汉纪五十六【登录】

《资治通鉴》 > 《汉纪》·六十卷 > 《汉纪五十六》 > 拼音版

起(qǐ )重(zhòng )光(guāng )大(dà )荒(huāng )落(luò ),尽(jìn )旃(zhān )蒙(méng )作(zuò )噩(è ),凡(fán )五(wǔ )年(nián )。

孝(xiào )献(xiàn )皇(huáng )帝(dì )己(jǐ )建(jiàn )安(ān )六(liù )年(nián )(辛(xīn )巳(sì ),公(gōng )元(yuán )二(èr )零(líng )一(yī )年(nián ))

春(chūn ),三(sān )月(yuè ),丁(dīng )卯(mǎo )朔(shuò ),日(rì )有(yǒu )食(shí )之(zhī )。

曹(cáo )操(cāo )就(jiù )谷(gǔ )于(yú )安(ān )民(mín )。以(yǐ )袁(yuán )绍(shào )新(xīn )破(pò ),欲(yù )以(yǐ )其(qí )间(jiān )击(jī )刘(liú )表(biǎo )。荀(xún )彧(yù )曰(yuē ):“绍(shào )既(jì )新(xīn )败(bài ),其(qí )众(zhòng )离(lí )心(xīn ),宜(yí )乘(chéng )其(qí )困(kùn ),遂(suí )定(dìng )之(zhī )。而(ér )欲(yù )远(yuǎn )师(shī )江(jiāng )、汉(hàn ),若(ruò )绍(shào )收(shōu )其(qí )馀(yú )烬(jìn ),承(chéng )虚(xū )以(yǐ )出(chū )人(rén )后(hòu ),则(zé )公(gōng )事(shì )去(qù )矣(yǐ )。”操(cāo )乃(nǎi )止(zhǐ )。夏(xià ),四(sì )月(yuè ),操(cāo )扬(yáng )兵(bīng )河(hé )上(shàng ),击(jī )袁(yuán )绍(shào )仓(cāng )亭(tíng )军(jūn ),破(pò )之(zhī )。秋(qiū ),九(jiǔ )月(yuè ),操(cāo )还(hái )许(xǔ )。

操(cāo )自(zì )击(jī )刘(liú )备(bèi )于(yú )汝(rǔ )南(nán ),备(bèi )奔(bēn )刘(liú )表(biǎo ),龚(gōng )都(dōu )等(děng )皆(jiē )散(sàn )。表(biǎo )闻(wén )备(bèi )至(zhì ),自(zì )出(chū )郊(jiāo )迎(yíng ),以(yǐ )上(shàng )宾(bīn )礼(lǐ )待(dài )之(zhī ),益(yì )其(qí )兵(bīng ),使(shǐ )屯(tún )新(xīn )野(yě )。备(bèi )在(zài )荆(jīng )州(zhōu )数(shù )年(nián ),尝(cháng )于(yú )表(biǎo )坐(zuò )起(qǐ )至(zhì )厕(cè ),慨(kǎi )然(rán )流(liú )涕(tì )。表(biǎo )怪(guài ),问(wèn )备(bèi ),备(bèi )曰(yuē ):“平(píng )常(cháng )身(shēn )不(bú )离(lí )鞍(ān ),髀(bì )肉(ròu )皆(jiē )消(xiāo )。今(jīn )不(bú )复(fù )骑(qí ),髀(bì )里(lǐ )肉(ròu )生(shēng )。日(rì )月(yuè )如(rú )流(liú ),老(lǎo )将(jiāng )至(zhì )矣(yǐ ),而(ér )功(gōng )业(yè )不(bú )建(jiàn ),是(shì )以(yǐ )悲(bēi )耳(ěr )。”

曹(cáo )操(cāo )遣(qiǎn )夏(xià )侯(hóu )渊(yuān )、张(zhāng )辽(liáo )围(wéi )昌(chāng )豨(xī )于(yú )东(dōng )海(hǎi ),数(shù )月(yuè ),粮(liáng )尽(jìn ),议(yì )引(yǐn )军(jūn )还(hái )。辽(liáo )谓(wèi )渊(yuān )曰(yuē ):“数(shù )日(rì )已(yǐ )来(lái ),每(měi )行(háng )诸(zhū )围(wéi ),豨(xī )辄(zhé )属(shǔ )目(mù )视(shì )辽(liáo ),又(yòu )其(qí )射(shè )矢(shǐ )更(gèng )稀(xī )。此(cǐ )必(bì )豨(xī )计(jì )犹(yóu )豫(yù ),故(gù )不(bú )力(lì )战(zhàn )。辽(liáo )欲(yù )挑(tiāo )与(yǔ )语(yǔ ),倘(tǎng )可(kě )诱(yòu )也(yě )。”乃(nǎi )使(shǐ )谓(wèi )豨(xī )曰(yuē ):“公(gōng )有(yǒu )命(mìng ),使(shǐ )辽(liáo )传(chuán )之(zhī )。”豨(xī )果(guǒ )下(xià )与(yǔ )辽(liáo )语(yǔ )。辽(liáo )为(wéi )说(shuō )操(cāo )神(shén )武(wǔ ),方(fāng )以(yǐ )德(dé )怀(huái )四(sì )方(fāng ),先(xiān )附(fù )者(zhě )受(shòu )大(dà )赏(shǎng ),豨(xī )乃(nǎi )许(xǔ )降(jiàng )。辽(liáo )遂(suí )单(dān )身(shēn )上(shàng )三(sān )公(gōng )山(shān ),入(rù )豨(xī )家(jiā ),拜(bài )妻(qī )子(zǐ ),豨(xī )欢(huān )喜(xǐ ),随(suí )辽(liáo )诣(yì )操(cāo )。操(cāo )遣(qiǎn )豨(xī )还(hái )。

赵(zhào )韪(wěi )围(wéi )刘(liú )璋(zhāng )于(yú )成(chéng )都(dōu )。东(dōng )州(zhōu )人(rén )恐(kǒng )见(jiàn )诛(zhū )灭(miè ),相(xiàng )与(yǔ )力(lì )战(zhàn ),韪(wěi )遂(suí )败(bài )退(tuì ),追(zhuī )至(zhì )江(jiāng )州(zhōu ),杀(shā )之(zhī )。庞(páng )羲(xī )惧(jù ),遣(qiǎn )吏(lì )程(chéng )祁(qí )宣(xuān )旨(zhǐ )于(yú )其(qí )父(fù )汉(hàn )昌(chāng )令(lìng )畿(jī ),索(suǒ )賨(cóng )兵(bīng )。畿(jī )曰(yuē ):“郡(jùn )合(hé )部(bù )曲(qǔ ),本(běn )不(bú )为(wéi )乱(luàn ),纵(zòng )有(yǒu )谗(chán )谀(yú ),要(yào )在(zài )尽(jìn )诚(chéng ),若(ruò )遂(suí )怀(huái )异(yì )志(zhì ),不(bú )敢(gǎn )闻(wén )命(mìng )。”羲(xī )更(gèng )使(shǐ )祁(qí )说(shuō )之(zhī ),畿(jī )曰(yuē ):“我(wǒ )受(shòu )牧(mù )恩(ēn ),当(dāng )为(wéi )尽(jìn )节(jiē );汝(rǔ )为(wéi )郡(jùn )吏(lì ),自(zì )宜(yí )效(xiào )力(lì )。不(bú )义(yì )之(zhī )事(shì ),有(yǒu )死(sǐ )不(bú )为(wéi )。”羲(xī )怒(nù ),使(shǐ )人(rén )谓(wèi )畿(jī )曰(yuē ):“不(bú )从(cóng )太(tài )守(shǒu ),祸(huò )将(jiāng )及(jí )家(jiā )!”畿(jī )曰(yuē ):“乐(lè )羊(yáng )食(shí )子(zǐ ),非(fēi )无(wú )父(fù )子(zǐ )之(zhī )恩(ēn ),大(dà )义(yì )然(rán )也(yě )。今(jīn )虽(suī )羹(gēng )祁(qí )以(yǐ )赐(cì )畿(jī ),畿(jī )啜(chuò )之(zhī )矣(yǐ )。”羲(xī )乃(nǎi )厚(hòu )谢(xiè )于(yú )璋(zhāng )。璋(zhāng )擢(zhuó )畿(jī )为(wéi )江(jiāng )阳(yáng )太(tài )守(shǒu )。朝(cháo )廷(tíng )闻(wén )益(yì )州(zhōu )乱(luàn ),以(yǐ )五(wǔ )官(guān )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )牛(niú )亶(dǎn )为(wéi )益(yì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。征(zhēng )璋(zhāng )为(wéi )卿(qīng ),不(bú )至(zhì )。

张(zhāng )鲁(lǔ )以(yǐ )鬼(guǐ )道(dào )教(jiāo )民(mín ),使(shǐ )病(bìng )者(zhě )自(zì )首(shǒu )其(qí )过(guò ),为(wéi )之(zhī )请(qǐng )祷(dǎo ),实(shí )无(wú )益(yì )于(yú )治(zhì )病(bìng ),然(rán )小(xiǎo )人(rén )昏(hūn )愚(yú ),竞(jìng )共(gòng )事(shì )之(zhī )。犯(fàn )法(fǎ )者(zhě ),三(sān )原(yuán ),然(rán )后(hòu )乃(nǎi )行(háng )刑(xíng )。不(bú )置(zhì )长(zhǎng )吏(lì ),皆(jiē )以(yǐ )祭(jì )酒(jiǔ )为(wéi )治(zhì )。民(mín )、夷(yí )便(biàn )乐(lè )之(zhī ),流(liú )移(yí )寄(jì )在(zài )其(qí )地(dì )者(zhě ),不(bú )敢(gǎn )不(bú )奉(fèng )其(qí )道(dào )。后(hòu )遂(suí )袭(xí )取(qǔ )巴(bā )郡(jùn ),朝(cháo )廷(tíng )力(lì )不(bú )能(néng )征(zhēng ),遂(suí )就(jiù )宠(chǒng )鲁(lǔ )为(wéi )镇(zhèn )民(mín )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng ),领(lǐng )汉(hàn )宁(níng )太(tài )守(shǒu ),通(tōng )贡(gòng )献(xiàn )而(ér )已(yǐ )。民(mín )有(yǒu )地(dì )中(zhōng )得(dé )玉(yù )印(yìn )者(zhě ),群(qún )下(xià )欲(yù )尊(zūn )鲁(lǔ )为(wéi )汉(hàn )宁(níng )王(wáng )。功(gōng )曹(cáo )巴(bā )西(xī )阎(yán )圃(pǔ )谏(jiàn )曰(yuē ):“汉(hàn )川(chuān )之(zhī )民(mín ),户(hù )出(chū )十(shí )万(wàn ),财(cái )富(fù )土(tǔ )沃(wò ),四(sì )面(miàn )险(xiǎn )固(gù )。上(shàng )匡(kuāng )天(tiān )子(zǐ ),则(zé )为(wéi )桓(huán )、文(wén ),次(cì )及(jí )窦(dòu )融(róng ),不(bú )失(shī )富(fù )贵(guì )。今(jīn )承(chéng )制(zhì )署(shǔ )置(zhì ),势(shì )足(zú )斩(zhǎn )断(duàn ),不(bú )烦(fán )于(yú )王(wáng )。愿(yuàn )且(qiě )不(bú )称(chēng ),勿(wù )为(wéi )祸(huò )先(xiān )。”鲁(lǔ )从(cóng )之(zhī )。

孝(xiào )献(xiàn )皇(huáng )帝(dì )己(jǐ )建(jiàn )安(ān )七(qī )年(nián )(壬(rén )午(wǔ ),公(gōng )元(yuán )二(èr )零(líng )二(èr )年(nián ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),曹(cáo )操(cāo )军(jūn )谯(qiáo ),遂(suí )至(zhì )浚(xùn )仪(yí ),治(zhì )睢(suī )阳(yáng )渠(qú )。遣(qiǎn )使(shǐ )以(yǐ )太(tài )牢(láo )祀(sì )桥(qiáo )玄(xuán )。进(jìn )军(jūn )官(guān )渡(dù )。

