卷一·宋本纪上【登录】

《南史》 > 本纪 > 《卷一·宋本纪上》 > 拼音版

宋(sòng )高(gāo )祖(zǔ )武(wǔ )皇(huáng )帝(dì )讳(huì )裕(yù ),字(zì )德(dé )舆(yú ),小(xiǎo )字(zì )寄(jì )奴(nú ),彭(péng )城(chéng )县(xiàn )绥(suí )舆(yú )里(lǐ )人(rén ),姓(xìng )刘(liú )氏(shì ),汉(hàn )楚(chǔ )元(yuán )王(wáng )交(jiāo )之(zhī )二(èr )十(shí )一(yī )世(shì )孙(sūn )也(yě )。彭(péng )城(chéng )楚(chǔ )都(dōu ),故(gù )苗(miáo )裔(yì )家(jiā )焉(yān )。晋(jìn )氏(shì )东(dōng )迁(qiān ),刘(liú )氏(shì )移(yí )居(jū )晋(jìn )陵(líng )丹(dān )徒(tú )之(zhī )京(jīng )口(kǒu )里(lǐ )。皇(huáng )祖(zǔ )靖(jìng ),晋(jìn )东(dōng )安(ān )太(tài )守(shǒu )。皇(huáng )考(kǎo )翘(qiào ),字(zì )显(xiǎn )宗(zōng ),郡(jùn )功(gōng )曹(cáo )。帝(dì )以(yǐ )晋(jìn )哀(āi )帝(dì )兴(xìng )宁(níng )元(yuán )年(nián )岁(suì )在(zài )癸(guǐ )亥(hài )三(sān )月(yuè )壬(rén )寅(yín )夜(yè )生(shēng ),神(shén )光(guāng )照(zhào )室(shì )尽(jìn )明(míng ),是(shì )夕(xī )甘(gān )露(lù )降(jiàng )于(yú )墓(mù )树(shù )。及(jí )长(zhǎng ),雄(xióng )杰(jié )有(yǒu )大(dà )度(dù ),身(shēn )长(zhǎng )七(qī )尺(chǐ )六(liù )寸(cùn ),风(fēng )骨(gǔ )奇(qí )伟(wěi ),不(bú )事(shì )廉(lián )隅(yú )小(xiǎo )节(jiē ),奉(fèng )继(jì )母(mǔ )以(yǐ )孝(xiào )闻(wén )。

尝(cháng )游(yóu )京(jīng )口(kǒu )竹(zhú )林(lín )寺(sì ),独(dú )卧(wò )讲(jiǎng )堂(táng )前(qián ),上(shàng )有(yǒu )五(wǔ )色(sè )龙(lóng )章(zhāng ),衆(zhōng )僧(sēng )见(jiàn )之(zhī ),惊(jīng )以(yǐ )白(bái )帝(dì ),帝(dì )独(dú )喜(xǐ )曰(yuē ):“上(shàng )人(rén )无(wú )妄(wàng )言(yán )。”皇(huáng )考(kǎo )墓(mù )在(zài )丹(dān )徒(tú )之(zhī )候(hòu )山(shān ),其(qí )地(dì )秦(qín )史(shǐ )所(suǒ )谓(wèi )曲(qǔ )阿(ā )、丹(dān )徒(tú )间(jiān )有(yǒu )天(tiān )子(zǐ )气(qì )者(zhě )也(yě )。时(shí )有(yǒu )孔(kǒng )恭(gōng )者(zhě ),妙(miào )善(shàn )占(zhàn )墓(mù ),帝(dì )尝(cháng )与(yǔ )经(jīng )墓(mù ),欺(qī )之(zhī )曰(yuē ):“此(cǐ )墓(mù )何(hé )如(rú )?”孔(kǒng )恭(gōng )曰(yuē ):“非(fēi )常(cháng )地(dì )也(yě )。”帝(dì )由(yóu )是(shì )益(yì )自(zì )负(fù )。行(háng )止(zhǐ )时(shí )见(jiàn )二(èr )小(xiǎo )龙(lóng )附(fù )翼(yì ),樵(qiáo )渔(yú )山(shān )泽(zé ),同(tóng )侣(lǚ )或(huò )亦(yì )睹(dǔ )焉(yān )。及(jí )贵(guì ),龙(lóng )形(xíng )更(gèng )大(dà )。

帝(dì )素(sù )贫(pín ),时(shí )人(rén )莫(mò )能(néng )知(zhī ),唯(wéi )琅(láng )邪(xié )王(wáng )谧(mì )独(dú )深(shēn )敬(jìng )焉(yān )。帝(dì )尝(cháng )负(fù )刁(diāo )逵(kuí )社(shè )钱(qián )三(sān )万(wàn ),经(jīng )时(shí )无(wú )以(yǐ )还(hái ),被(bèi )逵(kuí )执(zhí ),谧(mì )密(mì )以(yǐ )己(jǐ )钱(qián )代(dài )偿(cháng ),由(yóu )是(shì )得(dé )释(shì )。后(hòu )伐(fá )荻(dí )新(xīn )洲(zhōu ),见(jiàn )大(dà )蛇(shé )长(zhǎng )数(shù )丈(zhàng ),射(shè )之(zhī ),伤(shāng )。明(míng )日(rì )复(fù )至(zhì )洲(zhōu ),里(lǐ )闻(wén )有(yǒu )杵(chǔ )臼(jiù )声(shēng ),往(wǎng )觇(chān )之(zhī ),见(jiàn )童(tóng )子(zǐ )数(shù )人(rén )皆(jiē )青(qīng )衣(yī ),于(yú )榛(zhēn )中(zhōng )捣(dǎo )药(yào )。问(wèn )其(qí )故(gù ),答(dá )曰(yuē ):“我(wǒ )王(wáng )爲(wèi )刘(liú )寄(jì )奴(nú )所(suǒ )射(shè ),合(hé )散(sàn )傅(fù )之(zhī )。”帝(dì )曰(yuē ):“王(wáng )神(shén )何(hé )不(bú )杀(shā )之(zhī )?”答(dá )曰(yuē ):“刘(liú )寄(jì )奴(nú )王(wáng )者(zhě )不(bú )死(sǐ ),不(bú )可(kě )杀(shā )。”帝(dì )叱(chì )之(zhī ),皆(jiē )散(sàn ),仍(réng )收(shōu )药(yào )而(ér )反(fǎn )。又(yòu )经(jīng )客(kè )下(xià )邳(pī )逆(nì )旅(lǚ ),会(huì )一(yī )沙(shā )门(mén )谓(wèi )帝(dì )曰(yuē ):“江(jiāng )表(biǎo )当(dāng )乱(luàn ),安(ān )之(zhī )者(zhě ),其(qí )在(zài )君(jūn )乎(hū )。”帝(dì )先(xiān )患(huàn )手(shǒu )创(chuàng ),积(jī )年(nián )不(bú )愈(yù ),沙(shā )门(mén )有(yǒu )一(yī )黄(huáng )药(yào ),因(yīn )留(liú )与(yǔ )帝(dì ),既(jì )而(ér )忽(hū )亡(wáng ),帝(dì )以(yǐ )黄(huáng )散(sàn )傅(fù )之(zhī ),其(qí )创(chuàng )一(yī )傅(fù )而(ér )愈(yù )。宝(bǎo )其(qí )馀(yú )及(jí )所(suǒ )得(dé )童(tóng )子(zǐ )药(yào ),每(měi )遇(yù )金(jīn )创(chuàng ),傅(fù )之(zhī )并(bìng )验(yàn )。

初(chū )爲(wèi )冠(guàn )军(jūn )孙(sūn )无(wú )终(zhōng )司(sī )马(mǎ )。晋(jìn )隆(lóng )安(ān )三(sān )年(nián )十(shí )一(yī )月(yuè ),祅(yāo )贼(zéi )孙(sūn )恩(ēn )作(zuò )乱(luàn )于(yú )会(huì )稽(jī ),朝(cháo )廷(tíng )遣(qiǎn )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )谢(xiè )琰(yǎn )、前(qián )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )牢(láo )之(zhī )东(dōng )讨(tǎo )。牢(láo )之(zhī )请(qǐng )帝(dì )参(cān )府(fǔ )军(jūn )事(shì ),命(mìng )与(yǔ )数(shù )十(shí )人(rén )觇(chān )贼(zéi ),遇(yù )贼(zéi )衆(zhōng )数(shù )千(qiān ),帝(dì )便(biàn )与(yǔ )战(zhàn ),所(suǒ )将(jiāng )人(rén )多(duō )死(sǐ ),而(ér )帝(dì )奋(fèn )长(zhǎng )刀(dāo ),所(suǒ )杀(shā )伤(shāng )甚(shèn )衆(zhōng )。牢(láo )之(zhī )子(zǐ )敬(jìng )宣(xuān )疑(yí )帝(dì )爲(wèi )贼(zéi )所(suǒ )困(kùn ),乃(nǎi )轻(qīng )骑(qí )寻(xún )之(zhī );既(jì )而(ér )衆(zhōng )骑(qí )并(bìng )至(zhì ),遂(suí )平(píng )山(shān )阴(yīn ),恩(ēn )遁(dùn )入(rù )海(hǎi )。

四(sì )年(nián )五(wǔ )月(yuè ),恩(ēn )复(fù )入(rù )会(huì )稽(jī ),杀(shā )谢(xiè )琰(yǎn )。十(shí )一(yī )月(yuè ),牢(láo )之(zhī )复(fù )东(dōng )征(zhēng ),使(shǐ )帝(dì )戍(shù )句(jù )章(zhāng ),句(jù )章(zhāng )城(chéng )小(xiǎo )人(rén )少(shǎo ),帝(dì )每(měi )战(zhàn )陷(xiàn )阵(zhèn ),贼(zéi )乃(nǎi )退(tuì )还(hái )浃(jiā )口(kǒu )。时(shí )东(dōng )伐(fá )诸(zhū )将(jiāng ),士(shì )卒(zú )暴(bào )掠(luě ),百(bǎi )姓(xìng )皆(jiē )苦(kǔ )之(zhī ),惟(wéi )帝(dì )独(dú )无(wú )所(suǒ )犯(fàn )。

五(wǔ )年(nián )春(chūn ),恩(ēn )频(pín )攻(gōng )句(jù )章(zhāng ),帝(dì )屡(lǚ )破(pò )之(zhī ),恩(ēn )复(fù )入(rù )海(hǎi )。三(sān )月(yuè ),恩(ēn )北(běi )出(chū )海(hǎi )盐(yán ),帝(dì )筑(zhù )城(chéng )于(yú )故(gù )海(hǎi )盐(yán ),贼(zéi )日(rì )来(lái )攻(gōng )城(chéng ),城(chéng )内(nèi )兵(bīng )少(shǎo ),帝(dì )乃(nǎi )选(xuǎn )敢(gǎn )死(sǐ )士(shì )击(jī )走(zǒu )之(zhī )。时(shí )虽(suī )连(lián )胜(shèng ),帝(dì )深(shēn )虑(lǜ )衆(zhōng )寡(guǎ )不(bú )敌(dí ),乃(nǎi )一(yī )夜(yè )偃(yǎn )旗(qí )示(shì )以(yǐ )羸(léi )弱(ruò ),观(guān )其(qí )懈(xiè ),乃(nǎi )奋(fèn )击(jī ),大(dà )破(pò )之(zhī )。恩(ēn )知(zhī )城(chéng )不(bú )可(kě )下(xià ),进(jìn )向(xiàng )沪(hù )渎(dú ),帝(dì )弃(qì )城(chéng )追(zhuī )之(zhī )。海(hǎi )盐(yán )令(lìng )鲍(bào )陋(lòu )遣(qiǎn )子(zǐ )嗣(sì )之(zhī )以(yǐ )吴(wú )兵(bīng )一(yī )千(qiān )爲(wèi )前(qián )驱(qū ),帝(dì )以(yǐ )吴(wú )人(rén )不(bú )习(xí )战(zhàn ),命(mìng )之(zhī )在(zài )后(hòu ),不(bú )从(cóng )。是(shì )夜(yè )帝(dì )多(duō )设(shè )奇(qí )兵(bīng ),兼(jiān )置(zhì )旗(qí )鼓(gǔ ),明(míng )日(rì )战(zhàn ),伏(fú )发(fā ),贼(zéi )退(tuì ),嗣(sì )之(zhī )追(zhuī )奔(bēn )陷(xiàn )没(méi )。帝(dì )且(qiě )退(tuì )且(qiě )战(zhàn ),麾(huī )下(xià )死(sǐ )伤(shāng )将(jiāng )尽(jìn ),乃(nǎi )至(zhì )向(xiàng )处(chù )止(zhǐ ),令(lìng )左(zuǒ )右(yòu )解(jiě )取(qǔ )死(sǐ )人(rén )衣(yī )以(yǐ )示(shì )暇(xiá )。贼(zéi )疑(yí )尚(shàng )有(yǒu )伏(fú ),乃(nǎi )引(yǐn )去(qù )。六(liù )月(yuè ),恩(ēn )浮(fú )海(hǎi )至(zhì )丹(dān )徒(tú ),帝(dì )兼(jiān )行(háng )与(yǔ )俱(jù )至(zhì ),奔(bēn )击(jī )大(dà )破(pò )之(zhī )。恩(ēn )至(zhì )建(jiàn )邺(yè ),知(zhī )朝(cháo )廷(tíng )有(yǒu )备(bèi ),遂(suí )走(zǒu )郁(yù )洲(zhōu )。八(bā )月(yuè ),晋(jìn )帝(dì )以(yǐ )帝(dì )爲(wèi )下(xià )邳(pī )太(tài )守(shǒu )。帝(dì )又(yòu )追(zhuī )恩(ēn )至(zhì )郁(yù )洲(zhōu )及(jí )海(hǎi )盐(yán ),频(pín )破(pò )之(zhī )。恩(ēn )自(zì )是(shì )饥(jī )馑(jǐn ),奔(bēn )临(lín )海(hǎi )。

