宋纪二【登录】

《资治通鉴》 > 《宋纪》·十六卷 > 《宋纪二》 > 拼音版

起(qǐ )阏(è )逢(féng )困(kùn )敦(dūn ),尽(jìn )强(qiáng )圉(yǔ )单(dān )阏(è ),凡(fán )四(sì )年(nián )。

太(tài )祖(zǔ )文(wén )皇(huáng )帝(dì )上(shàng )之(zhī )上(shàng )元(yuán )嘉(jiā )元(yuán )年(nián )(甲(jiǎ )子(zǐ ),公(gōng )元(yuán )四(sì )二(èr )四(sì )年(nián ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),魏(wèi )改(gǎi )元(yuán )始(shǐ )光(guāng )。

丙(bǐng )寅(yín ),魏(wèi )安(ān )定(dìng )殇(shāng )王(wáng )弥(mí )卒(zú )。

营(yíng )阳(yáng )王(wáng )居(jū )丧(sàng )无(wú )礼(lǐ ),好(hǎo )与(yǔ )左(zuǒ )右(yòu )狎(xiá )昵(nì ),游(yóu )戏(xì )无(wú )度(dù )。特(tè )进(jìn )致(zhì )仕(shì )范(fàn )泰(tài )上(shàng )封(fēng )事(shì )曰(yuē ):“伏(fú )闻(wén )陛(bì )下(xià )时(shí )在(zài )后(hòu )园(yuán ),颇(pō )习(xí )武(wǔ )备(bèi ),鼓(gǔ )鞞(bì )在(zài )宫(gōng ),声(shēng )闻(wén )于(yú )外(wài )。黩(dú )武(wǔ )掖(yè )庭(tíng )之(zhī )内(nèi ),喧(xuān )哗(huá )省(shěng )闼(tà )之(zhī )间(jiān ),非(fēi )徒(tú )不(bú )足(zú )以(yǐ )威(wēi )四(sì )夷(yí ),只(zhī )生(shēng )远(yuǎn )近(jìn )之(zhī )怪(guài )。陛(bì )下(xià )践(jiàn )祚(zuò ),委(wěi )政(zhèng )宰(zǎi )臣(chén ),实(shí )用(yòng )高(gāo )宗(zōng )谅(liàng )暗(àn )之(zhī )美(měi );而(ér )更(gèng )亲(qīn )狎(xiá )小(xiǎo )人(rén ),惧(jù )非(fēi )社(shè )稷(jì )至(zhì )计(jì ),经(jīng )世(shì )之(zhī )道(dào )也(yě )。”不(bú )听(tīng )。泰(tài ),宁(níng )之(zhī )子(zǐ )也(yě )。

南(nán )豫(yù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )庐(lú )陵(líng )王(wáng )义(yì )真(zhēn ),警(jǐng )悟(wù )爱(ài )文(wén )义(yì ),而(ér )性(xìng )轻(qīng )易(yì ),与(yǔ )太(tài )子(zǐ )左(zuǒ )卫(wèi )率(lǜ )谢(xiè )灵(líng )运(yùn )、员(yuán )外(wài )常(cháng )侍(shì )颜(yán )延(yán )之(zhī )、慧(huì )琳(lín )道(dào )人(rén )情(qíng )好(hǎo )款(kuǎn )密(mì )。尝(cháng )云(yún ):“得(dé )志(zhì )之(zhī )日(rì ),以(yǐ )灵(líng )运(yùn )、延(yán )之(zhī )为(wéi )宰(zǎi )相(xiàng ),慧(huì )琳(lín )为(wéi )西(xī )豫(yù )州(zhōu )都(dōu )督(dū )。”灵(líng )运(yùn ),玄(xuán )之(zhī )孙(sūn )也(yě ),性(xìng )褊(biǎn )傲(ào ),不(bú )遵(zūn )法(fǎ )度(dù ),朝(cháo )廷(tíng )但(dàn )以(yǐ )文(wén )义(yì )处(chù )之(zhī ),不(bú )以(yǐ )为(wéi )有(yǒu )实(shí )用(yòng )。灵(líng )运(yùn )自(zì )谓(wèi )才(cái )能(néng )宜(yí )参(cān )权(quán )要(yào ),常(cháng )怀(huái )愤(fèn )邑(yì )。延(yán )之(zhī ),含(hán )之(zhī )曾(céng )孙(sūn )也(yě ),嗜(shì )酒(jiǔ )放(fàng )纵(zòng )。徐(xú )羡(xiàn )之(zhī )等(děng )恶(è )义(yì )真(zhēn )与(yǔ )灵(líng )运(yùn )等(děng )游(yóu ),义(yì )真(zhēn )故(gù )吏(lì )范(fàn )晏(yàn )从(cóng )容(róng )戒(jiè )之(zhī ),义(yì )真(zhēn )曰(yuē ):“灵(líng )运(yùn )空(kōng )疏(shū ),延(yán )之(zhī )隘(ài )薄(báo ),魏(wèi )文(wén )帝(dì )所(suǒ )谓(wèi )‘古(gǔ )今(jīn )文(wén )人(rén )类(lèi )不(bú )护(hù )细(xì )行(háng )’者(zhě )也(yě );但(dàn )性(xìng )情(qíng )所(suǒ )得(dé ),未(wèi )能(néng )忘(wàng )言(yán )于(yú )悟(wù )赏(shǎng )耳(ěr )。”于(yú )是(shì )羡(xiàn )之(zhī )等(děng )以(yǐ )为(wéi )运(yùn )、延(yán )之(zhī )构(gòu )扇(shàn )异(yì )同(tóng ),非(fēi )毁(huǐ )执(zhí )政(zhèng ),出(chū )灵(líng )运(yùn )为(wéi )永(yǒng )嘉(jiā )太(tài )守(shǒu ),延(yán )之(zhī )为(wéi )始(shǐ )安(ān )太(tài )守(shǒu )。

义(yì )真(zhēn )至(zhì )历(lì )阳(yáng ),多(duō )所(suǒ )求(qiú )索(suǒ ),执(zhí )政(zhèng )每(měi )裁(cái )量(liàng )不(bú )尽(jìn )与(yǔ )。义(yì )真(zhēn )深(shēn )怨(yuàn )之(zhī ),数(shù )有(yǒu )不(bú )平(píng )之(zhī )言(yán ),又(yòu )表(biǎo )求(qiú )还(hái )都(dōu )。咨(zī )议(yì )参(cān )军(jūn )庐(lú )江(jiāng )何(hé )尚(shàng )之(zhī )屡(lǚ )谏(jiàn ),不(bú )听(tīng )。时(shí )羡(xiàn )之(zhī )等(děng )已(yǐ )密(mì )谋(móu )废(fèi )为(wéi )庶(shù )人(rén ),徙(xǐ )新(xīn )安(ān )郡(jùn )。前(qián )吉(jí )阳(yáng )令(lìng )堂(táng )邑(yì )张(zhāng )约(yuē )之(zhī )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):“庐(lú )陵(líng )王(wáng )少(shǎo )蒙(méng )先(xiān )皇(huáng )优(yōu )慈(cí )之(zhī )遇(yù ),长(zhǎng )受(shòu )陛(bì )下(xià )睦(mù )受(shòu )之(zhī )恩(ēn ),故(gù )在(zài )心(xīn )必(bì )言(yán ),所(suǒ )怀(huái )必(bì )亮(liàng ),容(róng )犯(fàn )臣(chén )子(zǐ )之(zhī )道(dào ),致(zhì )招(zhāo )骄(jiāo )瓷(cí )之(zhī )愆(qiān )。至(zhì )于(yú )天(tiān )恣(zì )夙(sù )成(chéng ),实(shí )有(yǒu )卓(zhuó )然(rán )之(zhī )美(měi ),宜(yí )在(zài )容(róng )养(yǎng ),灵(líng )善(shàn )掩(yǎn )瑕(xiá ),训(xùn )尽(jìn )议(yì )方(fāng ),进(jìn )退(tuì )以(yǐ )渐(jiàn )。今(jīn )猥(wěi )加(jiā )剥(bāo )辱(rǔ ),幽(yōu )徙(xǐ )远(yuǎn )郡(jùn ),上(shàng )伤(shāng )陛(bì )下(xià )常(cháng )棣(dì )之(zhī )笃(dǔ ),下(xià )令(lìng )远(yuǎn )近(jìn )恇(kuāng )然(rán )失(shī )图(tú )。臣(chén )伏(fú )思(sī )大(dà )宋(sòng )开(kāi )基(jī )造(zào )次(cì ),根(gēn )条(tiáo )未(wèi )繁(fán ),宜(yí )广(guǎng )树(shù )籓(bān )戚(qī ),敦(dūn )睦(mù )以(yǐ )道(dào )。人(rén )谁(shuí )无(wú )过(guò ),贵(guì )能(néng )自(zì )新(xīn );以(yǐ )武(wǔ )皇(huáng )之(zhī )爱(ài )子(zǐ ),陛(bì )下(xià )之(zhī )懿(yì )弟(dì ),岂(qǐ )可(kě )以(yǐ )其(qí )一(yī )眚(shěng ),长(zhǎng )致(zhì )沦(lún )弃(qì )哉(zāi )!”书(shū )奏(zòu ),以(yǐ )约(yuē )之(zhī )为(wéi )梁(liáng )州(zhōu )府(fǔ )参(cān )军(jūn ),寻(xún )杀(shā )之(zhī )。

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),甲(jiǎ )辰(chén ),魏(wèi )主(zhǔ )东(dōng )巡(xún )大(dà )宁(níng )。

秦(qín )王(wáng )炽(chì )磐(pán )遣(qiǎn )镇(zhèn )南(nán )将(jiāng )军(jūn )吉(jí )毘(pí )等(děng )帅(shuài )步(bù )骑(qí )一(yī )万(wàn ),南(nán )伐(fá )白(bái )苟(gǒu )、车(chē )孚(fú )、崔(cuī )提(tí )、旁(páng )为(wéi )四(sì )国(guó ),皆(jiē )降(jiàng )之(zhī )。

徐(xú )羡(xiàn )之(zhī )等(děng )以(yǐ )南(nán )兗(yǎn )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )檀(tán )道(dào )济(jì )先(xiān )朝(cháo )旧(jiù )将(jiāng ),威(wēi )服(fú )殿(diàn )省(shěng ),且(qiě )有(yǒu )兵(bīng )众(zhòng ),乃(nǎi )召(zhào )道(dào )济(jì )及(jí )江(jiāng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )王(wáng )弘(hóng )入(rù )朝(cháo );五(wǔ )月(yuè ),皆(jiē )至(zhì )建(jiàn )康(kāng ),废(fèi )立(lì )之(zhī )谋(móu )告(gào )之(zhī )。

甲(jiǎ )申(shēn ),谢(xiè )晦(huì )以(yǐ )领(lǐng )军(jūn )府(fǔ )屋(wū )败(bài ),悉(xī )令(lìng )家(jiā )人(rén )出(chū )外(wài ),聚(jù )将(jiāng )士(shì )于(yú )府(fǔ )内(nèi );又(yòu )使(shǐ )中(zhōng )书(shū )舍(shě )人(rén )邢(xíng )安(ān )泰(tài )、潘(pān )盛(shèng )为(wéi )内(nèi )应(yīng )。夜(yè ),邀(yāo )檀(tán )道(dào )济(jì )同(tóng )宿(xiǔ ),晦(huì )悚(sǒng )动(dòng )不(bú )得(dé )眠(mián ),道(dào )济(jì )就(jiù )寝(qǐn )便(biàn )熟(shú ),晦(huì )以(yǐ )此(cǐ )服(fú )之(zhī )。

时(shí )帝(dì )于(yú )华(huá )林(lín )园(yuán )为(wéi )列(liè )肆(sì ),亲(qīn )自(zì )沽(gū )卖(mài ),以(yǐ )与(yǔ )左(zuǒ )右(yòu )引(yǐn )船(chuán )为(wéi )乐(lè ),夕(xī ),游(yóu )天(tiān )渊(yuān )池(chí ),即(jí )龙(lóng )舟(zhōu )而(ér )寝(qǐn )。乙(yǐ )酉(yǒu )诘(jié )旦(dàn ),道(dào )济(jì )引(yǐn )兵(bīng )居(jū )前(qián ),羡(xiàn )之(zhī )等(děng )继(jì )其(qí )后(hòu ),入(rù )自(zì )云(yún )龙(lóng )门(mén );安(ān )泰(tài )等(děng )先(xiān )诫(jiè )宿(xiǔ )卫(wèi ),莫(mò )有(yǒu )御(yù )者(zhě )。帝(dì )未(wèi )兴(xìng ),军(jūn )士(shì )进(jìn )杀(shā )二(èr )侍(shì )者(zhě ),伤(shāng )帝(dì )指(zhǐ ),扶(fú )出(chū )东(dōng )阁(gé ),收(shōu )玺(xǐ )绶(shòu ),群(qún )臣(chén )拜(bài )辞(cí ),卫(wèi )送(sòng )故(gù )太(tài )子(zǐ )宫(gōng )。

侍(shì )中(zhōng )程(chéng )道(dào )惠(huì )劝(quàn )羡(xiàn )之(zhī )等(děng )立(lì )皇(huáng )弟(dì )南(nán )豫(yù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )义(yì )恭(gōng )。羡(xiàn )之(zhī )等(děng )以(yǐ )宜(yí )都(dōu )王(wáng )义(yì )隆(lóng )素(sù )有(yǒu )令(lìng )望(wàng ),又(yòu )多(duō )符(fú )瑞(ruì ),乃(nǎi )称(chēng )皇(huáng )太(tài )后(hòu )令(lìng ),数(shù )帝(dì )过(guò )恶(è ),废(fèi )为(wéi )营(yíng )阳(yáng )王(wáng ),以(yǐ )宜(yí )都(dōu )王(wáng )辰(chén )承(chéng )大(dà )统(tǒng ),赦(shè )死(sǐ )罪(zuì )以(yǐ )下(xià )。又(yòu )称(chēng )皇(huáng )大(dà )后(hòu )令(lìng ),奉(fèng )还(hái )玺(xǐ )绶(shòu );并(bìng )废(fèi )皇(huáng )后(hòu )为(wéi )营(yíng )阳(yáng )王(wáng )妃(fēi ),迁(qiān )营(yíng )阳(yáng )王(wáng )于(yú )吴(wú )。使(shǐ )檀(tán )道(dào )济(jì )入(rù )守(shǒu )朝(cháo )堂(táng )。王(wáng )至(zhì )吴(wú ),止(zhǐ )金(jīn )昌(chāng )亭(tíng );六(liù )月(yuè ),癸(guǐ )丑(chǒu ),羡(xiàn )之(zhī )等(děng )使(shǐ )邢(xíng )安(ān )泰(tài )就(jiù )弑(shì )之(zhī )。王(wáng )多(duō )力(lì ),突(tū )走(zǒu )出(chū )昌(chāng )门(mén ),追(zhuī )者(zhě )以(yǐ )门(mén )关(guān )踣(bó )而(ér )弑(shì )之(zhī )。

裴(péi )子(zǐ )野(yě )论(lùn )曰(yuē ):古(gǔ )者(zhě )人(rén )君(jūn )养(yǎng )子(zǐ ),能(néng )言(yán )而(ér )师(shī )授(shòu )之(zhī )辞(cí ),能(néng )行(háng )而(ér )傅(fù )相(xiàng )之(zhī )礼(lǐ )。宋(sòng )之(zhī )教(jiāo )诲(huì ),雅(yǎ )异(yì )于(yú )斯(sī ),居(jū )中(zhōng )则(zé )任(rèn )仆(pú )妾(qiè ),处(chù )外(wài )则(zé )近(jìn )趋(qū )走(zǒu )。太(tài )子(zǐ )、皇(huáng )子(zǐ ),有(yǒu )帅(shuài ),有(yǒu )侍(shì ),是(shì )二(èr )职(zhí )者(zhě ),皆(jiē )台(tái )皁(zào )也(yě )。制(zhì )其(qí )行(háng )止(zhǐ ),授(shòu )其(qí )法(fǎ )则(zé ),导(dǎo )达(dá )臧(zāng )否(fǒu ),罔(wǎng )弗(fú )由(yóu )之(zhī );言(yán )不(bú )及(jí )于(yú )礼(lǐ )义(yì ),识(shí )不(bú )达(dá )于(yú )今(jīn )古(gǔ ),谨(jǐn )敕(chì )者(zhě )能(néng )劝(quàn )之(zhī )以(yǐ )吝(lìn )啬(sè ),狂(kuáng )愚(yú )者(zhě )或(huò )诱(yòu )之(zhī )以(yǐ )凶(xiōng )慝(tè )。虽(suī )有(yǒu )师(shī )傅(fù ),多(duō )以(yǐ )耆(qí )艾(ài )大(dà )夫(fū )为(wéi )之(zhī );虽(suī )有(yǒu )友(yǒu )及(jí )文(wén )学(xué ),多(duō )以(yǐ )膏(gāo )粱(liáng )年(nián )少(shǎo )为(wéi )之(zhī );具(jù )位(wèi )而(ér )已(yǐ ),亦(yì )弗(fú )与(yǔ )游(yóu )。幼(yòu )王(wáng )临(lín )州(zhōu ),长(zhǎng )史(shǐ )行(háng )事(shì );宣(xuān )传(chuán )教(jiāo )命(mìng ),又(yòu )有(yǒu )典(diǎn )签(qiān );往(wǎng )往(wǎng )专(zhuān )恣(zì ),窃(qiè )弄(nòng )威(wēi )权(quán ),是(shì )以(yǐ )本(běn )枝(zhī )虽(suī )茂(mào )而(ér )端(duān )良(liáng )甚(shèn )寡(guǎ )。嗣(sì )君(jūn )冲(chōng )幼(yòu ),世(shì )继(jì )奸(jiān )回(huí ),虽(suī )恶(è )物(wù )丑(chǒu )类(lèi ),天(tiān )然(rán )自(zì )出(chū ),然(rán )习(xí )则(zé )生(shēng )常(cháng ),其(qí )流(liú )远(yuǎn )矣(yǐ )。降(jiàng )及(jí )太(tài )宗(zōng ),举(jǔ )天(tiān )下(xià )而(ér )弃(qì )之(zhī ),亦(yì )昵(nì )比(bǐ )之(zhī )为(wéi )也(yě )。呜(wū )呼(hū )!有(yǒu )国(guó )有(yǒu )家(jiā ),其(qí )鉴(jiàn )之(zhī )矣(yǐ )!

