表记【登录】

ok8.org > 《礼记》 > 《表记》 > 拼音版

子(zǐ )言(yán )之(zhī ):“归(guī )乎(hū )!君(jūn )子(zǐ )隐(yǐn )而(ér )显(xiǎn ),不(bú )矜(jīn )而(ér )庄(zhuāng ),不(bú )厉(lì )而(ér )威(wēi ),不(bú )言(yán )而(ér )信(xìn )。”子(zǐ )曰(yuē ):“君(jūn )子(zǐ )不(bú )失(shī )足(zú )于(yú )人(rén ),不(bú )失(shī )色(sè )于(yú )人(rén ),不(bú )失(shī )口(kǒu )于(yú )人(rén ),是(shì )故(gù )君(jūn )子(zǐ )貌(mào )足(zú )畏(wèi )也(yě ),色(sè )足(zú )惮(dàn )也(yě ),言(yán )足(zú )信(xìn )也(yě )。《甫(fǔ )刑(xíng )》曰(yuē ):‘敬(jìng )忌(jì )而(ér )罔(wǎng )有(yǒu )择(zé )言(yán )在(zài )躬(gōng )。’”子(zǐ )曰(yuē ):“裼(tì )袭(xí )之(zhī )不(bú )相(xiàng )因(yīn )也(yě ),欲(yù )民(mín )之(zhī )毋(wú )相(xiàng )渎(dú )也(yě )。”子(zǐ )曰(yuē ):“祭(jì )极(jí )敬(jìng ),不(bú )继(jì )之(zhī )以(yǐ )乐(lè );朝(cháo )极(jí )辨(biàn ),不(bú )继(jì )之(zhī )以(yǐ )倦(juàn )。”子(zǐ )曰(yuē ):“君(jūn )子(zǐ )慎(shèn )以(yǐ )辟(pì )祸(huò ),笃(dǔ )以(yǐ )不(bú )掩(yǎn ),恭(gōng )以(yǐ )远(yuǎn )耻(chǐ )。”子(zǐ )曰(yuē ):“君(jūn )子(zǐ )庄(zhuāng )敬(jìng )日(rì )强(qiáng ),安(ān )肆(sì )日(rì )偷(tōu )。君(jūn )子(zǐ )不(bú )以(yǐ )一(yī )日(rì )使(shǐ )其(qí )躬(gōng )儳(chán )焉(yān ),如(rú )不(bú )终(zhōng )日(rì )。”子(zǐ )曰(yuē ):“齐(qí )戒(jiè )以(yǐ )事(shì )鬼(guǐ )神(shén ),择(zé )日(rì )月(yuè )以(yǐ )见(jiàn )君(jūn ),恐(kǒng )民(mín )之(zhī )不(bú )敬(jìng )也(yě )。”子(zǐ )曰(yuē ):“狎(xiá )侮(wǔ ),死(sǐ )焉(yān )而(ér )不(bú )畏(wèi )也(yě )。”子(zǐ )曰(yuē ):“无(wú )辞(cí )不(bú )相(xiàng )接(jiē )也(yě ),无(wú )礼(lǐ )不(bú )相(xiàng )见(jiàn )也(yě );欲(yù )民(mín )之(zhī )毋(wú )相(xiàng )亵(xiè )也(yě )。《易(yì )》曰(yuē ):‘初(chū )筮(shì )告(gào ),再(zài )三(sān )渎(dú ),渎(dú )则(zé )不(bú )告(gào )。’”

子(zǐ )言(yán )之(zhī ):“仁(rén )者(zhě ),天(tiān )下(xià )之(zhī )表(biǎo )也(yě );义(yì )者(zhě ),天(tiān )下(xià )之(zhī )制(zhì )也(yě );报(bào )者(zhě ),天(tiān )下(xià )之(zhī )利(lì )也(yě )。”子(zǐ )曰(yuē ):“以(yǐ )德(dé )报(bào )德(dé ),则(zé )民(mín )有(yǒu )所(suǒ )劝(quàn );以(yǐ )怨(yuàn )报(bào )怨(yuàn ),则(zé )民(mín )有(yǒu )所(suǒ )惩(chéng )。《诗(shī )》曰(yuē ):‘无(wú )言(yán )不(bú )雠(chóu ),无(wú )德(dé )不(bú )报(bào )。’《太(tài )甲(jiǎ )》曰(yuē ):‘民(mín )非(fēi )后(hòu )无(wú )能(néng )胥(xū )以(yǐ )宁(níng );后(hòu )非(fēi )民(mín )无(wú )以(yǐ )辟(pì )四(sì )方(fāng )。’”子(zǐ )曰(yuē ):“以(yǐ )德(dé )报(bào )怨(yuàn ),则(zé )宽(kuān )身(shēn )之(zhī )仁(rén )也(yě );以(yǐ )怨(yuàn )报(bào )德(dé ),则(zé )刑(xíng )戮(lù )之(zhī )民(mín )也(yě )。”