元(yuán )兴(xìng )元(yuán )年(nián ),荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )桓(huán )玄(xuán )举(jǔ )兵(bīng )东(dōng )下(xià ),骠(biāo )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )司(sī )马(mǎ )元(yuán )显(xiǎn )遣(qiǎn )牢(láo )之(zhī )拒(jù )之(zhī ),帝(dì )又(yòu )参(cān )其(qí )军(jūn )事(shì )。玄(xuán )至(zhì ),帝(dì )请(qǐng )击(jī )之(zhī ),牢(láo )之(zhī )不(bú )许(xǔ ),乃(nǎi )遣(qiǎn )子(zǐ )敬(jìng )宣(xuān )诣(yì )玄(xuán )请(qǐng )和(hé )。帝(dì )与(yǔ )东(dōng )海(hǎi )何(hé )无(wú )忌(jì )并(bìng )固(gù )谏(jiàn ),不(bú )从(cóng )。玄(xuán )克(kè )建(jiàn )邺(yè ),以(yǐ )牢(láo )之(zhī )爲(wèi )会(huì )稽(jī )内(nèi )史(shǐ )。牢(láo )之(zhī )惧(jù ),招(zhāo )帝(dì )于(yú )广(guǎng )陵(líng )举(jǔ )兵(bīng ),帝(dì )曰(yuē ):“人(rén )情(qíng )去(qù )矣(yǐ ),广(guǎng )陵(líng )亦(yì )岂(qǐ )可(kě )得(dé )之(zhī )?”牢(láo )之(zhī )竟(jìng )缢(yì )于(yú )新(xīn )洲(zhōu )。何(hé )无(wú )忌(jì )谓(wèi )帝(dì )曰(yuē ):“我(wǒ )将(jiāng )何(hé )之(zhī )?”帝(dì )曰(yuē ):“可(kě )随(suí )我(wǒ )还(hái )京(jīng )口(kǒu )。玄(xuán )必(bì )守(shǒu )臣(chén )节(jiē ),当(dāng )与(yǔ )卿(qīng )事(shì )之(zhī );不(bú )然(rán ),与(yǔ )卿(qīng )图(tú )之(zhī )。”

玄(xuán )从(cóng )兄(xiōng )修(xiū )以(yǐ )抚(fǔ )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )镇(zhèn )丹(dān )徒(tú ),以(yǐ )帝(dì )爲(wèi )中(zhōng )兵(bīng )参(cān )军(jūn )。孙(sūn )恩(ēn )自(zì )败(bài )后(hòu ),惧(jù )见(jiàn )获(huò ),乃(nǎi )投(tóu )水(shuǐ )死(sǐ )于(yú )临(lín )海(hǎi ),馀(yú )衆(zhōng )推(tuī )恩(ēn )妹(mèi )夫(fū )卢(lú )循(xún )爲(wèi )主(zhǔ )。玄(xuán )复(fù )遣(qiǎn )帝(dì )东(dōng )征(zhēng )。

二(èr )年(nián ),循(xún )奔(bēn )永(yǒng )嘉(jiā ),帝(dì )追(zhuī )破(pò )之(zhī )。六(liù )月(yuè ),加(jiā )帝(dì )彭(péng )城(chéng )内(nèi )史(shǐ )。

十(shí )二(èr )月(yuè ),桓(huán )玄(xuán )篡(cuàn )位(wèi ),迁(qiān )晋(jìn )帝(dì )于(yú )寻(xún )阳(yáng )。桓(huán )修(xiū )入(rù )朝(cháo ),帝(dì )从(cóng )至(zhì )建(jiàn )邺(yè ),玄(xuán )见(jiàn )帝(dì ),谓(wèi )司(sī )徒(tú )王(wáng )谧(mì )曰(yuē ):“昨(zuó )见(jiàn )刘(liú )裕(yù ),风(fēng )骨(gǔ )不(bú )恒(héng ),盖(gài )人(rén )杰(jié )也(yě )。”每(měi )游(yóu )集(jí ),赠(zèng )赐(cì )甚(shèn )厚(hòu )。玄(xuán )妻(qī )刘(liú )氏(shì ),尚(shàng )书(shū )令(lìng )耽(dān )之(zhī )女(nǚ )也(yě ),聪(cōng )明(míng )有(yǒu )智(zhì )鉴(jiàn ),尝(cháng )见(jiàn )帝(dì ),因(yīn )谓(wèi )玄(xuán )曰(yuē ):“刘(liú )裕(yù )龙(lóng )行(háng )虎(hǔ )步(bù ),视(shì )瞻(zhān )不(bú )凡(fán ),恐(kǒng )必(bì )不(bú )爲(wèi )人(rén )下(xià ),宜(yí )早(zǎo )爲(wèi )其(qí )所(suǒ )。”玄(xuán )曰(yuē ):“我(wǒ )方(fāng )平(píng )荡(dàng )中(zhōng )原(yuán ),非(fēi )裕(yù )莫(mò )可(kě ),待(dài )关(guān )、陇(lǒng )平(píng )定(dìng ),然(rán )后(hòu )议(yì )之(zhī )。”

修(xiū )寻(xún )还(hái )京(jīng )口(kǒu ),帝(dì )托(tuō )以(yǐ )金(jīn )创(chuàng )疾(jí )动(dòng ),不(bú )堪(kān )步(bù )从(cóng ),乃(nǎi )与(yǔ )无(wú )忌(jì )同(tóng )船(chuán )共(gòng )还(hái ),建(jiàn )兴(xìng )复(fù )计(jì ),及(jí )弟(dì )道(dào )规(guī )、沛(pèi )国(guó )刘(liú )毅(yì )、平(píng )昌(chāng )孟(mèng )昶(chǎng )、任(rèn )城(chéng )魏(wèi )咏(yǒng )之(zhī )、高(gāo )平(píng )檀(tán )凭(píng )之(zhī )、琅(láng )邪(xié )诸(zhū )葛(gě )长(zhǎng )人(rén )、太(tài )原(yuán )王(wáng )元(yuán )德(dé )、陇(lǒng )西(xī )辛(xīn )扈(hù )兴(xìng )、东(dōng )莞(wǎn )童(tóng )厚(hòu )之(zhī ),并(bìng )同(tóng )义(yì )谋(móu )。时(shí )桓(huán )修(xiū )弟(dì )弘(hóng )爲(wèi )青(qīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),镇(zhèn )广(guǎng )陵(líng ),道(dào )规(guī )爲(wèi )弘(hóng )中(zhōng )兵(bīng )参(cān )军(jūn ),昶(chǎng )爲(wèi )州(zhōu )主(zhǔ )簿(bù ),乃(nǎi )令(lìng )毅(yì )就(jiù )昶(chǎng )谋(móu )共(gòng )袭(xí )弘(hóng )。长(zhǎng )人(rén )爲(wèi )豫(yù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )刁(diāo )逵(kuí )左(zuǒ )军(jūn )府(fǔ )参(cān )军(jūn ),谋(móu )据(jù )历(lì )阳(yáng )相(xiàng )应(yīng ),元(yuán )德(dé )、厚(hòu )之(zhī )谋(móu )于(yú )建(jiàn )邺(yè )攻(gōng )玄(xuán ),克(kè )期(qī )齐(qí )发(fā )。

三(sān )年(nián )二(èr )月(yuè )乙(yǐ )卯(mǎo ),帝(dì )托(tuō )游(yóu )猎(liè ),与(yǔ )无(wú )忌(jì )、咏(yǒng )之(zhī )、凭(píng )之(zhī ),毅(yì )从(cóng )弟(dì )藩(fān ),凭(píng )之(zhī )从(cóng )子(zǐ )韶(sháo )、祗(zhī )、隆(lóng )、道(dào )济(jì ),昶(chǎng )族(zú )弟(dì )怀(huái )玉(yù )等(děng ),集(jí )义(yì )徒(tú )凡(fán )二(èr )十(shí )七(qī )人(rén ),愿(yuàn )从(cóng )者(zhě )百(bǎi )馀(yú )人(rén )。丙(bǐng )辰(chén ),候(hòu )城(chéng )门(mén )开(kāi ),无(wú )忌(jì )等(děng )义(yì )徒(tú )服(fú )传(chuán )诏(zhào )服(fú ),称(chēng )诏(zhào )居(jū )前(qián ),义(yì )衆(zhōng )驰(chí )入(rù )齐(qí )叫(jiào ),吏(lì )士(shì )惊(jīng )散(sàn ),即(jí )斩(zhǎn )修(xiū )以(yǐ )徇(xùn )。帝(dì )哭(kū )之(zhī )甚(shèn )恸(tòng ),厚(hòu )加(jiā )敛(liǎn )恤(xù )。昶(chǎng )劝(quàn )弘(hóng )其(qí )日(rì )出(chū )猎(liè ),未(wèi )明(míng ),开(kāi )门(mén )出(chū )猎(liè )人(rén ),昶(chǎng )、道(dào )规(guī )、毅(yì )等(děng )率(lǜ )壮(zhuàng )士(shì )五(wǔ )六(liù )十(shí )人(rén ),因(yīn )开(kāi )门(mén )直(zhí )入(rù )。弘(hóng )方(fāng )噉(dàn )粥(zhōu ),即(jí )斩(zhǎn )之(zhī ),因(yīn )收(shōu )衆(zhōng )济(jì )江(jiāng )。

义(yì )军(jūn )初(chū )克(kè )京(jīng )城(chéng ),修(xiū )司(sī )马(mǎ )刁(diāo )弘(hóng )率(lǜ )文(wén )武(wǔ )佐(zuǒ )吏(lì )来(lái )赴(fù ),帝(dì )登(dēng )城(chéng )谓(wèi )曰(yuē ):“郭(guō )江(jiāng )州(zhōu )已(yǐ )奉(fèng )乘(chéng )舆(yú )反(fǎn )正(zhèng )于(yú )寻(xún )阳(yáng ),我(wǒ )等(děng )并(bìng )被(bèi )密(mì )诏(zhào )诛(zhū )逆(nì )党(dǎng ),今(jīn )日(rì )贼(zéi )玄(xuán )之(zhī )首(shǒu )已(yǐ )当(dāng )枭(xiāo )于(yú )大(dà )航(háng )。诸(zhū )君(jūn )非(fēi )大(dà )晋(jìn )之(zhī )臣(chén )乎(hū )?”弘(hóng )等(děng )信(xìn )之(zhī )而(ér )退(tuì )。毅(yì )既(jì )至(zhì ),帝(dì )命(mìng )诛(zhū )弘(hóng )等(děng )。