傅(fù )亮(liàng )帅(shuài )行(háng )台(tái )百(bǎi )官(guān )奉(fèng )法(fǎ )驾(jià )迎(yíng )宜(yí )都(dōu )王(wáng )于(yú )江(jiāng )陵(líng )。”祠(cí )部(bù )尚(shàng )书(shū )蔡(cài )廓(kuò )至(zhì )寻(xún )阳(yáng ),遇(yù )疾(jí )不(bú )堪(kān )前(qián );亮(liàng )与(yǔ )之(zhī )别(bié )。廓(kuò )曰(yuē ):“营(yíng )阳(yáng )在(zài )吴(wú ),宜(yí )厚(hòu )加(jiā )供(gòng )奉(fèng );一(yī )旦(dàn )不(bú )幸(xìng ),卿(qīng )诸(zhū )人(rén )有(yǒu )弑(shì )主(zhǔ )之(zhī )名(míng ),欲(yù )立(lì )于(yú )世(shì ),将(jiāng )可(kě )得(dé )邪(xié )!”时(shí )亮(liàng )已(yǐ )与(yǔ )羡(xiàn )之(zhī )议(yì )害(hài )营(yíng )阳(yáng )王(wáng ),乃(nǎi )驰(chí )信(xìn )止(zhǐ )之(zhī ),不(bú )及(jí )。羡(xiàn )之(zhī )大(dà )怒(nù )曰(yuē ):“与(yǔ )人(rén )共(gòng )计(jì )议(yì ),如(rú )何(hé )旋(xuán )背(bèi )即(jí )卖(mài )恶(è )于(yú )人(rén )邪(xié )?”羡(xiàn )之(zhī )等(děng )以(yǐ )遣(qiǎn )使(shǐ )者(zhě )杀(shā )前(qián )庐(lú )陵(líng )王(wáng )义(yì )真(zhēn )于(yú )新(xīn )安(ān )。

羡(xiàn )之(zhī )以(yǐ )荆(jīng )州(zhōu )地(dì )重(zhòng ),恐(kǒng )宜(yí )都(dōu )王(wáng )至(zhì ),或(huò )别(bié )用(yòng )人(rén ),乃(nǎi )亟(jí )以(yǐ )录(lù )命(mìng )除(chú )领(lǐng )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )谢(xiè )晦(huì )行(háng )都(dōu )督(dū )荆(jīng )、湘(xiāng )等(děng )七(qī )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),欲(yù )令(lìng )居(jū )外(wài )为(wéi )援(yuán ),精(jīng )兵(bīng )旧(jiù )将(jiāng ),悉(xī )以(yǐ )配(pèi )之(zhī )。

秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),行(háng )台(tái )至(zhì )江(jiāng )陵(líng ),立(lì )行(háng )门(mén )于(yú )城(chéng )南(nán ),题(tí )曰(yuē )“大(dà )司(sī )马(mǎ )门(mén )”。傅(fù )亮(liàng )帅(shuài )百(bǎi )僚(liáo )诣(yì )门(mén )上(shàng )表(biǎo ),进(jìn )玺(xǐ )绂(fú ),仪(yí )物(wù )甚(shèn )盛(shèng ),宜(yí )都(dōu )王(wáng )时(shí )年(nián )十(shí )八(bā ),下(xià )教(jiāo )曰(yuē ):“猥(wěi )以(yǐ )不(bú )德(dé ),廖(liào )降(jiàng )大(dà )命(mìng ),顾(gù )己(jǐ )兢(jīng )悸(jì ),何(hé )以(yǐ )克(kè )堪(kān )!辄(zhé )当(dāng )暂(zàn )归(guī )朝(cháo )廷(tíng ),展(zhǎn )哀(āi )陵(líng )寝(qǐn ),并(bìng )与(yǔ )贤(xián )彦(yàn )申(shēn )写(xiě )所(suǒ )怀(huái )。望(wàng )体(tǐ )其(qí )心(xīn ),勿(wù )为(wéi )辞(cí )费(fèi )。府(fǔ )州(zhōu )佐(zuǒ )史(shǐ )并(bìng )称(chēng )臣(chén ),请(qǐng )题(tí )榜(bǎng )诸(zhū )门(mén ),一(yī )依(yī )宫(gōng )省(shěng );王(wáng )皆(jiē )不(bú )许(xǔ )。教(jiāo )州(zhōu )、府(fǔ )、国(guó )纲(gāng )纪(jì )宥(yòu )所(suǒ )统(tǒng )内(nèi )见(jiàn )刑(xíng ),原(yuán )逋(bū )责(zé )。

诸(zhū )将(jiāng )佐(zuǒ )闻(wén )营(yíng )阳(yáng )、庐(lú )陵(líng )王(wáng )死(sǐ ),皆(jiē )以(yǐ )为(wéi )疑(yí ),劝(quàn )王(wáng )不(bú )可(kě )东(dōng )下(xià )。司(sī )马(mǎ )王(wáng )华(huá )曰(yuē ):“先(xiān )帝(dì )有(yǒu )大(dà )功(gōng )于(yú )天(tiān )下(xià ),四(sì )海(hǎi )所(suǒ )服(fú );虽(suī )嗣(sì )主(zhǔ )不(bú )纲(gāng ),人(rén )望(wàng )未(wèi )改(gǎi )。徐(xú )羡(xiàn )之(zhī )中(zhōng )才(cái )寒(hán )士(shì ),傅(fù )亮(liàng )布(bù )衣(yī )诸(zhū )生(shēng ),非(fēi )有(yǒu )晋(jìn )宣(xuān )帝(dì )、王(wáng )大(dà )将(jiāng )军(jūn )之(zhī )心(xīn )明(míng )矣(yǐ );受(shòu )寄(jì )崇(chóng )重(zhòng ),未(wèi )容(róng )遽(jù )敢(gǎn )背(bèi )德(dé )。畏(wèi )庐(lú )陵(líng )严(yán )断(duàn ),将(jiāng )来(lái )必(bì )不(bú )自(zì )容(róng );以(yǐ )殿(diàn )下(xià )宽(kuān )睿(ruì )慈(cí )仁(rén ),远(yuǎn )近(jìn )所(suǒ )知(zhī ),且(qiě )越(yuè )次(cì )奉(fèng )迎(yíng ),冀(jì )以(yǐ )见(jiàn )德(dé );悠(yōu )悠(yōu )之(zhī )论(lùn ),殆(dài )必(bì )不(bú )然(rán )。又(yòu ),羡(xiàn )之(zhī )等(děng )五(wǔ )人(rén ),同(tóng )功(gōng )并(bìng )位(wèi ),孰(shú )肯(kěn )相(xiàng )让(ràng )!就(jiù )怀(huái )不(bú )轨(guǐ ),势(shì )必(bì )不(bú )行(háng )。废(fèi )主(zhǔ )若(ruò )存(cún ),虑(lǜ )其(qí )将(jiāng )来(lái )受(shòu )祸(huò ),致(zhì )此(cǐ )杀(shā )害(hài );盖(gài )由(yóu )贪(tān )生(shēng )过(guò )深(shēn ),宁(níng )敢(gǎn )一(yī )朝(cháo )顿(dùn )怀(huái )逆(nì )志(zhì )!不(bú )过(guò )欲(yù )握(wò )权(quán )自(zì )固(gù ),以(yǐ )少(shǎo )主(zhǔ )仰(yǎng )待(dài )耳(ěr )。殿(diàn )下(xià )但(dàn )当(dāng )长(zhǎng )驱(qū )六(liù )辔(pèi ),以(yǐ )副(fù )天(tiān )人(rén )之(zhī )心(xīn )。”王(wáng )曰(yuē ):“卿(qīng )复(fù )欲(yù )为(wéi )宋(sòng )昌(chāng )邪(xié )!”长(zhǎng )史(shǐ )王(wáng )昙(tán )首(shǒu )、南(nán )蛮(mán )校(xiào )尉(wèi )到(dào )彦(yàn )之(zhī )皆(jiē )劝(quàn )王(wáng )行(háng ),昙(tán )首(shǒu )仍(réng )陈(chén )天(tiān )人(rén )符(fú )应(yīng )。王(wáng )乃(nǎi )曰(yuē ):’诸(zhū )公(gōng )受(shòu )遗(yí ),不(bú )容(róng )背(bèi )义(yì )。且(qiě )劳(láo )臣(chén )旧(jiù )将(jiāng ),内(nèi )外(wài )充(chōng )满(mǎn ),今(jīn )兵(bīng )力(lì )又(yòu )足(zú )以(yǐ )制(zhì )物(wù ),夫(fū )何(hé )所(suǒ )疑(yí )!”乃(nǎi )命(mìng )王(wáng )华(huá )总(zǒng )后(hòu )任(rèn ),留(liú )镇(zhèn )荆(jīng )州(zhōu )。王(wáng )欲(yù )使(shǐ )到(dào )彦(yàn )之(zhī )将(jiāng )兵(bīng )前(qián )驱(qū ),彦(yàn )之(zhī )曰(yuē ):“了(le )彼(bǐ )不(bú )反(fǎn ),便(biàn )应(yīng )朝(cháo )服(fú )顺(shùn )流(liú );若(ruò )使(shǐ )有(yǒu )虞(yú ),此(cǐ )师(shī )既(jì )不(bú )足(zú )恃(shì ),更(gèng )开(kāi )嫌(xián )隙(xì )之(zhī )端(duān ),非(fēi )所(suǒ )以(yǐ )副(fù )远(yuǎn )迩(ěr )之(zhī )望(wàng )也(yě )。”会(huì )雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )褚(chǔ )叔(shū )度(dù )卒(zú ),乃(nǎi )遣(qiǎn )彦(yàn )之(zhī )权(quán )镇(zhèn )襄(xiāng )阳(yáng )。

甲(jiǎ )戌(xū ),王(wáng )发(fā )江(jiāng )陵(líng ),引(yǐn )见(jiàn )傅(fù )亮(liàng ),号(hào )泣(qì ),哀(āi )动(dòng )左(zuǒ )右(yòu )。既(jì )而(ér )问(wèn )义(yì )真(zhēn )及(jí )少(shǎo )帝(dì )薨(hōng )废(fèi )本(běn )末(mò ),悲(bēi )哭(kū )呜(wū )咽(yān ),侍(shì )侧(cè )都(dōu )莫(mò )能(néng )仰(yǎng )视(shì )。亮(liàng )流(liú )汗(hàn )沾(zhān )背(bèi ),不(bú )能(néng )对(duì );乃(nǎi )布(bù )腹(fù )心(xīn )于(yú )到(dào )彦(yàn )之(zhī )、王(wáng )华(huá )等(děng ),深(shēn )自(zì )结(jié )纳(nà )。王(wáng )以(yǐ )府(fǔ )州(zhōu )文(wén )武(wǔ )严(yán )兵(bīng )自(zì )卫(wèi ),台(tái )所(suǒ )遣(qiǎn )百(bǎi )官(guān )众(zhòng )力(lì )不(bú )得(dé )近(jìn )部(bù )伍(wǔ )。中(zhōng )兵(bīng )参(cān )军(jūn )硃(zhū )容(róng )子(zǐ )抱(bào )刀(dāo )处(chù )王(wáng )所(suǒ )乘(chéng )舟(zhōu )户(hù )外(wài ),不(bú )解(jiě )带(dài )者(zhě )累(lèi )旬(xún )。魏(wèi )主(zhǔ )还(hái )宫(gōng )。

秦(qín )王(wáng )炽(chì )磐(pán )遣(qiǎn )太(tài )子(zǐ )暮(mù )末(mò )帅(shuài )征(zhēng )北(běi )将(jiāng )军(jūn )木(mù )弈(yì )干(gàn )等(děng )步(bù )骑(qí )三(sān )万(wàn ),出(chū )貂(diāo )渠(qú )谷(gǔ ),攻(gōng )河(hé )西(xī )白(bái )草(cǎo )岭(lǐng )、临(lín )松(sōng )郡(jùn ),皆(jiē )破(pò )之(zhī ),徙(xǐ )民(mín )二(èr )万(wàn )馀(yú )口(kǒu )而(ér )还(hái )。

八(bā )月(yuè ),丙(bǐng )申(shēn ),宜(yí )都(dōu )王(wáng )至(zhì )建(jiàn )康(kāng ),群(qún )臣(chén )迎(yíng )拜(bài )于(yú )新(xīn )亭(tíng )。徐(xú )羡(xiàn )之(zhī )问(wèn )傅(fù )亮(liàng )曰(yuē ):“王(wáng )可(kě )方(fāng )谁(shuí )?”亮(liàng )曰(yuē ):“晋(jìn )文(wén )、景(jǐng )以(yǐ )上(shàng )人(rén )。”羡(xiàn )之(zhī )曰(yuē ):“必(bì )能(néng )明(míng )我(wǒ )赤(chì )心(xīn )。”亮(liàng )曰(yuē ):“不(bú )然(rán )。”

丁(dīng )酉(yǒu ),王(wáng )谒(yè )初(chū )宁(níng )陵(líng ),还(hái ),止(zhǐ )中(zhōng )堂(táng )。百(bǎi )官(guān )奉(fèng )玺(xǐ )绶(shòu ),王(wáng )辞(cí )让(ràng )数(shù )四(sì ),乃(nǎi )受(shòu )之(zhī ),即(jí )皇(huáng )帝(dì )位(wèi )于(yú )中(zhōng )堂(táng )。备(bèi )法(fǎ )驾(jià )入(rù )宫(gōng ),御(yù )太(tài )极(jí )前(qián )殿(diàn ),大(dà )赦(shè ),改(gǎi )元(yuán ),文(wén )武(wǔ )赐(cì )位(wèi )二(èr )等(děng )。

戊(wù )戌(xū ),谒(yè )太(tài )庙(miào )。诏(zhào )复(fù )庐(lú )陵(líng )王(wáng )先(xiān )封(fēng ),迎(yíng )其(qí )柩(jiù )及(jí )孙(sūn )修(xiū )华(huá )、谢(xiè )妃(fēi )还(hái )建(jiàn )康(kāng )。

庚(gēng )子(zǐ ),以(yǐ )行(háng )荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )谢(xiè )晦(huì )为(wéi )真(zhēn )。晦(huì )将(jiāng )行(háng ),与(yǔ )蔡(cài )廓(kuò )别(bié ),屏(píng )人(rén )问(wèn )曰(yuē ):“吾(wú )其(qí )免(miǎn )乎(hū )?”廓(kuò )曰(yuē ):“卿(qīng )受(shòu )先(xiān )帝(dì )顾(gù )命(mìng ),任(rèn )以(yǐ )社(shè )稷(jì ),废(fèi )昏(hūn )立(lì )明(míng ),义(yì )无(wú )不(bú )可(kě )。但(dàn )杀(shā )人(rén )二(èr )兄(xiōng )而(ér )以(yǐ )之(zhī )北(běi )面(miàn ),挟(jiā )震(zhèn )主(zhǔ )之(zhī )威(wēi ),据(jù )上(shàng )流(liú )之(zhī )重(zhòng ),以(yǐ )古(gǔ )推(tuī )今(jīn ),自(zì )免(miǎn )为(wéi )难(nán )。”晦(huì )始(shǐ )惧(jù )不(bú )得(dé )去(qù ),既(jì )发(fā ),顾(gù )望(wàng )石(shí )头(tóu )城(chéng ),喜(xǐ )曰(yuē ):“今(jīn )得(dé )脱(tuō )矣(yǐ )!”

癸(guǐ )卯(mǎo ),徐(xú )羡(xiàn )之(zhī )进(jìn )位(wèi )司(sī )徒(tú ),王(wáng )弘(hóng )进(jìn )位(wèi )司(sī )空(kōng ),傅(fù )亮(liàng )加(jiā )开(kāi )府(fǔ )仪(yí )同(tóng )三(sān )司(sī ),谢(xiè )晦(huì )进(jìn )号(hào )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn ),檀(tán )道(dào )济(jì )进(jìn )号(hào )征(zhēng )北(běi )将(jiāng )军(jūn )。

有(yǒu )司(sī )奏(zòu )车(chē )驾(jià )依(yī )故(gù )事(shì )临(lín )华(huá )林(lín )园(yuán )听(tīng )讼(sòng )。诏(zhào )曰(yuē ):“政(zhèng )刑(xíng )多(duō )所(suǒ )未(wèi )悉(xī );可(kě )如(rú )先(xiān )者(zhě ),二(èr )公(gōng )推(tuī )讯(xùn )。”

帝(dì )以(yǐ )王(wáng )昙(tán )首(shǒu )、王(wáng )华(huá )为(wéi )侍(shì )中(zhōng ),昙(tán )首(shǒu )领(lǐng )右(yòu )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )。华(huá )领(lǐng )骁(xiāo )骑(qí )将(jiāng )军(jūn ),硃(zhū )容(róng )子(zǐ )为(wéi )右(yòu )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )。

甲(jiǎ )辰(chén ),追(zhuī )尊(zūn )帝(dì )母(mǔ )胡(hú )婕(jié )妤(yú )曰(yuē )章(zhāng )皇(huáng )后(hòu )。封(fēng )皇(huáng )弟(dì )义(yì )恭(gōng )为(wéi )江(jiāng )夏(xià )王(wáng ),义(yì )宣(xuān )为(wéi )竟(jìng )陵(líng )王(wáng ),义(yì )季(jì )为(wéi )衡(héng )阳(yáng )王(wáng );仍(réng )以(yǐ )义(yì )宣(xuān )为(wéi )左(zuǒ )将(jiāng )军(jūn ),镇(zhèn )石(shí )头(tóu )。

徐(xú )羡(xiàn )之(zhī )等(děng )欲(yù )即(jí )以(yǐ )到(dào )彦(yàn )之(zhī )为(wéi )雍(yōng )州(zhōu ),帝(dì )不(bú )许(xǔ );征(zhēng )彦(yàn )之(zhī )为(wéi )中(zhōng )领(lǐng )军(jūn ),委(wěi )以(yǐ )戎(róng )政(zhèng )。彦(yàn )之(zhī )自(zì )襄(xiāng )阳(yáng )南(nán )下(xià ),谢(xiè )晦(huì )已(yǐ )至(zhì )镇(zhèn ),虑(lǜ )彦(yàn )之(zhī )不(bú )过(guò )己(jǐ )。彦(yàn )之(zhī )至(zhì )杨(yáng )口(kǒu ),步(bù )往(wǎng )江(jiāng )陵(líng ),深(shēn )布(bù )诚(chéng )款(kuǎn ),晦(huì )亦(yì )厚(hòu )自(zì )结(jié )纳(nà );彦(yàn )之(zhī )留(liú )马(mǎ )及(jí )利(lì )剑(jiàn )、名(míng )刀(dāo )以(yǐ )与(yǔ )晦(huì ),晦(huì )由(yóu )此(cǐ )大(dà )安(ān )。

