卷二十七【登录】

ok8.org > 《水经注》 > 《卷二十七》 > 拼音版

沔(miǎn )水(shuǐ )出(chū )武(wǔ )都(dōu )沮(jǔ )县(xiàn )东(dōng )狼(láng )谷(gǔ )口(kǒu ),沔(miǎn )水(shuǐ )一(yī )名(míng )沮(jǔ )水(shuǐ )。阚(kàn )駰(yīn )曰(yuē ):以(yǐ )其(qí )初(chū )出(chū )沮(jǔ )洳(rù )然(rán ),故(gù )曰(yuē )沮(jǔ )水(shuǐ )也(yě )。县(xiàn )亦(yì )受(shòu )名(míng )焉(yān )。

导(dǎo )源(yuán )南(nán )流(liú ),泉(quán )街(jiē )水(shuǐ )注(zhù )之(zhī )。水(shuǐ )出(chū )河(hé )池(chí )县(xiàn ),东(dōng )南(nán )流(liú ),入(rù )沮(jǔ )县(xiàn );会(huì )于(yú )沔(miǎn )。沔(miǎn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )南(nán ),径(jìng )沮(jǔ )水(shuǐ )戍(shù )而(ér )东(dōng )南(nán )流(liú ),注(zhù )汉(hàn ),曰(yuē )沮(jǔ )口(kǒu )。所(suǒ )谓(wèi )沔(miǎn )汉(hàn )者(zhě )也(yě )。《尚(shàng )书(shū )》曰(yuē ):.冢(zhǒng )导(dǎo )漾(yàng ),东(dōng )流(liú )为(wéi )汉(hàn )。《山(shān )海(hǎi )经(jīng )》所(suǒ )谓(wèi )汉(hàn )出(chū )鲋(fù )嵎(yú )山(shān )也(yě )。东(dōng )北(běi )流(liú ),得(dé )献(xiàn )水(shuǐ )口(kǒu )。庾(yǔ )仲(zhòng )雍(yōng )云(yún ):是(shì )水(shuǐ )南(nán )至(zhì )关(guān )城(chéng ),合(hé )西(xī )汉(hàn )水(shuǐ )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )北(běi ),合(hé )沮(jǔ )口(kǒu ),同(tóng )为(wéi )汉(hàn )水(shuǐ )之(zhī )源(yuán )也(yě )。故(gù )如(rú )淳(chún )曰(yuē ):此(cǐ )方(fāng )人(rén )谓(wèi )汉(hàn )水(shuǐ )为(wéi )沔(miǎn )水(shuǐ )。孔(kǒng )安(ān )国(guó )曰(yuē ):漾(yàng )水(shuǐ )东(dōng )流(liú )为(wéi )沔(miǎn ),盖(gài )与(yǔ )沔(miǎn )合(hé )也(yě )。至(zhì )汉(hàn )中(zhōng )为(wéi )汉(hàn )水(shuǐ ),是(shì )互(hù )相(xiàng )通(tōng )称(chēng )矣(yǐ )。沔(miǎn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )白(bái )马(mǎ )戍(shù )南(nán )、浕(jìn )水(shuǐ )入(rù )焉(yān )。水(shuǐ )北(běi )发(fā )武(wǔ )都(dōu )氏(shì )中(zhōng ),南(nán )径(jìng )张(zhāng )鲁(lǔ )城(chéng )东(dōng )。鲁(lǔ ),沛(pèi )国(guó )张(zhāng )陵(líng )孙(sūn )。陵(líng )学(xué )道(dào )于(yú )蜀(shǔ )鹤(hè )鸣(míng )山(shān ),传(chuán )业(yè )衡(héng ),衡(héng )传(chuán )于(yú )鲁(lǔ )。鲁(lǔ )至(zhì ),行(háng )宽(kuān )惠(huì ),百(bǎi )姓(xìng )亲(qīn )附(fù ),烘(hōng )道(dào )之(zhī )费(fèi ),米(mǐ )限(xiàn )五(wǔ )斗(dòu ),故(gù )世(shì )号(hào )五(wǔ )斗(dòu )米(mǐ )道(dào )。初(chū )平(píng )中(zhōng ),刘(liú )焉(yān )以(yǐ )鲁(lǔ )为(wéi )督(dū )义(yì )司(sī )马(mǎ ),住(zhù )汉(hàn )中(zhōng ),断(duàn )绝(jué )谷(gǔ )道(dào ),用(yòng )远(yuǎn )城(chéng )治(zhì ),因(yīn )即(jí )崤(xiáo )岭(lǐng ),周(zhōu )回(huí )五(wǔ )里(lǐ ),东(dōng )临(lín )濬(xùn )谷(gǔ ),杳(yǎo )然(rán )百(bǎi )寻(xún )。西(xī )北(běi )二(èr )面(miàn ),连(lián )峰(fēng )接(jiē )崖(yá ),莫(mò )究(jiū )其(qí )极(jí )。从(cóng )南(nán )为(wéi )盘(pán )道(dào ),登(dēng )陟(zhì )二(èr )里(lǐ )有(yǒu )余(yú )。浕(jìn )水(shuǐ )又(yòu )南(nán )径(jìng )张(zhāng )鲁(lǔ )治(zhì )东(dōng ),水(shuǐ )西(xī )山(shān )上(shàng ),有(yǒu )张(zhāng )天(tiān )师(shī )堂(táng ),于(yú )今(jīn )民(mín )事(shì )之(zhī )。庾(yǔ )仲(zhòng )雍(yōng )谓(wèi )山(shān )为(wéi )白(bái )马(mǎ )塞(sāi ),堂(táng )为(wéi )张(zhāng )鲁(lǔ )治(zhì )。东(dōng )对(duì )白(bái )马(mǎ )城(chéng ),一(yī )名(míng )阳(yáng )平(píng )关(guān )。浕(jìn )水(shuǐ )南(nán )流(liú )入(rù )沔(miǎn ),谓(wèi )之(zhī )浕(jìn )口(kǒu )。其(qí )城(chéng )西(xī )带(dài )浕(jìn )水(shuǐ ),南(nán )面(miàn )沔(miǎn )川(chuān ),城(chéng )侧(cè )二(èr )水(shuǐ )之(zhī )交(jiāo ),故(gù )亦(yì )曰(yuē )浕(jìn )口(kǒu )城(chéng )矣(yǐ )。沔(miǎn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )武(wǔ )侯(hóu )垒(lěi )南(nán ),诸(zhū )葛(gě )武(wǔ )侯(hóu )所(suǒ )居(jū )也(yě ),南(nán )枕(zhěn )沔(miǎn )水(shuǐ )。水(shuǐ )南(nán )有(yǒu )亮(liàng )垒(lěi ),背(bèi )山(shān )向(xiàng )水(shuǐ ),中(zhōng )有(yǒu )小(xiǎo )城(chéng ),回(huí )隔(gé )难(nán )解(jiě )。沔(miǎn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng ),径(jìng )沔(miǎn )阳(yáng )县(xiàn )故(gù )城(chéng )南(nán )。城(chéng ),旧(jiù )言(yán )汉(hàn )祖(zǔ )在(zài )汉(hàn )中(zhōng ),萧(xiāo )何(hé )所(suǒ )筑(zhù )也(yě )。汉(hàn )建(jiàn )安(ān )二(èr )十(shí )四(sì )年(nián ),刘(liú )备(bèi )并(bìng )刘(liú )璋(zhāng ),北(běi )定(dìng )汉(hàn )中(zhōng ),始(shǐ )立(lì )坛(tán ),即(jí )汉(hàn )中(zhōng )王(wáng )位(wèi )于(yú )此(cǐ )。其(qí )城(chéng )南(nán )临(lín )汉(hàn )水(shuǐ ),北(běi )带(dài )通(tōng )逵(kuí ),南(nán )面(miàn )崩(bēng )水(shuǐ )三(sān )分(fèn )之(zhī )一(yī ),观(guān )其(qí )遗(yí )略(luè ),厥(jué )状(zhuàng )时(shí )传(chuán )。南(nán )对(duì )定(dìng )军(jūn )山(shān ),曹(cáo )公(gōng )南(nán )征(zhēng )汉(hàn )中(zhōng ),张(zhāng )鲁(lǔ )降(jiàng ),乃(nǎi )命(mìng )夏(xià )侯(hóu )渊(yuān )等(děng )守(shǒu )之(zhī )。刘(liú )备(bèi )自(zì )阳(yáng )平(píng )关(guān )南(nán )渡(dù )沔(miǎn )水(shuǐ ),遂(suí )斩(zhǎn )渊(yuān )首(shǒu ),保(bǎo )有(yǒu )汉(hàn )中(zhōng ),诸(zhū )葛(gě )亮(liàng )之(zhī )死(sǐ )也(yě ),遗(yí )令(lìng )葬(zàng )于(yú )其(qí )山(shān ),因(yīn )即(jí )地(dì )势(shì ),不(bú )起(qǐ )坟(fén )垄(lǒng ),惟(wéi )深(shēn )松(sōng )茂(mào )柏(bǎi ),攒(zǎn )蔚(wèi )川(chuān )阜(fù ),莫(mò )知(zhī )墓(mù )茔(yíng )所(suǒ )在(zài )。