廉颇蔺相如列传【登录】

《史记》 > 七十列传 > 《廉颇蔺相如列传》 > 拼音版

廉(lián )颇(pō )者(zhě ),赵(zhào )之(zhī )良(liáng )将(jiāng )也(yě )。赵(zhào )惠(huì )文(wén )王(wáng )十(shí )六(liù )年(nián ),廉(lián )颇(pō )为(wéi )赵(zhào )将(jiāng )伐(fá )齐(qí ),大(dà )破(pò )之(zhī ),取(qǔ )阳(yáng )晋(jìn ),拜(bài )为(wéi )上(shàng )卿(qīng ),以(yǐ )勇(yǒng )气(qì )闻(wén )於(yú )诸(zhū )侯(hóu )。蔺(lìn )相(xiàng )如(rú )者(zhě ),赵(zhào )人(rén )也(yě ),为(wéi )赵(zhào )宦(huàn )者(zhě )令(lìng )缪(miù )贤(xián )舍(shě )人(rén )。

赵(zhào )惠(huì )文(wén )王(wáng )时(shí ),得(dé )楚(chǔ )和(hé )氏(shì )璧(bì )。秦(qín )昭(zhāo )王(wáng )闻(wén )之(zhī ),使(shǐ )人(rén )遗(yí )赵(zhào )王(wáng )书(shū ),原(yuán )以(yǐ )十(shí )五(wǔ )城(chéng )请(qǐng )易(yì )璧(bì )。赵(zhào )王(wáng )与(yǔ )大(dà )将(jiāng )军(jūn )廉(lián )颇(pō )诸(zhū )大(dà )臣(chén )谋(móu ):欲(yù )予(yǔ )秦(qín ),秦(qín )城(chéng )恐(kǒng )不(bú )可(kě )得(dé ),徒(tú )见(jiàn )欺(qī );欲(yù )勿(wù )予(yǔ ),即(jí )患(huàn )秦(qín )兵(bīng )之(zhī )来(lái )。计(jì )未(wèi )定(dìng ),求(qiú )人(rén )可(kě )使(shǐ )报(bào )秦(qín )者(zhě ),未(wèi )得(dé )。宦(huàn )者(zhě )令(lìng )缪(miù )贤(xián )曰(yuē ):“臣(chén )舍(shě )人(rén )蔺(lìn )相(xiàng )如(rú )可(kě )使(shǐ )。”王(wáng )问(wèn ):“何(hé )以(yǐ )知(zhī )之(zhī )?”对(duì )曰(yuē ):“臣(chén )尝(cháng )有(yǒu )罪(zuì ),窃(qiè )计(jì )欲(yù )亡(wáng )走(zǒu )燕(yàn ),臣(chén )舍(shě )人(rén )相(xiàng )如(rú )止(zhǐ )臣(chén ),曰(yuē ):‘君(jūn )何(hé )以(yǐ )知(zhī )燕(yàn )王(wáng )?’臣(chén )语(yǔ )曰(yuē ):‘臣(chén )尝(cháng )从(cóng )大(dà )王(wáng )与(yǔ )燕(yàn )王(wáng )会(huì )境(jìng )上(shàng ),燕(yàn )王(wáng )私(sī )握(wò )臣(chén )手(shǒu ),曰(yuē )“原(yuán )结(jié )友(yǒu )”。以(yǐ )此(cǐ )知(zhī )之(zhī ),故(gù )欲(yù )往(wǎng )。’相(xiàng )如(rú )谓(wèi )臣(chén )曰(yuē ):‘夫(fū )赵(zhào )强(qiáng )而(ér )燕(yàn )弱(ruò ),而(ér )君(jūn )幸(xìng )於(yú )赵(zhào )王(wáng ),故(gù )燕(yàn )王(wáng )欲(yù )结(jié )於(yú )君(jūn )。今(jīn )君(jūn )乃(nǎi )亡(wáng )赵(zhào )走(zǒu )燕(yàn ),燕(yàn )畏(wèi )赵(zhào ),其(qí )势(shì )必(bì )不(bú )敢(gǎn )留(liú )君(jūn ),而(ér )束(shù )君(jūn )归(guī )赵(zhào )矣(yǐ )。君(jūn )不(bú )如(rú )肉(ròu )袒(tǎn )伏(fú )斧(fǔ )质(zhì )请(qǐng )罪(zuì ),则(zé )幸(xìng )得(dé )脱(tuō )矣(yǐ )。’臣(chén )从(cóng )其(qí )计(jì ),大(dà )王(wáng )亦(yì )幸(xìng )赦(shè )臣(chén )。臣(chén )窃(qiè )以(yǐ )为(wéi )其(qí )人(rén )勇(yǒng )士(shì ),有(yǒu )智(zhì )谋(móu ),宜(yí )可(kě )使(shǐ )。”於(yú )是(shì )王(wáng )召(zhào )见(jiàn ),问(wèn )蔺(lìn )相(xiàng )如(rú )曰(yuē ):“秦(qín )王(wáng )以(yǐ )十(shí )五(wǔ )城(chéng )请(qǐng )易(yì )寡(guǎ )人(rén )之(zhī )璧(bì ),可(kě )予(yǔ )不(bú )?”相(xiàng )如(rú )曰(yuē ):“秦(qín )强(qiáng )而(ér )赵(zhào )弱(ruò ),不(bú )可(kě )不(bú )许(xǔ )。”王(wáng )曰(yuē ):“取(qǔ )吾(wú )璧(bì ),不(bú )予(yǔ )我(wǒ )城(chéng ),柰(nài )何(hé )?”相(xiàng )如(rú )曰(yuē ):“秦(qín )以(yǐ )城(chéng )求(qiú )璧(bì )而(ér )赵(zhào )不(bú )许(xǔ ),曲(qǔ )在(zài )赵(zhào )。赵(zhào )予(yǔ )璧(bì )而(ér )秦(qín )不(bú )予(yǔ )赵(zhào )城(chéng ),曲(qǔ )在(zài )秦(qín )。均(jūn )之(zhī )二(èr )策(cè ),宁(níng )许(xǔ )以(yǐ )负(fù )秦(qín )曲(qǔ )。”王(wáng )曰(yuē ):“谁(shuí )可(kě )使(shǐ )者(zhě )?”相(xiàng )如(rú )曰(yuē ):“王(wáng )必(bì )无(wú )人(rén ),臣(chén )原(yuán )奉(fèng )璧(bì )往(wǎng )使(shǐ )。城(chéng )入(rù )赵(zhào )而(ér )璧(bì )留(liú )秦(qín );城(chéng )不(bú )入(rù ),臣(chén )请(qǐng )完(wán )璧(bì )归(guī )赵(zhào )。”赵(zhào )王(wáng )於(yú )是(shì )遂(suí )遣(qiǎn )相(xiàng )如(rú )奉(fèng )璧(bì )西(xī )入(rù )秦(qín )。

