16章 兼爱(下)【登录】

ok8.org > 《墨子》 > 《16章 兼爱(下)》 > 拼音版

子(zǐ )墨(mò )子(zǐ )言(yán )曰(yuē ):“仁(rén )人(rén )之(zhī )事(shì )者(zhě ),必(bì )务(wù )求(qiú )兴(xìng )天(tiān )下(xià )之(zhī )利(lì ),除(chú )天(tiān )下(xià )之(zhī )害(hài )。”然(rán )当(dāng )今(jīn )之(zhī )时(shí ),天(tiān )下(xià )之(zhī )害(hài )孰(shú )为(wéi )大(dà )?曰(yuē ):若(ruò )大(dà )国(guó )之(zhī )攻(gōng )小(xiǎo )国(guó )也(yě ),大(dà )家(jiā )之(zhī )乱(luàn )小(xiǎo )家(jiā )也(yě ),强(qiáng )之(zhī )劫(jié )弱(ruò ),众(zhòng )之(zhī )暴(bào )寡(guǎ ),诈(zhà )之(zhī )谋(móu )愚(yú ),贵(guì )之(zhī )敖(áo )贱(jiàn ),此(cǐ )天(tiān )下(xià )之(zhī )害(hài )也(yě )。又(yòu )与(yǔ )为(wéi )人(rén )君(jūn )者(zhě )之(zhī )不(bú )惠(huì )也(yě ),臣(chén )者(zhě )之(zhī )不(bú )忠(zhōng )也(yě ),父(fù )者(zhě )之(zhī )不(bú )慈(cí )也(yě ),子(zǐ )者(zhě )之(zhī )不(bú )孝(xiào )也(yě ),此(cǐ )又(yòu )天(tiān )下(xià )之(zhī )害(hài )也(yě )。又(yòu )与(yǔ )今(jīn )人(rén )之(zhī )贱(jiàn )人(rén ),执(zhí )其(qí )兵(bīng )刃(rèn )毒(dú )药(yào )水(shuǐ )火(huǒ ),以(yǐ )交(jiāo )相(xiàng )亏(kuī )贼(zéi ),此(cǐ )又(yòu )天(tiān )下(xià )之(zhī )害(hài )也(yě )。

姑(gū )尝(cháng )本(běn )原(yuán )若(ruò )众(zhòng )害(hài )之(zhī )所(suǒ )自(zì )生(shēng )。此(cǐ )胡(hú )自(zì )生(shēng )?此(cǐ )自(zì )爱(ài )人(rén )、利(lì )人(rén )生(shēng )与(yǔ )?即(jí )必(bì )曰(yuē ):“非(fēi )然(rán )也(yě )。”必(bì )曰(yuē ):“从(cóng )恶(è )人(rén )、贼(zéi )人(rén )生(shēng )。”分(fèn )名(míng )乎(hū )天(tiān )下(xià ),恶(è )人(rén )而(ér )贼(zéi )人(rén )者(zhě ),兼(jiān )与(yǔ )?别(bié )与(yǔ )?即(jí )必(bì )曰(yuē ):“别(bié )也(yě )。”然(rán )即(jí )之(zhī )交(jiāo )别(bié )者(zhě ),果(guǒ )生(shēng )天(tiān )下(xià )之(zhī )大(dà )害(hài )者(zhě )与(yǔ )?是(shì )故(gù )别(bié )非(fēi )也(yě )。子(zǐ )墨(mò )子(zǐ )曰(yuē ):“非(fēi )人(rén )者(zhě )必(bì )有(yǒu )以(yǐ )易(yì )之(zhī ),若(ruò )非(fēi )人(rén )而(ér )无(wú )以(yǐ )易(yì )之(zhī ),譬(pì )之(zhī )犹(yóu )以(yǐ )水(shuǐ )救(jiù )水(shuǐ )也(yě ),其(qí )说(shuō )将(jiāng )必(bì )无(wú )可(kě )矣(yǐ )。”是(shì )故(gù )子(zǐ )墨(mò )子(zǐ )曰(yuē ):“兼(jiān )以(yǐ )易(yì )别(bié )。”然(rán )即(jí )兼(jiān )之(zhī )可(kě )以(yǐ )易(yì )别(bié )之(zhī )故(gù )何(hé )也(yě )?曰(yuē ):藉(jiè )为(wéi )人(rén )之(zhī )国(guó ),若(ruò )为(wéi )其(qí )国(guó ),夫(fū )谁(shuí )独(dú )举(jǔ )其(qí )国(guó ),以(yǐ )攻(gōng )人(rén )之(zhī )国(guó )者(zhě )哉(zāi )?为(wéi )彼(bǐ )者(zhě ),由(yóu )为(wéi )己(jǐ )也(yě )。为(wéi )人(rén )之(zhī )都(dōu ),若(ruò )为(wéi )其(qí )都(dōu ),夫(fū )谁(shuí )独(dú )举(jǔ )其(qí )都(dōu )以(yǐ )伐(fá )人(rén )之(zhī )都(dōu )者(zhě )哉(zāi )?为(wéi )彼(bǐ )者(zhě )犹(yóu )为(wéi )己(jǐ )也(yě )。为(wéi )人(rén )之(zhī )家(jiā ),若(ruò )为(wéi )其(qí )家(jiā ),夫(fū )谁(shuí )独(dú )举(jǔ )其(qí )家(jiā )以(yǐ )乱(luàn )人(rén )之(zhī )家(jiā )者(zhě )哉(zāi )?为(wéi )彼(bǐ )者(zhě )犹(yóu )为(wéi )己(jǐ )也(yě )。然(rán )即(jí )国(guó )都(dōu )不(bú )相(xiàng )攻(gōng )伐(fá ),人(rén )家(jiā )不(bú )相(xiàng )乱(luàn )贼(zéi ),此(cǐ )天(tiān )下(xià )之(zhī )害(hài )与(yǔ )?天(tiān )下(xià )之(zhī )利(lì )与(yǔ )?即(jí )必(bì )曰(yuē )天(tiān )下(xià )之(zhī )利(lì )也(yě )。