山(shān )东(dōng )名(míng )高(gāo )平(píng ),是(shì )亮(liàng )宿(xiǔ )营(yíng )处(chù ),有(yǒu )亮(liàng )庙(miào )。亮(liàng )薨(hōng ),百(bǎi )姓(xìng )野(yě )祭(jì )。步(bù )兵(bīng )校(xiào )尉(wèi )习(xí )隆(lóng )、中(zhōng )书(shū )郎(láng )向(xiàng )充(chōng )共(gòng )表(biǎo )云(yún ):臣(chén )闻(wén )周(zhōu )人(rén )思(sī )召(zhào )伯(bó )之(zhī )德(dé ),甘(gān )棠(táng )为(wéi )之(zhī )不(bú )伐(fá )。越(yuè )王(wáng )怀(huái )范(fàn )蠡(lí )之(zhī )功(gōng ),铸(zhù )金(jīn )以(yǐ )存(cún )其(qí )像(xiàng )。亮(liàng )德(dé )轨(guǐ )遐(xiá )迩(ěr ),勋(xūn )盖(gài )来(lái )世(shì ),王(wáng )室(shì )之(zhī )不(bú )坏(huài ),实(shí )赖(lài )斯(sī )人(rén )。而(ér )使(shǐ )百(bǎi )姓(xìng )巷(xiàng )祭(jì ),戎(róng )夷(yí )野(yě )祀(sì ),非(fēi )所(suǒ )以(yǐ )存(cún )德(dé )念(niàn )功(gōng ),追(zhuī )述(shù )在(zài )昔(xī )者(zhě )也(yě )。今(jīn )若(ruò )尽(jìn )顺(shùn )民(mín )心(xīn ),则(zé )黩(dú )而(ér )无(wú )典(diǎn ),建(jiàn )之(zhī )京(jīng )师(shī ),又(yòu )逼(bī )宗(zōng )庙(miào ),此(cǐ )圣(shèng )怀(huái )所(suǒ )以(yǐ )惟(wéi )疑(yí )也(yě )。臣(chén )谓(wèi )宜(yí )近(jìn )其(qí )墓(mù ),立(lì )之(zhī )沔(miǎn )阳(yáng ),断(duàn )其(qí )私(sī )祀(sì ),以(yǐ )崇(chóng )正(zhèng )礼(lǐ )。始(shǐ )听(tīng )立(lì )祀(sì ),斯(sī )庙(miào )盖(gài )所(suǒ )启(qǐ )置(zhì )也(yě )。钟(zhōng )士(shì )季(jì )征(zhēng )蜀(shǔ ),枉(wǎng )驾(jià )设(shè )祠(cí )茔(yíng )东(dōng ),即(jí )八(bā )阵(zhèn )图(tú )也(yě )。遗(yí )基(jī )略(luè )在(zài ),崩(bēng )褫(chǐ )难(nán )识(shí )。沔(miǎn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )西(xī )乐(lè )城(chéng )北(běi )。城(chéng )在(zài )山(shān )上(shàng ),周(zhōu )三(sān )十(shí )里(lǐ ),甚(shèn )险(xiǎn )固(gù )。城(chéng )侧(cè )有(yǒu )谷(gǔ ),谓(wèi )之(zhī )容(róng )裘(qiú )谷(gǔ )。道(dào )通(tōng )益(yì )州(zhōu ),山(shān )多(duō )群(qún )獠(liáo ),诸(zhū )葛(gě )亮(liàng )筑(zhù )以(yǐ )防(fáng )遏(è )。梁(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )杨(yáng )亮(liàng )以(yǐ )即(jí )险(xiǎn )之(zhī )固(gù ),保(bǎo )而(ér )居(jū )之(zhī ),力(lì )苻(fú )坚(jiān )所(suǒ )败(bài )。后(hòu )刺(cì )史(shǐ )姜(jiāng )守(shǒu )、潘(pān )猛(měng ),亦(yì )相(xiàng )仍(réng )守(shǒu )此(cǐ )城(chéng )。城(chéng )东(dōng )容(róng )裘(qiú ),溪(xī )水(shuǐ )注(zhù )之(zhī ),俗(sú )谓(wèi )之(zhī )洛(luò )水(shuǐ )也(yě )。水(shuǐ )南(nán )导(dǎo )巴(bā )岭(lǐng )山(shān ),东(dōng )北(běi )流(liú )。水(shuǐ )左(zuǒ )有(yǒu )故(gù )城(chéng ),凭(píng )山(shān )即(jí )险(xiǎn ),四(sì )面(miàn )阻(zǔ )绝(jué )。昔(xī )先(xiān )主(zhǔ )遣(qiǎn )黄(huáng )忠(zhōng )据(jù )之(zhī ),以(yǐ )拒(jù )曹(cáo )公(gōng )。溪(xī )水(shuǐ )又(yòu )北(běi )径(jìng )西(xī )乐(lè )城(chéng )东(dōng ),而(ér )北(běi )流(liú )注(zhù )于(yú )汉(hàn )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )左(zuǒ )得(dé )度(dù )口(kǒu )水(shuǐ ),出(chū )阳(yáng )平(píng )北(běi )山(shān )。水(shuǐ )有(yǒu )二(èr )源(yuán ),一(yī )曰(yuē )清(qīng )检(jiǎn ),出(chū )佳(jiā )鳠(hù );一(yī )曰(yuē )浊(zhuó )检(jiǎn ),出(chū )好(hǎo )鲋(fù ),常(cháng )以(yǐ )二(èr )月(yuè )八(bā )月(yuè )取(qǔ )之(zhī ),美(měi )珍(zhēn )常(cháng )味(wèi )。度(dù )水(shuǐ )南(nán )径(jìng )阳(yáng )平(píng )县(xiàn )故(gù )城(chéng )东(dōng ),又(yòu )南(nán )径(jìng )沔(miǎn )阳(yáng )县(xiàn )故(gù )城(chéng )东(dōng ),西(xī )南(nán )流(liú ),注(zhù )于(yú )汉(hàn )水(shuǐ )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng ),右(yòu )会(huì )温(wēn )泉(quán )水(shuǐ )口(kǒu )。水(shuǐ )发(fā )山(shān )北(běi )平(píng )地(dì ),方(fāng )数(shù )十(shí )步(bù ),泉(quán )源(yuán )沸(fèi )涌(yǒng ),冬(dōng )夏(xià )汤(tāng )汤(tāng ),望(wàng )之(zhī )则(zé )白(bái )气(qì )浩(hào )然(rán ),言(yán )能(néng )瘥(chài )百(bǎi )病(bìng )云(yún )。洗(xǐ )浴(yù )者(zhě ),皆(jiē )有(yǒu )硫(liú )黄(huáng )气(qì ),赴(fù )集(jí )者(zhě )常(cháng )有(yǒu )百(bǎi )数(shù )。池(chí )水(shuǐ )通(tōng )注(zhù )汉(hàn )水(shuǐ )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng ),黄(huáng )沙(shā )水(shuǐ )左(zuǒ )注(zhù )之(zhī )。水(shuǐ )北(běi )出(chū )远(yuǎn )山(shān ),山(shān )谷(gǔ )邃(suì )险(xiǎn ),人(rén )迹(jì )罕(hǎn )交(jiāo ),溪(xī )曰(yuē )五(wǔ )丈(zhàng )溪(xī )。水(shuǐ )侧(cè )有(yǒu )黄(huáng )沙(shā )屯(tún ),诸(zhū )葛(gě )亮(liàng )所(suǒ )开(kāi )也(yě )。其(qí )水(shuǐ )南(nán )注(zhù )汉(hàn )水(shuǐ )。南(nán )有(yǒu )女(nǚ )郎(láng )山(shān ),山(shān )上(shàng )有(yǒu )女(nǚ )郎(láng )冢(zhǒng )。远(yuǎn )望(wàng )山(shān )坟(fén ),嵬(wéi )嵬(wéi )状(zhuàng )高(gāo ),及(jí )即(jí )其(qí )所(suǒ ),裁(cái )有(yǒu )坟(fén )形(xíng )。山(shān )上(shàng )直(zhí )路(lù )下(xià )出(chū ),不(bú )生(shēng )草(cǎo )木(mù ),世(shì )人(rén )谓(wèi )之(zhī )女(nǚ )郎(láng )道(dào )。下(xià )有(yǒu )女(nǚ )郎(láng )庙(miào )及(jí )捣(dǎo )衣(yī )石(shí ),言(yán )张(zhāng )鲁(lǔ )女(nǚ )也(yě )。有(yǒu )小(xiǎo )水(shuǐ )北(běi )流(liú )入(rù )汉(hàn ),谓(wèi )之(zhī )女(nǚ )郎(láng )水(shuǐ )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )合(hé )褒(bāo )水(shuǐ ),水(shuǐ )西(xī )北(běi )出(chū )衙(yá )岭(lǐng )山(shān ),东(dōng )南(nán )径(jìng )大(dà )石(shí )门(mén ),历(lì )故(gù )栈(zhàn )道(dào )下(xià )谷(gǔ ),俗(sú )谓(wèi )千(qiān )梁(liáng )无(wú )柱(zhù )也(yě )。