秦(qín )王(wáng )坐(zuò )章(zhāng )台(tái )见(jiàn )相(xiàng )如(rú ),相(xiàng )如(rú )奉(fèng )璧(bì )奏(zòu )秦(qín )王(wáng )。秦(qín )王(wáng )大(dà )喜(xǐ ),传(chuán )以(yǐ )示(shì )美(měi )人(rén )及(jí )左(zuǒ )右(yòu ),左(zuǒ )右(yòu )皆(jiē )呼(hū )万(wàn )岁(suì )。相(xiàng )如(rú )视(shì )秦(qín )王(wáng )无(wú )意(yì )偿(cháng )赵(zhào )城(chéng ),乃(nǎi )前(qián )曰(yuē ):“璧(bì )有(yǒu )瑕(xiá ),请(qǐng )指(zhǐ )示(shì )王(wáng )。”王(wáng )授(shòu )璧(bì ),相(xiàng )如(rú )因(yīn )持(chí )璧(bì )卻(què )立(lì ),倚(yǐ )柱(zhù ),怒(nù )发(fā )上(shàng )冲(chōng )冠(guàn ),谓(wèi )秦(qín )王(wáng )曰(yuē ):“大(dà )王(wáng )欲(yù )得(dé )璧(bì ),使(shǐ )人(rén )发(fā )书(shū )至(zhì )赵(zhào )王(wáng ),赵(zhào )王(wáng )悉(xī )召(zhào )群(qún )臣(chén )议(yì ),皆(jiē )曰(yuē )‘秦(qín )贪(tān ),负(fù )其(qí )强(qiáng ),以(yǐ )空(kōng )言(yán )求(qiú )璧(bì ),偿(cháng )城(chéng )恐(kǒng )不(bú )可(kě )得(dé )’。议(yì )不(bú )欲(yù )予(yǔ )秦(qín )璧(bì )。臣(chén )以(yǐ )为(wéi )布(bù )衣(yī )之(zhī )交(jiāo )尚(shàng )不(bú )相(xiàng )欺(qī ),况(kuàng )大(dà )国(guó )乎(hū )!且(qiě )以(yǐ )一(yī )璧(bì )之(zhī )故(gù )逆(nì )强(qiáng )秦(qín )之(zhī )驩(huān ),不(bú )可(kě )。於(yú )是(shì )赵(zhào )王(wáng )乃(nǎi )斋(zhāi )戒(jiè )五(wǔ )日(rì ),使(shǐ )臣(chén )奉(fèng )璧(bì ),拜(bài )送(sòng )书(shū )於(yú )庭(tíng )。何(hé )者(zhě )?严(yán )大(dà )国(guó )之(zhī )威(wēi )以(yǐ )修(xiū )敬(jìng )也(yě )。今(jīn )臣(chén )至(zhì ),大(dà )王(wáng )见(jiàn )臣(chén )列(liè )观(guān ),礼(lǐ )节(jiē )甚(shèn )倨(jù );得(dé )璧(bì ),传(chuán )之(zhī )美(měi )人(rén ),以(yǐ )戏(xì )弄(nòng )臣(chén )。臣(chén )观(guān )大(dà )王(wáng )无(wú )意(yì )偿(cháng )赵(zhào )王(wáng )城(chéng )邑(yì ),故(gù )臣(chén )复(fù )取(qǔ )璧(bì )。大(dà )王(wáng )必(bì )欲(yù )急(jí )臣(chén ),臣(chén )头(tóu )今(jīn )与(yǔ )璧(bì )俱(jù )碎(suì )於(yú )柱(zhù )矣(yǐ )!”相(xiàng )如(rú )持(chí )其(qí )璧(bì )睨(nì )柱(zhù ),欲(yù )以(yǐ )击(jī )柱(zhù )。秦(qín )王(wáng )恐(kǒng )其(qí )破(pò )璧(bì ),乃(nǎi )辞(cí )谢(xiè )固(gù )请(qǐng ),召(zhào )有(yǒu )司(sī )案(àn )图(tú ),指(zhǐ )从(cóng )此(cǐ )以(yǐ )往(wǎng )十(shí )五(wǔ )都(dōu )予(yǔ )赵(zhào )。相(xiàng )如(rú )度(dù )秦(qín )王(wáng )特(tè )以(yǐ )诈(zhà )详(xiáng )为(wéi )予(yǔ )赵(zhào )城(chéng ),实(shí )不(bú )可(kě )得(dé ),乃(nǎi )谓(wèi )秦(qín )王(wáng )曰(yuē ):“和(hé )氏(shì )璧(bì ),天(tiān )下(xià )所(suǒ )共(gòng )传(chuán )宝(bǎo )也(yě ),赵(zhào )王(wáng )恐(kǒng ),不(bú )敢(gǎn )不(bú )献(xiàn )。赵(zhào )王(wáng )送(sòng )璧(bì )时(shí ),斋(zhāi )戒(jiè )五(wǔ )日(rì ),今(jīn )大(dà )王(wáng )亦(yì )宜(yí )斋(zhāi )戒(jiè )五(wǔ )日(rì ),设(shè )九(jiǔ )宾(bīn )於(yú )廷(tíng ),臣(chén )乃(nǎi )敢(gǎn )上(shàng )璧(bì )。”秦(qín )王(wáng )度(dù )之(zhī ),终(zhōng )不(bú )可(kě )强(qiáng )夺(duó ),遂(suí )许(xǔ )斋(zhāi )五(wǔ )日(rì ),舍(shě )相(xiàng )如(rú )广(guǎng )成(chéng )传(chuán )。相(xiàng )如(rú )度(dù )秦(qín )王(wáng )虽(suī )斋(zhāi ),决(jué )负(fù )约(yuē )不(bú )偿(cháng )城(chéng ),乃(nǎi )使(shǐ )其(qí )从(cóng )者(zhě )衣(yī )褐(hè ),怀(huái )其(qí )璧(bì ),从(cóng )径(jìng )道(dào )亡(wáng ),归(guī )璧(bì )于(yú )赵(zhào )。

秦(qín )王(wáng )斋(zhāi )五(wǔ )日(rì )後(hòu ),乃(nǎi )设(shè )九(jiǔ )宾(bīn )礼(lǐ )於(yú )廷(tíng ),引(yǐn )赵(zhào )使(shǐ )者(zhě )蔺(lìn )相(xiàng )如(rú )。相(xiàng )如(rú )至(zhì ),谓(wèi )秦(qín )王(wáng )曰(yuē ):“秦(qín )自(zì )缪(miù )公(gōng )以(yǐ )来(lái )二(èr )十(shí )馀(yú )君(jūn ),未(wèi )尝(cháng )有(yǒu )坚(jiān )明(míng )约(yuē )束(shù )者(zhě )也(yě )。臣(chén )诚(chéng )恐(kǒng )见(jiàn )欺(qī )於(yú )王(wáng )而(ér )负(fù )赵(zhào ),故(gù )令(lìng )人(rén )持(chí )璧(bì )归(guī ),间(jiān )至(zhì )赵(zhào )矣(yǐ )。且(qiě )秦(qín )强(qiáng )而(ér )赵(zhào )弱(ruò ),大(dà )王(wáng )遣(qiǎn )一(yī )介(jiè )之(zhī )使(shǐ )至(zhì )赵(zhào ),赵(zhào )立(lì )奉(fèng )璧(bì )来(lái )。今(jīn )以(yǐ )秦(qín )之(zhī )强(qiáng )而(ér )先(xiān )割(gē )十(shí )五(wǔ )都(dōu )予(yǔ )赵(zhào ),赵(zhào )岂(qǐ )敢(gǎn )留(liú )璧(bì )而(ér )得(dé )罪(zuì )於(yú )大(dà )王(wáng )乎(hū )?臣(chén )知(zhī )欺(qī )大(dà )王(wáng )之(zhī )罪(zuì )当(dāng )诛(zhū ),臣(chén )请(qǐng )就(jiù )汤(tāng )镬(huò ),唯(wéi )大(dà )王(wáng )与(yǔ )群(qún )臣(chén )孰(shú )计(jì )议(yì )之(zhī )。”秦(qín )王(wáng )与(yǔ )群(qún )臣(chén )相(xiàng )视(shì )而(ér )嘻(xī )。左(zuǒ )右(yòu )或(huò )欲(yù )引(yǐn )相(xiàng )如(rú )去(qù ),秦(qín )王(wáng )因(yīn )曰(yuē ):“今(jīn )杀(shā )相(xiàng )如(rú ),终(zhōng )不(bú )能(néng )得(dé )璧(bì )也(yě ),而(ér )绝(jué )秦(qín )赵(zhào )之(zhī )驩(huān ),不(bú )如(rú )因(yīn )而(ér )厚(hòu )遇(yù )之(zhī ),使(shǐ )归(guī )赵(zhào ),赵(zhào )王(wáng )岂(qǐ )以(yǐ )一(yī )璧(bì )之(zhī )故(gù )欺(qī )秦(qín )邪(xié )!”卒(zú )廷(tíng )见(jiàn )相(xiàng )如(rú ),毕(bì )礼(lǐ )而(ér )归(guī )之(zhī )。