姑(gū )尝(cháng )本(běn )原(yuán )若(ruò )众(zhòng )利(lì )之(zhī )所(suǒ )自(zì )生(shēng ),此(cǐ )胡(hú )自(zì )生(shēng )?此(cǐ )自(zì )恶(è )人(rén )贼(zéi )人(rén )生(shēng )与(yǔ )?即(jí )必(bì )曰(yuē ):“非(fēi )然(rán )也(yě )。”必(bì )曰(yuē ):“从(cóng )爱(ài )人(rén )利(lì )人(rén )生(shēng )。”分(fèn )名(míng )乎(hū )天(tiān )下(xià )爱(ài )人(rén )而(ér )利(lì )人(rén )者(zhě ),别(bié )与(yǔ )?兼(jiān )与(yǔ )?即(jí )必(bì )曰(yuē ):“兼(jiān )也(yě )。”然(rán )即(jí )之(zhī )交(jiāo )兼(jiān )者(zhě ),果(guǒ )生(shēng )天(tiān )下(xià )之(zhī )大(dà )利(lì )与(yǔ )?是(shì )故(gù )子(zǐ )墨(mò )子(zǐ )曰(yuē ):“兼(jiān )是(shì )也(yě )鼻(bí )蚁(yǐ )缥(piāo )岜(bā )狙(jū )栽(zāi )唬(hǔ )喝(hē )嗜(shì )酥(sū )抡(lún )撸(lū )匚(qū )袂(mèi )笮(zé )颂(sòng )煜(yù )之(zhī )利(lì ),除(chú )天(tiān )下(xià )之(zhī )害(hài )。今(jīn )吾(wú )本(běn )原(yuán )兼(jiān )之(zhī )所(suǒ )生(shēng ),天(tiān )下(xià )之(zhī )大(dà )利(lì )者(zhě )也(yě );今(jīn )吾(wú )本(běn )原(yuán )别(bié )之(zhī )所(suǒ )生(shēng ),天(tiān )下(xià )之(zhī )大(dà )害(hài )者(zhě )也(yě )。是(shì )故(gù )子(zǐ )墨(mò )子(zǐ )曰(yuē ):“别(bié )非(fēi )而(ér )兼(jiān )是(shì )者(zhě )。”出(chū )乎(hū )若(ruò )方(fāng )也(yě )。

今(jīn )吾(wú )将(jiāng )正(zhèng )求(qiú )与(yǔ )天(tiān )下(xià )之(zhī )利(lì )而(ér )取(qǔ )之(zhī ),以(yǐ )兼(jiān )为(wéi )正(zhèng ),是(shì )以(yǐ )聪(cōng )耳(ěr )明(míng )目(mù )相(xiàng )与(yǔ )视(shì )听(tīng )乎(hū )?是(shì )以(yǐ )股(gǔ )肱(gōng )毕(bì )强(qiáng )相(xiàng )为(wéi )动(dòng )宰(zǎi )乎(hū )?而(ér )有(yǒu )道(dào )肆(sì )相(xiàng )教(jiāo )诲(huì ),是(shì )以(yǐ )老(lǎo )而(ér )无(wú )妻(qī )子(zǐ )者(zhě ),有(yǒu )所(suǒ )侍(shì )养(yǎng )以(yǐ )终(zhōng )其(qí )寿(shòu );幼(yòu )弱(ruò )孤(gū )童(tóng )之(zhī )无(wú )父(fù )母(mǔ )者(zhě ),有(yǒu )所(suǒ )放(fàng )依(yī )以(yǐ )长(zhǎng )其(qí )身(shēn )。今(jīn )唯(wéi )毋(wú )以(yǐ )兼(jiān )为(wéi )正(zhèng ),即(jí )若(ruò )其(qí )利(lì )也(yě )。不(bú )识(shí )天(tiān )下(xià )之(zhī )士(shì ),所(suǒ )以(yǐ )皆(jiē )闻(wén )兼(jiān )而(ér )非(fēi )者(zhě ),其(qí )故(gù )何(hé )也(yě )?

然(rán )而(ér )天(tiān )下(xià )之(zhī )士(shì ),非(fēi )兼(jiān )者(zhě )之(zhī )言(yán ),犹(yóu )未(wèi )止(zhǐ )也(yě )。曰(yuē ):“即(jí )善(shàn )矣(yǐ )!虽(suī )然(rán ),岂(qǐ )可(kě )用(yòng )哉(zāi )?”