诸(zhū )葛(gě )亮(liàng )《与(yǔ )兄(xiōng )瑾(jǐn )书(shū )》云(yún ):前(qián )赵(zhào )子(zǐ )尤(yóu )退(tuì )军(jūn ),烧(shāo )坏(huài )赤(chì )崖(yá )以(yǐ )北(běi )阁(gé )道(dào ),缘(yuán )谷(gǔ )百(bǎi )余(yú )里(lǐ ),其(qí )阁(gé )梁(liáng )一(yī )头(tóu )入(rù )山(shān )腹(fù ),其(qí )一(yī )头(tóu )立(lì )柱(zhù )于(yú )水(shuǐ )中(zhōng ),今(jīn )水(shuǐ )大(dà )而(ér )急(jí ),不(bú )得(dé )安(ān )柱(zhù ),此(cǐ )其(qí )穷(qióng )极(jí )不(bú )可(kě )强(qiáng )也(yě )。又(yòu )云(yún ):顷(qǐng )大(dà )水(shuǐ )暴(bào )出(chū ),赤(chì )崖(yá )以(yǐ )南(nán )桥(qiáo )阁(gé )悉(xī )坏(huài ),时(shí )赵(zhào )子(zǐ )龙(lóng )与(yǔ )邓(dèng )伯(bó )苗(miáo ),一(yī )戍(shù )赤(chì )崖(yá )屯(tún )田(tián ),一(yī )戍(shù )赤(chì )崖(yá )口(kǒu ),但(dàn )得(dé )缘(yuán )崖(yá ),与(yǔ )伯(bó )苗(miáo )相(xiàng )闻(wén )而(ér )已(yǐ )。后(hòu )诸(zhū )葛(gě )亮(liàng )死(sǐ )于(yú )五(wǔ )丈(zhàng )原(yuán ),魏(wèi )延(yán )先(xiān )退(tuì )而(ér )焚(fén )之(zhī ),谓(wèi )是(shì )道(dào )也(yě )。自(zì )后(hòu )按(àn )旧(jiù )修(xiū )路(lù )者(zhě ),悉(xī )无(wú )复(fù )水(shuǐ )中(zhōng )柱(zhù ),径(jìng )涉(shè )者(zhě ),浮(fú )梁(liáng )振(zhèn )动(dòng ),无(wú )不(bú )遥(yáo )心(xīn )眩(xuàn )目(mù )也(yě )。褒(bāo )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )南(nán )径(jìng )三(sān )交(jiāo )城(chéng ),城(chéng )在(zài )三(sān )水(shuǐ )之(zhī )会(huì )故(gù )也(yě )。一(yī )水(shuǐ )北(běi )出(chū )长(zhǎng )安(ān ),一(yī )水(shuǐ )西(xī )北(běi )出(chū )仇(chóu )池(chí ),一(yī )水(shuǐ )东(dōng )北(běi )出(chū )太(tài )白(bái )山(shān ),是(shì )城(chéng )之(zhī )所(suǒ )以(yǐ )取(qǔ )名(míng )矣(yǐ )。褒(bāo )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )南(nán ),得(dé )丙(bǐng )水(shuǐ )口(kǒu ),水(shuǐ )上(shàng )承(chéng )丙(bǐng )穴(xué ),穴(xué )出(chū )嘉(jiā )鱼(yú ),常(cháng )以(yǐ )三(sān )月(yuè )出(chū ),十(shí )月(yuè )入(rù )地(dì ),穴(xué )口(kǒu )广(guǎng )五(wǔ )六(liù )尺(chǐ ),去(qù )平(píng )地(dì )七(qī )八(bā )尺(chǐ ),有(yǒu )泉(quán )悬(xuán )注(zhù ),鱼(yú )自(zì )穴(xué )下(xià )透(tòu )入(rù )水(shuǐ ),穴(xué )口(kǒu )向(xiàng )丙(bǐng ),故(gù )曰(yuē )丙(bǐng )穴(xué )。下(xià )注(zhù )褒(bāo )水(shuǐ ),故(gù )左(zuǒ )思(sī )称(chēng )嘉(jiā )鱼(yú )出(chū )于(yú )丙(bǐng )穴(xué ),良(liáng )木(mù )攒(zǎn )于(yú )褒(bāo )谷(gǔ )矣(yǐ )。褒(bāo )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )南(nán )历(lì )小(xiǎo )石(shí )门(mén )。门(mén )穿(chuān )山(shān )通(tōng )道(dào ),六(liù )丈(zhàng )有(yǒu )余(yú )。刻(kè )石(shí )言(yán ):汉(hàn )明(míng )帝(dì )永(yǒng )平(píng )中(zhōng ),司(sī )隶(lì )校(xiào )尉(wèi )犍(jiān )为(wéi )杨(yáng )厥(jué )之(zhī )所(suǒ )开(kāi ),逮(dǎi )桓(huán )帝(dì )建(jiàn )和(hé )二(èr )年(nián ),汉(hàn )中(zhōng )太(tài )守(shǒu )同(tóng )郡(jùn )王(wáng )升(shēng ),嘉(jiā )厥(jué )开(kāi )凿(záo )之(zhī )功(gōng ),琢(zhuó )石(shí )颂(sòng )德(dé )。以(yǐ )为(wéi )石(shí )牛(niú )道(dào )。来(lái )敏(mǐn )《本(běn )蜀(shǔ )论(lùn )》云(yún ):秦(qín )惠(huì )王(wáng )欲(yù )伐(fá )蜀(shǔ )而(ér )不(bú )知(zhī )道(dào ),作(zuò )五(wǔ )石(shí )牛(niú ),以(yǐ )金(jīn )置(zhì )尾(wěi )下(xià ),言(yán )能(néng )屎(shǐ )金(jīn ),蜀(shǔ )王(wáng )负(fù )力(lì ),令(lìng )五(wǔ )丁(dīng )引(yǐn )之(zhī )成(chéng )道(dào )。秦(qín )使(shǐ )张(zhāng )仪(yí )、司(sī )马(mǎ )错(cuò )寻(xún )路(lù )灭(miè )蜀(shǔ ),因(yīn )曰(yuē )石(shí )牛(niú )道(dào ),厥(jué )盖(gài )因(yīn )而(ér )广(guǎng )之(zhī )矣(yǐ )。《蜀(shǔ )都(dōu )赋(fù )》曰(yuē ):阻(zǔ )以(yǐ )石(shí )门(mén ),其(qí )斯(sī )之(zhī )谓(wèi )也(yě )。门(mén )在(zài )汉(hàn )中(zhōng )之(zhī )西(xī ),褒(bāo )中(zhōng )之(zhī )北(běi )。褒(bāo )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )南(nán )历(lì )褒(bāo )口(kǒu ),即(jí )褒(bāo )谷(gǔ )之(zhī )南(nán )口(kǒu )也(yě )。北(běi )口(kǒu )曰(yuē )斜(xié ),所(suǒ )谓(wèi )北(běi )出(chū )褒(bāo )斜(xié )。褒(bāo )水(shuǐ )又(yòu )南(nán )径(jìng )褒(bāo )县(xiàn )故(gù )城(chéng )东(dōng ),褒(bāo )中(zhōng )县(xiàn )也(yě )。本(běn )褒(bāo )国(guó )矣(yǐ ),汉(hàn )昭(zhāo )帝(dì )元(yuán )凤(fèng )六(liù )年(nián )置(zhì )。褒(bāo )水(shuǐ )又(yòu )南(nán )流(liú ),入(rù )于(yú )汉(hàn )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )万(wàn )石(shí )城(chéng )下(xià )。城(chéng )在(zài )高(gāo )原(yuán )上(shàng ),原(yuán )高(gāo )十(shí )余(yú )丈(zhàng ),四(sì )面(miàn )临(lín )平(píng ),形(xíng )若(ruò )覆(fù )瓮(wèng )。水(shuǐ )南(nán )遏(è )水(shuǐ )为(wéi )阻(zǔ ),西(xī )北(běi )并(bìng )带(dài )汉(hàn )水(shuǐ ),其(qí )城(chéng )宿(xiǔ )是(shì )流(liú )杂(zá )聚(jù )居(jū ),故(gù )世(shì )亦(yì )谓(wèi )之(zhī )流(liú )杂(zá )城(chéng )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )汉(hàn )庙(miào )堆(duī )下(xià )。昔(xī )汉(hàn )女(nǚ )所(suǒ )游(yóu ),侧(cè )水(shuǐ )为(wéi )钓(diào )台(tái ),后(hòu )人(rén )立(lì )庙(miào )于(yú )台(tái )上(shàng )。世(shì )人(rén )睹(dǔ )其(qí )颓(tuí )基(jī )崇(chóng )广(guǎng ),因(yīn )谓(wèi )之(zhī )汉(hàn )庙(miào )堆(duī )。传(chuán )呼(hū )乖(guāi )实(shí ),又(yòu )名(míng )之(zhī )为(wéi )汉(hàn )武(wǔ )堆(duī ),非(fēi )也(yě )。

