大宗师【登录】

《庄子》 > 内篇 > 《大宗师》 > 拼音版

知(zhī )天(tiān )之(zhī )所(suǒ )为(wéi ),知(zhī )人(rén )之(zhī )所(suǒ )为(wéi )者(zhě ),至(zhì )矣(yǐ )!知(zhī )天(tiān )之(zhī )所(suǒ )为(wéi )者(zhě ),天(tiān )而(ér )生(shēng )也(yě );知(zhī )人(rén )之(zhī )所(suǒ )为(wéi )者(zhě ),以(yǐ )其(qí )知(zhī )之(zhī )所(suǒ )知(zhī )以(yǐ )养(yǎng )其(qí )知(zhī )之(zhī )所(suǒ )不(bú )知(zhī ),终(zhōng )其(qí )天(tiān )年(nián )而(ér )不(bú )中(zhōng )道(dào )夭(yāo )者(zhě ),是(shì )知(zhī )之(zhī )盛(shèng )也(yě )。虽(suī )然(rán ),有(yǒu )患(huàn ):夫(fū )知(zhī )有(yǒu )所(suǒ )待(dài )而(ér )后(hòu )当(dāng ),其(qí )所(suǒ )待(dài )者(zhě )特(tè )未(wèi )定(dìng )也(yě )。庸(yōng )讵(jù )知(zhī )吾(wú )所(suǒ )谓(wèi )天(tiān )之(zhī )非(fēi )人(rén )乎(hū )?所(suǒ )谓(wèi )人(rén )之(zhī )非(fēi )天(tiān )乎(hū )?且(qiě )有(yǒu )真(zhēn )人(rén )而(ér )后(hòu )有(yǒu )真(zhēn )知(zhī )。

何(hé )谓(wèi )真(zhēn )人(rén )?古(gǔ )之(zhī )真(zhēn )人(rén ),不(bú )逆(nì )寡(guǎ ),不(bú )雄(xióng )成(chéng ),不(bú )谟(mó )士(shì )。若(ruò )然(rán )者(zhě ),过(guò )而(ér )弗(fú )悔(huǐ ),当(dāng )而(ér )不(bú )自(zì )得(dé )也(yě )。若(ruò )然(rán )者(zhě ),登(dēng )高(gāo )不(bú )栗(lì ),入(rù )水(shuǐ )不(bú )濡(rú ),入(rù )火(huǒ )不(bú )热(rè ),是(shì )知(zhī )之(zhī )能(néng )登(dēng )假(jiǎ )于(yú )道(dào )者(zhě )也(yě )若(ruò )此(cǐ )。

古(gǔ )之(zhī )真(zhēn )人(rén ),其(qí )寝(qǐn )不(bú )梦(mèng ),其(qí )觉(jiào )无(wú )忧(yōu ),其(qí )食(shí )不(bú )甘(gān ),其(qí )息(xī )深(shēn )深(shēn )。真(zhēn )人(rén )之(zhī )息(xī )以(yǐ )踵(zhǒng ),众(zhòng )人(rén )之(zhī )息(xī )以(yǐ )喉(hóu )。屈(qū )服(fú )者(zhě ),其(qí )嗌(ài )言(yán )若(ruò )哇(wa )。其(qí )耆(qí )欲(yù )深(shēn )者(zhě ),其(qí )天(tiān )机(jī )浅(qiǎn )。

古(gǔ )之(zhī )真(zhēn )人(rén ),不(bú )知(zhī )说(shuō )生(shēng ),不(bú )知(zhī )恶(è )死(sǐ )。其(qí )出(chū )不(bú )欣(xīn ),其(qí )入(rù )不(bú )距(jù )。翛(xiāo )然(rán )而(ér )往(wǎng ),翛(xiāo )然(rán )而(ér )来(lái )而(ér )已(yǐ )矣(yǐ )。不(bú )忘(wàng )其(qí )所(suǒ )始(shǐ ),不(bú )求(qiú )其(qí )所(suǒ )终(zhōng )。受(shòu )而(ér )喜(xǐ )之(zhī ),忘(wàng )而(ér )复(fù )之(zhī )。是(shì )之(zhī )谓(wèi )不(bú )以(yǐ )心(xīn )捐(juān )道(dào ),不(bú )以(yǐ )人(rén )助(zhù )天(tiān ),是(shì )之(zhī )谓(wèi )真(zhēn )人(rén )。若(ruò )然(rán )者(zhě ),其(qí )心(xīn )志(zhì ),其(qí )容(róng )寂(jì ),其(qí )颡(sǎng )頯(kuí )。凄(qī )然(rán )似(sì )秋(qiū ),暖(nuǎn )然(rán )似(sì )春(chūn ),喜(xǐ )怒(nù )通(tōng )四(sì )时(shí ),与(yǔ )物(wù )有(yǒu )宜(yí )而(ér )莫(mò )知(zhī )其(qí )极(jí )。故(gù )圣(shèng )人(rén )之(zhī )用(yòng )兵(bīng )也(yě ),亡(wáng )国(guó )而(ér )不(bú )失(shī )人(rén )心(xīn )。利(lì )泽(zé )施(shī )乎(hū )万(wàn )世(shì ),不(bú )为(wéi )爱(ài )人(rén )。故(gù )乐(lè )通(tōng )物(wù ),非(fēi )圣(shèng )人(rén )也(yě );有(yǒu )亲(qīn ),非(fēi )仁(rén )也(yě );天(tiān )时(shí ),非(fēi )贤(xián )也(yě );利(lì )害(hài )不(bú )通(tōng ),非(fēi )君(jūn )子(zǐ )也(yě );行(háng )名(míng )失(shī )己(jǐ ),非(fēi )士(shì )也(yě );亡(wáng )身(shēn )不(bú )真(zhēn ),非(fēi )役(yì )人(rén )也(yě )。若(ruò )狐(hú )不(bú )偕(xié )、务(wù )光(guāng )、伯(bó )夷(yí )、叔(shū )齐(qí )、箕(jī )子(zǐ )、胥(xū )余(yú )、纪(jì )他(tā )、申(shēn )徒(tú )狄(dí ),是(shì )役(yì )人(rén )之(zhī )役(yì ),适(shì )人(rén )之(zhī )适(shì ),而(ér )不(bú )自(zì )适(shì )其(qí )适(shì )者(zhě )也(yě )。

