蔡泽见逐于赵【登录】

《战国策》 > 秦三 > 《蔡泽见逐于赵》 > 拼音版

蔡(cài )泽(zé )见(jiàn )逐(zhú )于(yú )赵(zhào ),而(ér )入(rù )韩(hán )、魏(wèi ),遇(yù )夺(duó )釜(fǔ )鬲(gé )于(yú )涂(tú )。闻(wén )应(yīng )侯(hóu )任(rèn )郑(zhèng )安(ān )平(píng )、王(wáng )稽(jī ),皆(jiē )负(fù )重(zhòng )罪(zuì ),应(yīng )侯(hóu )内(nèi )惭(cán ),乃(nǎi )西(xī )入(rù )秦(qín )。将(jiāng )见(jiàn )昭(zhāo )王(wáng ),使(shǐ )人(rén )宣(xuān )言(yán )以(yǐ )感(gǎn )怒(nù )应(yīng )侯(hóu )曰(yuē ):“燕(yàn )客(kè )蔡(cài )泽(zé ),天(tiān )下(xià )骏(jùn )雄(xióng )弘(hóng )辩(biàn )之(zhī )士(shì )也(yě )。彼(bǐ )一(yī )见(jiàn )秦(qín )王(wáng ),秦(qín )王(wáng )必(bì )相(xiàng )之(zhī )而(ér )夺(duó )君(jūn )位(wèi )。”

应(yīng )侯(hóu )闻(wén )之(zhī ),使(shǐ )人(rén )召(zhào )蔡(cài )泽(zé )。蔡(cài )泽(zé )入(rù ),则(zé )揖(yī )应(yīng )侯(hóu ),应(yīng )侯(hóu )固(gù )不(bú )快(kuài );及(jí )见(jiàn )之(zhī ),又(yòu )倨(jù )。应(yīng )侯(hóu )因(yīn )让(ràng )之(zhī )曰(yuē ):“子(zǐ )尝(cháng )宣(xuān )言(yán )代(dài )我(wǒ )相(xiàng )秦(qín ),岂(qǐ )有(yǒu )此(cǐ )乎(hū )?”对(duì )曰(yuē ):“然(rán )。”应(yīng )侯(hóu )曰(yuē ):“请(qǐng )闻(wén )其(qí )说(shuō )。”蔡(cài )泽(zé )曰(yuē ):“吁(yù )!何(hé )君(jūn )见(jiàn )之(zhī )晚(wǎn )也(yě )。夫(fū )四(sì )时(shí )之(zhī )序(xù ),成(chéng )功(gōng )者(zhě )去(qù )。夫(fū )人(rén )生(shēng )手(shǒu )足(zú )坚(jiān )强(qiáng ),耳(ěr )目(mù )聪(cōng )明(míng ),而(ér )心(xīn )圣(shèng )知(zhī ),岂(qǐ )非(fēi )士(shì )之(zhī )所(suǒ )愿(yuàn )与(yǔ )?”应(yīng )侯(hóu )曰(yuē ):“然(rán )。”蔡(cài )泽(zé )曰(yuē ):“质(zhì )仁(rén )秉(bǐng )义(yì ),行(háng )道(dào )施(shī )德(dé )于(yú )天(tiān )下(xià ),天(tiān )下(xià )怀(huái )乐(lè )敬(jìng )爱(ài ),愿(yuàn )以(yǐ )为(wéi )君(jūn )王(wáng ),岂(qǐ )不(bú )辩(biàn )智(zhì )之(zhī )期(qī )与(yǔ )?”应(yīng )侯(hóu )曰(yuē ):“然(rán )。”蔡(cài )泽(zé )复(fù )曰(yuē ):“富(fù )贵(guì )显(xiǎn )荣(róng ),成(chéng )理(lǐ )万(wàn )物(wù ),万(wàn )物(wù )各(gè )得(dé )其(qí )所(suǒ );生(shēng )命(mìng )寿(shòu )长(zhǎng ),终(zhōng )其(qí )年(nián )而(ér )不(bú )夭(yāo )伤(shāng );天(tiān )下(xià )继(jì )其(qí )统(tǒng ),守(shǒu )其(qí )业(yè ),传(chuán )之(zhī )无(wú )穷(qióng ),名(míng )实(shí )纯(chún )粹(cuì ),泽(zé )流(liú )千(qiān )世(shì ),称(chēng )之(zhī )而(ér )毋(wú )绝(jué ),与(yǔ )天(tiān )下(xià )终(zhōng )。岂(qǐ )非(fēi )道(dào )之(zhī )福(fú ),而(ér )圣(shèng )人(rén )所(suǒ )谓(wèi )吉(jí )祥(xiáng )善(shàn )事(shì )与(yǔ )?”应(yīng )侯(hóu )曰(yuē ):“然(rán )。”蔡(cài )泽(zé )曰(yuē ):“若(ruò )秦(qín )之(zhī )商(shāng )君(jūn ),楚(chǔ )之(zhī )吴(wú )起(qǐ ),越(yuè )之(zhī )大(dà )夫(fū )种(zhǒng ),其(qí )卒(zú )亦(yì )可(kě )愿(yuàn )矣(yǐ )。”