子(zǐ )曰(yuē ):“无(wú )欲(yù )而(ér )好(hǎo )仁(rén )者(zhě ),无(wú )畏(wèi )而(ér )恶(è )不(bú )仁(rén )者(zhě ),天(tiān )下(xià )一(yī )人(rén )而(ér )已(yǐ )矣(yǐ )。是(shì )故(gù )君(jūn )子(zǐ )议(yì )道(dào )自(zì )己(jǐ ),而(ér )置(zhì )法(fǎ )以(yǐ )民(mín )。”子(zǐ )曰(yuē ):“仁(rén )有(yǒu )三(sān ),与(yǔ )仁(rén )同(tóng )功(gōng )而(ér )异(yì )情(qíng )。与(yǔ )仁(rén )同(tóng )功(gōng ),其(qí )仁(rén )未(wèi )可(kě )知(zhī )也(yě );与(yǔ )仁(rén )同(tóng )过(guò ),然(rán )后(hòu )其(qí )仁(rén )可(kě )知(zhī )也(yě )。仁(rén )者(zhě )安(ān )仁(rén ),知(zhī )者(zhě )利(lì )仁(rén ),畏(wèi )罪(zuì )者(zhě )强(qiáng )仁(rén )。仁(rén )者(zhě )右(yòu )也(yě ),道(dào )者(zhě )左(zuǒ )也(yě )。仁(rén )者(zhě )人(rén )也(yě ),道(dào )者(zhě )义(yì )也(yě )。厚(hòu )于(yú )仁(rén )者(zhě )薄(báo )于(yú )义(yì ),亲(qīn )而(ér )不(bú )尊(zūn );厚(hòu )于(yú )义(yì )者(zhě )薄(báo )于(yú )仁(rén ),尊(zūn )而(ér )不(bú )亲(qīn )。道(dào )有(yǒu )至(zhì ),义(yì )有(yǒu )考(kǎo )。至(zhì )道(dào )以(yǐ )王(wáng ),义(yì )道(dào )以(yǐ )霸(bà ),考(kǎo )道(dào )以(yǐ )为(wéi )无(wú )失(shī )。”

子(zǐ )言(yán )之(zhī ):“仁(rén )有(yǒu )数(shù ),义(yì )有(yǒu )长(zhǎng )短(duǎn )小(xiǎo )大(dà )。中(zhōng )心(xīn )憯(cǎn )怛(dá ),爱(ài )人(rén )之(zhī )仁(rén )也(yě );率(lǜ )法(fǎ )而(ér )强(qiáng )之(zhī ),资(zī )仁(rén )者(zhě )也(yě )。《诗(shī )》云(yún ):‘丰(fēng )水(shuǐ )有(yǒu )芑(qǐ ),武(wǔ )王(wáng )岂(qǐ )不(bú )仕(shì )!诒(yí )厥(jué )孙(sūn )谋(móu ),以(yǐ )燕(yàn )翼(yì )子(zǐ ),武(wǔ )王(wáng )烝(zhēng )哉(zāi )!’数(shù )世(shì )之(zhī )仁(rén )也(yě )。国(guó )风(fēng )曰(yuē ):‘我(wǒ )今(jīn )不(bú )阅(yuè ),皇(huáng )恤(xù )我(wǒ )后(hòu )。’终(zhōng )身(shēn )之(zhī )仁(rén )也(yě )。”子(zǐ )曰(yuē ):“仁(rén )之(zhī )为(wéi )器(qì )重(zhòng ),其(qí )为(wéi )道(dào )远(yuǎn ),举(jǔ )者(zhě )莫(mò )能(néng )胜(shèng )也(yě ),行(háng )者(zhě )莫(mò )能(néng )致(zhì )也(yě ),取(qǔ )数(shù )多(duō )者(zhě )仁(rén )也(yě );夫(fū )勉(miǎn )于(yú )仁(rén )者(zhě )不(bú )亦(yì )难(nán )乎(hū )?是(shì )故(gù )君(jūn )子(zǐ )以(yǐ )义(yì )度(dù )人(rén ),则(zé )难(nán )为(wéi )人(rén );以(yǐ )人(rén )望(wàng )人(rén ),则(zé )贤(xián )者(zhě )可(kě )知(zhī )已(yǐ )矣(yǐ )。”子(zǐ )曰(yuē ):“中(zhōng )心(xīn )安(ān )仁(rén )者(zhě ),天(tiān )下(xià )一(yī )人(rén )而(ér )已(yǐ )矣(yǐ )。大(dà )雅(yǎ )曰(yuē ):‘德(dé )輶(yóu )如(rú )毛(máo ),民(mín )鲜(xiān )克(kè )举(jǔ )之(zhī );我(wǒ )仪(yí )图(tú )之(zhī ),惟(wéi )仲(zhòng )山(shān )甫(fǔ )举(jǔ )之(zhī ),爱(ài )莫(mò )助(zhù )之(zhī )。’”小(xiǎo )雅(yǎ )曰(yuē ):“高(gāo )山(shān )仰(yǎng )止(zhǐ ),景(jǐng )行(háng )行(háng )止(zhǐ )。”