古(gǔ )之(zhī )真(zhēn )人(rén ),其(qí )状(zhuàng )义(yì )而(ér )不(bú )朋(péng ),若(ruò )不(bú )足(zú )而(ér )不(bú )承(chéng );与(yǔ )乎(hū )其(qí )觚(gū )而(ér )不(bú )坚(jiān )也(yě ),张(zhāng )乎(hū )其(qí )虚(xū )而(ér )不(bú )华(huá )也(yě );邴(bǐng )邴(bǐng )乎(hū )其(qí )似(sì )喜(xǐ )也(yě ),崔(cuī )崔(cuī )乎(hū )其(qí )不(bú )得(dé )已(yǐ )也(yě ),滀(xù )乎(hū )进(jìn )我(wǒ )色(sè )也(yě ),与(yǔ )乎(hū )止(zhǐ )我(wǒ )德(dé )也(yě ),广(guǎng )乎(hū )其(qí )似(sì )世(shì )也(yě ),謷(áo )乎(hū )其(qí )未(wèi )可(kě )制(zhì )也(yě ),连(lián )乎(hū )其(qí )似(sì )好(hǎo )闭(bì )也(yě ),悗(mán )乎(hū )忘(wàng )其(qí )言(yán )也(yě )。以(yǐ )刑(xíng )为(wéi )体(tǐ ),以(yǐ )礼(lǐ )为(wéi )翼(yì ),以(yǐ )知(zhī )为(wéi )时(shí ),以(yǐ )德(dé )为(wéi )循(xún )。以(yǐ )刑(xíng )为(wéi )体(tǐ )者(zhě ),绰(chāo )乎(hū )其(qí )杀(shā )也(yě );以(yǐ )礼(lǐ )为(wéi )翼(yì )者(zhě ),所(suǒ )以(yǐ )行(háng )于(yú )世(shì )也(yě );以(yǐ )知(zhī )为(wéi )时(shí )者(zhě ),不(bú )得(dé )已(yǐ )于(yú )事(shì )也(yě );以(yǐ )德(dé )为(wéi )循(xún )者(zhě ),言(yán )其(qí )与(yǔ )有(yǒu )足(zú )者(zhě )至(zhì )于(yú )丘(qiū )也(yě ),而(ér )人(rén )真(zhēn )以(yǐ )为(wéi )勤(qín )行(háng )者(zhě )也(yě )。故(gù )其(qí )好(hǎo )之(zhī )也(yě )一(yī ),其(qí )弗(fú )好(hǎo )之(zhī )也(yě )一(yī )。其(qí )一(yī )也(yě )一(yī ),其(qí )不(bú )一(yī )也(yě )一(yī )。其(qí )一(yī )与(yǔ )天(tiān )为(wéi )徒(tú ),其(qí )不(bú )一(yī )与(yǔ )人(rén )为(wéi )徒(tú ),天(tiān )与(yǔ )人(rén )不(bú )相(xiàng )胜(shèng )也(yě ),是(shì )之(zhī )谓(wèi )真(zhēn )人(rén )。

死(sǐ )生(shēng ),命(mìng )也(yě );其(qí )有(yǒu )夜(yè )旦(dàn )之(zhī )常(cháng ),天(tiān )也(yě )。人(rén )之(zhī )有(yǒu )所(suǒ )不(bú )得(dé )与(yǔ ),皆(jiē )物(wù )之(zhī )情(qíng )也(yě )。彼(bǐ )特(tè )以(yǐ )天(tiān )为(wéi )父(fù ),而(ér )身(shēn )犹(yóu )爱(ài )之(zhī ),而(ér )况(kuàng )其(qí )卓(zhuó )乎(hū )!人(rén )特(tè )以(yǐ )有(yǒu )君(jūn )为(wéi )愈(yù )乎(hū )己(jǐ ),而(ér )身(shēn )犹(yóu )死(sǐ )之(zhī ),而(ér )况(kuàng )其(qí )真(zhēn )乎(hū )!

泉(quán )涸(hé ),鱼(yú )相(xiàng )与(yǔ )处(chù )于(yú )陆(lù ),相(xiàng )呴(hǒu )以(yǐ )湿(shī ),相(xiàng )濡(rú )以(yǐ )沫(mò ),不(bú )如(rú )相(xiàng )忘(wàng )于(yú )江(jiāng )湖(hú )。与(yǔ )其(qí )誉(yù )尧(yáo )而(ér )非(fēi )桀(jié )也(yě ),不(bú )如(rú )两(liǎng )忘(wàng )而(ér )化(huà )其(qí )道(dào )。