子(zǐ )墨(mò )子(zǐ )曰(yuē ):“用(yòng )而(ér )不(bú )可(kě ),虽(suī )我(wǒ )亦(yì )将(jiāng )非(fēi )之(zhī );且(qiě )焉(yān )有(yǒu )善(shàn )而(ér )不(bú )可(kě )用(yòng )者(zhě )。”姑(gū )尝(cháng )两(liǎng )而(ér )进(jìn )之(zhī )。谁(shuí )以(yǐ )为(wéi )二(èr )士(shì ),使(shǐ )其(qí )一(yī )士(shì )者(zhě )执(zhí )别(bié ),使(shǐ )其(qí )一(yī )士(shì )者(zhě )执(zhí )兼(jiān )。是(shì )故(gù )别(bié )士(shì )之(zhī )言(yán )曰(yuē ):“吾(wú )岂(qǐ )能(néng )为(wéi )吾(wú )友(yǒu )之(zhī )身(shēn ),若(ruò )为(wéi )吾(wú )身(shēn )?为(wéi )吾(wú )友(yǒu )之(zhī )亲(qīn ),若(ruò )为(wéi )吾(wú )亲(qīn )?”是(shì )故(gù )退(tuì )睹(dǔ )其(qí )友(yǒu ),饥(jī )即(jí )不(bú )食(shí ),寒(hán )即(jí )不(bú )衣(yī ),疾(jí )病(bìng )不(bú )侍(shì )养(yǎng ),死(sǐ )丧(sàng )不(bú )葬(zàng )埋(mái )。别(bié )士(shì )之(zhī )言(yán )若(ruò )此(cǐ ),行(háng )若(ruò )此(cǐ )。兼(jiān )士(shì )之(zhī )言(yán )不(bú )然(rán ),行(háng )亦(yì )不(bú )然(rán )。曰(yuē ):“吾(wú )闻(wén )高(gāo )士(shì )于(yú )天(tiān )下(xià )者(zhě ),必(bì )为(wéi )其(qí )友(yǒu )之(zhī )身(shēn ),若(ruò )为(wéi )其(qí )身(shēn );为(wéi )其(qí )友(yǒu )之(zhī )亲(qīn ),若(ruò )为(wéi )其(qí )亲(qīn )。然(rán )后(hòu )可(kě )以(yǐ )为(wéi )高(gāo )士(shì )于(yú )天(tiān )下(xià )。”是(shì )故(gù )退(tuì )睹(dǔ )其(qí )友(yǒu ),饥(jī )则(zé )食(shí )之(zhī ),寒(hán )则(zé )衣(yī )之(zhī ),疾(jí )病(bìng )侍(shì )养(yǎng )之(zhī ),死(sǐ )丧(sàng )葬(zàng )埋(mái )之(zhī ),兼(jiān )士(shì )之(zhī )言(yán )若(ruò )此(cǐ ),行(háng )若(ruò )此(cǐ )。若(ruò )之(zhī )二(èr )士(shì )者(zhě ),言(yán )相(xiàng )非(fēi )而(ér )行(háng )相(xiàng )反(fǎn )与(yǔ )?当(dāng )使(shǐ )若(ruò )二(èr )士(shì )者(zhě ),言(yán )必(bì )信(xìn ),行(háng )必(bì )果(guǒ ),使(shǐ )言(yán )行(háng )之(zhī )合(hé ),犹(yóu )合(hé )符(fú )节(jiē )也(yě ),无(wú )言(yán )而(ér )不(bú )行(háng )也(yě )。然(rán )即(jí )敢(gǎn )问(wèn ):今(jīn )有(yǒu )平(píng )原(yuán )广(guǎng )野(yě )于(yú )此(cǐ ),被(bèi )甲(jiǎ )婴(yīng )胄(zhòu ),将(jiāng )往(wǎng )战(zhàn ),死(sǐ )生(shēng )之(zhī )权(quán )未(wèi )可(kě )识(shí )也(yě );又(yòu )有(yǒu )君(jūn )大(dà )夫(fū )之(zhī )远(yuǎn )使(shǐ )于(yú )巴(bā )、越(yuè )、齐(qí )、荆(jīng ),往(wǎng )来(lái )及(jí )否(fǒu ),未(wèi )可(kě )识(shí )也(yě )。然(rán )即(jí )敢(gǎn )问(wèn ):不(bú )识(shí )将(jiāng )恶(è )也(yě ),家(jiā )室(shì ),奉(fèng )承(chéng )亲(qīn )戚(qī )、提(tí )挈(qiè )妻(qī )子(zǐ )而(ér )寄(jì )托(tuō )之(zhī ),不(bú )识(shí )于(yú )兼(jiān )之(zhī )有(yǒu )是(shì )乎(hū )?于(yú )别(bié )之(zhī )有(yǒu )是(shì )乎(hū )?我(wǒ )以(yǐ )为(wéi )当(dāng )其(qí )于(yú )此(cǐ )也(yě ),天(tiān )下(xià )无(wú )愚(yú )夫(fū )愚(yú )妇(fù ),虽(suī )非(fēi )兼(jiān )之(zhī )人(rén ),必(bì )寄(jì )托(tuō )之(zhī )于(yú )兼(jiān )之(zhī )有(yǒu )是(shì )也(yě )。此(cǐ )言(yán )而(ér )非(fēi )兼(jiān ),择(zé )即(jí )取(qǔ )兼(jiān ),即(jí )此(cǐ )言(yán )行(háng )费(fèi )也(yě )。不(bú )识(shí )天(tiān )下(xià )之(zhī )士(shì ),所(suǒ )以(yǐ )皆(jiē )闻(wén )兼(jiān )而(ér )非(fēi )之(zhī )者(zhě ),其(qí )故(gù )何(hé )也(yě )?