子(zǐ )曰(yuē ):“《诗(shī )》之(zhī )好(hǎo )仁(rén )如(rú )此(cǐ );乡(xiāng )道(dào )而(ér )行(háng ),中(zhōng )道(dào )而(ér )废(fèi ),忘(wàng )身(shēn )之(zhī )老(lǎo )也(yě ),不(bú )知(zhī )年(nián )数(shù )之(zhī )不(bú )足(zú ),俛(miǎn )焉(yān )日(rì )有(yǒu )孳(zī )孳(zī ),毙(bì )而(ér )后(hòu )已(yǐ )。”子(zǐ )曰(yuē ):“仁(rén )之(zhī )难(nán )成(chéng )久(jiǔ )矣(yǐ )!人(rén )人(rén )失(shī )其(qí )所(suǒ )好(hǎo );故(gù )仁(rén )者(zhě )之(zhī )过(guò )易(yì )辞(cí )也(yě )。”子(zǐ )曰(yuē ):“恭(gōng )近(jìn )礼(lǐ ),俭(jiǎn )近(jìn )仁(rén ),信(xìn )近(jìn )情(qíng ),敬(jìng )让(ràng )以(yǐ )行(háng )此(cǐ ),虽(suī )有(yǒu )过(guò ),其(qí )不(bú )甚(shèn )矣(yǐ )。夫(fū )恭(gōng )寡(guǎ )过(guò ),情(qíng )可(kě )信(xìn ),俭(jiǎn )易(yì )容(róng )也(yě );以(yǐ )此(cǐ )失(shī )之(zhī )者(zhě ),不(bú )亦(yì )鲜(xiān )乎(hū )?《诗(shī )》曰(yuē ):‘温(wēn )温(wēn )恭(gōng )人(rén ),惟(wéi )德(dé )之(zhī )基(jī )。’”子(zǐ )曰(yuē ):“仁(rén )之(zhī )难(nán )成(chéng )久(jiǔ )矣(yǐ ),惟(wéi )君(jūn )子(zǐ )能(néng )之(zhī )。是(shì )故(gù )君(jūn )子(zǐ )不(bú )以(yǐ )其(qí )所(suǒ )能(néng )者(zhě )病(bìng )人(rén ),不(bú )以(yǐ )人(rén )之(zhī )所(suǒ )不(bú )能(néng )者(zhě )愧(kuì )人(rén )。是(shì )故(gù )圣(shèng )人(rén )之(zhī )制(zhì )行(háng )也(yě ),不(bú )制(zhì )以(yǐ )己(jǐ ),使(shǐ )民(mín )有(yǒu )所(suǒ )劝(quàn )勉(miǎn )愧(kuì )耻(chǐ ),以(yǐ )行(háng )其(qí )言(yán )。礼(lǐ )以(yǐ )节(jiē )之(zhī ),信(xìn )以(yǐ )结(jié )之(zhī ),容(róng )貌(mào )以(yǐ )文(wén )之(zhī ),衣(yī )服(fú )以(yǐ )移(yí )之(zhī ),朋(péng )友(yǒu )以(yǐ )极(jí )之(zhī ),欲(yù )民(mín )之(zhī )有(yǒu )壹(yī )也(yě )。小(xiǎo )雅(yǎ )曰(yuē ):‘不(bú )愧(kuì )于(yú )人(rén ),不(bú )畏(wèi )于(yú )天(tiān )。’是(shì )故(gù )君(jūn )子(zǐ )服(fú )其(qí )服(fú ),则(zé )文(wén )以(yǐ )君(jūn )子(zǐ )之(zhī )容(róng );有(yǒu )其(qí )容(róng ),则(zé )文(wén )以(yǐ )君(jūn )子(zǐ )之(zhī )辞(cí );遂(suí )其(qí )辞(cí ),则(zé )实(shí )以(yǐ )君(jūn )子(zǐ )之(zhī )德(dé )。是(shì )故(gù )君(jūn )子(zǐ )耻(chǐ )服(fú )其(qí )服(fú )而(ér )无(wú )其(qí )容(róng ),耻(chǐ )有(yǒu )其(qí )容(róng )而(ér )无(wú )其(qí )辞(cí ),耻(chǐ )有(yǒu )其(qí )辞(cí )而(ér )无(wú )其(qí )德(dé ),耻(chǐ )有(yǒu )其(qí )德(dé )而(ér )无(wú )其(qí )行(háng )。是(shì )故(gù )君(jūn )子(zǐ )衰(shuāi )绖(dié )则(zé )有(yǒu )哀(āi )色(sè );端(duān )冕(miǎn )则(zé )有(yǒu )敬(jìng )色(sè );甲(jiǎ )胄(zhòu )则(zé )有(yǒu )不(bú )可(kě )辱(rǔ )之(zhī )色(sè )。《诗(shī )》云(yún ):‘惟(wéi )鹈(tí )在(zài )梁(liáng ),不(bú )濡(rú )其(qí )翼(yì );彼(bǐ )记(jì )之(zhī )子(zǐ ),不(bú )称(chēng )其(qí )服(fú )。’”