袁(yuán )绍(shào )自(zì )军(jūn )败(bài ),惭(cán )愤(fèn ),发(fā )病(bìng )呕(ǒu )血(xuè );夏(xià ),五(wǔ )月(yuè ),薨(hōng )。初(chū ),绍(shào )有(yǒu )三(sān )子(zǐ ):谭(tán )、熙(xī )、尚(shàng )。绍(shào )后(hòu )妻(qī )刘(liú )氏(shì )爱(ài )尚(shàng ),数(shù )称(chēng )于(yú )绍(shào )。绍(shào )欲(yù )以(yǐ )为(wéi )后(hòu ),而(ér )未(wèi )显(xiǎn )言(yán )之(zhī )。乃(nǎi )以(yǐ )谭(tán )继(jì )兄(xiōng )后(hòu ),出(chū )为(wéi )青(qīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。沮(jǔ )授(shòu )谏(jiàn )曰(yuē ):“世(shì )称(chēng )万(wàn )人(rén )逐(zhú )兔(tù ),一(yī )人(rén )获(huò )之(zhī ),贪(tān )者(zhě )悉(xī )止(zhǐ ),分(fèn )定(dìng )故(gù )也(yě )。谭(tán )长(zhǎng )子(zǐ ),当(dāng )为(wéi )嗣(sì ),而(ér )斥(chì )使(shǐ )居(jū )外(wài ),祸(huò )其(qí )始(shǐ )此(cǐ )矣(yǐ )。”绍(shào )曰(yuē ):“吾(wú )欲(yù )令(lìng )诸(zhū )子(zǐ )各(gè )据(jù )一(yī )州(zhōu ),以(yǐ )视(shì )其(qí )能(néng )。”于(yú )是(shì )以(yǐ )中(zhōng )子(zǐ )熙(xī )为(wéi )幽(yōu )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),外(wài )甥(shēng )高(gāo )幹(gàn )为(wéi )并(bìng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。逄(páng )纪(jì )、审(shěn )配(pèi )素(sù )为(wéi )谭(tán )所(suǒ )疾(jí ),辛(xīn )评(píng )、郭(guō )图(tú )皆(jiē )附(fù )于(yú )谭(tán ),而(ér )与(yǔ )配(pèi )、纪(jì )有(yǒu )隙(xì )。及(jí )绍(shào )薨(hōng ),众(zhòng )以(yǐ )谭(tán )长(zhǎng ),欲(yù )立(lì )之(zhī )。配(pèi )等(děng )恐(kǒng )谭(tán )立(lì )而(ér )评(píng )等(děng )为(wéi )害(hài ),遂(suí )矫(jiǎo )绍(shào )遗(yí )命(mìng ),奉(fèng )尚(shàng )为(wéi )嗣(sì )。谭(tán )至(zhì ),不(bú )得(dé )立(lì ),自(zì )称(chēng )车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn ),屯(tún )黎(lí )阳(yáng )。尚(shàng )少(shǎo )与(yǔ )之(zhī )兵(bīng ),而(ér )使(shǐ )逄(páng )纪(jì )随(suí )之(zhī )。谭(tán )求(qiú )益(yì )兵(bīng ),审(shěn )配(pèi )等(děng )又(yòu )议(yì )不(bú )与(yǔ )。谭(tán )怒(nù ),杀(shā )逄(páng )纪(jì )。秋(qiū ),九(jiǔ )月(yuè ),曹(cáo )操(cāo )渡(dù )河(hé )攻(gōng )谭(tán )。谭(tán )告(gào )急(jí )于(yú )尚(shàng ),尚(shàng )留(liú )审(shěn )配(pèi )守(shǒu )鄴(yè ),自(zì )将(jiāng )助(zhù )谭(tán ),与(yǔ )操(cāo )相(xiàng )拒(jù )。连(lián )战(zhàn ),谭(tán )、尚(shàng )数(shù )败(bài ),退(tuì )而(ér )固(gù )守(shǒu )。尚(shàng )遣(qiǎn )所(suǒ )置(zhì )河(hé )东(dōng )太(tài )守(shǒu )郭(guō )援(yuán ),与(yǔ )高(gāo )幹(gàn )、匈(xiōng )奴(nú )南(nán )单(dān )于(yú )共(gòng )攻(gōng )河(hé )东(dōng ),发(fā )使(shǐ )与(yǔ )关(guān )中(zhōng )诸(zhū )将(jiāng )马(mǎ )腾(téng )等(děng )连(lián )兵(bīng ),腾(téng )等(děng )阴(yīn )许(xǔ )之(zhī ),援(yuán )所(suǒ )经(jīng )城(chéng )邑(yì )皆(jiē )下(xià )。河(hé )东(dōng )郡(jùn )吏(lì )贾(jiǎ )逵(kuí )守(shǒu )绛(jiàng ),援(yuán )攻(gōng )之(zhī )急(jí );城(chéng )将(jiāng )溃(kuì ),父(fù )老(lǎo )与(yǔ )援(yuán )约(yuē ),不(bú )害(hài )逵(kuí )乃(nǎi )降(jiàng ),援(yuán )许(xǔ )之(zhī )。援(yuán )欲(yù )使(shǐ )逵(kuí )为(wéi )将(jiāng ),以(yǐ )兵(bīng )劫(jié )之(zhī ),逵(kuí )不(bú )动(dòng )。左(zuǒ )右(yòu )引(yǐn )逵(kuí )使(shǐ )叩(kòu )头(tóu ),逵(kuí )叱(chì )之(zhī )曰(yuē ):“安(ān )有(yǒu )国(guó )家(jiā )长(zhǎng )吏(lì )为(wéi )贼(zéi )叩(kòu )头(tóu )!”援(yuán )怒(nù ),将(jiāng )斩(zhǎn )之(zhī ),或(huò )伏(fú )其(qí )上(shàng )以(yǐ )救(jiù )之(zhī )。绛(jiàng )吏(lì )民(mín )闻(wén )将(jiāng )杀(shā )逵(kuí ),皆(jiē )乘(chéng )城(chéng )呼(hū )曰(yuē ):“负(fù )约(yuē )杀(shā )我(wǒ )贤(xián )君(jūn ),宁(níng )俱(jù )死(sǐ )耳(ěr )!”乃(nǎi )困(kùn )于(yú )壶(hú )关(guān ),著(zhe )土(tǔ )窖(jiào )中(zhōng ),盖(gài )以(yǐ )车(chē )轮(lún )。逵(kuí )谓(wèi )守(shǒu )者(zhě )曰(yuē ):“此(cǐ )间(jiān )无(wú )健(jiàn )儿(ér )邪(xié ),而(ér )使(shǐ )义(yì )士(shì )死(sǐ )此(cǐ )中(zhōng )乎(hū )?”有(yǒu )祝(zhù )公(gōng )道(dào )者(zhě ),适(shì )闻(wén )其(qí )言(yán ),乃(nǎi )夜(yè )往(wǎng ),盗(dào )引(yǐn )出(chū )逵(kuí ),折(shé )械(xiè )遣(qiǎn )去(qù ),不(bú )语(yǔ )其(qí )姓(xìng )名(míng )。

曹(cáo )操(cāo )使(shǐ )司(sī )隶(lì )校(xiào )尉(wèi )钟(zhōng )繇(yáo )围(wéi )南(nán )单(dān )于(yú )于(yú )平(píng )阳(yáng ),未(wèi )拔(bá )而(ér )援(yuán )至(zhì )。繇(yáo )使(shǐ )新(xīn )丰(fēng )令(lìng )冯(féng )翊(yì )张(zhāng )既(jì )说(shuō )马(mǎ )腾(téng ),为(wéi )言(yán )利(lì )害(hài )。腾(téng )疑(yí )未(wèi )决(jué )。傅(fù )幹(gàn )说(shuō )腾(téng )曰(yuē ):“古(gǔ )人(rén )有(yǒu )言(yán )‘顺(shùn )道(dào )者(zhě )昌(chāng ),逆(nì )德(dé )者(zhě )亡(wáng )’,曹(cáo )公(gōng )奉(fèng )天(tiān )子(zǐ )诛(zhū )暴(bào )乱(luàn ),法(fǎ )明(míng )政(zhèng )治(zhì ),上(shàng )下(xià )用(yòng )命(mìng ),可(kě )谓(wèi )顺(shùn )道(dào )矣(yǐ )。袁(yuán )氏(shì )恃(shì )其(qí )强(qiáng )大(dà ),背(bèi )弃(qì )王(wáng )命(mìng ),驱(qū )胡(hú )虏(lǔ )以(yǐ )陵(líng )中(zhōng )国(guó ),可(kě )谓(wèi )逆(nì )德(dé )矣(yǐ )。今(jīn )将(jiāng )军(jūn )既(jì )事(shì )有(yǒu )道(dào ),不(bú )尽(jìn )其(qí )力(lì ),阴(yīn )怀(huái )两(liǎng )端(duān ),欲(yù )以(yǐ )坐(zuò )观(guān )成(chéng )败(bài );吾(wú )恐(kǒng )成(chéng )败(bài )既(jì )定(dìng ),奉(fèng )辞(cí )责(zé )罪(zuì ),将(jiāng )军(jūn )先(xiān )为(wéi )诛(zhū )首(shǒu )矣(yǐ )!”于(yú )是(shì )腾(téng )惧(jù )。幹(gàn )因(yīn )曰(yuē ):“智(zhì )者(zhě )转(zhuǎn )祸(huò )为(wéi )福(fú )。今(jīn )曹(cáo )公(gōng )与(yǔ )袁(yuán )氏(shì )相(xiàng )持(chí ),而(ér )高(gāo )幹(gàn )、郭(guō )援(yuán )合(hé )攻(gōng )河(hé )东(dōng )。曹(cáo )公(gōng )虽(suī )有(yǒu )万(wàn )全(quán )之(zhī )计(jì ),不(bú )能(néng )禁(jìn )河(hé )东(dōng )之(zhī )不(bú )危(wēi )也(yě )。将(jiāng )军(jūn )诚(chéng )能(néng )引(yǐn )兵(bīng )讨(tǎo )援(yuán ),内(nèi )外(wài )击(jī )之(zhī ),其(qí )势(shì )必(bì )举(jǔ )。是(shì )将(jiāng )军(jūn )一(yī )举(jǔ ),断(duàn )袁(yuán )氏(shì )之(zhī )臂(bì ),解(jiě )一(yī )方(fāng )之(zhī )急(jí ),曹(cáo )公(gōng )必(bì )重(zhòng )德(dé )将(jiāng )军(jūn ),将(jiāng )军(jūn )功(gōng )名(míng )无(wú )与(yǔ )比(bǐ )矣(yǐ )。”腾(téng )乃(nǎi )遣(qiǎn )子(zǐ )超(chāo )将(jiāng )兵(bīng )万(wàn )馀(yú )人(rén )与(yǔ )繇(yáo )会(huì )。初(chū ),诸(zhū )将(jiāng )以(yǐ )郭(guō )援(yuán )众(zhòng )盛(shèng ),欲(yù )释(shì )平(píng )阳(yáng )去(qù )。钟(zhōng )繇(yáo )曰(yuē ):“袁(yuán )氏(shì )方(fāng )强(qiáng ),援(yuán )之(zhī )来(lái ),关(guān )中(zhōng )阴(yīn )与(yǔ )之(zhī )通(tōng ),所(suǒ )以(yǐ )未(wèi )悉(xī )叛(pàn )者(zhě ),顾(gù )吾(wú )威(wēi )名(míng )故(gù )耳(ěr )。若(ruò )弃(qì )而(ér )去(qù ),示(shì )之(zhī )以(yǐ )弱(ruò ),所(suǒ )在(zài )之(zhī )民(mín ),谁(shuí )非(fēi )寇(kòu )仇(chóu )?纵(zòng )吾(wú )欲(yù )归(guī ),其(qí )得(dé )至(zhì )乎(hū )?此(cǐ )为(wéi )未(wèi )战(zhàn )先(xiān )自(zì )败(bài )也(yě )。且(qiě )援(yuán )刚(gāng )愎(bì )好(hǎo )胜(shèng ),必(bì )易(yì )吾(wú )军(jūn ),若(ruò )渡(dù )汾(fén )为(wéi )营(yíng ),及(jí )其(qí )未(wèi )济(jì )击(jī )之(zhī ),可(kě )大(dà )克(kè )也(yě )。”援(yuán )至(zhì ),果(guǒ )径(jìng )前(qián )渡(dù )汾(fén ),众(zhòng )止(zhǐ )之(zhī ),不(bú )从(cóng )。济(jì )水(shuǐ )未(wèi )半(bàn ),繇(yáo )击(jī ),大(dà )破(pò )之(zhī )。战(zhàn )罢(bà ),众(zhòng )人(rén )皆(jiē )言(yán )援(yuán )死(sǐ )而(ér )不(bú )得(dé )其(qí )首(shǒu )。援(yuán ),繇(yáo )之(zhī )甥(shēng )也(yě )。晚(wǎn )后(hòu ),马(mǎ )超(chāo )校(xiào )尉(wèi )南(nán )安(ān )庞(páng )德(dé ),于(yú )鞬(jiān )中(zhōng )出(chū )一(yī )头(tóu ),繇(yáo )见(jiàn )之(zhī )而(ér )哭(kū )。德(dé )谢(xiè )繇(yáo ),繇(yáo )曰(yuē ):“援(yuán )虽(suī )我(wǒ )甥(shēng ),乃(nǎi )国(guó )贼(zéi )也(yě ),卿(qīng )何(hé )谢(xiè )之(zhī )有(yǒu )!”南(nán )单(dān )于(yú )遂(suí )降(jiàng )。

刘(liú )表(biǎo )使(shǐ )刘(liú )备(bèi )北(běi )侵(qīn ),至(zhì )叶(yè ),曹(cáo )操(cāo )遣(qiǎn )夏(xià )侯(hóu )惇(dūn )、于(yú )禁(jìn )等(děng )拒(jù )之(zhī )。备(bèi )一(yī )旦(dàn )烧(shāo )屯(tún )去(qù ),惇(dūn )等(děng )追(zhuī )之(zhī )。裨(bì )将(jiāng )军(jūn )巨(jù )鹿(lù )李(lǐ )典(diǎn )曰(yuē ):“贼(zéi )无(wú )故(gù )退(tuì ),疑(yí )必(bì )有(yǒu )伏(fú )。南(nán )道(dào )窄(zhǎi )狭(xiá ),草(cǎo )木(mù )深(shēn ),不(bú )可(kě )追(zhuī )也(yě )。”惇(dūn )等(děng )不(bú )听(tīng ),使(shǐ )典(diǎn )留(liú )守(shǒu )而(ér )追(zhuī )之(zhī ),果(guǒ )入(rù )伏(fú )里(lǐ ),兵(bīng )大(dà )败(bài )。典(diǎn )往(wǎng )救(jiù )之(zhī ),备(bèi )乃(nǎi )退(tuì )。