然(rán )而(ér )天(tiān )下(xià )之(zhī )士(shì ),非(fēi )兼(jiān )者(zhě )之(zhī )言(yán ),犹(yóu )未(wèi )止(zhǐ )也(yě )。曰(yuē ):“意(yì )可(kě )以(yǐ )择(zé )士(shì ),而(ér )不(bú )可(kě )以(yǐ )择(zé )君(jūn )乎(hū )?”姑(gū )尝(cháng )两(liǎng )而(ér )进(jìn )之(zhī ),谁(shuí )以(yǐ )为(wéi )二(èr )君(jūn ),使(shǐ )其(qí )一(yī )君(jūn )者(zhě )执(zhí )兼(jiān ),使(shǐ )其(qí )一(yī )君(jūn )者(zhě )执(zhí )别(bié )。是(shì )故(gù )别(bié )君(jūn )之(zhī )言(yán )曰(yuē ):“吾(wú )恶(è )能(néng )为(wéi )吾(wú )万(wàn )民(mín )之(zhī )身(shēn ),若(ruò )为(wéi )吾(wú )身(shēn )?此(cǐ )泰(tài )非(fēi )天(tiān )下(xià )之(zhī )情(qíng )也(yě )。人(rén )之(zhī )生(shēng )乎(hū )地(dì )上(shàng )之(zhī )无(wú )几(jǐ )何(hé )也(yě ),譬(pì )之(zhī )犹(yóu )驰(chí )驷(sì )而(ér )过(guò )隙(xì )也(yě )。”是(shì )故(gù )退(tuì )睹(dǔ )其(qí )万(wàn )民(mín ),饥(jī )即(jí )不(bú )食(shí ),寒(hán )即(jí )不(bú )衣(yī ),疲(pí )病(bìng )不(bú )侍(shì )养(yǎng ),死(sǐ )丧(sàng )不(bú )葬(zàng )埋(mái )。别(bié )君(jūn )之(zhī )言(yán )若(ruò )此(cǐ ),行(háng )若(ruò )此(cǐ )。兼(jiān )君(jūn )之(zhī )言(yán )不(bú )然(rán ),行(háng )亦(yì )不(bú )然(rán ),曰(yuē ):“吾(wú )闻(wén )为(wéi )明(míng )君(jūn )于(yú )天(tiān )下(xià )者(zhě ),必(bì )先(xiān )万(wàn )民(mín )之(zhī )身(shēn ),后(hòu )为(wéi )其(qí )身(shēn ),然(rán )后(hòu )可(kě )以(yǐ )为(wéi )明(míng )君(jūn )于(yú )天(tiān )下(xià )。”是(shì )故(gù )退(tuì )睹(dǔ )其(qí )万(wàn )民(mín ),饥(jī )即(jí )食(shí )之(zhī ),寒(hán )即(jí )衣(yī )之(zhī ),疾(jí )病(bìng )侍(shì )养(yǎng )之(zhī ),死(sǐ )丧(sàng )葬(zàng )埋(mái )之(zhī )。兼(jiān )君(jūn )之(zhī )言(yán )若(ruò )此(cǐ ),行(háng )若(ruò )此(cǐ )。然(rán )即(jí )交(jiāo )若(ruò )之(zhī )二(èr )君(jūn )者(zhě ),言(yán )相(xiàng )非(fēi )而(ér )行(háng )相(xiàng )反(fǎn )与(yǔ )?常(cháng )使(shǐ )若(ruò )二(èr )君(jūn )者(zhě ),言(yán )必(bì )信(xìn ),行(háng )必(bì )果(guǒ ),使(shǐ )言(yán )行(háng )之(zhī )合(hé ),犹(yóu )合(hé )符(fú )节(jiē )也(yě ),无(wú )言(yán )而(ér )不(bú )行(háng )也(yě )。然(rán )即(jí )敢(gǎn )问(wèn ):今(jīn )岁(suì )有(yǒu )疠(lì )疫(yì ),万(wàn )民(mín )多(duō )有(yǒu )勤(qín )苦(kǔ )冻(dòng )馁(něi ),转(zhuǎn )死(sǐ )沟(gōu )壑(hè )中(zhōng )者(zhě ),既(jì )已(yǐ )众(zhòng )矣(yǐ )。不(bú )识(shí )将(jiāng )择(zé )之(zhī )二(èr )君(jūn )者(zhě ),将(jiāng )何(hé )从(cóng )也(yě )?我(wǒ )以(yǐ )为(wéi )当(dāng )其(qí )于(yú )此(cǐ )也(yě ),天(tiān )下(xià )无(wú )愚(yú )夫(fū )愚(yú )妇(fù ),虽(suī )非(fēi )兼(jiān )者(zhě ),必(bì )从(cóng )兼(jiān )君(jūn )是(shì )也(yě )。言(yán )而(ér )非(fēi )兼(jiān ),择(zé )即(jí )取(qǔ )兼(jiān ),此(cǐ )言(yán )行(háng )拂(fú )也(yě )。不(bú )识(shí )天(tiān )下(xià )所(suǒ )以(yǐ )皆(jiē )闻(wén )兼(jiān )而(ér )非(fēi )之(zhī )者(zhě ),其(qí )故(gù )何(hé )也(yě )?