东(dōng )过(guò )南(nán )郑(zhèng )县(xiàn )南(nán ),县(xiàn ),故(gù )褒(bāo )之(zhī )附(fù )庸(yōng )也(yě )。周(zhōu )显(xiǎn )王(wáng )之(zhī )世(shì ),蜀(shǔ )有(yǒu )褒(bāo )汉(hàn )之(zhī )地(dì )。至(zhì )六(liù )国(guó ),楚(chǔ )人(rén )兼(jiān )之(zhī )。

怀(huái )王(wáng )衰(shuāi )弱(ruò ),秦(qín )略(luè )取(qǔ )焉(yān )。周(zhōu )赧(nǎn )王(wáng )二(èr )年(nián ),秦(qín )惠(huì )王(wáng )置(zhì )汉(hàn )中(zhōng )郡(jùn ),因(yīn )水(shuǐ )名(míng )也(yě )。《耆(qí )旧(jiù )传(chuán )》云(yún ):南(nán )郑(zhèng )之(zhī )号(hào ),始(shǐ )于(yú )郑(zhèng )桓(huán )公(gōng )。桓(huán )公(gōng )死(sǐ )于(yú )大(dà )戎(róng ),其(qí )民(mín )南(nán )奔(bēn ),故(gù )以(yǐ )南(nán )郑(zhèng )为(wéi )称(chēng ),即(jí )汉(hàn )中(zhōng )郡(jùn )治(zhì )也(yě )。汉(hàn )高(gāo )祖(zǔ )入(rù )秦(qín ),项(xiàng )羽(yǔ )封(fēng )为(wéi )汉(hàn )王(wáng )。萧(xiāo )何(hé )曰(yuē ):天(tiān )汉(hàn )美(měi )名(míng )也(yě )。遂(suí )都(dōu )南(nán )郑(zhèng )。大(dà )城(chéng )周(zhōu )四(sì )十(shí )二(èr )里(lǐ ),城(chéng )内(nèi )有(yǒu )小(xiǎo )城(chéng ),南(nán )凭(píng )津(jīn )流(liú ),北(běi )结(jié )环(huán )雉(zhì ),金(jīn )墉(yōng )漆(qī )井(jǐng ),皆(jiē )汉(hàn )所(suǒ )修(xiū )筑(zhù )。地(dì )沃(wò )川(chuān )险(xiǎn ),魏(wèi )武(wǔ )方(fāng )之(zhī )鸡(jī )肋(lèi ),曰(yuē ):释(shì )骐(qí )骥(jì )而(ér )不(bú )乘(chéng )焉(yān ),皇(huáng )皇(huáng )而(ér )更(gèng )求(qiú )。遂(suí )留(liú )杜(dù )子(zǐ )绪(xù )镇(zhèn )南(nán )郑(zhèng )而(ér )还(hái )。晋(jìn )咸(xián )康(kāng )中(zhōng ),梁(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )司(sī )马(mǎ )勋(xūn ),断(duàn )小(xiǎo )城(chéng )东(dōng )面(miàn )三(sān )分(fèn )之(zhī )一(yī )以(yǐ )为(wéi )梁(liáng )州(zhōu ),汉(hàn )中(zhōng )郡(jùn )南(nán )郑(zhèng )县(xiàn )治(zhì )也(yě )。自(zì )齐(qí )、宋(sòng )、魏(wèi )咸(xián )相(xiàng )仍(réng )焉(yān )。水(shuǐ )南(nán ),即(jí )汉(hàn )阴(yīn )城(chéng )也(yě ),相(xiàng )承(chéng )言(yán )吕(lǚ )后(hòu )所(suǒ )居(jū )也(yě )。有(yǒu )廉(lián )水(shuǐ )出(chū )巴(bā )岭(lǐng )山(shān ),北(běi )流(liú )径(jìng )廉(lián )川(chuān ),故(gù )水(shuǐ )得(dé )其(qí )名(míng )矣(yǐ )。廉(lián )水(shuǐ )又(yòu )北(běi )住(zhù )汉(hàn )水(shuǐ )。汉(hàn )水(shuǐ )右(yòu )合(hé )池(chí )水(shuǐ ),水(shuǐ )出(chū )旱(hàn )山(shān )。山(shān )下(xià )有(yǒu )祠(cí ),列(liè )石(shí )十(shí )二(èr ),不(bú )辨(biàn )其(qí )由(yóu ),盖(gài )社(shè )主(zhǔ )之(zhī )流(liú ),百(bǎi )姓(xìng )四(sì )时(shí )祈(qí )祷(dǎo )焉(yān )。俗(sú )谓(wèi )之(zhī )獠(liáo )子(zǐ )水(shuǐ ),夹(jiá )溉(gài )诸(zhū )田(tián ),散(sàn )流(liú )左(zuǒ )注(zhù )汉(hàn )水(shuǐ )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng ),得(dé )长(zhǎng )柳(liǔ )渡(dù )。长(zhǎng )柳(liǔ ),村(cūn )名(míng )也(yě )。汉(hàn )太(tài )尉(wèi )李(lǐ )固(gù )墓(mù ),碑(bēi )铭(míng )尚(shàng )存(cún ),文(wén )字(zì )剥(bāo )落(luò ),不(bú )可(kě )复(fù )识(shí )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )胡(hú )城(chéng )南(nán )。义(yì )熙(xī )十(shí )五(wǔ )年(nián ),城(chéng )上(shàng )有(yǒu )密(mì )云(yún )细(xì )雨(yǔ ),五(wǔ )色(sè )昭(zhāo )彰(zhāng ),人(rén )相(xiàng )与(yǔ )谓(wèi )之(zhī )庆(qìng )云(yún )休(xiū )符(fú )。当(dāng )出(chū )晓(xiǎo )而(ér )云(yún )霁(jì ),乃(nǎi )觉(jiào )城(chéng )崩(bēng ),半(bàn )许(xǔ )沦(lún )水(shuǐ ),出(chū )铜(tóng )钟(zhōng )十(shí )二(èr )枚(méi )。刺(cì )史(shǐ )索(suǒ )邈(miǎo )奉(fèng )送(sòng )洛(luò )阳(yáng ),归(guī )之(zhī )宋(sòng )公(gōng )府(fǔ )。南(nán )对(duì )扁(biǎn )鹊(què )城(chéng ),当(dāng )是(shì )越(yuè )人(rén )旧(jiù )所(suǒ )径(jìng )涉(shè ),故(gù )邑(yì )流(liú )其(qí )名(míng )耳(ěr )。汉(hàn )水(shuǐ )出(chū )于(yú )二(èr )城(chéng )之(zhī )间(jiān ),右(yòu )会(huì )磐(pán )余(yú )水(shuǐ )。水(shuǐ )出(chū )南(nán )山(shān )巴(bā )岭(lǐng )上(shàng ),泉(quán )流(liú )两(liǎng )分(fèn ),飞(fēi )清(qīng )派(pài )注(zhù ),南(nán )入(rù )蜀(shǔ )水(shuǐ ),北(běi )注(zhù )汉(hàn )津(jīn ),谓(wèi )之(zhī )磐(pán )余(yú )口(kǒu )。庾(yǔ )仲(zhòng )雍(yōng )曰(yuē ):磐(pán )余(yú )去(qù )胡(hú )城(chéng )二(èr )十(shí )里(lǐ )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )左(zuǒ )会(huì )文(wén )水(shuǐ ),水(shuǐ )即(jí )门(mén )水(shuǐ )也(yě ),出(chū )胡(hú )城(chéng )北(běi )山(shān )石(shí )穴(xué )中(zhōng )。长(zhǎng )老(lǎo )云(yún ):杜(dù )阳(yáng )有(yǒu )仙(xiān )人(rén )宫(gōng ),石(shí )穴(xué )宫(gōng )之(zhī )前(qián )门(mén ),故(gù )号(hào )其(qí )川(chuān )为(wéi )门(mén )川(chuān ),水(shuǐ )为(wéi )门(mén )水(shuǐ )。东(dōng )南(nán )流(liú ),径(jìng )胡(hú )城(chéng )北(běi )。三(sān )城(chéng )奇(qí )对(duì ),隔(gé )谷(gǔ )罗(luó )布(bù ),深(shēn )沟(gōu )固(gù )垒(lěi ),高(gāo )台(tái )相(xiàng )距(jù )。门(mén )水(shuǐ )右(yòu )注(zhù )汉(hàn )水(shuǐ ),谓(wèi )之(zhī )高(gāo )桥(qiáo )溪(xī )口(kǒu )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng ),黑(hēi )水(shuǐ )注(zhù )之(zhī )。水(shuǐ )出(chū )北(běi )山(shān ),南(nán )流(liú )入(rù )汉(hàn )。庾(yǔ )仲(zhòng )雍(yōng )曰(yuē ):黑(hēi )水(shuǐ )去(qù )高(gāo )桥(qiáo )三(sān )十(shí )里(lǐ )。诸(zhū )葛(gě )亮(liàng )笺(jiān )云(yún ):朝(cháo )发(fā )南(nán )郑(zhèng ),暮(mù )宿(xiǔ )黑(hēi )水(shuǐ ),四(sì )五(wǔ )十(shí )里(lǐ )。指(zhǐ )谓(wèi )是(shì )水(shuǐ )也(yě ),道(dào )则(zé )百(bǎi )里(lǐ )也(yě )。