柔(róu )然(rán )纥(gē )升(shēng )盖(gài )可(kě )汗(hàn )闻(wén )魏(wèi )太(tài )宗(zōng )殂(cú ),将(jiāng )六(liù )万(wàn )骑(qí )入(rù )云(yún )中(zhōng ),杀(shā )掠(luě )吏(lì )民(mín ),攻(gōng )拔(bá )盛(shèng )乐(lè )宫(gōng )。魏(wèi )世(shì )祖(zǔ )自(zì )将(jiāng )轻(qīng )骑(qí )讨(tǎo )之(zhī ),三(sān )日(rì )二(èr )夜(yè )至(zhì )云(yún )中(zhōng )。纥(gē )升(shēng )盖(gài )引(yǐn )骑(qí )围(wéi )魏(wèi )主(zhǔ )五(wǔ )十(shí )馀(yú )重(zhòng ),骑(qí )逼(bī )马(mǎ )首(shǒu ),相(xiàng )次(cì )如(rú )堵(dǔ )。将(jiāng )士(shì )大(dà )惧(jù ),魏(wèi )主(zhǔ )颜(yán )色(sè )自(zì )若(ruò ),众(zhòng )情(qíng )乃(nǎi )安(ān )。纥(gē )升(shēng )盖(gài )以(yǐ )弟(dì )子(zǐ )於(yú )陟(zhì )斤(jīn )为(wéi )大(dà )将(jiāng ),魏(wèi )人(rén )射(shè )杀(shā )之(zhī );纥(gē )升(shēng )盖(gài )惧(jù ),遁(dùn )去(qù )。尚(shàng )书(shū )令(lìng )刘(liú )絜(jié )言(yán )于(yú )魏(wèi )主(zhǔ )曰(yuē ):“大(dà )檀(tán )自(zì )恃(shì )其(qí )众(zhòng ),必(bì )将(jiāng )复(fù )来(lái ),请(qǐng )俟(sì )收(shōu )田(tián )毕(bì ),大(dà )发(fā )兵(bīng )为(wéi )二(èr )道(dào ),东(dōng )西(xī )并(bìng )进(jìn )以(yǐ )讨(tǎo )之(zhī )。”魏(wèi )主(zhǔ )然(rán )之(zhī )。

九(jiǔ )月(yuè ),丙(bǐng )子(zǐ ),立(lì )妃(fēi )袁(yuán )氏(shì )为(wéi )皇(huáng )后(hòu );耽(dān )之(zhī )曾(céng )孙(sūn )也(yě )。

冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),吐(tǔ )谷(gǔ )浑(hún )威(wēi )王(wáng )阿(ā )柴(chái )卒(zú )。阿(ā )柴(chái )有(yǒu )子(zǐ )二(èr )十(shí )人(rén ),疾(jí )病(bìng ),召(zhào )诸(zhū )子(zǐ )弟(dì )谓(wèi )之(zhī )曰(yuē ):“先(xiān )公(gōng )车(chē )骑(qí ),以(yǐ )大(dà )业(yè )之(zhī )故(gù ),舍(shě )其(qí )子(zǐ )拾(shí )虔(qián )而(ér )授(shòu )孤(gū );孤(gū )敢(gǎn )私(sī )于(yú )纬(wěi )代(dài )而(ér )忘(wàng )先(xiān )君(jūn )之(zhī )志(zhì )乎(hū )!我(wǒ )死(sǐ ),汝(rǔ )曹(cáo )当(dāng )奉(fèng )慕(mù )璝(guī )为(wéi )主(zhǔ )。”纬(wěi )代(dài )者(zhě ),阿(ā )柴(chái )之(zhī )长(zhǎng )子(zǐ );慕(mù )璝(guī )者(zhě ),阿(ā )柴(chái )之(zhī )母(mǔ )弟(dì )、叔(shū )父(fù )乌(wū )纥(gē )提(tí )之(zhī )子(zǐ )也(yě )。阿(ā )柴(chái )又(yòu )命(mìng )诸(zhū )子(zǐ )各(gè )献(xiàn )一(yī )箭(jiàn ),取(qǔ )一(yī )箭(jiàn )授(shòu )其(qí )弟(dì )慕(mù )利(lì )延(yán )使(shǐ )折(shé )之(zhī ),慕(mù )利(lì )延(yán )折(shé )之(zhī );又(yòu )取(qǔ )十(shí )九(jiǔ )箭(jiàn )使(shǐ )折(shé )之(zhī ),慕(mù )利(lì )延(yán )不(bú )能(néng )折(shé )。阿(ā )柴(chái )乃(nǎi )谕(yù )之(zhī )曰(yuē ):“汝(rǔ )曹(cáo )知(zhī )之(zhī )乎(hū )?孤(gū )则(zé )易(yì )折(shé ),众(zhòng )则(zé )难(nán )摧(cuī )。汝(rǔ )曹(cáo )当(dāng )戮(lù )力(lì )一(yī )心(xīn ),然(rán )后(hòu )可(kě )以(yǐ )保(bǎo )国(guó )宁(níng )家(jiā )。”言(yán )终(zhōng )而(ér )卒(zú )。

慕(mù )璝(guī )亦(yì )有(yǒu )才(cái )略(luè ),抚(fǔ )纳(nà )秦(qín )、凉(liáng )失(shī )业(yè )之(zhī )民(mín )及(jí )氐(dī )、羌(qiāng )杂(zá )种(zhǒng )至(zhì )五(wǔ )六(liù )百(bǎi )落(luò ),部(bù )众(zhòng )转(zhuǎn )盛(shèng )。

十(shí )二(èr )月(yuè ),魏(wèi )主(zhǔ )命(mìng )安(ān )集(jí )将(jiāng )军(jūn )长(zhǎng )孙(sūn )翰(hàn )、安(ān )北(běi )将(jiāng )军(jūn )尉(wèi )眷(juàn )北(běi )击(jī )柔(róu )然(rán ),魏(wèi )主(zhǔ )自(zì )将(jiāng )屯(tún )柞(zhà )山(shān )。柔(róu )然(rán )北(běi )遁(dùn ),诸(zhū )军(jūn )追(zhuī )之(zhī ),大(dà )获(huò )而(ér )还(hái )。翰(hàn ),肥(féi )之(zhī )子(zǐ )也(yě )。

诏(zhào )拜(bài )营(yíng )阳(yáng )王(wáng )母(mǔ )张(zhāng )氏(shì )为(wéi )营(yíng )阳(yáng )太(tài )妃(fēi )。

林(lín )邑(yì )王(wáng )范(fàn )阳(yáng )迈(mài )寇(kòu )日(rì )南(nán )、九(jiǔ )德(dé )诸(zhū )郡(jùn )。

宕(dàng )昌(chāng )王(wáng )梁(liáng )弥(mí )怱(cōng )遣(qiǎn )子(zǐ )弥(mí )黄(huáng )入(rù )见(jiàn )于(yú )魏(wèi )。宕(dàng )昌(chāng ),羌(qiāng )之(zhī )别(bié )种(zhǒng )也(yě )。羌(qiāng )地(dì )东(dōng )接(jiē )中(zhōng )国(guó ),西(xī )通(tōng )西(xī )域(yù ),长(zhǎng )数(shù )千(qiān )里(lǐ ),各(gè )有(yǒu )酋(qiú )帅(shuài ),部(bù )落(luò )分(fèn )地(dì ),不(bú )相(xiàng )统(tǒng )摄(shè );而(ér )宕(dàng )昌(chāng )最(zuì )强(qiáng ),有(yǒu )民(mín )二(èr )万(wàn )馀(yú )落(luò ),诸(zhū )种(zhǒng )畏(wèi )之(zhī )。

夏(xià )主(zhǔ )将(jiāng )废(fèi )太(tài )子(zǐ )璝(guī )而(ér )立(lì )少(shǎo )子(zǐ )酒(jiǔ )泉(quán )公(gōng )伦(lún )。璝(guī )闻(wén )之(zhī ),将(jiāng )兵(bīng )七(qī )万(wàn )北(běi )伐(fá )伦(lún )。伦(lún )将(jiāng )骑(qí )三(sān )万(wàn )拒(jù )之(zhī ),战(zhàn )于(yú )高(gāo )平(píng ),伦(lún )败(bài )死(sǐ )。伦(lún )兄(xiōng )太(tài )原(yuán )公(gōng )昌(chāng )将(jiāng )骑(qí )一(yī )万(wàn )袭(xí )璝(guī ),杀(shā )之(zhī ),并(bìng )其(qí )众(zhòng )八(bā )万(wàn )五(wǔ )千(qiān ),归(guī )于(yú )统(tǒng )万(wàn )。夏(xià )主(zhǔ )大(dà )悦(yuè ),立(lì )昌(chāng )为(wéi )太(tài )子(zǐ )。夏(xià )主(zhǔ )好(hǎo )自(zì )矜(jīn )大(dà ),名(míng )其(qí )四(sì )门(mén ):东(dōng )曰(yuē )招(zhāo )魏(wèi ),南(nán )曰(yuē )朝(cháo )宋(sòng ),西(xī )曰(yuē )服(fú )凉(liáng ),北(běi )曰(yuē )平(píng )朔(shuò )。

太(tài )祖(zǔ )文(wén )皇(huáng )帝(dì )上(shàng )之(zhī )上(shàng )元(yuán )嘉(jiā )二(èr )年(nián )(乙(yǐ )丑(chǒu ),公(gōng )元(yuán )四(sì )二(èr )五(wǔ )年(nián ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),徐(xú )羡(xiàn )之(zhī )、傅(fù )亮(liàng )上(shàng )表(biǎo )归(guī )政(zhèng ),表(biǎo )三(sān )上(shàng ),帝(dì )乃(nǎi )许(xǔ )之(zhī )。丙(bǐng )寅(yín ),始(shǐ )亲(qīn )万(wàn )机(jī )。羡(xiàn )之(zhī )仍(réng )逊(xùn )位(wèi )还(hái )第(dì ),徐(xú )羡(xiàn )之(zhī )、程(chéng )道(dào )惠(huì )及(jí )吴(wú )兴(xìng )太(tài )守(shǒu )王(wáng )韶(sháo )之(zhī )等(děng )并(bìng )谓(wèi )非(fēi )宜(yí ),敦(dūn )劝(quàn )甚(shèn )苦(kǔ ),乃(nǎi )复(fù )奉(fèng )诏(zhào )视(shì )事(shì )。

辛(xīn )未(wèi ),帝(dì )祀(sì )南(nán )郊(jiāo ),大(dà )赦(shè )。

己(jǐ )卯(mǎo ),魏(wèi )主(zhǔ )还(hái )平(píng )城(chéng )。

二(èr )月(yuè ),燕(yàn )有(yǒu )女(nǚ )子(zǐ )化(huà )为(wéi )男(nán )。燕(yàn )主(zhǔ )以(yǐ )问(wèn )群(qún )臣(chén ),沿(yán )书(shū )左(zuǒ )丞(chéng )傅(fù )权(quán )对(duì )曰(yuē ):“西(xī )汉(hàn )之(zhī )末(mò ),雌(cí )鸡(jī )化(huà )为(wéi )雄(xióng ),犹(yóu )有(yǒu )王(wáng )莽(mǎng )之(zhī )祸(huò )。况(kuàng )今(jīn )女(nǚ )化(huà )为(wéi )男(nán ),臣(chén )将(jiāng )为(wéi )君(jūn )之(zhī )兆(zhào )也(yě )。”

三(sān )月(yuè ),丙(bǐng )寅(yín ),魏(wèi )主(zhǔ )尊(zūn )保(bǎo )母(mǔ )窦(dòu )氏(shì )为(wéi )保(bǎo )太(tài )后(hòu )。密(mì )后(hòu )之(zhī )殂(cú )也(yě ),世(shì )祖(zǔ )尚(shàng )幼(yòu ),太(tài )宗(zōng )以(yǐ )窦(dòu )氏(shì )慈(cí )良(liáng ),有(yǒu )操(cāo )行(háng ),使(shǐ )保(bǎo )养(yǎng )之(zhī )。窦(dòu )氏(shì )抚(fǔ )视(shì )有(yǒu )恩(ēn ),训(xùn )导(dǎo )有(yǒu )礼(lǐ ),世(shì )神(shén )德(dé )之(zhī ),故(gù )加(jiā )以(yǐ )尊(zūn )号(hào ),奉(fèng )养(yǎng )不(bú )异(yì )所(suǒ )在(zài )。

丁(dīng )巳(sì ),魏(wèi )以(yǐ )长(zhǎng )孙(sūn )嵩(sōng )为(wéi )太(tài )尉(wèi ),长(zhǎng )孙(sūn )翰(hàn )为(wéi )司(sī )徒(tú ),奚(xī )斤(jīn )为(wéi )司(sī )空(kōng )。

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),秦(qín )王(wáng )炽(chì )磐(pán )遣(qiǎn )平(píng )远(yuǎn )将(jiāng )军(jūn )叱(chì )卢(lú )犍(jiān )等(děng ),袭(xí )河(hé )西(xī )镇(zhèn )南(nán )将(jiāng )军(jūn )沮(jǔ )渠(qú )白(bái )蹄(tí )于(yú )临(lín )松(sōng ),擒(qín )之(zhī ),徙(xǐ )其(qí )民(mín )五(wǔ )千(qiān )馀(yú )户(hù )于(yú )枹(bāo )罕(hǎn )。

魏(wèi )主(zhǔ )遣(qiǎn )龙(lóng )骧(xiāng )将(jiāng )军(jūn )步(bù )堆(duī )等(děng )来(lái )聘(pìn ),始(shǐ )复(fù )通(tōng )好(hǎo )。

六(liù )月(yuè ),武(wǔ )都(dōu )惠(huì )文(wén )王(wáng )杨(yáng )盛(shèng )卒(zú )。初(chū ),盛(shèng )闻(wén )晋(jìn )亡(wáng ),不(bú )改(gǎi )义(yì )熙(xī )年(nián )号(hào ),谓(wèi )世(shì )子(zǐ )玄(xuán )曰(yuē ):“吾(wú )老(lǎo )矣(yǐ ),当(dāng )终(zhōng )为(wéi )晋(jìn )臣(chén ),汝(rǔ )善(shàn )事(shì )宋(sòng )帝(dì )。”及(jí )盛(shèng )卒(zú ),玄(xuán )自(zì )称(chēng )都(dōu )督(dū )陇(lǒng )右(yòu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、征(zhēng )西(xī )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、开(kāi )府(fǔ )仪(yí )同(tóng )三(sān )司(sī )、秦(qín )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )、武(wǔ )都(dōu )王(wáng ),遣(qiǎn )使(shǐ )来(lái )告(gào )丧(sàng ),始(shǐ )用(yòng )元(yuán )喜(xǐ )年(nián )号(hào )。

秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),秦(qín )王(wáng )炽(chì )磐(pán )镇(zhèn )南(nán )将(jiāng )军(jūn )吉(jí )毘(pí )等(děng )南(nán )击(jī )黑(hēi )水(shuǐ )羌(qiāng )酋(qiú )丘(qiū )担(dān ),大(dà )破(pò )之(zhī )。

八(bā )月(yuè ),夏(xià )武(wǔ )烈(liè )帝(dì )殂(cú ),葬(zàng )嘉(jiā )平(píng )陵(líng ),庙(miào )号(hào )世(shì )祖(zǔ );太(tài )子(zǐ )昌(chāng )即(jí )皇(huáng )帝(dì )位(wèi )。大(dà )赦(shè ),改(gǎi )元(yuán )承(chéng )光(guāng )。

王(wáng )弘(hóng )自(zì )以(yǐ )始(shǐ )不(bú )预(yù )定(dìng )策(cè ),不(bú )受(shòu )司(sī )空(kōng );表(biǎo )让(ràng )弥(mí )年(nián ),乃(nǎi )许(xǔ )之(zhī )。乙(yǐ )酉(yǒu ),以(yǐ )弘(hóng )为(wéi )车(chē )骑(qí )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、开(kāi )府(fǔ )仪(yí )同(tóng )三(sān )司(sī )。

冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),丘(qiū )担(dān )以(yǐ )其(qí )众(zhòng )降(jiàng )秦(qín ),秦(qín )以(yǐ )担(dān )为(wéi )归(guī )善(shàn )将(jiāng )军(jūn );拜(bài )折(shé )冲(chōng )将(jiāng )军(jūn )乞(qǐ )伏(fú )信(xìn )帝(dì )为(wéi )平(píng )羌(qiāng )校(xiào )尉(wèi )以(yǐ )镇(zhèn )之(zhī )。

癸(guǐ )卯(mǎo ),魏(wèi )主(zhǔ )大(dà )举(jǔ )伐(fá )柔(róu )然(rán ),五(wǔ )道(dào )并(bìng )进(jìn )。长(zhǎng )孙(sūn )翰(hàn )等(děng )从(cóng )东(dōng )道(dào )出(chū )黑(hēi )漠(mò ),廷(tíng )尉(wèi )卿(qīng )长(zhǎng )孙(sūn )道(dào )生(shēng )等(děng )出(chū )白(bái )、黑(hēi )二(èr )漠(mò )之(zhī )间(jiān ),魏(wèi )主(zhǔ )从(cóng )中(zhōng )道(dào ),东(dōng )平(píng )公(gōng )娥(é )清(qīng )出(chū )栗(lì )园(yuán ),奚(xī )斤(jīn )等(děng )从(cóng )西(xī )道(dào ),出(chū )尔(ěr )寒(hán )山(shān )。诸(zhū )军(jūn )至(zhì )漠(mò )南(nán ),舍(shě )辎(zī )重(zhòng ),轻(qīng )骑(qí ),赍(jī )十(shí )五(wǔ )日(rì )粮(liáng ),度(dù )漠(mò )击(jī )之(zhī )。柔(róu )然(rán )部(bù )落(luò )大(dà )惊(jīng ),绝(jué )迹(jì )北(běi )走(zǒu )。

十(shí )一(yī )月(yuè ),以(yǐ )武(wǔ )都(dōu )世(shì )子(zǐ )玄(xuán )为(wéi )北(běi )秦(qín )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )、武(wǔ )都(dōu )王(wáng )。

初(chū ),会(huì )稽(jī )孔(kǒng )宁(níng )子(zǐ )为(wéi )帝(dì )镇(zhèn )西(xī )咨(zī )议(yì )参(cān )军(jūn ),及(jí )即(jí )位(wèi ),以(yǐ )宁(níng )子(zǐ )为(wéi )步(bù )兵(bīng )校(xiào )尉(wèi );与(yǔ )侍(shì )中(zhōng )王(wáng )华(huá )并(bìng )有(yǒu )富(fù )贵(guì )之(zhī )愿(yuàn ),疾(jí )徐(xú )羡(xiàn )之(zhī )、傅(fù )亮(liàng )专(zhuān )权(quán ),日(rì )夜(yè )构(gòu )之(zhī )于(yú )帝(dì )。会(huì )谢(xiè )晦(huì )二(èr )女(nǚ )当(dāng )适(shì )彭(péng )城(chéng )王(wáng )义(yì )康(kāng )、新(xīn )野(yě )侯(hóu )义(yì )宾(bīn ),遣(qiǎn )其(qí )妻(qī )曹(cáo )氏(shì )及(jí )长(zhǎng )子(zǐ )世(shì )休(xiū )送(sòng )女(nǚ )至(zhì )建(jiàn )康(kāng )。帝(dì )欲(yù )诛(zhū )羡(xiàn )之(zhī )、亮(liàng ),并(bìng )发(fā )兵(bīng )讨(tǎo )晦(huì ),声(shēng )言(yán )当(dāng )伐(fá )魏(wèi ),取(qǔ )河(hé )南(nán ),又(yòu )言(yán )拜(bài )京(jīng )陵(líng ),治(zhì )行(háng )装(zhuāng )舰(jiàn )。亮(liàng )与(yǔ )晦(huì )书(shū )曰(yuē ):“薄(báo )伐(fá )河(hé )朔(shuò ),事(shì )犹(yóu )未(wèi )已(yǐ ),朝(cháo )野(yě )之(zhī )虑(lǜ ),忧(yōu )惧(jù )者(zhě )多(duō )。”又(yòu )言(yán ):“朝(cháo )士(shì )多(duō )谏(jiàn )北(běi )征(zhēng ),上(shàng )当(dāng )遣(qiǎn )外(wài )监(jiān )万(wàn )幼(yòu )宗(zōng )往(wǎng )相(xiàng )咨(zī )访(fǎng )。”时(shí )朝(cháo )廷(tíng )处(chù )分(fèn )异(yì )常(cháng ),其(qí )谋(móu )颇(pō )泄(xiè )。

