(chuī )。

义(yì )熙(xī )十(shí )二(èr )年(nián )(416),皇(huáng )帝(dì )下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“大(dà )司(sī )马(mǎ )有(yǒu )明(míng )德(dé )而(ér )又(yòu )为(wéi )宗(zōng )室(shì )之(zhī )亲(qīn ),太(tài )尉(wèi )德(dé )高(gāo )而(ér )功(gōng )大(dà ),使(shǐ )人(rén )伦(lún )有(yǒu )序(xù ),阴(yīn )阳(yáng )协(xié )和(hé ),俊(jùn )才(cái )仰(yǎng )慕(mù ),思(sī )佐(zuǒ )国(guó )家(jiā )。而(ér )二(èr )人(rén )高(gāo )雅(yǎ )冲(chōng )淡(dàn ),不(bú )愿(yuàn )设(shè )置(zhì )征(zhēng )士(shì ),这(zhè )样(yàng )符(fú )合(hé )大(dà )雅(yǎ )谦(qiān )虚(xū )之(zhī )道(dào ),却(què )有(yǒu )违(wéi )荐(jiàn )贤(xián )治(zhì )世(shì )的(de )当(dāng )务(wù )之(zhī )急(jí )。昔(xī )日(rì )贤(xián )君(jūn )以(yǐ )蒲(pú )轮(lún )征(zhēng )召(zhào )才(cái )秀(xiù )之(zhī )士(shì ),而(ér )异(yì )人(rén )辈(bèi )出(chū ),东(dōng )平(píng )开(kāi )府(fǔ )设(shè )署(shǔ ),而(ér )奇(qí )士(shì )响(xiǎng )应(yīng ),人(rén )才(cái )济(jì )济(jì ),朕(zhèn )甚(shèn )钦(qīn )慕(mù )。可(kě )使(shǐ )大(dà )司(sī )马(mǎ )、太(tài )尉(wèi )二(èr )府(fǔ )照(zhào )旧(jiù )例(lì )征(zhēng )召(zhào )人(rén )才(cái ),必(bì )使(shǐ )俊(jùn )杰(jié )之(zhī )士(shì )得(dé )以(yǐ )显(xiǎn )扬(yáng ),继(jì )前(qián )贤(xián )之(zhī )规(guī )范(fàn )。”于(yú )是(shì )恭(gōng )帝(dì )始(shǐ )征(zhēng )召(zhào )掾(yuàn )属(shǔ )。当(dāng )时(shí )太(tài )尉(wèi )刘(liú )裕(yù )都(dōu )督(dū )中(zhōng )外(wài )诸(zhū )军(jūn ),皇(huáng )帝(dì )下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“大(dà )司(sī )马(mǎ )位(wèi )高(gāo )任(rèn )重(zhòng ),论(lùn )亲(qīn )论(lùn )贤(xián ),皆(jiē )莫(mò )可(kě )比(bǐ ),虽(suī )官(guān )府(fǔ )要(yào )受(shòu )他(tā )人(rén )节(jiē )制(zhì ),个(gè )人(rén )不(bú )必(bì )行(háng )下(xià )级(jí )之(zhī )礼(lǐ )。”刘(liú )裕(yù )北(běi )征(zhēng )时(shí ),恭(gōng )帝(dì )向(xiàng )安(ān )帝(dì )上(shàng )疏(shū ),请(qǐng )率(lǜ )所(suǒ )属(shǔ )军(jūn )队(duì ),同(tóng )上(shàng )征(zhēng )途(tú ),以(yǐ )修(xiū )整(zhěng )祭(jì )祀(sì )旧(jiù )都(dōu )陵(líng )墓(mù ),朝(cháo )廷(tíng )同(tóng )意(yì )此(cǐ )请(qǐng )求(qiú ),于(yú )是(shì )与(yǔ )刘(liú )裕(yù )一(yī )起(qǐ )出(chū )征(zhēng )。有(yǒu )司(sī )奏(zòu )军(jūn )人(rén )不(bú )得(dé )料(liào )理(lǐ )陵(líng )庙(miào )之(zhī )事(shì ),恭(gōng )帝(dì )又(yòu )上(shàng )疏(shū )说(shuō ):“臣(chén )率(lǜ )军(jūn )在(zài )外(wài ),将(jiāng )经(jīng )历(lì )寒(hán )暑(shǔ ),不(bú )能(néng )在(zài )先(xiān )帝(dì )陵(líng )前(qián )表(biǎo )祭(jì )奠(diàn )哀(āi )悼(dào )之(zhī )情(qíng ),心(xīn )绪(xù )茫(máng )然(rán )若(ruò )失(shī )。愿(yuàn )圣(shèng )上(shàng )发(fā )慈(cí )悲(bēi )之(zhī )心(xīn ),特(tè )予(yǔ )许(xǔ )可(kě ),使(shǐ )臣(chén )区(qū )区(qū )诚(chéng )心(xīn )粗(cū )略(luè )得(dé )以(yǐ )实(shí )现(xiàn )。则(zé )此(cǐ )次(cì )出(chū )征(zhēng )无(wú )所(suǒ )遗(yí )憾(hàn )了(le )。”皇(huáng )帝(dì )答(dá )应(yīng )了(le )这(zhè )个(gè )请(qǐng )求(qiú ),姚(yáo )泓(hóng )被(bèi )灭(miè )后(hòu )回(huí )到(dào )京(jīng )都(dōu )。