应(yīng )侯(hóu )知(zhī )蔡(cài )泽(zé )之(zhī )欲(yù )困(kùn )己(jǐ )以(yǐ )说(shuō ),复(fù )曰(yuē ):“何(hé )为(wéi )不(bú )可(kě )?夫(fū )公(gōng )孙(sūn )鞅(yāng )事(shì )孝(xiào )公(gōng ),极(jí )身(shēn )毋(wú )二(èr ),尽(jìn )公(gōng )不(bú )还(hái )私(sī ),信(xìn )赏(shǎng )罚(fá )以(yǐ )致(zhì )治(zhì ),竭(jié )智(zhì )能(néng ),示(shì )请(qǐng )素(sù ),蒙(méng )怨(yuàn )咎(jiù ),欺(qī )旧(jiù )交(jiāo ),虏(lǔ )魏(wèi )公(gōng )子(zǐ ),卒(zú )为(wéi )秦(qín )禽(qín )将(jiāng ),破(pò )敌(dí )军(jūn ),攘(rǎng )地(dì )千(qiān )里(lǐ )。吴(wú )起(qǐ )事(shì )悼(dào )王(wáng ),使(shǐ )死(sǐ )不(bú )害(hài )公(gōng ),谗(chán )不(bú )蔽(bì )忠(zhōng ),言(yán )不(bú )取(qǔ )苟(gǒu )合(hé ),行(háng )不(bú )取(qǔ )苟(gǒu )容(róng ),行(háng )义(yì )不(bú )图(tú )毁(huǐ )誉(yù ),必(bì )有(yǒu )伯(bó )主(zhǔ )强(qiáng )国(guó ),不(bú )辞(cí )祸(huò )凶(xiōng )。大(dà )夫(fū )种(zhǒng )事(shì )越(yuè )王(wáng ),主(zhǔ )离(lí )困(kùn )辱(rǔ ),悉(xī )忠(zhōng )而(ér )不(bú )解(jiě ),主(zhǔ )虽(suī )亡(wáng )绝(jué ),尽(jìn )能(néng )而(ér )不(bú )离(lí ),多(duō )功(gōng )而(ér )不(bú )矜(jīn ),贵(guì )富(fù )不(bú )骄(jiāo )怠(dài )。若(ruò )此(cǐ )三(sān )子(zǐ )者(zhě ),义(yì )之(zhī )至(zhì ),忠(zhōng )之(zhī )节(jiē )也(yě )。故(gù )君(jūn )子(zǐ )杀(shā )身(shēn )以(yǐ )成(chéng )名(míng ),义(yì )之(zhī )所(suǒ )在(zài )。身(shēn )虽(suī )死(sǐ ),无(wú )憾(hàn )悔(huǐ ),何(hé )为(wéi )不(bú )可(kě )哉(zāi )?”