毅(yì )兄(xiōng )迈(mài )先(xiān )在(zài )建(jiàn )邺(yè ),事(shì )未(wèi )发(fā )数(shù )日(rì ),帝(dì )遣(qiǎn )同(tóng )谋(móu )周(zhōu )安(ān )穆(mù )报(bào )之(zhī ),使(shǐ )爲(wèi )内(nèi )应(yīng )。迈(mài )甚(shèn )惧(jù ),安(ān )穆(mù )虑(lǜ )事(shì )发(fā ),驰(chí )归(guī )。时(shí )玄(xuán )以(yǐ )迈(mài )爲(wèi )竟(jìng )陵(líng )太(tài )守(shǒu ),迈(mài )便(biàn )下(xià )船(chuán ),欲(yù )之(zhī )郡(jùn )。是(shì )夜(yè )玄(xuán )与(yǔ )迈(mài )书(shū )曰(yuē ):“北(běi )府(fǔ )人(rén )情(qíng )云(yún )何(hé )?卿(qīng )近(jìn )见(jiàn )刘(liú )裕(yù )何(hé )所(suǒ )道(dào )?”迈(mài )谓(wèi )玄(xuán )已(yǐ )知(zhī )其(qí )谋(móu ),晨(chén )起(qǐ )白(bái )之(zhī )。玄(xuán )惊(jīng ),封(fēng )迈(mài )爲(wèi )重(zhòng )安(ān )侯(hóu ),又(yòu )以(yǐ )不(bú )执(zhí )安(ān )穆(mù )故(gù )杀(shā )之(zhī ),诛(zhū )元(yuán )德(dé )、扈(hù )兴(xìng )、厚(hòu )之(zhī )等(děng )。乃(nǎi )遣(qiǎn )顿(dùn )丘(qiū )太(tài )守(shǒu )吴(wú )甫(fǔ )之(zhī )、右(yòu )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )皇(huáng )甫(fǔ )敷(fū )北(běi )拒(jù )义(yì )军(jūn )。

先(xiān )是(shì ),帝(dì )造(zào )游(yóu )击(jī )将(jiāng )军(jūn )何(hé )澹(dàn )之(zhī ),左(zuǒ )右(yòu )见(jiàn )帝(dì )光(guāng )曜(yào )满(mǎn )室(shì ),以(yǐ )告(gào )澹(dàn )之(zhī ),澹(dàn )之(zhī )以(yǐ )白(bái )玄(xuán ),玄(xuán )不(bú )以(yǐ )爲(wèi )意(yì ),至(zhì )是(shì ),闻(wén )义(yì )兵(bīng )起(qǐ ),甚(shèn )惧(jù )。或(huò )曰(yuē ):“裕(yù )等(děng )甚(shèn )弱(ruò ),陛(bì )下(xià )何(hé )虑(lǜ )之(zhī )深(shēn )?”玄(xuán )曰(yuē ):“刘(liú )裕(yù )足(zú )爲(wèi )一(yī )世(shì )之(zhī )雄(xióng ),刘(liú )毅(yì )家(jiā )无(wú )儋(dān )石(shí )之(zhī )储(chǔ ),摴(chī )蒱(pú )一(yī )掷(zhì )百(bǎi )万(wàn ),何(hé )无(wú )忌(jì ),刘(liú )牢(láo )之(zhī )之(zhī )外(wài )甥(shēng ),酷(kù )似(sì )其(qí )舅(jiù ),共(gòng )举(jǔ )大(dà )事(shì ),何(hé )谓(wèi )无(wú )成(chéng )。”时(shí )衆(zhōng )推(tuī )帝(dì )爲(wèi )盟(méng )主(zhǔ ),以(yǐ )孟(mèng )昶(chǎng )爲(wèi )长(zhǎng )史(shǐ ),总(zǒng )后(hòu )事(shì ),檀(tán )凭(píng )之(zhī )爲(wèi )司(sī )马(mǎ ),百(bǎi )姓(xìng )愿(yuàn )从(cóng )者(zhě )千(qiān )馀(yú )人(rén )。军(jūn )次(cì )竹(zhú )里(lǐ ),移(yí )檄(xí )都(dōu )下(xià )曰(yuē ):

夫(fū )成(chéng )败(bài )相(xiàng )因(yīn ),理(lǐ )不(bú )常(cháng )泰(tài ),狡(jiǎo )焉(yān )肆(sì )虐(nuè ),或(huò )遇(yù )圣(shèng )明(míng )。自(zì )我(wǒ )大(dà )晋(jìn ),屡(lǚ )遘(gòu )阳(yáng )九(jiǔ ),隆(lóng )安(ān )以(yǐ )来(lái ),皇(huáng )家(jiā )多(duō )故(gù ),贞(zhēn )良(liáng )弊(bì )于(yú )豺(chái )狼(láng ),忠(zhōng )臣(chén )碎(suì )于(yú )虎(hǔ )口(kǒu )。逆(nì )臣(chén )桓(huán )玄(xuán )敢(gǎn )肆(sì )陵(líng )慢(màn ),阻(zǔ )兵(bīng )荆(jīng )郢(yǐng ),肆(sì )暴(bào )都(dōu )邑(yì ),天(tiān )未(wèi )忘(wàng )难(nán ),凶(xiōng )力(lì )实(shí )繁(fán ),踰(yáo )年(nián )之(zhī )间(jiān ),遂(suí )倾(qīng )皇(huáng )祚(zuò )。主(zhǔ )上(shàng )播(bō )越(yuè ),流(liú )幸(xìng )非(fēi )所(suǒ ),神(shén )器(qì )沈(shěn )辱(rǔ ),七(qī )庙(miào )毁(huǐ )坠(zhuì ),虽(suī )夏(xià )后(hòu )之(zhī )离(lí )浞(zhuó )、豷(yì ),有(yǒu )汉(hàn )之(zhī )遭(zāo )莽(mǎng )、卓(zhuó ),方(fāng )之(zhī )于(yú )兹(zī ),未(wèi )足(zú )爲(wèi )喻(yù )。自(zì )玄(xuán )篡(cuàn )逆(nì ),于(yú )今(jīn )历(lì )载(zǎi ),弥(mí )年(nián )亢(kàng )旱(hàn ),人(rén )不(bú )聊(liáo )生(shēng ),士(shì )庶(shù )疲(pí )于(yú )转(zhuǎn )输(shū ),文(wén )武(wǔ )困(kùn )于(yú )板(bǎn )筑(zhù ),室(shì )家(jiā )分(fèn )析(xī ),父(fù )子(zǐ )乖(guāi )离(lí ),岂(qǐ )惟(wéi )大(dà )东(dōng )有(yǒu )杼(zhù )轴(zhóu )之(zhī )悲(bēi ),摽(biāo )梅(méi )有(yǒu )顷(qǐng )筐(kuāng )之(zhī )怨(yuàn )而(ér )已(yǐ )哉(zāi )!仰(yǎng )观(guān )天(tiān )文(wén ),俯(fǔ )察(chá )人(rén )事(shì ),此(cǐ )而(ér )可(kě )存(cún ),孰(shú )有(yǒu )可(kě )亡(wáng )!凡(fán )在(zài )有(yǒu )心(xīn ),谁(shuí )不(bú )扼(è )腕(wàn )。裕(yù )等(děng )所(suǒ )以(yǐ )叩(kòu )心(xīn )泣(qì )血(xuè ),不(bú )遑(huáng )啓(qǐ )处(chù )者(zhě )也(yě )。

是(shì )故(gù )夕(xī )寐(mèi )宵(xiāo )兴(xìng ),搜(sōu )奖(jiǎng )忠(zhōng )烈(liè ),潜(qián )构(gòu )崎(qí )岖(qū ),过(guò )于(yú )履(lǚ )虎(hǔ ),乘(chéng )机(jī )奋(fèn )发(fā ),义(yì )不(bú )图(tú )全(quán )。辅(fǔ )国(guó )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )毅(yì )、广(guǎng )武(wǔ )将(jiāng )军(jūn )何(hé )无(wú )忌(jì )、镇(zhèn )北(běi )主(zhǔ )簿(bù )孟(mèng )昶(chǎng )、兖(yǎn )州(zhōu )主(zhǔ )簿(bù )魏(wèi )咏(yǒng )之(zhī )、甯(níng )远(yuǎn )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )道(dào )规(guī )、龙(lóng )骧(xiāng )参(cān )军(jūn )刘(liú )藩(fān )、振(zhèn )威(wēi )将(jiāng )军(jūn )檀(tán )凭(píng )之(zhī )等(děng ),忠(zhōng )烈(liè )断(duàn )金(jīn ),精(jīng )贯(guàn )白(bái )日(rì ),荷(hé )戈(gē )俟(sì )奋(fèn ),志(zhì )在(zài )毕(bì )命(mìng )。益(yì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )毛(máo )璩(qú ),万(wàn )里(lǐ )齐(qí )契(qì ),扫(sǎo )定(dìng )荆(jīng )楚(chǔ )。江(jiāng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )郭(guō )昶(chǎng )之(zhī )奉(fèng )迎(yíng )主(zhǔ )上(shàng ),宫(gōng )于(yú )寻(xún )阳(yáng )。镇(zhèn )北(běi )参(cān )军(jūn )王(wáng )元(yuán )德(dé )等(děng )并(bìng )率(lǜ )部(bù )曲(qǔ ),保(bǎo )据(jù )石(shí )头(tóu )。扬(yáng )武(wǔ )将(jiāng )军(jūn )诸(zhū )葛(gě )长(zhǎng )人(rén )收(shōu )集(jí )义(yì )士(shì ),已(yǐ )据(jù )历(lì )阳(yáng )。征(zhēng )虏(lǔ )参(cān )军(jūn )庾(yǔ )赜(zé )之(zhī )等(děng )潜(qián )相(xiàng )连(lián )结(jié ),以(yǐ )爲(wèi )内(nèi )应(yīng )。同(tóng )力(lì )协(xié )契(qì ),所(suǒ )在(zài )蜂(fēng )起(qǐ ),即(jí )日(rì )斩(zhǎn )僞(wéi )徐(xú )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )安(ān )成(chéng )王(wáng )修(xiū )、青(qīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )弘(hóng )。义(yì )衆(zhōng )既(jì )集(jí ),文(wén )武(wǔ )争(zhēng )先(xiān ),咸(xián )谓(wèi )不(bú )有(yǒu )一(yī )统(tǒng ),则(zé )事(shì )无(wú )以(yǐ )辑(jí )。裕(yù )辞(cí )不(bú )获(huò )命(mìng ),遂(suí )总(zǒng )军(jūn )要(yào ),庶(shù )上(shàng )凭(píng )祖(zǔ )宗(zōng )之(zhī )灵(líng ),下(xià )罄(qìng )义(yì )夫(fū )之(zhī )节(jiē ),翦(jiǎn )馘(guó )逋(bū )逆(nì ),荡(dàng )清(qīng )京(jīng )华(huá )。公(gōng )侯(hóu )诸(zhū )君(jūn ),或(huò )世(shì )树(shù )忠(zhōng )贞(zhēn ),或(huò )身(shēn )荷(hé )爵(jué )宠(chǒng ),而(ér )并(bìng )俛(miǎn )眉(méi )猾(huá )竖(shù ),无(wú )由(yóu )自(zì )效(xiào ),顾(gù )瞻(zhān )周(zhōu )道(dào ),宁(níng )不(bú )吊(diào )乎(hū )!今(jīn )日(rì )之(zhī )举(jǔ ),良(liáng )其(qí )会(huì )也(yě )。裕(yù )以(yǐ )虚(xū )薄(báo ),才(cái )非(fēi )古(gǔ )人(rén ),受(shòu )任(rèn )于(yú )既(jì )颓(tuí )之(zhī )运(yùn ),接(jiē )势(shì )于(yú )已(yǐ )替(tì )之(zhī )机(jī ),丹(dān )诚(chéng )未(wèi )宣(xuān ),感(gǎn )慨(kǎi )愤(fèn )激(jī )。望(wàng )霄(xiāo )汉(hàn )以(yǐ )永(yǒng )怀(huái ),眄(miǎn )山(shān )川(chuān )以(yǐ )增(zēng )伫(zhù ),投(tóu )檄(xí )之(zhī )日(rì ),神(shén )驰(chí )贼(zéi )庭(tíng )。

三(sān )月(yuè )戊(wù )午(wǔ ),遇(yù )吴(wú )甫(fǔ )之(zhī )于(yú )江(jiāng )乘(chéng ),帝(dì )躬(gōng )执(zhí )长(zhǎng )刀(dāo ),大(dà )呼(hū ),即(jí )斩(zhǎn )甫(fǔ )之(zhī )。进(jìn )至(zhì )罗(luó )落(luò )桥(qiáo ),遇(yù )皇(huáng )甫(fǔ )敷(fū ),檀(tán )凭(píng )之(zhī )战(zhàn )败(bài ),死(sǐ )之(zhī ),衆(zhōng )退(tuì ),帝(dì )进(jìn )战(zhàn )弥(mí )厉(lì ),又(yòu )斩(zhǎn )敷(fū )首(shǒu )。初(chū ),帝(dì )建(jiàn )大(dà )谋(móu ),有(yǒu )工(gōng )相(xiàng )者(zhě )相(xiàng )帝(dì )与(yǔ )无(wú )忌(jì )等(děng )近(jìn )当(dāng )大(dà )贵(guì ),惟(wéi )云(yún )凭(píng )之(zhī )无(wú )相(xiàng )。至(zhì )是(shì ),凭(píng )之(zhī )战(zhàn )死(sǐ ),帝(dì )知(zhī )其(qí )事(shì )必(bì )捷(jié )。