义(yì )熙(xī )十(shí )四(sì )年(nián )(418)十(shí )二(èr )月(yuè )十(shí )六(liù )日(rì ),安(ān )帝(dì )死(sǐ )。刘(liú )裕(yù )假(jiǎ )称(chēng )遗(yí )诏(zhào )说(shuō ):“我(wǒ )晋(jìn )顺(shùn )应(yīng )天(tiān )命(mìng ),兴(xìng )隆(lóng )于(yú )九(jiǔ )州(zhōu ),光(guāng )照(zhào )四(sì )海(hǎi ),朕(zhèn )因(yīn )德(dé )薄(báo ),国(guó )家(jiā )多(duō )难(nán ),幸(xìng )赖(lài )宰(zǎi )辅(fǔ )之(zhī )臣(chén ),拯(zhěng )救(jiù )颠(diān )覆(fù )。仍(réng )恃(shì )神(shén )明(míng )保(bǎo )佑(yòu ),克(kè )服(fú )祸(huò )乱(luàn ),才(cái )保(bǎo )持(chí )皇(huáng )极(jí )之(zhī )位(wèi ),统(tǒng )一(yī )六(liù )合(hé )。正(zhèng )将(jiāng )依(yī )赖(lài )元(yuán )勋(xūn )革(gé )新(xīn )大(dà )业(yè ),而(ér )疾(jí )病(bìng )渐(jiàn )重(zhòng ),将(jiāng )不(bú )能(néng )恢(huī )复(fù ),仰(yǎng )思(sī )祖(zǔ )宗(zōng )亲(qīn )贤(xián )之(zhī )遗(yí )命(mìng ),大(dà )司(sī )马(mǎ )、琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng ),为(wéi )先(xiān )皇(huáng )亲(qīn )子(zǐ ),明(míng )德(dé )茂(mào )美(měi ),亦(yì )为(wéi )皇(huáng )储(chǔ ),众(zhòng )望(wàng )所(suǒ )归(guī ),今(jīn )可(kě )即(jí )皇(huáng )帝(dì )位(wèi ),奉(fèng )宗(zōng )庙(miào )之(zhī )祀(sì ),谨(jǐn )守(shǒu )中(zhōng )道(dào ),协(xié )和(hé )天(tiān )下(xià ),发(fā )扬(yáng )临(lín )终(zhōng )诰(gào )命(mìng ),不(bú )要(yào )废(fèi )弃(qì )我(wǒ )高(gāo )祖(zǔ )之(zhī )大(dà )业(yè )。”当(dāng )天(tiān )即(jí )皇(huáng )帝(dì )位(wèi ),实(shí )行(háng )大(dà )赦(shè )。

元(yuán )熙(xī )元(yuán )年(nián )(419)正(zhèng )月(yuè )初(chū )一(yī ),改(gǎi )年(nián )号(hào )。因(yīn )安(ān )帝(dì )葬(zàng )事(shì )未(wèi )妥(tuǒ ),不(bú )朝(cháo )会(huì ),立(lì )褚(chǔ )氏(shì )为(wéi )皇(huáng )后(hòu )。初(chū )三(sān ),召(zhào )刘(liú )裕(yù )还(hái )朝(cháo )。初(chū )七(qī ),有(yǒu )彗(huì )星(xīng )出(chū )现(xiàn )于(yú )太(tài )微(wēi )星(xīng )西(xī )边(biān )。二(èr )十(shí )九(jiǔ )日(rì )葬(zàng )安(ān )帝(dì )于(yú )休(xiū )平(píng )陵(líng )。恭(gōng )帝(dì )受(shòu )群(qún )臣(chén )朝(cháo )拜(bài ),乐(lè )器(qì )悬(xuán )而(ér )不(bú )奏(zòu )。以(yǐ )骠(biāo )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )道(dào )怜(lián )为(wéi )司(sī )空(kōng )。秋(qiū )八(bā )月(yuè ),刘(liú )裕(yù )移(yí )镇(zhèn )寿(shòu )阳(yáng )。以(yǐ )刘(liú )怀(huái )慎(shèn )为(wéi )前(qián )将(jiāng )军(jūn )、北(běi )徐(xú )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),镇(zhèn )守(shǒu )彭(péng )城(chéng )。九(jiǔ )月(yuè ),刘(liú )裕(yù )自(zì )己(jǐ )解(jiě )去(qù )扬(yáng )州(zhōu )的(de )职(zhí )务(wù )。冬(dōng )十(shí )月(yuè )二(èr )十(shí )八(bā )日(rì ),刘(liú )裕(yù )以(yǐ )其(qí )子(zǐ )刘(liú )义(yì )真(zhēn )为(wéi )扬(yáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。十(shí )一(yī )月(yuè )初(chū )一(yī ),日(rì )蚀(shí )。十(shí )二(èr )月(yuè )辛(xīn )卯(mǎo )这(zhè )天(tiān ),给(gěi )裕(yù )加(jiā )特(tè )殊(shū )礼(lǐ )遇(yù )。