曹(cáo )操(cāo )下(xià )书(shū )责(zé )孙(sūn )权(quán )任(rèn )子(zǐ ),权(quán )召(zhào )群(qún )僚(liáo )会(huì )议(yì ),张(zhāng )昭(zhāo )、秦(qín )松(sōng )等(děng )犹(yóu )豫(yù )不(bú )决(jué )。权(quán )引(yǐn )周(zhōu )瑜(yú )诣(yì )吴(wú )夫(fū )人(rén )前(qián )定(dìng )议(yì ),瑜(yú )曰(yuē ):“昔(xī )楚(chǔ )国(guó )初(chū )封(fēng ),不(bú )满(mǎn )百(bǎi )里(lǐ )之(zhī )地(dì )。继(jì )嗣(sì )贤(xián )能(néng ),广(guǎng )土(tǔ )开(kāi )境(jìng ),遂(suí )据(jù )荆(jīng )、扬(yáng ),至(zhì )于(yú )南(nán )海(hǎi ),传(chuán )业(yè )延(yán )祚(zuò ),九(jiǔ )百(bǎi )馀(yú )年(nián )。今(jīn )将(jiāng )军(jūn )承(chéng )父(fù )兄(xiōng )馀(yú )资(zī ),兼(jiān )六(liù )郡(jùn )之(zhī )众(zhòng ),兵(bīng )精(jīng )粮(liáng )多(duō ),将(jiāng )士(shì )用(yòng )命(mìng ),铸(zhù )山(shān )为(wéi )铜(tóng ),煮(zhǔ )海(hǎi )为(wéi )盐(yán ),境(jìng )内(nèi )富(fù )饶(ráo ),人(rén )不(bú )思(sī )乱(luàn ),有(yǒu )何(hé )逼(bī )迫(pò )而(ér )欲(yù )送(sòng )质(zhì )!质(zhì )一(yī )入(rù ),不(bú )得(dé )不(bú )与(yǔ )曹(cáo )氏(shì )相(xiàng )首(shǒu )尾(wěi ),与(yǔ )相(xiàng )首(shǒu )尾(wěi ),则(zé )命(mìng )召(zhào )不(bú )得(dé )不(bú )往(wǎng ),如(rú )此(cǐ ),便(biàn )见(jiàn )制(zhì )于(yú )人(rén )也(yě )。极(jí )不(bú )过(guò )一(yī )侯(hóu )印(yìn ),仆(pú )从(cóng )十(shí )馀(yú )人(rén ),车(chē )数(shù )乘(chéng ),马(mǎ )数(shù )匹(pǐ ),岂(qǐ )与(yǔ )南(nán )面(miàn )称(chēng )孤(gū )同(tóng )哉(zāi )!不(bú )如(rú )勿(wù )遣(qiǎn ),徐(xú )观(guān )其(qí )变(biàn )。若(ruò )曹(cáo )氏(shì )能(néng )率(lǜ )义(yì )以(yǐ )正(zhèng )天(tiān )下(xià ),将(jiāng )军(jūn )事(shì )之(zhī )未(wèi )晚(wǎn );若(ruò )图(tú )为(wéi )暴(bào )乱(luàn ),彼(bǐ )自(zì )亡(wáng )之(zhī )不(bú )暇(xiá ),焉(yān )能(néng )害(hài )人(rén )!”吴(wú )夫(fū )人(rén )曰(yuē ):“公(gōng )瑾(jǐn )议(yì )是(shì )也(yě )。公(gōng )瑾(jǐn )与(yǔ )伯(bó )符(fú )同(tóng )年(nián ),小(xiǎo )一(yī )月(yuè )耳(ěr ),我(wǒ )视(shì )之(zhī )如(rú )子(zǐ )也(yě ),汝(rǔ )其(qí )兄(xiōng )事(shì )之(zhī )。”遂(suí )不(bú )送(sòng )质(zhì )。

孝(xiào )献(xiàn )皇(huáng )帝(dì )己(jǐ )建(jiàn )安(ān )八(bā )年(nián )(癸(guǐ )未(wèi ),公(gōng )元(yuán )二(èr )零(líng )三(sān )年(nián ))

春(chūn ),二(èr )月(yuè ),曹(cáo )操(cāo )攻(gōng )黎(lí )阳(yáng ),与(yǔ )袁(yuán )谭(tán )、袁(yuán )尚(shàng )战(zhàn )于(yú )城(chéng )下(xià ),谭(tán )、尚(shàng )败(bài )走(zǒu ),还(hái )鄴(yè )。夏(xià ),四(sì )月(yuè ),操(cāo )追(zhuī )至(zhì )鄴(yè ),收(shōu )其(qí )麦(mài )。诸(zhū )将(jiāng )欲(yù )乘(chéng )胜(shèng )遂(suí )攻(gōng )之(zhī ),郭(guō )嘉(jiā )曰(yuē ):“袁(yuán )绍(shào )爱(ài )此(cǐ )二(èr )子(zǐ ),莫(mò )適(shì )立(lì )也(yě )。今(jīn )权(quán )力(lì )相(xiàng )侔(móu ),各(gè )有(yǒu )党(dǎng )与(yǔ ),急(jí )之(zhī )则(zé )相(xiàng )保(bǎo ),缓(huǎn )之(zhī )则(zé )争(zhēng )心(xīn )生(shēng )。不(bú )如(rú )南(nán )向(xiàng )荆(jīng )州(zhōu )以(yǐ )待(dài )其(qí )变(biàn ),变(biàn )成(chéng )而(ér )后(hòu )击(jī )之(zhī ),可(kě )一(yī )举(jǔ )定(dìng )也(yě )。”操(cāo )曰(yuē ):“善(shàn )!”五(wǔ )月(yuè ),操(cāo )还(hái )许(xǔ ),留(liú )其(qí )将(jiāng )贾(jiǎ )信(xìn )屯(tún )黎(lí )阳(yáng )。

谭(tán )谓(wèi )尚(shàng )曰(yuē ):“我(wǒ )铠(kǎi )甲(jiǎ )不(bú )精(jīng ),故(gù )前(qián )为(wéi )曹(cáo )操(cāo )所(suǒ )败(bài )。今(jīn )操(cāo )军(jūn )退(tuì ),人(rén )怀(huái )归(guī )志(zhì ),及(jí )其(qí )未(wèi )济(jì ),出(chū )兵(bīng )掩(yǎn )之(zhī ),可(kě )令(lìng )大(dà )溃(kuì ),此(cǐ )策(cè )不(bú )可(kě )失(shī )也(yě )。”尚(shàng )疑(yí )之(zhī ),既(jì )不(bú )益(yì )兵(bīng ),又(yòu )不(bú )易(yì )甲(jiǎ )。谭(tán )大(dà )怒(nù ),郭(guō )图(tú )、辛(xīn )评(píng )因(yīn )谓(wèi )谭(tán )曰(yuē ):“使(shǐ )先(xiān )公(gōng )出(chū )将(jiāng )军(jūn )为(wéi )兄(xiōng )后(hòu )者(zhě ),皆(jiē )审(shěn )配(pèi )之(zhī )谋(móu )也(yě )。”谭(tán )遂(suí )引(yǐn )兵(bīng )攻(gōng )尚(shàng ),战(zhàn )于(yú )门(mén )外(wài )。谭(tán )败(bài ),引(yǐn )兵(bīng )还(hái )南(nán )皮(pí )。别(bié )驾(jià )北(běi )海(hǎi )王(wáng )修(xiū )率(lǜ )吏(lì )民(mín )自(zì )青(qīng )州(zhōu )往(wǎng )救(jiù )谭(tán )。谭(tán )欲(yù )更(gèng )还(hái )攻(gōng )尚(shàng ),修(xiū )曰(yuē ):“兄(xiōng )弟(dì )者(zhě ),左(zuǒ )右(yòu )手(shǒu )也(yě )。譬(pì )人(rén )将(jiāng )斗(dòu )而(ér )断(duàn )其(qí )右(yòu )手(shǒu ),曰(yuē )‘我(wǒ )必(bì )胜(shèng )’,其(qí )可(kě )乎(hū )?夫(fū )弃(qì )兄(xiōng )弟(dì )而(ér )不(bú )亲(qīn ),天(tiān )下(xià )其(qí )谁(shuí )亲(qīn )之(zhī )!彼(bǐ )谗(chán )人(rén )离(lí )间(jiān )骨(gǔ )肉(ròu )以(yǐ )求(qiú )一(yī )朝(cháo )之(zhī )利(lì ),愿(yuàn )塞(sāi )耳(ěr )勿(wù )听(tīng )也(yě )。若(ruò )斩(zhǎn )佞(nìng )臣(chén )数(shù )人(rén ),复(fù )相(xiàng )亲(qīn )睦(mù ),以(yǐ )御(yù )四(sì )方(fāng ),可(kě )横(héng )行(háng )于(yú )天(tiān )下(xià )。”谭(tán )不(bú )从(cóng )。谭(tán )将(jiāng )刘(liú )询(xún )起(qǐ )兵(bīng )漯(luò )阴(yīn )以(yǐ )叛(pàn )谭(tán ),诸(zhū )城(chéng )皆(jiē )应(yīng )之(zhī )。谭(tán )叹(tàn )曰(yuē ):“今(jīn )举(jǔ )州(zhōu )皆(jiē )叛(pàn ),岂(qǐ )孤(gū )之(zhī )不(bú )德(dé )邪(xié )?”王(wáng )修(xiū )曰(yuē ):“东(dōng )莱(lái )太(tài )守(shǒu )管(guǎn )统(tǒng ),虽(suī )在(zài )海(hǎi )表(biǎo ),此(cǐ )人(rén )不(bú )反(fǎn ),必(bì )来(lái )。”后(hòu )十(shí )馀(yú )日(rì ),统(tǒng )果(guǒ )弃(qì )其(qí )妻(qī )子(zǐ )来(lái )赴(fù )谭(tán ),妻(qī )子(zǐ )为(wéi )贼(zéi )所(suǒ )杀(shā )。谭(tán )更(gèng )以(yǐ )统(tǒng )为(wéi )乐(lè )安(ān )太(tài )守(shǒu )。

秋(qiū ),八(bā )月(yuè ),操(cāo )击(jī )刘(liú )表(biǎo ),军(jūn )于(yú )西(xī )平(píng )。

袁(yuán )尚(shàng )自(zì )将(jiāng )攻(gōng )袁(yuán )谭(tán ),大(dà )破(pò )之(zhī )。谭(tán )奔(bēn )平(píng )原(yuán ),婴(yīng )城(chéng )固(gù )守(shǒu )。尚(shàng )围(wéi )之(zhī )急(jí ),谭(tán )遣(qiǎn )辛(xīn )评(píng )弟(dì )毘(pí )诣(yì )曹(cáo )操(cāo )请(qǐng )救(jiù )。刘(liú )表(biǎo )以(yǐ )书(shū )谏(jiàn )谭(tán )曰(yuē ):“君(jūn )子(zǐ )违(wéi )难(nán )不(bú )适(shì )仇(chóu )国(guó ),交(jiāo )绝(jué )不(bú )出(chū )恶(è )声(shēng ),况(kuàng )忘(wàng )先(xiān )人(rén )之(zhī )仇(chóu ),弃(qì )亲(qīn )戚(qī )之(zhī )好(hǎo ),而(ér )为(wéi )万(wàn )世(shì )之(zhī )戒(jiè ),遗(yí )同(tóng )盟(méng )之(zhī )耻(chǐ )哉(zāi )!若(ruò )冀(jì )州(zhōu )有(yǒu )不(bú )弟(dì )之(zhī )傲(ào ),仁(rén )君(jūn )当(dāng )降(jiàng )志(zhì )辱(rǔ )身(shēn ),以(yǐ )济(jì )事(shì )为(wéi )务(wù ),事(shì )定(dìng )之(zhī )后(hòu ),使(shǐ )天(tiān )下(xià )平(píng )其(qí )曲(qǔ )直(zhí ),不(bú )亦(yì )为(wéi )高(gāo )义(yì )邪(xié )?”又(yòu )与(yǔ )尚(shàng )书(shū )曰(yuē ):“金(jīn )、木(mù )、水(shuǐ )、火(huǒ )以(yǐ )刚(gāng )柔(róu )相(xiàng )济(jì ),然(rán )后(hòu )克(kè )得(dé )其(qí )和(hé ),能(néng )为(wéi )民(mín )用(yòng )。今(jīn )青(qīng )州(zhōu )天(tiān )性(xìng )峭(qiào )急(jí ),迷(mí )于(yú )曲(qǔ )直(zhí )。仁(rén )君(jūn )度(dù )数(shù )弘(hóng )广(guǎng ),绰(chāo )然(rán )有(yǒu )馀(yú ),当(dāng )以(yǐ )大(dà )包(bāo )小(xiǎo ),以(yǐ )优(yōu )容(róng )劣(liè ),先(xiān )除(chú )曹(cáo )操(cāo )以(yǐ )卒(zú )先(xiān )公(gōng )之(zhī )恨(hèn ),事(shì )定(dìng )之(zhī )后(hòu ),乃(nǎi )议(yì )曲(qǔ )直(zhí )之(zhī )计(jì ),不(bú )亦(yì )善(shàn )乎(hū )!若(ruò )迷(mí )而(ér )不(bú )反(fǎn ),则(zé )胡(hú )夷(yí )将(jiāng )有(yǒu )讥(jī )诮(qiào )之(zhī )言(yán ),况(kuàng )我(wǒ )同(tóng )盟(méng ),复(fù )能(néng )戮(lù )力(lì )为(wéi )君(jūn )之(zhī )役(yì )哉(zāi )?此(cǐ )韩(hán )卢(lú )、东(dōng )郭(guō )自(zì )困(kùn )于(yú )前(qián )面(miàn )遗(yí )田(tián )父(fù )之(zhī )获(huò )者(zhě )也(yě )。”谭(tán )、尚(shàng )皆(jiē )不(bú )从(cóng )。