玄(xuán )闻(wén )敷(fū )等(děng )没(méi ),使(shǐ )桓(huán )谦(qiān )屯(tún )东(dōng )陵(líng )口(kǒu ),卞(biàn )范(fàn )之(zhī )屯(tún )覆(fù )舟(zhōu )山(shān )西(xī )。己(jǐ )未(wèi ),义(yì )军(jūn )进(jìn )至(zhì )覆(fù )舟(zhōu )东(dōng ),张(zhāng )疑(yí )兵(bīng ),以(yǐ )油(yóu )帔(pèi )冠(guàn )诸(zhū )树(shù ),布(bù )满(mǎn )山(shān )谷(gǔ )。帝(dì )先(xiān )驰(chí )之(zhī ),将(jiāng )士(shì )皆(jiē )殊(shū )死(sǐ )战(zhàn ),无(wú )不(bú )一(yī )当(dāng )百(bǎi ),呼(hū )声(shēng )动(dòng )天(tiān )地(dì )。因(yīn )风(fēng )纵(zòng )火(huǒ ),烟(yān )焰(yàn )张(zhāng )天(tiān ),谦(qiān )等(děng )大(dà )败(bài )。玄(xuán )始(shǐ )虽(suī )遣(qiǎn )军(jūn ),而(ér )走(zǒu )意(yì )已(yǐ )决(jué ),别(bié )遣(qiǎn )领(lǐng )军(jūn )殷(yīn )仲(zhòng )文(wén )具(jù )舟(zhōu )石(shí )头(tóu ),闻(wén )谦(qiān )败(bài ),轻(qīng )船(chuán )南(nán )逸(yì )。

庚(gēng )申(shēn ),帝(dì )镇(zhèn )石(shí )头(tóu )城(chéng ),立(lì )留(liú )台(tái )百(bǎi )官(guān ),焚(fén )桓(huán )温(wēn )主(zhǔ )于(yú )宣(xuān )阳(yáng )门(mén )外(wài ),造(zào )晋(jìn )新(xīn )主(zhǔ )于(yú )太(tài )庙(miào )。遣(qiǎn )诸(zhū )将(jiāng )追(zhuī )玄(xuán ),命(mìng )尚(shàng )书(shū )王(wáng )嘏(gǔ )率(lǜ )百(bǎi )官(guān )奉(fèng )迎(yíng )乘(chéng )舆(yú )。司(sī )徒(tú )王(wáng )谧(mì )与(yǔ )衆(zhōng )议(yì )推(tuī )帝(dì )领(lǐng )扬(yáng )州(zhōu ),帝(dì )固(gù )辞(cí ),乃(nǎi )以(yǐ )谧(mì )爲(wèi )录(lù )尚(shàng )书(shū )事(shì )、领(lǐng )扬(yáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),帝(dì )爲(wèi )镇(zhèn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )、都(dōu )督(dū )八(bā )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、徐(xú )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )、领(lǐng )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )。初(chū ),晋(jìn )陵(líng )人(rén )韦(wéi )叟(sǒu )善(shàn )相(xiàng )术(shù ),桓(huán )修(xiū )令(lìng )相(xiàng )帝(dì )当(dāng )得(dé )州(zhōu )不(bú ),叟(sǒu )曰(yuē ):“当(dāng )得(dé )边(biān )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。”退(tuì )而(ér )私(sī )于(yú )帝(dì )曰(yuē ):“君(jūn )相(xiàng )贵(guì )不(bú )可(kě )言(yán )。”帝(dì )笑(xiào )曰(yuē ):”若(ruò )中(zhōng ),当(dāng )相(xiàng )用(yòng )爲(wèi )司(sī )马(mǎ )。”至(zhì )是(shì ),叟(sǒu )诣(yì )帝(dì )曰(yuē ):“成(chéng )王(wáng )不(bú )负(fù )桐(tóng )叶(yè )之(zhī )信(xìn ),公(gōng )亦(yì )应(yīng )不(bú )忘(wàng )司(sī )马(mǎ )之(zhī )言(yán )。今(jīn )不(bú )敢(gǎn )希(xī )镇(zhèn )军(jūn )司(sī )马(mǎ ),愿(yuàn )得(dé )领(lǐng )军(jūn )佐(zuǒ )。”于(yú )是(shì )用(yòng )焉(yān )。

时(shí )诸(zhū )葛(gě )长(zhǎng )人(rén )失(shī )期(qī ),爲(wèi )刁(diāo )逵(kuí )执(zhí )送(sòng ),未(wèi )至(zhì )而(ér )玄(xuán )败(bài )。玄(xuán )经(jīng )寻(xún )阳(yáng ),江(jiāng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )郭(guō )昶(chǎng )之(zhī )爲(wèi )具(jù )乘(chéng )舆(yú )法(fǎ )物(wù )。初(chū ),荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )王(wáng )绥(suí )以(yǐ )江(jiāng )左(zuǒ )冠(guàn )族(zú ),又(yòu )桓(huán )氏(shì )之(zhī )甥(shēng ),素(sù )甚(shèn )陵(líng )帝(dì ),至(zhì )是(shì ),及(jí )其(qí )父(fù )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )愉(yú )有(yǒu )自(zì )疑(yí )志(zhì ),并(bìng )及(jí )诛(zhū )。

四(sì )月(yuè )戊(wù )子(zǐ ),奉(fèng )武(wǔ )陵(líng )王(wáng )遵(zūn )爲(wèi )大(dà )将(jiāng )军(jūn ),承(chéng )制(zhì ),大(dà )赦(shè ),惟(wéi )桓(huán )玄(xuán )一(yī )祖(zǔ )后(hòu )不(bú )免(miǎn )。桓(huán )玄(xuán )之(zhī )篡(cuàn ),王(wáng )谧(mì )佐(zuǒ )命(mìng ),手(shǒu )解(jiě )安(ān )帝(dì )玺(xǐ )绂(fú )。及(jí )义(yì )旗(qí )建(jiàn ),衆(zhōng )谓(wèi )谧(mì )宜(yí )诛(zhū ),惟(wéi )帝(dì )素(sù )德(dé )谧(mì ),保(bǎo )持(chí )之(zhī )。刘(liú )毅(yì )尝(cháng )因(yīn )朝(cháo )会(huì ),问(wèn )谧(mì )玺(xǐ )绂(fú )所(suǒ )在(zài ),谧(mì )益(yì )惧(jù )。及(jí )王(wáng )愉(yú )父(fù )子(zǐ )诛(zhū ),谧(mì )从(cóng )弟(dì )谌(chén )谓(wèi )谧(mì )曰(yuē ):“王(wáng )驹(jū )无(wú )罪(zuì )而(ér )诛(zhū ),此(cǐ )是(shì )翦(jiǎn )除(chú )胜(shèng )己(jǐ ),兄(xiōng )既(jì )桓(huán )氏(shì )党(dǎng )附(fù ),求(qiú )免(miǎn )得(dé )乎(hū )?”驹(jū ),愉(yú )小(xiǎo )字(zì )也(yě )。谧(mì )惧(jù ),奔(bēn )曲(qǔ )阿(ā )。帝(dì )笺(jiān )白(bái )大(dà )将(jiāng )军(jūn )迎(yíng )还(hái ),复(fù )其(qí )位(wèi )。

玄(xuán )挟(jiā )天(tiān )子(zǐ )走(zǒu )江(jiāng )陵(líng ),又(yòu )浮(fú )江(jiāng )东(dōng )下(xià ),与(yǔ )刘(liú )毅(yì )、何(hé )无(wú )忌(jì )、刘(liú )道(dào )规(guī )等(děng )遇(yù )于(yú )峥(zhēng )嵘(róng )洲(zhōu ),衆(zhōng )军(jūn )大(dà )破(pò )之(zhī )。玄(xuán )党(dǎng )殷(yīn )仲(zhòng )文(wén )奉(fèng )晋(jìn )二(èr )皇(huáng )后(hòu )还(hái )建(jiàn )邺(yè )。玄(xuán )复(fù )挟(jiā )天(tiān )子(zǐ )至(zhì )江(jiāng )陵(líng ),因(yīn )走(zǒu )南(nán )郡(jùn ),太(tài )守(shǒu )王(wáng )腾(téng )之(zhī )、荆(jīng )州(zhōu )别(bié )驾(jià )王(wáng )康(kāng )産(chǎn )奉(fèng )天(tiān )子(zǐ )入(rù )南(nán )郡(jùn )府(fǔ )。

初(chū ),益(yì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )毛(máo )璩(qú )遣(qiǎn )从(cóng )孙(sūn )佑(yòu )之(zhī )与(yǔ )参(cān )军(jūn )费(fèi )恬(tián )送(sòng )弟(dì )丧(sàng )下(xià )州(zhōu ),璩(qú )弟(dì )子(zǐ )修(xiū )之(zhī )时(shí )爲(wèi )玄(xuán )屯(tún )骑(qí )校(xiào )尉(wèi ),诱(yòu )玄(xuán )入(rù )蜀(shǔ ),至(zhì )枚(méi )回(huí )洲(zhōu ),恬(tián )与(yǔ )佑(yòu )之(zhī )迎(yíng )射(shè )之(zhī ),益(yì )州(zhōu )督(dū )护(hù )冯(féng )迁(qiān )斩(zhǎn )玄(xuán ),传(chuán )首(shǒu )建(jiàn )邺(yè )。玄(xuán )从(cóng )子(zǐ )振(zhèn )逃(táo )于(yú )华(huá )容(róng )之(zhī )涌(yǒng )中(zhōng ),招(zhāo )集(jí )逆(nì )党(dǎng ),袭(xí )江(jiāng )陵(líng )城(chéng ),腾(téng )之(zhī )、康(kāng )産(chǎn )皆(jiē )被(bèi )杀(shā )。桓(huán )谦(qiān )先(xiān )匿(nì )沮(jǔ )川(chuān ),亦(yì )聚(jù )衆(zhōng )应(yīng )振(zhèn )。爲(wèi )玄(xuán )举(jǔ )哀(āi ),立(lì )丧(sàng )庭(tíng )。谦(qiān )率(lǜ )衆(zhōng )官(guān )奉(fèng )玺(xǐ )绶(shòu )于(yú )安(ān )帝(dì )。刘(liú )毅(yì )、何(hé )无(wú )忌(jì )进(jìn )及(jí )桓(huán )振(zhèn )战(zhàn ),败(bài )绩(jì )于(yú )灵(líng )溪(xī )。

十(shí )月(yuè ),帝(dì )领(lǐng )青(qīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),甲(jiǎ )仗(zhàng )百(bǎi )人(rén )入(rù )殿(diàn )。

义(yì )熙(xī )元(yuán )年(nián )正(zhèng )月(yuè ),毅(yì )等(děng )至(zhì )江(jiāng )津(jīn ),破(pò )桓(huán )谦(qiān )、桓(huán )振(zhèn ),江(jiāng )陵(líng )平(píng )。三(sān )月(yuè )甲(jiǎ )午(wǔ ),晋(jìn )帝(dì )至(zhì )自(zì )江(jiāng )陵(líng )。庚(gēng )子(zǐ ),诏(zhào )进(jìn )帝(dì )侍(shì )中(zhōng )、车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )、都(dōu )督(dū )中(zhōng )外(wài )诸(zhū )军(jūn )、录(lù )尚(shàng )书(shū )事(shì )。帝(dì )固(gù )让(ràng ),旋(xuán )镇(zhèn )丹(dān )徒(tú )。九(jiǔ )月(yuè )乙(yǐ )巳(sì ),加(jiā )帝(dì )领(lǐng )兖(yǎn )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。

卢(lú )循(xún )浮(fú )海(hǎi )破(pò )广(guǎng )州(zhōu ),获(huò )刺(cì )史(shǐ )吴(wú )隐(yǐn )之(zhī ),即(jí )以(yǐ )循(xún )爲(wèi )广(guǎng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),以(yǐ )其(qí )党(dǎng )徐(xú )道(dào )覆(fù )爲(wèi )始(shǐ )兴(xìng )相(xiàng )。

二(èr )年(nián )三(sān )月(yuè ),进(jìn )帝(dì )督(dū )交(jiāo )、广(guǎng )二(èr )州(zhōu )。十(shí )月(yuè ),论(lùn )匡(kuāng )复(fù )勋(xūn ),封(fēng )帝(dì )豫(yù )章(zhāng )郡(jùn )公(gōng ),邑(yì )万(wàn )户(hù ),赐(cì )绢(juàn )三(sān )万(wàn )疋(yǎ )。其(qí )馀(yú )封(fēng )赏(shǎng )各(gè )有(yǒu )差(chà )。