太(tài )祖(zǔ )文(wén )皇(huáng )帝(dì )上(shàng )之(zhī )上(shàng )元(yuán )嘉(jiā )三(sān )年(nián )(丙(bǐng )寅(yín ),公(gōng )元(yuán )四(sì )二(èr )六(liù )年(nián ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),谢(xiè )晦(huì )弟(dì )黄(huáng )门(mén )侍(shì )郎(láng )爵(jué )驰(chí )使(shǐ )告(gào )晦(huì ),晦(huì )犹(yóu )谓(wèi )不(bú )然(rán ),以(yǐ )傅(fù )亮(liàng )书(shū )示(shì )咨(zī )议(yì )参(cān )军(jūn )何(hé )承(chéng )天(tiān )曰(yuē );“外(wài )间(jiān )所(suǒ )闻(wén ),咸(xián )谓(wèi )西(xī )讨(tǎo )已(yǐ )定(dìng ),幼(yòu )宗(zōng )岂(qǐ )有(yǒu )上(shàng )理(lǐ )!”晦(huì )尚(shàng )谓(wèi )虚(xū )妄(wàng ),使(shǐ )承(chéng )天(tiān )豫(yù )立(lì )答(dá )诏(zhào )启(qǐ )草(cǎo ),言(yán )伐(fá )虏(lǔ )宜(yí )须(xū )明(míng )年(nián )。江(jiāng )夏(xià )内(nèi )史(shǐ )程(chéng )道(dào )惠(huì )得(dé )寻(xún )阳(yáng )人(rén )书(shū ),言(yán )“朝(cháo )廷(tíng )将(jiāng )有(yǒu )大(dà )处(chù )分(fèn ),其(qí )事(shì )已(yǐ )审(shěn )”,使(shǐ )其(qí )辅(fǔ )国(guó )府(fǔ )中(zhōng )兵(bīng )参(cān )军(jūn )乐(lè )冏(jiōng )封(fēng )以(yǐ )示(shì )晦(huì )。晦(huì )问(wèn )承(chéng )天(tiān )曰(yuē ):“若(ruò )果(guǒ )尔(ěr ),卿(qīng )令(lìng )我(wǒ )云(yún )何(hé )?”对(duì )曰(yuē ):“蒙(méng )将(jiāng )军(jūn )殊(shū )顾(gù ),常(cháng )思(sī )报(bào )德(dé )。事(shì )变(biàn )至(zhì )矣(yǐ ),何(hé )敢(gǎn )隐(yǐn )情(qíng )!然(rán )明(míng )日(rì )戒(jiè )严(yán ),动(dòng )用(yòng )军(jūn )法(fǎ ),区(qū )区(qū )所(suǒ )怀(huái ),惧(jù )不(bú )得(dé )尽(jìn )。”晦(huì )惧(jù )曰(yuē ):“卿(qīng )岂(qǐ )欲(yù )我(wǒ )自(zì )裁(cái )邪(xié )?”承(chéng )天(tiān )曰(yuē ):“尚(shàng )未(wèi )至(zhì )此(cǐ )。以(yǐ )王(wáng )者(zhě )之(zhī )重(zhòng ),举(jǔ )天(tiān )下(xià )以(yǐ )攻(gōng )一(yī )州(zhōu ),大(dà )小(xiǎo )既(jì )殊(shū ),逆(nì )顺(shùn )又(yòu )异(yì )。境(jìng )外(wài )求(qiú )全(quán ),上(shàng )计(jì )也(yě )。其(qí )次(cì )以(yǐ )腹(fù )心(xīn )将(jiāng )兵(bīng )屯(tún )义(yì )阳(yáng ),将(jiāng )军(jūn )自(zì )帅(shuài )大(dà )众(zhòng )战(zhàn )于(yú )夏(xià )口(kǒu );若(ruò )败(bài ),即(jí )趋(qū )义(yì )阳(yáng )以(yǐ )出(chū )北(běi )境(jìng ),其(qí )次(cì )也(yě )。”晦(huì )良(liáng )久(jiǔ )曰(yuē ):“荆(jīng )州(zhōu )用(yòng )武(wǔ )之(zhī )地(dì ),兵(bīng )粮(liáng )易(yì )给(gěi ),聊(liáo )且(qiě )决(jué )战(zhàn ),走(zǒu )复(fù )何(hé )晚(wǎn )!”乃(nǎi )使(shǐ )承(chéng )天(tiān )造(zào )立(lì )表(biǎo )檄(xí ),又(yòu )与(yǔ )卫(wèi )军(jūn )咨(zī )议(yì )参(cān )军(jūn )琅(láng )邪(xié )颜(yán )邵(shào )谋(móu )举(jǔ )兵(bīng ),邵(shào )饮(yǐn )药(yào )而(ér )死(sǐ )。

晦(huì )立(lì )幡(fān )戒(jiè )严(yán ),谓(wèi )司(sī )马(mǎ )庾(yǔ )登(dēng )之(zhī )曰(yuē ):“今(jīn )当(dāng )自(zì )下(xià ),欲(yù )屈(qū )卿(qīng )以(yǐ )三(sān )千(qiān )人(rén )守(shǒu )城(chéng ),备(bèi )御(yù )刘(liú )粹(cuì )。”登(dēng )之(zhī )曰(yuē ):“下(xià )官(guān )亲(qīn )老(lǎo )在(zài )都(dōu ),又(yòu )素(sù )无(wú )部(bù )众(zhòng ),情(qíng )计(jì )二(èr )三(sān ),不(bú )敢(gǎn )受(shòu )此(cǐ )旨(zhǐ )。”晦(huì )仍(réng )问(wèn )诸(zhū )将(jiāng )佐(zuǒ ):“战(zhàn )士(shì )三(sān )千(qiān )足(zú )守(shǒu )城(chéng )否(fǒu )?”南(nán )蛮(mán )司(sī )马(mǎ )周(zhōu )超(chāo )对(duì )曰(yuē ):“非(fēi )徒(tú )守(shǒu )城(chéng )而(ér )已(yǐ ),若(ruò )有(yǒu )外(wài )寇(kòu ),可(kě )以(yǐ )立(lì )功(gōng )。”登(dēng )之(zhī )因(yīn )曰(yuē ):“超(chāo )必(bì )能(néng )力(lì ),下(xià )官(guān )请(qǐng )解(jiě )司(sī )马(mǎ )、南(nán )郡(jùn )以(yǐ )授(shòu )之(zhī )。”晦(huì )即(jí )于(yú )坐(zuò )命(mìng )超(chāo )为(wéi )司(sī )马(mǎ ),领(lǐng )南(nán )义(yì )阳(yáng )太(tài )守(shǒu );转(zhuǎn )登(dēng )之(zhī )为(wéi )长(zhǎng )史(shǐ ),南(nán )郡(jùn )如(rú )故(gù )。登(dēng )之(zhī ),蕴(yùn )之(zhī )孙(sūn )也(yě )。

帝(dì )以(yǐ )王(wáng )弘(hóng )、檀(tán )道(dào )济(jì )始(shǐ )不(bú )预(yù )废(fèi )弑(shì )之(zhī )谋(móu ),弘(hóng )弟(dì )昙(tán )首(shǒu )又(yòu )为(wéi )帝(dì )所(suǒ )亲(qīn )委(wěi ),事(shì )将(jiāng )发(fā ),密(mì )使(shǐ )报(bào )弘(hóng ),且(qiě )召(zhào )道(dào )济(jì ),欲(yù )使(shǐ )讨(tǎo )晦(huì )。王(wáng )华(huá )等(děng )皆(jiē )以(yǐ )为(wéi )不(bú )可(kě ),帝(dì )曰(yuē ):“道(dào )济(jì )止(zhǐ )于(yú )胁(xié )从(cóng ),本(běn )非(fēi )创(chuàng )谋(móu )。杀(shā )害(hài )之(zhī )事(shì ),又(yòu )所(suǒ )不(bú )关(guān )。吾(wú )抚(fǔ )而(ér )使(shǐ )之(zhī ),必(bì )将(jiāng )无(wú )虑(lǜ )。”乙(yǐ )丑(chǒu ),道(dào )济(jì )至(zhì )建(jiàn )康(kāng )。

丙(bǐng )寅(yín ),下(xià )诏(zhào )暴(bào )羡(xiàn )之(zhī )、亮(liàng )、晦(huì )杀(shā )营(yíng )阳(yáng )、庐(lú )陵(líng )王(wáng )之(zhī )罪(zuì ),命(mìng )有(yǒu )司(sī )诛(zhū )之(zhī ),且(qiě )曰(yuē ):“晦(huì )据(jù )有(yǒu )上(shàng )流(liú ),或(huò )不(bú )即(jí )罪(zuì ),朕(zhèn )当(dāng )亲(qīn )帅(shuài )六(liù )师(shī )为(wéi )其(qí )过(guò )防(fáng )。可(kě )遣(qiǎn )中(zhōng )领(lǐng )军(jūn )在(zài )彦(yàn )之(zhī )即(jí )日(rì )电(diàn )发(fā ),征(zhēng )北(běi )将(jiāng )军(jūn )檀(tán )道(dào )济(jì )骆(luò )驿(yì )继(jì )路(lù ),符(fú )卫(wèi )军(jūn )府(fǔ )州(zhōu ),以(yǐ )时(shí )收(shōu )翦(jiǎn ),已(yǐ )命(mìng )雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )刘(liú )粹(cuì )等(děng )断(duàn )其(qí )走(zǒu )伏(fú )。罪(zuì )止(zhǐ )元(yuán )凶(xiōng ),馀(yú )无(wú )所(suǒ )问(wèn )。”

是(shì )日(rì ),诏(zhào )召(zhào )羡(xiàn )之(zhī )、亮(liàng )。羡(xiàn )之(zhī )行(háng )至(zhì )西(xī )明(míng )门(mén )外(wài ),谢(xiè )爵(jué )正(zhèng )直(zhí ),遣(qiǎn )报(bào )亮(liàng )云(yún ):“殿(diàn )内(nèi )有(yǒu )异(yì )处(chù )分(fèn )。”亮(liàng )辞(cí )以(yǐ )嫂(sǎo )病(bìng )暂(zàn )还(hái ),遣(qiǎn )信(xìn )报(bào )羡(xiàn )之(zhī ),羡(xiàn )之(zhī )还(hái )西(xī )州(zhōu ),乘(chéng )内(nèi )人(rén )问(wèn )讯(xùn )车(chē )出(chū )郭(guō ),步(bù )走(zǒu )至(zhì )新(xīn )林(lín ),入(rù )陶(táo )灶(zào )中(zhōng )自(zì )经(jīng )死(sǐ )。亮(liàng )乘(chéng )车(chē )出(chū )郭(guō )门(mén ),乘(chéng )马(mǎ )奔(bēn )兄(xiōng )迪(dí )墓(mù ),屯(tún )骑(qí )校(xiào )尉(wèi )郭(guō )泓(hóng )收(shōu )之(zhī )。至(zhì )广(guǎng )莫(mò )门(mén ),上(shàng )遣(qiǎn )中(zhōng )书(shū )舍(shě )人(rén )以(yǐ )诏(zhào )书(shū )示(shì )亮(liàng ),并(bìng )谓(wèi )曰(yuē ):“以(yǐ )公(gōng )江(jiāng )陵(líng )之(zhī )诚(chéng ),当(dāng )使(shǐ )诸(zhū )子(zǐ )无(wú )恙(yàng )。”亮(liàng )读(dú )诏(zhào )书(shū )讫(qì ),曰(yuē ):“亮(liàng )受(shòu )先(xiān )帝(dì )布(bù )衣(yī )之(zhī )眷(juàn ),遂(suí )蒙(méng )顾(gù )托(tuō )。黜(chù )昏(hūn )立(lì )明(míng ),社(shè )稷(jì )之(zhī )计(jì )也(yě )。欲(yù )加(jiā )之(zhī )罪(zuì ),其(qí )无(wú )辞(cí )乎(hū )!”于(yú )是(shì )诛(zhū )亮(liàng )而(ér )徙(xǐ )其(qí )妻(qī )子(zǐ )于(yú )建(jiàn )安(ān );诛(zhū )羡(xiàn )之(zhī )二(èr )子(zǐ ),而(ér )宥(yòu )其(qí )兄(xiōng )子(zǐ )佩(pèi )之(zhī )。诛(zhū )晦(huì )子(zǐ )世(shì )休(xiū ),收(shōu )系(xì )谢(xiè )爵(jué )。

帝(dì )将(jiāng )讨(tǎo )谢(xiè )晦(huì ),问(wèn )策(cè )于(yú )檀(tán )道(dào )济(jì ),对(duì )曰(yuē ):“臣(chén )昔(xī )与(yǔ )晦(huì )同(tóng )从(cóng )北(běi )征(zhēng ),入(rù )关(guān )十(shí )策(cè ),晦(huì )有(yǒu )其(qí )九(jiǔ ),才(cái )略(luè )明(míng )练(liàn ),殆(dài )为(wéi )少(shǎo )敌(dí )。然(rán )未(wèi )尝(cháng )孤(gū )军(jūn )决(jué )胜(shèng ),戎(róng )事(shì )恐(kǒng )非(fēi )其(qí )长(zhǎng )。臣(chén )悉(xī )晦(huì )智(zhì ),晦(huì )悉(xī )臣(chén )勇(yǒng )。今(jīn )奉(fèng )王(wáng )命(mìng )以(yǐ )讨(tǎo )之(zhī ),可(kě )未(wèi )陈(chén )而(ér )擒(qín )也(yě )。”丁(dīng )卯(mǎo ),征(zhēng )王(wáng )弘(hóng )为(wéi )侍(shì )中(zhōng )、司(sī )徒(tú )、录(lù )尚(shàng )书(shū )事(shì )、扬(yáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),以(yǐ )彭(péng )城(chéng )王(wáng )义(yì )康(kāng )为(wéi )都(dōu )督(dū )荆(jīng )、湘(xiāng )等(děng )八(bā )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。

乐(lè )冏(jiōng )复(fù )遣(qiǎn )使(shǐ )告(gào )谢(xiè )晦(huì )以(yǐ )徐(xú )、傅(fù )及(jí )爵(jué )等(děng )已(yǐ )诛(zhū )。晦(huì )先(xiān )举(jǔ )羡(xiàn )之(zhī )、亮(liàng )哀(āi ),次(cì )发(fā )子(zǐ )弟(dì )凶(xiōng )问(wèn ),既(jì )而(ér )自(zì )出(chū )射(shè )堂(táng )勒(lè )兵(bīng )。晦(huì )从(cóng )高(gāo )祖(zǔ )征(zhēng )讨(tǎo ),指(zhǐ )麾(huī )处(chù )分(fèn ),莫(mò )不(bú )曲(qǔ )尽(jìn )其(qí )宜(yí ),数(shù )日(rì )间(jiān ),四(sì )远(yuǎn )投(tóu )集(jí ),得(dé )精(jīng )兵(bīng )三(sān )万(wàn )人(rén )。乃(nǎi )奉(fèng )表(biǎo )称(chēng )羡(xiàn )之(zhī )、亮(liàng )等(děng )忠(zhōng )贞(zhēn ),横(héng )被(bèi )冤(yuān )酷(kù )。且(qiě )言(yán ):“臣(chén )等(děng )若(ruò )志(zhì )欲(yù )执(zhí )权(quán ),不(bú )专(zhuān )为(wéi )国(guó ),初(chū )废(fèi )营(yíng )阳(yáng ),陛(bì )下(xià )在(zài )远(yuǎn ),武(wǔ )皇(huáng )之(zhī )子(zǐ )尚(shàng )有(yǒu )童(tóng )幼(yòu ),拥(yōng )以(yǐ )号(hào )令(lìng ),谁(shuí )敢(gǎn )非(fēi )之(zhī )!岂(qǐ )得(dé )溯(sù )流(liú )三(sān )千(qiān )里(lǐ ),虚(xū )馆(guǎn )七(qī )旬(xún ),仰(yǎng )望(wàng )鸾(luán )旗(qí )者(zhě )哉(zāi )!故(gù )庐(lú )陵(líng )王(wáng ),于(yú )营(yíng )阳(yáng )之(zhī )世(shì )积(jī )怨(yuàn )犯(fàn )上(shàng ),自(zì )贻(yí )非(fēi )命(mìng )。不(bú )有(yǒu )所(suǒ )废(fèi ),将(jiāng )何(hé )以(yǐ )兴(xìng )!耿(gěng )弇(yān )不(bú )以(yǐ )贼(zéi )遗(yí )君(jūn )、父(fù ),臣(chén )亦(yì )何(hé )负(fù )于(yú )宋(sòng )室(shì )邪(xié )!此(cǐ )皆(jiē )王(wáng )弘(hóng )、王(wáng )昙(tán )首(shǒu )、王(wáng )华(huá )险(xiǎn )躁(zào )猜(cāi )忌(jì ),谗(chán )构(gòu )成(chéng )祸(huò )。今(jīn )当(dāng )举(jǔ )兵(bīng )以(yǐ )除(chú )君(jūn )侧(cè )之(zhī )恶(è )。”

秦(qín )王(wáng )炽(chì )磐(pán )复(fù )遣(qiǎn )使(shǐ )如(rú )魏(wèi ),请(qǐng )用(yòng )师(shī )于(yú )夏(xià )。

初(chū ),袁(yuán )皇(huáng )后(hòu )生(shēng )皇(huáng )子(zǐ )劭(shào ),后(hòu )自(zì )详(xiáng )视(shì ),使(shǐ )驰(chí )白(bái )帝(dì )曰(yuē ):“此(cǐ )儿(ér )形(xíng )貌(mào )异(yì )常(cháng ),必(bì )破(pò )国(guó )亡(wáng )家(jiā ),不(bú )可(kě )举(jǔ )。”即(jí )欲(yù )杀(shā )之(zhī )。帝(dì )狼(láng )狈(bèi )至(zhì )后(hòu )殿(diàn )户(hù )外(wài ),手(shǒu )拨(bō )幔(màn )禁(jìn )之(zhī ),乃(nǎi )止(zhǐ )。以(yǐ )尚(shàng )在(zài )谅(liàng )暗(àn ),故(gù )秘(mì )之(zhī )。闰(rùn )月(yuè ),丙(bǐng )戌(xū ),始(shǐ )言(yán )劭(shào )生(shēng )。

帝(dì )下(xià )诏(zhào )戒(jiè )严(yán ),大(dà )赦(shè ),诸(zhū )军(jūn )相(xiàng )次(cì )进(jìn )路(lù )以(yǐ )讨(tǎo )谢(xiè )晦(huì )。晦(huì )以(yǐ )弟(dì )遯(dùn )为(wéi )竟(jìng )陵(líng )内(nèi )史(shǐ ),将(jiāng )万(wàn )人(rén )总(zǒng )留(liú )任(rèn ),帅(shuài )众(zhòng )二(èr )万(wàn )发(fā )江(jiāng )陵(líng ),列(liè )舟(zhōu )舰(jiàn )自(zì )江(jiāng )津(jīn )至(zhì )于(yú )破(pò )冢(zhǒng ),旌(jīng )旗(qí )蔽(bì )日(rì ),叹(tàn )曰(yuē ):“恨(hèn )不(bú )得(dé )以(yǐ )此(cǐ )为(wéi )勤(qín )王(wáng )之(zhī )师(shī )!”