元(yuán )熙(xī )二(èr )年(nián )(420)夏(xià )六(liù )月(yuè )初(chū )九(jiǔ ),刘(liú )裕(yù )回(huí )到(dào )京(jīng )师(shī )。傅(fù )亮(liàng )受(shòu )刘(liú )裕(yù )密(mì )旨(zhǐ ),劝(quàn )恭(gōng )帝(dì )禅(chán )位(wèi )于(yú )刘(liú )裕(yù ),起(qǐ )草(cǎo )了(le )诏(zhào )书(shū ),让(ràng )恭(gōng )帝(dì )抄(chāo )写(xiě )。恭(gōng )帝(dì )欣(xīn )然(rán )对(duì )左(zuǒ )右(yòu )的(de )人(rén )说(shuō ):“晋(jìn )氏(shì )的(de )权(quán )柄(bǐng )早(zǎo )已(yǐ )丧(sàng )失(shī ),今(jīn )天(tiān )又(yòu )有(yǒu )何(hé )恨(hèn )。”就(jiù )用(yòng )赤(chì )纸(zhǐ )写(xiě )了(le )诏(zhào )书(shū )。十(shí )一(yī )日(rì ),退(tuì )位(wèi )回(huí )到(dào )琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng )府(fǔ )第(dì )。刘(liú )裕(yù )封(fēng )恭(gōng )帝(dì )为(wéi )零(líng )陵(líng )王(wáng ),居(jū )住(zhù )在(zài )秣(mò )陵(líng ),使(shǐ )用(yòng )晋(jìn )的(de )历(lì )法(fǎ ),车(chē )骑(qí )服(fú )色(sè )不(bú )改(gǎi ),只(zhī )是(shì )不(bú )行(háng )天(tiān )子(zǐ )之(zhī )礼(lǐ )。从(cóng )此(cǐ )之(zhī )后(hòu ),恭(gōng )帝(dì )深(shēn )虑(lǜ )灾(zāi )祸(huò )到(dào )来(lái ),褚(chǔ )皇(huáng )后(hòu )常(cháng )在(zài )身(shēn )边(biān ),饮(yǐn )食(shí )用(yòng )品(pǐn )都(dōu )由(yóu )褚(chǔ )皇(huáng )后(hòu )经(jīng )手(shǒu ),故(gù )宋(sòng )人(rén )无(wú )机(jī )会(huì )下(xià )手(shǒu )。

宋(sòng )武(wǔ )帝(dì )永(yǒng )初(chū )二(èr )年(nián )(421)九(jiǔ )月(yuè )丁(dīng )丑(chǒu )这(zhè )天(tiān ),刘(liú )裕(yù )使(shǐ )褚(chǔ )后(hòu )兄(xiōng )褚(chǔ )叔(shū )度(dù )请(qǐng )褚(chǔ )后(hòu ),有(yǒu )了(le )机(jī )会(huì ),武(wǔ )士(shì )越(yuè )墙(qiáng )而(ér )入(rù ),将(jiāng )恭(gōng )帝(dì )杀(shā )死(sǐ )在(zài )内(nèi )房(fáng ),终(zhōng )年(nián )三(sān )十(shí )六(liù )岁(suì )。谥(shì )号(hào )恭(gōng )皇(huáng )帝(dì )。葬(zàng )于(yú )冲(chōng )平(píng )陵(líng )。恭(gōng )帝(dì )幼(yòu )时(shí )性(xìng )格(gé )残(cán )忍(rěn )而(ér )暴(bào )躁(zào ),到(dào )封(fēng )国(guó )以(yǐ )后(hòu ),曾(céng )使(shǐ )善(shàn )射(shè )者(zhě )射(shè )马(mǎ )作(zuò )游(yóu )戏(xì )。事(shì )后(hòu )有(yǒu )人(rén )说(shuō ):“马(mǎ )是(shì )国(guó )君(jūn )之(zhī )姓(xìng ),而(ér )自(zì )己(jǐ )射(shè )死(sǐ )马(mǎ ),这(zhè )是(shì )很(hěn )不(bú )吉(jí )祥(xiáng )的(de )。”恭(gōng )帝(dì )也(yě )感(gǎn )悟(wù )到(dào )这(zhè )一(yī )点(diǎn ),很(hěn )后(hòu )悔(huǐ )。以(yǐ )后(hòu )又(yòu )笃(dǔ )信(xìn )佛(fó )教(jiāo ),用(yòng )成(chéng )千(qiān )上(shàng )万(wàn )的(de )钱(qián )币(bì ),铸(zhù )成(chéng )丈(zhàng )六(liù )金(jīn )像(xiàng ),亲(qīn )自(zì )在(zài )瓦(wǎ )官(guān )寺(sì )迎(yíng )接(jiē ),步(bù )行(háng )十(shí )几(jǐ )里(lǐ )。安(ān )帝(dì )智(zhì )力(lì )低(dī )下(xià ),恭(gōng )帝(dì )常(cháng )在(zài )左(zuǒ )右(yòu )伺(sì )候(hòu ),调(diào )解(jiě )冷(lěng )暖(nuǎn )饮(yǐn )食(shí )作(zuò )息(xī ),以(yǐ )恭(gōng )谨(jǐn )闻(wén )名(míng ),受(shòu )到(dào )人(rén )们(men )的(de )称(chēng )赞(zàn )。南(nán )渡(dù )开(kāi )始(shǐ ),元(yuán )帝(dì )在(zài )丁(dīng )丑(chǒu )年(nián )(317)称(chēng )晋(jìn )王(wáng ),建(jiàn )立(lì )宗(zōng )庙(miào ),使(shǐ )郭(guō )璞(pú )占(zhàn )卜(bo ),说(shuō ):“享(xiǎng )有(yǒu )天(tiān )下(xià )二(èr )百(bǎi )年(nián )。”禅(chán )位(wèi )那(nà )年(nián )是(shì )庚(gēng )申(shēn )年(nián )(420),从(cóng )丁(dīng )丑(chǒu )到(dào )庚(gēng )申(shēn )为(wéi )一(yī )百(bǎi )零(líng )四(sì )年(nián )。而(ér )丁(dīng )丑(chǒu )年(nián )仍(réng )属(shǔ )西(xī )晋(jìn ),庚(gēng )申(shēn )年(nián )算(suàn )在(zài )宋(sòng )朝(cháo ),只(zhī )剩(shèng )下(xià )一(yī )百(bǎi )零(líng )二(èr )年(nián )。郭(guō )璞(pú )大(dà )概(gài )认(rèn )为(wéi )一(yī )百(bǎi )零(líng )二(èr )年(nián )太(tài )短(duǎn )促(cù ),故(gù )意(yì )将(jiāng )数(shù )字(zì )颠(diān )倒(dǎo )过(guò )来(lái ),含(hán )蓄(xù )地(dì )说(shuō )成(chéng )二(èr )百(bǎi )年(nián )。