三(sān )年(nián )十(shí )二(èr )月(yuè ),司(sī )徒(tú )、录(lù )尚(shàng )书(shū )、扬(yáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )王(wáng )谧(mì )薨(hōng )。

四(sì )年(nián )正(zhèng )月(yuè ),征(zhēng )帝(dì )入(rù )辅(fǔ ),授(shòu )侍(shì )中(zhōng )、车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )、开(kāi )府(fǔ )仪(yí )同(tóng )三(sān )司(sī )、扬(yáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )、录(lù )尚(shàng )书(shū )事(shì ),徐(xú )、兖(yǎn )二(èr )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )如(rú )故(gù )。表(biǎo )解(jiě )兖(yǎn )州(zhōu )。先(xiān )是(shì ),帝(dì )遣(qiǎn )冠(guàn )军(jūn )刘(liú )敬(jìng )宣(xuān )伐(fá )蜀(shǔ )贼(zéi )谯(qiáo )纵(zòng ),无(wú )功(gōng )而(ér )还(hái )。九(jiǔ )月(yuè ),帝(dì )以(yǐ )敬(jìng )宣(xuān )挫(cuò )退(tuì ),逊(xùn )位(wèi ),不(bú )许(xǔ )。十(shí )月(yuè ),乃(nǎi )降(jiàng )爲(wèi )中(zhōng )军(jūn )将(jiāng )军(jūn ),开(kāi )府(fǔ )如(rú )故(gù )。

五(wǔ )年(nián )二(èr )月(yuè ),僞(wéi )燕(yàn )主(zhǔ )慕(mù )容(róng )超(chāo )大(dà )掠(luě )淮(huái )北(běi )。三(sān )月(yuè ),帝(dì )抗(kàng )表(biǎo )北(běi )讨(tǎo ),以(yǐ )丹(dān )阳(yáng )尹(yǐn )孟(mèng )昶(chǎng )监(jiān )中(zhōng )军(jūn )留(liú )府(fǔ )事(shì )。乃(nǎi )浮(fú )淮(huái )入(rù )泗(sì ),五(wǔ )月(yuè ),至(zhì )下(xià )邳(pī ),留(liú )船(chuán ),步(bù )军(jūn )进(jìn )琅(láng )邪(xié ),所(suǒ )过(guò )筑(zhù )城(chéng )留(liú )守(shǒu )。

超(chāo )大(dà )将(jiāng )公(gōng )孙(sūn )五(wǔ )楼(lóu )请(qǐng )断(duàn )大(dà )岘(xiàn ),坚(jiān )壁(bì )清(qīng )野(yě )以(yǐ )待(dài ),超(chāo )不(bú )从(cóng )。初(chū )谋(móu )是(shì )役(yì ),议(yì )者(zhě )以(yǐ )爲(wèi )贼(zéi )若(ruò )严(yán )守(shǒu )大(dà )岘(xiàn ),军(jūn )无(wú )所(suǒ )资(zī ),何(hé )能(néng )自(zì )反(fǎn )?帝(dì )曰(yuē ):“不(bú )然(rán )。鲜(xiān )卑(bēi )性(xìng )贪(tān ),略(luè )不(bú )及(jí )远(yuǎn ),既(jì )幸(xìng )其(qí )胜(shèng ),且(qiě )爱(ài )其(qí )谷(gǔ ),必(bì )将(jiāng )引(yǐn )我(wǒ ),且(qiě )亦(yì )轻(qīng )战(zhàn )。师(shī )一(yī )入(rù )岘(xiàn ),吾(wú )何(hé )患(huàn )焉(yān )。”及(jí )入(rù )岘(xiàn ),帝(dì )举(jǔ )手(shǒu )指(zhǐ )天(tiān )曰(yuē ):“吾(wú )事(shì )济(jì )矣(yǐ )。”衆(zhōng )问(wèn )其(qí )故(gù ),帝(dì )曰(yuē ):“师(shī )既(jì )过(guò )险(xiǎn ),士(shì )有(yǒu )必(bì )死(sǐ )之(zhī )志(zhì ),馀(yú )粮(liáng )栖(qī )亩(mǔ ),军(jūn )无(wú )匮(kuì )乏(fá )之(zhī )忧(yōu ),胜(shèng )可(kě )必(bì )矣(yǐ )。”

六(liù )月(yuè ),超(chāo )留(liú )羸(léi )老(lǎo )守(shǒu )广(guǎng )固(gù ),使(shǐ )其(qí )广(guǎng )甯(níng )王(wáng )贺(hè )刺(cì )卢(lú )及(jí )公(gōng )孙(sūn )五(wǔ )楼(lóu )悉(xī )力(lì )据(jù )临(lín )朐(qú )。去(qù )城(chéng )四(sì )十(shí )里(lǐ )有(yǒu )巨(jù )蔑(miè )水(shuǐ ),超(chāo )告(gào )五(wǔ )楼(lóu )急(jí )据(jù )之(zhī )。比(bǐ )至(zhì ),爲(wèi )龙(lóng )骧(xiāng )将(jiāng )军(jūn )孟(mèng )龙(lóng )符(fú )所(suǒ )保(bǎo ),五(wǔ )楼(lóu )乃(nǎi )退(tuì )。

大(dà )军(jūn )分(fèn )车(chē )四(sì )千(qiān )两(liǎng )爲(wèi )二(èr )翼(yì ),方(fāng )轨(guǐ )徐(xú )行(háng ),车(chē )张(zhāng )幰(xiǎn ),御(yù )者(zhě )执(zhí )肖(xiāo ),以(yǐ )骑(qí )爲(wèi )游(yóu )军(jūn ),军(jūn )令(lìng )严(yán )肃(sù )。比(bǐ )及(jí )临(lín )朐(qú ),贼(zéi )骑(qí )交(jiāo )至(zhì ),帝(dì )命(mìng )兖(yǎn )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )刘(liú )藩(fān )、并(bìng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )刘(liú )道(dào )怜(lián )等(děng )陷(xiàn )其(qí )阵(zhèn )。日(rì )向(xiàng )昃(zè ),战(zhàn )犹(yóu )酣(hān ),帝(dì )用(yòng )参(cān )军(jūn )胡(hú )藩(fān )策(cè ),袭(xí )克(kè )临(lín )朐(qú ),贼(zéi )乃(nǎi )大(dà )奔(bēn )。超(chāo )遁(dùn )还(hái )广(guǎng )固(gù ),获(huò )其(qí )玉(yù )玺(xǐ )、豹(bào )尾(wěi )、辇(niǎn )等(děng ),送(sòng )于(yú )都(dōu )。丙(bǐng )子(zǐ ),克(kè )广(guǎng )固(gù )大(dà )城(chéng ),超(chāo )固(gù )其(qí )小(xiǎo )城(chéng )。乃(nǎi )设(shè )长(zhǎng )围(wéi )以(yǐ )守(shǒu )之(zhī ),馆(guǎn )谷(gǔ )于(yú )青(qīng )土(tǔ ),停(tíng )江(jiāng )、淮(huái )转(zhuǎn )输(shū )。

七(qī )月(yuè ),超(chāo )尚(shàng )书(shū )郎(láng )张(zhāng )纲(gāng )乞(qǐ )师(shī )于(yú )姚(yáo )兴(xìng ),自(zì )长(zhǎng )安(ān )反(fǎn ),泰(tài )山(shān )太(tài )守(shǒu )申(shēn )宣(xuān )执(zhí )送(sòng )之(zhī )。纲(gāng )有(yǒu )巧(qiǎo )思(sī ),先(xiān )是(shì ),帝(dì )修(xiū )攻(gōng )具(jù ),城(chéng )上(shàng )人(rén )曰(yuē ):“汝(rǔ )不(bú )得(dé )张(zhāng )纲(gāng ),何(hé )能(néng )爲(wèi )也(yě )。”及(jí )至(zhì ),升(shēng )诸(zhū )楼(lóu )车(chē )以(yǐ )示(shì )之(zhī ),城(chéng )内(nèi )莫(mò )不(bú )失(shī )色(sè )。超(chāo )既(jì )求(qiú )救(jiù )不(bú )获(huò ),纲(gāng )反(fǎn )见(jiàn )虏(lǔ ),乃(nǎi )求(qiú )称(chēng )藩(fān ),割(gē )大(dà )岘(xiàn )爲(wèi )界(jiè ),献(xiàn )马(mǎ )千(qiān )匹(pǐ ),不(bú )听(tīng )。时(shí )姚(yáo )兴(xìng )遣(qiǎn )使(shǐ ),声(shēng )言(yán )将(jiāng )涉(shè )淮(huái )左(zuǒ ),帝(dì )谓(wèi )曰(yuē ):“尔(ěr )报(bào )姚(yáo )兴(xìng ),我(wǒ )定(dìng )青(qīng )州(zhōu ),将(jiāng )过(guò )函(hán )谷(gǔ ),虏(lǔ )能(néng )自(zì )送(sòng ),今(jīn )其(qí )时(shí )矣(yǐ )。”录(lù )事(shì )参(cān )军(jūn )刘(liú )穆(mù )之(zhī )遽(jù )入(rù )曰(yuē ):“此(cǐ )言(yán )不(bú )足(zú )威(wēi )敌(dí ),容(róng )能(néng )怒(nù )彼(bǐ )。若(ruò )鲜(xiān )卑(bēi )未(wèi )拔(bá ),西(xī )羌(qiāng )又(yòu )至(zhì ),公(gōng )何(hé )以(yǐ )待(dài )之(zhī )?”帝(dì )乃(nǎi )笑(xiào )曰(yuē ):“此(cǐ )兵(bīng )机(jī )也(yě ),非(fēi )子(zǐ )所(suǒ )及(jí )。羌(qiāng )若(ruò )能(néng )救(jiù ),不(bú )有(yǒu )先(xiān )声(shēng ),是(shì )自(zì )强(qiáng )也(yě )。”

十(shí )月(yuè ),张(zhāng )纲(gāng )修(xiū )攻(gōng )具(jù )成(chéng ),设(shè )飞(fēi )楼(lóu )县(xiàn )梯(tī ),木(mù )幔(màn )板(bǎn )屋(wū ),冠(guàn )以(yǐ )牛(niú )皮(pí ),弓(gōng )矢(shǐ )无(wú )所(suǒ )用(yòng )之(zhī )。刘(liú )毅(yì )遣(qiǎn )上(shàng )党(dǎng )太(tài )守(shǒu )赵(zhào )恢(huī )以(yǐ )千(qiān )馀(yú )人(rén )来(lái )援(yuán ),帝(dì )夜(yè )潜(qián )遣(qiǎn )军(jūn )会(huì )之(zhī )。明(míng )旦(dàn ),恢(huī )衆(zhōng )五(wǔ )千(qiān ),方(fāng )道(dào )而(ér )进(jìn ),每(měi )晋(jìn )使(shǐ )将(jiāng )到(dào ),辄(zhé )复(fù )如(rú )之(zhī )。六(liù )年(nián )二(èr )月(yuè )丁(dīng )亥(hài ),屠(tú )广(guǎng )固(gù ),超(chāo )踰(yáo )城(chéng )走(zǒu ),追(zhuī )获(huò )之(zhī ),斩(zhǎn )于(yú )建(jiàn )康(kāng )市(shì )。杀(shā )其(qí )王(wáng )公(gōng )以(yǐ )下(xià ),纳(nà )生(shēng )口(kǒu )万(wàn )余(yú ),马(mǎ )二(èr )千(qiān )匹(pǐ )。