然(rán )而(ér )天(tiān )下(xià )之(zhī )士(shì )非(fēi )兼(jiān )者(zhě )之(zhī )言(yán ),犹(yóu )未(wèi )止(zhǐ )也(yě )。曰(yuē ):“兼(jiān )即(jí )仁(rén )矣(yǐ ),义(yì )矣(yǐ );虽(suī )然(rán ),岂(qǐ )可(kě )为(wéi )哉(zāi )?吾(wú )譬(pì )兼(jiān )之(zhī )不(bú )可(kě )为(wéi )也(yě ),犹(yóu )挈(qiè )泰(tài )山(shān )以(yǐ )超(chāo )江(jiāng )、河(hé )也(yě )。故(gù )兼(jiān )者(zhě ),直(zhí )愿(yuàn )之(zhī )也(yě ),夫(fū )岂(qǐ )可(kě )为(wéi )之(zhī )物(wù )哉(zāi )?”子(zǐ )墨(mò )子(zǐ )曰(yuē ):“夫(fū )挈(qiè )泰(tài )山(shān )以(yǐ )超(chāo )江(jiāng )、河(hé ),自(zì )古(gǔ )之(zhī )及(jí )今(jīn ),生(shēng )民(mín )而(ér )来(lái ),未(wèi )尝(cháng )有(yǒu )也(yě )。今(jīn )若(ruò )夫(fū )兼(jiān )相(xiàng )爱(ài )、交(jiāo )相(xiàng )利(lì ),此(cǐ )自(zì )先(xiān )圣(shèng )六(liù )王(wáng )者(zhě )亲(qīn )行(háng )之(zhī )。”何(hé )知(zhī )先(xiān )圣(shèng )六(liù )王(wáng )之(zhī )亲(qīn )行(háng )之(zhī )也(yě )?子(zǐ )墨(mò )子(zǐ )曰(yuē ):“吾(wú )非(fēi )与(yǔ )之(zhī )并(bìng )世(shì )同(tóng )时(shí ),亲(qīn )闻(wén )其(qí )声(shēng ),见(jiàn )其(qí )色(sè )也(yě );以(yǐ )其(qí )所(suǒ )书(shū )于(yú )竹(zhú )帛(bó )、镂(lòu )于(yú )金(jīn )石(shí )、琢(zhuó )于(yú )盘(pán )盂(yú ),传(chuán )遗(yí )后(hòu )世(shì )子(zǐ )孙(sūn )者(zhě )知(zhī )之(zhī )。”泰(tài )誓(shì )曰(yuē ):“文(wén )王(wáng )若(ruò )日(rì )若(ruò )月(yuè )乍(zhà )照(zhào ),光(guāng )于(yú )四(sì )方(fāng ),于(yú )西(xī )土(tǔ )。”即(jí )此(cǐ )言(yán )文(wén )王(wáng )之(zhī )兼(jiān )爱(ài )天(tiān )下(xià )之(zhī )博(bó )大(dà )也(yě );譬(pì )之(zhī )日(rì )月(yuè ),兼(jiān )照(zhào )天(tiān )下(xià )之(zhī )无(wú )有(yǒu )私(sī )也(yě )。即(jí )此(cǐ )文(wén )王(wáng )兼(jiān )也(yě );虽(suī )子(zǐ )墨(mò )子(zǐ )之(zhī )所(suǒ )谓(wèi )兼(jiān )者(zhě ),于(yú )文(wén )王(wáng )取(qǔ )法(fǎ )焉(yān )!

且(qiě )不(bú )唯(wéi )《泰(tài )誓(shì )》为(wéi )然(rán ),虽(suī )《禹(yǔ )誓(shì )》即(jí )亦(yì )犹(yóu )是(shì )也(yě )。禹(yǔ )曰(yuē ):“济(jì )济(jì )有(yǒu )众(zhòng ),咸(xián )听(tīng )朕(zhèn )言(yán )!非(fēi )惟(wéi )小(xiǎo )子(zǐ ),敢(gǎn )行(háng )称(chēng )乱(luàn )。蠢(chǔn )此(cǐ )有(yǒu )苗(miáo ),用(yòng )天(tiān )之(zhī )罚(fá )。若(ruò )予(yǔ )既(jì )率(lǜ )而(ér )群(qún )对(duì )诸(zhū )群(qún ),以(yǐ )征(zhēng )有(yǒu )苗(miáo )。”禹(yǔ )之(zhī )征(zhēng )有(yǒu )苗(miáo )也(yě ),非(fēi )以(yǐ )求(qiú )以(yǐ )重(zhòng )富(fù )贵(guì ),干(gàn )福(fú )禄(lù ),乐(lè )耳(ěr )目(mù )也(yě );以(yǐ )求(qiú )兴(xìng )天(tiān )下(xià )之(zhī )利(lì ),除(chú )天(tiān )下(xià )之(zhī )害(hài )。即(jí )此(cǐ )禹(yǔ )兼(jiān )也(yě );虽(suī )子(zǐ )墨(mò )子(zǐ )之(zhī )所(suǒ )谓(wèi )兼(jiān )者(zhě ),于(yú )禹(yǔ )求(qiú )焉(yān )。