辛(xīn )毘(pí )至(zhì )西(xī )平(píng )见(jiàn )曹(cáo )操(cāo ),致(zhì )谭(tán )意(yì ),群(qún )下(xià )多(duō )以(yǐ )为(wéi )刘(liú )表(biǎo )强(qiáng ),宜(yí )先(xiān )平(píng )之(zhī ),谭(tán )、尚(shàng )不(bú )足(zú )忧(yōu )也(yě )。荀(xún )攸(yōu )曰(yuē ):“天(tiān )下(xià )方(fāng )有(yǒu )事(shì ),而(ér )刘(liú )表(biǎo )坐(zuò )保(bǎo )江(jiāng )、汉(hàn )之(zhī )间(jiān ),其(qí )无(wú )四(sì )方(fāng )之(zhī )志(zhì )可(kě )知(zhī )矣(yǐ )。袁(yuán )氏(shì )据(jù )四(sì )州(zhōu )之(zhī )地(dì ),带(dài )甲(jiǎ )数(shù )十(shí )万(wàn ),绍(shào )以(yǐ )宽(kuān )厚(hòu )得(dé )众(zhòng )心(xīn );使(shǐ )二(èr )子(zǐ )和(hé )睦(mù )以(yǐ )守(shǒu )其(qí )成(chéng )业(yè ),则(zé )天(tiān )下(xià )之(zhī )难(nán )未(wèi )息(xī )也(yě )。今(jīn )兄(xiōng )弟(dì )遘(gòu )恶(è ),其(qí )势(shì )不(bú )两(liǎng )全(quán ),若(ruò )有(yǒu )所(suǒ )并(bìng )则(zé )力(lì )专(zhuān ),力(lì )专(zhuān )则(zé )难(nán )图(tú )也(yě )。及(jí )其(qí )乱(luàn )而(ér )取(qǔ )之(zhī ),天(tiān )下(xià )定(dìng )矣(yǐ ),此(cǐ )时(shí )不(bú )可(kě )失(shī )也(yě )。”操(cāo )从(cóng )之(zhī )。后(hòu )数(shù )日(rì ),操(cāo )更(gèng )欲(yù )先(xiān )平(píng )荆(jīng )州(zhōu ),使(shǐ )谭(tán )、尚(shàng )自(zì )相(xiàng )敝(bì ),辛(xīn )毘(pí )望(wàng )操(cāo )色(sè ),知(zhī )有(yǒu )变(biàn ),以(yǐ )语(yǔ )郭(guō )嘉(jiā )。嘉(jiā )曰(yuē )操(cāo ),操(cāo )谓(wèi )毘(pí )曰(yuē ):“谭(tán )必(bì )可(kě )信(xìn ),尚(shàng )必(bì )可(kě )克(kè )不(bú )?”毘(pí )对(duì )曰(yuē ):“明(míng )公(gōng )无(wú )问(wèn )信(xìn )与(yǔ )诈(zhà )也(yě ),直(zhí )当(dāng )论(lùn )其(qí )势(shì )耳(ěr )。袁(yuán )氏(shì )本(běn )兄(xiōng )弟(dì )相(xiàng )伐(fá ),非(fēi )谓(wèi )他(tā )人(rén )能(néng )间(jiān )其(qí )间(jiān ),乃(nǎi )谓(wèi )天(tiān )下(xià )可(kě )定(dìng )于(yú )己(jǐ )也(yě )。今(jīn )一(yī )旦(dàn )求(qiú )救(jiù )于(yú )明(míng )公(gōng ),此(cǐ )可(kě )知(zhī )也(yě )。显(xiǎn )甫(fǔ )见(jiàn )显(xiǎn )思(sī )困(kùn )而(ér )不(bú )能(néng )取(qǔ ),此(cǐ )力(lì )竭(jié )也(yě )。兵(bīng )革(gé )败(bài )于(yú )外(wài ),谋(móu )臣(chén )诛(zhū )于(yú )内(nèi ),兄(xiōng )弟(dì )谗(chán )阋(xì ),国(guó )分(fèn )为(wéi )二(èr ),连(lián )年(nián )战(zhàn )伐(fá ),介(jiè )胄(zhòu )生(shēng )虮(jǐ )虱(shī ),加(jiā )以(yǐ )旱(hàn )蝗(huáng ),饥(jī )馑(jǐn )并(bìng )臻(zhēn );天(tiān )灾(zāi )应(yīng )于(yú )上(shàng ),人(rén )事(shì )困(kùn )于(yú )下(xià ),民(mín )无(wú )愚(yú )智(zhì ),皆(jiē )知(zhī )土(tǔ )崩(bēng )瓦(wǎ )解(jiě ),此(cǐ )乃(nǎi )天(tiān )亡(wáng )尚(shàng )之(zhī )时(shí )也(yě )。今(jīn )往(wǎng )攻(gōng )鄴(yè ),尚(shàng )不(bú )还(hái )救(jiù ),即(jí )不(bú )能(néng )自(zì )守(shǒu );还(hái )救(jiù ),即(jí )谭(tán )踵(zhǒng )其(qí )后(hòu )。以(yǐ )明(míng )公(gōng )之(zhī )威(wēi ),应(yīng )困(kùn )穷(qióng )之(zhī )敌(dí ),击(jī )疲(pí )敝(bì )之(zhī )寇(kòu ),无(wú )异(yì )迅(xùn )风(fēng )之(zhī )振(zhèn )秋(qiū )叶(yè )矣(yǐ )。天(tiān )以(yǐ )尚(shàng )与(yǔ )明(míng )公(gōng ),明(míng )公(gōng )不(bú )取(qǔ )而(ér )伐(fá )荆(jīng )州(zhōu ),荆(jīng )州(zhōu )丰(fēng )乐(lè ),国(guó )未(wèi )有(yǒu )衅(xìn )。仲(zhòng )虺(huī )有(yǒu )言(yán ),‘取(qǔ )乱(luàn )侮(wǔ )亡(wáng )’。方(fāng )今(jīn )二(èr )袁(yuán )不(bú )务(wù )远(yuǎn )略(luè )而(ér )内(nèi )相(xiàng )图(tú ),可(kě )谓(wèi )乱(luàn )矣(yǐ );居(jū )者(zhě )无(wú )食(shí ),行(háng )者(zhě )无(wú )粮(liáng ),可(kě )谓(wèi )亡(wáng )矣(yǐ )。朝(cháo )不(bú )谋(móu )夕(xī ),民(mín )命(mìng )靡(mí )继(jì ),而(ér )不(bú )绥(suí )之(zhī ),欲(yù )待(dài )他(tā )年(nián );他(tā )年(nián )或(huò )登(dēng ),又(yòu )自(zì )知(zhī )亡(wáng )而(ér )改(gǎi )修(xiū )厥(jué )德(dé ),失(shī )所(suǒ )以(yǐ )用(yòng )兵(bīng )之(zhī )要(yào )矣(yǐ )。今(jīn )因(yīn )其(qí )请(qǐng )救(jiù )而(ér )抚(fǔ )之(zhī ),利(lì )莫(mò )大(dà )焉(yān )。且(qiě )四(sì )方(fāng )之(zhī )寇(kòu ),莫(mò )大(dà )于(yú )河(hé )北(běi ),河(hé )北(běi )平(píng ),则(zé )六(liù )军(jūn )盛(shèng )而(ér )天(tiān )下(xià )震(zhèn )矣(yǐ )。”操(cāo )曰(yuē ):“善(shàn )!”乃(nǎi )许(xǔ )谭(tán )平(píng )。冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),操(cāo )至(zhì )黎(lí )阳(yáng )。尚(shàng )闻(wén )操(cāo )渡(dù )河(hé ),乃(nǎi )释(shì )平(píng )原(yuán )还(hái )鄴(yè )。尚(shàng )将(jiāng )吕(lǚ )旷(kuàng )、高(gāo )翔(xiáng )畔(pàn )归(guī )曹(cáo )操(cāo ),谭(tán )复(fù )阴(yīn )刻(kè )将(jiāng )军(jūn )印(yìn )以(yǐ )假(jiǎ )旷(kuàng )、翔(xiáng )。操(cāo )知(zhī )谭(tán )诈(zhà ),乃(nǎi )为(wéi )子(zǐ )整(zhěng )娉(pīng )谭(tán )女(nǚ )以(yǐ )安(ān )之(zhī ),而(ér )引(yǐn )军(jūn )还(hái )。

孙(sūn )权(quán )西(xī )伐(fá )黄(huáng )祖(zǔ ),破(pò )其(qí )舟(zhōu )军(jūn ),惟(wéi )城(chéng )未(wèi )克(kè ),而(ér )山(shān )寇(kòu )复(fù )动(dòng )。权(quán )还(hái ),过(guò )豫(yù )章(zhāng ),使(shǐ )征(zhēng )虏(lǔ )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )吕(lǚ )范(fàn )平(píng )鄱(pó )阳(yáng )、会(huì )稽(jī ),荡(dàng )寇(kòu )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )程(chéng )普(pǔ )讨(tǎo )乐(lè )安(ān ),建(jiàn )昌(chāng )都(dōu )尉(wèi )太(tài )史(shǐ )慈(cí )领(lǐng )海(hǎi )昏(hūn ),以(yǐ )别(bié )部(bù )司(sī )马(mǎ )黄(huáng )盖(gài )、韩(hán )当(dāng )、周(zhōu )泰(tài )、吕(lǚ )蒙(méng )等(děng )守(shǒu )剧(jù )县(xiàn )令(lìng )长(zhǎng ),讨(tǎo )山(shān )越(yuè ),悉(xī )平(píng )之(zhī )。建(jiàn )安(ān )、汉(hàn )兴(xìng )、南(nán )平(píng )民(mín )作(zuò )乱(luàn ),聚(jù )众(zhòng )各(gè )万(wàn )馀(yú )人(rén ),权(quán )使(shǐ )南(nán )部(bù )都(dōu )尉(wèi )会(huì )稽(jī )贺(hè )齐(qí )进(jìn )讨(tǎo ),皆(jiē )平(píng )之(zhī ),复(fù )立(lì )县(xiàn )邑(yì ),料(liào )出(chū )兵(bīng )万(wàn )人(rén );拜(bài )齐(qí )平(píng )东(dōng )校(xiào )尉(wèi )。

孝(xiào )献(xiàn )皇(huáng )帝(dì )己(jǐ )建(jiàn )安(ān )九(jiǔ )年(nián )(甲(jiǎ )申(shēn ),公(gōng )元(yuán )二(èr )零(líng )四(sì )年(nián ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),曹(cáo )操(cāo )济(jì )河(hé ),遏(è )淇(qí )水(shuǐ )入(rù )白(bái )沟(gōu )以(yǐ )通(tōng )粮(liáng )道(dào )。

二(èr )月(yuè ),袁(yuán )尚(shàng )复(fù )攻(gōng )袁(yuán )谭(tán )于(yú )平(píng )原(yuán ),留(liú )其(qí )将(jiāng )审(shěn )配(pèi )、苏(sū )由(yóu )守(shǒu )鄴(yè )。曹(cáo )操(cāo )进(jìn )军(jūn )至(zhì )洹(huán )水(shuǐ ),苏(sū )由(yóu )欲(yù )为(wéi )内(nèi )应(yīng ),谋(móu )泄(xiè ),出(chū )奔(bēn )操(cāo )。操(cāo )进(jìn )至(zhì )鄴(yè ),为(wéi )土(tǔ )山(shān )、地(dì )道(dào )以(yǐ )攻(gōng )之(zhī )。尚(shàng )武(wǔ )安(ān )长(zhǎng )尹(yǐn )楷(kǎi )屯(tún )毛(máo )城(chéng ),以(yǐ )通(tōng )上(shàng )党(dǎng )粮(liáng )道(dào )。夏(xià ),四(sì )月(yuè ),操(cāo )留(liú )曹(cáo )洪(hóng )攻(gōng )鄴(yè ),自(zì )将(jiāng )击(jī )楷(kǎi ),破(pò )之(zhī )而(ér )还(hái )。又(yòu )击(jī )尚(shàng )将(jiāng )沮(jǔ )鹄(hú )于(yú )邯(hán )郸(dān ),拔(bá )之(zhī )。易(yì )阳(yáng )令(lìng )韩(hán )范(fàn )、涉(shè )长(zhǎng )梁(liáng )岐(qí )皆(jiē )举(jǔ )县(xiàn )降(jiàng )。徐(xú )晃(huǎng )言(yán )于(yú )操(cāo )曰(yuē ):“二(èr )袁(yuán )未(wèi )破(pò ),诸(zhū )城(chéng )未(wèi )下(xià )者(zhě )倾(qīng )耳(ěr )而(ér )听(tīng ),宜(yí )旌(jīng )赏(shǎng )二(èr )县(xiàn )以(yǐ )示(shì )诸(zhū )城(chéng )。”操(cāo )从(cóng )之(zhī ),范(fàn )、岐(qí )皆(jiē )赐(cì )爵(jué )关(guān )内(nèi )侯(hóu )。黑(hēi )山(shān )贼(zéi )帅(shuài )张(zhāng )燕(yàn )遣(qiǎn )使(shǐ )求(qiú )助(zhù ),操(cāo )拜(bài )平(píng )北(běi )将(jiāng )军(jūn )。