夫(fū )大(dà )块(kuài )载(zǎi )我(wǒ )以(yǐ )形(xíng ),劳(láo )我(wǒ )以(yǐ )生(shēng ),佚(yì )我(wǒ )以(yǐ )老(lǎo ),息(xī )我(wǒ )以(yǐ )死(sǐ )。故(gù )善(shàn )吾(wú )生(shēng )者(zhě ),乃(nǎi )所(suǒ )以(yǐ )善(shàn )吾(wú )死(sǐ )也(yě )。夫(fū )藏(cáng )舟(zhōu )于(yú )壑(hè ),藏(cáng )山(shān )于(yú )泽(zé ),谓(wèi )之(zhī )固(gù )矣(yǐ )!然(rán )而(ér )夜(yè )半(bàn )有(yǒu )力(lì )者(zhě )负(fù )之(zhī )而(ér )走(zǒu ),昧(mèi )者(zhě )不(bú )知(zhī )也(yě )。藏(cáng )小(xiǎo )大(dà )有(yǒu )宜(yí ),犹(yóu )有(yǒu )所(suǒ )循(xún )。若(ruò )夫(fū )藏(cáng )天(tiān )下(xià )于(yú )天(tiān )下(xià )而(ér )不(bú )得(dé )所(suǒ )循(xún ),是(shì )恒(héng )物(wù )之(zhī )大(dà )情(qíng )也(yě )。特(tè )犯(fàn )人(rén )之(zhī )形(xíng )而(ér )犹(yóu )喜(xǐ )之(zhī )。若(ruò )人(rén )之(zhī )形(xíng )者(zhě ),万(wàn )化(huà )而(ér )未(wèi )始(shǐ )有(yǒu )极(jí )也(yě ),其(qí )为(wéi )乐(lè )可(kě )胜(shèng )计(jì )邪(xié )?故(gù )圣(shèng )人(rén )将(jiāng )游(yóu )于(yú )物(wù )之(zhī )所(suǒ )不(bú )得(dé )循(xún )而(ér )皆(jiē )存(cún )。善(shàn )妖(yāo )善(shàn )老(lǎo ),善(shàn )始(shǐ )善(shàn )终(zhōng ),人(rén )犹(yóu )效(xiào )之(zhī ),而(ér )况(kuàng )万(wàn )物(wù )之(zhī )所(suǒ )系(xì )而(ér )一(yī )化(huà )之(zhī )所(suǒ )待(dài )乎(hū )!

夫(fū )道(dào )有(yǒu )情(qíng )有(yǒu )信(xìn ),无(wú )为(wéi )无(wú )形(xíng );可(kě )传(chuán )而(ér )不(bú )可(kě )受(shòu ),可(kě )得(dé )而(ér )不(bú )可(kě )见(jiàn );自(zì )本(běn )自(zì )根(gēn ),未(wèi )有(yǒu )天(tiān )地(dì ),自(zì )古(gǔ )以(yǐ )固(gù )存(cún );神(shén )鬼(guǐ )神(shén )帝(dì ),生(shēng )天(tiān )生(shēng )地(dì );在(zài )太(tài )极(jí )之(zhī )先(xiān )而(ér )不(bú )为(wéi )高(gāo ),在(zài )六(liù )极(jí )之(zhī )下(xià )而(ér )不(bú )为(wéi )深(shēn ),先(xiān )天(tiān )地(dì )生(shēng )而(ér )不(bú )为(wéi )久(jiǔ ),长(zhǎng )于(yú )上(shàng )古(gǔ )而(ér )不(bú )为(wéi )老(lǎo )。豨(xī )韦(wéi )氏(shì )得(dé )之(zhī ),以(yǐ )挈(qiè )天(tiān )地(dì );伏(fú )戏(xì )氏(shì )得(dé )之(zhī ),以(yǐ )袭(xí )气(qì )母(mǔ );维(wéi )斗(dòu )得(dé )之(zhī ),终(zhōng )古(gǔ )不(bú )忒(tuī );日(rì )月(yuè )得(dé )之(zhī ),终(zhōng )古(gǔ )不(bú )息(xī );勘(kān )坏(huài )得(dé )之(zhī ),以(yǐ )袭(xí )昆(kūn )仑(lún );冯(féng )夷(yí )得(dé )之(zhī ),以(yǐ )游(yóu )大(dà )川(chuān );肩(jiān )吾(wú )得(dé )之(zhī ),以(yǐ )处(chù )大(dà )山(shān );黄(huáng )帝(dì )得(dé )之(zhī ),以(yǐ )登(dēng )云(yún )天(tiān );颛(zhuān )顼(xū )得(dé )之(zhī ),以(yǐ )处(chù )玄(xuán )宫(gōng );禺(yú )强(qiáng )得(dé )之(zhī ),立(lì )乎(hū )北(běi )极(jí );西(xī )王(wáng )母(mǔ )得(dé )之(zhī ),坐(zuò )乎(hū )少(shǎo )广(guǎng ),莫(mò )知(zhī )其(qí )始(shǐ ),莫(mò )知(zhī )其(qí )终(zhōng );彭(péng )祖(zǔ )得(dé )之(zhī ),上(shàng )及(jí )有(yǒu )虞(yú ),下(xià )及(jí )及(jí )五(wǔ )伯(bó );傅(fù )说(shuō )得(dé )之(zhī ),以(yǐ )相(xiàng )武(wǔ )丁(dīng ),奄(yǎn )有(yǒu )天(tiān )下(xià ),乘(chéng )东(dōng )维(wéi )、骑(qí )箕(jī )尾(wěi )而(ér )比(bǐ )于(yú )列(liè )星(xīng )。