相(xiàng )如(rú )既(jì )归(guī ),赵(zhào )王(wáng )以(yǐ )为(wéi )贤(xián )大(dà )夫(fū )使(shǐ )不(bú )辱(rǔ )於(yú )诸(zhū )侯(hóu ),拜(bài )相(xiàng )如(rú )为(wéi )上(shàng )大(dà )夫(fū )。秦(qín )亦(yì )不(bú )以(yǐ )城(chéng )予(yǔ )赵(zhào ),赵(zhào )亦(yì )终(zhōng )不(bú )予(yǔ )秦(qín )璧(bì )。

其(qí )後(hòu )秦(qín )伐(fá )赵(zhào ),拔(bá )石(shí )城(chéng )。明(míng )年(nián ),复(fù )攻(gōng )赵(zhào ),杀(shā )二(èr )万(wàn )人(rén )。

秦(qín )王(wáng )使(shǐ )使(shǐ )者(zhě )告(gào )赵(zhào )王(wáng ),欲(yù )与(yǔ )王(wáng )为(wéi )好(hǎo )会(huì )於(yú )西(xī )河(hé )外(wài )渑(miǎn )池(chí )。赵(zhào )王(wáng )畏(wèi )秦(qín ),欲(yù )毋(wú )行(háng )。廉(lián )颇(pō )、蔺(lìn )相(xiàng )如(rú )计(jì )曰(yuē ):“王(wáng )不(bú )行(háng ),示(shì )赵(zhào )弱(ruò )且(qiě )怯(qiè )也(yě )。”赵(zhào )王(wáng )遂(suí )行(háng ),相(xiàng )如(rú )从(cóng )。廉(lián )颇(pō )送(sòng )至(zhì )境(jìng ),与(yǔ )王(wáng )诀(jué )曰(yuē ):“王(wáng )行(háng ),度(dù )道(dào )里(lǐ )会(huì )遇(yù )之(zhī )礼(lǐ )毕(bì ),还(hái ),不(bú )过(guò )三(sān )十(shí )日(rì )。三(sān )十(shí )日(rì )不(bú )还(hái ),则(zé )请(qǐng )立(lì )太(tài )子(zǐ )为(wéi )王(wáng )。以(yǐ )绝(jué )秦(qín )望(wàng )。”王(wáng )许(xǔ )之(zhī ),遂(suí )与(yǔ )秦(qín )王(wáng )会(huì )渑(miǎn )池(chí )。秦(qín )王(wáng )饮(yǐn )酒(jiǔ )酣(hān ),曰(yuē ):“寡(guǎ )人(rén )窃(qiè )闻(wén )赵(zhào )王(wáng )好(hǎo )音(yīn ),请(qǐng )奏(zòu )瑟(sè )。”赵(zhào )王(wáng )鼓(gǔ )瑟(sè )。秦(qín )御(yù )史(shǐ )前(qián )书(shū )曰(yuē )“某(mǒu )年(nián )月(yuè )日(rì ),秦(qín )王(wáng )与(yǔ )赵(zhào )王(wáng )会(huì )饮(yǐn ),令(lìng )赵(zhào )王(wáng )鼓(gǔ )瑟(sè )”。蔺(lìn )相(xiàng )如(rú )前(qián )曰(yuē ):“赵(zhào )王(wáng )赵(zhào )王(wáng )窃(qiè )闻(wén )秦(qín )王(wáng )善(shàn )为(wéi )秦(qín )声(shēng ),请(qǐng )奏(zòu )盆(pén )缻(fǒu )秦(qín )王(wáng ),以(yǐ )相(xiàng )娱(yú )乐(lè )。”秦(qín )王(wáng )怒(nù ),不(bú )许(xǔ )。于(yú )是(shì )相(xiàng )如(rú )前(qián )进(jìn )缻(fǒu ),因(yīn )跪(guì )请(qǐng )秦(qín )王(wáng )。秦(qín )王(wáng )不(bú )肯(kěn )击(jī )缻(fǒu )。相(xiàng )如(rú )曰(yuē ):“五(wǔ )步(bù )之(zhī )内(nèi ),相(xiàng )如(rú )请(qǐng )得(dé )以(yǐ )颈(jǐng )血(xuè )溅(jiàn )大(dà )王(wáng )矣(yǐ )!”左(zuǒ )右(yòu )欲(yù )刃(rèn )相(xiàng )如(rú ),相(xiàng )如(rú )张(zhāng )目(mù )叱(chì )之(zhī ),左(zuǒ )右(yòu )皆(jiē )靡(mí )。於(yú )是(shì )秦(qín )王(wáng )不(bú )怿(yì ),为(wéi )一(yī )击(jī )缶(fǒu )。相(xiàng )如(rú )顾(gù )召(zhào )赵(zhào )御(yù )史(shǐ )书(shū )曰(yuē )“某(mǒu )年(nián )月(yuè )日(rì ),秦(qín )王(wáng )为(wéi )赵(zhào )王(wáng )击(jī )鲊(zhǎ )”。秦(qín )之(zhī )群(qún )臣(chén )曰(yuē ):“请(qǐng )以(yǐ )赵(zhào )十(shí )五(wǔ )城(chéng )为(wéi )秦(qín )王(wáng )寿(shòu )”。蔺(lìn )相(xiàng )如(rú )亦(yì )曰(yuē ):“请(qǐng )以(yǐ )秦(qín )之(zhī )咸(xián )阳(yáng )为(wéi )赵(zhào )王(wáng )寿(shòu )。”秦(qín )王(wáng )竟(jìng )酒(jiǔ ),终(zhōng )不(bú )能(néng )加(jiā )胜(shèng )於(yú )赵(zhào )。赵(zhào )亦(yì )盛(shèng )设(shè )兵(bīng )以(yǐ )待(dài )秦(qín ),秦(qín )不(bú )敢(gǎn )动(dòng )。