子(zǐ )言(yán )之(zhī ):“君(jūn )子(zǐ )之(zhī )所(suǒ )谓(wèi )义(yì )者(zhě ),贵(guì )贱(jiàn )皆(jiē )有(yǒu )事(shì )于(yú )天(tiān )下(xià );天(tiān )子(zǐ )亲(qīn )耕(gēng ),粢(zī )盛(shèng )秬(jù )鬯(chàng )以(yǐ )事(shì )上(shàng )帝(dì ),故(gù )诸(zhū )侯(hóu )勤(qín )以(yǐ )辅(fǔ )事(shì )于(yú )天(tiān )子(zǐ )。”子(zǐ )曰(yuē ):“下(xià )之(zhī )事(shì )上(shàng )也(yě ),虽(suī )有(yǒu )庇(bì )民(mín )之(zhī )大(dà )德(dé ),不(bú )敢(gǎn )有(yǒu )君(jūn )民(mín )之(zhī )心(xīn ),仁(rén )之(zhī )厚(hòu )也(yě )。是(shì )故(gù )君(jūn )子(zǐ )恭(gōng )俭(jiǎn )以(yǐ )求(qiú )役(yì )仁(rén ),信(xìn )让(ràng )以(yǐ )求(qiú )役(yì )礼(lǐ ),不(bú )自(zì )尚(shàng )其(qí )事(shì ),不(bú )自(zì )尊(zūn )其(qí )身(shēn ),俭(jiǎn )于(yú )位(wèi )而(ér )寡(guǎ )于(yú )欲(yù ),让(ràng )于(yú )贤(xián ),卑(bēi )己(jǐ )尊(zūn )而(ér )人(rén ),小(xiǎo )心(xīn )而(ér )畏(wèi )义(yì ),求(qiú )以(yǐ )事(shì )君(jūn ),得(dé )之(zhī )自(zì )是(shì ),不(bú )得(dé )自(zì )是(shì ),以(yǐ )听(tīng )天(tiān )命(mìng )。《诗(shī )》云(yún ):‘莫(mò )莫(mò )葛(gě )藟(lěi ),施(shī )于(yú )条(tiáo )枚(méi );凯(kǎi )弟(dì )君(jūn )子(zǐ ),求(qiú )福(fú )不(bú )回(huí )。’其(qí )舜(shùn )、禹(yǔ )、文(wén )王(wáng )、周(zhōu )公(gōng )之(zhī )谓(wèi )与(yǔ )!有(yǒu )君(jūn )民(mín )之(zhī )大(dà )德(dé ),有(yǒu )事(shì )君(jūn )之(zhī )小(xiǎo )心(xīn )。《诗(shī )》云(yún ):‘惟(wéi )此(cǐ )文(wén )王(wáng ),小(xiǎo )心(xīn )翼(yì )翼(yì ),昭(zhāo )事(shì )上(shàng )帝(dì ),聿(yù )怀(huái )多(duō )福(fú ),厥(jué )德(dé )不(bú )回(huí ),以(yǐ )受(shòu )方(fāng )国(guó )。’”子(zǐ )曰(yuē ):“先(xiān )王(wáng )谥(shì )以(yǐ )尊(zūn )名(míng ),节(jiē )以(yǐ )壹(yī )惠(huì ),耻(chǐ )名(míng )之(zhī )浮(fú )于(yú )行(háng )也(yě )。是(shì )故(gù )君(jūn )子(zǐ )不(bú )自(zì )大(dà )其(qí )事(shì ),不(bú )自(zì )尚(shàng )其(qí )功(gōng ),以(yǐ )求(qiú )处(chù )情(qíng );过(guò )行(háng )弗(fú )率(lǜ ),以(yǐ )求(qiú )处(chù )厚(hòu );彰(zhāng )人(rén )之(zhī )善(shàn )而(ér )美(měi )人(rén )之(zhī )功(gōng ),以(yǐ )求(qiú )下(xià )贤(xián )。是(shì )故(gù )君(jūn )子(zǐ )虽(suī )自(zì )卑(bēi ),而(ér )民(mín )敬(jìng )尊(zūn )之(zhī )。”子(zǐ )曰(yuē ):“后(hòu )稷(jì ),天(tiān )下(xià )之(zhī )为(wéi )烈(liè )也(yě ),岂(qǐ )一(yī )手(shǒu )一(yī )足(zú )哉(zāi )!唯(wéi )欲(yù )行(háng )之(zhī )浮(fú )于(yú )名(míng )也(yě ),故(gù )自(zì )谓(wèi )便(biàn )人(rén )。”