南(nán )伯(bó )子(zǐ )葵(kuí )问(wèn )乎(hū )女(nǚ )偊(yǔ )曰(yuē ):“子(zǐ )之(zhī )年(nián )长(zhǎng )矣(yǐ ),而(ér )色(sè )若(ruò )孺(rú )子(zǐ ),何(hé )也(yě )?”曰(yuē ):“吾(wú )闻(wén )道(dào )矣(yǐ )。”南(nán )伯(bó )子(zǐ )葵(kuí )曰(yuē ):“道(dào )可(kě )得(dé )学(xué )邪(xié )?”曰(yuē ):“恶(è )!恶(è )可(kě )!子(zǐ )非(fēi )其(qí )人(rén )也(yě )。夫(fū )卜(bo )梁(liáng )倚(yǐ )有(yǒu )圣(shèng )人(rén )之(zhī )才(cái )而(ér )无(wú )圣(shèng )人(rén )之(zhī )道(dào ),我(wǒ )有(yǒu )圣(shèng )人(rén )之(zhī )道(dào )而(ér )无(wú )圣(shèng )人(rén )之(zhī )才(cái )。吾(wú )欲(yù )以(yǐ )教(jiāo )之(zhī ),庶(shù )几(jǐ )其(qí )果(guǒ )为(wéi )圣(shèng )人(rén )乎(hū )?不(bú )然(rán ),以(yǐ )圣(shèng )人(rén )之(zhī )道(dào )告(gào )圣(shèng )人(rén )之(zhī )才(cái ),亦(yì )易(yì )矣(yǐ )。吾(wú )犹(yóu )守(shǒu )而(ér )告(gào )之(zhī ),参(cān )日(rì )而(ér )后(hòu )能(néng )外(wài )天(tiān )下(xià );已(yǐ )外(wài )天(tiān )下(xià )矣(yǐ ),吾(wú )又(yòu )守(shǒu )之(zhī ),七(qī )日(rì )而(ér )后(hòu )能(néng )外(wài )物(wù );已(yǐ )外(wài )物(wù )矣(yǐ ),吾(wú )又(yòu )守(shǒu )之(zhī ),九(jiǔ )日(rì )而(ér )后(hòu )能(néng )外(wài )生(shēng );已(yǐ )外(wài )生(shēng )矣(yǐ ),而(ér )后(hòu )能(néng )朝(cháo )彻(chè );朝(cháo )彻(chè )而(ér )后(hòu )能(néng )见(jiàn )独(dú );见(jiàn )独(dú )而(ér )后(hòu )能(néng )无(wú )古(gǔ )今(jīn );无(wú )古(gǔ )今(jīn )而(ér )后(hòu )能(néng )入(rù )于(yú )不(bú )死(sǐ )不(bú )生(shēng )。杀(shā )生(shēng )者(zhě )不(bú )死(sǐ ),生(shēng )生(shēng )者(zhě )不(bú )生(shēng )。其(qí )为(wéi )物(wù )无(wú )不(bú )将(jiāng )也(yě ),无(wú )不(bú )迎(yíng )也(yě ),无(wú )不(bú )毁(huǐ )也(yě ),无(wú )不(bú )成(chéng )也(yě )。其(qí )名(míng )为(wéi )撄(yīng )宁(níng )。撄(yīng )宁(níng )也(yě )者(zhě ),撄(yīng )而(ér )后(hòu )成(chéng )者(zhě )也(yě )。”

南(nán )伯(bó )子(zǐ )葵(kuí )曰(yuē ):“子(zǐ )独(dú )恶(è )乎(hū )闻(wén )之(zhī )?”曰(yuē ):“闻(wén )诸(zhū )副(fù )墨(mò )之(zhī )子(zǐ ),副(fù )墨(mò )之(zhī )子(zǐ )闻(wén )诸(zhū )洛(luò )诵(sòng )之(zhī )孙(sūn ),洛(luò )诵(sòng )之(zhī )孙(sūn )闻(wén )之(zhī )瞻(zhān )明(míng ),瞻(zhān )明(míng )闻(wén )之(zhī )聂(niè )许(xǔ ),聂(niè )许(xǔ )闻(wén )之(zhī )需(xū )役(yì ),需(xū )役(yì )闻(wén )之(zhī )于(yú )讴(ōu ),于(yú )讴(ōu )闻(wén )之(zhī )玄(xuán )冥(míng ),玄(xuán )冥(míng )闻(wén )之(zhī )参(cān )寥(liáo ),参(cān )寥(liáo )闻(wén )之(zhī )疑(yí )始(shǐ )。”

子(zǐ )祀(sì )、子(zǐ )舆(yú )、子(zǐ )犁(lí )、子(zǐ )来(lái )四(sì )人(rén )相(xiàng )与(yǔ )语(yǔ )曰(yuē ):“孰(shú )能(néng )以(yǐ )无(wú )为(wéi )首(shǒu ),以(yǐ )生(shēng )为(wéi )脊(jǐ ),以(yǐ )死(sǐ )为(wéi )尻(kāo );孰(shú )知(zhī )死(sǐ )生(shēng )存(cún )亡(wáng )之(zhī )一(yī )体(tǐ )者(zhě ),吾(wú )与(yǔ )之(zhī )友(yǒu )矣(yǐ )!”四(sì )人(rén )相(xiàng )视(shì )而(ér )笑(xiào ),莫(mò )逆(nì )于(yú )心(xīn ),遂(suí )相(xiàng )与(yǔ )为(wéi )友(yǒu )。俄(é )而(ér )子(zǐ )舆(yú )有(yǒu )病(bìng ),子(zǐ )祀(sì )往(wǎng )问(wèn )之(zhī )。曰(yuē ):“伟(wěi )哉(zāi ),夫(fū )造(zào )物(wù )者(zhě )将(jiāng )以(yǐ )予(yǔ )为(wéi )此(cǐ )拘(jū )拘(jū )也(yě )。”曲(qǔ )偻(lǚ )发(fā )背(bèi ),上(shàng )有(yǒu )五(wǔ )管(guǎn ),颐(yí )隐(yǐn )于(yú )齐(qí ),肩(jiān )高(gāo )于(yú )顶(dǐng ),句(jù )赘(zhuì )指(zhǐ )天(tiān ),阴(yīn )阳(yáng )之(zhī )气(qì )有(yǒu )沴(lì ),其(qí )心(xīn )闲(xián )而(ér )无(wú )事(shì ),胼(pián )?而(ér )鉴(jiàn )于(yú )井(jǐng ),曰(yuē ):“嗟(jiē )乎(hū )!夫(fū )造(zào )物(wù )者(zhě )又(yòu )将(jiāng )以(yǐ )予(yǔ )为(wéi )此(cǐ )拘(jū )拘(jū )也(yě )。”