初(chū ),帝(dì )之(zhī )北(běi )也(yě ),徐(xú )道(dào )覆(fù )劝(quàn )卢(lú )循(xún )乘(chéng )虚(xū )而(ér )出(chū ),循(xún )不(bú )从(cóng ),道(dào )覆(fù )乃(nǎi )至(zhì )番(fān )禺(yú )说(shuō )循(xún )曰(yuē ):“今(jīn )日(rì )之(zhī )机(jī ),万(wàn )不(bú )可(kě )失(shī )。若(ruò )克(kè )京(jīng )都(dōu ),刘(liú )公(gōng )虽(suī )还(hái ),无(wú )能(néng )爲(wèi )也(yě )。”循(xún )从(cóng )之(zhī )。是(shì )月(yuè ),寇(kòu )南(nán )康(kāng )、庐(lú )陵(líng )、豫(yù )章(zhāng )诸(zhū )郡(jùn ),郡(jùn )守(shǒu )皆(jiē )奔(bēn )走(zǒu )。时(shí )帝(dì )将(jiāng )镇(zhèn )下(xià )邳(pī ),进(jìn )兵(bīng )河(hé )、洛(luò ),及(jí )征(zhēng )使(shǐ )至(zhì ),即(jí )日(rì )班(bān )师(shī )。镇(zhèn )南(nán )将(jiāng )军(jūn )何(hé )无(wú )忌(jì )与(yǔ )道(dào )覆(fù )战(zhàn ),败(bài )死(sǐ )于(yú )豫(yù )章(zhāng ),内(nèi )外(wài )震(zhèn )骇(hài ),朝(cháo )议(yì )欲(yù )奉(fèng )乘(chéng )舆(yú )北(běi )走(zǒu )。帝(dì )次(cì )山(shān )阳(yáng ),闻(wén )败(bài ),卷(juàn )甲(jiǎ )与(yǔ )数(shù )十(shí )人(rén )造(zào )江(jiāng )上(shàng )征(zhēng )问(wèn ),知(zhī )贼(zéi )尚(shàng )未(wèi )至(zhì )。

四(sì )月(yuè )癸(guǐ )未(wèi ),帝(dì )至(zhì )都(dōu )。刘(liú )毅(yì )自(zì )表(biǎo )南(nán )征(zhēng ),帝(dì )以(yǐ )贼(zéi )新(xīn )捷(jié )锋(fēng )锐(ruì ),须(xū )严(yán )军(jūn )偕(xié )进(jìn ),使(shǐ )刘(liú )藩(fān )止(zhǐ )之(zhī ),毅(yì )不(bú )从(cóng )。五(wǔ )月(yuè )壬(rén )午(wǔ ),卢(lú )循(xún )败(bài )毅(yì )于(yú )桑(sāng )落(luò )洲(zhōu )。及(jí )审(shěn )帝(dì )凯(kǎi )入(rù ),相(xiàng )视(shì )失(shī )色(sè ),欲(yù )还(hái )寻(xún )阳(yáng ),平(píng )江(jiāng )陵(líng ),据(jù )二(èr )州(zhōu )以(yǐ )抗(kàng )朝(cháo )廷(tíng )。道(dào )覆(fù )请(qǐng )乘(chéng )胜(shèng )遂(suí )下(xià ),争(zhēng )之(zhī )旬(xún )日(rì ),乃(nǎi )从(cóng )。

于(yú )时(shí )北(běi )师(shī )始(shǐ )还(hái ),伤(shāng )痍(yí )未(wèi )复(fù ),战(zhàn )士(shì )才(cái )数(shù )千(qiān ),贼(zéi )衆(zhōng )十(shí )余(yú )万(wàn ),舳(zhú )舻(lú )亘(gèn )千(qiān )里(lǐ )。孟(mèng )昶(chǎng )、诸(zhū )葛(gě )长(zhǎng )人(rén )惧(jù ),欲(yù )拥(yōng )天(tiān )子(zǐ )过(guò )江(jiāng ),帝(dì )曰(yuē ):“今(jīn )兵(bīng )士(shì )虽(suī )少(shǎo ),犹(yóu )足(zú )一(yī )战(zhàn ),若(ruò )其(qí )克(kè )济(jì ),臣(chén )主(zhǔ )同(tóng )休(xiū );如(rú )其(qí )不(bú )然(rán ),不(bú )复(fù )能(néng )草(cǎo )间(jiān )求(qiú )活(huó ),吾(wú )计(jì )决(jué )矣(yǐ )。”初(chū ),帝(dì )征(zhēng )慕(mù )容(róng )超(chāo ),惟(wéi )孟(mèng )昶(chǎng )劝(quàn )行(háng ),丙(bǐng )辰(chén ),昶(chǎng )乃(nǎi )表(biǎo )天(tiān )子(zǐ ),引(yǐn )罪(zuì ),仰(yǎng )药(yào )而(ér )死(sǐ )。

时(shí )议(yì )者(zhě )欲(yù )分(fèn )兵(bīng )屯(tún )守(shǒu )诸(zhū )津(jīn ),帝(dì )曰(yuē ):“贼(zéi )衆(zhōng )我(wǒ )寡(guǎ ),分(fèn )其(qí )兵(bīng )则(zé )人(rén )测(cè )虚(xū )实(shí ),一(yī )处(chù )失(shī )利(lì ),则(zé )沮(jǔ )三(sān )军(jūn )之(zhī )心(xīn ),若(ruò )聚(jù )衆(zhōng )石(shí )头(tóu ),则(zé )衆(zhōng )力(lì )不(bú )分(fèn )。”戊(wù )午(wǔ ),帝(dì )移(yí )镇(zhèn )石(shí )城(chéng )。乙(yǐ )丑(chǒu ),贼(zéi )大(dà )至(zhì ),帝(dì )曰(yuē ):“贼(zéi )若(ruò )新(xīn )亭(tíng )直(zhí )上(shàng ),且(qiě )将(jiāng )避(bì )之(zhī );若(ruò )回(huí )泊(bó )蔡(cài )洲(zhōu ),成(chéng )禽(qín )耳(ěr )。”徐(xú )道(dào )覆(fù )欲(yù )自(zì )新(xīn )亭(tíng )焚(fén )舟(zhōu )而(ér )战(zhàn ),循(xún )多(duō )疑(yí )少(shǎo )决(jué ),每(měi )求(qiú )万(wàn )全(quán ),乃(nǎi )泊(bó )蔡(cài )洲(zhōu )以(yǐ )待(dài )军(jūn )溃(kuì )。帝(dì )登(dēng )石(shí )头(tóu )以(yǐ )望(wàng ),见(jiàn )之(zhī ),悦(yuè )。庚(gēng )辰(chén ),贼(zéi )设(shè )伏(fú )于(yú )南(nán )岸(àn ),疑(yí )兵(bīng )向(xiàng )白(bái )石(shí )。帝(dì )率(lǜ )刘(liú )毅(yì )、诸(zhū )葛(gě )长(zhǎng )人(rén )北(běi )拒(jù )焉(yān ),留(liú )参(cān )军(jūn )徐(xú )赤(chì )特(tè )戍(shù )查(chá )浦(pǔ ),戒(jiè )令(lìng )勿(wù )战(zhàn )。帝(dì )既(jì )北(běi ),贼(zéi )焚(fén )查(chá )浦(pǔ )而(ér )至(zhì )张(zhāng )侯(hóu )桥(qiáo ),赤(chì )特(tè )与(yǔ )战(zhàn ),大(dà )败(bài ),贼(zéi )进(jìn )屯(tún )丹(dān )阳(yáng )郡(jùn )。帝(dì )驰(chí )还(hái )石(shí )头(tóu ),斩(zhǎn )徐(xú )赤(chì )特(tè )。解(jiě )甲(jiǎ )久(jiǔ )之(zhī ),乃(nǎi )出(chū )阵(zhèn )于(yú )南(nán )塘(táng )。七(qī )月(yuè )庚(gēng )申(shēn ),循(xún )自(zì )蔡(cài )洲(zhōu )退(tuì ),将(jiāng )还(hái )归(guī )寻(xún )阳(yáng ),帝(dì )遣(qiǎn )辅(fǔ )国(guó )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )仲(zhòng )德(dé )等(děng )追(zhuī )之(zhī )。使(shǐ )建(jiàn )威(wēi )将(jiāng )军(jūn )孙(sūn )处(chù )自(zì )海(hǎi )道(dào )袭(xí )番(fān )禺(yú ),戒(jiè )之(zhī )曰(yuē ):“我(wǒ )十(shí )二(èr )月(yuè )必(bì )破(pò )祅(yāo )寇(kòu ),卿(qīng )亦(yì )足(zú )至(zhì )番(fān )禺(yú ),先(xiān )倾(qīng )其(qí )巢(cháo )窟(kū )也(yě )。”

十(shí )月(yuè ),帝(dì )率(lǜ )舟(zhōu )师(shī )南(nán )伐(fá ),使(shǐ )刘(liú )毅(yì )监(jiān )太(tài )尉(wèi )留(liú )府(fǔ )。是(shì )月(yuè ),徐(xú )道(dào )覆(fù )寇(kòu )江(jiāng )陵(líng ),荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )刘(liú )道(dào )规(guī )大(dà )破(pò )之(zhī ),道(dào )覆(fù )走(zǒu )还(hái )湓(pén )口(kǒu )。十(shí )一(yī )月(yuè ),孙(sūn )处(chù )至(zhì )番(fān )禺(yú ),克(kè )其(qí )城(chéng ),卢(lú )循(xún )父(fù )嘏(gǔ )奔(bēn )始(shǐ )兴(xìng ),处(chù )抚(fǔ )其(qí )人(rén )以(yǐ )守(shǒu )。十(shí )二(èr )月(yuè )己(jǐ )卯(mǎo ),大(dà )军(jūn )次(cì )大(dà )雷(léi )。庚(gēng )辰(chén ),贼(zéi )方(fāng )江(jiāng )而(ér )下(xià ),帝(dì )躬(gōng )提(tí )幡(fān )鼓(gǔ ),命(mìng )衆(zhōng )军(jūn )齐(qí )力(lì )击(jī )之(zhī ),军(jūn )中(zhōng )多(duō )万(wàn )钧(jūn )神(shén )弩(nǔ ),所(suǒ )至(zhì )莫(mò )不(bú )摧(cuī )陷(xiàn )。帝(dì )自(zì )于(yú )中(zhōng )流(liú )蹙(cù )之(zhī ),因(yīn )风(fēng )水(shuǐ )之(zhī )势(shì ),贼(zéi )舰(jiàn )悉(xī )薄(báo )西(xī )岸(àn ),岸(àn )上(shàng )军(jūn )先(xiān )备(bèi )火(huǒ )具(jù )焚(fén )之(zhī ),大(dà )败(bài )。循(xún )还(hái )寻(xún )阳(yáng ),遂(suí )走(zǒu )豫(yù )章(zhāng ),悉(xī )力(lì )栅(shān )左(zuǒ )里(lǐ )。丙(bǐng )申(shēn ),大(dà )军(jūn )次(cì )左(zuǒ )里(lǐ ),将(jiāng )战(zhàn ),帝(dì )麾(huī )之(zhī ),麾(huī )竿(gān )折(shé ),幡(fān )沈(shěn )于(yú )水(shuǐ ),衆(zhōng )咸(xián )惧(jù ),帝(dì )笑(xiào )曰(yuē ):“昔(xī )覆(fù )舟(zhōu )之(zhī )役(yì )亦(yì )如(rú )此(cǐ ),今(jīn )胜(shèng )必(bì )矣(yǐ )。”攻(gōng )其(qí )栅(shān ),循(xún )单(dān )舸(gě )走(zǒu ),衆(zhōng )皆(jiē )降(jiàng )。师(shī )旋(xuán ),晋(jìn )帝(dì )遣(qiǎn )侍(shì )中(zhōng )黄(huáng )门(mén )劳(láo )师(shī )于(yú )行(háng )所(suǒ )。

七(qī )年(nián )正(zhèng )月(yuè )己(jǐ )未(wèi ),振(zhèn )旅(lǚ )而(ér )归(guī ),改(gǎi )授(shòu )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、扬(yáng )州(zhōu )牧(mù ),给(gěi )班(bān )剑(jiàn )二(èr )十(shí )人(rén ),本(běn )官(guān )并(bìng )如(rú )故(gù )。固(gù )辞(cí )。凡(fán )南(nán )北(běi )征(zhēng )伐(fá )战(zhàn )亡(wáng )者(zhě ),并(bìng )列(liè )上(shàng )赙(fù )赠(zèng ),尸(shī )丧(sàng )未(wèi )反(fǎn )者(zhě ),遣(qiǎn )主(zhǔ )帅(shuài )迎(yíng )接(jiē ),致(zhì )还(hái )本(běn )土(tǔ )。

二(èr )月(yuè ),卢(lú )循(xún )至(zhì )番(fān )禺(yú ),爲(wèi )孙(sūn )处(chù )所(suǒ )破(pò ),收(shōu )余(yú )衆(zhōng )南(nán )走(zǒu )。刘(liú )藩(fān )、孟(mèng )怀(huái )玉(yù )斩(zhǎn )徐(xú )道(dào )覆(fù )于(yú )始(shǐ )兴(xìng )。