又(yòu )东(dōng )过(guò )成(chéng )固(gù )县(xiàn )南(nán ),又(yòu )东(dōng )过(guò )魏(wèi )兴(xìng )安(ān )阳(yáng )县(xiàn )南(nán ),涔(cén )水(shuǐ )出(chū )自(zì )旱(hàn )山(shān ),北(běi )注(zhù )之(zhī )。

常(cháng )璩(qú )《华(huá )阳(yáng )国(guó )志(zhì )》曰(yuē ):蜀(shǔ )以(yǐ )成(chéng )因(yīn )为(wéi )乐(lè )城(chéng )县(xiàn )也(yě )。安(ān )阳(yáng )县(xiàn )故(gù )隶(lì )汉(hàn )中(zhōng ),魏(wèi )分(fèn )汉(hàn )中(zhōng ),立(lì )魏(wèi )兴(xìng )郡(jùn ),安(ān )阳(yáng )隶(lì )焉(yān )。涔(cén )水(shuǐ )出(chū )西(xī )南(nán )而(ér )东(dōng )北(běi )人(rén )汉(hàn )。左(zuǒ )谷(gǔ )水(shuǐ )出(chū )西(xī )北(běi ),即(jí )婿(xù )水(shuǐ )也(yě )。北(běi )发(fā )听(tīng )山(shān ),山(shān )下(xià )有(yǒu )穴(xué )水(shuǐ ),穴(xué )水(shuǐ )东(dōng )南(nán )流(liú ),历(lì )平(píng )川(chuān )中(zhōng ),谓(wèi )之(zhī )婿(xù )乡(xiāng ),水(shuǐ )口(kǒu )婿(xù )水(shuǐ )。川(chuān )有(yǒu )唐(táng )公(gōng )祠(cí )。唐(táng )君(jūn )字(zì )公(gōng )房(fáng ),成(chéng )固(gù )人(rén )也(yě )。学(xué )道(dào )得(dé )仙(xiān ),入(rù )云(yún )台(tái )山(shān ),合(hé )丹(dān )服(fú )之(zhī ),白(bái )日(rì )升(shēng )天(tiān )、鸡(jī )鸣(míng )天(tiān )上(shàng ),狗(gǒu )吠(fèi )云(yún )中(zhōng ),惟(wéi )以(yǐ )鼠(shǔ )恶(è ),留(liú )之(zhī )。鼠(shǔ )乃(nǎi )感(gǎn )激(jī ),以(yǐ )月(yuè )晦(huì )日(rì ),吐(tǔ )肠(cháng )胃(wèi )更(gèng )生(shēng ),故(gù )时(shí )人(rén )谓(wèi )之(zhī )唐(táng )鼠(shǔ )也(yě )。公(gōng )房(fáng )升(shēng )仙(xiān )之(zhī )日(rì ),婿(xù )行(háng )未(wèi )还(hái ),不(bú )获(huò )同(tóng )阶(jiē )云(yún )路(lù ),约(yuē )以(yǐ )此(cǐ )川(chuān )为(wéi )居(jū ),言(yán )无(wú )繁(fán )霜(shuāng )蛟(jiāo )虎(hǔ )之(zhī )患(huàn ),其(qí )俗(sú )以(yǐ )为(wéi )信(xìn )然(rán )。因(yīn )号(hào )为(wéi )婿(xù )乡(xiāng ),故(gù )水(shuǐ )亦(yì )即(jí )名(míng )焉(yān )。百(bǎi )姓(xìng )为(wéi )之(zhī )立(lì )庙(miào )于(yú )其(qí )处(chù )也(yě ),刊(kān )石(shí )立(lì )碑(bēi ),表(biǎo )述(shù )灵(líng )异(yì )。婿(xù )水(shuǐ )南(nán )历(lì )婿(xù )乡(xiāng )溪(xī ),出(chū )山(shān )东(dōng )南(nán )流(liú ),径(jìng )通(tōng )关(guān )势(shì )南(nán )。山(shān )高(gāo )百(bǎi )余(yú )丈(zhàng ),上(shàng )有(yǒu )匈(xiōng )奴(nú )城(chéng ),方(fāng )五(wǔ )里(lǐ ),濬(xùn )堑(qiàn )三(sān )重(zhòng ),高(gāo )祖(zǔ )北(běi )定(dìng )三(sān )秦(qín ),萧(xiāo )何(hé )守(shǒu )汉(hàn )中(zhōng ),欲(yù )修(xiū )北(běi )道(dào )通(tōng )关(guān )中(zhōng ),故(gù )名(míng )为(wéi )通(tōng )关(guān )势(shì )。婿(xù )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )七(qī )女(nǚ )冢(zhǒng )。冢(zhǒng )夹(jiá )水(shuǐ )罗(luó )布(bù ),如(rú )七(qī )星(xīng ),高(gāo )十(shí )余(yú )丈(zhàng ),周(zhōu )回(huí )数(shù )亩(mǔ )。元(yuán )嘉(jiā )六(liù )年(nián ),大(dà )水(shuǐ )破(pò )坟(fén ),坟(fén )崩(bēng ),出(chū )铜(tóng )不(bú )可(kě )称(chēng )计(jì )。得(dé )一(yī )砖(zhuān ),刻(kè )云(yún ):项(xiàng )氏(shì )伯(bó )无(wú )子(zǐ ),七(qī )女(nǚ )造(zào )墩(dūn )。世(shì )人(rén )疑(yí )是(shì )项(xiàng )伯(bó )冢(zhǒng )。水(shuǐ )北(běi )有(yǒu )七(qī )女(nǚ )池(chí ),池(chí )东(dōng )有(yǒu )明(míng )月(yuè )池(chí ),状(zhuàng )如(rú )偃(yǎn )月(yuè ),皆(jiē )相(xiàng )通(tōng )注(zhù ),谓(wèi )之(zhī )张(zhāng )良(liáng )渠(qú ),盖(gài )良(liáng )所(suǒ )开(kāi )也(yě )。婿(xù )水(shuǐ )径(jìng )樊(fán )哙(kuài )台(tái )南(nán ),台(tái )高(gāo )五(wǔ )六(liù )丈(zhàng ),上(shàng )容(róng )百(bǎi )许(xǔ )人(rén )。又(yòu )东(dōng )南(nán )径(jìng )大(dà )成(chéng )固(gù )北(běi )。城(chéng )乘(chéng )高(gāo )势(shì ),北(běi )临(lín )婿(xù )水(shuǐ ),水(shuǐ )北(běi )有(yǒu )韩(hán )信(xìn )台(tái ),高(gāo )十(shí )余(yú )丈(zhàng ),上(shàng )容(róng )百(bǎi )许(xǔ )人(rén )。相(xiàng )传(chuán )高(gāo )祖(zǔ )斋(zhāi )七(qī )日(rì ),置(zhì )台(tái )设(shè )九(jiǔ )宾(bīn )礼(lǐ ),以(yǐ )礼(lǐ )拜(bài )信(xìn )也(yě )。婿(xù )水(shuǐ )东(dōng )回(huí )南(nán )转(zhuǎn ),又(yòu )径(jìng )其(qí )城(chéng )东(dōng ),而(ér )南(nán )入(rù )汉(hàn )水(shuǐ ),谓(wèi )之(zhī )三(sān )水(shuǐ )口(kǒu )也(yě )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )会(huì )益(yì )口(kǒu ),水(shuǐ )出(chū )北(běi )山(shān )益(yì )谷(gǔ ),东(dōng )南(nán )流(liú ),注(zhù )于(yú )汉(hàn )水(shuǐ )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )至(zhì )城(chéng )南(nán ),与(yǔ )洛(luò )谷(gǔ )水(shuǐ )合(hé )。水(shuǐ )北(běi )出(chū )洛(luò )谷(gǔ ),谷(gǔ )北(běi )通(tōng )长(zhǎng )安(ān ),其(qí )水(shuǐ )南(nán )流(liú ),右(yòu )则(zé )水(shuǐ )注(zhù )之(zhī )。水(shuǐ )发(fā )西(xī )溪(xī ),东(dōng )南(nán )流(liú ),合(hé )为(wéi )一(yī )水(shuǐ ),乱(luàn )流(liú )南(nán )出(chū ),际(jì )其(qí )城(chéng )西(xī ),南(nán )注(zhù )汉(hàn )水(shuǐ )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )小(xiǎo )成(chéng )固(gù )南(nán )。州(zhōu )治(zhì )大(dà )成(chéng )固(gù ),移(yí )县(xiàn )北(běi ),故(gù )曰(yuē )小(xiǎo )成(chéng )固(gù )。城(chéng )北(běi )百(bǎi )二(èr )十(shí )里(lǐ ),有(yǒu )兴(xìng )势(shì )坂(bǎn ),诸(zhū )葛(gě )亮(liàng )出(chū )洛(luò )谷(gǔ ),戍(shù )兴(xìng )势(shì ),置(zhì )烽(fēng )火(huǒ )楼(lóu )处(chù )。