子(zǐ )祀(sì )曰(yuē ):“女(nǚ )恶(è )之(zhī )乎(hū )?”曰(yuē ):“亡(wáng ),予(yǔ )何(hé )恶(è )!浸(jìn )假(jiǎ )而(ér )化(huà )予(yǔ )之(zhī )左(zuǒ )臂(bì )以(yǐ )为(wéi )鸡(jī ),予(yǔ )因(yīn )以(yǐ )求(qiú )时(shí )夜(yè );浸(jìn )假(jiǎ )而(ér )化(huà )予(yǔ )之(zhī )右(yòu )臂(bì )以(yǐ )为(wéi )弹(dàn ),予(yǔ )因(yīn )以(yǐ )求(qiú )鸮(xiāo )炙(zhì );浸(jìn )假(jiǎ )而(ér )化(huà )予(yǔ )之(zhī )尻(kāo )以(yǐ )为(wéi )轮(lún ),以(yǐ )神(shén )为(wéi )马(mǎ ),予(yǔ )因(yīn )以(yǐ )乘(chéng )之(zhī ),岂(qǐ )更(gèng )驾(jià )哉(zāi )!且(qiě )夫(fū )得(dé )者(zhě ),时(shí )也(yě );失(shī )者(zhě ),顺(shùn )也(yě )。安(ān )时(shí )而(ér )处(chù )顺(shùn ),哀(āi )乐(lè )不(bú )能(néng )入(rù )也(yě ),此(cǐ )古(gǔ )之(zhī )所(suǒ )谓(wèi )县(xiàn )解(jiě )也(yě ),而(ér )不(bú )能(néng )自(zì )解(jiě )者(zhě ),物(wù )有(yǒu )结(jié )之(zhī )。且(qiě )夫(fū )物(wù )不(bú )胜(shèng )天(tiān )久(jiǔ )矣(yǐ ),吾(wú )又(yòu )何(hé )恶(è )焉(yān )!”

俄(é )而(ér )子(zǐ )来(lái )有(yǒu )病(bìng ),喘(chuǎn )喘(chuǎn )然(rán )将(jiāng )死(sǐ )。其(qí )妻(qī )子(zǐ )环(huán )而(ér )泣(qì )之(zhī )。子(zǐ )犁(lí )往(wǎng )问(wèn )之(zhī ),曰(yuē ):“叱(chì )!避(bì )!无(wú )怛(dá )化(huà )!”倚(yǐ )其(qí )户(hù )与(yǔ )之(zhī )语(yǔ )曰(yuē ):“伟(wěi )哉(zāi )造(zào )化(huà )!又(yòu )将(jiāng )奚(xī )以(yǐ )汝(rǔ )为(wéi )?将(jiāng )奚(xī )以(yǐ )汝(rǔ )适(shì )?以(yǐ )汝(rǔ )为(wéi )鼠(shǔ )肝(gān )乎(hū )?以(yǐ )汝(rǔ )为(wéi )虫(chóng )臂(bì )乎(hū )?”子(zǐ )来(lái )曰(yuē ):“父(fù )母(mǔ )于(yú )子(zǐ ),东(dōng )西(xī )南(nán )北(běi ),唯(wéi )命(mìng )之(zhī )从(cóng )。阴(yīn )阳(yáng )于(yú )人(rén ),不(bú )翅(chì )于(yú )父(fù )母(mǔ )。彼(bǐ )近(jìn )吾(wú )死(sǐ )而(ér )我(wǒ )不(bú )听(tīng ),我(wǒ )则(zé )悍(hàn )矣(yǐ ),彼(bǐ )何(hé )罪(zuì )焉(yān )?夫(fū )大(dà )块(kuài )以(yǐ )载(zǎi )我(wǒ )以(yǐ )形(xíng ),劳(láo )我(wǒ )以(yǐ )生(shēng ),佚(yì )我(wǒ )以(yǐ )老(lǎo ),息(xī )我(wǒ )以(yǐ )死(sǐ )。故(gù )善(shàn )吾(wú )生(shēng )者(zhě ),乃(nǎi )所(suǒ )以(yǐ )善(shàn )吾(wú )死(sǐ )也(yě )。今(jīn )大(dà )冶(yě )铸(zhù )金(jīn ),金(jīn )踊(yǒng )跃(yuè )曰(yuē ):‘我(wǒ )且(qiě )必(bì )为(wéi )镆(mò )铘(yé )!’大(dà )冶(yě )必(bì )以(yǐ )为(wéi )不(bú )祥(xiáng )之(zhī )金(jīn )。今(jīn )一(yī )犯(fàn )人(rén )之(zhī )形(xíng )而(ér )曰(yuē ):‘人(rén )耳(ěr )!人(rén )耳(ěr )!’夫(fū )造(zào )化(huà )者(zhě )必(bì )以(yǐ )为(wéi )不(bú )祥(xiáng )之(zhī )人(rén )。今(jīn )一(yī )以(yǐ )天(tiān )地(dì )为(wéi )大(dà )炉(lú ),以(yǐ )造(zào )化(huà )为(wéi )大(dà )冶(yě ),恶(è )乎(hū )往(wǎng )而(ér )不(bú )可(kě )哉(zāi )!”成(chéng )然(rán )寐(mèi ),蘧(qú )然(rán )觉(jiào )。

子(zǐ )桑(sāng )户(hù )、孟(mèng )子(zǐ )反(fǎn )、子(zǐ )琴(qín )张(zhāng )三(sān )人(rén )相(xiàng )与(yǔ )友(yǒu )曰(yuē ):“孰(shú )能(néng )相(xiàng )与(yǔ )于(yú )无(wú )相(xiàng )与(yǔ ),相(xiàng )为(wéi )于(yú )无(wú )相(xiàng )为(wéi );孰(shú )能(néng )登(dēng )天(tiān )游(yóu )雾(wù ),挠(náo )挑(tiāo )无(wú )极(jí ),相(xiàng )忘(wàng )以(yǐ )生(shēng ),无(wú )所(suǒ )穷(qióng )终(zhōng )!”三(sān )人(rén )相(xiàng )视(shì )而(ér )笑(xiào ),莫(mò )逆(nì )于(yú )心(xīn ),遂(suí )相(xiàng )与(yǔ )友(yǒu )。