恭(gōng )帝(dì )名(míng )德(dé )文(wén ),字(zì )德(dé )文(wén ),是(shì )安(ān )帝(dì )的(de )同(tóng )母(mǔ )弟(dì )。初(chū )封(fēng )琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng ),历(lì )任(rèn )中(zhōng )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )、散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )、卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )、开(kāi )府(fǔ )仪(yí )同(tóng )三(sān )司(sī ),加(jiā )侍(shì )中(zhōng )、领(lǐng )司(sī )徒(tú )、录(lù )尚(shàng )书(shū )六(liù )条(tiáo )事(shì )。

安(ān )帝(dì )元(yuán )兴(xìng )初(chū )年(nián )(402~404),迁(qiān )为(wéi )车(chē )骑(qí )大(dà )将(jiāng )军(jūn )。桓(huán )玄(xuán )执(zhí )政(zhèng )时(shí ),进(jìn )位(wèi )为(wéi )太(tài )宰(zǎi ),加(jiā )衮(gǔn )冕(miǎn )之(zhī )服(fú ),用(yòng )绿(lǜ )色(sè )印(yìn )带(dài )。桓(huán )玄(xuán )篡(cuàn )位(wèi ),以(yǐ )帝(dì )为(wéi )石(shí )阳(yáng )县(xiàn )公(gōng ),与(yǔ )安(ān )帝(dì )一(yī )起(qǐ )住(zhù )在(zài )寻(xún )阳(yáng )。桓(huán )玄(xuán )失(shī )败(bài )后(hòu )随(suí )桓(huán )玄(xuán )到(dào )江(jiāng )陵(líng )。桓(huán )玄(xuán )被(bèi )杀(shā ),桓(huán )振(zhèn )突(tū )然(rán )来(lái )到(dào ),跃(yuè )马(mǎ )挥(huī )戈(gē ),直(zhí )至(zhì )阶(jiē )下(xià ),瞋(tián )目(mù )对(duì )安(ān )帝(dì )说(shuō ):“我(wǒ )桓(huán )家(jiā )有(yǒu )何(hé )对(duì )不(bú )起(qǐ )国(guó )家(jiā ),而(ér )遭(zāo )如(rú )此(cǐ )屠(tú )灭(miè )?”恭(gōng )帝(dì )下(xià )床(chuáng )对(duì )桓(huán )振(zhèn )说(shuō ):“这(zhè )怎(zěn )是(shì )我(wǒ )兄(xiōng )弟(dì )之(zhī )意(yì )呢(ne )!”桓(huán )振(zhèn )这(zhè )才(cái )下(xià )马(mǎ )拜(bài )谢(xiè )。桓(huán )振(zhèn )被(bèi )平(píng )定(dìng ),帝(dì )仍(réng )为(wéi )琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng ),又(yòu )兼(jiān )徐(xú )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),不(bú )久(jiǔ )拜(bài )为(wéi )大(dà )司(sī )马(mǎ ),兼(jiān )司(sī )徒(tú ),受(shòu )到(dào )特(tè )殊(shū )礼(lǐ )遇(yù )。安(ān )帝(dì )义(yì )熙(xī )五(wǔ )年(nián )(409),署(shǔ )中(zhōng )设(shè )置(zhì )左(zuǒ )右(yòu )长(zhǎng )史(shǐ )、司(sī )马(mǎ )、从(cóng )事(shì )中(zhōng )朗(lǎng )四(sì )人(rén ),加(jiā )赐(cì )羽(yǔ )葆(bǎo )鼓(gǔ )吹(chuī )。