通(tōng )照(zhào )汉(hàn )水(shuǐ ),东(dōng )历(lì )上(shàng )涛(tāo ),而(ér )径(jìng )于(yú )龙(lóng )下(xià ),盖(gài )伏(fú )石(shí )惊(jīng )湍(tuān ),流(liú )屯(tún )激(jī )怒(nù ),故(gù )有(yǒu )上(shàng )下(xià )二(èr )涛(tāo )之(zhī )名(míng )。龙(lóng )下(xià ),地(dì )名(míng )也(yě )。有(yǒu )丘(qiū )郭(guō )坟(fén )墟(xū ),旧(jiù )谓(wèi )此(cǐ )馆(guǎn )为(wéi )龙(lóng )下(xià )亭(tíng )。自(zì )白(bái )马(mǎ )迄(qì )此(cǐ ),则(zé )平(píng )川(chuān )夹(jiá )势(shì ),水(shuǐ )丰(fēng )壤(rǎng )沃(wò ),利(lì )方(fāng )三(sān )蜀(shǔ )矣(yǐ )。度(dù )此(cǐ )溯(sù )洄(huí )从(cóng )汉(hàn ),为(wéi )山(shān )行(háng )之(zhī )始(shǐ )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )石(shí )门(mén )滩(tān ),山(shān )峡(xiá )也(yě ),东(dōng )会(huì )西(xī )水(shuǐ ),水(shuǐ )北(běi )出(chū )秦(qín )岭(lǐng )西(xī )谷(gǔ ),南(nán )历(lì )重(zhòng )山(shān )。与(yǔ )寒(hán )泉(quán )合(hé )。水(shuǐ )东(dōng )出(chū )寒(hán )泉(quán )岭(lǐng ),泉(quán )涌(yǒng )山(shān )顶(dǐng ),望(wàng )之(zhī )交(jiāo )横(héng )似(sì )若(ruò )瀑(bào )布(bù ),颓(tuí )波(bō )激(jī )石(shí ),散(sàn )若(ruò )雨(yǔ )洒(sǎ ),势(shì )同(tóng )厌(yàn )原(yuán )风(fēng )雨(yǔ )之(zhī )池(chí )。其(qí )水(shuǐ )西(xī )流(liú )入(rù )于(yú )西(xī )水(shuǐ )。西(xī )水(shuǐ )又(yòu )南(nán )注(zhù )汉(hàn ),谓(wèi )之(zhī )西(xī )口(kǒu )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )妫(guī )虚(xū )滩(tān )。《世(shì )本(běn )》曰(yuē ):舜(shùn )居(jū )妫(guī )汭(tūn ),在(zài )汉(hàn )中(zhōng )西(xī )城(chéng )县(xiàn ),或(huò )言(yán )妫(guī )墟(xū )在(zài )西(xī )北(běi ),舜(shùn )所(suǒ )居(jū )也(yě )。或(huò )作(zuò )姚(yáo )虚(xū ),故(gù )后(hòu )或(huò )姓(xìng )姚(yáo ),或(huò )姓(xìng )妫(guī ),妫(guī )姚(yáo )之(zhī )异(yì ),是(shì )妄(wàng )未(wèi )知(zhī )所(suǒ )从(cóng )。余(yú )按(àn )应(yīng )劭(shào )之(zhī )言(yán ),是(shì )地(dì )于(yú )西(xī )城(chéng )为(wéi )西(xī )北(běi )也(yě )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )猴(hóu )径(jìng )滩(tān ),山(shān )多(duō )猴(hóu )猿(yuán ),好(hǎo )乘(chéng )危(wēi )缀(zhuì )饮(yǐn ),故(gù )滩(tān )受(shòu )斯(sī )名(míng )焉(yān )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )小(xiǎo )大(dà )黄(huáng )金(jīn )南(nán )。山(shān )有(yǒu )黄(huáng )金(jīn )峭(qiào ),水(shuǐ )北(běi )对(duì )黄(huáng )金(jīn )谷(gǔ ),有(yǒu )黄(huáng )金(jīn )戍(shù ),傍(bàng )山(shān )依(yī )峭(qiào ),险(xiǎn )折(shé )七(qī )里(lǐ )。氏(shì )掠(luě )汉(hàn )中(zhōng ),阻(zǔ )此(cǐ )为(wéi )戍(shù ),与(yǔ )铁(tiě )城(chéng )相(xiàng )对(duì ),一(yī )城(chéng )在(zài )山(shān )上(shàng ),容(róng )百(bǎi )余(yú )人(rén ),一(yī )城(chéng )在(zài )山(shān )下(xià ),可(kě )置(zhì )百(bǎi )许(xǔ )人(rén ),言(yán )其(qí )险(xiǎn )峻(jùn ),故(gù )以(yǐ )金(jīn )铁(tiě )制(zhì )名(míng )矣(yǐ )。昔(xī )杨(yáng )难(nán )当(dāng )令(lìng )魏(wèi )兴(xìng )太(tài )守(shǒu )薛(xuē )健(jiàn )据(jù )黄(huáng )金(jīn ),姜(jiāng )宝(bǎo )据(jù )铁(tiě )城(chéng )。宋(sòng )遣(qiǎn )秦(qín )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )萧(xiāo )思(sī )话(huà )西(xī )讨(tǎo ),话(huà )令(lìng )阴(yīn )平(píng )太(tài )守(shǒu )萧(xiāo )垣(yuán )攻(gōng )拔(bá )之(zhī ),贼(zéi )退(tuì )酉(yǒu )水(shuǐ )矣(yǐ )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng ),合(hé )蘧(qú )蒢(chú )溪(xī )口(kǒu )。水(shuǐ )北(běi )出(chū )就(jiù )谷(gǔ ),在(zài )长(zhǎng )安(ān )西(xī )南(nán ),其(qí )水(shuǐ )南(nán )流(liú ),径(jìng )巴(bā )溪(xī )戍(shù )西(xī ),又(yòu )南(nán )径(jìng )阳(yáng )都(dōu )坂(bǎn )东(dōng )。坂(bǎn )自(zì )上(shàng )及(jí )下(xià )盘(pán )折(shé )十(shí )九(jiǔ )曲(qǔ ),西(xī )连(lián )寒(hán )泉(quán )岭(lǐng )。《汉(hàn )中(zhōng )记(jì )》曰(yuē ):自(zì )西(xī )城(chéng )涉(shè )黄(huáng )金(jīn )峭(qiào )、寒(hán )泉(quán )岭(lǐng )、阳(yáng )都(dōu )坂(bǎn ),峻(jùn )崿(è )百(bǎi )重(zhòng ),绝(jué )壁(bì )万(wàn )寻(xún ),既(jì )造(zào )其(qí )峰(fēng ),谓(wèi )已(yǐ )逾(yú )崧(sōng )岱(dài ),复(fù )瞻(zhān )前(qián )岭(lǐng ),又(yòu )倍(bèi )过(guò )之(zhī )。言(yán )陟(zhì )羊(yáng )肠(cháng ),超(chāo )烟(yān )云(yún )之(zhī )际(jì ),顾(gù )看(kàn )向(xiàng )途(tú ),杳(yǎo )然(rán )有(yǒu )不(bú )测(cè )之(zhī )险(xiǎn )。山(shān )丰(fēng )野(yě )牛(niú )野(yě )羊(yáng ),腾(téng )岩(yán )越(yuè )岭(lǐng ),驰(chí )走(zǒu )若(ruò )飞(fēi ),触(chù )突(tū )树(shù )木(mù ),十(shí )围(wéi )皆(jiē )倒(dǎo ),山(shān )殚(dān )民(mín )阻(zǔ ),地(dì )穷(qióng )坎(kǎn )势(shì )矣(yǐ )。其(qí )水(shuǐ )南(nán )历(lì )蘧(qú )蒢(chú )溪(xī ),谓(wèi )之(zhī )蘧(qú )蒢(chú )水(shuǐ ),而(ér )南(nán )流(liú )注(zhù )于(yú )汉(hàn ),谓(wèi )之(zhī )蒢(chú )口(kǒu )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng ),右(yòu )会(huì )洋(yáng )水(shuǐ ),川(chuān )流(liú )漫(màn )阔(kuò ),广(guǎng )几(jǐ )里(lǐ )许(xǔ )。洋(yáng )水(shuǐ )导(dǎo )源(yuán )巴(bā )山(shān ),东(dōng )北(běi )流(liú ),径(jìng )平(píng )阳(yáng )城(chéng )。《汉(hàn )中(zhōng )记(jì )》曰(yuē ):本(běn )西(xī )乡(xiāng )县(xiàn )治(zhì )也(yě )。自(zì )成(chéng )固(gù )南(nán )入(rù )三(sān )百(bǎi )八(bā )十(shí )里(lǐ ),距(jù )南(nán )郑(zhèng )四(sì )百(bǎi )八(bā )十(shí )里(lǐ )。洋(yáng )川(chuān )者(zhě ),汉(hàn )戚(qī )夫(fū )人(rén )之(zhī )所(suǒ )生(shēng )处(chù )也(yě )。