莫(mò )然(rán )有(yǒu )间(jiān ),而(ér )子(zǐ )桑(sāng )户(hù )死(sǐ ),未(wèi )葬(zàng )。孔(kǒng )子(zǐ )闻(wén )之(zhī ),使(shǐ )子(zǐ )贡(gòng )往(wǎng )侍(shì )事(shì )焉(yān )。或(huò )编(biān )曲(qǔ ),或(huò )鼓(gǔ )琴(qín ),相(xiàng )和(hé )而(ér )歌(gē )曰(yuē ):“嗟(jiē )来(lái )桑(sāng )户(hù )乎(hū )!嗟(jiē )来(lái )桑(sāng )户(hù )乎(hū )!而(ér )已(yǐ )反(fǎn )其(qí )真(zhēn ),而(ér )我(wǒ )犹(yóu )为(wéi )人(rén )猗(yī )!”子(zǐ )贡(gòng )趋(qū )而(ér )进(jìn )曰(yuē ):“敢(gǎn )问(wèn )临(lín )尸(shī )而(ér )歌(gē ),礼(lǐ )乎(hū )?”二(èr )人(rén )相(xiàng )视(shì )而(ér )笑(xiào )曰(yuē ):“是(shì )恶(è )知(zhī )礼(lǐ )意(yì )!”子(zǐ )贡(gòng )反(fǎn ),以(yǐ )告(gào )孔(kǒng )子(zǐ )曰(yuē ):“彼(bǐ )何(hé )人(rén )者(zhě )邪(xié )?修(xiū )行(háng )无(wú )有(yǒu )而(ér )外(wài )其(qí )形(xíng )骸(hái ),临(lín )尸(shī )而(ér )歌(gē ),颜(yán )色(sè )不(bú )变(biàn ),无(wú )以(yǐ )命(mìng )之(zhī )。彼(bǐ )何(hé )人(rén )者(zhě )邪(xié )?”孔(kǒng )子(zǐ )曰(yuē ):“彼(bǐ )游(yóu )方(fāng )之(zhī )外(wài )者(zhě )也(yě ),而(ér )丘(qiū )游(yóu )方(fāng )之(zhī )内(nèi )者(zhě )也(yě )。外(wài )内(nèi )不(bú )相(xiàng )及(jí ),而(ér )丘(qiū )使(shǐ )女(nǚ )往(wǎng )吊(diào )之(zhī ),丘(qiū )则(zé )陋(lòu )矣(yǐ )!彼(bǐ )方(fāng )且(qiě )与(yǔ )造(zào )物(wù )者(zhě )为(wéi )人(rén ),而(ér )游(yóu )乎(hū )天(tiān )地(dì )之(zhī )一(yī )气(qì )。彼(bǐ )以(yǐ )生(shēng )为(wéi )附(fù )赘(zhuì )县(xiàn )疣(yóu ),以(yǐ )死(sǐ )为(wéi )决(jué )?溃(kuì )痈(yōng )。夫(fū )若(ruò )然(rán )者(zhě ),又(yòu )恶(è )知(zhī )死(sǐ )生(shēng )先(xiān )后(hòu )之(zhī )所(suǒ )在(zài )!假(jiǎ )于(yú )异(yì )物(wù ),托(tuō )于(yú )同(tóng )体(tǐ );忘(wàng )其(qí )肝(gān )胆(dǎn ),遗(yí )其(qí )耳(ěr )目(mù );反(fǎn )复(fù )终(zhōng )始(shǐ ),不(bú )知(zhī )端(duān )倪(ní );芒(máng )然(rán )仿(fǎng )徨(huáng )乎(hū )尘(chén )垢(gòu )之(zhī )外(wài ),逍(xiāo )遥(yáo )乎(hū )无(wú )为(wéi )之(zhī )业(yè )。彼(bǐ )又(yòu )恶(è )能(néng )愦(kuì )愦(kuì )然(rán )为(wéi )世(shì )俗(sú )之(zhī )礼(lǐ ),以(yǐ )观(guān )众(zhòng )人(rén )之(zhī )耳(ěr )目(mù )哉(zāi )!”

子(zǐ )贡(gòng )曰(yuē ):“然(rán )则(zé )夫(fū )子(zǐ )何(hé )方(fāng )之(zhī )依(yī )?”孔(kǒng )子(zǐ )曰(yuē ):“丘(qiū ),天(tiān )之(zhī )戮(lù )民(mín )也(yě )。虽(suī )然(rán ),吾(wú )与(yǔ )汝(rǔ )共(gòng )之(zhī )。”子(zǐ )贡(gòng )曰(yuē ):“敢(gǎn )问(wèn )其(qí )方(fāng )?”孔(kǒng )子(zǐ )曰(yuē ):“鱼(yú )相(xiàng )造(zào )乎(hū )水(shuǐ ),人(rén )相(xiàng )造(zào )乎(hū )道(dào )。相(xiàng )造(zào )乎(hū )水(shuǐ )者(zhě ),穿(chuān )池(chí )而(ér )养(yǎng )给(gěi );相(xiàng )造(zào )乎(hū )道(dào )者(zhě ),无(wú )事(shì )而(ér )生(shēng )定(dìng )。故(gù )曰(yuē ):鱼(yú )相(xiàng )忘(wàng )乎(hū )江(jiāng )湖(hú ),人(rén )相(xiàng )忘(wàng )乎(hū )道(dào )术(shù )。”子(zǐ )贡(gòng )曰(yuē ):“敢(gǎn )问(wèn )畸(jī )人(rén )?”曰(yuē ):“畸(jī )人(rén )者(zhě ),畸(jī )于(yú )人(rén )而(ér )侔(móu )于(yú )天(tiān )。故(gù )曰(yuē ):天(tiān )之(zhī )小(xiǎo )人(rén ),人(rén )之(zhī )君(jūn )子(zǐ );人(rén )之(zhī )君(jūn )子(zǐ ),天(tiān )之(zhī )小(xiǎo )人(rén )也(yě )。”