子(zǐ )言(yán )之(zhī ):“君(jūn )子(zǐ )之(zhī )所(suǒ )谓(wèi )仁(rén )者(zhě )其(qí )难(nán )乎(hū )!《诗(shī )》云(yún ):‘凯(kǎi )弟(dì )君(jūn )子(zǐ ),民(mín )之(zhī )父(fù )母(mǔ )。’凯(kǎi )以(yǐ )强(qiáng )教(jiāo )之(zhī );弟(dì )以(yǐ )说(shuō )安(ān )之(zhī )。乐(lè )而(ér )毋(wú )荒(huāng ),有(yǒu )礼(lǐ )而(ér )亲(qīn ),威(wēi )庄(zhuāng )而(ér )安(ān ),孝(xiào )慈(cí )而(ér )敬(jìng )。使(shǐ )民(mín )有(yǒu )父(fù )之(zhī )尊(zūn ),有(yǒu )母(mǔ )之(zhī )亲(qīn )。如(rú )此(cǐ )而(ér )后(hòu )可(kě )以(yǐ )为(wéi )民(mín )父(fù )母(mǔ )矣(yǐ ),非(fēi )至(zhì )德(dé )其(qí )孰(shú )能(néng )如(rú )此(cǐ )乎(hū )?今(jīn )父(fù )之(zhī )亲(qīn )子(zǐ )也(yě ),亲(qīn )贤(xián )而(ér )下(xià )无(wú )能(néng );母(mǔ )之(zhī )亲(qīn )子(zǐ )也(yě ),贤(xián )则(zé )亲(qīn )之(zhī ),无(wú )能(néng )则(zé )怜(lián )之(zhī )。母(mǔ ),亲(qīn )而(ér )不(bú )尊(zūn );父(fù ),尊(zūn )而(ér )不(bú )亲(qīn )。水(shuǐ )之(zhī )于(yú )民(mín )也(yě ),亲(qīn )而(ér )不(bú )尊(zūn );火(huǒ ),尊(zūn )而(ér )不(bú )亲(qīn )。土(tǔ )之(zhī )于(yú )民(mín )也(yě ),亲(qīn )而(ér )不(bú )尊(zūn );天(tiān ),尊(zūn )而(ér )不(bú )亲(qīn )。命(mìng )之(zhī )于(yú )民(mín )也(yě ),亲(qīn )而(ér )不(bú )尊(zūn );鬼(guǐ ),尊(zūn )而(ér )不(bú )亲(qīn )。”子(zǐ )曰(yuē ):“夏(xià )道(dào )尊(zūn )命(mìng ),事(shì )鬼(guǐ )敬(jìng )神(shén )而(ér )远(yuǎn )之(zhī ),近(jìn )人(rén )而(ér )忠(zhōng )焉(yān ),先(xiān )禄(lù )而(ér )后(hòu )威(wēi ),先(xiān )赏(shǎng )而(ér )后(hòu )罚(fá ),亲(qīn )而(ér )不(bú )尊(zūn );其(qí )民(mín )之(zhī )敝(bì ):蠢(chǔn )而(ér )愚(yú ),乔(qiáo )而(ér )野(yě ),朴(pǔ )而(ér )不(bú )文(wén )。殷(yīn )人(rén )尊(zūn )神(shén ),率(lǜ )民(mín )以(yǐ )事(shì )神(shén ),先(xiān )鬼(guǐ )而(ér )后(hòu )礼(lǐ ),先(xiān )罚(fá )而(ér )后(hòu )赏(shǎng ),尊(zūn )而(ér )不(bú )亲(qīn );其(qí )民(mín )之(zhī )敝(bì ):荡(dàng )而(ér )不(bú )静(jìng ),胜(shèng )而(ér )无(wú )耻(chǐ )。周(zhōu )人(rén )尊(zūn )礼(lǐ )尚(shàng )施(shī ),事(shì )鬼(guǐ )敬(jìng )神(shén )而(ér )远(yuǎn )之(zhī ),近(jìn )人(rén )而(ér )忠(zhōng )焉(yān ),其(qí )赏(shǎng )罚(fá )用(yòng )爵(jué )列(liè ),亲(qīn )而(ér )不(bú )尊(zūn );其(qí )民(mín )之(zhī )敝(bì ):利(lì )而(ér )巧(qiǎo ),文(wén )而(ér )不(bú )惭(cán ),贼(zéi )而(ér )蔽(bì )。”子(zǐ )曰(yuē ):“夏(xià )道(dào )未(wèi )渎(dú )辞(cí ),不(bú )求(qiú )备(bèi ),不(bú )大(dà )望(wàng )于(yú )民(mín ),民(mín )未(wèi )厌(yàn )其(qí )亲(qīn );殷(yīn )人(rén )未(wèi )渎(dú )礼(lǐ ),而(ér )求(qiú )备(bèi )于(yú )民(mín );周(zhōu )人(rén )强(qiáng )民(mín ),未(wèi )渎(dú )神(shén ),而(ér )赏(shǎng )爵(jué )刑(xíng )罚(fá )穷(qióng )矣(yǐ )。”子(zǐ )曰(yuē ):“虞(yú )夏(xià )之(zhī )道(dào ),寡(guǎ )怨(yuàn )于(yú )民(mín );殷(yīn )周(zhōu )之(zhī )道(dào ),不(bú )胜(shèng )其(qí )敝(bì )。”子(zǐ )曰(yuē ):“虞(yú )夏(xià )之(zhī )质(zhì ),殷(yīn )周(zhōu )之(zhī )文(wén ),至(zhì )矣(yǐ )。虞(yú )夏(xià )之(zhī )文(wén )不(bú )胜(shèng )其(qí )质(zhì );殷(yīn )周(zhōu )之(zhī )质(zhì )不(bú )胜(shèng )其(qí )文(wén )。”