且(qiě )不(bú )唯(wéi )《禹(yǔ )誓(shì )》为(wéi )然(rán ),虽(suī )《汤(tāng )说(shuō )》即(jí )亦(yì )犹(yóu )是(shì )也(yě )。汤(tāng )曰(yuē ):“惟(wéi )予(yǔ )小(xiǎo )子(zǐ )履(lǚ ),敢(gǎn )用(yòng )玄(xuán )牡(mǔ )。告(gào )于(yú )上(shàng )天(tiān )后(hòu )曰(yuē ):今(jīn )天(tiān )大(dà )旱(hàn ),即(jí )当(dāng )朕(zhèn )身(shēn )屦(jù ),未(wèi )知(zhī )得(dé )罪(zuì )于(yú )上(shàng )下(xià )。有(yǒu )善(shàn )不(bú )敢(gǎn )蔽(bì ),有(yǒu )罪(zuì )不(bú )敢(gǎn )赦(shè ),简(jiǎn )在(zài )帝(dì )心(xīn ),万(wàn )方(fāng )有(yǒu )罪(zuì ),即(jí )当(dāng )朕(zhèn )身(shēn );朕(zhèn )身(shēn )有(yǒu )罪(zuì ),无(wú )及(jí )万(wàn )方(fāng )。”即(jí )此(cǐ )言(yán )汤(tāng )贵(guì )为(wéi )天(tiān )子(zǐ ),富(fù )有(yǒu )天(tiān )下(xià ),然(rán )且(qiě )不(bú )惮(dàn )以(yǐ )身(shēn )为(wéi )牺(xī )牲(shēng ),以(yǐ )词(cí )说(shuō )于(yú )上(shàng )帝(dì )鬼(guǐ )神(shén )。即(jí )此(cǐ )汤(tāng )兼(jiān )也(yě );虽(suī )子(zǐ )墨(mò )子(zǐ )之(zhī )所(suǒ )谓(wèi )兼(jiān )者(zhě ),于(yú )汤(tāng )取(qǔ )法(fǎ )焉(yān )。

且(qiě )不(bú )惟(wéi )誓(shì )命(mìng )与(yǔ )汤(tāng )说(shuō )为(wéi )然(rán ),《周(zhōu )诗(shī )》即(jí )亦(yì )犹(yóu )是(shì )也(yě )。《周(zhōu )诗(shī )》曰(yuē ):“王(wáng )道(dào )荡(dàng )荡(dàng ),不(bú )偏(piān )不(bú )党(dǎng );王(wáng )道(dào )平(píng )平(píng ),不(bú )党(dǎng )不(bú )偏(piān )。其(qí )直(zhí )若(ruò )矢(shǐ ),其(qí )易(yì )若(ruò )底(dǐ )。君(jūn )子(zǐ )之(zhī )所(suǒ )履(lǚ ),小(xiǎo )人(rén )之(zhī )所(suǒ )视(shì )。”若(ruò )吾(wú )言(yán )非(fēi )语(yǔ )道(dào )之(zhī )谓(wèi )也(yě ),古(gǔ )者(zhě )文(wén )、武(wǔ )为(wéi )正(zhèng )均(jūn )分(fèn ),赏(shǎng )贤(xián )罚(fá )暴(bào ),勿(wù )有(yǒu )亲(qīn )戚(qī )弟(dì )兄(xiōng )之(zhī )所(suǒ )阿(ā )。即(jí )此(cǐ )文(wén )、武(wǔ )兼(jiān )也(yě ),虽(suī )子(zǐ )墨(mò )子(zǐ )之(zhī )所(suǒ )谓(wèi )兼(jiān )者(zhě ),于(yú )文(wén )、武(wǔ )取(qǔ )法(fǎ )焉(yān )。不(bú )识(shí )天(tiān )下(xià )之(zhī )人(rén ),所(suǒ )以(yǐ )皆(jiē )闻(wén )兼(jiān )而(ér )非(fēi )之(zhī )者(zhě ),其(qí )故(gù )何(hé )也(yě )?