晦(huì )欲(yù )遣(qiǎn )兵(bīng )袭(xí )湘(xiāng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )张(zhāng )邵(shào ),何(hé )承(chéng )天(tiān )以(yǐ )邵(shào )兄(xiōng )益(yì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )茂(mào )度(dù )与(yǔ )晦(huì )善(shàn ),曰(yuē ):“邵(shào )意(yì )趣(qù )未(wèi )可(kě )知(zhī ),不(bú )宜(yí )遽(jù )击(jī )之(zhī )。”晦(huì )以(yǐ )书(shū )招(zhāo )邵(shào ),邵(shào )不(bú )从(cóng )。

二(èr )月(yuè ),戊(wù )午(wǔ ),以(yǐ )金(jīn )紫(zǐ )光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )王(wáng )敬(jìng )弘(hóng )为(wéi )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè ),建(jiàn )安(ān )太(tài )守(shǒu )郑(zhèng )鲜(xiān )之(zhī )为(wéi )右(yòu )仆(pú )射(shè )。敬(jìng )弘(hóng ),廙(yì )之(zhī )曾(céng )孙(sūn )也(yě )。

庚(gēng )申(shēn ),上(shàng )发(fā )建(jiàn )康(kāng )。命(mìng )王(wáng )弘(hóng )与(yǔ )彭(péng )城(chéng )王(wáng )义(yì )康(kāng )居(jū )守(shǒu ),入(rù )居(jū )中(zhōng )书(shū )下(xià )省(shěng );侍(shì )中(zhōng )殷(yīn )景(jǐng )仁(rén )参(cān )掌(zhǎng )留(liú )任(rèn );帝(dì )姊(zǐ )会(huì )稽(jī )长(zhǎng )公(gōng )主(zhǔ )留(liú )止(zhǐ )台(tái )内(nèi ),总(zǒng )摄(shè )六(liù )宫(gōng )。

谢(xiè )晦(huì )自(zì )江(jiāng )陵(líng )东(dōng )下(xià ),何(hé )承(chéng )天(tiān )留(liú )府(fǔ )不(bú )从(cóng )。晦(huì )至(zhì )江(jiāng )口(kǒu ),到(dào )彦(yàn )之(zhī )已(yǐ )至(zhì )彭(péng )城(chéng )洲(zhōu )。庾(yǔ )登(dēng )之(zhī )据(jù )巴(bā )陵(líng ),畏(wèi )懦(nuò )不(bú )敢(gǎn )进(jìn );会(huì )霖(lín )雨(yǔ )连(lián )日(rì ),参(cān )军(jūn )刘(liú )和(hé )之(zhī )曰(yuē ):“彼(bǐ )此(cǐ )共(gòng )有(yǒu )雨(yǔ )耳(ěr );檀(tán )征(zhēng )北(běi )寻(xún )至(zhì ),东(dōng )军(jūn )方(fāng )强(qiáng ),唯(wéi )宜(yí )速(sù )战(zhàn )。”登(dēng )之(zhī )恇(kuāng )怯(qiè ),使(shǐ )小(xiǎo )将(jiāng )陈(chén )祐(yòu )作(zuò )大(dà )囊(náng ),贮(zhù )茅(máo )悬(xuán )于(yú )帆(fān )樯(qiáng ),云(yún )可(kě )以(yǐ )焚(fén )舰(jiàn ),用(yòng )火(huǒ )宜(yí )须(xū )晴(qíng ),以(yǐ )缓(huǎn )战(zhàn )期(qī )。晦(huì )然(rán )之(zhī ),停(tíng )军(jūn )十(shí )五(wǔ )日(rì )。乃(nǎi )使(shǐ )中(zhōng )兵(bīng )参(cān )军(jūn )孔(kǒng )延(yán )秀(xiù )攻(gōng )将(jiāng )军(jūn )萧(xiāo )欣(xīn )于(yú )彭(péng )城(chéng )洲(zhōu ),破(pò )之(zhī )。又(yòu )攻(gōng )洲(zhōu )口(kǒu )栅(shān ),陷(xiàn )之(zhī )。诸(zhū )将(jiāng )咸(xián )欲(yù )退(tuì )还(hái )夏(xià )口(kǒu ),到(dào )彦(yàn )之(zhī )不(bú )可(kě )。乃(nǎi )保(bǎo )隐(yǐn )圻(qí )。晦(huì )又(yòu )上(shàng )表(biǎo )自(zì )讼(sòng ),且(qiě )自(zì )矜(jīn )其(qí )捷(jié ),曰(yuē ):“陛(bì )下(xià )若(ruò )枭(xiāo )四(sì )凶(xiōng )于(yú )庙(miào )庭(tíng ),悬(xuán )三(sān )监(jiān )于(yú )降(jiàng )阙(què ),臣(chén )便(biàn )勒(lè )众(zhòng )旋(xuán )旗(qí ),还(hái )保(bǎo )所(suǒ )任(rèn )。”

初(chū ),晦(huì )与(yǔ )徐(xú )羡(xiàn )之(zhī )、傅(fù )亮(liàng )为(wéi )自(zì )全(quán )之(zhī )计(jì ),以(yǐ )为(wéi )晦(huì )据(jù )上(shàng )流(liú ),而(ér )檀(tán )道(dào )济(jì )镇(zhèn )广(guǎng )陵(líng ),各(gè )有(yǒu )强(qiáng )兵(bīng ),足(zú )以(yǐ )制(zhì )朝(cháo )廷(tíng );羡(xiàn )之(zhī )、亮(liàng )居(jū )中(zhōng )秉(bǐng )权(quán ),可(kě )得(dé )持(chí )久(jiǔ )。及(jí )闻(wén )道(dào )济(jì )帅(shuài )众(zhòng )来(lái )上(shàng ),惶(huáng )惧(jù )无(wú )计(jì )。

道(dào )济(jì )既(jì )至(zhì ),与(yǔ )到(dào )彦(yàn )之(zhī )军(jūn )合(hé ),牵(qiān )舰(jiàn )缘(yuán )岸(àn )。晦(huì )始(shǐ )见(jiàn )舰(jiàn )数(shù )不(bú )多(duō ),轻(qīng )之(zhī ),不(bú )即(jí )出(chū )战(zhàn )。至(zhì )晚(wǎn ),因(yīn )风(fēng )帆(fān )上(shàng ),前(qián )后(hòu )连(lián )咽(yān );西(xī )人(rén )离(lí )沮(jǔ ),无(wú )复(fù )斗(dòu )心(xīn ),戊(wù )辰(chén ),台(tái )军(jūn )至(zhì ),忌(jì )置(zhì )洲(zhōu )尾(wěi ),列(liè )舰(jiàn )过(guò )江(jiāng ),晦(huì )军(jūn )一(yī )时(shí )皆(jiē )溃(kuì )。晦(huì )夜(yè )出(chū ),投(tóu )巴(bā )陵(líng ),得(dé )小(xiǎo )船(chuán )还(hái )江(jiāng )陵(líng )。

先(xiān )是(shì ),帝(dì )遣(qiǎn )雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )刘(liú )粹(cuì )自(zì )陆(lù )道(dào )帅(shuài )步(bù )骑(qí )袭(xí )江(jiāng )陵(líng ),至(zhì )沙(shā )桥(qiáo );周(zhōu )超(chāo )帅(shuài )万(wàn )馀(yú )人(rén )逆(nì )战(zhàn ),大(dà )破(pò )之(zhī ),士(shì )众(zhòng )伤(shāng )死(sǐ )者(zhě )过(guò )半(bàn )。俄(é )而(ér )晦(huì )败(bài )问(wèn )至(zhì )。初(chū ),晦(huì )以(yǐ )粹(cuì )善(shàn ),以(yǐ )粹(cuì )子(zǐ )旷(kuàng )之(zhī )为(wéi )参(cān )军(jūn );帝(dì )疑(yí )之(zhī ),王(wáng )弘(hóng )曰(yuē ):“粹(cuì )无(wú )私(sī ),必(bì )无(wú )忧(yōu )也(yě )。”及(jí )受(shòu )命(mìng )南(nán )讨(tǎo ),一(yī )无(wú )所(suǒ )顾(gù ),帝(dì )以(yǐ )此(cǐ )嘉(jiā )之(zhī )。晦(huì )亦(yì )不(bú )杀(shā )旷(kuàng )之(zhī ),遣(qiǎn )还(hái )粹(cuì )所(suǒ )。

丙(bǐng )子(zǐ ),帝(dì )自(zì )芜(wú )湖(hú )东(dōng )还(hái )。

晦(huì )至(zhì )江(jiāng )陵(líng ),无(wú )它(tā )处(chù )分(fèn ),唯(wéi )愧(kuì )谢(xiè )周(zhōu )超(chāo )而(ér )已(yǐ )。其(qí )夜(yè ),超(chāo )舍(shě )军(jūn )单(dān )舸(gě )诣(yì )到(dào )彦(yàn )之(zhī )降(jiàng )。晦(huì )从(cóng )散(sàn )略(luè )尽(jìn ),乃(nǎi )携(xié )其(qí )弟(dì )遯(dùn )等(děng )七(qī )骑(qí )北(běi )走(zǒu )。遯(dùn )肥(féi )壮(zhuàng ),不(bú )能(néng )乘(chéng )马(mǎ ),晦(huì )每(měi )待(dài )之(zhī ),行(háng )不(bú )得(dé )速(sù )。己(jǐ )卯(mǎo ),至(zhì )安(ān )陆(lù )延(yán )头(tóu ),为(wéi )戍(shù )主(zhǔ )光(guāng )顺(shùn )之(zhī )所(suǒ )执(zhí ),槛(kǎn )送(sòng )建(jiàn )康(kāng )。

到(dào )彦(yàn )之(zhī )至(zhì )马(mǎ )头(tóu ),何(hé )承(chéng )天(tiān )自(zì )归(guī )。彦(yàn )之(zhī )因(yīn )监(jiān )荆(jīng )州(zhōu )府(fǔ )事(shì ),以(yǐ )周(zhōu )超(chāo )为(wéi )参(cān )军(jūn );刘(liú )粹(cuì )以(yǐ )沙(shā )桥(qiáo )之(zhī )败(bài )告(gào ),乃(nǎi )执(zhí )之(zhī )。于(yú )是(shì )诛(zhū )晦(huì )、爵(jué )、遯(dùn )及(jí )其(qí )兄(xiōng )弟(dì )之(zhī )子(zǐ ),并(bìng )同(tóng )党(dǎng )孔(kǒng )延(yán )秀(xiù )、周(zhōu )超(chāo )等(děng )。晦(huì )女(nǚ )彭(péng )城(chéng )王(wáng )妃(fēi )被(bèi )发(fā )徒(tú )跣(xiǎn ),与(yǔ )晦(huì )诀(jué )曰(yuē ):“大(dà )丈(zhàng )夫(fū )当(dāng )横(héng )尸(shī )战(zhàn )场(chǎng ),奈(nài )何(hé )狼(láng )藉(jiè )都(dōu )市(shì )!”庾(yǔ )登(dēng )之(zhī )以(yǐ )无(wú )任(rèn ),免(miǎn )官(guān )禁(jìn )锢(gù );何(hé )承(chéng )天(tiān )及(jí )南(nán )蛮(mán )行(háng )参(cān )军(jūn )新(xīn )兴(xìng )王(wáng )玄(xuán )谟(mó )等(děng )皆(jiē )见(jiàn )原(yuán )。晦(huì )之(zhī )走(zǒu )也(yě ),左(zuǒ )右(yòu )皆(jiē )弃(qì )之(zhī )。唯(wéi )延(yán )陵(líng )盖(gài )追(zhuī )随(suí )不(bú )舍(shě ),帝(dì )以(yǐ )盖(gài )为(wéi )镇(zhèn )军(jūn )功(gōng )曹(cáo )督(dū )护(hù )。

晦(huì )之(zhī )起(qǐ )兵(bīng ),引(yǐn )魏(wèi )南(nán )蛮(mán )校(xiào )尉(wèi )王(wáng )慧(huì )龙(lóng )为(wéi )授(shòu )。慧(huì )龙(lóng )帅(shuài )众(zhòng )一(yī )万(wàn )拔(bá )思(sī )陵(líng )戍(shù ),进(jìn )围(wéi )项(xiàng )城(chéng )。闻(wén )晦(huì )败(bài ),乃(nǎi )退(tuì )。

益(yì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )张(zhāng )茂(mào )度(dù )受(shòu )诏(zhào )袭(xí )江(jiāng )陵(líng );晦(huì )败(bài ),茂(mào )度(dù )军(jūn )始(shǐ )至(zhì )白(bái )帝(dì )。议(yì )者(zhě )疑(yí )茂(mào )度(dù )有(yǒu )贰(èr )心(xīn ),帝(dì )以(yǐ )茂(mào )度(dù )弟(dì )邵(shào )有(yǒu )诚(chéng )节(jiē ),赦(shè )不(bú )问(wèn ),使(shǐ )还(hái )。

三(sān )月(yuè ),辛(xīn )己(jǐ ),帝(dì )还(hái )建(jiàn )康(kāng ),征(zhēng )谢(xiè )灵(líng )运(yùn )为(wéi )秘(mì )书(shū )监(jiān ),颜(yán )延(yán )之(zhī )为(wéi )中(zhōng )书(shū )侍(shì )郎(láng ),赏(shǎng )遇(yù )甚(shèn )厚(hòu )。

帝(dì )以(yǐ )慧(huì )琳(lín )道(dào )人(rén )善(shàn )谈(tán )论(lùn ),因(yīn )与(yǔ )议(yì )朝(cháo )廷(tíng )大(dà )事(shì ),遂(suí )参(cān )权(quán )要(yào ),宾(bīn )客(kè )辐(fú )凑(còu ),门(mén )车(chē )常(cháng )有(yǒu )数(shù )十(shí )两(liǎng ),四(sì )方(fāng )赠(zèng )赂(lù )相(xiàng )系(xì ),方(fāng )筵(yàn )七(qī )八(bā ),座(zuò )上(shàng )恒(héng )满(mǎn )。琳(lín )著(zhe )高(gāo )屐(jī ),披(pī )貂(diāo )裘(qiú ),置(zhì )通(tōng )呈(chéng )、书(shū )佐(zuǒ )。会(huì )稽(jī )孔(kǒng )觊(jì )尝(cháng )诣(yì )之(zhī ),遇(yù )宾(bīn )客(kè )填(tián )咽(yān ),暄(xuān )凉(liáng )而(ér )已(yǐ )。觊(jì )慨(kǎi )然(rán )曰(yuē ):“遂(suí )有(yǒu )黑(hēi )衣(yī )宰(zǎi )相(xiàng ),可(kě )谓(wèi )冠(guàn )屦(jù )失(shī )所(suǒ )矣(yǐ )!”