既(jì )罢(bà )归(guī )国(guó ),以(yǐ )相(xiàng )如(rú )功(gōng )大(dà ),拜(bài )为(wéi )上(shàng )卿(qīng ),位(wèi )在(zài )廉(lián )颇(pō )之(zhī )右(yòu )。廉(lián )颇(pō )曰(yuē ):“我(wǒ )为(wéi )赵(zhào )将(jiāng ),有(yǒu )攻(gōng )城(chéng )野(yě )战(zhàn )之(zhī )大(dà )功(gōng ),而(ér )蔺(lìn )相(xiàng )如(rú )徒(tú )以(yǐ )口(kǒu )舌(shé )为(wéi )劳(láo ),而(ér )位(wèi )居(jū )我(wǒ )上(shàng ),且(qiě )相(xiàng )如(rú )素(sù )贱(jiàn )人(rén ),吾(wú )羞(xiū ),不(bú )忍(rěn )为(wéi )之(zhī )下(xià )。”宣(xuān )言(yán )曰(yuē ):“我(wǒ )见(jiàn )相(xiàng )如(rú ),必(bì )辱(rǔ )之(zhī )。”相(xiàng )如(rú )闻(wén ),不(bú )肯(kěn )与(yǔ )会(huì )。相(xiàng )如(rú )每(měi )朝(cháo )时(shí ),常(cháng )称(chēng )病(bìng ),不(bú )欲(yù )与(yǔ )廉(lián )颇(pō )争(zhēng )列(liè )。已(yǐ )而(ér )相(xiàng )如(rú )出(chū ),望(wàng )见(jiàn )廉(lián )颇(pō ),相(xiàng )如(rú )引(yǐn )车(chē )避(bì )匿(nì )。於(yú )是(shì )舍(shě )人(rén )相(xiàng )与(yǔ )谏(jiàn )曰(yuē ):“臣(chén )所(suǒ )以(yǐ )去(qù )亲(qīn )戚(qī )而(ér )事(shì )君(jūn )者(zhě ),徒(tú )慕(mù )君(jūn )之(zhī )高(gāo )义(yì )也(yě )。今(jīn )君(jūn )与(yǔ )廉(lián )颇(pō )同(tóng )列(liè ),廉(lián )君(jūn )宣(xuān )恶(è )言(yán )而(ér )君(jūn )畏(wèi )匿(nì )之(zhī ),恐(kǒng )惧(jù )殊(shū )甚(shèn ),且(qiě )庸(yōng )人(rén )尚(shàng )羞(xiū )之(zhī ),况(kuàng )於(yú )将(jiāng )相(xiàng )乎(hū )!臣(chén )等(děng )不(bú )肖(xiāo ),请(qǐng )辞(cí )去(qù )。”蔺(lìn )相(xiàng )如(rú )固(gù )止(zhǐ )之(zhī ),曰(yuē ):“公(gōng )之(zhī )视(shì )廉(lián )将(jiāng )军(jūn )孰(shú )与(yǔ )秦(qín )王(wáng )?”曰(yuē ):“不(bú )若(ruò )也(yě )。”相(xiàng )如(rú )曰(yuē ):“夫(fū )以(yǐ )秦(qín )王(wáng )之(zhī )威(wēi ),而(ér )相(xiàng )如(rú )廷(tíng )叱(chì )之(zhī ),辱(rǔ )其(qí )群(qún )臣(chén ),相(xiàng )如(rú )虽(suī )驽(nú ),独(dú )畏(wèi )廉(lián )将(jiāng )军(jūn )哉(zāi )?顾(gù )吾(wú )念(niàn )之(zhī ),强(qiáng )秦(qín )之(zhī )所(suǒ )以(yǐ )不(bú )敢(gǎn )加(jiā )兵(bīng )於(yú )赵(zhào )者(zhě ),徒(tú )以(yǐ )吾(wú )两(liǎng )人(rén )在(zài )也(yě )。今(jīn )两(liǎng )虎(hǔ )共(gòng )斗(dòu ),其(qí )势(shì )不(bú )俱(jù )生(shēng )。吾(wú )所(suǒ )以(yǐ )为(wéi )此(cǐ )者(zhě ),以(yǐ )先(xiān )国(guó )家(jiā )之(zhī )急(jí )而(ér )後(hòu )私(sī )雠(chóu )也(yě )。”廉(lián )颇(pō )闻(wén )之(zhī ),肉(ròu )袒(tǎn )负(fù )荆(jīng ),因(yīn )宾(bīn )客(kè )至(zhì )蔺(lìn )相(xiàng )如(rú )门(mén )谢(xiè )罪(zuì )。曰(yuē ):“鄙(bǐ )贱(jiàn )之(zhī )人(rén ),不(bú )知(zhī )将(jiāng )军(jūn )宽(kuān )之(zhī )至(zhì )此(cǐ )也(yě )。”卒(zú )相(xiàng )与(yǔ )驩(huān ),为(wéi )刎(wěn )颈(jǐng )之(zhī )交(jiāo )。

是(shì )岁(suì ),廉(lián )颇(pō )东(dōng )攻(gōng )齐(qí ),破(pò )其(qí )一(yī )军(jūn )。居(jū )二(èr )年(nián ),廉(lián )颇(pō )复(fù )伐(fá )齐(qí )几(jǐ ),拔(bá )之(zhī )。後(hòu )三(sān )年(nián ),廉(lián )颇(pō )攻(gōng )魏(wèi )之(zhī )防(fáng )陵(líng )、安(ān )阳(yáng ),拔(bá )之(zhī )。後(hòu )四(sì )年(nián ),蔺(lìn )相(xiàng )如(rú )将(jiāng )而(ér )攻(gōng )齐(qí ),至(zhì )平(píng )邑(yì )而(ér )罢(bà )。其(qí )明(míng )年(nián ),赵(zhào )奢(shē )破(pò )秦(qín )军(jūn )阏(è )与(yǔ )下(xià )。

赵(zhào )奢(shē )者(zhě ),赵(zhào )之(zhī )田(tián )部(bù )吏(lì )也(yě )。收(shōu )租(zū )税(shuì )而(ér )平(píng )原(yuán )君(jūn )家(jiā )不(bú )肯(kěn )出(chū )租(zū ),奢(shē )以(yǐ )法(fǎ )治(zhì )之(zhī ),杀(shā )平(píng )原(yuán )君(jūn )用(yòng )事(shì )者(zhě )九(jiǔ )人(rén )。平(píng )原(yuán )君(jūn )怒(nù ),将(jiāng )杀(shā )奢(shē )。奢(shē )因(yīn )说(shuō )曰(yuē ):“君(jūn )於(yú )赵(zhào )为(wéi )贵(guì )公(gōng )子(zǐ ),今(jīn )纵(zòng )君(jūn )家(jiā )而(ér )不(bú )奉(fèng )公(gōng )则(zé )法(fǎ )削(xuē ),法(fǎ )削(xuē )则(zé )国(guó )弱(ruò ),国(guó )弱(ruò )则(zé )诸(zhū )侯(hóu )加(jiā )兵(bīng ),诸(zhū )侯(hóu )加(jiā )兵(bīng )是(shì )无(wú )赵(zhào )也(yě ),君(jūn )安(ān )得(dé )有(yǒu )此(cǐ )富(fù )乎(hū )?以(yǐ )君(jūn )之(zhī )贵(guì ),奉(fèng )公(gōng )如(rú )法(fǎ )则(zé )上(shàng )下(xià )平(píng ),上(shàng )下(xià )平(píng )则(zé )国(guó )强(qiáng ),国(guó )强(qiáng )则(zé )赵(zhào )固(gù ),而(ér )君(jūn )为(wéi )贵(guì )戚(qī ),岂(qǐ )轻(qīng )於(yú )天(tiān )下(xià )邪(xié )?”平(píng )原(yuán )君(jūn )以(yǐ )为(wéi )贤(xián ),言(yán )之(zhī )於(yú )王(wáng )。王(wáng )用(yòng )之(zhī )治(zhì )国(guó )赋(fù ),国(guó )赋(fù )大(dà )平(píng ),民(mín )富(fù )而(ér )府(fǔ )库(kù )实(shí )。