义(yì )熙(xī )十(shí )二(èr )年(nián )(416),皇(huáng )帝(dì )下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“大(dà )司(sī )马(mǎ )有(yǒu )明(míng )德(dé )而(ér )又(yòu )为(wéi )宗(zōng )室(shì )之(zhī )亲(qīn ),太(tài )尉(wèi )德(dé )高(gāo )而(ér )功(gōng )大(dà ),使(shǐ )人(rén )伦(lún )有(yǒu )序(xù ),阴(yīn )阳(yáng )协(xié )和(hé ),俊(jùn )才(cái )仰(yǎng )慕(mù ),思(sī )佐(zuǒ )国(guó )家(jiā )。而(ér )二(èr )人(rén )高(gāo )雅(yǎ )冲(chōng )淡(dàn ),不(bú )愿(yuàn )设(shè )置(zhì )征(zhēng )士(shì ),这(zhè )样(yàng )符(fú )合(hé )大(dà )雅(yǎ )谦(qiān )虚(xū )之(zhī )道(dào ),却(què )有(yǒu )违(wéi )荐(jiàn )贤(xián )治(zhì )世(shì )的(de )当(dāng )务(wù )之(zhī )急(jí )。昔(xī )日(rì )贤(xián )君(jūn )以(yǐ )蒲(pú )轮(lún )征(zhēng )召(zhào )才(cái )秀(xiù )之(zhī )士(shì ),而(ér )异(yì )人(rén )辈(bèi )出(chū ),东(dōng )平(píng )开(kāi )府(fǔ )设(shè )署(shǔ ),而(ér )奇(qí )士(shì )响(xiǎng )应(yīng ),人(rén )才(cái )济(jì )济(jì ),朕(zhèn )甚(shèn )钦(qīn )慕(mù )。可(kě )使(shǐ )大(dà )司(sī )马(mǎ )、太(tài )尉(wèi )二(èr )府(fǔ )照(zhào )旧(jiù )例(lì )征(zhēng )召(zhào )人(rén )才(cái ),必(bì )使(shǐ )俊(jùn )杰(jié )之(zhī )士(shì )得(dé )以(yǐ )显(xiǎn )扬(yáng ),继(jì )前(qián )贤(xián )之(zhī )规(guī )范(fàn )。”于(yú )是(shì )恭(gōng )帝(dì )始(shǐ )征(zhēng )召(zhào )掾(yuàn )属(shǔ )。当(dāng )时(shí )太(tài )尉(wèi )刘(liú )裕(yù )都(dōu )督(dū )中(zhōng )外(wài )诸(zhū )军(jūn ),皇(huáng )帝(dì )下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“大(dà )司(sī )马(mǎ )位(wèi )高(gāo )任(rèn )重(zhòng ),论(lùn )亲(qīn )论(lùn )贤(xián ),皆(jiē )莫(mò )可(kě )比(bǐ ),虽(suī )官(guān )府(fǔ )要(yào )受(shòu )他(tā )人(rén )节(jiē )制(zhì ),个(gè )人(rén )不(bú )必(bì )行(háng )下(xià )级(jí )之(zhī )礼(lǐ )。”刘(liú )裕(yù )北(běi )征(zhēng )时(shí ),恭(gōng )帝(dì )向(xiàng )安(ān )帝(dì )上(shàng )疏(shū ),请(qǐng )率(lǜ )所(suǒ )属(shǔ )军(jūn )队(duì ),同(tóng )上(shàng )征(zhēng )途(tú ),以(yǐ )修(xiū )整(zhěng )祭(jì )祀(sì )旧(jiù )都(dōu )陵(líng )墓(mù ),朝(cháo )廷(tíng )同(tóng )意(yì )此(cǐ )请(qǐng )求(qiú ),于(yú )是(shì )与(yǔ )刘(liú )裕(yù )一(yī )起(qǐ )出(chū )征(zhēng )。有(yǒu )司(sī )奏(zòu )军(jūn )人(rén )不(bú )得(dé )料(liào )理(lǐ )陵(líng )庙(miào )之(zhī )事(shì ),恭(gōng )帝(dì )又(yòu )上(shàng )疏(shū )说(shuō ):“臣(chén )率(lǜ )军(jūn )在(zài )外(wài ),将(jiāng )经(jīng )历(lì )寒(hán )暑(shǔ ),不(bú )能(néng )在(zài )先(xiān )帝(dì )陵(líng )前(qián )表(biǎo )祭(jì )奠(diàn )哀(āi )悼(dào )之(zhī )情(qíng ),心(xīn )绪(xù )茫(máng )然(rán )若(ruò )失(shī )。愿(yuàn )圣(shèng )上(shàng )发(fā )慈(cí )悲(bēi )之(zhī )心(xīn ),特(tè )予(yǔ )许(xǔ )可(kě ),使(shǐ )臣(chén )区(qū )区(qū )诚(chéng )心(xīn )粗(cū )略(luè )得(dé )以(yǐ )实(shí )现(xiàn )。则(zé )此(cǐ )次(cì )出(chū )征(zhēng )无(wú )所(suǒ )遗(yí )憾(hàn )了(le )。”皇(huáng )帝(dì )答(dá )应(yīng )了(le )这(zhè )个(gè )请(qǐng )求(qiú ),姚(yáo )泓(hóng )被(bèi )灭(miè )后(hòu )回(huí )到(dào )京(jīng )都(dōu )。