蔡(cài )泽(zé )曰(yuē ):“主(zhǔ )圣(shèng )臣(chén )贤(xián ),天(tiān )下(xià )之(zhī )福(fú )也(yě );君(jūn )明(míng )臣(chén )忠(zhōng ),国(guó )之(zhī )福(fú )也(yě );父(fù )慈(cí )子(zǐ )孝(xiào ),夫(fū )信(xìn )妇(fù )贞(zhēn ),家(jiā )之(zhī )福(fú )也(yě )。故(gù )比(bǐ )干(gàn )忠(zhōng )不(bú )能(néng )存(cún )殷(yīn ),子(zǐ )胥(xū )知(zhī )不(bú )能(néng )存(cún )吴(wú ),申(shēn )生(shēng )孝(xiào )而(ér )晋(jìn )国(guó )乱(luàn )。是(shì )有(yǒu )忠(zhōng )臣(chén )孝(xiào )子(zǐ ),国(guó )家(jiā )灭(miè )乱(luàn ),何(hé )也(yě )?无(wú )明(míng )君(jūn )贤(xián )父(fù )以(yǐ )听(tīng )之(zhī )。故(gù )天(tiān )下(xià )一(yī )其(qí )君(jūn )父(fù )为(wéi )戮(lù )辱(rǔ ),怜(lián )其(qí )臣(chén )子(zǐ )。夫(fū )待(dài )死(sǐ )之(zhī )后(hòu )可(kě )以(yǐ )立(lì )忠(zhōng )成(chéng )名(míng ),是(shì )微(wēi )子(zǐ )不(bú )足(zú )仁(rén ),孔(kǒng )子(zǐ )不(bú )足(zú )圣(shèng ),管(guǎn )仲(zhòng )不(bú )足(zú )大(dà )也(yě )。”于(yú )是(shì )应(yīng )侯(hóu )称(chēng )善(shàn )。

蔡(cài )泽(zé )得(dé )少(shǎo )间(jiān ),因(yīn )曰(yuē ):“商(shāng )君(jūn )、吴(wú )起(qǐ )、大(dà )夫(fū )种(zhǒng ),其(qí )为(wéi )人(rén )臣(chén ),尽(jìn )忠(zhōng )致(zhì )功(gōng ),则(zé )可(kě )愿(yuàn )矣(yǐ )。闳(hóng )夭(yāo )事(shì )文(wén )王(wáng ),周(zhōu )公(gōng )辅(fǔ )成(chéng )王(wáng )也(yě ),岂(qǐ )不(bú )亦(yì )忠(zhōng )乎(hū )?以(yǐ )君(jūn )臣(chén )论(lùn )之(zhī ),商(shāng )君(jūn )、吴(wú )起(qǐ )、大(dà )夫(fū )种(zhǒng ),其(qí )可(kě )愿(yuàn )孰(shú )与(yǔ )闳(hóng )夭(yāo )、周(zhōu )公(gōng )哉(zāi )?”应(yīng )侯(hóu )曰(yuē ):“商(shāng )君(jūn )、吴(wú )起(qǐ )、大(dà )夫(fū )种(zhǒng )不(bú )若(ruò )也(yě )。”蔡(cài )泽(zé )曰(yuē ):“然(rán )则(zé )君(jūn )之(zhī )主(zhǔ ),慈(cí )仁(rén )任(rèn )忠(zhōng ),不(bú )欺(qī )旧(jiù )故(gù ),孰(shú )与(yǔ )秦(qín )孝(xiào )公(gōng )、楚(chǔ )悼(dào )王(wáng )、越(yuè )王(wáng )乎(hū )?”应(yīng )侯(hóu )曰(yuē ):“未(wèi )知(zhī )何(hé )如(rú )也(yě )。”