秦(qín )伐(fá )韩(hán ),军(jūn )於(yú )阏(è )与(yǔ )。王(wáng )召(zhào )廉(lián )颇(pō )而(ér )问(wèn )曰(yuē ):“可(kě )救(jiù )不(bú )?”对(duì )曰(yuē ):“道(dào )远(yuǎn )险(xiǎn )狭(xiá ),难(nán )救(jiù )。”又(yòu )召(zhào )乐(lè )乘(chéng )而(ér )问(wèn )焉(yān ),乐(lè )乘(chéng )对(duì )如(rú )廉(lián )颇(pō )言(yán )。又(yòu )召(zhào )问(wèn )赵(zhào )奢(shē ),奢(shē )对(duì )曰(yuē ):“其(qí )道(dào )远(yuǎn )险(xiǎn )狭(xiá ),譬(pì )之(zhī )犹(yóu )两(liǎng )鼠(shǔ )斗(dòu )於(yú )穴(xué )中(zhōng ),将(jiāng )勇(yǒng )者(zhě )胜(shèng )。”王(wáng )乃(nǎi )令(lìng )赵(zhào )奢(shē )将(jiāng ),救(jiù )之(zhī )。

兵(bīng )去(qù )邯(hán )郸(dān )三(sān )十(shí )里(lǐ ),而(ér )令(lìng )军(jūn )中(zhōng )曰(yuē ):“有(yǒu )以(yǐ )军(jūn )事(shì )谏(jiàn )者(zhě )死(sǐ )。”秦(qín )军(jūn )军(jūn )武(wǔ )安(ān )西(xī ),秦(qín )军(jūn )鼓(gǔ )譟(zào )勒(lè )兵(bīng ),武(wǔ )安(ān )屋(wū )瓦(wǎ )尽(jìn )振(zhèn )。军(jūn )中(zhōng )候(hòu )有(yǒu )一(yī )人(rén )言(yán )急(jí )救(jiù )武(wǔ )安(ān ),赵(zhào )奢(shē )立(lì )斩(zhǎn )之(zhī )。坚(jiān )壁(bì ),留(liú )二(èr )十(shí )八(bā )日(rì )不(bú )行(háng ),复(fù )益(yì )增(zēng )垒(lěi )。秦(qín )间(jiān )来(lái )入(rù ),赵(zhào )奢(shē )善(shàn )食(shí )而(ér )遣(qiǎn )之(zhī )。间(jiān )以(yǐ )报(bào )秦(qín )将(jiāng ),秦(qín )将(jiāng )大(dà )喜(xǐ )曰(yuē ):“夫(fū )去(qù )国(guó )三(sān )十(shí )里(lǐ )而(ér )军(jūn )不(bú )行(háng ),乃(nǎi )增(zēng )垒(lěi ),阏(è )与(yǔ )非(fēi )赵(zhào )地(dì )也(yě )。”赵(zhào )奢(shē )既(jì )已(yǐ )遣(qiǎn )秦(qín )间(jiān ),卷(juàn )甲(jiǎ )而(ér )趋(qū )之(zhī ),二(èr )日(rì )一(yī )夜(yè )至(zhì ),今(jīn )善(shàn )射(shè )者(zhě )去(qù )阏(è )与(yǔ )五(wǔ )十(shí )里(lǐ )而(ér )军(jūn )。军(jūn )垒(lěi )成(chéng ),秦(qín )人(rén )闻(wén )之(zhī ),悉(xī )甲(jiǎ )而(ér )至(zhì )。军(jūn )士(shì )许(xǔ )历(lì )请(qǐng )以(yǐ )军(jūn )事(shì )谏(jiàn ),赵(zhào )奢(shē )曰(yuē ):“内(nèi )之(zhī )。”许(xǔ )历(lì )曰(yuē ):“秦(qín )人(rén )不(bú )意(yì )赵(zhào )师(shī )至(zhì )此(cǐ ),其(qí )来(lái )气(qì )盛(shèng ),将(jiāng )军(jūn )必(bì )厚(hòu )集(jí )其(qí )阵(zhèn )以(yǐ )待(dài )之(zhī )。不(bú )然(rán ),必(bì )败(bài )。”赵(zhào )奢(shē )曰(yuē ):“请(qǐng )受(shòu )令(lìng )。”许(xǔ )历(lì )曰(yuē ):“请(qǐng )就(jiù )鈇(fū )质(zhì )之(zhī )诛(zhū )。”赵(zhào )奢(shē )曰(yuē ):“胥(xū )後(hòu )令(lìng )邯(hán )郸(dān )。”许(xǔ )历(lì )复(fù )请(qǐng )谏(jiàn ),曰(yuē ):“先(xiān )据(jù )北(běi )山(shān )上(shàng )者(zhě )胜(shèng ),後(hòu )至(zhì )者(zhě )败(bài )。”赵(zhào )奢(shē )许(xǔ )诺(nuò ),即(jí )发(fā )万(wàn )人(rén )趋(qū )之(zhī )。秦(qín )兵(bīng )後(hòu )至(zhì ),争(zhēng )山(shān )不(bú )得(dé )上(shàng ),赵(zhào )奢(shē )纵(zòng )兵(bīng )击(jī )之(zhī ),大(dà )破(pò )秦(qín )军(jūn )。秦(qín )军(jūn )解(jiě )而(ér )走(zǒu ),遂(suí )解(jiě )阏(è )与(yǔ )之(zhī )围(wéi )而(ér )归(guī )。

赵(zhào )惠(huì )文(wén )王(wáng )赐(cì )奢(shē )号(hào )为(wéi )马(mǎ )服(fú )君(jūn ),以(yǐ )许(xǔ )历(lì )为(wéi )国(guó )尉(wèi )。赵(zhào )奢(shē )於(yú )是(shì )与(yǔ )廉(lián )颇(pō )、蔺(lìn )相(xiàng )如(rú )同(tóng )位(wèi )。

後(hòu )四(sì )年(nián ),赵(zhào )惠(huì )文(wén )王(wáng )卒(zú ),子(zǐ )孝(xiào )成(chéng )王(wáng )立(lì )。七(qī )年(nián ),秦(qín )与(yǔ )赵(zhào )兵(bīng )相(xiàng )距(jù )长(zhǎng )平(píng ),时(shí )赵(zhào )奢(shē )已(yǐ )死(sǐ ),而(ér )蔺(lìn )相(xiàng )如(rú )病(bìng )笃(dǔ ),赵(zhào )使(shǐ )廉(lián )颇(pō )将(jiāng )攻(gōng )秦(qín ),秦(qín )数(shù )败(bài )赵(zhào )军(jūn ),赵(zhào )军(jūn )固(gù )壁(bì )不(bú )战(zhàn )。秦(qín )数(shù )挑(tiāo )战(zhàn ),廉(lián )颇(pō )不(bú )肯(kěn )。赵(zhào )王(wáng )信(xìn )秦(qín )之(zhī )间(jiān )。秦(qín )之(zhī )间(jiān )言(yán )曰(yuē ):“秦(qín )之(zhī )所(suǒ )恶(è ),独(dú )畏(wèi )马(mǎ )服(fú )君(jūn )赵(zhào )奢(shē )之(zhī )子(zǐ )赵(zhào )括(kuò )为(wéi )将(jiāng )耳(ěr )。”赵(zhào )王(wáng )因(yīn )以(yǐ )括(kuò )为(wéi )将(jiāng ),代(dài )廉(lián )颇(pō )。蔺(lìn )相(xiàng )如(rú )曰(yuē ):“王(wáng )以(yǐ )名(míng )使(shǐ )括(kuò ),若(ruò )胶(jiāo )柱(zhù )而(ér )鼓(gǔ )瑟(sè )耳(ěr )。括(kuò )徒(tú )能(néng )读(dú )其(qí )父(fù )书(shū )传(chuán ),不(bú )知(zhī )合(hé )变(biàn )也(yě )。”赵(zhào )王(wáng )不(bú )听(tīng ),遂(suí )将(jiāng )之(zhī )。