自(zì )晋(jìn )中(zhōng )兴(xìng )以(yǐ )来(lái ),朝(cháo )纲(gāng )弛(chí )紊(wěn ),权(quán )门(mén )兼(jiān )并(bìng ),百(bǎi )姓(xìng )流(liú )离(lí ),不(bú )得(dé )保(bǎo )其(qí )産(chǎn )业(yè )。桓(huán )玄(xuán )颇(pō )欲(yù )厘(lí )改(gǎi ),竟(jìng )不(bú )能(néng )行(háng )。帝(dì )既(jì )作(zuò )辅(fǔ ),大(dà )示(shì )轨(guǐ )则(zé ),豪(háo )强(qiáng )肃(sù )然(rán ),远(yuǎn )近(jìn )禁(jìn )止(zhǐ )。至(zhì )是(shì ),会(huì )稽(jī )余(yú )姚(yáo )虞(yú )亮(liàng )复(fù )藏(cáng )匿(nì )亡(wáng )命(mìng )千(qiān )馀(yú )人(rén )。帝(dì )诛(zhū )亮(liàng ),免(miǎn )会(huì )稽(jī )内(nèi )史(shǐ )司(sī )马(mǎ )休(xiū )之(zhī )。

晋(jìn )帝(dì )又(yòu )申(shēn )前(qián )诏(zhào ),帝(dì )固(gù )辞(cí )。于(yú )是(shì )改(gǎi )授(shòu )太(tài )尉(wèi )、中(zhōng )书(shū )监(jiān ),乃(nǎi )受(shòu )命(mìng ),奉(fèng )送(sòng )黄(huáng )钺(yuè )。

交(jiāo )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )杜(dù )惠(huì )度(dù )斩(zhǎn )卢(lú )循(xún )父(fù )子(zǐ ),函(hán )七(qī )首(shǒu )送(sòng )都(dōu )。先(xiān )是(shì ),诸(zhū )州(zhōu )郡(jùn )所(suǒ )遣(qiǎn )秀(xiù )才(cái )、孝(xiào )廉(lián )多(duō )非(fēi )其(qí )人(rén ),帝(dì )乃(nǎi )表(biǎo )申(shēn )明(míng )旧(jiù )例(lì ),策(cè )试(shì )之(zhī )。

荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )刘(liú )道(dào )规(guī )疾(jí )患(huàn ),求(qiú )归(guī ),八(bā )年(nián )四(sì )月(yuè ),改(gǎi )授(shòu )豫(yù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),以(yǐ )豫(yù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )刘(liú )毅(yì )代(dài )之(zhī )。毅(yì )既(jì )有(yǒu )雄(xióng )才(cái )大(dà )志(zhì ),与(yǔ )帝(dì )俱(jù )兴(xìng )复(fù )晋(jìn )室(shì ),自(zì )谓(wèi )京(jīng )城(chéng )、广(guǎng )陵(líng )功(gōng )足(zú )相(xiàng )抗(kàng ),虽(suī )权(quán )事(shì )推(tuī )帝(dì ),而(ér )心(xīn )不(bú )服(fú )也(yě )。厚(hòu )自(zì )矜(jīn )许(xǔ ),朝(cháo )士(shì )素(sù )望(wàng )者(zhě )并(bìng )多(duō )归(guī )之(zhī ),与(yǔ )尚(shàng )书(shū )仆(pú )射(shè )谢(xiè )混(hún )、丹(dān )阳(yáng )尹(yǐn )郗(xī )僧(sēng )施(shī )并(bìng )深(shēn )相(xiàng )结(jié )。及(jí )镇(zhèn )江(jiāng )陵(líng ),豫(yù )州(zhōu )旧(jiù )府(fǔ )多(duō )割(gē )以(yǐ )自(zì )随(suí ),请(qǐng )僧(sēng )施(shī )爲(wèi )南(nán )蛮(mán )校(xiào )尉(wèi )。帝(dì )知(zhī )毅(yì )终(zhōng )爲(wèi )异(yì )端(duān ),心(xīn )密(mì )图(tú )之(zhī )。毅(yì )至(zhì )西(xī ),称(chēng )疾(jí )笃(dǔ ),表(biǎo )求(qiú )从(cóng )弟(dì )兖(yǎn )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )藩(fān )以(yǐ )爲(wèi )副(fù )贰(èr ),帝(dì )僞(wéi )许(xǔ )焉(yān )。九(jiǔ )月(yuè ),藩(fān )入(rù )朝(cháo ),帝(dì )命(mìng )收(shōu )藩(fān )及(jí )谢(xiè )混(hún ),并(bìng )赐(cì )死(sǐ )。自(zì )表(biǎo )讨(tǎo )毅(yì ),又(yòu )假(jiǎ )黄(huáng )钺(yuè ),率(lǜ )诸(zhū )军(jūn )西(xī )征(zhēng )。以(yǐ )前(qián )镇(zhèn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )司(sī )马(mǎ )休(xiū )之(zhī )爲(wèi )平(píng )西(xī )将(jiāng )军(jūn )、荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),兖(yǎn )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )道(dào )怜(lián )镇(zhèn )丹(dān )徒(tú ),豫(yù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )诸(zhū )葛(gě )长(zhǎng )人(rén )监(jiān )太(tài )尉(wèi )留(liú )府(fǔ )事(shì ),加(jiā )太(tài )尉(wèi )司(sī )马(mǎ )丹(dān )阳(yáng )尹(yǐn )刘(liú )穆(mù )之(zhī )建(jiàn )威(wēi )将(jiāng )军(jūn ),配(pèi )以(yǐ )实(shí )力(lì )。壬(rén )午(wǔ ),发(fā )建(jiàn )邺(yè ),遣(qiǎn )参(cān )军(jūn )王(wáng )镇(zhèn )恶(è )、龙(lóng )骧(xiāng )将(jiāng )军(jūn )蒯(kuǎi )恩(ēn )前(qián )袭(xí )江(jiāng )陵(líng ),克(kè )之(zhī ),毅(yì )及(jí )党(dǎng )与(yǔ )皆(jiē )伏(fú )诛(zhū )。

十(shí )一(yī )月(yuè ),帝(dì )至(zhì )江(jiāng )陵(líng ),分(fèn )荆(jīng )州(zhōu )十(shí )郡(jùn )爲(wèi )湘(xiāng )州(zhōu ),帝(dì )仍(réng )进(jìn )督(dū )焉(yān )。以(yǐ )西(xī )阳(yáng )太(tài )守(shǒu )朱(zhū )龄(líng )石(shí )爲(wèi )益(yì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),使(shǐ )伐(fá )蜀(shǔ )。晋(jìn )帝(dì )进(jìn )帝(dì )太(tài )傅(fù )、扬(yáng )州(zhōu )牧(mù ),加(jiā )羽(yǔ )葆(bǎo )、鼓(gǔ )吹(chuī ),班(bān )剑(jiàn )二(èr )十(shí )人(rén )。

九(jiǔ )年(nián )二(èr )月(yuè )乙(yǐ )丑(chǒu ),帝(dì )至(zhì )自(zì )江(jiāng )陵(líng )。初(chū ),诸(zhū )葛(gě )长(zhǎng )人(rén )贪(tān )淫(yín )骄(jiāo )横(héng ),帝(dì )每(měi )优(yōu )容(róng )之(zhī )。刘(liú )毅(yì )既(jì )诛(zhū ),长(zhǎng )人(rén )谓(wèi )所(suǒ )亲(qīn )曰(yuē ):“昔(xī )年(nián )醢(hǎi )彭(péng )越(yuè ),今(jīn )年(nián )杀(shā )韩(hán )信(xìn ),祸(huò )其(qí )至(zhì )矣(yǐ )。”将(jiāng )谋(móu )作(zuò )乱(luàn )。帝(dì )克(kè )期(qī )至(zhì )都(dōu ),而(ér )每(měi )淹(yān )留(liú )不(bú )进(jìn )。公(gōng )卿(qīng )以(yǐ )下(xià ),频(pín )日(rì )奉(fèng )候(hòu )于(yú )新(xīn )亭(tíng ),长(zhǎng )人(rén )亦(yì )骤(zhòu )出(chū )。既(jì )而(ér )帝(dì )轻(qīng )舟(zhōu )密(mì )至(zhì ),已(yǐ )还(hái )东(dōng )府(fǔ )矣(yǐ )。长(zhǎng )人(rén )到(dào )门(mén ),引(yǐn )前(qián ),却(què )人(rén )闲(xián )语(yǔ ),凡(fán )平(píng )生(shēng )言(yán )所(suǒ )不(bú )尽(jìn )者(zhě ),皆(jiē )与(yǔ )及(jí )之(zhī ),长(zhǎng )人(rén )甚(shèn )悦(yuè )。帝(dì )已(yǐ )密(mì )命(mìng )左(zuǒ )右(yòu )丁(dīng )旿(wǔ )自(zì )幔(màn )后(hòu )出(chū ),于(yú )坐(zuò )拉(lā )焉(yān ),死(sǐ )于(yú )床(chuáng )侧(cè )。舆(yú )尸(shī )付(fù )廷(tíng )尉(wèi ),并(bìng )诛(zhū )其(qí )弟(dì )黎(lí )人(rén )。旿(wǔ )骁(xiāo )勇(yǒng )有(yǒu )力(lì ),时(shí )人(rén )语(yǔ )曰(yuē ),“勿(wù )跋(bá )扈(hù ),付(fù )丁(dīng )旿(wǔ )”。

先(xiān )是(shì ),山(shān )湖(hú )川(chuān )泽(zé )皆(jiē )爲(wèi )豪(háo )强(qiáng )所(suǒ )夺(duó ),百(bǎi )姓(xìng )薪(xīn )采(cǎi )渔(yú )钓(diào ),皆(jiē )责(zé )税(shuì )直(zhí ),至(zhì )是(shì )禁(jìn )断(duàn )之(zhī )。时(shí )人(rén )居(jū )未(wèi )一(yī ),帝(dì )上(shàng )表(biǎo )定(dìng )制(zhì ),于(yú )是(shì )依(yī )界(jiè )土(tǔ )断(duàn ),惟(wéi )徐(xú )、兖(yǎn )、青(qīng )三(sān )州(zhōu )居(jū )晋(jìn )陵(líng )者(zhě )不(bú )在(zài )断(duàn )例(lì )。诸(zhū )流(liú )寓(yù )郡(jùn )县(xiàn ),多(duō )所(suǒ )并(bìng )省(shěng )。以(yǐ )帝(dì )领(lǐng )镇(zhèn )西(xī )将(jiāng )军(jūn )、豫(yù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。帝(dì )固(gù )让(ràng )太(tài )傅(fù )、扬(yáng )州(zhōu )牧(mù )及(jí )班(bān )剑(jiàn ),奉(fèng )还(hái )黄(huáng )钺(yuè )。

七(qī )月(yuè ),朱(zhū )龄(líng )石(shí )平(píng )蜀(shǔ ),斩(zhǎn )谯(qiáo )纵(zòng ),传(chuán )首(shǒu )建(jiàn )邺(yè )。

九(jiǔ )月(yuè ),晋(jìn )帝(dì )以(yǐ )帝(dì )平(píng )齐(qí )、定(dìng )卢(lú )循(xún )功(gōng ),封(fēng )帝(dì )次(cì )子(zǐ )义(yì )真(zhēn )爲(wèi )桂(guì )阳(yáng )县(xiàn )公(gōng );并(bìng )重(zhòng )申(shēn )前(qián )命(mìng ),授(shòu )帝(dì )太(tài )傅(fù )、扬(yáng )州(zhōu )牧(mù ),加(jiā )羽(yǔ )葆(bǎo )、鼓(gǔ )吹(chuī ),班(bān )剑(jiàn )二(èr )十(shí )人(rén )。将(jiāng )吏(lì )百(bǎi )僚(liáo )敦(dūn )劝(quàn ),乃(nǎi )受(shòu )羽(yǔ )葆(bǎo )、鼓(gǔ )吹(chuī )、班(bān )剑(jiàn ),馀(yú )固(gù )辞(cí )。

十(shí )年(nián ),息(xī )人(rén )简(jiǎn )役(yì ),筑(zhù )东(dōng )府(fǔ )城(chéng ),起(qǐ )府(fǔ )舍(shě )。

帝(dì )以(yǐ )荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )司(sī )马(mǎ )休(xiū )之(zhī )宗(zōng )室(shì )之(zhī )重(zhòng ),又(yòu )得(dé )江(jiāng )、汉(hàn )人(rén )心(xīn ),疑(yí )其(qí )有(yǒu )异(yì )志(zhì );而(ér )休(xiū )之(zhī )子(zǐ )谯(qiáo )王(wáng )文(wén )思(sī )在(zài )都(dōu ),招(zhāo )聚(jù )轻(qīng )侠(xiá ),帝(dì )执(zhí )送(sòng )休(xiū )之(zhī ),令(lìng )自(zì )爲(wèi )其(qí )所(suǒ )。休(xiū )之(zhī )表(biǎo )废(fèi )文(wén )思(sī ),并(bìng )与(yǔ )帝(dì )书(shū )陈(chén )谢(xiè )。