蔡(cài )泽(zé )曰(yuē ):“今(jīn )主(zhǔ )固(gù )亲(qīn )忠(zhōng )臣(chén ),不(bú )过(guò )秦(qín )孝(xiào )、越(yuè )王(wáng )、楚(chǔ )悼(dào )。君(jūn )者(zhě )为(wéi )主(zhǔ ),正(zhèng )乱(luàn )、披(pī )患(huàn )、折(shé )难(nán ),广(guǎng )地(dì )、殖(zhí )谷(gǔ ),痼(gù )国(guó )足(zú )家(jiā )、强(qiáng )主(zhǔ ),威(wēi )盖(gài )海(hǎi )内(nèi ),功(gōng )章(zhāng )万(wàn )里(lǐ )之(zhī )外(wài ),不(bú )过(guò )商(shāng )君(jūn )、吴(wú )起(qǐ )、大(dà )夫(fū )种(zhǒng )。而(ér )君(jūn )之(zhī )禄(lù )位(wèi )贵(guì )盛(shèng ),私(sī )家(jiā )之(zhī )富(fù )过(guò )于(yú )三(sān )子(zǐ ),而(ér )身(shēn )不(bú )退(tuì ),窃(qiè )为(wéi )君(jūn )危(wēi )之(zhī )。语(yǔ )曰(yuē ):‘日(rì )中(zhōng )则(zé )移(yí ),月(yuè )满(mǎn )则(zé )亏(kuī )。’物(wù )盛(shèng )则(zé )衰(shuāi ),天(tiān )之(zhī )常(cháng )数(shù )也(yě );进(jìn )退(tuì )、盈(yíng )缩(suō )、变(biàn )化(huà ),圣(shèng )人(rén )之(zhī )常(cháng )道(dào )也(yě )。昔(xī )者(zhě ),齐(qí )桓(huán )公(gōng )九(jiǔ )合(hé )诸(zhū )侯(hóu ),一(yī )匡(kuāng )天(tiān )下(xià ),至(zhì )葵(kuí )丘(qiū )之(zhī )会(huì ),有(yǒu )骄(jiāo )矜(jīn )之(zhī )色(sè ),畔(pàn )者(zhě )九(jiǔ )国(guó )。吴(wú )王(wáng )夫(fū )差(chà )无(wú )敌(dí )于(yú )天(tiān )下(xià ),轻(qīng )诸(zhū )侯(hóu ),凌(líng )齐(qí )、晋(jìn ),遂(suí )以(yǐ )杀(shā )身(shēn )亡(wáng )国(guó )。夏(xià )育(yù )、太(tài )史(shǐ )启(qǐ )叱(chì )呼(hū )骇(hài )三(sān )军(jūn ),然(rán )而(ér )身(shēn )死(sǐ )于(yú )庸(yōng )夫(fū )。此(cǐ )皆(jiē )乘(chéng )至(zhì )盛(shèng )不(bú )及(jí )道(dào )理(lǐ )也(yě )。夫(fū )商(shāng )君(jūn )为(wéi )孝(xiào )公(gōng )平(píng )权(quán )衡(héng )、正(zhèng )度(dù )量(liàng )、调(diào )轻(qīng )重(zhòng ),决(jué )裂(liè )阡(qiān )陌(mò ),教(jiāo )民(mín )耕(gēng )战(zhàn ),是(shì )以(yǐ )兵(bīng )动(dòng )而(ér )地(dì )广(guǎng ),兵(bīng )休(xiū )而(ér )国(guó )富(fù ),故(gù )秦(qín )无(wú )敌(dí )于(yú )天(tiān )下(xià ),立(lì )威(wēi )诸(zhū )侯(hóu )。功(gōng )已(yǐ )成(chéng ),遂(suí )以(yǐ )车(chē )裂(liè )。楚(chǔ )地(dì )方(fāng )千(qiān )里(lǐ ),带(dài )甲(jiǎ )百(bǎi )万(wàn ),白(bái )起(qǐ )率(lǜ )数(shù )万(wàn )之(zhī )师(shī ),以(yǐ )与(yǔ )楚(chǔ )战(zhàn ),一(yī )战(zhàn )举(jǔ )鄢(yān )、郢(yǐng ),再(zài )战(zhàn )烧(shāo )夷(yí )陵(líng ),南(nán )并(bìng )蜀(shǔ )、汉(hàn ),又(yòu )越(yuè )韩(hán )、魏(wèi )攻(gōng )强(qiáng )赵(zhào ),北(běi )坑(kēng )马(mǎ )服(fú ),诛(zhū )屠(tú )四(sì )十(shí )余(yú )万(wàn )之(zhī )众(zhòng ),流(liú )血(xuè )成(chéng )川(chuān ),沸(fèi )声(shēng )若(ruò )雷(léi ),使(shǐ )秦(qín )业(yè )帝(dì )。自(zì )是(shì )之(zhī )后(hòu ),赵(zhào )、楚(chǔ )慑(shè )服(fú ),四(sì )十(shí )余(yú )年(nián )不(bú )敢(gǎn )攻(gōng )秦(qín )者(zhě ),白(bái )起(qǐ )之(zhī )势(shì )也(yě )。