义(yì )熙(xī )十(shí )四(sì )年(nián )(418)十(shí )二(èr )月(yuè )十(shí )六(liù )日(rì ),安(ān )帝(dì )死(sǐ )。刘(liú )裕(yù )假(jiǎ )称(chēng )遗(yí )诏(zhào )说(shuō ):“我(wǒ )晋(jìn )顺(shùn )应(yīng )天(tiān )命(mìng ),兴(xìng )隆(lóng )于(yú )九(jiǔ )州(zhōu ),光(guāng )照(zhào )四(sì )海(hǎi ),朕(zhèn )因(yīn )德(dé )薄(báo ),国(guó )家(jiā )多(duō )难(nán ),幸(xìng )赖(lài )宰(zǎi )辅(fǔ )之(zhī )臣(chén ),拯(zhěng )救(jiù )颠(diān )覆(fù )。仍(réng )恃(shì )神(shén )明(míng )保(bǎo )佑(yòu ),克(kè )服(fú )祸(huò )乱(luàn ),才(cái )保(bǎo )持(chí )皇(huáng )极(jí )之(zhī )位(wèi ),统(tǒng )一(yī )六(liù )合(hé )。正(zhèng )将(jiāng )依(yī )赖(lài )元(yuán )勋(xūn )革(gé )新(xīn )大(dà )业(yè ),而(ér )疾(jí )病(bìng )渐(jiàn )重(zhòng ),将(jiāng )不(bú )能(néng )恢(huī )复(fù ),仰(yǎng )思(sī )祖(zǔ )宗(zōng )亲(qīn )贤(xián )之(zhī )遗(yí )命(mìng ),大(dà )司(sī )马(mǎ )、琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng ),为(wéi )先(xiān )皇(huáng )亲(qīn )子(zǐ ),明(míng )德(dé )茂(mào )美(měi ),亦(yì )为(wéi )皇(huáng )储(chǔ ),众(zhòng )望(wàng )所(suǒ )归(guī ),今(jīn )可(kě )即(jí )皇(huáng )帝(dì )位(wèi ),奉(fèng )宗(zōng )庙(miào )之(zhī )祀(sì ),谨(jǐn )守(shǒu )中(zhōng )道(dào ),协(xié )和(hé )天(tiān )下(xià ),发(fā )扬(yáng )临(lín )终(zhōng )诰(gào )命(mìng ),不(bú )要(yào )废(fèi )弃(qì )我(wǒ )高(gāo )祖(zǔ )之(zhī )大(dà )业(yè )。”当(dāng )天(tiān )即(jí )皇(huáng )帝(dì )位(wèi ),实(shí )行(háng )大(dà )赦(shè )。

元(yuán )熙(xī )元(yuán )年(nián )(419)正(zhèng )月(yuè )初(chū )一(yī ),改(gǎi )年(nián )号(hào )。因(yīn )安(ān )帝(dì )葬(zàng )事(shì )未(wèi )妥(tuǒ ),不(bú )朝(cháo )会(huì ),立(lì )褚(chǔ )氏(shì )为(wéi )皇(huáng )后(hòu )。初(chū )三(sān ),召(zhào )刘(liú )裕(yù )还(hái )朝(cháo )。初(chū )七(qī ),有(yǒu )彗(huì )星(xīng )出(chū )现(xiàn )于(yú )太(tài )微(wēi )星(xīng )西(xī )边(biān )。二(èr )十(shí )九(jiǔ )日(rì )葬(zàng )安(ān )帝(dì )于(yú )休(xiū )平(píng )陵(líng )。恭(gōng )帝(dì )受(shòu )群(qún )臣(chén )朝(cháo )拜(bài ),乐(lè )器(qì )悬(xuán )而(ér )不(bú )奏(zòu )。以(yǐ )骠(biāo )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )道(dào )怜(lián )为(wéi )司(sī )空(kōng )。秋(qiū )八(bā )月(yuè ),刘(liú )裕(yù )移(yí )镇(zhèn )寿(shòu )阳(yáng )。以(yǐ )刘(liú )怀(huái )慎(shèn )为(wéi )前(qián )将(jiāng )军(jūn )、北(běi )徐(xú )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),镇(zhèn )守(shǒu )彭(péng )城(chéng )。九(jiǔ )月(yuè ),刘(liú )裕(yù )自(zì )己(jǐ )解(jiě )去(qù )扬(yáng )州(zhōu )的(de )职(zhí )务(wù )。冬(dōng )十(shí )月(yuè )二(èr )十(shí )八(bā )日(rì ),刘(liú )裕(yù )以(yǐ )其(qí )子(zǐ )刘(liú )义(yì )真(zhēn )为(wéi )扬(yáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。十(shí )一(yī )月(yuè )初(chū )一(yī ),日(rì )蚀(shí )。十(shí )二(èr )月(yuè )辛(xīn )卯(mǎo )这(zhè )天(tiān ),给(gěi )裕(yù )加(jiā )特(tè )殊(shū )礼(lǐ )遇(yù )。