五(wǔ )月(yuè ),操(cāo )毁(huǐ )土(tǔ )山(shān )、地(dì )道(dào ),凿(záo )堑(qiàn )围(wéi )城(chéng ),周(zhōu )回(huí )四(sì )十(shí )里(lǐ ),初(chū )令(lìng )浅(qiǎn ),示(shì )若(ruò )可(kě )越(yuè )。配(pèi )望(wàng )见(jiàn ),笑(xiào )之(zhī ),不(bú )出(chū )争(zhēng )利(lì )。操(cāo )一(yī )夜(yè )浚(xùn )之(zhī ),广(guǎng )深(shēn )二(èr )丈(zhàng ),引(yǐn )漳(zhāng )水(shuǐ )以(yǐ )灌(guàn )之(zhī );城(chéng )中(zhōng )饿(è )死(sǐ )者(zhě )过(guò )半(bàn )。

秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),尚(shàng )将(jiāng )兵(bīng )万(wàn )馀(yú )人(rén )还(hái )救(jiù )鄴(yè );未(wèi )到(dào ),欲(yù )令(lìng )审(shěn )配(pèi )知(zhī )外(wài )动(dòng )止(zhǐ ),先(xiān )使(shǐ )主(zhǔ )簿(bù )巨(jù )鹿(lù )李(lǐ )孚(fú )入(rù )城(chéng )。孚(fú )斫(zhuó )问(wèn )事(shì )杖(zhàng ),系(xì )著(zhe )马(mǎ )边(biān ),自(zì )著(zhe )平(píng )上(shàng )帻(zé ),将(jiāng )三(sān )骑(qí ),投(tóu )暮(mù )诣(yì )鄴(yè )下(xià );自(zì )称(chēng )都(dōu )督(dū ),历(lì )北(běi )围(wéi ),循(xún )表(biǎo )而(ér )东(dōng ),步(bù )步(bù )呵(hē )责(zé )守(shǒu )围(wéi )将(jiāng )士(shì ),随(suí )轻(qīng )重(zhòng )行(háng )其(qí )罚(fá )。遂(suí )历(lì )操(cāo )营(yíng ),前(qián )至(zhì )南(nán )围(wéi ),当(dāng )章(zhāng )门(mén ),复(fù )责(zé )怒(nù )守(shǒu )围(wéi )者(zhě ),收(shōu )缚(fù )之(zhī )。因(yīn )开(kāi )其(qí )围(wéi ),驰(chí )到(dào )城(chéng )下(xià ),呼(hū )城(chéng )上(shàng )人(rén ),城(chéng )上(shàng )人(rén )以(yǐ )绳(shéng )引(yǐn ),孚(fú )得(dé )入(rù )。配(pèi )等(děng )见(jiàn )孚(fú ),悲(bēi )喜(xǐ ),鼓(gǔ )噪(zào )称(chēng )万(wàn )岁(suì )。守(shǒu )围(wéi )者(zhě )以(yǐ )状(zhuàng )闻(wén ),操(cāo )笑(xiào )曰(yuē ):“此(cǐ )非(fēi )徒(tú )得(dé )入(rù )也(yě ),方(fāng )且(qiě )复(fù )出(chū )。”孚(fú )知(zhī )外(wài )围(wéi )益(yì )急(jí ),不(bú )可(kě )复(fù )冒(mào ),乃(nǎi )请(qǐng )配(pèi )悉(xī )出(chū )城(chéng )中(zhōng )老(lǎo )弱(ruò )以(yǐ )省(shěng )谷(gǔ ),夜(yè ),简(jiǎn )别(bié )数(shù )千(qiān )人(rén ),皆(jiē )使(shǐ )持(chí )白(bái )幡(fān ),从(cóng )三(sān )门(mén )并(bìng )出(chū )降(jiàng )。孚(fú )复(fù )将(jiāng )三(sān )骑(qí )作(zuò )降(jiàng )人(rén )服(fú ),随(suí )辈(bèi )夜(yè )出(chū ),突(tū )围(wéi )得(dé )去(qù )。

尚(shàng )兵(bīng )既(jì )至(zhì ),诸(zhū )将(jiāng )皆(jiē )以(yǐ )为(wéi ):“此(cǐ )归(guī )师(shī ),人(rén )自(zì )为(wéi )战(zhàn ),不(bú )如(rú )避(bì )之(zhī )。”操(cāo )曰(yuē ):“尚(shàng )从(cóng )大(dà )道(dào )来(lái ),当(dāng )避(bì )之(zhī );若(ruò )循(xún )西(xī )山(shān )来(lái )者(zhě ),此(cǐ )成(chéng )禽(qín )耳(ěr )。”尚(shàng )果(guǒ )循(xún )西(xī )山(shān )来(lái ),东(dōng )至(zhì )阳(yáng )平(píng )亭(tíng ),去(qù )鄴(yè )十(shí )七(qī )里(lǐ ),临(lín )滏(fǔ )水(shuǐ )为(wéi )营(yíng )。夜(yè ),举(jǔ )火(huǒ )以(yǐ )示(shì )城(chéng )中(zhōng ),城(chéng )中(zhōng )亦(yì )举(jǔ )火(huǒ )相(xiàng )应(yīng )。配(pèi )出(chū )兵(bīng )城(chéng )北(běi ),欲(yù )与(yǔ )尚(shàng )对(duì )决(jué )围(wéi )。操(cāo )逆(nì )击(jī )之(zhī ),败(bài )还(hái ),尚(shàng )亦(yì )破(pò )走(zǒu ),依(yī )曲(qǔ )漳(zhāng )为(wéi )营(yíng ),操(cāo )遂(suí )围(wéi )之(zhī )。未(wèi )合(hé ),尚(shàng )惧(jù ),遣(qiǎn )使(shǐ )求(qiú )降(jiàng );操(cāo )不(bú )听(tīng ),围(wéi )之(zhī )益(yì )急(jí )。尚(shàng )夜(yè )遁(dùn ),保(bǎo )祁(qí )山(shān ),操(cāo )复(fù )进(jìn )围(wéi )之(zhī )。尚(shàng )将(jiāng )马(mǎ )延(yán )、张(zhāng )顗(yǐ )等(děng )临(lín )陈(chén )降(jiàng ),众(zhòng )大(dà )溃(kuì ),尚(shàng )奔(bēn )中(zhōng )山(shān )。尽(jìn )收(shōu )其(qí )辎(zī )重(zhòng ),得(dé )尚(shàng )印(yìn )绶(shòu )、节(jiē )钺(yuè )及(jí )衣(yī )物(wù ),以(yǐ )示(shì )城(chéng )中(zhōng ),城(chéng )中(zhōng )崩(bēng )沮(jǔ )。审(shěn )配(pèi )令(lìng )士(shì )卒(zú )曰(yuē ):“坚(jiān )守(shǒu )死(sǐ )战(zhàn )!操(cāo )军(jūn )疲(pí )矣(yǐ ),幽(yōu )州(zhōu )方(fāng )至(zhì ),何(hé )忧(yōu )无(wú )主(zhǔ )!”操(cāo )出(chū )行(háng )围(wéi ),配(pèi )伏(fú )弩(nǔ )射(shè )之(zhī ),几(jǐ )中(zhōng )。配(pèi )兄(xiōng )子(zǐ )荣(róng )为(wéi )东(dōng )门(mén )校(xiào )尉(wèi ),八(bā )月(yuè ),戊(wù )寅(yín ),荣(róng )夜(yè )开(kāi )门(mén )内(nèi )操(cāo )兵(bīng )。配(pèi )拒(jù )战(zhàn )城(chéng )中(zhōng ),操(cāo )兵(bīng )生(shēng )获(huò )之(zhī )。辛(xīn )评(píng )家(jiā )系(xì )鄴(yè )狱(yù ),辛(xīn )毘(pí )驰(chí )往(wǎng ),欲(yù )解(jiě )之(zhī ),已(yǐ )悉(xī )为(wéi )配(pèi )所(suǒ )杀(shā )。操(cāo )兵(bīng )缚(fù )配(pèi )诣(yì )帐(zhàng )下(xià ),毘(pí )逆(nì )以(yǐ )马(mǎ )鞭(biān )击(jī )其(qí )头(tóu ),骂(mà )之(zhī )曰(yuē ):“奴(nú ),汝(rǔ )今(jīn )日(rì )真(zhēn )死(sǐ )矣(yǐ )!”配(pèi )顾(gù )曰(yuē ):“狗(gǒu )辈(bèi ),正(zhèng )由(yóu )汝(rǔ )曹(cáo )破(pò )我(wǒ )冀(jì )州(zhōu ),恨(hèn )不(bú )得(dé )杀(shā )汝(rǔ )也(yě )!且(qiě )汝(rǔ )今(jīn )日(rì )能(néng )杀(shā )生(shēng )我(wǒ )邪(xié )?”有(yǒu )顷(qǐng ),操(cāo )引(yǐn )见(jiàn ),谓(wèi )配(pèi )曰(yuē ):“曩(nǎng )日(rì )孤(gū )之(zhī )行(háng )围(wéi ),何(hé )弩(nǔ )之(zhī )多(duō )也(yě )!”配(pèi )曰(yuē ):“犹(yóu )恨(hèn )其(qí )少(shǎo )!”操(cāo )曰(yuē ):“卿(qīng )忠(zhōng )于(yú )袁(yuán )氏(shì ),亦(yì )自(zì )不(bú )得(dé )不(bú )尔(ěr )。”意(yì )欲(yù )活(huó )之(zhī )。配(pèi )意(yì )气(qì )壮(zhuàng )烈(liè ),终(zhōng )不(bú )桡(ráo )辞(cí ),而(ér )辛(xīn )毘(pí )等(děng )号(hào )哭(kū )不(bú )已(yǐ ),遂(suí )斩(zhǎn )之(zhī )。冀(jì )州(zhōu )人(rén )张(zhāng )子(zǐ )谦(qiān )先(xiān )降(jiàng ),素(sù )与(yǔ )配(pèi )不(bú )善(shàn ),笑(xiào )谓(wèi )配(pèi )曰(yuē ):“正(zhèng )南(nán ),卿(qīng )竟(jìng )何(hé )如(rú )我(wǒ )?”配(pèi )厉(lì )声(shēng )曰(yuē ):“汝(rǔ )为(wéi )降(jiàng )虏(lǔ ),审(shěn )配(pèi )为(wéi )忠(zhōng )臣(chén )。虽(suī )死(sǐ ),岂(qǐ )羡(xiàn )汝(rǔ )生(shēng )邪(xié )!”临(lín )行(háng )刑(xíng ),叱(chì )持(chí )兵(bīng )者(zhě )令(lìng )北(běi )向(xiàng ),曰(yuē ):“我(wǒ )君(jūn )在(zài )北(běi )也(yě )。”操(cāo )乃(nǎi )临(lín )祀(sì )绍(shào )墓(mù ),哭(kū )之(zhī )流(liú )涕(tì );慰(wèi )劳(láo )绍(shào )妻(qī ),还(hái )其(qí )家(jiā )人(rén )宝(bǎo )物(wù ),赐(cì )杂(zá )缯(zēng )絮(xù ),禀(bǐng )食(shí )之(zhī )。

初(chū ),袁(yuán )绍(shào )与(yǔ )操(cāo )共(gòng )起(qǐ )兵(bīng ),绍(shào )问(wèn )操(cāo )曰(yuē ):“若(ruò )事(shì )不(bú )辑(jí ),则(zé )方(fāng )面(miàn )何(hé )所(suǒ )可(kě )据(jù )?”操(cāo )曰(yuē ):“足(zú )下(xià )意(yì )以(yǐ )为(wéi )何(hé )如(rú )?”绍(shào )曰(yuē ):“吾(wú )南(nán )据(jù )河(hé ),北(běi )阻(zǔ )燕(yàn )、代(dài ),兼(jiān )戎(róng )狄(dí )之(zhī )众(zhòng ),南(nán )向(xiàng )以(yǐ )争(zhēng )天(tiān )下(xià ),庶(shù )可(kě )以(yǐ )济(jì )乎(hū )!”操(cāo )曰(yuē ):“吾(wú )任(rèn )天(tiān )下(xià )之(zhī )智(zhì )力(lì ),以(yǐ )道(dào )御(yù )之(zhī ),无(wú )所(suǒ )不(bú )可(kě )。”

九(jiǔ )月(yuè ),诏(zhào )以(yǐ )操(cāo )领(lǐng )冀(jì )州(zhōu )牧(mù );操(cāo )让(ràng )还(hái )兗(yǎn )州(zhōu )。