高(gāo )祖(zǔ )得(dé )而(ér )宠(chǒng )之(zhī ),夫(fū )人(rén )思(sī )慕(mù )本(běn )乡(xiāng ),追(zhuī )求(qiú )洋(yáng )川(chuān )米(mǐ ),帝(dì )为(wéi )驿(yì )致(zhì )长(zhǎng )安(ān )。蠲(juān )复(fù )其(qí )乡(xiāng ),更(gèng )名(míng )曰(yuē )县(xiàn ),故(gù )又(yòu )目(mù )其(qí )地(dì )为(wéi )祥(xiáng )川(chuān ),用(yòng )表(biǎo )夫(fū )人(rén )载(zǎi )诞(dàn )之(zhī )休(xiū )祥(xiáng )也(yě )。城(chéng )即(jí )定(dìng )远(yuǎn )矣(yǐ )。汉(hàn )顺(shùn )帝(dì )永(yǒng )光(guāng )七(qī )年(nián ),封(fēng )班(bān )超(chāo )以(yǐ )汉(hàn )中(zhōng )郡(jùn )南(nán )郑(zhèng )县(xiàn )之(zhī )西(xī )乡(xiāng )为(wéi )定(dìng )远(yuǎn )侯(hóu ),即(jí )此(cǐ )也(yě )。洋(yáng )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng ),北(běi )流(liú )入(rù )汉(hàn )。谓(wèi )之(zhī )城(chéng )阳(yáng )水(shuǐ )口(kǒu )也(yě )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )历(lì )敖(áo )头(tóu )。旧(jiù )立(lì )仓(cāng )储(chǔ )之(zhī )所(suǒ ),傍(bàng )山(shān )通(tōng )道(dào ),水(shuǐ )陆(lù )险(xiǎn )凑(còu )。魏(wèi )兴(xìng )安(ān )康(kāng )县(xiàn )治(zhì ),有(yǒu )戍(shù )统(tǒng )领(lǐng )流(liú )杂(zá )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )合(hé )直(zhí )水(shuǐ ),水(shuǐ )北(běi )出(chū )子(zǐ )午(wǔ )谷(gǔ )岩(yán )岭(lǐng )下(xià )。又(yòu )南(nán )枝(zhī )分(fèn ),东(dōng )注(zhù )旬(xún )水(shuǐ ),又(yòu )南(nán )径(jìng )蓰(xǐ )阁(gé )下(xià ),山(shān )上(shàng )有(yǒu )戍(shù ),置(zhì )于(yú )崇(chóng )阜(fù )之(zhī )上(shàng ),下(xià )临(lín )深(shēn )渊(yuān )。张(zhāng )子(zǐ )房(fáng )烧(shāo )绝(jué )栈(zhàn )阁(gé ),示(shì )无(wú )还(hái )也(yě )。又(yòu )东(dōng )南(nán )历(lì )直(zhí )谷(gǔ ),径(jìng )直(zhí )城(chéng )西(xī ),而(ér )南(nán )流(liú )注(zhù )汉(hàn )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )直(zhí )城(chéng )南(nán ),又(yòu )东(dōng )径(jìng )千(qiān )渡(dù ),而(ér )至(zhì )虾(xiā )蟆(má )頧(duī ),历(lì )汉(hàn )阳(yáng )口(kǒu ),而(ér )届(jiè )于(yú )彭(péng )溪(xī )龙(lóng )灶(zào )矣(yǐ ),并(bìng )溪(xī )涧(jiàn )滩(tān )碛(qì )之(zhī )名(míng )也(yě )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng ),径(jìng )晋(jìn )昌(chāng )郡(jùn )之(zhī )宁(níng )都(dōu )县(xiàn )南(nán ),县(xiàn )治(zhì )松(sōng )溪(xī )口(kǒu )。又(yòu )东(dōng )径(jìng )魏(wèi )兴(xìng )郡(jùn )广(guǎng )城(chéng )县(xiàn ),县(xiàn )治(zhì )王(wáng )谷(gǔ )。谷(gǔ )道(dào )南(nán )出(chū )巴(bā )獠(liáo ),有(yǒu )盐(yán )井(jǐng ),食(shí )之(zhī )令(lìng )人(rén )瘿(yǐng )疾(jí )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )鱼(yú )脯(pú )谷(gǔ )口(kǒu ),旧(jiù )西(xī )城(chéng )、广(guǎng )城(chéng )二(èr )县(xiàn )。指(zhǐ )此(cǐ )谷(gǔ )而(ér )分(fèn )界(jiè )也(yě )。

又(yòu )东(dōng )过(guò )西(xī )城(chéng )县(xiàn )南(nán )。

汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )鳖(biē )池(chí )南(nán )鲸(jīng )滩(tān ),鲸(jīng ),大(dà )也(yě )。《蜀(shǔ )都(dōu )赋(fù )》曰(yuē ):流(liú )汉(hàn )汤(tāng )汤(tāng ),惊(jīng )浪(làng )雷(léi )奔(bēn ),望(wàng )之(zhī )天(tiān )回(huí ),即(jí )之(zhī )云(yún )昏(hūn )者(zhě )也(yě )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )岚(lán )谷(gǔ )北(běi )口(kǒu ),嶂(zhàng )远(yuǎn )溪(xī )深(shēn ),涧(jiàn )峡(xiá )险(xiǎn )邃(suì ),气(qì )萧(xiāo )萧(xiāo )以(yǐ )瑟(sè )瑟(sè ),风(fēng )而(ér )飕(sōu )飕(sōu ),故(gù )川(chuān )谷(gǔ )擅(shàn )其(qí )目(mù )矣(yǐ )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng ),右(yòu )得(dé )大(dà )势(shì ),势(shì )阻(zǔ )急(jí )溪(xī ),故(gù )亦(yì )曰(yuē )急(jí )势(shì )也(yě )。依(yī )山(shān )为(wéi )城(chéng ),城(chéng )周(zhōu )二(èr )里(lǐ ),在(zài )峻(jùn )山(shān )上(shàng ),梁(liáng )州(zhōu )督(dū )护(hù )吉(jí )挹(yì )所(suǒ )治(zhì ),苻(fú )坚(jiān )遣(qiǎn )偏(piān )军(jūn )韦(wéi )钟(zhōng )伐(fá )挹(yì ),挹(yì )固(gù )守(shǒu )二(èr )年(nián )不(bú )能(néng )下(xià ),无(wú )援(yuán )遂(suí )陷(xiàn )。汉(hàn )水(shuǐ )右(yòu )对(duì )月(yuè )谷(gǔ )口(kǒu ),山(shān )有(yǒu )坂(bǎn )月(yuè )川(chuān )于(yú )中(zhōng ),黄(huáng )壤(rǎng )沃(wò )衍(yǎn ),而(ér )桑(sāng )麻(má )列(liè )植(zhí ),佳(jiā )饶(ráo )水(shuǐ )田(tián ),故(gù )孟(mèng )达(dá )与(yǔ )诸(zhū )葛(gě )亮(liàng )书(shū ),善(shàn )其(qí )川(chuān )土(tǔ )沃(wò )美(měi )也(yě )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )西(xī )城(chéng )县(xiàn )故(gù )城(chéng )南(nán )。《地(dì )理(lǐ )志(zhì )》:汉(hàn )中(zhōng )郡(jùn )之(zhī )属(shǔ )县(xiàn )也(yě )。汉(hàn )未(wèi ),为(wéi )西(xī )城(chéng )郡(jùn )。建(jiàn )安(ān )二(èr )十(shí )四(sì )年(nián ),刘(liú )备(bèi )以(yǐ )申(shēn )仪(yí )为(wéi )西(xī )城(chéng )太(tài )守(shǒu ),仪(yí )据(jù )郡(jùn )降(jiàng )魏(wèi ),魏(wèi )文(wén )帝(dì )改(gǎi )为(wéi )魏(wèi )兴(xìng )郡(jùn ),治(zhì )故(gù )西(xī )城(chéng )县(xiàn )之(zhī )故(gù )城(chéng )也(yě )。氏(shì )略(luè )汉(hàn )川(chuān )梁(liáng )州(zhōu ),移(yí )治(zhì )于(yú )此(cǐ )城(chéng )。内(nèi )有(yǒu )舜(shùn )祠(cí )、汉(hàn )高(gāo )帝(dì )庙(miào ),置(zhì )民(mín )九(jiǔ )户(hù ),岁(suì )时(shí )奉(fèng )祠(cí )焉(yān )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )为(wéi )鱣(shàn )湍(tuān ),洪(hóng )波(bō )渀(bēn )荡(dàng ),漰(pēng )浪(làng )云(yún )颓(tuí )。