然(rán )而(ér )天(tiān )下(xià )之(zhī )非(fēi )兼(jiān )者(zhě )之(zhī )言(yán ),犹(yóu )未(wèi )止(zhǐ )。曰(yuē ):“意(yì )不(bú )忠(zhōng )亲(qīn )之(zhī )利(lì ),而(ér )害(hài )为(wéi )孝(xiào )乎(hū )?”子(zǐ )墨(mò )子(zǐ )曰(yuē ):“姑(gū )尝(cháng )本(běn )原(yuán )之(zhī )孝(xiào )子(zǐ )之(zhī )为(wéi )亲(qīn )度(dù )者(zhě )。吾(wú )不(bú )识(shí )孝(xiào )子(zǐ )之(zhī )为(wéi )亲(qīn )度(dù )者(zhě ),亦(yì )欲(yù )人(rén )爱(ài )、利(lì )其(qí )亲(qīn )与(yǔ )?意(yì )欲(yù )人(rén )之(zhī )恶(è )、贼(zéi )其(qí )亲(qīn )与(yǔ )?以(yǐ )说(shuō )观(guān )之(zhī ),即(jí )欲(yù )人(rén )之(zhī )爱(ài )、利(lì )其(qí )亲(qīn )也(yě )。然(rán )即(jí )吾(wú )恶(è )先(xiān )从(cóng )事(shì )即(jí )得(dé )此(cǐ )?若(ruò )我(wǒ )先(xiān )从(cóng )事(shì )乎(hū )爱(ài )利(lì )人(rén )之(zhī )亲(qīn ),然(rán )后(hòu )人(rén )报(bào )我(wǒ )以(yǐ )爱(ài )利(lì )吾(wú )亲(qīn )乎(hū )?意(yì )我(wǒ )先(xiān )从(cóng )事(shì )乎(hū )恶(è )人(rén )之(zhī )亲(qīn ),然(rán )后(hòu )人(rén )报(bào )我(wǒ )以(yǐ )爱(ài )利(lì )吾(wú )亲(qīn )乎(hū )?即(jí )必(bì )吾(wú )先(xiān )从(cóng )事(shì )乎(hū )爱(ài )利(lì )人(rén )之(zhī )亲(qīn ),然(rán )后(hòu )人(rén )报(bào )我(wǒ )以(yǐ )爱(ài )利(lì )吾(wú )亲(qīn )也(yě )。然(rán )即(jí )之(zhī )交(jiāo )孝(xiào )子(zǐ )者(zhě ),果(guǒ )不(bú )得(dé )已(yǐ )乎(hū )?毋(wú )先(xiān )从(cóng )事(shì )爱(ài )利(lì )人(rén )之(zhī )亲(qīn )与(yǔ )?意(yì )以(yǐ )天(tiān )下(xià )之(zhī )孝(xiào )子(zǐ )为(wéi )遇(yù ),而(ér )不(bú )足(zú )以(yǐ )为(wéi )正(zhèng )乎(hū )?姑(gū )尝(cháng )本(běn )原(yuán )之(zhī )。先(xiān )王(wáng )之(zhī )所(suǒ )书(shū ),《大(dà )雅(yǎ )》之(zhī )所(suǒ )道(dào )曰(yuē ):“无(wú )言(yán )而(ér )不(bú )雠(chóu ),无(wú )德(dé )而(ér )不(bú )报(bào ),投(tóu )我(wǒ )以(yǐ )桃(táo ),报(bào )之(zhī )以(yǐ )李(lǐ )。”即(jí )此(cǐ )言(yán )爱(ài )人(rén )者(zhě )必(bì )见(jiàn )爱(ài )也(yě ),而(ér )恶(è )人(rén )者(zhě )必(bì )见(jiàn )恶(è )也(yě )。不(bú )识(shí )天(tiān )下(xià )之(zhī )士(shì ),所(suǒ )以(yǐ )皆(jiē )闻(wén )兼(jiān )而(ér )非(fēi )之(zhī )者(zhě ),其(qí )故(gù )何(hé )也(yě )?