颜(yán )回(huí )问(wèn )仲(zhòng )尼(ní )曰(yuē ):“孟(mèng )孙(sūn )才(cái ),其(qí )母(mǔ )死(sǐ ),哭(kū )泣(qì )无(wú )涕(tì ),中(zhōng )心(xīn )不(bú )戚(qī ),居(jū )丧(sàng )不(bú )哀(āi )。无(wú )是(shì )三(sān )者(zhě ),以(yǐ )善(shàn )处(chù )丧(sàng )盖(gài )鲁(lǔ )国(guó ),固(gù )有(yǒu )无(wú )其(qí )实(shí )而(ér )得(dé )其(qí )名(míng )者(zhě )乎(hū )?回(huí )壹(yī )怪(guài )之(zhī )。”仲(zhòng )尼(ní )曰(yuē ):“夫(fū )孟(mèng )孙(sūn )氏(shì )尽(jìn )之(zhī )矣(yǐ ),进(jìn )于(yú )知(zhī )矣(yǐ ),唯(wéi )简(jiǎn )之(zhī )而(ér )不(bú )得(dé ),夫(fū )已(yǐ )有(yǒu )所(suǒ )简(jiǎn )矣(yǐ )。孟(mèng )孙(sūn )氏(shì )不(bú )知(zhī )所(suǒ )以(yǐ )生(shēng ),不(bú )知(zhī )所(suǒ )以(yǐ )死(sǐ )。不(bú )知(zhī )就(jiù )先(xiān ),不(bú )知(zhī )就(jiù )后(hòu )。若(ruò )化(huà )为(wéi )物(wù ),以(yǐ )待(dài )其(qí )所(suǒ )不(bú )知(zhī )之(zhī )化(huà )已(yǐ )乎(hū )。且(qiě )方(fāng )将(jiāng )化(huà ),恶(è )知(zhī )不(bú )化(huà )哉(zāi )?方(fāng )将(jiāng )不(bú )化(huà ),恶(è )知(zhī )已(yǐ )化(huà )哉(zāi )?吾(wú )特(tè )与(yǔ )汝(rǔ ),其(qí )梦(mèng )未(wèi )始(shǐ )觉(jiào )者(zhě )邪(xié )!且(qiě )彼(bǐ )有(yǒu )骇(hài )形(xíng )而(ér )无(wú )损(sǔn )心(xīn ),有(yǒu )旦(dàn )宅(zhái )而(ér )无(wú )情(qíng )死(sǐ )。孟(mèng )孙(sūn )氏(shì )特(tè )觉(jiào ),人(rén )哭(kū )亦(yì )哭(kū ),是(shì )自(zì )其(qí )所(suǒ )以(yǐ )乃(nǎi )。且(qiě )也(yě )相(xiàng )与(yǔ )‘吾(wú )之(zhī )’耳(ěr )矣(yǐ ),庸(yōng )讵(jù )知(zhī )吾(wú )所(suǒ )谓(wèi )‘吾(wú )之(zhī )’乎(hū )?且(qiě )汝(rǔ )梦(mèng )为(wéi )鸟(niǎo )而(ér )厉(lì )乎(hū )天(tiān ),梦(mèng )为(wéi )鱼(yú )而(ér )没(méi )于(yú )渊(yuān )。不(bú )识(shí )今(jīn )之(zhī )言(yán )者(zhě ),其(qí )觉(jiào )者(zhě )乎(hū )?其(qí )梦(mèng )者(zhě )乎(hū )?造(zào )适(shì )不(bú )及(jí )笑(xiào ),献(xiàn )笑(xiào )不(bú )及(jí )排(pái ),安(ān )排(pái )而(ér )去(qù )化(huà ),乃(nǎi )入(rù )于(yú )寥(liáo )天(tiān )一(yī )。”

意(yì )而(ér )子(zǐ )见(jiàn )许(xǔ )由(yóu ),许(xǔ )由(yóu )曰(yuē ):“尧(yáo )何(hé )以(yǐ )资(zī )汝(rǔ )?”意(yì )而(ér )子(zǐ )曰(yuē ):“尧(yáo )谓(wèi )我(wǒ ):汝(rǔ )必(bì )躬(gōng )服(fú )仁(rén )义(yì )而(ér )明(míng )言(yán )是(shì )非(fēi )。”许(xǔ )由(yóu )曰(yuē ):“而(ér )奚(xī )来(lái )为(wéi )轵(zhǐ )?夫(fū )尧(yáo )既(jì )已(yǐ )黥(qíng )汝(rǔ )以(yǐ )仁(rén )义(yì ),而(ér )劓(yì )汝(rǔ )以(yǐ )是(shì )非(fēi )矣(yǐ )。汝(rǔ )将(jiāng )何(hé )以(yǐ )游(yóu )夫(fū )遥(yáo )荡(dàng )恣(zì )睢(suī )转(zhuǎn )徙(xǐ )之(zhī )涂(tú )乎(hū )?”