古(gǔ )耆(qí )旧(jiù )言(yán ),有(yǒu )鱣(shàn )鱼(yú )奋(fèn )鳍(qí )溯(sù )流(liú ),望(wàng )涛(tāo )直(zhí )上(shàng ),至(zhì )此(cǐ )则(zé )暴(bào )鳃(sāi )失(shī )济(jì ),故(gù )因(yīn )名(míng )湍(tuān )矣(yǐ )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )合(hé )旬(xún )水(shuǐ ),水(shuǐ )北(běi )出(chū )旬(xún )山(shān ),东(dōng )南(nán )流(liú ),径(jìng )平(píng )阳(yáng )戍(shù )下(xià ),与(yǔ )直(zhí )水(shuǐ )枝(zhī )分(fèn )东(dōng )注(zhù ),径(jìng )平(píng )阳(yáng )戍(shù ),入(rù )旬(xún )水(shuǐ ),旬(xún )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )南(nán )径(jìng )旬(xún )阳(yáng )县(xiàn ),与(yǔ )柞(zhà )水(shuǐ )合(hé )。水(shuǐ )西(xī )出(chū )柞(zhà )溪(xī ),南(nán )流(liú )径(jìng )重(zhòng )岩(yán )堡(bǎo )西(xī ),屈(qū )而(ér )东(dōng )流(liú ),径(jìng )其(qí )堡(bǎo )南(nán ),东(dōng )南(nán )注(zhù )于(yú )旬(xún )水(shuǐ )。旬(xún )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )南(nán )径(jìng )旬(xún )阳(yáng )县(xiàn )南(nán )。县(xiàn )北(běi )山(shān )有(yǒu )悬(xuán )书(shū )崖(yá ),高(gāo )五(wǔ )十(shí )丈(zhàng ),刻(kè )石(shí )作(zuò )字(zì ),人(rén )不(bú )能(néng )上(shàng ),不(bú )知(zhī )所(suǒ )道(dào )。山(shān )下(xià )有(yǒu )石(shí )坛(tán ),上(shàng )有(yǒu )马(mǎ )迹(jì )五(wǔ )所(suǒ ),名(míng )曰(yuē )马(mǎ )迹(jì )山(shān )。旬(xún )水(shuǐ )东(dōng )南(nán )注(zhù )汉(hàn ),谓(wèi )之(zhī )旬(xún )口(kǒu )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )木(mù )兰(lán )寨(zhài )南(nán ),右(yòu )岸(àn )有(yǒu )城(chéng ),名(míng )伎(jì )陵(líng )城(chéng ),周(zhōu )回(huí )数(shù )里(lǐ ),左(zuǒ )岸(àn )垒(lěi )石(shí )数(shù )十(shí )行(háng ),重(zhòng )垒(lěi )数(shù )十(shí )里(lǐ ),中(zhōng )谓(wèi )是(shì )处(chù )为(wéi )木(mù )兰(lán )寨(zhài ),云(yún ):吴(wú )朝(cháo )遣(qiǎn )军(jūn )救(jiù )盂(yú )达(dá )于(yú )此(cǐ )矣(yǐ )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng ),左(zuǒ )得(dé )育(yù )溪(xī ),兴(xìng )晋(jìn )、旬(xún )阳(yáng )二(èr )县(xiàn )分(fèn )界(jiè )于(yú )是(shì )谷(gǔ )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )合(hé )甲(jiǎ )水(shuǐ )口(kǒu ),水(shuǐ )出(chū )秦(qín )岭(lǐng )山(shān ),东(dōng )南(nán )流(liú ),径(jìng )金(jīn )井(jǐng )城(chéng )南(nán ),又(yòu )东(dōng )径(jìng )上(shàng )庸(yōng )郡(jùn )北(běi ),与(yǔ )关(guān )祔(fù )水(shuǐ )合(hé )。水(shuǐ )出(chū )上(shàng )洛(luò )阳(yáng )亭(tíng )县(xiàn )北(běi )青(qīng )泥(ní )西(xī )山(shān ),南(nán )径(jìng )阳(yáng )亭(tíng )聚(jù )西(xī ),俗(sú )谓(wèi )之(zhī )平(píng )阳(yáng )水(shuǐ )。南(nán )合(hé )丰(fēng )乡(xiāng )川(chuān )水(shuǐ ),水(shuǐ )出(chū )弘(hóng )农(nóng )丰(fēng )乡(xiāng )东(dōng )山(shān ),西(xī )南(nán )流(liú )径(jìng )丰(fēng )乡(xiāng )故(gù )城(chéng )南(nán )。京(jīng )相(xiàng )璠(fán )曰(yuē ):南(nán )乡(xiāng )淅(xī )县(xiàn ),有(yǒu )故(gù )酆(fēng )乡(xiāng ),《春(chūn )秋(qiū )》所(suǒ )谓(wèi )丰(fēng )浙(zhè )也(yě )。于(yú )《地(dì )理(lǐ )志(zhì )》属(shǔ )弘(hóng )农(nóng ),今(jīn )属(shǔ )南(nán )乡(xiāng )。又(yòu )西(xī )南(nán )合(hé )关(guān )淅(xī )水(shuǐ )。关(guān )祔(fù )水(shuǐ )又(yòu )南(nán )入(rù )上(shàng )津(jīn ),注(zhù )甲(jiǎ )水(shuǐ )。甲(jiǎ )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )南(nán )径(jìng )魏(wèi )兴(xìng )郡(jùn )之(zhī )兴(xìng )晋(jìn )县(xiàn )南(nán ),晋(jìn )武(wǔ )帝(dì )太(tài )康(kāng )中(zhōng )立(lì )。甲(jiǎ )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng ),右(yòu )入(rù )汉(hàn )水(shuǐ )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )为(wéi )龙(lóng )渊(yuān ),渊(yuān )上(shàng )有(yǒu )胡(hú )鼻(bí )山(shān ),石(shí )类(lèi )胡(hú )人(rén )鼻(bí )故(gù )也(yě ),下(xià )临(lín )龙(lóng )井(jǐng )渚(zhǔ ),渊(yuān )深(shēn )数(shù )丈(zhàng )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )魏(wèi )兴(xìng )郡(jùn )之(zhī )锡(xī )县(xiàn )故(gù )城(chéng )北(běi ),为(wéi )白(bái )石(shí )滩(tān )。县(xiàn )故(gù )《春(chūn )秋(qiū )》之(zhī )锡(xī )穴(xué )地(dì )也(yě ),故(gù )属(shǔ )汉(hàn )中(zhōng ),王(wáng )莽(mǎng )之(zhī )锡(xī )治(zhì )也(yě )。具(jù )有(yǒu )锡(xī )义(yì )山(shān ),方(fāng )圆(yuán )百(bǎi )里(lǐ ),形(xíng )如(rú )城(chéng ),四(sì )面(miàn )有(yǒu )门(mén ),上(shàng )有(yǒu )石(shí )坛(tán ),长(zhǎng )数(shù )十(shí )丈(zhàng ),世(shì )传(chuán )列(liè )仙(xiān )所(suǒ )居(jū ),今(jīn )有(yǒu )道(dào )士(shì )被(bèi )发(fā )饵(ěr )术(shù ),恒(héng )数(shù )十(shí )人(rén )。山(shān )高(gāo )谷(gǔ )深(shēn ),多(duō )生(shēng )薇(wēi )蘅(héng )草(cǎo ),其(qí )草(cǎo )有(yǒu )风(fēng )不(bú )偃(yǎn ),无(wú )风(fēng )独(dú )摇(yáo )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )长(zhǎng )利(lì )谷(gǔ )南(nán ),入(rù )谷(gǔ )有(yǒu )长(zhǎng )利(lì )故(gù )城(chéng ),旧(jiù )县(xiàn )也(yě )。汉(hàn )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )历(lì )姚(yáo )方(fāng ),盖(gài )舜(shùn )后(hòu )枝(zhī )居(jū )是(shì )处(chù ),故(gù )地(dì )留(liú )姚(yáo )称(chēng )也(yě )。

阅读:26592

打赏捐助〔Donate〕>>>

《卷二十七》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库