子(zǐ )言(yán )之(zhī )曰(yuē ):“后(hòu )世(shì )虽(suī )有(yǒu )作(zuò )者(zhě ),虞(yú )帝(dì )弗(fú )可(kě )及(jí )也(yě )已(yǐ )矣(yǐ )。君(jūn )天(tiān )下(xià ),生(shēng )无(wú )私(sī ),死(sǐ )不(bú )厚(hòu )其(qí )子(zǐ );子(zǐ )民(mín )如(rú )父(fù )母(mǔ ),有(yǒu )憯(cǎn )怛(dá )之(zhī )爱(ài ),有(yǒu )忠(zhōng )利(lì )之(zhī )教(jiāo );亲(qīn )而(ér )尊(zūn ),安(ān )而(ér )敬(jìng ),威(wēi )而(ér )爱(ài ),富(fù )而(ér )有(yǒu )礼(lǐ ),惠(huì )而(ér )能(néng )散(sàn );其(qí )君(jūn )子(zǐ )尊(zūn )仁(rén )畏(wèi )义(yì ),耻(chǐ )费(fèi )轻(qīng )实(shí ),忠(zhōng )而(ér )不(bú )犯(fàn ),义(yì )而(ér )顺(shùn ),文(wén )而(ér )静(jìng ),宽(kuān )而(ér )有(yǒu )辨(biàn )。《甫(fǔ )刑(xíng )》曰(yuē ):‘德(dé )威(wēi )惟(wéi )威(wēi ),德(dé )明(míng )惟(wéi )明(míng )。’非(fēi )虞(yú )帝(dì )其(qí )孰(shú )能(néng )如(rú )此(cǐ )乎(hū )?”子(zǐ )言(yán )之(zhī ):“事(shì )君(jūn )先(xiān )资(zī )其(qí )言(yán ),拜(bài )自(zì )献(xiàn )其(qí )身(shēn ),以(yǐ )成(chéng )其(qí )信(xìn )。是(shì )故(gù )君(jūn )有(yǒu )责(zé )于(yú )其(qí )臣(chén ),臣(chén )有(yǒu )死(sǐ )于(yú )其(qí )言(yán )。故(gù )其(qí )受(shòu )禄(lù )不(bú )诬(wū ),其(qí )受(shòu )罪(zuì )益(yì )寡(guǎ )。”子(zǐ )曰(yuē ):“事(shì )君(jūn )大(dà )言(yán )入(rù )则(zé )望(wàng )大(dà )利(lì ),小(xiǎo )言(yán )入(rù )则(zé )望(wàng )小(xiǎo )利(lì );故(gù )君(jūn )子(zǐ )不(bú )以(yǐ )小(xiǎo )言(yán )受(shòu )大(dà )禄(lù ),不(bú )以(yǐ )大(dà )言(yán )受(shòu )小(xiǎo )禄(lù )。《易(yì )》曰(yuē ):‘不(bú )家(jiā )食(shí ),吉(jí )。’”子(zǐ )曰(yuē ):“事(shì )君(jūn )不(bú )下(xià )达(dá ),不(bú )尚(shàng )辞(cí ),非(fēi )其(qí )人(rén )弗(fú )自(zì )。小(xiǎo )雅(yǎ )曰(yuē ):‘靖(jìng )共(gòng )尔(ěr )位(wèi ),正(zhèng )直(zhí )是(shì )与(yǔ );神(shén )之(zhī )听(tīng )之(zhī ),式(shì )谷(gǔ )以(yǐ )女(nǚ )。’”子(zǐ )曰(yuē ):“事(shì )君(jūn )远(yuǎn )而(ér )谏(jiàn ),则(zé )谄(chǎn )也(yě );近(jìn )而(ér )不(bú )谏(jiàn ),则(zé )尸(shī )利(lì )也(yě )。”子(zǐ )曰(yuē ):“迩(ěr )臣(chén )守(shǒu )和(hé ),宰(zǎi )正(zhèng )百(bǎi )官(guān ),大(dà )臣(chén )虑(lǜ )四(sì )方(fāng )。”子(zǐ )曰(yuē ):“事(shì )君(jūn )欲(yù )谏(jiàn )不(bú )欲(yù )陈(chén )。《诗(shī )》云(yún ):‘心(xīn )乎(hū )爱(ài )矣(yǐ ),瑕(xiá )不(bú )谓(wèi )矣(yǐ );中(zhōng )心(xīn )藏(cáng )之(zhī ),何(hé )日(rì )忘(wàng )之(zhī )。’”子(zǐ )曰(yuē ):“事(shì )君(jūn )难(nán )进(jìn )而(ér )易(yì )退(tuì ),则(zé )位(wèi )有(yǒu )序(xù );易(yì )进(jìn )而(ér )难(nán )退(tuì )则(zé )乱(luàn )也(yě )。