元(yuán )熙(xī )二(èr )年(nián )(420)夏(xià )六(liù )月(yuè )初(chū )九(jiǔ ),刘(liú )裕(yù )回(huí )到(dào )京(jīng )师(shī )。傅(fù )亮(liàng )受(shòu )刘(liú )裕(yù )密(mì )旨(zhǐ ),劝(quàn )恭(gōng )帝(dì )禅(chán )位(wèi )于(yú )刘(liú )裕(yù ),起(qǐ )草(cǎo )了(le )诏(zhào )书(shū ),让(ràng )恭(gōng )帝(dì )抄(chāo )写(xiě )。恭(gōng )帝(dì )欣(xīn )然(rán )对(duì )左(zuǒ )右(yòu )的(de )人(rén )说(shuō ):“晋(jìn )氏(shì )的(de )权(quán )柄(bǐng )早(zǎo )已(yǐ )丧(sàng )失(shī ),今(jīn )天(tiān )又(yòu )有(yǒu )何(hé )恨(hèn )。”就(jiù )用(yòng )赤(chì )纸(zhǐ )写(xiě )了(le )诏(zhào )书(shū )。十(shí )一(yī )日(rì ),退(tuì )位(wèi )回(huí )到(dào )琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng )府(fǔ )第(dì )。刘(liú )裕(yù )封(fēng )恭(gōng )帝(dì )为(wéi )零(líng )陵(líng )王(wáng ),居(jū )住(zhù )在(zài )秣(mò )陵(líng ),使(shǐ )用(yòng )晋(jìn )的(de )历(lì )法(fǎ ),车(chē )骑(qí )服(fú )色(sè )不(bú )改(gǎi ),只(zhī )是(shì )不(bú )行(háng )天(tiān )子(zǐ )之(zhī )礼(lǐ )。从(cóng )此(cǐ )之(zhī )后(hòu ),恭(gōng )帝(dì )深(shēn )虑(lǜ )灾(zāi )祸(huò )到(dào )来(lái ),褚(chǔ )皇(huáng )后(hòu )常(cháng )在(zài )身(shēn )边(biān ),饮(yǐn )食(shí )用(yòng )品(pǐn )都(dōu )由(yóu )褚(chǔ )皇(huáng )后(hòu )经(jīng )手(shǒu ),故(gù )宋(sòng )人(rén )无(wú )机(jī )会(huì )下(xià )手(shǒu )。

宋(sòng )武(wǔ )帝(dì )永(yǒng )初(chū )二(èr )年(nián )(421)九(jiǔ )月(yuè )丁(dīng )丑(chǒu )这(zhè )天(tiān ),刘(liú )裕(yù )使(shǐ )褚(chǔ )后(hòu )兄(xiōng )褚(chǔ )叔(shū )度(dù )请(qǐng )褚(chǔ )后(hòu ),有(yǒu )了(le )机(jī )会(huì ),武(wǔ )士(shì )越(yuè )墙(qiáng )而(ér )入(rù ),将(jiāng )恭(gōng )帝(dì )杀(shā )死(sǐ )在(zài )内(nèi )房(fáng ),终(zhōng )年(nián )三(sān )十(shí )六(liù )岁(suì )。谥(shì )号(hào )恭(gōng )皇(huáng )帝(dì )。葬(zàng )于(yú )冲(chōng )平(píng )陵(líng )。恭(gōng )帝(dì )幼(yòu )时(shí )性(xìng )格(gé )残(cán )忍(rěn )而(ér )暴(bào )躁(zào ),到(dào )封(fēng )国(guó )以(yǐ )后(hòu ),曾(céng )使(shǐ )善(shàn )射(shè )者(zhě )射(shè )马(mǎ )作(zuò )游(yóu )戏(xì )。事(shì )后(hòu )有(yǒu )人(rén )说(shuō ):“马(mǎ )是(shì )国(guó )君(jūn )之(zhī )姓(xìng ),而(ér )自(zì )己(jǐ )射(shè )死(sǐ )马(mǎ ),这(zhè )是(shì )很(hěn )不(bú )吉(jí )祥(xiáng )的(de )。”恭(gōng )帝(dì )也(yě )感(gǎn )悟(wù )到(dào )这(zhè )一(yī )点(diǎn ),很(hěn )后(hòu )悔(huǐ )。以(yǐ )后(hòu )又(yòu )笃(dǔ )信(xìn )佛(fó )教(jiāo ),用(yòng )成(chéng )千(qiān )上(shàng )万(wàn )的(de )钱(qián )币(bì ),铸(zhù )成(chéng )丈(zhàng )六(liù )金(jīn )像(xiàng ),亲(qīn )自(zì )在(zài )瓦(wǎ )官(guān )寺(sì )迎(yíng )接(jiē ),步(bù )行(háng )十(shí )几(jǐ )里(lǐ )。安(ān )帝(dì )智(zhì )力(lì )低(dī )下(xià ),恭(gōng )帝(dì )常(cháng )在(zài )左(zuǒ )右(yòu )伺(sì )候(hòu ),调(diào )解(jiě )冷(lěng )暖(nuǎn )饮(yǐn )食(shí )作(zuò )息(xī ),以(yǐ )恭(gōng )谨(jǐn )闻(wén )名(míng ),受(shòu )到(dào )人(rén )们(men )的(de )称(chēng )赞(zàn )。南(nán )渡(dù )开(kāi )始(shǐ ),元(yuán )帝(dì )在(zài )丁(dīng )丑(chǒu )年(nián )(317)称(chēng )晋(jìn )王(wáng ),建(jiàn )立(lì )宗(zōng )庙(miào ),使(shǐ )郭(guō )璞(pú )占(zhàn )卜(bo ),说(shuō ):“享(xiǎng )有(yǒu )天(tiān )下(xià )二(èr )百(bǎi )年(nián )。”禅(chán )位(wèi )那(nà )年(nián )是(shì )庚(gēng )申(shēn )年(nián )(420),从(cóng )丁(dīng )丑(chǒu )到(dào )庚(gēng )申(shēn )为(wéi )一(yī )百(bǎi )零(líng )四(sì )年(nián )。而(ér )丁(dīng )丑(chǒu )年(nián )仍(réng )属(shǔ )西(xī )晋(jìn ),庚(gēng )申(shēn )年(nián )算(suàn )在(zài )宋(sòng )朝(cháo ),只(zhī )剩(shèng )下(xià )一(yī )百(bǎi )零(líng )二(èr )年(nián )。郭(guō )璞(pú )大(dà )概(gài )认(rèn )为(wéi )一(yī )百(bǎi )零(líng )二(èr )年(nián )太(tài )短(duǎn )促(cù ),故(gù )意(yì )将(jiāng )数(shù )字(zì )颠(diān )倒(dǎo )过(guò )来(lái ),含(hán )蓄(xù )地(dì )说(shuō )成(chéng )二(èr )百(bǎi )年(nián )。