赵(zhào )括(kuò )自(zì )少(shǎo )时(shí )学(xué )兵(bīng )法(fǎ ),言(yán )兵(bīng )事(shì ),以(yǐ )天(tiān )下(xià )莫(mò )能(néng )当(dāng )。尝(cháng )与(yǔ )其(qí )父(fù )奢(shē )言(yán )兵(bīng )事(shì ),奢(shē )不(bú )能(néng )难(nán ),然(rán )不(bú )谓(wèi )善(shàn )。括(kuò )母(mǔ )问(wèn )奢(shē )其(qí )故(gù ),奢(shē )曰(yuē ):“兵(bīng ),死(sǐ )地(dì )也(yě ),而(ér )括(kuò )易(yì )言(yán )之(zhī )。使(shǐ )赵(zhào )不(bú )将(jiāng )括(kuò )即(jí )已(yǐ ),若(ruò )必(bì )将(jiāng )之(zhī ),破(pò )赵(zhào )军(jūn )者(zhě )必(bì )括(kuò )也(yě )。”及(jí )括(kuò )将(jiāng )行(háng ),其(qí )母(mǔ )上(shàng )书(shū )言(yán )於(yú )王(wáng )曰(yuē ):“括(kuò )不(bú )可(kě )使(shǐ )将(jiāng )。”王(wáng )曰(yuē ):“何(hé )以(yǐ )?”对(duì )曰(yuē ):“始(shǐ )妾(qiè )事(shì )其(qí )父(fù ),时(shí )为(wéi )将(jiāng ),身(shēn )所(suǒ )奉(fèng )饭(fàn )饮(yǐn )而(ér )进(jìn )食(shí )者(zhě )以(yǐ )十(shí )数(shù ),所(suǒ )友(yǒu )者(zhě )以(yǐ )百(bǎi )数(shù ),大(dà )王(wáng )及(jí )宗(zōng )室(shì )所(suǒ )赏(shǎng )赐(cì )者(zhě )尽(jìn )以(yǐ )予(yǔ )军(jūn )吏(lì )士(shì )大(dà )夫(fū ),受(shòu )命(mìng )之(zhī )日(rì ),不(bú )问(wèn )家(jiā )事(shì )。今(jīn )括(kuò )一(yī )旦(dàn )为(wéi )将(jiāng ),东(dōng )向(xiàng )而(ér )朝(cháo ),军(jūn )吏(lì )无(wú )敢(gǎn )仰(yǎng )视(shì )之(zhī )者(zhě ),王(wáng )所(suǒ )赐(cì )金(jīn )帛(bó ),归(guī )藏(cáng )於(yú )家(jiā ),而(ér )日(rì )视(shì )便(biàn )利(lì )田(tián )宅(zhái )可(kě )买(mǎi )者(zhě )买(mǎi )之(zhī )。王(wáng )以(yǐ )为(wéi )何(hé )如(rú )其(qí )父(fù )?父(fù )子(zǐ )异(yì )心(xīn ),原(yuán )王(wáng )勿(wù )遣(qiǎn )。”王(wáng )曰(yuē ):“母(mǔ )置(zhì )之(zhī ),吾(wú )已(yǐ )决(jué )矣(yǐ )。”括(kuò )母(mǔ )因(yīn )曰(yuē ):“王(wáng )终(zhōng )遣(qiǎn )之(zhī ),即(jí )有(yǒu )如(rú )不(bú )称(chēng ),妾(qiè )得(dé )无(wú )随(suí )坐(zuò )乎(hū )?”王(wáng )许(xǔ )诺(nuò )。

赵(zhào )括(kuò )既(jì )代(dài )廉(lián )颇(pō ),悉(xī )更(gèng )约(yuē )束(shù ),易(yì )置(zhì )军(jūn )吏(lì )。秦(qín )将(jiāng )白(bái )起(qǐ )闻(wén )之(zhī ),纵(zòng )奇(qí )兵(bīng ),详(xiáng )败(bài )走(zǒu ),而(ér )绝(jué )其(qí )粮(liáng )道(dào ),分(fèn )断(duàn )其(qí )军(jūn )为(wéi )二(èr ),士(shì )卒(zú )离(lí )心(xīn )。四(sì )十(shí )馀(yú )日(rì ),军(jūn )饿(è ),赵(zhào )括(kuò )出(chū )锐(ruì )卒(zú )自(zì )博(bó )战(zhàn ),秦(qín )军(jūn )射(shè )杀(shā )赵(zhào )括(kuò )。括(kuò )军(jūn )败(bài ),数(shù )十(shí )万(wàn )之(zhī )众(zhòng )遂(suí )降(jiàng )秦(qín ),秦(qín )悉(xī )阬(gāng )之(zhī )。赵(zhào )前(qián )後(hòu )所(suǒ )亡(wáng )凡(fán )四(sì )十(shí )五(wǔ )万(wàn )。明(míng )年(nián ),秦(qín )兵(bīng )遂(suí )围(wéi )邯(hán )郸(dān ),岁(suì )馀(yú ),几(jǐ )不(bú )得(dé )脱(tuō )。赖(lài )楚(chǔ )、魏(wèi )诸(zhū )侯(hóu )来(lái )救(jiù ),乃(nǎi )得(dé )解(jiě )邯(hán )郸(dān )之(zhī )围(wéi )。赵(zhào )王(wáng )亦(yì )以(yǐ )括(kuò )母(mǔ )先(xiān )言(yán ),竟(jìng )不(bú )诛(zhū )也(yě )。

自(zì )邯(hán )郸(dān )围(wéi )解(jiě )五(wǔ )年(nián ),而(ér )燕(yàn )用(yòng )栗(lì )腹(fù )之(zhī )谋(móu ),曰(yuē )“赵(zhào )壮(zhuàng )者(zhě )尽(jìn )於(yú )长(zhǎng )平(píng ),其(qí )孤(gū )未(wèi )壮(zhuàng )”,举(jǔ )兵(bīng )击(jī )赵(zhào )。赵(zhào )使(shǐ )廉(lián )颇(pō )将(jiāng ),击(jī ),大(dà )破(pò )燕(yàn )军(jūn )於(yú )鄗(hào ),杀(shā )栗(lì )腹(fù ),遂(suí )围(wéi )燕(yàn )。燕(yàn )割(gē )五(wǔ )城(chéng )请(qǐng )和(hé ),乃(nǎi )听(tīng )之(zhī )。赵(zhào )以(yǐ )尉(wèi )文(wén )封(fēng )廉(lián )颇(pō )为(wéi )信(xìn )平(píng )君(jūn ),为(wéi )假(jiǎ )相(xiàng )国(guó )。