初(chū ),袁(yuán )尚(shàng )遣(qiǎn )从(cóng )事(shì )安(ān )平(píng )牵(qiān )招(zhāo )至(zhì )上(shàng )党(dǎng )督(dū )军(jūn )粮(liáng ),未(wèi )还(hái ),尚(shàng )走(zǒu )中(zhōng )山(shān ),招(zhāo )说(shuō )高(gāo )幹(gàn )以(yǐ )并(bìng )州(zhōu )迎(yíng )尚(shàng ),并(bìng )力(lì )观(guān )变(biàn ),幹(gàn )不(bú )从(cóng )。招(zhāo )乃(nǎi )东(dōng )诣(yì )曹(cáo )操(cāo ),操(cāo )复(fù )以(yǐ )为(wéi )冀(jì )州(zhōu )从(cóng )事(shì )。又(yòu )辟(pì )崔(cuī )琰(yǎn )为(wéi )别(bié )驾(jià ),操(cāo )谓(wèi )琰(yǎn )曰(yuē ):“昨(zuó )案(àn )户(hù )籍(jí ),可(kě )得(dé )三(sān )十(shí )万(wàn )众(zhòng ),故(gù )为(wéi )大(dà )州(zhōu )也(yě )。”琰(yǎn )对(duì )曰(yuē ):“今(jīn )九(jiǔ )州(zhōu )幅(fú )裂(liè ),二(èr )袁(yuán )兄(xiōng )弟(dì )亲(qīn )寻(xún )干(gàn )戈(gē ),冀(jì )方(fāng )蒸(zhēng )庶(shù ),暴(bào )骨(gǔ )原(yuán )野(yě ),未(wèi )闻(wén )王(wáng )师(shī )存(cún )问(wèn )风(fēng )俗(sú ),救(jiù )其(qí )涂(tú )炭(tàn ),而(ér )校(xiào )计(jì )甲(jiǎ )兵(bīng ),唯(wéi )此(cǐ )为(wéi )先(xiān ),斯(sī )岂(qǐ )鄙(bǐ )州(zhōu )士(shì )女(nǚ )所(suǒ )望(wàng )于(yú )明(míng )公(gōng )哉(zāi )!”操(cāo )改(gǎi )容(róng )谢(xiè )之(zhī )。许(xǔ )攸(yōu )恃(shì )功(gōng )骄(jiāo )嫚(yuān ),尝(cháng )于(yú )众(zhòng )坐(zuò )呼(hū )操(cāo )小(xiǎo )字(zì )曰(yuē ):“某(mǒu )甲(jiǎ ),卿(qīng )非(fēi )我(wǒ ),不(bú )得(dé )冀(jì )州(zhōu )也(yě )!”操(cāo )笑(xiào )曰(yuē ):“汝(rǔ )言(yán )是(shì )也(yě )。”然(rán )内(nèi )不(bú )乐(lè ),后(hòu )竟(jìng )杀(shā )之(zhī )。

冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),有(yǒu )星(xīng )孛(bó )于(yú )东(dōng )井(jǐng )。

高(gāo )幹(gàn )以(yǐ )并(bìng )州(zhōu )降(jiàng ),操(cāo )复(fù )以(yǐ )幹(gàn )为(wéi )并(bìng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。

曹(cáo )操(cāo )之(zhī )围(wéi )鄴(yè )也(yě ),袁(yuán )谭(tán )复(fù )背(bèi )之(zhī ),略(luè )取(qǔ )甘(gān )陵(líng )、安(ān )平(píng )、勃(bó )海(hǎi )、河(hé )间(jiān )。攻(gōng )袁(yuán )尚(shàng )于(yú )中(zhōng )山(shān ),尚(shàng )败(bài ),走(zǒu )故(gù )安(ān ),从(cóng )袁(yuán )熙(xī );谭(tán )悉(xī )收(shōu )其(qí )众(zhòng ),还(hái )屯(tún )龙(lóng )凑(còu )。操(cāo )与(yǔ )谭(tán )书(shū ),责(zé )以(yǐ )负(fù )约(yuē ),与(yǔ )之(zhī )绝(jué )婚(hūn ),女(nǚ )还(hái ),然(rán )后(hòu )进(jìn )讨(tǎo )。十(shí )二(èr )月(yuè ),操(cāo )军(jūn )其(qí )门(mén ),谭(tán )拔(bá )平(píng )原(yuán ),走(zǒu )保(bǎo )南(nán )皮(pí ),临(lín )清(qīng )河(hé )而(ér )屯(tún )。操(cāo )入(rù )平(píng )原(yuán ),略(luè )定(dìng )诸(zhū )县(xiàn )。

曹(cáo )操(cāo )表(biǎo )公(gōng )孙(sūn )度(dù )为(wéi )武(wǔ )威(wēi )将(jiāng )军(jūn ),封(fēng )永(yǒng )宁(níng )乡(xiāng )侯(hóu )。度(dù )曰(yuē ):“我(wǒ )王(wáng )辽(liáo )东(dōng ),何(hé )永(yǒng )宁(níng )也(yě )!”藏(cáng )印(yìn )绶(shòu )于(yú )武(wǔ )库(kù )。是(shì )岁(suì ),度(dù )卒(zú ),子(zǐ )康(kāng )嗣(sì )位(wèi ),以(yǐ )永(yǒng )宁(níng )乡(xiāng )侯(hóu )封(fēng )其(qí )弟(dì )恭(gōng )。操(cāo )以(yǐ )牵(qiān )招(zhāo )尝(cháng )为(wéi )袁(yuán )氏(shì )领(lǐng )乌(wū )桓(huán ),遣(qiǎn )诣(yì )柳(liǔ )城(chéng ),抚(fǔ )慰(wèi )乌(wū )桓(huán )。值(zhí )峭(qiào )王(wáng )严(yán )五(wǔ )千(qiān )骑(qí )欲(yù )助(zhù )袁(yuán )谭(tán ),又(yòu ),公(gōng )孙(sūn )康(kāng )遣(qiǎn )使(shǐ )韩(hán )忠(zhōng )假(jiǎ )峭(qiào )王(wáng )单(dān )于(yú )印(yìn )绶(shòu )。峭(qiào )王(wáng )大(dà )会(huì )群(qún )长(zhǎng ),忠(zhōng )亦(yì )在(zài )坐(zuò )。峭(qiào )王(wáng )问(wèn )招(zhāo ):“昔(xī )袁(yuán )公(gōng )言(yán )受(shòu )天(tiān )子(zǐ )之(zhī )命(mìng ),假(jiǎ )我(wǒ )为(wéi )单(dān )于(yú );今(jīn )曹(cáo )公(gōng )复(fù )言(yán )当(dāng )更(gèng )白(bái )天(tiān )子(zǐ ),假(jiǎ )我(wǒ )真(zhēn )单(dān )于(yú );辽(liáo )东(dōng )复(fù )持(chí )印(yìn )绶(shòu )来(lái )。如(rú )此(cǐ ),谁(shuí )当(dāng )为(wéi )正(zhèng )?”招(zhāo )答(dá )曰(yuē ):“昔(xī )袁(yuán )公(gōng )承(chéng )制(zhì ),得(dé )有(yǒu )所(suǒ )拜(bài )假(jiǎ )。中(zhōng )间(jiān )违(wéi )错(cuò )天(tiān )子(zǐ )命(mìng ),曹(cáo )公(gōng )代(dài )之(zhī ),言(yán )当(dāng )白(bái )天(tiān )子(zǐ ),更(gèng )假(jiǎ )真(zhēn )单(dān )于(yú ),是(shì )也(yě )。辽(liáo )东(dōng )下(xià )郡(jùn ),何(hé )得(dé )擅(shàn )称(chēng )拜(bài )假(jiǎ )也(yě )!”忠(zhōng )曰(yuē ):“我(wǒ )辽(liáo )东(dōng )在(zài )沧(cāng )海(hǎi )之(zhī )东(dōng ),拥(yōng )兵(bīng )百(bǎi )馀(yú )万(wàn ),又(yòu )有(yǒu )扶(fú )馀(yú )、濊(wèi )貊(mò )之(zhī )用(yòng )。当(dāng )今(jīn )之(zhī )势(shì ),强(qiáng )者(zhě )为(wéi )右(yòu ),曹(cáo )操(cāo )何(hé )得(dé )独(dú )为(wéi )是(shì )也(yě )!”招(zhāo )呵(hē )忠(zhōng )曰(yuē ):“曹(cáo )公(gōng )允(yǔn )恭(gōng )明(míng )哲(zhé ),翼(yì )戴(dài )天(tiān )子(zǐ ),伐(fá )叛(pàn )柔(róu )服(fú ),宁(níng )静(jìng )四(sì )海(hǎi )。汝(rǔ )君(jūn )臣(chén )顽(wán )嚣(xiāo ),今(jīn )恃(shì )险(xiǎn )远(yuǎn ),背(bèi )违(wéi )天(tiān )命(mìng ),欲(yù )擅(shàn )拜(bài )假(jiǎ ),侮(wǔ )弄(nòng )神(shén )器(qì );方(fāng )当(dāng )屠(tú )戮(lù ),何(hé )敢(gǎn )慢(màn )易(yì )咎(jiù )毁(huǐ )大(dà )人(rén )!”便(biàn )捉(zhuō )忠(zhōng )头(tóu )顿(dùn )筑(zhù ),拔(bá )刀(dāo )欲(yù )斩(zhǎn )之(zhī )。峭(qiào )王(wáng )惊(jīng )怖(bù ),徒(tú )跣(xiǎn )抱(bào )招(zhāo ),以(yǐ )救(jiù )请(qǐng )忠(zhōng ),左(zuǒ )右(yòu )失(shī )色(sè )。招(zhāo )乃(nǎi )还(hái )坐(zuò ),为(wéi )峭(qiào )王(wáng )等(děng )说(shuō )成(chéng )败(bài )之(zhī )效(xiào ),祸(huò )福(fú )所(suǒ )归(guī );皆(jiē )下(xià )席(xí )跪(guì )伏(fú ),敬(jìng )受(shòu )敕(chì )教(jiāo ),便(biàn )辞(cí )辽(liáo )东(dōng )之(zhī )使(shǐ ),罢(bà )所(suǒ )严(yán )骑(qí )。

丹(dān )杨(yáng )大(dà )都(dōu )督(dū )妫(guī )览(lǎn )、郡(jùn )丞(chéng )戴(dài )员(yuán )杀(shā )太(tài )守(shǒu )孙(sūn )翊(yì )。将(jiāng )军(jūn )孙(sūn )河(hé )屯(tún )京(jīng )城(chéng ),驰(chí )赴(fù )宛(wǎn )陵(líng ),览(lǎn )、员(yuán )复(fù )杀(shā )之(zhī );遣(qiǎn )人(rén )迎(yíng )扬(yáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )刘(liú )馥(fù ),令(lìng )往(wǎng )历(lì )阳(yáng ),以(yǐ )丹(dān )杨(yáng )应(yīng )之(zhī )。览(lǎn )入(rù )居(jū )军(jūn )府(fǔ )中(zhōng ),欲(yù )逼(bī )取(qǔ )翊(yì )妻(qī )徐(xú )氏(shì )。徐(xú )氏(shì )绐(dài )之(zhī )曰(yuē ):“乞(qǐ )须(xū )晦(huì )日(rì ),设(shè )祭(jì )除(chú )服(fú ),然(rán )后(hòu )听(tīng )命(mìng )。”览(lǎn )许(xǔ )之(zhī )。徐(xú )氏(shì )潜(qián )使(shǐ )所(suǒ )亲(qīn )语(yǔ )翊(yì )亲(qīn )近(jìn )旧(jiù )将(jiāng )孙(sūn )高(gāo )、傅(fù )婴(yīng )等(děng )与(yǔ )共(gòng )图(tú )览(lǎn ),高(gāo )、婴(yīng )涕(tì )泣(qì )许(xǔ )诺(nuò ),密(mì )呼(hū )翊(yì )时(shí )侍(shì )养(yǎng )者(zhě )二(èr )十(shí )馀(yú )人(rén )与(yǔ )盟(méng )誓(shì )合(hé )谋(móu )。到(dào )晦(huì )日(rì ),设(shè )祭(jì )。徐(xú )氏(shì )哭(kū )泣(qì )尽(jìn )哀(āi ),毕(bì ),乃(nǎi )除(chú )服(fú ),薰(xūn )香(xiāng )沐(mù )浴(yù ),言(yán )笑(xiào )欢(huān )悦(yuè )。大(dà )小(xiǎo )悽(qì )怆(chuàng ),怪(guài )其(qí )如(rú )此(cǐ )。览(lǎn )密(mì )觇(chān ),无(wú )复(fù )疑(yí )意(yì )。徐(xú )氏(shì )呼(hū )高(gāo )、婴(yīng )置(zhì )户(hù )内(nèi ),使(shǐ )人(rén )召(zhào )览(lǎn )入(rù )。徐(xú )氏(shì )出(chū )户(hù )拜(bài )览(lǎn ),适(shì )得(dé )一(yī )拜(bài ),徐(xú )大(dà )呼(hū ):“二(èr )君(jūn )可(kě )起(qǐ )!”高(gāo )、婴(yīng )俱(jù )出(chū ),共(gòng )杀(shā )览(lǎn ),馀(yú )人(rén )即(jí )就(jiù )外(wài )杀(shā )员(yuán )。徐(xú )氏(shì )乃(nǎi )还(hái )縗(shuāi )绖(dié ),奉(fèng )览(lǎn )、员(yuán )首(shǒu )以(yǐ )祭(jì )翊(yì )墓(mù ),举(jǔ )军(jūn )震(zhèn )骇(hài )。孙(sūn )权(quán )闻(wén )乱(luàn ),从(cóng )椒(jiāo )丘(qiū )还(hái )。至(zhì )丹(dān )杨(yáng ),悉(xī )族(zú )诛(zhū )览(lǎn )、员(yuán )馀(yú )党(dǎng ),擢(zhuó )高(gāo )、婴(yīng )为(wéi )牙(yá )门(mén ),其(qí )馀(yú )赏(shǎng )赐(cì )有(yǒu )差(chà )。