意(yì )以(yǐ )为(wéi )难(nán )而(ér )不(bú )可(kě )为(wéi )邪(xié )?尝(cháng )有(yǒu )难(nán )此(cǐ )而(ér )可(kě )为(wéi )者(zhě ),昔(xī )荆(jīng )灵(líng )王(wáng )好(hǎo )小(xiǎo )要(yào ),当(dāng )灵(líng )王(wáng )之(zhī )身(shēn ),荆(jīng )国(guó )之(zhī )士(shì )饭(fàn )不(bú )逾(yú )乎(hū )一(yī ),固(gù )据(jù )而(ér )后(hòu )兴(xìng ),扶(fú )垣(yuán )而(ér )后(hòu )行(háng )。故(gù )约(yuē )食(shí )为(wéi )其(qí )难(nán )为(wéi )也(yě ),然(rán )后(hòu )为(wéi )而(ér )灵(líng )王(wáng )说(shuō )之(zhī );未(wèi )逾(yú )于(yú )世(shì )而(ér )民(mín )可(kě )移(yí )也(yě ),即(jí )求(qiú )以(yǐ )乡(xiāng )其(qí )上(shàng )也(yě )。昔(xī )者(zhě )越(yuè )王(wáng )句(jù )践(jiàn )好(hǎo )勇(yǒng ),教(jiāo )其(qí )士(shì )臣(chén )三(sān )年(nián ),以(yǐ )其(qí )知(zhī )为(wéi )未(wèi )足(zú )以(yǐ )知(zhī )之(zhī )也(yě ),焚(fén )舟(zhōu )失(shī )火(huǒ ),鼓(gǔ )而(ér )进(jìn )之(zhī ),其(qí )士(shì )偃(yǎn )前(qián )列(liè ),伏(fú )水(shuǐ )火(huǒ )而(ér )死(sǐ )有(yǒu )不(bú )可(kě )胜(shèng )数(shù )也(yě )。当(dāng )此(cǐ )之(zhī )时(shí ),不(bú )鼓(gǔ )而(ér )退(tuì )也(yě ),越(yuè )国(guó )之(zhī )士(shì ),可(kě )谓(wèi )颤(chàn )矣(yǐ )。故(gù )焚(fén )身(shēn )为(wéi )其(qí )难(nán )为(wéi )也(yě ),然(rán )后(hòu )为(wéi )之(zhī ),越(yuè )王(wáng )说(shuō )之(zhī ),未(wèi )逾(yú )于(yú )世(shì ),而(ér )民(mín )可(kě )移(yí )也(yě ),即(jí )求(qiú )以(yǐ )乡(xiāng )其(qí )上(shàng )也(yě )。昔(xī )者(zhě )晋(jìn )文(wén )公(gōng )好(hǎo )粗(cū )服(fú )。当(dāng )文(wén )公(gōng )之(zhī )时(shí ),晋(jìn )国(guó )之(zhī )士(shì ),大(dà )布(bù )之(zhī )衣(yī ),牂(zāng )羊(yáng )之(zhī )裘(qiú ),练(liàn )帛(bó )之(zhī )冠(guàn ),且(qiě )粗(cū )之(zhī )屦(jù ),入(rù )见(jiàn )文(wén )公(gōng ),出(chū )以(yǐ )践(jiàn )之(zhī )朝(cháo )。故(gù )粗(cū )服(fú )为(wéi )其(qí )难(nán )为(wéi )也(yě ),然(rán )后(hòu )为(wéi ),而(ér )文(wén )公(gōng )说(shuō )之(zhī ),未(wèi )逾(yú )于(yú )世(shì ),而(ér )民(mín )可(kě )移(yí )也(yě ),即(jí )求(qiú )以(yǐ )乡(xiāng )其(qí )上(shàng )也(yě )。是(shì )故(gù )约(yuē )食(shí )焚(fén )舟(zhōu )粗(cū )服(fú ),此(cǐ )天(tiān )下(xià )之(zhī )至(zhì )难(nán )为(wéi )也(yě ),然(rán )后(hòu )为(wéi )而(ér )上(shàng )说(shuō )之(zhī ),未(wèi )逾(yú )于(yú )世(shì ),而(ér )民(mín )可(kě )移(yí )也(yě )。何(hé )故(gù )也(yě )?即(jí )求(qiú )以(yǐ )乡(xiāng )其(qí )上(shàng )也(yě )。今(jīn )若(ruò )夫(fū )兼(jiān )相(xiàng )爱(ài )、交(jiāo )相(xiàng )利(lì ),此(cǐ )其(qí )有(yǒu )利(lì ),且(qiě )易(yì )为(wéi )也(yě ),不(bú )可(kě )胜(shèng )计(jì )也(yě ),我(wǒ )以(yǐ )为(wéi )则(zé )无(wú )有(yǒu )上(shàng )说(shuō )之(zhī )者(zhě )而(ér )已(yǐ )矣(yǐ )。苟(gǒu )有(yǒu )上(shàng )说(shuō )之(zhī )者(zhě ),劝(quàn )之(zhī )以(yǐ )赏(shǎng )誉(yù ),威(wēi )之(zhī )以(yǐ )刑(xíng )罚(fá ),我(wǒ )以(yǐ )为(wéi )人(rén )之(zhī )于(yú )就(jiù )兼(jiān )相(xiàng )爱(ài )、交(jiāo )相(xiàng )利(lì )也(yě ),譬(pì )之(zhī )犹(yóu )火(huǒ )之(zhī )就(jiù )上(shàng )、水(shuǐ )之(zhī )就(jiù )下(xià )也(yě ),不(bú )可(kě )防(fáng )止(zhǐ )于(yú )天(tiān )下(xià )。

故(gù )兼(jiān )者(zhě ),圣(shèng )王(wáng )之(zhī )道(dào )也(yě ),王(wáng )公(gōng )大(dà )人(rén )之(zhī )所(suǒ )以(yǐ )安(ān )也(yě ),万(wàn )民(mín )衣(yī )食(shí )之(zhī )所(suǒ )以(yǐ )足(zú )也(yě ),故(gù )君(jūn )子(zǐ )莫(mò )若(ruò )审(shěn )兼(jiān )而(ér )务(wù )行(háng )之(zhī )。为(wéi )人(rén )君(jūn )必(bì )惠(huì ),为(wéi )人(rén )臣(chén )必(bì )忠(zhōng );为(wéi )人(rén )父(fù )必(bì )慈(cí ),为(wéi )人(rén )子(zǐ )必(bì )孝(xiào ),为(wéi )人(rén )兄(xiōng )必(bì )友(yǒu ),为(wéi )人(rén )弟(dì )必(bì )悌(tì )。故(gù )君(jūn )子(zǐ )莫(mò )若(ruò )欲(yù )为(wéi )惠(huì )君(jūn )、忠(zhōng )臣(chén )、慈(cí )父(fù )、孝(xiào )子(zǐ )、友(yǒu )兄(xiōng )、悌(tì )弟(dì ),当(dāng )若(ruò )兼(jiān )之(zhī ),不(bú )可(kě )不(bú )行(háng )也(yě ),此(cǐ )圣(shèng )王(wáng )之(zhī )道(dào ),而(ér )万(wàn )民(mín )之(zhī )大(dà )利(lì )也(yě )。

阅读:26631

打赏捐助〔Donate〕>>>

《16章 兼爱(下)》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库