史(shǐ )臣(chén )曰(yuē ):安(ān )帝(dì )即(jí )位(wèi )的(de )时(shí )期(qī ),正(zhèng )是(shì )紧(jǐn )张(zhāng )战(zhàn )乱(luàn )的(de )时(shí )期(qī ),道(dào )子(zǐ )、元(yuán )显(xiǎn )专(zhuān )权(quán ),君(jūn )主(zhǔ )昏(hūn )庸(yōng )而(ér )臣(chén )子(zǐ )乱(luàn )法(fǎ ),这(zhè )样(yàng )怎(zěn )能(néng )不(bú )亡(wáng )国(guó )。即(jí )使(shǐ )手(shǒu )中(zhōng )掌(zhǎng )握(wò )兵(bīng )马(mǎ ),心(xīn )中(zhōng )存(cún )念(niàn )故(gù )国(guó )朝(cháo )廷(tíng )的(de )人(rén ),也(yě )因(yīn )回(huí )首(shǒu )四(sì )顾(gù )不(bú )见(jiàn )贤(xián )良(liáng )的(de )人(rén ),一(yī )下(xià )子(zǐ )就(jiù )四(sì )散(sàn )了(le )。于(yú )是(shì )桓(huán )玄(xuán )乘(chéng )这(zhè )个(gè )机(jī )会(huì ),势(shì )头(tóu )超(chāo )过(guò )了(le )狂(kuáng )风(fēng )卷(juàn )地(dì ),六(liù )军(jūn )都(dōu )被(bèi )消(xiāo )灭(miè ),皇(huáng )帝(dì )流(liú )亡(wáng )。所(suǒ )以(yǐ )宋(sòng )直(zhí )担(dān )并(bìng )不(bú )是(shì )司(sī )马(mǎ )氏(shì )的(de )臣(chén )子(zǐ ),瑟(sè )墨(mò )哪(nǎ )裹(guǒ )是(shì )置(zhì )塑(sù )的(de )敌(dí )寇(kòu )。至(zhì )于(yú )当(dāng )朝(cháo )而(ér )遇(yù )上(shàng )颠(diān )覆(fù ),那(nà )就(jiù )敷(fū )恭(gōng )皇(huáng )帝(dì )最(zuì )不(bú )幸(xìng )了(le )。室(shì )迈(mài )之(zhī )地(dì )的(de )民(mín )众(zhòng ),怎(zěn )会(huì )去(qù )烟(yān )熏(xūn )丹(dān )穴(xué ),会(huì )稽(jī )山(shān )下(xià )的(de )人(rén )们(men ),难(nán )道(dào )会(huì )感(gǎn )叹(tàn )作(zuò )别(bié )人(rén )的(de )臣(chén )民(mín )。离(lí )别(bié )了(le )皇(huáng )宫(gōng )而(ér )返(fǎn )回(huí )旧(jiù )家(jiā ),写(xiě )红(hóng )纸(zhǐ )诏(zhào )书(shū )而(ér )不(bú )遗(yí )憾(hàn )。天(tiān )地(dì )间(jiān )五(wǔ )运(yùn )的(de )更(gèng )替(tì )变(biàn )革(gé ),三(sān )正(zhèng )纪(jì )年(nián )的(de )命(mìng )数(shù )走(zǒu )到(dào )尽(jìn )头(tóu ),好(hǎo )比(bǐ )深(shēn )秋(qiū )时(shí )节(jiē )万(wàn )物(wù )凋(diāo )零(líng ),是(shì )自(zì )然(rán )之(zhī )理(lǐ )。看(kàn )到(dào )晋(jìn )已(yǐ )飘(piāo )摇(yáo )零(líng )落(luò ),也(yě )有(yǒu )人(rén )会(huì )哭(kū )泣(qì )流(liú )泪(lèi )。

赞(zàn )曰(yuē ):安(ān )帝(dì )继(jì )承(chéng )了(le )放(fàng )纵(zòng )无(wú )度(dù )的(de )国(guó )运(yùn ),大(dà )盗(dào )趁(chèn )势(shì )猖(chāng )狂(kuáng )起(qǐ )来(lái )。恭(gōng )帝(dì )暂(zàn )时(shí )受(shòu )命(mìng ),事(shì )情(qíng )由(yóu )别(bié )人(rén )决(jué )定(dìng )。就(jiù )如(rú )保(bǎo )留(liú )周(zhōu )赧(nǎn )王(wáng ),却(què )是(shì )楚(chǔ )怀(huái )王(wáng )取(qǔ )代(dài )。虚(xū )假(jiǎ )的(de )尊(zūn )位(wèi )和(hé )称(chēng )号(hào ),不(bú )同(tóng )的(de )方(fāng )法(fǎ )却(què )同(tóng )归(guī )于(yú )灭(miè )亡(wáng )。

阅读:25850

打赏捐助〔Donate〕>>>

《白话译文》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库