河(hé )子(zǐ )韶(sháo ),年(nián )十(shí )七(qī ),收(shōu )河(hé )馀(yú )众(zhòng )屯(tún )京(jīng )城(chéng )。权(quán )引(yǐn )军(jūn )发(fā )吴(wú ),夜(yè )至(zhì )京(jīng )城(chéng )下(xià )营(yíng ),试(shì )攻(gōng )惊(jīng )之(zhī );兵(bīng )皆(jiē )乘(chéng )城(chéng ),传(chuán )檄(xí )备(bèi )警(jǐng ),欢(huān )声(shēng )动(dòng )地(dì ),颇(pō )射(shè )外(wài )人(rén )。权(quán )使(shǐ )晓(xiǎo )谕(yù ),乃(nǎi )止(zhǐ )。明(míng )日(rì )见(jiàn )韶(sháo ),拜(bài )承(chéng )列(liè )校(xiào )尉(wèi ),统(tǒng )河(hé )部(bù )曲(qǔ )。

孝(xiào )献(xiàn )皇(huáng )帝(dì )己(jǐ )建(jiàn )安(ān )十(shí )年(nián )(乙(yǐ )酉(yǒu ),公(gōng )元(yuán )二(èr )零(líng )五(wǔ )年(nián ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),曹(cáo )操(cāo )攻(gōng )南(nán )皮(pí ),袁(yuán )谭(tán )出(chū )战(zhàn ),士(shì )卒(zú )多(duō )死(sǐ )。操(cāo )欲(yù )缓(huǎn )之(zhī ),议(yì )郎(láng )曹(cáo )纯(chún )曰(yuē ):“今(jīn )县(xiàn )师(shī )深(shēn )入(rù ),难(nán )以(yǐ )持(chí )久(jiǔ ),若(ruò )进(jìn )不(bú )能(néng )克(kè ),退(tuì )必(bì )丧(sàng )威(wēi )。”乃(nǎi )自(zì )执(zhí )桴(fú )鼓(gǔ )以(yǐ )率(lǜ )攻(gōng )者(zhě ),遂(suí )克(kè )之(zhī )。谭(tán )出(chū )走(zǒu ),追(zhuī )斩(zhǎn )之(zhī )。李(lǐ )孚(fú )自(zì )称(chēng )冀(jì )州(zhōu )主(zhǔ )簿(bù ),求(qiú )见(jiàn )操(cāo )曰(yuē ):“今(jīn )城(chéng )中(zhōng )弱(ruò )强(qiáng )相(xiàng )陵(líng ),人(rén )心(xīn )扰(rǎo )乱(luàn ),以(yǐ )为(wéi )宜(yí )令(lìng )新(xīn )降(jiàng )为(wéi )内(nèi )所(suǒ )识(shí )信(xìn )者(zhě )宣(xuān )传(chuán )明(míng )教(jiāo )。”操(cāo )即(jí )使(shǐ )孚(fú )往(wǎng )入(rù )城(chéng ),告(gào )谕(yù )吏(lì )民(mín ),使(shǐ )各(gè )安(ān )故(gù )业(yè ),不(bú )得(dé )相(xiàng )侵(qīn ),城(chéng )中(zhōng )乃(nǎi )安(ān )。操(cāo )于(yú )是(shì )斩(zhǎn )郭(guō )图(tú )等(děng )及(jí )其(qí )妻(qī )子(zǐ )。袁(yuán )谭(tán )使(shǐ )王(wáng )修(xiū )运(yùn )粮(liáng )于(yú )乐(lè )安(ān ),闻(wén )谭(tán )急(jí ),将(jiāng )所(suǒ )领(lǐng )兵(bīng )往(wǎng )赴(fù )之(zhī ),至(zhì )高(gāo )密(mì ),闻(wén )谭(tán )死(sǐ ),下(xià )马(mǎ )号(hào )哭(kū )曰(yuē ):“无(wú )君(jūn )焉(yān )归(guī )!”遂(suí )诣(yì )曹(cáo )操(cāo ),乞(qǐ )收(shōu )葬(zàng )谭(tán )尸(shī ),操(cāo )许(xǔ )之(zhī ),复(fù )使(shǐ )修(xiū )还(hái )乐(lè )安(ān ),督(dū )军(jūn )粮(liáng )。谭(tán )所(suǒ )部(bù )诸(zhū )城(chéng )皆(jiē )服(fú ),唯(wéi )乐(lè )安(ān )太(tài )守(shǒu )管(guǎn )统(tǒng )不(bú )下(xià )。操(cāo )命(mìng )修(xiū )取(qǔ )统(tǒng )首(shǒu ),修(xiū )以(yǐ )统(tǒng )亡(wáng )国(guó )忠(zhōng )臣(chén ),解(jiě )其(qí )缚(fù ),使(shǐ )诣(yì )操(cāo ),操(cāo )悦(yuè )而(ér )赦(shè )之(zhī ),辟(pì )修(xiū )为(wéi )司(sī )空(kōng )掾(yuàn )。

郭(guō )嘉(jiā )说(shuō )操(cāo )多(duō )辟(pì )青(qīng )、冀(jì )、幽(yōu )、并(bìng )名(míng )士(shì )以(yǐ )为(wéi )掾(yuàn )属(shǔ ),使(shǐ )人(rén )心(xīn )归(guī )附(fù ),操(cāo )从(cóng )之(zhī )。官(guān )渡(dù )之(zhī )战(zhàn ),袁(yuán )绍(shào )使(shǐ )陈(chén )琳(lín )为(wéi )檄(xí )书(shū ),数(shù )操(cāo )罪(zuì )恶(è ),连(lián )及(jí )家(jiā )世(shì ),极(jí )其(qí )丑(chǒu )诋(dǐ )。及(jí )袁(yuán )氏(shì )败(bài ),琳(lín )归(guī )操(cāo ),操(cāo )曰(yuē ):“卿(qīng )昔(xī )为(wéi )本(běn )初(chū )移(yí )书(shū ),但(dàn )可(kě )罪(zuì )状(zhuàng )孤(gū )身(shēn ),何(hé )乃(nǎi )上(shàng )及(jí )父(fù )祖(zǔ )邪(xié )!”琳(lín )谢(xiè )罪(zuì ),操(cāo )释(shì )之(zhī ),使(shǐ )与(yǔ )陈(chén )留(liú )阮(ruǎn )瑀(yǔ )俱(jù )管(guǎn )记(jì )室(shì )。先(xiān )是(shì )渔(yú )阳(yáng )王(wáng )松(sōng )据(jù )涿(zhuō )郡(jùn ),郡(jùn )人(rén )刘(liú )放(fàng )说(shuō )松(sōng )以(yǐ )地(dì )归(guī )操(cāo ),操(cāo )辟(pì )放(fàng )参(cān )司(sī )空(kōng )军(jūn )事(shì )。

袁(yuán )熙(xī )为(wéi )其(qí )将(jiāng )焦(jiāo )触(chù )、张(zhāng )南(nán )所(suǒ )攻(gōng ),与(yǔ )尚(shàng )俱(jù )奔(bēn )辽(liáo )西(xī )乌(wū )桓(huán )。触(chù )自(zì )号(hào )幽(yōu )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),驱(qū )率(lǜ )诸(zhū )郡(jùn )太(tài )守(shǒu )令(lìng )长(zhǎng ),背(bèi )袁(yuán )向(xiàng )曹(cáo ),陈(chén )兵(bīng )数(shù )万(wàn ),杀(shā )白(bái )马(mǎ )而(ér )盟(méng ),令(lìng )曰(yuē ):“敢(gǎn )违(wéi )者(zhě )斩(zhǎn )!”众(zhòng )莫(mò )敢(gǎn )仰(yǎng )视(shì ),各(gè )以(yǐ )次(cì )歃(shà )。别(bié )驾(jià )代(dài )郡(jùn )韩(hán )珩(héng )曰(yuē ):“吾(wú )受(shòu )袁(yuán )公(gōng )父(fù )子(zǐ )厚(hòu )恩(ēn ),今(jīn )其(qí )破(pò )亡(wáng ),智(zhì )不(bú )能(néng )救(jiù ),勇(yǒng )不(bú )能(néng )死(sǐ ),于(yú )义(yì )阙(què )矣(yǐ )。若(ruò )乃(nǎi )北(běi )面(miàn )曹(cáo )氏(shì ),所(suǒ )不(bú )能(néng )为(wéi )也(yě )。”一(yī )坐(zuò )为(wéi )珩(héng )失(shī )色(sè )。触(chù )曰(yuē ):“夫(fū )举(jǔ )大(dà )事(shì ),当(dāng )立(lì )大(dà )义(yì ),事(shì )之(zhī )济(jì )否(fǒu ),不(bú )待(dài )一(yī )人(rén ),可(kě )卒(zú )珩(héng )志(zhì ),以(yǐ )厉(lì )事(shì )君(jūn )。”乃(nǎi )舍(shě )之(zhī )。触(chù )等(děng )遂(suí )降(jiàng )曹(cáo )操(cāo ),皆(jiē )封(fēng )为(wéi )列(liè )侯(hóu )。

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),黑(hēi )山(shān )贼(zéi )帅(shuài )张(zhāng )燕(yàn )率(lǜ )其(qí )众(zhòng )十(shí )馀(yú )万(wàn )降(jiàng ),封(fēng )安(ān )国(guó )亭(tíng )侯(hóu )。

故(gù )安(ān )赵(zhào )犊(dú )、霍(huò )奴(nú )等(děng )杀(shā )幽(yōu )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )及(jí )涿(zhuō )郡(jùn )太(tài )守(shǒu ),三(sān )郡(jùn )乌(wū )桓(huán )攻(gōng )鲜(xiān )于(yú )辅(fǔ )于(yú )犷(guǎng )平(píng )。秋(qiū ),八(bā )月(yuè ),操(cāo )讨(tǎo )犊(dú )等(děng ),斩(zhǎn )之(zhī );乃(nǎi )渡(dù )潞(lù )水(shuǐ )救(jiù )犷(guǎng )平(píng ),乌(wū )桓(huán )走(zǒu )出(chū )塞(sāi )。

冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),高(gāo )幹(gàn )闻(wén )操(cāo )讨(tǎo )乌(wū )桓(huán ),复(fù )以(yǐ )并(bìng )州(zhōu )叛(pàn ),执(zhí )上(shàng )党(dǎng )太(tài )守(shǒu ),举(jǔ )兵(bīng )守(shǒu )壶(hú )关(guān )口(kǒu )。操(cāo )遣(qiǎn )其(qí )将(jiāng )乐(lè )进(jìn )、李(lǐ )典(diǎn )击(jī )之(zhī )。河(hé )内(nèi )张(zhāng )晟(shèng ),众(zhòng )万(wàn )馀(yú )人(rén ),寇(kòu )崤(xiáo )、渑(miǎn )间(jiān ),弘(hóng )农(nóng )张(zhāng )琰(yǎn )起(qǐ )兵(bīng )以(yǐ )应(yīng )之(zhī )。