身(shēn )所(suǒ )服(fú )者(zhě ),七(qī )十(shí )余(yú )城(chéng )。功(gōng )已(yǐ )成(chéng )矣(yǐ ),赐(cì )死(sǐ )于(yú )杜(dù )邮(yóu )。吴(wú )起(qǐ )为(wéi )楚(chǔ )悼(dào )罢(bà )无(wú )能(néng ),废(fèi )无(wú )用(yòng ),损(sǔn )不(bú )急(jí )之(zhī )官(guān )。塞(sāi )私(sī )门(mén )之(zhī )请(qǐng ),壹(yī )楚(chǔ )国(guó )之(zhī )俗(sú ),南(nán )攻(gōng )杨(yáng )越(yuè ),北(běi )并(bìng )陈(chén )、蔡(cài ),破(pò )横(héng )散(sàn )从(cóng ),使(shǐ )驰(chí )说(shuō )之(zhī )士(shì )无(wú )所(suǒ )开(kāi )其(qí )口(kǒu )。功(gōng )已(yǐ )成(chéng )矣(yǐ ),卒(zú )支(zhī )解(jiě )。大(dà )夫(fū )种(zhǒng )为(wéi )越(yuè )王(wáng )垦(kěn )草(cǎo )创(chuàng )邑(yì ),辟(pì )地(dì )殖(zhí )谷(gǔ ),率(lǜ )四(sì )方(fāng )之(zhī )士(shì ),专(zhuān )上(shàng )下(xià )之(zhī )力(lì ),以(yǐ )禽(qín )劲(jìn )吴(wú ),成(chéng )霸(bà )功(gōng )。勾(gōu )践(jiàn )终(zhōng )背(bèi )而(ér )杀(shā )之(zhī )。此(cǐ )四(sì )子(zǐ )者(zhě ),成(chéng )功(gōng )而(ér )不(bú )去(qù ),祸(huò )至(zhì )于(yú )此(cǐ )。此(cǐ )所(suǒ )谓(wèi )信(xìn )而(ér )不(bú )能(néng )诎(qū ),往(wǎng )而(ér )不(bú )能(néng )反(fǎn )者(zhě )也(yě )。范(fàn )蠡(lí )知(zhī )之(zhī ),超(chāo )然(rán )避(bì )世(shì ),长(zhǎng )为(wéi )陶(táo )朱(zhū )公(gōng )。君(jūn )独(dú )不(bú )观(guān )博(bó )者(zhě )乎(hū )?或(huò )欲(yù )大(dà )投(tóu ),或(huò )欲(yù )分(fèn )功(gōng )。此(cǐ )皆(jiē )君(jūn )之(zhī )所(suǒ )明(míng )知(zhī )也(yě )。今(jīn )君(jūn )相(xiàng )秦(qín ),计(jì )不(bú )下(xià )衽(rèn )席(xí ),某(mǒu )不(bú )出(chū )廊(láng )庙(miào ),坐(zuò )制(zhì )诸(zhū )侯(hóu ),利(lì )施(shī )三(sān )川(chuān ),以(yǐ )实(shí )宜(yí )阳(yáng );决(jué )羊(yáng )肠(cháng )之(zhī )险(xiǎn ),塞(sāi )太(tài )行(háng )之(zhī )口(kǒu ),又(yòu )斩(zhǎn )范(fàn )、中(zhōng )行(háng )之(zhī )途(tú ),栈(zhàn )道(dào )千(qiān )里(lǐ )于(yú )蜀(shǔ )、汉(hàn ),使(shǐ )天(tiān )下(xià )皆(jiē )畏(wèi )秦(qín )。秦(qín )之(zhī )欲(yù )得(dé )矣(yǐ ),君(jūn )之(zhī )功(gōng )极(jí )矣(yǐ )。此(cǐ )亦(yì )秦(qín )之(zhī )分(fèn )功(gōng )之(zhī )时(shí )也(yě )!如(rú )是(shì )不(bú )退(tuì ),则(zé )商(shāng )君(jūn )、白(bái )公(gōng )、吴(wú )起(qǐ )、大(dà )夫(fū )种(zhǒng )是(shì )也(yě )。君(jūn )何(hé )不(bú )以(yǐ )此(cǐ )时(shí )归(guī )相(xiàng )印(yìn ),让(ràng )贤(xián )者(zhě )授(shòu )之(zhī ),必(bì )有(yǒu )伯(bó )夷(yí )之(zhī )廉(lián );长(zhǎng )为(wéi )应(yīng )侯(hóu ),世(shì )世(shì )称(chēng )孤(gū ),而(ér )有(yǒu )乔(qiáo )、松(sōng )之(zhī )寿(shòu )。孰(shú )与(yǔ )以(yǐ )祸(huò )终(zhōng )哉(zāi )!此(cǐ )则(zé )君(jūn )何(hé )居(jū )焉(yān )?”应(yīng )侯(hóu )曰(yuē )善(shàn )。”乃(nǎi )延(yán )入(rù )坐(zuò )为(wéi )上(shàng )客(kè )。