夏(xià ),五(wǔ )月(yuè ),乙(yǐ )未(wèi ),以(yǐ )檀(tán )道(dào )济(jì )为(wéi )征(zhēng )南(nán )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、开(kāi )府(fǔ )仪(yí )同(tóng )三(sān )司(sī )、江(jiāng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),到(dào )彦(yàn )之(zhī )为(wéi )南(nán )豫(yù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。遣(qiǎn )散(sàn )骑(qí )常(cháng )待(dài )袁(yuán )渝(yú )等(děng )十(shí )六(liù )人(rén )分(fèn )行(háng )诸(zhū )州(zhōu )郡(jùn )县(xiàn ),观(guān )察(chá )吏(lì )政(zhèng ),访(fǎng )求(qiú )民(mín )隐(yǐn );又(yòu )使(shǐ )郡(jùn )县(xiàn )各(gè )言(yán )损(sǔn )益(yì )。丙(bǐng )午(wǔ ),上(shàng )临(lín )延(yán )贤(xián )堂(táng )听(tīng )讼(sòng ),自(zì )是(shì )每(měi )岁(suì )三(sān )讯(xùn )。

左(zuǒ )仆(pú )射(shè )王(wáng )敬(jìng )弘(hóng ),性(xìng )恬(tián )淡(dàn ),有(yǒu )重(zhòng )名(míng );关(guān )署(shǔ )文(wén )案(àn ),初(chū )不(bú )省(shěng )读(dú )。尝(cháng )预(yù )听(tīng )讼(sòng ),上(shàng )问(wèn )以(yǐ )疑(yí )狱(yù ),敬(jìng )弘(hóng )不(bú )对(duì )。上(shàng )变(biàn )色(sè ),问(wèn )左(zuǒ )右(yòu ):“何(hé )故(gù )不(bú )以(yǐ )讯(xùn )牒(dié )副(fù )仆(pú )射(shè )?”敬(jìng )弘(hóng )曰(yuē ):“臣(chén )乃(nǎi )得(dé )讯(xùn )牒(dié )读(dú )之(zhī ),正(zhèng )自(zì )不(bú )解(jiě )。”上(shàng )甚(shèn )不(bú )悦(yuè ),虽(suī )加(jiā )礼(lǐ )敬(jìng ),不(bú )复(fù )以(yǐ )时(shí )务(wù )及(jí )之(zhī )。

六(liù )月(yuè ),以(yǐ )右(yòu )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )华(huá )为(wéi )中(zhōng )护(hù )军(jūn ),待(dài )中(zhōng )如(rú )故(gù )。华(huá )以(yǐ )王(wáng )弘(hóng )辅(fǔ )政(zhèng ),王(wáng )昙(tán )首(shǒu )为(wéi )上(shàng )所(suǒ )亲(qīn )任(rèn ),与(yǔ )己(jǐ )相(xiàng )埒(liè ),自(zì )谓(wèi )力(lì )用(yòng )不(bú )尽(jìn ),每(měi )叹(tàn )息(xī )曰(yuē ):“宰(zǎi )相(xiàng )顿(dùn )有(yǒu )数(shù )人(rén ),天(tiān )下(xià )何(hé )由(yóu )得(dé )治(zhì )!”是(shì )时(shí ),宰(zǎi )相(xiàng )无(wú )常(cháng )官(guān ),唯(wéi )人(rén )主(zhǔ )所(suǒ )与(yǔ )议(yì )论(lùn )政(zhèng )事(shì )、委(wěi )以(yǐ )机(jī )密(mì )者(zhě ),皆(jiē )宰(zǎi )相(xiàng )也(yě ),故(gù )华(huá )有(yǒu )是(shì )言(yán )。亦(yì )有(yǒu )任(rèn )侍(shì )中(zhōng )而(ér )不(bú )为(wéi )宰(zǎi )相(xiàng )者(zhě );然(rán )尚(shàng )书(shū )令(lìng )、仆(pú ),中(zhōng )书(shū )监(jiān )、令(lìng ),侍(shì )中(zhōng ),侍(shì )郎(láng ),给(gěi )事(shì )中(zhōng ),皆(jiē )当(dāng )时(shí )要(yào )官(guān )也(yě )。

华(huá )与(yǔ )刘(liú )湛(zhàn )、王(wáng )昙(tán )首(shǒu )、殷(yīn )景(jǐng )仁(rén )俱(jù )为(wéi )侍(shì )中(zhōng ),风(fēng )力(lì )局(jú )干(gàn ),冠(guàn )冕(miǎn )一(yī )时(shí )。上(shàng )尝(cháng )与(yǔ )四(sì )人(rén )于(yú )合(hé )殿(diàn )宴(yàn )饮(yǐn ),甚(shèn )悦(yuè )。既(jì )罢(bà )出(chū ),上(shàng )目(mù )遂(suí )良(liáng )久(jiǔ ),叹(tàn )曰(yuē ):“此(cǐ )四(sì )贤(xián ),一(yī )时(shí )之(zhī )秀(xiù ),同(tóng )管(guǎn )喉(hóu )脣(chún ),恐(kǒng )后(hòu )世(shì )难(nán )继(jì )也(yě )!”

黄(huáng )门(mén )侍(shì )郎(láng )谢(xiè )弘(hóng )微(wēi )与(yǔ )华(huá )等(děng )皆(jiē )上(shàng )所(suǒ )重(zhòng ),当(dāng )时(shí )号(hào )曰(yuē )五(wǔ )臣(chén )。弘(hóng )微(wēi ),琰(yǎn )之(zhī )从(cóng )孙(sūn )也(yě )。精(jīng )神(shén )端(duān )审(shěn ),时(shí )然(rán )后(hòu )言(yán ),婢(bì )仆(pú )之(zhī )前(qián )不(bú )妄(wàng )语(yǔ )笑(xiào ),由(yóu )是(shì )尊(zūn )卑(bēi )大(dà )小(xiǎo ),敬(jìng )之(zhī )若(ruò )神(shén )。从(cóng )叔(shū )混(hún )特(tè )重(zhòng )之(zhī ),常(cháng )曰(yuē ):“微(wēi )子(zǐ )异(yì )不(bú )伤(shāng )物(wù ),同(tóng )不(bú )害(hài )正(zhèng ),吾(wú )无(wú )间(jiān )然(rán )。”

上(shàng )欲(yù )封(fēng )王(wáng )昙(tán )首(shǒu )、王(wáng )华(huá )等(děng ),拊(fǔ )御(yù )床(chuáng )曰(yuē ):“此(cǐ )坐(zuò )非(fēi )卿(qīng )兄(xiōng )弟(dì ),无(wú )复(fù )今(jīn )日(rì )。”因(yīn )出(chū )封(fēng )诏(zhào )以(yǐ )示(shì )之(zhī )。昙(tán )首(shǒu )固(gù )辞(cí )曰(yuē ):“近(jìn )日(rì )之(zhī )事(shì ),赖(lài )陛(bì )下(xià )英(yīng )明(míng ),罪(zuì )人(rén )斯(sī )得(dé )。臣(chén )等(děng )岂(qǐ )可(kě )因(yīn )国(guó )之(zhī )灾(zāi )以(yǐ )为(wéi )身(shēn )幸(xìng )!”上(shàng )乃(nǎi )止(zhǐ )。

魏(wèi )主(zhǔ )诏(zhào )问(wèn )公(gōng )卿(qīng ):“今(jīn )当(dāng )用(yòng )兵(bīng ),赫(hè )连(lián )、蠕(rú )蠕(rú ),二(èr )国(guó )何(hé )先(xiān )?”长(zhǎng )孙(sūn )嵩(sōng )、长(zhǎng )孙(sūn )翰(hàn )、奚(xī )斤(jīn )皆(jiē )曰(yuē ):“赫(hè )连(lián )土(tǔ )著(zhe ),未(wèi )能(néng )为(wéi )患(huàn )。不(bú )如(rú )先(xiān )伐(fá )蠕(rú )蠕(rú ),若(ruò )追(zhuī )而(ér )及(jí )之(zhī ),可(kě )以(yǐ )大(dà )获(huò );不(bú )及(jí )则(zé )猎(liè )于(yú )阴(yīn )山(shān ),取(qǔ )其(qí )禽(qín )兽(shòu )皮(pí )角(jiǎo )以(yǐ )充(chōng )军(jūn )实(shí )。”太(tài )常(cháng )崔(cuī )浩(hào )曰(yuē ):“蠕(rú )蠕(rú )鸟(niǎo )集(jí )兽(shòu )逃(táo ),举(jǔ )大(dà )众(zhòng )追(zhuī )之(zhī )则(zé )不(bú )能(néng )及(jí ),轻(qīng )兵(bīng )追(zhuī )之(zhī )又(yòu )不(bú )足(zú )以(yǐ )制(zhì )敌(dí )。赫(hè )连(lián )氏(shì )土(tǔ )地(dì )不(bú )过(guò )千(qiān )里(lǐ ),政(zhèng )刑(xíng )残(cán )虐(nuè ),人(rén )神(shén )所(suǒ )弃(qì ),宜(yí )先(xiān )伐(fá )之(zhī )。”尚(shàng )书(shū )刘(liú )絜(jié )、武(wǔ )京(jīng )候(hòu )安(ān )原(yuán )请(qǐng )先(xiān )伐(fá )燕(yàn )。于(yú )是(shì )魏(wèi )主(zhǔ )自(zì )云(yún )中(zhōng )西(xī )巡(xún )至(zhì )五(wǔ )原(yuán ),因(yīn )畋(tián )于(yú )阴(yīn )山(shān ),东(dōng )至(zhì )和(hé )兜(dōu )山(shān )。秋(qiū ),八(bā )月(yuè ),还(hái )平(píng )城(chéng )。

诏(zhào )殿(diàn )中(zhōng )将(jiāng )军(jūn )吉(jí )恒(héng )聘(pìn )于(yú )魏(wèi )。燕(yàn )太(tài )子(zǐ )永(yǒng )卒(zú ),立(lì )次(cì )子(zǐ )翼(yì )为(wéi )太(tài )子(zǐ )。

秦(qín )王(wáng )炽(chì )磐(pán )伐(fá )河(hé )西(xī ),至(zhì )廉(lián )川(chuān ),遣(qiǎn )太(tài )子(zǐ )暮(mù )末(mò )等(děng )步(bù )骑(qí )三(sān )万(wàn )攻(gōng )西(xī )安(ān ),不(bú )克(kè ),又(yòu )攻(gōng )番(fān )禾(hé )。河(hé )西(xī )王(wáng )蒙(méng )逊(xùn )发(fā )兵(bīng )御(yù )之(zhī ),用(yòng )遣(qiǎn )使(shǐ )说(shuō )夏(xià )主(zhǔ ),使(shǐ )乘(chéng )虚(xū )袭(xí )枹(bāo )罕(hǎn )。夏(xià )主(zhǔ )遣(qiǎn )征(zhēng )南(nán )大(dà )将(jiāng )军(jūn )呼(hū )卢(lú )古(gǔ )将(jiāng )骑(qí )二(èr )万(wàn )攻(gōng )苑(yuàn )川(chuān ),车(chē )骑(qí )大(dà )将(jiāng )军(jūn )韦(wéi )伐(fá )将(jiāng )骑(qí )三(sān )万(wàn )攻(gōng )南(nán )安(ān )。炽(chì )磐(pán )闻(wén )之(zhī ),引(yǐn )归(guī )。九(jiǔ )月(yuè ),徙(xǐ )其(qí )境(jìng )内(nèi )老(lǎo )弱(ruò )、畜(chù )产(chǎn )于(yú )浇(jiāo )河(hé )及(jí )莫(mò )河(hé )仍(réng )寒(hán )川(chuān ),留(liú )左(zuǒ )丞(chéng )相(xiàng )昙(tán )达(dá )守(shǒu )枹(bāo )罕(hǎn )。韦(wéi )伐(fá )攻(gōng )拔(bá )南(nán )安(ān ),获(huò )秦(qín )秦(qín )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )翟(zhái )爽(shuǎng )、南(nán )安(ān )太(tài )守(shǒu )李(lǐ )亮(liàng )。

吐(tǔ )谷(gǔ )浑(hún )握(wò )逵(kuí )等(děng )帅(shuài )部(bù )众(zhòng )二(èr )万(wàn )馀(yú )落(luò )叛(pàn )秦(qín ),奔(bēn )昂(áng )川(chuān ),附(fù )于(yú )吐(tǔ )谷(gǔ )浑(hún )王(wáng )慕(mù )璝(guī )。

大(dà )旱(hàn ),蝗(huáng )。

左(zuǒ )光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )范(fàn )泰(tài )上(shàng )表(biǎo )曰(yuē ):“妇(fù )人(rén )有(yǒu )三(sān )从(cóng )之(zhī )义(yì ),无(wú )自(zì )专(zhuān )之(zhī )道(dào )。谢(xiè )晦(huì )妇(fù )女(nǚ )犹(yóu )在(zài )尚(shàng )方(fāng ),唯(wéi )陛(bì )下(xià )留(liú )意(yì )。”有(yǒu )诏(zhào )原(yuán )之(zhī )。

魏(wèi )主(zhǔ )闻(wén )夏(xià )世(shì )祖(zǔ )殂(cú ),诸(zhū )子(zǐ )相(xiàng )图(tú ),国(guó )人(rén )不(bú )安(ān ),欲(yù )伐(fá )之(zhī )。长(zhǎng )孙(sūn )嵩(sōng )等(děng )皆(jiē )曰(yuē ):“彼(bǐ )若(ruò )城(chéng )守(shǒu ),以(yǐ )逸(yì )待(dài )劳(láo ),大(dà )檀(tán )闻(wén )之(zhī ),乘(chéng )虚(xū )入(rù )寇(kòu ),此(cǐ )危(wēi )道(dào )也(yě )。”

崔(cuī )浩(hào )曰(yuē ):“往(wǎng )年(nián )以(yǐ )来(lái ),荧(yíng )惑(huò )再(zài )守(shǒu )羽(yǔ )林(lín )、钩(gōu )己(jǐ )而(ér )行(háng ),其(qí )占(zhàn )秦(qín )亡(wáng )。今(jīn )年(nián )五(wǔ )星(xīng )并(bìng )出(chū )东(dōng )方(fāng ),利(lì )于(yú )西(xī )伐(fá )。天(tiān )人(rén )相(xiàng )应(yīng ),不(bú )可(kě )失(shī )也(yě )。”嵩(sōng )固(gù )争(zhēng )之(zhī ),帝(dì )大(dà )怒(nù ),责(zé )嵩(sōng )在(zài )官(guān )贪(tān )污(wū ),命(mìng )武(wǔ )士(shì )顿(dùn )辱(rǔ )之(zhī )。于(yú )是(shì )遣(qiǎn )司(sī )空(kōng )奚(xī )斤(jīn )帅(shuài )四(sì )万(wàn )五(wǔ )千(qiān )人(rén )袭(xí )蒲(pú )阪(bǎn ),宋(sòng )兵(bīng )将(jiāng )军(jūn )周(zhōu )几(jǐ )是(shì )由(yóu )万(wàn )人(rén )袭(xí )陕(shǎn )城(chéng ),以(yǐ )河(hé )东(dōng )太(tài )守(shǒu )薛(xuē )谨(jǐn )为(wéi )乡(xiāng )导(dǎo )。谨(jǐn ),辨(biàn )之(zhī )子(zǐ )也(yě )。

魏(wèi )主(zhǔ )欲(yù )以(yǐ )中(zhōng )书(shū )博(bó )士(shì )平(píng )棘(jí )李(lǐ )顺(shùn )总(zǒng )前(qián )驱(qū )之(zhī )兵(bīng ),访(fǎng )于(yú )崔(cuī )浩(hào ),浩(hào )曰(yuē ):“顺(shùn )诚(chéng )有(yǒu )筹(chóu )略(luè ),然(rán )臣(chén )与(yǔ )之(zhī )婚(hūn )姻(yīn ),深(shēn )知(zhī )其(qí )为(wéi )人(rén )果(guǒ )于(yú )去(qù )就(jiù ),不(bú )可(kě )专(zhuān )委(wěi )。”帝(dì )乃(nǎi )止(zhǐ )。浩(hào )与(yǔ )顺(shùn )由(yóu )是(shì )有(yǒu )隙(xì )。

冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),丁(dīng )巳(sì ),魏(wèi )主(zhǔ )发(fā )平(píng )城(chéng )。

秦(qín )左(zuǒ )丞(chéng )相(xiàng )昙(tán )达(dá )与(yǔ )夏(xià )呼(hū )卢(lú )古(gǔ )战(zhàn )于(yú )嵻(kāng )良(liáng )山(shān ),昙(tán )达(dá )兵(bīng )败(bài )。十(shí )一(yī )月(yuè ),呼(hū )卢(lú )古(gǔ )、韦(wéi )伐(fá )进(jìn )攻(gōng )枹(bāo )罕(hǎn )。秦(qín )王(wáng )炽(chì )磐(pán )迁(qiān )保(bǎo )定(dìng )连(lián )。呼(hū )卢(lú )古(gǔ )入(rù )南(nán )城(chéng ),镇(zhèn )京(jīng )将(jiāng )军(jūn )赵(zhào )寿(shòu )生(shēng )帅(shuài )死(sǐ )士(shì )三(sān )百(bǎi )人(rén )力(lì )战(zhàn )却(què )之(zhī )。呼(hū )卢(lú )古(gǔ )、韦(wéi )伐(fá )又(yòu )攻(gōng )沙(shā )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )出(chū )连(lián )虔(qián )于(yú )湟(huáng )河(hé ),虔(qián )遣(qiǎn )后(hòu )将(jiāng )军(jūn )乞(qǐ )伏(fú )万(wàn )年(nián )击(jī )败(bài )之(zhī )。又(yòu )攻(gōng )西(xī )平(píng ),执(zhí )安(ān )西(xī )将(jiāng )军(jūn )库(kù )洛(luò )干(gàn ),坑(kēng )战(zhàn )士(shì )五(wǔ )千(qiān )馀(yú )人(rén ),掠(luě )民(mín )二(èr )万(wàn )馀(yú )户(hù )而(ér )去(qù )。仇(chóu )池(chí )氐(dī )杨(yáng )兴(xìng )平(píng )求(qiú )内(nèi )附(fù )。梁(liáng )、南(nán )秦(qín )二(èr )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )吉(jí )翰(hàn )遣(qiǎn )始(shǐ )平(píng )太(tài )守(shǒu )宠(chǒng )咨(zī )据(jù )武(wǔ )兴(xìng )。氐(dī )王(wáng )杨(yáng )产(chǎn )遣(qiǎn )其(qí )弟(dì )难(nán )当(dāng )将(jiāng )兵(bīng )拒(jù )咨(zī ),咨(zī )击(jī )走(zǒu )之(zhī )。

魏(wèi )主(zhǔ )行(háng )至(zhì )君(jūn )子(zǐ )津(jīn ),会(huì )天(tiān )暴(bào )寒(hán ),冰(bīng )合(hé ),戊(wù )寅(yín ),师(shī )轻(qīng )骑(qí )二(èr )万(wàn )济(jì )河(hé )袭(xí )统(tǒng )万(wàn )。壬(rén )午(wǔ ),冬(dōng )至(zhì ),夏(xià )主(zhǔ )方(fāng )燕(yàn )群(qún )臣(chén ),魏(wèi )师(shī )奄(yǎn )至(zhì ),上(shàng )下(xià )惊(jīng )扰(rǎo )。魏(wèi )主(zhǔ )军(jūn )于(yú )黑(hēi )水(shuǐ ),去(qù )城(chéng )三(sān )十(shí )馀(yú )里(lǐ )。夏(xià )主(zhǔ )出(chū )战(zhàn )而(ér )败(bài ),退(tuì )走(zǒu )入(rù )城(chéng )。门(mén )未(wèi )及(jí )闭(bì ),内(nèi )三(sān )郎(láng )豆(dòu )代(dài )田(tián )帅(shuài )众(zhòng )乘(chéng )胜(shèng )入(rù )西(xī )宫(gōng ),焚(fén )其(qí )西(xī )门(mén );宫(gōng )门(mén )闭(bì ),代(dài )田(tián )逾(yú )宫(gōng )垣(yuán )而(ér )出(chū )。魏(wèi )主(zhǔ )拜(bài )代(dài )田(tián )勇(yǒng )武(wǔ )将(jiāng )军(jūn )。魏(wèi )军(jūn )夜(yè )宿(xiǔ )城(chéng )北(běi ),癸(guǐ )未(wèi ),分(fèn )兵(bīng )四(sì )掠(luě ),杀(shā )获(huò )数(shù )万(wàn ),得(dé )牛(niú )马(mǎ )十(shí )馀(yú )万(wàn )。魏(wèi )主(zhǔ )谓(wèi )诸(zhū )将(jiāng )曰(yuē ):“统(tǒng )万(wàn )未(wèi )可(kě )得(dé )也(yě ),它(tā )年(nián )当(dāng )与(yǔ )卿(qīng )等(děng )取(qǔ )之(zhī )。”乃(nǎi )徙(xǐ )其(qí )民(mín )万(wàn )馀(yú )家(jiā )而(ér )还(hái )。