廉(lián )颇(pō )之(zhī )免(miǎn )长(zhǎng )平(píng )归(guī )也(yě ),失(shī )势(shì )之(zhī )时(shí ),故(gù )客(kè )尽(jìn )去(qù )。及(jí )复(fù )用(yòng )为(wéi )将(jiāng ),客(kè )又(yòu )复(fù )至(zhì )。廉(lián )颇(pō )曰(yuē ):“客(kè )退(tuì )矣(yǐ )!”客(kè )曰(yuē ):“吁(yù )!君(jūn )何(hé )见(jiàn )之(zhī )晚(wǎn )也(yě )?夫(fū )天(tiān )下(xià )以(yǐ )市(shì )道(dào )交(jiāo ),君(jūn )有(yǒu )势(shì ),我(wǒ )则(zé )从(cóng )君(jūn ),君(jūn )无(wú )势(shì )则(zé )去(qù ),此(cǐ )固(gù )其(qí )理(lǐ )也(yě ),有(yǒu )何(hé )怨(yuàn )乎(hū )?”居(jū )六(liù )年(nián ),赵(zhào )使(shǐ )廉(lián )颇(pō )伐(fá )魏(wèi )之(zhī )繁(fán )阳(yáng ),拔(bá )之(zhī )。

赵(zhào )孝(xiào )成(chéng )王(wáng )卒(zú ),子(zǐ )悼(dào )襄(xiāng )王(wáng )立(lì ),使(shǐ )乐(lè )乘(chéng )代(dài )廉(lián )颇(pō )。廉(lián )颇(pō )怒(nù ),攻(gōng )乐(lè )乘(chéng ),乐(lè )乘(chéng )走(zǒu )。廉(lián )颇(pō )遂(suí )奔(bēn )魏(wèi )之(zhī )大(dà )梁(liáng )。其(qí )明(míng )年(nián ),赵(zhào )乃(nǎi )以(yǐ )李(lǐ )牧(mù )为(wéi )将(jiāng )而(ér )攻(gōng )燕(yàn ),拔(bá )武(wǔ )遂(suí )、方(fāng )城(chéng )。

廉(lián )颇(pō )居(jū )梁(liáng )久(jiǔ )之(zhī ),魏(wèi )不(bú )能(néng )信(xìn )用(yòng )。赵(zhào )以(yǐ )数(shù )困(kùn )於(yú )秦(qín )兵(bīng ),赵(zhào )王(wáng )思(sī )复(fù )得(dé )廉(lián )颇(pō ),廉(lián )颇(pō )亦(yì )思(sī )复(fù )用(yòng )於(yú )赵(zhào )。赵(zhào )王(wáng )使(shǐ )使(shǐ )者(zhě )视(shì )廉(lián )颇(pō )尚(shàng )可(kě )用(yòng )否(fǒu )。廉(lián )颇(pō )之(zhī )仇(chóu )郭(guō )开(kāi )多(duō )与(yǔ )使(shǐ )者(zhě )金(jīn ),令(lìng )毁(huǐ )之(zhī )。赵(zhào )使(shǐ )者(zhě )既(jì )见(jiàn )廉(lián )颇(pō ),廉(lián )颇(pō )为(wéi )之(zhī )一(yī )饭(fàn )斗(dòu )米(mǐ ),肉(ròu )十(shí )斤(jīn ),被(bèi )甲(jiǎ )上(shàng )马(mǎ ),以(yǐ )示(shì )尚(shàng )可(kě )用(yòng )。赵(zhào )使(shǐ )还(hái )报(bào )王(wáng )曰(yuē ):“廉(lián )将(jiāng )军(jūn )虽(suī )老(lǎo ),尚(shàng )善(shàn )饭(fàn ),然(rán )与(yǔ )臣(chén )坐(zuò ),顷(qǐng )之(zhī )三(sān )遗(yí )矢(shǐ )矣(yǐ )。”赵(zhào )王(wáng )以(yǐ )为(wéi )老(lǎo ),遂(suí )不(bú )召(zhào )。

楚(chǔ )闻(wén )廉(lián )颇(pō )在(zài )魏(wèi ),阴(yīn )使(shǐ )人(rén )迎(yíng )之(zhī )。廉(lián )颇(pō )一(yī )为(wéi )楚(chǔ )将(jiāng ),无(wú )功(gōng ),曰(yuē ):“我(wǒ )思(sī )用(yòng )赵(zhào )人(rén )。”廉(lián )颇(pō )卒(zú )死(sǐ )于(yú )寿(shòu )春(chūn )。

李(lǐ )牧(mù )者(zhě ),赵(zhào )之(zhī )北(běi )边(biān )良(liáng )将(jiāng )也(yě )。常(cháng )居(jū )代(dài )雁(yàn )门(mén ),备(bèi )匈(xiōng )奴(nú )。以(yǐ )便(biàn )宜(yí )置(zhì )吏(lì ),市(shì )租(zū )皆(jiē )输(shū )入(rù )莫(mò )府(fǔ ),为(wéi )士(shì )卒(zú )费(fèi )。日(rì )击(jī )数(shù )牛(niú )飨(xiǎng )士(shì ),习(xí )射(shè )骑(qí ),谨(jǐn )烽(fēng )火(huǒ ),多(duō )间(jiān )谍(dié ),厚(hòu )遇(yù )战(zhàn )士(shì )。为(wéi )约(yuē )曰(yuē ):“匈(xiōng )奴(nú )即(jí )入(rù )盗(dào ),急(jí )入(rù )收(shōu )保(bǎo ),有(yǒu )敢(gǎn )捕(bǔ )虏(lǔ )者(zhě )斩(zhǎn )。”匈(xiōng )奴(nú )每(měi )入(rù ),烽(fēng )火(huǒ )谨(jǐn ),辄(zhé )入(rù )收(shōu )保(bǎo ),不(bú )敢(gǎn )战(zhàn )。如(rú )是(shì )数(shù )岁(suì ),亦(yì )不(bú )亡(wáng )失(shī )。然(rán )匈(xiōng )奴(nú )以(yǐ )李(lǐ )牧(mù )为(wéi )怯(qiè ),虽(suī )赵(zhào )边(biān )兵(bīng )亦(yì )以(yǐ )为(wéi )吾(wú )将(jiāng )怯(qiè )。赵(zhào )王(wáng )让(ràng )李(lǐ )牧(mù ),李(lǐ )牧(mù )如(rú )故(gù )。赵(zhào )王(wáng )怒(nù ),召(zhào )之(zhī ),使(shǐ )他(tā )人(rén )代(dài )将(jiāng )。

岁(suì )馀(yú ),匈(xiōng )奴(nú )每(měi )来(lái ),出(chū )战(zhàn )。出(chū )战(zhàn ),数(shù )不(bú )利(lì ),失(shī )亡(wáng )多(duō ),边(biān )不(bú )得(dé )田(tián )畜(chù )。复(fù )请(qǐng )李(lǐ )牧(mù )。牧(mù )杜(dù )门(mén )不(bú )出(chū ),固(gù )称(chēng )疾(jí )。赵(zhào )王(wáng )乃(nǎi )复(fù )强(qiáng )起(qǐ )使(shǐ )将(jiāng )兵(bīng )。牧(mù )曰(yuē ):“王(wáng )必(bì )用(yòng )臣(chén ),臣(chén )如(rú )前(qián ),乃(nǎi )敢(gǎn )奉(fèng )令(lìng )。”王(wáng )许(xǔ )之(zhī )。