河(hé )东(dōng )太(tài )守(shǒu )王(wáng )邑(yì )被(bèi )征(zhēng ),郡(jùn )掾(yuàn )卫(wèi )固(gù )及(jí )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )范(fàn )先(xiān )等(děng )诣(yì )司(sī )隶(lì )校(xiào )尉(wèi )钟(zhōng )繇(yáo ),请(qǐng )留(liú )之(zhī )。繇(yáo )不(bú )许(xǔ )。固(gù )等(děng )外(wài )以(yǐ )请(qǐng )邑(yì )为(wéi )名(míng ),而(ér )内(nèi )实(shí )与(yǔ )高(gāo )幹(gàn )通(tōng )牒(dié )。曹(cáo )操(cāo )谓(wèi )荀(xún )彧(yù )曰(yuē ):“关(guān )西(xī )诸(zhū )将(jiāng ),外(wài )服(fú )内(nèi )贰(èr ),张(zhāng )晟(shèng )寇(kòu )乱(luàn )殽(yáo )、渑(miǎn ),南(nán )通(tōng )刘(liú )表(biǎo ),固(gù )等(děng )因(yīn )之(zhī ),将(jiāng )为(wéi )深(shēn )害(hài )。当(dāng )今(jīn )河(hé )东(dōng ),天(tiān )下(xià )之(zhī )要(yào )地(dì )也(yě ),君(jūn )为(wéi )我(wǒ )举(jǔ )贤(xián )才(cái )以(yǐ )镇(zhèn )之(zhī )。”彧(yù )曰(yuē ):“西(xī )平(píng )太(tài )守(shǒu )京(jīng )兆(zhào )杜(dù )畿(jī ),勇(yǒng )足(zú )以(yǐ )当(dāng )难(nán ),智(zhì )足(zú )以(yǐ )应(yīng )变(biàn )。”操(cāo )乃(nǎi )以(yǐ )畿(jī )为(wéi )河(hé )东(dōng )太(tài )守(shǒu )。钟(zhōng )繇(yáo )促(cù )王(wáng )邑(yì )交(jiāo )符(fú ),邑(yì )佩(pèi )印(yìn )绶(shòu ),径(jìng )从(cóng )河(hé )北(běi )诣(yì )许(xǔ )自(zì )归(guī )。卫(wèi )固(gù )等(děng )使(shǐ )兵(bīng )数(shù )千(qiān )人(rén )绝(jué )陕(shǎn )津(jīn ),杜(dù )畿(jī )至(zhì ),数(shù )月(yuè )不(bú )得(dé )渡(dù )。操(cāo )遣(qiǎn )夏(xià )侯(hóu )惇(dūn )讨(tǎo )固(gù )等(děng ),未(wèi )至(zhì ),畿(jī )曰(yuē ):“河(hé )东(dōng )有(yǒu )三(sān )万(wàn )户(hù ),非(fēi )皆(jiē )欲(yù )为(wéi )乱(luàn )也(yě )。今(jīn )兵(bīng )迫(pò )之(zhī )急(jí ),欲(yù )为(wéi )善(shàn )者(zhě )无(wú )主(zhǔ ),必(bì )惧(jù )而(ér )听(tīng )于(yú )固(gù )。固(gù )等(děng )势(shì )专(zhuān ),必(bì )以(yǐ )死(sǐ )战(zhàn )。讨(tǎo )之(zhī )不(bú )胜(shèng ),为(wéi )难(nán )未(wèi )已(yǐ );讨(tǎo )之(zhī )而(ér )胜(shèng ),是(shì )残(cán )一(yī )郡(jùn )之(zhī )民(mín )也(yě )。且(qiě )固(gù )等(děng )未(wèi )显(xiǎn )绝(jué )王(wáng )命(mìng ),外(wài )以(yǐ )请(qǐng )故(gù )君(jūn )为(wéi )名(míng ),必(bì )不(bú )害(hài )新(xīn )君(jūn )。吾(wú )单(dān )车(chē )直(zhí )往(wǎng ),出(chū )其(qí )不(bú )意(yì ),固(gù )为(wéi )人(rén )多(duō )计(jì )而(ér )无(wú )断(duàn ),必(bì )伪(wěi )受(shòu )吾(wú )。吾(wú )得(dé )居(jū )郡(jùn )一(yī )月(yuè ),以(yǐ )计(jì )縻(mí )之(zhī ),足(zú )矣(yǐ )。”遂(suí )诡(guǐ )道(dào )从(cóng )郖(dòu )津(jīn )度(dù )。范(fàn )先(xiān )欲(yù )杀(shā )畿(jī )以(yǐ )威(wēi )众(zhòng ),且(qiě )观(guān )畿(jī )去(qù )就(jiù ),于(yú )门(mén )下(xià )斩(zhǎn )杀(shā )主(zhǔ )簿(bù )已(yǐ )下(xià )三(sān )十(shí )馀(yú )人(rén ),畿(jī )举(jǔ )动(dòng )自(zì )若(ruò )。于(yú )是(shì )固(gù )曰(yuē ):“杀(shā )之(zhī )无(wú )损(sǔn ),徒(tú )有(yǒu )恶(è )名(míng );且(qiě )制(zhì )之(zhī )在(zài )我(wǒ )。”遂(suí )奉(fèng )之(zhī )。畿(jī )谓(wèi )固(gù )、先(xiān )曰(yuē ):“卫(wèi )、范(fàn ),河(hé )东(dōng )之(zhī )望(wàng )也(yě ),吾(wú )仰(yǎng )成(chéng )而(ér )已(yǐ )。然(rán )君(jūn )固(gù )有(yǒu )定(dìng )义(yì ),成(chéng )败(bài )同(tóng )之(zhī ),大(dà )事(shì )当(dāng )共(gòng )平(píng )议(yì )。”以(yǐ )固(gù )为(wéi )都(dōu )督(dū ),行(háng )丞(chéng )事(shì ),领(lǐng )功(gōng )曹(cáo )。将(jiāng )校(xiào )吏(lì )兵(bīng )三(sān )千(qiān )馀(yú )人(rén ),皆(jiē )范(fàn )先(xiān )督(dū )之(zhī )。固(gù )等(děng )喜(xǐ ),虽(suī )阳(yáng )事(shì )畿(jī ),不(bú )以(yǐ )为(wéi )意(yì )。固(gù )欲(yù )大(dà )发(fā )兵(bīng ),畿(jī )患(huàn )之(zhī ),说(shuō )固(gù )曰(yuē ):“今(jīn )大(dà )发(fā )兵(bīng ),众(zhòng )情(qíng )必(bì )扰(rǎo ),不(bú )如(rú )徐(xú )以(yǐ )赀(zī )募(mù )兵(bīng )。”固(gù )以(yǐ )为(wéi )然(rán ),从(cóng )之(zhī ),得(dé )兵(bīng )甚(shèn )少(shǎo )。畿(jī )又(yòu )喻(yù )固(gù )等(děng )曰(yuē ):“人(rén )情(qíng )顾(gù )家(jiā ),诸(zhū )将(jiāng )掾(yuàn )史(shǐ ),可(kě )分(fèn )遣(qiǎn )休(xiū )息(xī ),急(jí )缓(huǎn )召(zhào )之(zhī )不(bú )难(nán )。”固(gù )等(děng )恶(è )逆(nì )众(zhòng )心(xīn ),又(yòu )从(cóng )之(zhī )。于(yú )是(shì )善(shàn )人(rén )在(zài )外(wài ),阴(yīn )为(wéi )己(jǐ )援(yuán );恶(è )人(rén )分(fèn )散(sàn ),各(gè )还(hái )其(qí )家(jiā )。

会(huì )白(bái )骑(qí )攻(gōng )东(dōng )垣(yuán ),高(gāo )幹(gàn )入(rù )濩(hù )泽(zé )。畿(jī )知(zhī )诸(zhū )县(xiàn )附(fù )己(jǐ ),乃(nǎi )出(chū ),单(dān )将(jiāng )数(shù )十(shí )骑(qí ),赴(fù )坚(jiān )壁(bì )而(ér )守(shǒu )之(zhī ),吏(lì )民(mín )多(duō )举(jǔ )城(chéng )助(zhù )畿(jī )者(zhě ),比(bǐ )数(shù )十(shí )日(rì ),得(dé )四(sì )千(qiān )馀(yú )人(rén )。固(gù )等(děng )与(yǔ )高(gāo )幹(gàn )、张(zhāng )晟(shèng )共(gòng )攻(gōng )畿(jī ),不(bú )下(xià ),略(luè )诸(zhū )县(xiàn ),无(wú )所(suǒ )得(dé )。曹(cáo )操(cāo )使(shǐ )议(yì )郎(láng )张(zhāng )既(jì )西(xī )征(zhēng )关(guān )中(zhōng )诸(zhū )将(jiāng )马(mǎ )腾(téng )等(děng ),皆(jiē )引(yǐn )兵(bīng )会(huì )击(jī )晟(shèng )等(děng ),破(pò )之(zhī ),斩(zhǎn )固(gù )、琰(yǎn )等(děng )首(shǒu ),其(qí )馀(yú )党(dǎng )与(yǔ )皆(jiē )赦(shè )之(zhī )。

于(yú )是(shì )杜(dù )畿(jī )治(zhì )河(hé )东(dōng ),务(wù )崇(chóng )宽(kuān )惠(huì )。民(mín )有(yǒu )辞(cí )讼(sòng ),畿(jī )为(wéi )陈(chén )义(yì )理(lǐ ),遣(qiǎn )归(guī )谛(dì )思(sī )之(zhī ),父(fù )老(lǎo )皆(jiē )自(zì )相(xiàng )责(zé )怒(nù ),不(bú )敢(gǎn )讼(sòng )。劝(quàn )耕(gēng )桑(sāng ),课(kè )畜(chù )牧(mù ),百(bǎi )姓(xìng )家(jiā )家(jiā )丰(fēng )实(shí )。然(rán )后(hòu )兴(xìng )学(xué )校(xiào ),举(jǔ )孝(xiào )弟(dì ),修(xiū )戎(róng )事(shì ),讲(jiǎng )武(wǔ )备(bèi ),河(hé )东(dōng )遂(suí )安(ān )。畿(jī )在(zài )河(hé )东(dōng )十(shí )六(liù )年(nián ),常(cháng )为(wéi )天(tiān )下(xià )最(zuì )。

秘(mì )书(shū )监(jiān )、侍(shì )中(zhōng )荀(xún )悦(yuè )作(zuò )《申(shēn )鉴(jiàn )》五(wǔ )篇(piān ),奏(zòu )之(zhī )。悦(yuè ),爽(shuǎng )之(zhī )兄(xiōng )子(zǐ )也(yě )。时(shí )政(zhèng )在(zài )曹(cáo )氏(shì ),天(tiān )子(zǐ )恭(gōng )己(jǐ ),悦(yuè )志(zhì )在(zài )献(xiàn )替(tì ),而(ér )谋(móu )无(wú )所(suǒ )用(yòng ),故(gù )作(zuò )是(shì )书(shū )。其(qí )大(dà )略(luè )曰(yuē ):为(wéi )政(zhèng )之(zhī )术(shù ),先(xiān )屏(píng )四(sì )患(huàn ),乃(nǎi )崇(chóng )五(wǔ )政(zhèng )。伪(wěi )乱(luàn )欲(yù ),私(sī )坏(huài )法(fǎ ),放(fàng )越(yuè )轨(guǐ ),奢(shē )败(bài )制(zhì ):四(sì )者(zhě )不(bú )除(chú ),则(zé )政(zhèng )末(mò )由(yóu )行(háng )矣(yǐ ),是(shì )为(wéi )四(sì )患(huàn )。兴(xìng )农(nóng )桑(sāng )以(yǐ )养(yǎng )其(qí )生(shēng ),审(shěn )好(hǎo )恶(è )以(yǐ )正(zhèng )其(qí )俗(sú ),宣(xuān )文(wén )教(jiāo )以(yǐ )章(zhāng )其(qí )化(huà ),立(lì )武(wǔ )备(bèi )以(yǐ )秉(bǐng )其(qí )威(wēi ),明(míng )常(cháng )罚(fá )以(yǐ )统(tǒng )其(qí )法(fǎ ),是(shì )谓(wèi )五(wǔ )政(zhèng )。人(rén )不(bú )畏(wèi )死(sǐ ),不(bú )可(kě )惧(jù )以(yǐ )罪(zuì );人(rén )不(bú )乐(lè )生(shēng ),不(bú )可(kě )劝(quàn )以(yǐ )善(shàn )。故(gù )在(zài )上(shàng )者(zhě ),先(xiān )丰(fēng )民(mín )财(cái )以(yǐ )定(dìng )其(qí )志(zhì ),是(shì )谓(wèi )养(yǎng )生(shēng )。善(shàn )恶(è )要(yào )乎(hū )功(gōng )罪(zuì ),毁(huǐ )誉(yù )效(xiào )于(yú )准(zhǔn )验(yàn ),听(tīng )言(yán )责(zé )事(shì ),举(jǔ )名(míng )察(chá )实(shí ),无(wú )或(huò )作(zuò )伪(wěi )以(yǐ )荡(dàng )众(zhòng )心(xīn )。故(gù )欲(yù )无(wú )奸(jiān )怪(guài ),民(mín )无(wú )淫(yín )风(fēng ),是(shì )谓(wèi )正(zhèng )俗(sú )。荣(róng )辱(rǔ )者(zhě ),赏(shǎng )罚(fá )之(zhī )精(jīng )华(huá )也(yě )。故(gù )礼(lǐ )教(jiāo )荣(róng )辱(rǔ )以(yǐ )加(jiā )君(jūn )子(zǐ ),化(huà )其(qí )情(qíng )也(yě );桎(zhì )梏(gù )鞭(biān )扑(pū )以(yǐ )加(jiā )小(xiǎo )人(rén ),化(huà )其(qí )形(xíng )也(yě )。若(ruò )教(jiāo )化(huà )之(zhī )废(fèi ),推(tuī )中(zhōng )人(rén )而(ér )坠(zhuì )于(yú )小(xiǎo )人(rén )之(zhī )域(yù ),教(jiāo )化(huà )之(zhī )行(háng ),引(yǐn )中(zhōng )人(rén )而(ér )纳(nà )于(yú )君(jūn )子(zǐ )之(zhī )涂(tú ),是(shì )谓(wèi )章(zhāng )化(huà )。在(zài )上(shàng )者(zhě )必(bì )有(yǒu )武(wǔ )备(bèi )以(yǐ )戒(jiè )不(bú )虞(yú ),安(ān )居(jū )则(zé )寄(jì )之(zhī )内(nèi )政(zhèng ),有(yǒu )事(shì )则(zé )用(yòng )之(zhī )军(jūn )旅(lǚ ),是(shì )谓(wèi )秉(bǐng )威(wēi )。赏(shǎng )罚(fá ),政(zhèng )之(zhī )柄(bǐng )也(yě )。人(rén )主(zhǔ )不(bú )妄(wàng )赏(shǎng ),非(fēi )爱(ài )其(qí )财(cái )也(yě ),赏(shǎng )妄(wàng )行(háng ),则(zé )善(shàn )不(bú )劝(quàn )矣(yǐ );不(bú )妄(wàng )罚(fá ),非(fēi )矜(jīn )其(qí )人(rén )也(yě ),罚(fá )妄(wàng )行(háng ),则(zé )恶(è )不(bú )惩(chéng )矣(yǐ )。赏(shǎng )不(bú )劝(quàn ),谓(wèi )之(zhī )止(zhǐ )善(shàn ),罚(fá )不(bú )惩(chéng ),谓(wèi )之(zhī )纵(zòng )恶(è )。在(zài )上(shàng )者(zhě )能(néng )不(bú )止(zhǐ )下(xià )为(wéi )善(shàn ),不(bú )纵(zòng )下(xià )为(wéi )恶(è ),则(zé )国(guó )法(fǎ )立(lì )矣(yǐ )。是(shì )谓(wèi )统(tǒng )法(fǎ )。四(sì )患(huàn )既(jì )蠲(juān ),五(wǔ )政(zhèng )又(yòu )立(lì ),行(háng )之(zhī )以(yǐ )诚(chéng ),守(shǒu )之(zhī )以(yǐ )固(gù ),简(jiǎn )而(ér )不(bú )怠(dài ),疏(shū )而(ér )不(bú )失(shī ),垂(chuí )拱(gǒng )揖(yī )让(ràng ),而(ér )海(hǎi )内(nèi )平(píng )矣(yǐ )。

阅读:24790

打赏捐助〔Donate〕>>>

《汉纪五十六》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库