夏(xià )弘(hóng )农(nóng )太(tài )守(shǒu )曹(cáo )达(dá )闻(wén )周(zhōu )几(jǐ )将(jiāng )至(zhì ),不(bú )战(zhàn )而(ér )走(zǒu )。魏(wèi )师(shī )乘(chéng )胜(shèng )长(zhǎng )驱(qū ),遂(suí )入(rù )三(sān )辅(fǔ )。会(huì )几(jǐ )卒(zú )于(yú )军(jūn )中(zhōng ),蒲(pú )阪(bǎn )守(shǒu )将(jiāng )东(dōng )平(píng )公(gōng )乙(yǐ )斗(dòu )闻(wén )奚(xī )斤(jīn )将(jiāng )至(zhì ),遣(qiǎn )使(shǐ )诣(yì )统(tǒng )万(wàn )告(gào )急(jí )。使(shǐ )者(zhě )至(zhì )统(tǒng )万(wàn ),魏(wèi )军(jūn )已(yǐ )围(wéi )其(qí )城(chéng );还(hái ),告(gào )乙(yǐ )斗(dòu )曰(yuē ):“统(tǒng )万(wàn )已(yǐ )败(bài )矣(yǐ )。”乙(yǐ )斗(dòu )惧(jù ),弃(qì )城(chéng )西(xī )奔(bēn )长(zhǎng )安(ān ),斤(jīn )遂(suí )克(kè )蒲(pú )坂(bǎn )。夏(xià )主(zhǔ )之(zhī )弟(dì )助(zhù )兴(xìng )先(xiān )守(shǒu )长(zhǎng )安(ān ),乙(yǐ )斗(dòu )至(zhì ),与(yǔ )助(zhù )兴(xìng )弃(qì )长(zhǎng )安(ān ),西(xī )奔(bēn )安(ān )定(dìng )。十(shí )二(èr )月(yuè ),斤(jīn )入(rù )长(zhǎng )安(ān ),秦(qín )、雍(yōng )氐(dī )羌(qiāng )皆(jiē )诣(yì )斤(jīn )降(jiàng )。河(hé )西(xī )王(wáng )蒙(méng )逊(xùn )及(jí )氐(dī )王(wáng )杨(yáng )玄(xuán )闻(wén )之(zhī ),皆(jiē )遣(qiǎn )使(shǐ )附(fù )魏(wèi )。

前(qián )吴(wú )郡(jùn )太(tài )守(shǒu )徐(xú )佩(pèi )之(zhī )聚(jù )党(dǎng )百(bǎi )馀(yú )人(rén ),谋(móu )以(yǐ )明(míng )年(nián )正(zhèng )会(huì )于(yú )殿(diàn )中(zhōng )作(zuò )乱(luàn ),事(shì )觉(jiào ),壬(rén )戌(xū ),收(shōu )斩(zhǎn )之(zhī )。

营(yíng )阳(yáng )太(tài )妃(fēi )张(zhāng )氏(shì )卒(zú )。

秦(qín )征(zhēng )南(nán )将(jiāng )军(jūn )吉(jí )毘(pí )镇(zhèn )南(nán )漒(qiáng ),陇(lǒng )西(xī )人(rén )辛(xīn )澹(dàn )帅(shuài )户(hù )三(sān )千(qiān )据(jù )城(chéng )逐(zhú )毘(pí ),毘(pí )走(zǒu )还(hái )枹(bāo )罕(hǎn ),澹(dàn )南(nán )奔(bēn )亿(yì )池(chí )。

魏(wèi )初(chū )得(dé )中(zhōng )原(yuán ),民(mín )多(duō )逃(táo )隐(yǐn )。天(tiān )兴(xìng )中(zhōng ),诏(zhào )采(cǎi )诸(zhū )漏(lòu )户(hù ),令(lìng )输(shū )缯(zēng )帛(bó );于(yú )是(shì )自(zì )占(zhàn )为(wéi )茧(jiǎn )罗(luó )觳(hú )户(hù )者(zhě )甚(shèn )众(zhòng ),不(bú )隶(lì )郡(jùn )县(xiàn ),赋(fù )役(yì )不(bú )均(jūn )。是(shì )岁(suì ),始(shǐ )诏(zhào )一(yī )切(qiē )罢(bà )之(zhī ),以(yǐ )属(shǔ )郡(jùn )县(xiàn )。

太(tài )祖(zǔ )文(wén )皇(huáng )帝(dì )上(shàng )之(zhī )上(shàng )元(yuán )嘉(jiā )四(sì )年(nián )(丁(dīng )卯(mǎo ),公(gōng )元(yuán )四(sì )二(èr )七(qī )年(nián ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),辛(xīn )巳(sì ),帝(dì )祀(sì )南(nán )郊(jiāo )。

乙(yǐ )酉(yǒu ),魏(wèi )主(zhǔ )还(hái )平(píng )城(chéng )。统(tǒng )万(wàn )徙(xǐ )民(mín )在(zài )道(dào )多(duō )死(sǐ ),能(néng )至(zhì )平(píng )城(chéng )者(zhě )什(shí )才(cái )六(liù )七(qī )。

己(jǐ )亥(hài ),魏(wèi )主(zhǔ )如(rú )幽(yōu )州(zhōu )。夏(xià )主(zhǔ )遣(qiǎn )平(píng )原(yuán )公(gōng )定(dìng )帅(shuài )众(zhòng )二(èr )万(wàn )向(xiàng )长(zhǎng )安(ān )。魏(wèi )主(zhǔ )闻(wén )之(zhī ),伐(fá )木(mù )阴(yīn )山(shān ),大(dà )造(zào )攻(gōng )具(jù ),再(zài )谋(móu )伐(fá )夏(xià )。

山(shān )羌(qiāng )叛(pàn )秦(qín )。二(èr )月(yuè ),秦(qín )王(wáng )炽(chì )磐(pán )遣(qiǎn )左(zuǒ )丞(chéng )相(xiàng )昙(tán )达(dá )招(zhāo )慰(wèi )武(wǔ )始(shǐ )诸(zhū )羌(qiāng ),征(zhēng )南(nán )将(jiāng )军(jūn )吉(jí )毘(pí )招(zhāo )慰(wèi )洮(táo )阳(yáng )诸(zhū )羌(qiāng )。羌(qiāng )人(rén )执(zhí )昙(tán )达(dá )送(sòng )夏(xià );吉(jí )毘(pí )为(wéi )羌(qiāng )所(suǒ )击(jī ),奔(bēn )还(hái ),士(shì )马(mǎ )死(sǐ )伤(shāng )者(zhě )什(shí )八(bā )九(jiǔ )。

魏(wèi )主(zhǔ )还(hái )平(píng )城(chéng )。

乙(yǐ )卯(mǎo ),帝(dì )如(rú )丹(dān )徒(tú ),己(jǐ )巳(sì ),谒(yè )京(jīng )陵(líng )。初(chū ),高(gāo )祖(zǔ )既(jì )贵(guì ),命(mìng )藏(cáng )微(wēi )时(shí )耕(gēng )具(jù )以(yǐ )示(shì )子(zǐ )孙(sūn )。帝(dì )至(zhì )故(gù )宫(gōng )见(jiàn )之(zhī ),有(yǒu )惭(cán )色(sè )。近(jìn )侍(shì )或(huò )进(jìn )曰(yuē ):“大(dà )舜(shùn )躬(gōng )耕(gēng )历(lì )山(shān ),伯(bó )禹(yǔ )亲(qīn )事(shì )水(shuǐ )土(tǔ )。陛(bì )下(xià )不(bú )睹(dǔ )遗(yí )物(wù ),安(ān )知(zhī )先(xiān )帝(dì )之(zhī )至(zhì )德(dé ),稼(jià )穑(sè )之(zhī )艰(jiān )难(nán )乎(hū )!”

三(sān )月(yuè ),丙(bǐng )子(zǐ ),魏(wèi )主(zhǔ )遣(qiǎn )高(gāo )凉(liáng )王(wáng )礼(lǐ )镇(zhèn )长(zhǎng )安(ān )。礼(lǐ ),斤(jīn )之(zhī )孙(sūn )也(yě )。又(yòu )诏(zhào )执(zhí )金(jīn )吾(wú )桓(huán )贷(dài )造(zào )桥(qiáo )于(yú )君(jūn )子(zǐ )津(jīn )。

丁(dīng )丑(chǒu ),魏(wèi )广(guǎng )平(píng )王(wáng )连(lián )卒(zú )。

丁(dīng )亥(hài ),帝(dì )还(hái )建(jiàn )康(kāng )。

戊(wù )子(zǐ ),尚(shàng )书(shū )右(yòu )仆(pú )射(shè )郑(zhèng )鲜(xiān )之(zhī )卒(zú )。秦(qín )王(wáng )炽(chì )磐(pán )以(yǐ )辅(fǔ )国(guó )将(jiāng )军(jūn )段(duàn )晖(huī )为(wéi )凉(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),镇(zhèn )乐(lè )都(dōu );平(píng )西(xī )将(jiāng )军(jūn )麹(qū )景(jǐng )为(wéi )沙(shā )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),镇(zhèn )四(sì )平(píng );宁(níng )朔(shuò )将(jiāng )军(jūn )出(chū )连(lián )辅(fǔ )政(zhèng )为(wéi )梁(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),镇(zhèn )赤(chì )水(shuǐ )。

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),丁(dīng )未(wèi ),魏(wèi )员(yuán )外(wài )散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )步(bù )堆(duī )等(děng )来(lái )聘(pìn )。

庚(gēng )戌(xū ),以(yǐ )廷(tíng )尉(wèi )王(wáng )徽(huī )之(zhī )为(wéi )交(jiāo )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),征(zhēng )前(qián )刺(cì )史(shǐ )杜(dù )弘(hóng )文(wén )。弘(hóng )文(wén )有(yǒu )疾(jí ),自(zì )舆(yú )就(jiù )路(lù );或(huò )劝(quàn )之(zhī )待(dài )病(bìng )愈(yù ),弘(hóng )文(wén )曰(yuē ):“吾(wú )杖(zhàng )节(jiē )三(sān )世(shì ),常(cháng )欲(yù )投(tóu )躯(qū )帝(dì )庭(tíng ),况(kuàng )被(bèi )征(zhēng )乎(hū )!”遂(suí )行(háng ),卒(zú )于(yú )广(guǎng )州(zhōu )。弘(hóng )文(wén ),慧(huì )度(dù )之(zhī )子(zǐ )也(yě )。

魏(wèi )奚(xī )斤(jīn )与(yǔ )夏(xià )平(píng )原(yuán )公(gōng )定(dìng )相(xiàng )持(chí )于(yú )长(zhǎng )安(ān )。魏(wèi )主(zhǔ )欲(yù )乘(chéng )虚(xū )伐(fá )统(tǒng )万(wàn ),简(jiǎn )兵(bīng )练(liàn )士(shì ),部(bù )分(fèn )诸(zhū )将(jiāng ),命(mìng )司(sī )徒(tú )长(zhǎng )孙(sūn )翰(hàn )等(děng )将(jiāng )三(sān )万(wàn )骑(qí )为(wéi )前(qián )驱(qū ),常(cháng )山(shān )五(wǔ )素(sù )等(děng )将(jiāng )步(bù )兵(bīng )三(sān )万(wàn )为(wéi )后(hòu )继(jì ),南(nán )阳(yáng )王(wáng )伏(fú )真(zhēn )等(děng )将(jiāng )步(bù )兵(bīng )三(sān )万(wàn )部(bù )送(sòng )攻(gōng )具(jù ),将(jiāng )军(jūn )贺(hè )多(duō )罗(luó )将(jiāng )精(jīng )骑(qí )三(sān )千(qiān )为(wéi )前(qián )候(hòu )。素(sù ),遵(zūn )之(zhī )子(zǐ )也(yě )。五(wǔ )月(yuè ),魏(wèi )主(zhǔ )发(fā )平(píng )城(chéng ),命(mìng )龙(lóng )骧(xiāng )将(jiāng )军(jūn )代(dài )人(rén )陆(lù )俟(sì )督(dū )诸(zhū )军(jūn )镇(zhèn )大(dà )碛(qì )以(yǐ )备(bèi )柔(róu )然(rán )。辛(xīn )巳(sì ),济(jì )君(jūn )子(zǐ )津(jīn )。

壬(rén )午(wǔ ),中(zhōng )护(hù )军(jūn )王(wáng )华(huá )卒(zú )。

魏(wèi )主(zhǔ )至(zhì )拔(bá )邻(lín )山(shān ),筑(zhù )城(chéng ),舍(shě )辎(zī )重(zhòng ),以(yǐ )轻(qīng )骑(qí )三(sān )万(wàn )倍(bèi )道(dào )先(xiān )行(háng )。群(qún )臣(chén )咸(xián )谏(jiàn )曰(yuē ):“统(tǒng )万(wàn )城(chéng )坚(jiān ),非(fēi )朝(cháo )夕(xī )可(kě )拔(bá )。今(jīn )轻(qīng )车(chē )讨(tǎo )之(zhī ),进(jìn )不(bú )可(kě )克(kè ),退(tuì )无(wú )所(suǒ )资(zī ),不(bú )若(ruò )与(yǔ )步(bù )兵(bīng )、攻(gōng )具(jù )一(yī )时(shí )俱(jù )往(wǎng )。”帝(dì )曰(yuē ):“用(yòng )兵(bīng )之(zhī )术(shù ),攻(gōng )城(chéng )最(zuì )下(xià )。必(bì )不(bú )得(dé )已(yǐ ),然(rán )后(hòu )用(yòng )之(zhī )。今(jīn )以(yǐ )步(bù )兵(bīng )、攻(gōng )具(jù )皆(jiē )进(jìn ),彼(bǐ )必(bì )惧(jù )而(ér )坚(jiān )守(shǒu )。若(ruò )攻(gōng )不(bú )时(shí )拔(bá ),食(shí )尽(jìn )兵(bīng )疲(pí ),外(wài )无(wú )所(suǒ )掠(luě ),进(jìn )退(tuì )无(wú )地(dì )。不(bú )如(rú )以(yǐ )轻(qīng )骑(qí )直(zhí )抵(dǐ )其(qí )城(chéng ),彼(bǐ )见(jiàn )步(bù )兵(bīng )未(wèi )至(zhì ),意(yì )必(bì )宽(kuān )弛(chí );吾(wú )羸(léi )形(xíng )以(yǐ )诱(yòu )之(zhī ),彼(bǐ )或(huò )出(chū )战(zhàn ),则(zé )成(chéng )擒(qín )矣(yǐ )。所(suǒ )以(yǐ )然(rán )者(zhě ),吾(wú )之(zhī )军(jūn )士(shì )去(qù )家(jiā )二(èr )千(qiān )馀(yú )里(lǐ ),又(yòu )隔(gé )大(dà )河(hé ),所(suǒ )谓(wèi )‘置(zhì )之(zhī )死(sǐ )地(dì )而(ér )后(hòu )生(shēng )’者(zhě )也(yě )。故(gù )以(yǐ )之(zhī )攻(gōng )城(chéng )则(zé )不(bú )足(zú ),决(jué )战(zhàn )则(zé )有(yǒu )馀(yú )矣(yǐ )。”遂(suí )行(háng )。

六(liù )月(yuè )癸(guǐ )卯(mǎo )朔(shuò ),日(rì )有(yǒu )食(shí )之(zhī )。

魏(wèi )主(zhǔ )至(zhì )统(tǒng )万(wàn ),分(fèn )军(jūn )伏(fú )于(yú )深(shēn )谷(gǔ ),以(yǐ )少(shǎo )众(zhòng )至(zhì )城(chéng )下(xià )。夏(xià )将(jiāng )狄(dí )子(zǐ )玉(yù )降(jiàng )魏(wèi )。言(yán ):“夏(xià )主(zhǔ )闻(wén )有(yǒu )魏(wèi )师(shī ),遣(qiǎn )使(shǐ )召(zhào )平(píng )原(yuán )公(gōng )定(dìng ),定(dìng )曰(yuē ):‘统(tǒng )万(wàn )坚(jiān )峻(jùn ),未(wèi )易(yì )攻(gōng )拔(bá )。待(dài )我(wǒ )擒(qín )奚(xī )斤(jīn ),然(rán )后(hòu )徐(xú )往(wǎng )。内(nèi )外(wài )击(jī )之(zhī ),蔑(miè )不(bú )济(jì )矣(yǐ )。’故(gù )夏(xià )主(zhǔ )坚(jiān )守(shǒu )以(yǐ )待(dài )之(zhī )。”魏(wèi )主(zhǔ )患(huàn )之(zhī )。乃(nǎi )退(tuì )军(jūn )以(yǐ )示(shì )弱(ruò ),遣(qiǎn )娥(é )清(qīng )及(jí )永(yǒng )昌(chāng )王(wáng )健(jiàn )帅(shuài )骑(qí )五(wǔ )千(qiān )西(xī )掠(luě )居(jū )民(mín )。