李(lǐ )牧(mù )至(zhì ),如(rú )故(gù )约(yuē )。匈(xiōng )奴(nú )数(shù )岁(suì )无(wú )所(suǒ )得(dé )。终(zhōng )以(yǐ )为(wéi )怯(qiè )。边(biān )士(shì )日(rì )得(dé )赏(shǎng )赐(cì )而(ér )不(bú )用(yòng ),皆(jiē )原(yuán )一(yī )战(zhàn )。於(yú )是(shì )乃(nǎi )具(jù )选(xuǎn )车(chē )得(dé )千(qiān )三(sān )百(bǎi )乘(chéng ),选(xuǎn )骑(qí )得(dé )万(wàn )三(sān )千(qiān )匹(pǐ ),百(bǎi )金(jīn )之(zhī )士(shì )五(wǔ )万(wàn )人(rén ),彀(gòu )者(zhě )十(shí )万(wàn )人(rén ),悉(xī )勒(lè )习(xí )战(zhàn )。大(dà )纵(zòng )畜(chù )牧(mù ),人(rén )民(mín )满(mǎn )野(yě )。匈(xiōng )奴(nú )小(xiǎo )入(rù ),详(xiáng )北(běi )不(bú )胜(shèng ),以(yǐ )数(shù )千(qiān )人(rén )委(wěi )之(zhī )。单(dān )于(yú )闻(wén )之(zhī ),大(dà )率(lǜ )众(zhòng )来(lái )入(rù )。李(lǐ )牧(mù )多(duō )为(wéi )奇(qí )陈(chén ),张(zhāng )左(zuǒ )右(yòu )翼(yì )击(jī )之(zhī ),大(dà )破(pò )杀(shā )匈(xiōng )奴(nú )十(shí )馀(yú )万(wàn )骑(qí )。灭(miè )襜(chān )褴(lán ),破(pò )东(dōng )胡(hú ),降(jiàng )林(lín )胡(hú ),单(dān )于(yú )奔(bēn )走(zǒu )。其(qí )後(hòu )十(shí )馀(yú )岁(suì ),匈(xiōng )奴(nú )不(bú )敢(gǎn )近(jìn )赵(zhào )边(biān )城(chéng )。

赵(zhào )悼(dào )襄(xiāng )王(wáng )元(yuán )年(nián ),廉(lián )颇(pō )既(jì )亡(wáng )入(rù )魏(wèi ),赵(zhào )使(shǐ )李(lǐ )牧(mù )攻(gōng )燕(yàn ),拔(bá )武(wǔ )遂(suí )、方(fāng )城(chéng )。居(jū )二(èr )年(nián ),庞(páng )暖(nuǎn )破(pò )燕(yàn )军(jūn ),杀(shā )剧(jù )辛(xīn )。後(hòu )七(qī )年(nián ),秦(qín )破(pò )杀(shā )赵(zhào )将(jiāng )扈(hù )辄(zhé )於(yú )武(wǔ )遂(suí ),斩(zhǎn )首(shǒu )十(shí )万(wàn )。赵(zhào )乃(nǎi )以(yǐ )李(lǐ )牧(mù )为(wéi )大(dà )将(jiāng )军(jūn ),击(jī )秦(qín )军(jūn )於(yú )宜(yí )安(ān ),大(dà )破(pò )秦(qín )军(jūn ),走(zǒu )秦(qín )将(jiāng )桓(huán )齮(yǐ )。封(fēng )李(lǐ )牧(mù )为(wéi )武(wǔ )安(ān )君(jūn )。居(jū )三(sān )年(nián ),秦(qín )攻(gōng )番(fān )吾(wú ),李(lǐ )牧(mù )击(jī )破(pò )秦(qín )军(jūn ),南(nán )距(jù )韩(hán )、魏(wèi )。

赵(zhào )王(wáng )迁(qiān )七(qī )年(nián ),秦(qín )使(shǐ )王(wáng )翦(jiǎn )攻(gōng )赵(zhào ),赵(zhào )使(shǐ )李(lǐ )牧(mù )、司(sī )马(mǎ )尚(shàng )御(yù )之(zhī )。秦(qín )多(duō )与(yǔ )赵(zhào )王(wáng )宠(chǒng )臣(chén )郭(guō )开(kāi )金(jīn ),为(wéi )反(fǎn )间(jiān ),言(yán )李(lǐ )牧(mù )、司(sī )马(mǎ )尚(shàng )欲(yù )反(fǎn )。赵(zhào )王(wáng )乃(nǎi )使(shǐ )赵(zhào )葱(cōng )及(jí )齐(qí )将(jiāng )颜(yán )聚(jù )代(dài )李(lǐ )牧(mù )。李(lǐ )牧(mù )不(bú )受(shòu )命(mìng ),赵(zhào )使(shǐ )人(rén )微(wēi )捕(bǔ )得(dé )李(lǐ )牧(mù ),斩(zhǎn )之(zhī )。废(fèi )司(sī )马(mǎ )尚(shàng )。後(hòu )三(sān )月(yuè ),王(wáng )翦(jiǎn )因(yīn )急(jí )击(jī )赵(zhào ),大(dà )破(pò )杀(shā )赵(zhào )葱(cōng ),虏(lǔ )赵(zhào )王(wáng )迁(qiān )及(jí )其(qí )将(jiāng )颜(yán )聚(jù ),遂(suí )灭(miè )赵(zhào )。

太(tài )史(shǐ )公(gōng )曰(yuē ):知(zhī )死(sǐ )必(bì )勇(yǒng ),非(fēi )死(sǐ )者(zhě )难(nán )也(yě ),处(chù )死(sǐ )者(zhě )难(nán )。方(fāng )蔺(lìn )相(xiàng )如(rú )引(yǐn )璧(bì )睨(nì )柱(zhù ),及(jí )叱(chì )秦(qín )王(wáng )左(zuǒ )右(yòu ),势(shì )不(bú )过(guò )诛(zhū ),然(rán )士(shì )或(huò )怯(qiè )懦(nuò )而(ér )不(bú )敢(gǎn )发(fā )。相(xiàng )如(rú )一(yī )奋(fèn )其(qí )气(qì ),威(wēi )信(xìn )敌(dí )国(guó ),退(tuì )而(ér )让(ràng )颇(pō ),名(míng )重(zhòng )太(tài )山(shān ),其(qí )处(chù )智(zhì )勇(yǒng ),可(kě )谓(wèi )兼(jiān )之(zhī )矣(yǐ )!

清(qīng )梠(lǚ )凛(lǐn )凛(lǐn ),壮(zhuàng )气(qì )熊(xióng )熊(xióng )。各(gè )竭(jié )诚(chéng )义(yì ),递(dì )为(wéi )雌(cí )雄(xióng )。和(hé )璧(bì )聘(pìn )返(fǎn ),渑(miǎn )池(chí )好(hǎo )通(tōng )。负(fù )荆(jīng )知(zhī )惧(jù ),屈(qū )节(jiē )推(tuī )工(gōng )。安(ān )边(biān )定(dìng )策(cè ),颇(pō )、牧(mù )之(zhī )功(gōng )。

阅读:28711

打赏捐助〔Donate〕>>>

《廉颇蔺相如列传》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库