后(hòu )数(shù )日(rì ),入(rù )朝(cháo ),言(yán )于(yú )秦(qín )昭(zhāo )王(wáng )曰(yuē ):“客(kè )新(xīn )有(yǒu )从(cóng )山(shān )东(dōng )来(lái )者(zhě )蔡(cài )泽(zé ),其(qí )人(rén )辩(biàn )士(shì )。臣(chén )之(zhī )见(jiàn )人(rén )甚(shèn )众(zhòng ),莫(mò )有(yǒu )及(jí )者(zhě ),臣(chén )不(bú )如(rú )也(yě )。”秦(qín )昭(zhāo )王(wáng )召(zhào )见(jiàn ),与(yǔ )语(yǔ ),大(dà )说(shuō )之(zhī ),拜(bài )为(wéi )客(kè )卿(qīng )。应(yīng )侯(hóu )因(yīn )谢(xiè )病(bìng ),请(qǐng )归(guī )相(xiàng )印(yìn )。昭(zhāo )王(wáng )强(qiáng )起(qǐ )应(yīng )侯(hóu ),应(yīng )侯(hóu )遂(suí )称(chēng )笃(dǔ ),因(yīn )免(miǎn )相(xiàng )。昭(zhāo )王(wáng )新(xīn )说(shuō )蔡(cài )泽(zé )计(jì )画(huà ),遂(suí )拜(bài )为(wéi )秦(qín )相(xiàng ),东(dōng )收(shōu )周(zhōu )室(shì )。蔡(cài )泽(zé )相(xiàng )秦(qín )王(wáng )数(shù )月(yuè ),人(rén )或(huò )恶(è )之(zhī ),惧(jù )诛(zhū ),乃(nǎi )谢(xiè )病(bìng )归(guī )相(xiàng )印(yìn ),号(hào )刚(gāng )成(chéng )君(jūn )。居(jū )秦(qín )十(shí )余(yú )年(nián ),昭(zhāo )王(wáng )、孝(xiào )文(wén )王(wáng )、庄(zhuāng )襄(xiāng )王(wáng )。卒(zú )事(shì )始(shǐ )皇(huáng )帝(dì )。为(wéi )秦(qín )使(shǐ )于(yú )燕(yàn ),三(sān )年(nián )而(ér )燕(yàn )使(shǐ )太(tài )子(zǐ )丹(dān )入(rù )质(zhì )于(yú )秦(qín )。

阅读:25892

打赏捐助〔Donate〕>>>

《蔡泽见逐于赵》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库