魏(wèi )军(jūn )士(shì )有(yǒu )得(dé )罪(zuì )亡(wáng )奔(bēn )夏(xià )者(zhě ),言(yán )魏(wèi )军(jūn )粮(liáng )尽(jìn ),士(shì )卒(zú )食(shí )菜(cài ),辎(zī )重(zhòng )在(zài )后(hòu ),步(bù )兵(bīng )未(wèi )至(zhì ),宜(yí )急(jí )击(jī )之(zhī )。夏(xià )主(zhǔ )从(cóng )之(zhī )。甲(jiǎ )辰(chén ),将(jiāng )步(bù )骑(qí )三(sān )万(wàn )出(chū )城(chéng )。长(zhǎng )孙(sūn )翰(hàn )等(děng )皆(jiē )言(yán ):“夏(xià )兵(bīng )步(bù )陈(chén )难(nán )陷(xiàn ),宜(yí )避(bì )其(qí )锋(fēng )。”魏(wèi )主(zhǔ )曰(yuē ):“吾(wú )远(yuǎn )来(lái )求(qiú )贼(zéi ),惟(wéi )恐(kǒng )不(bú )出(chū )。今(jīn )既(jì )出(chū )矣(yǐ )。乃(nǎi )避(bì )而(ér )不(bú )击(jī ),彼(bǐ )奋(fèn )我(wǒ )弱(ruò ),非(fēi )计(jì )也(yě )。遂(suí )收(shōu )众(zhòng )伪(wěi )遁(dùn ),引(yǐn )而(ér )疲(pí )之(zhī )。夏(xià )兵(bīng )为(wéi )两(liǎng )翼(yì ),鼓(gǔ )噪(zào )追(zhuī )之(zhī ),行(háng )五(wǔ )六(liù )里(lǐ ),会(huì )有(yǒu )风(fēng )雨(yǔ )从(cóng )东(dōng )南(nán )来(lái ),扬(yáng )沙(shā )晦(huì )冥(míng )。宦(huàn )者(zhě )赵(zhào )倪(ní ),颇(pō )晓(xiǎo )方(fāng )术(shù ),言(yán )于(yú )魏(wèi )主(zhǔ )曰(yuē ):“今(jīn )风(fēng )雨(yǔ )从(cóng )贼(zéi )上(shàng )来(lái ),我(wǒ )向(xiàng )之(zhī ),彼(bǐ )背(bèi )之(zhī ),天(tiān )不(bú )助(zhù )人(rén );且(qiě )将(jiāng )士(shì )饥(jī )渴(kě ),愿(yuàn )陛(bì )下(xià )摄(shè )骑(qí )避(bì )之(zhī ),更(gèng )待(dài )后(hòu )日(rì )。”崔(cuī )浩(hào )叱(chì )之(zhī )曰(yuē ):“是(shì )何(hé )言(yán )也(yě )!吾(wú )千(qiān )里(lǐ )制(zhì )胜(shèng ),一(yī )日(rì )之(zhī )中(zhōng ),岂(qǐ )得(dé )变(biàn )易(yì )!贼(zéi )贪(tān )进(jìn )不(bú )止(zhǐ ),后(hòu )军(jūn )已(yǐ )绝(jué ),宜(yí )隐(yǐn )军(jūn )分(fèn )出(chū ),奄(yǎn )击(jī )不(bú )意(yì )。风(fēng )道(dào )在(zài )人(rén ),岂(qǐ )有(yǒu )常(cháng )也(yě )!”魏(wèi )主(zhǔ )曰(yuē ):“善(shàn )!”乃(nǎi )分(fèn )骑(qí )为(wéi )左(zuǒ )右(yòu )队(duì )以(yǐ )掎(jǐ )之(zhī )。魏(wèi )主(zhǔ )马(mǎ )蹶(juě )而(ér )坠(zhuì ),几(jǐ )为(wéi )夏(xià )兵(bīng )所(suǒ )获(huò );拓(tuò )跋(bá )齐(qí )以(yǐ )身(shēn )捍(hàn )蔽(bì ),决(jué )死(sǐ )力(lì )战(zhàn ),夏(xià )兵(bīng )乃(nǎi )退(tuì )。魏(wèi )主(zhǔ )腾(téng )马(mǎ )得(dé )上(shàng ),刺(cì )夏(xià )尚(shàng )书(shū )斛(hú )黎(lí )文(wén ),杀(shā )之(zhī ),又(yòu )杀(shā )骑(qí )兵(bīng )十(shí )馀(yú )人(rén ),身(shēn )中(zhōng )流(liú )矢(shǐ ),奋(fèn )击(jī )不(bú )辍(chuò ),夏(xià )众(zhòng )大(dà )溃(kuì )。齐(qí ),翳(yì )槐(huái )子(zǐ )玄(xuán )孙(sūn )也(yě )。

魏(wèi )人(rén )乘(chéng )胜(shèng )逐(zhú )夏(xià )主(zhǔ )至(zhì )城(chéng )北(běi ),杀(shā )夏(xià )主(zhǔ )之(zhī )弟(dì )河(hé )南(nán )公(gōng )满(mǎn )及(jí )兄(xiōng )子(zǐ )蒙(méng )逊(xùn ),死(sǐ )者(zhě )万(wàn )馀(yú )人(rén )。夏(xià )主(zhǔ )不(bú )及(jí )入(rù )城(chéng ),遂(suí )奔(bēn )上(shàng )邽(guī )。魏(wèi )主(zhǔ )微(wēi )服(fú )逐(zhú )奔(bēn )者(zhě ),入(rù )其(qí )城(chéng );拓(tuò )跋(bá )齐(qí )固(gù )谏(jiàn ),不(bú )听(tīng )。夏(xià )人(rén )觉(jiào )之(zhī ),诸(zhū )门(mén )悉(xī )闭(bì );魏(wèi )主(zhǔ )因(yīn )与(yǔ )齐(qí )等(děng )入(rù )其(qí )宫(gōng )中(zhōng ),得(dé )妇(fù )人(rén )裙(qún ),系(xì )之(zhī )槊(shuò )上(shàng ),魏(wèi )主(zhǔ )乘(chéng )之(zhī )而(ér )上(shàng ),仅(jǐn )乃(nǎi )得(dé )免(miǎn )。会(huì )日(rì )暮(mù ),夏(xià )尚(shàng )书(shū )仆(pú )射(shè )问(wèn )至(zhì )奉(fèng )夏(xià )主(zhǔ )之(zhī )母(mǔ )出(chū )走(zǒu ),长(zhǎng )孙(sūn )翰(hàn )将(jiāng )八(bā )千(qiān )骑(qí )追(zhuī )夏(xià )主(zhǔ )至(zhì )高(gāo )平(píng ),不(bú )及(jí )而(ér )还(hái )。

乙(yǐ )巳(sì ),魏(wèi )主(zhǔ )入(rù )城(chéng ),获(huò )夏(xià )王(wáng )、公(gōng )、卿(qīng )、将(jiāng )、校(xiào )及(jí )诸(zhū )母(mǔ )、后(hòu )妃(fēi )、姊(zǐ )妹(mèi )、宫(gōng )人(rén )以(yǐ )万(wàn )数(shù ),马(mǎ )三(sān )十(shí )馀(yú )万(wàn )匹(pǐ ),牛(niú )羊(yáng )数(shù )千(qiān )万(wàn )头(tóu ),府(fǔ )库(kù )珍(zhēn )宝(bǎo )、车(chē )旗(qí )、器(qì )物(wù )不(bú )可(kě )胜(shèng )计(jì ),颁(bān )赐(cì )将(jiāng )士(shì )有(yǒu )差(chà )。

初(chū ),夏(xià )世(shì )祖(zǔ )性(xìng )豪(háo )侈(chǐ ),筑(zhù )统(tǒng )万(wàn )城(chéng ),高(gāo )十(shí )仞(rèn ),基(jī )厚(hòu )三(sān )十(shí )步(bù ),上(shàng )广(guǎng )十(shí )步(bù ),宫(gōng )墙(qiáng )高(gāo )五(wǔ )仞(rèn ),其(qí )坚(jiān )可(kě )以(yǐ )厉(lì )刀(dāo )斧(fǔ )。台(tái )榭(xiè )壮(zhuàng )大(dà ),皆(jiē )雕(diāo )镂(lòu )图(tú )画(huà ),被(bèi )以(yǐ )绮(qǐ )绣(xiù ),穷(qióng )极(jí )文(wén )采(cǎi )。魏(wèi )主(zhǔ )顾(gù )谓(wèi )左(zuǒ )右(yòu )曰(yuē ):“蕞(zuì )尔(ěr )国(guó )而(ér )用(yòng )民(mín )如(rú )此(cǐ ),欲(yù )不(bú )亡(wáng ),得(dé )乎(hū )!”

得(dé )夏(xià )太(tài )史(shǐ )令(lìng )张(zhāng )渊(yuān )、徐(xú )辩(biàn ),复(fù )以(yǐ )为(wéi )太(tài )史(shǐ )令(lìng )。得(dé )故(gù )晋(jìn )将(jiāng )毛(máo )修(xiū )之(zhī )、秦(qín )将(jiāng )军(jūn )库(kù )洛(luò )干(gàn ),归(guī )库(kù )洛(luò )干(gàn )于(yú )秦(qín ),以(yǐ )毛(máo )修(xiū )之(zhī )善(shàn )烹(pēng )调(diào ),用(yòng )为(wéi )太(tài )官(guān )令(lìng )。魏(wèi )主(zhǔ )见(jiàn )夏(xià )著(zhe )作(zuò )郎(láng )天(tiān )水(shuǐ )赵(zhào )逸(yì )所(suǒ )为(wéi )文(wén ),誉(yù )夏(xià )主(zhǔ )太(tài )过(guò ),怒(nù )曰(yuē ):“此(cǐ )竖(shù )无(wú )道(dào ),何(hé )敢(gǎn )如(rú )是(shì )!谁(shuí )所(suǒ )为(wéi )邪(xié )?当(dāng )速(sù )推(tuī )之(zhī )!”崔(cuī )浩(hào )曰(yuē ):“文(wén )士(shì )褒(bāo )贬(biǎn ),多(duō )过(guò )其(qí )实(shí ),盖(gài )非(fēi )得(dé )已(yǐ ),不(bú )足(zú )罪(zuì )也(yě )。”乃(nǎi )止(zhǐ )。魏(wèi )主(zhǔ )纳(nà )夏(xià )世(shì )祖(zǔ )三(sān )女(nǚ )为(wéi )贵(guì )人(rén )。

奚(xī )斤(jīn )与(yǔ )夏(xià )平(píng )原(yuán )公(gōng )定(dìng )犹(yóu )相(xiàng )拒(jù )于(yú )长(zhǎng )安(ān )。魏(wèi )主(zhǔ )命(mìng )宗(zōng )正(zhèng )娥(é )清(qīng )、太(tài )仆(pú )丘(qiū )堆(duī )帅(shuài )骑(qí )五(wǔ )千(qiān )略(luè )地(dì )关(guān )右(yòu )。定(dìng )闻(wén )统(tǒng )万(wàn )已(yǐ )破(pò ),遂(suí )奔(bēn )上(shàng )邽(guī );斤(jīn )追(zhuī )至(zhì )雍(yōng ),不(bú )及(jí )而(ér )还(hái )。清(qīng )、堆(duī )攻(gōng )夏(xià )贰(èr )城(chéng ),拔(bá )之(zhī )。

魏(wèi )主(zhǔ )诏(zhào )斤(jīn )等(děng )班(bān )师(shī )。斤(jīn )上(shàng )疏(shū )言(yán ):“赫(hè )连(lián )昌(chāng )亡(wáng )保(bǎo )上(shàng )邽(guī ),鸠(jiū )合(hé )馀(yú )烬(jìn ),未(wèi )有(yǒu )蟠(pán )据(jù )之(zhī )资(zī );今(jīn )因(yīn )其(qí )危(wēi ),灭(miè )之(zhī )为(wéi )易(yì )。请(qǐng )益(yì )铠(kǎi )马(mǎ ),平(píng )昌(chāng )而(ér )还(hái )。”魏(wèi )主(zhǔ )不(bú )许(xǔ )。斤(jīn )固(gù )请(qǐng ),乃(nǎi )许(xǔ )之(zhī ),给(gěi )斤(jīn )兵(bīng )万(wàn )人(rén ),遣(qiǎn )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )拔(bá )送(sòng )马(mǎ )三(sān )千(qiān )匹(pǐ ),并(bìng )留(liú )娥(é )清(qīng )、丘(qiū )堆(duī )使(shǐ )共(gòng )击(jī )夏(xià )。

辛(xīn )酉(yǒu ),魏(wèi )主(zhǔ )自(zì )统(tǒng )万(wàn )东(dōng )还(hái ),以(yǐ )常(cháng )山(shān )王(wáng )素(sù )为(wéi )征(zhēng )南(nán )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、假(jiǎ )节(jiē ),与(yǔ )执(zhí )金(jīn )吾(wú )桓(huán )贷(dài )、莫(mò )云(yún )留(liú )镇(zhèn )统(tǒng )万(wàn )。云(yún ),题(tí )之(zhī )弟(dì )也(yě )。

秦(qín )王(wáng )炽(chì )磐(pán )还(hái )枹(bāo )罕(hǎn )。

秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),己(jǐ )卯(mǎo ),魏(wèi )主(zhǔ )至(zhì )柞(zhà )岭(lǐng )。柔(róu )然(rán )寇(kòu )云(yún )中(zhōng ),闻(wén )魏(wèi )已(yǐ )克(kè )统(tǒng )万(wàn ),乃(nǎi )遁(dùn )去(qù )。

秦(qín )王(wáng )炽(chì )磐(pán )谓(wèi )群(qún )臣(chén )曰(yuē ):“孤(gū )知(zhī )赫(hè )连(lián )氏(shì )必(bì )无(wú )成(chéng ),昌(chāng )险(xiǎn )归(guī )魏(wèi ),今(jīn )果(guǒ )如(rú )孤(gū )言(yán )。”八(bā )月(yuè ),遣(qiǎn )其(qí )叔(shū )父(fù )平(píng )远(yuǎn )将(jiāng )军(jūn )渥(wò )头(tóu )等(děng )入(rù )贡(gòng )于(yú )魏(wèi )。

壬(rén )子(zǐ ),魏(wèi )主(zhǔ )还(hái )至(zhì )平(píng )城(chéng ),以(yǐ )所(suǒ )获(huò )颁(bān )赐(cì )留(liú )台(tái )百(bǎi )官(guān )有(yǒu )差(chà )。

魏(wèi )主(zhǔ )为(wéi )人(rén ),壮(zhuàng )健(jiàn )鸷(zhì )勇(yǒng ),临(lín )城(chéng )对(duì )阵(zhèn ),亲(qīn )犯(fàn )矢(shǐ )石(shí ),左(zuǒ )右(yòu )死(sǐ )伤(shāng )相(xiàng )继(jì ),神(shén )色(sè )自(zì )若(ruò );由(yóu )是(shì )将(jiāng )士(shì )畏(wèi )服(fú ),咸(xián )尽(jìn )死(sǐ )力(lì )。性(xìng )俭(jiǎn )率(lǜ ),服(fú )御(yù )饮(yǐn )膳(shàn ),取(qǔ )给(gěi )而(ér )已(yǐ )。群(qún )臣(chén )请(qǐng )增(zēng )峻(jùn )京(jīng )城(chéng )及(jí )修(xiū )宫(gōng )室(shì )曰(yuē ):“《易(yì )》云(yún ):‘王(wáng )公(gōng )设(shè )险(xiǎn ),以(yǐ )守(shǒu )其(qí )国(guó )。’又(yòu )萧(xiāo )何(hé )云(yún ):‘天(tiān )子(zǐ )以(yǐ )四(sì )海(hǎi )为(wéi )家(jiā ),不(bú )壮(zhuàng )不(bú )丽(lì ),无(wú )以(yǐ )重(zhòng )威(wēi )。’”帝(dì )曰(yuē ):“古(gǔ )人(rén )有(yǒu )言(yán ):‘在(zài )德(dé )不(bú )在(zài )险(xiǎn )。’屈(qū )丐(gài )蒸(zhēng )土(tǔ )筑(zhù )城(chéng )而(ér )朕(zhèn )灭(miè )之(zhī )。岂(qǐ )在(zài )城(chéng )也(yě )?今(jīn )天(tiān )下(xià )未(wèi )平(píng ),方(fāng )须(xū )民(mín )力(lì ),土(tǔ )功(gōng )之(zhī )事(shì ),朕(zhèn )所(suǒ )未(wèi )为(wéi )。萧(xiāo )何(hé )之(zhī )对(duì ),非(fēi )雅(yǎ )言(yán )也(yě )。”每(měi )以(yǐ )为(wéi )财(cái )者(zhě )军(jūn )国(guó )之(zhī )本(běn ),不(bú )可(kě )轻(qīng )费(fèi )。至(zhì )于(yú )赏(shǎng )赐(cì ),皆(jiē )死(sǐ )事(shì )勋(xūn )绩(jì )之(zhī )家(jiā ),亲(qīn )戚(qī )贵(guì )宠(chǒng )未(wèi )尝(cháng )横(héng )有(yǒu )所(suǒ )及(jí )。命(mìng )将(jiāng )出(chū )师(shī ),指(zhǐ )授(shòu )节(jiē )度(dù ),违(wéi )之(zhī )者(zhě )多(duō )致(zhì )负(fù )败(bài )。明(míng )于(yú )知(zhī )人(rén ),或(huò )拔(bá )干(gàn )于(yú )卒(zú )伍(wǔ )之(zhī )中(zhōng ),唯(wéi )其(qí )才(cái )用(yòng )所(suǒ )长(zhǎng ),不(bú )论(lùn )本(běn )末(mò )。听(tīng )察(chá )精(jīng )敏(mǐn ),下(xià )无(wú )遁(dùn )情(qíng ),赏(shǎng )不(bú )遗(yí )贱(jiàn ),罚(fá )不(bú )避(bì )贵(guì ),虽(suī )所(suǒ )甚(shèn )爱(ài )之(zhī )人(rén ),终(zhōng )无(wú )宽(kuān )假(jiǎ )。常(cháng )曰(yuē ):“法(fǎ )者(zhě ),朕(zhèn )与(yǔ )天(tiān )下(xià )共(gòng )之(zhī ),何(hé )敢(gǎn )轻(qīng )也(yě )。”然(rán )性(xìng )残(cán )忍(rěn ),果(guǒ )于(yú )杀(shā )戮(lù ),往(wǎng )往(wǎng )已(yǐ )杀(shā )而(ér )复(fù )悔(huǐ )之(zhī )。

九(jiǔ )月(yuè ),丁(dīng )酉(yǒu ),安(ān )定(dìng )民(mín )举(jǔ )城(chéng )降(jiàng )魏(wèi )。

氐(dī )王(wáng )杨(yáng )玄(xuán )遣(qiǎn )将(jiāng )军(jūn )苻(fú )白(bái )作(zuò )围(wéi )秦(qín )梁(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )出(chū )连(lián )辅(fǔ )政(zhèng )于(yú )赤(chì )炎(yán )。城(chéng )中(zhōng )粮(liáng )尽(jìn ),民(mín )执(zhí )辅(fǔ )政(zhèng )以(yǐ )降(jiàng )。辅(fǔ )政(zhèng )至(zhì )骆(luò )谷(gǔ ),逃(táo )还(hái )。冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),秦(qín )以(yǐ )骁(xiāo )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )吴(wú )汉(hàn )为(wéi )平(píng )南(nán )将(jiāng )军(jūn )、梁(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),镇(zhèn )南(nán )漒(qiáng )。

十(shí )一(yī )月(yuè ),魏(wèi )主(zhǔ )遣(qiǎn )司(sī )马(mǎ )公(gōng )孙(sūn )轨(guǐ )兼(jiān )大(dà )鸿(hóng )胪(lú ),持(chí )节(jiē )策(cè )拜(bài )杨(yáng )玄(xuán )为(wéi )都(dōu )督(dū )荆(jīng )、梁(liáng )等(děng )四(sì )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、梁(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )、南(nán )秦(qín )王(wáng )。及(jí )境(jìng ),玄(xuán )不(bú )出(chū )迎(yíng );轨(guǐ )责(zé )让(ràng )之(zhī ),欲(yù )奉(fèng )策(cè )以(yǐ )还(hái ),玄(xuán )惧(jù )而(ér )郊(jiāo )迎(yíng )。魏(wèi )主(zhǔ )善(shàn )之(zhī ),以(yǐ )轨(guǐ )为(wéi )尚(shàng )书(shū )。轨(guǐ ),表(biǎo )之(zhī )子(zǐ )也(yě )。

十(shí )二(èr )月(yuè ),秦(qín )梁(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )吴(wú )汉(hàn )为(wéi )群(qún )羌(qiāng )所(suǒ )攻(gōng ),帅(shuài )户(hù )二(èr )千(qiān )还(hái )于(yú )枹(bāo )罕(hǎn )。

阅读:25379

打赏捐助〔Donate〕>>>

《宋纪二》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库