故(gù )君(jūn )子(zǐ )三(sān )揖(yī )而(ér )进(jìn ),一(yī )辞(cí )而(ér )退(tuì ),以(yǐ )远(yuǎn )乱(luàn )也(yě )。”子(zǐ )曰(yuē ):“事(shì )君(jūn )三(sān )违(wéi )而(ér )不(bú )出(chū )竟(jìng ),则(zé )利(lì )禄(lù )也(yě );人(rén )虽(suī )曰(yuē )不(bú )要(yào ),吾(wú )弗(fú )信(xìn )也(yě )。”子(zǐ )曰(yuē ):“事(shì )君(jūn )慎(shèn )始(shǐ )而(ér )敬(jìng )终(zhōng )。”子(zǐ )曰(yuē ):“事(shì )君(jūn )可(kě )贵(guì )可(kě )贱(jiàn ),可(kě )富(fù )可(kě )贫(pín ),可(kě )生(shēng )可(kě )杀(shā ),而(ér )不(bú )可(kě )使(shǐ )为(wéi )乱(luàn )。”子(zǐ )曰(yuē ):“事(shì )君(jūn ),军(jūn )旅(lǚ )不(bú )辟(pì )难(nán ),朝(cháo )廷(tíng )不(bú )辞(cí )贱(jiàn );处(chù )其(qí )位(wèi )而(ér )不(bú )履(lǚ )其(qí )事(shì )则(zé )乱(luàn )也(yě )。故(gù )君(jūn )使(shǐ )其(qí )臣(chén )得(dé )志(zhì ),则(zé )慎(shèn )虑(lǜ )而(ér )从(cóng )之(zhī );否(fǒu ),则(zé )孰(shú )虑(lǜ )而(ér )从(cóng )之(zhī )。终(zhōng )事(shì )而(ér )退(tuì ),臣(chén )之(zhī )厚(hòu )也(yě )。《易(yì )》曰(yuē ):‘不(bú )事(shì )王(wáng )侯(hóu ),高(gāo )尚(shàng )其(qí )事(shì )。’”子(zǐ )曰(yuē ):“唯(wéi )天(tiān )子(zǐ )受(shòu )命(mìng )于(yú )天(tiān ),士(shì )受(shòu )命(mìng )于(yú )君(jūn )。故(gù )君(jūn )命(mìng )顺(shùn )则(zé )臣(chén )有(yǒu )顺(shùn )命(mìng );君(jūn )命(mìng )逆(nì )则(zé )臣(chén )有(yǒu )逆(nì )命(mìng )。《诗(shī )》曰(yuē ):‘鹊(què )之(zhī )姜(jiāng )姜(jiāng ),鹑(chún )之(zhī )贲(bēn )贲(bēn );人(rén )之(zhī )无(wú )良(liáng ),我(wǒ )以(yǐ )为(wéi )君(jūn )。’”

子(zǐ )曰(yuē ):“君(jūn )子(zǐ )不(bú )以(yǐ )辞(cí )尽(jìn )人(rén )。故(gù )天(tiān )下(xià )有(yǒu )道(dào ),则(zé )行(háng )有(yǒu )枝(zhī )叶(yè );天(tiān )下(xià )无(wú )道(dào ),则(zé )辞(cí )有(yǒu )枝(zhī )叶(yè )。是(shì )故(gù )君(jūn )子(zǐ )于(yú )有(yǒu )丧(sàng )者(zhě )之(zhī )侧(cè ),不(bú )能(néng )赙(fù )焉(yān ),则(zé )不(bú )问(wèn )其(qí )所(suǒ )费(fèi );于(yú )有(yǒu )病(bìng )者(zhě )之(zhī )侧(cè ),不(bú )能(néng )馈(kuì )焉(yān ),则(zé )不(bú )问(wèn )其(qí )所(suǒ )欲(yù );有(yǒu )客(kè ),不(bú )能(néng )馆(guǎn ),则(zé )不(bú )问(wèn )其(qí )所(suǒ )舍(shě )。故(gù )君(jūn )子(zǐ )之(zhī )接(jiē )如(rú )水(shuǐ ),小(xiǎo )人(rén )之(zhī )接(jiē )如(rú )醴(lǐ );君(jūn )子(zǐ )淡(dàn )以(yǐ )成(chéng ),小(xiǎo )人(rén )甘(gān )以(yǐ )坏(huài )。小(xiǎo )雅(yǎ )曰(yuē ):‘盗(dào )言(yán )孔(kǒng )甘(gān ),乱(luàn )是(shì )用(yòng )餤(dàn )。’”子(zǐ )曰(yuē ):“君(jūn )子(zǐ )不(bú )以(yǐ )口(kǒu )誉(yù )人(rén ),则(zé )民(mín )作(zuò )忠(zhōng )。故(gù )君(jūn )子(zǐ )问(wèn )人(rén )之(zhī )寒(hán ),则(zé )衣(yī )之(zhī );问(wèn )人(rén )之(zhī )饥(jī ),则(zé )食(shí )之(zhī );称(chēng )人(rén )之(zhī )美(měi ),则(zé )爵(jué )之(zhī )。