意(yì )而(ér )子(zǐ )曰(yuē ):“虽(suī )然(rán ),吾(wú )愿(yuàn )游(yóu )于(yú )其(qí )藩(fān )。”许(xǔ )由(yóu )曰(yuē ):“不(bú )然(rán )。夫(fū )盲(máng )者(zhě )无(wú )以(yǐ )与(yǔ )乎(hū )眉(méi )目(mù )颜(yán )色(sè )之(zhī )好(hǎo ),瞽(gǔ )者(zhě )无(wú )以(yǐ )与(yǔ )乎(hū )青(qīng )黄(huáng )黼(fǔ )黻(fú )之(zhī )观(guān )。”意(yì )而(ér )子(zǐ )曰(yuē ):“夫(fū )无(wú )庄(zhuāng )之(zhī )失(shī )其(qí )美(měi ),据(jù )梁(liáng )之(zhī )失(shī )其(qí )力(lì ),黄(huáng )帝(dì )之(zhī )亡(wáng )其(qí )知(zhī ),皆(jiē )在(zài )炉(lú )捶(chuí )之(zhī )间(jiān )耳(ěr )。庸(yōng )讵(jù )知(zhī )夫(fū )造(zào )物(wù )者(zhě )之(zhī )不(bú )息(xī )我(wǒ )黥(qíng )而(ér )补(bǔ )我(wǒ )劓(yì ),使(shǐ )我(wǒ )乘(chéng )成(chéng )以(yǐ )随(suí )先(xiān )生(shēng )邪(xié )?”许(xǔ )由(yóu )曰(yuē ):“噫(yī )!未(wèi )可(kě )知(zhī )也(yě )。我(wǒ )为(wéi )汝(rǔ )言(yán )其(qí )大(dà )略(luè ):吾(wú )师(shī )乎(hū )!吾(wú )师(shī )乎(hū )!赍(jī )万(wàn )物(wù )而(ér )不(bú )为(wéi )义(yì ),泽(zé )及(jí )万(wàn )世(shì )而(ér )不(bú )为(wéi )仁(rén ),长(zhǎng )于(yú )上(shàng )古(gǔ )而(ér )不(bú )为(wéi )老(lǎo ),覆(fù )载(zǎi )天(tiān )地(dì )、刻(kè )雕(diāo )众(zhòng )形(xíng )而(ér )不(bú )为(wéi )巧(qiǎo )。此(cǐ )所(suǒ )游(yóu )已(yǐ )!

颜(yán )回(huí )曰(yuē ):“回(huí )益(yì )矣(yǐ )。”仲(zhòng )尼(ní )曰(yuē ):“何(hé )谓(wèi )也(yě )?”曰(yuē ):“回(huí )忘(wàng )仁(rén )义(yì )矣(yǐ )。”曰(yuē ):“可(kě )矣(yǐ ),犹(yóu )未(wèi )也(yě )。”他(tā )日(rì ),复(fù )见(jiàn ),曰(yuē ):“回(huí )益(yì )矣(yǐ )。”曰(yuē ):“何(hé )谓(wèi )也(yě )?”曰(yuē ):“回(huí )忘(wàng )礼(lǐ )乐(lè )矣(yǐ )。”曰(yuē ):“可(kě )矣(yǐ ),犹(yóu )未(wèi )也(yě )。”他(tā )日(rì ),复(fù )见(jiàn ),曰(yuē ):“回(huí )益(yì )矣(yǐ )。”曰(yuē ):“何(hé )谓(wèi )也(yě )?”曰(yuē ):“回(huí )坐(zuò )忘(wàng )矣(yǐ )。”仲(zhòng )尼(ní )蹴(cù )然(rán )曰(yuē ):“何(hé )谓(wèi )坐(zuò )忘(wàng )?”颜(yán )回(huí )曰(yuē ):“堕(duò )肢(zhī )体(tǐ ),黜(chù )聪(cōng )明(míng ),离(lí )形(xíng )去(qù )智(zhì ),同(tóng )于(yú )大(dà )通(tōng ),此(cǐ )谓(wèi )坐(zuò )忘(wàng )。”仲(zhòng )尼(ní )曰(yuē ):“同(tóng )则(zé )无(wú )好(hǎo )也(yě ),化(huà )则(zé )无(wú )常(cháng )也(yě )。而(ér )果(guǒ )其(qí )贤(xián )乎(hū )!丘(qiū )也(yě )请(qǐng )从(cóng )而(ér )后(hòu )也(yě )。”

子(zǐ )舆(yú )与(yǔ )子(zǐ )桑(sāng )友(yǒu )。而(ér )霖(lín )雨(yǔ )十(shí )日(rì ),子(zǐ )舆(yú )曰(yuē ):“子(zǐ )桑(sāng )殆(dài )病(bìng )矣(yǐ )!”裹(guǒ )饭(fàn )而(ér )往(wǎng )食(shí )之(zhī )。至(zhì )子(zǐ )桑(sāng )之(zhī )门(mén ),则(zé )若(ruò )歌(gē )若(ruò )哭(kū ),鼓(gǔ )琴(qín )曰(yuē ):“父(fù )邪(xié )!母(mǔ )邪(xié )!天(tiān )乎(hū )!人(rén )乎(hū )!”有(yǒu )不(bú )任(rèn )其(qí )声(shēng )而(ér )趋(qū )举(jǔ )其(qí )诗(shī )焉(yān )。子(zǐ )舆(yú )入(rù ),曰(yuē ):“子(zǐ )之(zhī )歌(gē )诗(shī ),何(hé )故(gù )若(ruò )是(shì )?”曰(yuē ):“吾(wú )思(sī )夫(fū )使(shǐ )我(wǒ )至(zhì )此(cǐ )极(jí )者(zhě )而(ér )弗(fú )得(dé )也(yě )。父(fù )母(mǔ )岂(qǐ )欲(yù )吾(wú )贫(pín )哉(zāi )?天(tiān )无(wú )私(sī )覆(fù ),地(dì )无(wú )私(sī )载(zǎi ),天(tiān )地(dì )岂(qǐ )私(sī )贫(pín )我(wǒ )哉(zāi )?求(qiú )其(qí )为(wéi )之(zhī )者(zhě )而(ér )不(bú )得(dé )也(yě )!然(rán )而(ér )至(zhì )此(cǐ )极(jí )者(zhě ),命(mìng )也(yě )夫(fū )!”

阅读:26788

打赏捐助〔Donate〕>>>

《大宗师》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库