国(guó )风(fēng )曰(yuē ):‘心(xīn )之(zhī )忧(yōu )矣(yǐ ),于(yú )我(wǒ )归(guī )说(shuō )。’”子(zǐ )曰(yuē ):“口(kǒu )惠(huì )而(ér )实(shí )不(bú )至(zhì ),怨(yuàn )菑(zī )及(jí )其(qí )身(shēn )。是(shì )故(gù )君(jūn )子(zǐ )与(yǔ )其(qí )有(yǒu )诺(nuò )责(zé )也(yě ),宁(níng )有(yǒu )已(yǐ )怨(yuàn )。国(guó )风(fēng )曰(yuē ):‘言(yán )笑(xiào )晏(yàn )晏(yàn ),信(xìn )誓(shì )旦(dàn )旦(dàn ),不(bú )思(sī )其(qí )反(fǎn );反(fǎn )是(shì )不(bú )思(sī ),亦(yì )已(yǐ )焉(yān )哉(zāi )!’”子(zǐ )曰(yuē ):“君(jūn )子(zǐ )不(bú )以(yǐ )色(sè )亲(qīn )人(rén );情(qíng )疏(shū )而(ér )貌(mào )亲(qīn ),在(zài )小(xiǎo )人(rén )则(zé )穿(chuān )窬(yú )之(zhī )盗(dào )也(yě )与(yǔ )?”子(zǐ )曰(yuē ):“情(qíng )欲(yù )信(xìn ),辞(cí )欲(yù )巧(qiǎo )。”

子(zǐ )言(yán )之(zhī ):“昔(xī )三(sān )代(dài )明(míng )王(wáng )皆(jiē )事(shì )天(tiān )地(dì )之(zhī )神(shén )明(míng ),无(wú )非(fēi )卜(bo )筮(shì )之(zhī )用(yòng ),不(bú )敢(gǎn )以(yǐ )其(qí )私(sī ),亵(xiè )事(shì )上(shàng )帝(dì )。是(shì )故(gù )不(bú )犯(fàn )日(rì )月(yuè ),不(bú )违(wéi )卜(bo )筮(shì )。卜(bo )筮(shì )不(bú )相(xiàng )袭(xí )也(yě )。大(dà )事(shì )有(yǒu )时(shí )日(rì );小(xiǎo )事(shì )无(wú )时(shí )日(rì ),有(yǒu )筮(shì )。外(wài )事(shì )用(yòng )刚(gāng )日(rì ),内(nèi )事(shì )用(yòng )柔(róu )日(rì )。不(bú )违(wéi )龟(guī )筮(shì )。”子(zǐ )曰(yuē ):“牲(shēng )牷(quán )礼(lǐ )乐(lè )齐(qí )盛(shèng ),是(shì )以(yǐ )无(wú )害(hài )乎(hū )鬼(guǐ )神(shén ),无(wú )怨(yuàn )乎(hū )百(bǎi )姓(xìng )。”子(zǐ )曰(yuē ):“后(hòu )稷(jì )之(zhī )祀(sì )易(yì )富(fù )也(yě );其(qí )辞(cí )恭(gōng ),其(qí )欲(yù )俭(jiǎn ),其(qí )禄(lù )及(jí )子(zǐ )孙(sūn )。《诗(shī )》曰(yuē ):‘后(hòu )稷(jì )兆(zhào )祀(sì ),庶(shù )无(wú )罪(zuì )悔(huǐ ),以(yǐ )迄(qì )于(yú )今(jīn )。’”子(zǐ )曰(yuē ):“大(dà )人(rén )之(zhī )器(qì )威(wēi )敬(jìng )。天(tiān )子(zǐ )无(wú )筮(shì );诸(zhū )侯(hóu )有(yǒu )守(shǒu )筮(shì )。天(tiān )子(zǐ )道(dào )以(yǐ )筮(shì );诸(zhū )侯(hóu )非(fēi )其(qí )国(guó )不(bú )以(yǐ )筮(shì )。卜(bo )宅(zhái )寝(qǐn )室(shì )。天(tiān )子(zǐ )不(bú )卜(bo )处(chù )大(dà )庙(miào )。”子(zǐ )曰(yuē ):“君(jūn )子(zǐ )敬(jìng )则(zé )用(yòng )祭(jì )器(qì )。是(shì )以(yǐ )不(bú )废(fèi )日(rì )月(yuè ),不(bú )违(wéi )龟(guī )筮(shì ),以(yǐ )敬(jìng )事(shì )其(qí )君(jūn )长(zhǎng ),是(shì )以(yǐ )上(shàng )不(bú )渎(dú )于(yú )民(mín ),下(xià )不(bú )亵(xiè )于(yú )上(shàng )。”

阅读:26110

打赏捐助〔Donate〕>>>

《表记》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库