十(shí )一(yī )年(nián )正(zhèng )月(yuè ),帝(dì )收(shōu )休(xiū )之(zhī )子(zǐ )文(wén )宝(bǎo )、兄(xiōng )子(zǐ )文(wén )祖(zǔ ),并(bìng )赐(cì )死(sǐ ),率(lǜ )衆(zhōng )西(xī )讨(tǎo )。复(fù )假(jiǎ )黄(huáng )钺(yuè ),领(lǐng )荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。以(yǐ )中(zhōng )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )道(dào )怜(lián )监(jiān )留(liú )府(fǔ )事(shì )。休(xiū )之(zhī )上(shàng )表(biǎo )自(zì )陈(chén ),并(bìng )罪(zuì )状(zhuàng )帝(dì )。休(xiū )之(zhī )府(fǔ )录(lù )事(shì )参(cān )军(jūn )韩(hán )延(yán )之(zhī )有(yǒu )干(gàn )用(yòng )才(cái ),帝(dì )未(wèi )至(zhì )江(jiāng )陵(líng ),密(mì )书(shū )招(zhāo )之(zhī )。延(yán )之(zhī )报(bào )书(shū )曰(yuē ):“承(chéng )亲(qīn )率(lǜ )戎(róng )马(mǎ ),远(yuǎn )履(lǚ )西(xī )偏(piān ),阖(hé )境(jìng )士(shì )庶(shù ),莫(mò )不(bú )惶(huáng )骇(hài )。辱(rǔ )疏(shū ),知(zhī )以(yǐ )谯(qiáo )王(wáng )前(qián )事(shì ),良(liáng )增(zēng )叹(tàn )息(xī )。司(sī )马(mǎ )平(píng )西(xī )体(tǐ )国(guó )忠(zhōng )贞(zhēn ),款(kuǎn )怀(huái )待(dài )物(wù ),以(yǐ )公(gōng )有(yǒu )匡(kuāng )复(fù )之(zhī )勋(xūn ),家(jiā )国(guó )蒙(méng )赖(lài ),推(tuī )德(dé )委(wěi )诚(chéng ),每(měi )事(shì )询(xún )仰(yǎng )。谯(qiáo )王(wáng )往(wǎng )以(yǐ )微(wēi )事(shì )见(jiàn )劾(hé ),犹(yóu )自(zì )表(biǎo )逊(xùn )位(wèi );况(kuàng )以(yǐ )大(dà )过(guò )而(ér )当(dāng )默(mò )邪(xié )!来(lái )示(shì )云(yún ),‘处(chù )怀(huái )期(qī )物(wù ),自(zì )有(yǒu )由(yóu )来(lái )’。今(jīn )伐(fá )人(rén )之(zhī )君(jūn ),啖(dàn )人(rén )以(yǐ )利(lì ),真(zhēn )可(kě )谓(wèi )‘处(chù )怀(huái )期(qī )物(wù )’者(zhě )矣(yǐ )。刘(liú )藩(fān )死(sǐ )于(yú )阊(chāng )阖(hé )之(zhī )门(mén ),诸(zhū )葛(gě )毙(bì )于(yú )左(zuǒ )右(yòu )之(zhī )手(shǒu ),甘(gān )言(yán )诧(chà )方(fāng )伯(bó ),袭(xí )之(zhī )以(yǐ )轻(qīng )兵(bīng ),遂(suí )使(shǐ )席(xí )上(shàng )靡(mí )款(kuǎn )怀(huái )之(zhī )士(shì ),阃(kǔn )外(wài )无(wú )自(zì )信(xìn )诸(zhū )侯(hóu ),以(yǐ )爲(wèi )得(dé )算(suàn ),良(liáng )所(suǒ )耻(chǐ )也(yě )。吾(wú )虽(suī )鄙(bǐ )劣(liè ),尝(cháng )闻(wén )道(dào )于(yú )君(jūn )子(zǐ ),以(yǐ )平(píng )西(xī )之(zhī )至(zhì )德(dé ),宁(níng )可(kě )无(wú )授(shòu )命(mìng )之(zhī )臣(chén )乎(hū )?假(jiǎ )天(tiān )长(zhǎng )丧(sàng )乱(luàn ),九(jiǔ )流(liú )浑(hún )浊(zhuó ),当(dāng )与(yǔ )臧(zāng )洪(hóng )游(yóu )于(yú )地(dì )下(xià )。不(bú )复(fù )多(duō )云(yún )。”帝(dì )视(shì )书(shū )叹(tàn )息(xī ),以(yǐ )示(shì )将(jiāng )佐(zuǒ )曰(yuē ):“事(shì )人(rén )当(dāng )如(rú )此(cǐ )。”

三(sān )月(yuè ),军(jūn )次(cì )江(jiāng )陵(líng )。初(chū ),雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )鲁(lǔ )宗(zōng )之(zhī )负(fù )力(lì )好(hǎo )乱(luàn ),且(qiě )虑(lǜ )不(bú )爲(wèi )帝(dì )容(róng ),常(cháng )爲(wèi )谶(chèn )曰(yuē ):“鱼(yú )登(dēng )日(rì ),辅(fǔ )帝(dì )室(shì )。”与(yǔ )休(xiū )之(zhī )相(xiàng )结(jié )。至(zhì )是(shì ),率(lǜ )其(qí )子(zǐ )竟(jìng )陵(líng )太(tài )守(shǒu )轨(guǐ )会(huì )于(yú )江(jiāng )陵(líng )。帝(dì )济(jì )江(jiāng ),休(xiū )之(zhī )衆(zhōng )溃(kuì ),与(yǔ )轨(guǐ )等(děng )奔(bēn )襄(xiāng )阳(yáng ),江(jiāng )陵(líng )平(píng )。加(jiā )领(lǐng )南(nán )蛮(mán )校(xiào )尉(wèi )。将(jiāng )拜(bài )南(nán )蛮(mán ),遇(yù )四(sì )废(fèi )日(rì ),佐(zuǒ )史(shǐ )郑(zhèng )鲜(xiān )之(zhī )等(děng )白(bái )迁(qiān )日(rì ),不(bú )许(xǔ )。下(xià )书(shū )开(kāi )宽(kuān )大(dà )之(zhī )恩(ēn )。四(sì )月(yuè ),进(jìn )军(jūn )襄(xiāng )阳(yáng ),休(xiū )之(zhī )等(děng )奔(bēn )姚(yáo )兴(xìng )。晋(jìn )帝(dì )复(fù )申(shēn )前(qián )令(lìng ),授(shòu )太(tài )傅(fù )、扬(yáng )州(zhōu )牧(mù ),剑(jiàn )履(lǚ )上(shàng )殿(diàn ),入(rù )朝(cháo )不(bú )趋(qū ),赞(zàn )拜(bài )不(bú )名(míng ),加(jiā )前(qián )部(bù )羽(yǔ )葆(bǎo )、鼓(gǔ )吹(chuī ),置(zhì )左(zuǒ )右(yòu )长(zhǎng )史(shǐ )、司(sī )马(mǎ )、从(cóng )事(shì )中(zhōng )郎(láng )四(sì )人(rén ),封(fēng )第(dì )三(sān )子(zǐ )义(yì )隆(lóng )爲(wèi )北(běi )彭(péng )城(chéng )县(xiàn )公(gōng )。八(bā )月(yuè )甲(jiǎ )子(zǐ ),帝(dì )至(zhì )自(zì )江(jiāng )陵(líng ),奉(fèng )还(hái )黄(huáng )钺(yuè ),固(gù )辞(cí )太(tài )傅(fù )、州(zhōu )牧(mù )、前(qián )部(bù )羽(yǔ )葆(bǎo )、鼓(gǔ )吹(chuī ),其(qí )馀(yú )受(shòu )命(mìng )。

十(shí )二(èr )年(nián )正(zhèng )月(yuè ),晋(jìn )帝(dì )诏(zhào )帝(dì )依(yī )旧(jiù )辟(pì )士(shì ),加(jiā )领(lǐng )平(píng )北(běi )将(jiāng )军(jūn )、兖(yǎn )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),增(zēng )督(dū )南(nán )秦(qín ),凡(fán )二(èr )十(shí )二(èr )州(zhōu )。帝(dì )以(yǐ )平(píng )北(běi )文(wén )武(wǔ )寡(guǎ )少(shǎo ),不(bú )宜(yí )别(bié )置(zhì ),于(yú )是(shì )罢(bà )平(píng )北(běi )府(fǔ ),以(yǐ )并(bìng )大(dà )府(fǔ )。三(sān )月(yuè ),加(jiā )帝(dì )中(zhōng )外(wài )大(dà )都(dōu )督(dū )。

初(chū ),帝(dì )平(píng )齐(qí ),仍(réng )有(yǒu )定(dìng )关(guān )、洛(luò )意(yì ),遇(yù )卢(lú )循(xún )侵(qīn )逼(bī ),故(gù )寝(qǐn )。及(jí )荆(jīng )、雍(yōng )平(píng ),乃(nǎi )谋(móu )外(wài )略(luè )。会(huì )姚(yáo )兴(xìng )死(sǐ ),子(zǐ )泓(hóng )新(xīn )立(lì ),兄(xiōng )弟(dì )相(xiàng )杀(shā ),关(guān )中(zhōng )扰(rǎo )乱(luàn )。四(sì )月(yuè )乙(yǐ )丑(chǒu ),帝(dì )表(biǎo )伐(fá )关(guān )、洛(luò ),乃(nǎi )戒(jiè )严(yán )北(běi )讨(tǎo ),加(jiā )领(lǐng )征(zhēng )西(xī )将(jiāng )军(jūn )、司(sī )豫(yù )二(èr )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。以(yǐ )世(shì )子(zǐ )爲(wèi )徐(xú )、兖(yǎn )二(èr )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。帝(dì )欲(yù )以(yǐ )义(yì )声(shēng )怀(huái )远(yuǎn ),奉(fèng )琅(láng )邪(xié )王(wáng )北(běi )伐(fá )。五(wǔ )月(yuè ),庐(lú )江(jiāng )霍(huò )山(shān )崩(bēng ),获(huò )六(liù )锺(zhōng ),献(xiàn )之(zhī )天(tiān )子(zǐ )。癸(guǐ )巳(sì ),加(jiā )领(lǐng )北(běi )雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),前(qián )后(hòu )部(bù )羽(yǔ )葆(bǎo )、鼓(gǔ )吹(chuī ),增(zēng )班(bān )剑(jiàn )爲(wèi )四(sì )十(shí )人(rén )。八(bā )月(yuè )丁(dīng )巳(sì ),率(lǜ )大(dà )衆(zhōng )进(jìn )发(fā ),以(yǐ )世(shì )子(zǐ )爲(wèi )中(zhōng )军(jūn )将(jiāng )军(jūn ),监(jiān )太(tài )尉(wèi )留(liú )府(fǔ )事(shì ),尚(shàng )书(shū )右(yòu )仆(pú )射(shè )刘(liú )穆(mù )之(zhī )爲(wèi )左(zuǒ )仆(pú )射(shè ),领(lǐng )监(jiān )军(jūn )、中(zhōng )军(jūn )二(èr )府(fǔ )军(jūn )司(sī ),入(rù )居(jū )东(dōng )府(fǔ ),总(zǒng )摄(shè )内(nèi )外(wài )。九(jiǔ )月(yuè ),帝(dì )至(zhì )彭(péng )城(chéng ),加(jiā )领(lǐng )北(běi )徐(xú )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。十(shí )月(yuè ),衆(zhōng )军(jūn )至(zhì )洛(luò ),围(wéi )金(jīn )墉(yōng ),降(jiàng )之(zhī )。修(xiū )复(fù )晋(jìn )五(wǔ )陵(líng ),置(zhì )守(shǒu )卫(wèi )。

十(shí )二(èr )月(yuè )壬(rén )申(shēn ),晋(jìn )帝(dì )加(jiā )帝(dì )位(wèi )相(xiàng )国(guó )、总(zǒng )百(bǎi )揆(kuí )、扬(yáng )州(zhōu )牧(mù ),封(fēng )十(shí )郡(jùn )爲(wèi )宋(sòng )公(gōng ),备(bèi )九(jiǔ )锡(xī )之(zhī )礼(lǐ ),加(jiā )玺(xǐ )绂(fú )、远(yuǎn )游(yóu )冠(guàn )、绿(lǜ )綟(lì )绶(shòu ),位(wèi )在(zài )诸(zhū )侯(hóu )王(wáng )上(shàng )。策(cè )曰(yuē ):

朕(zhèn )以(yǐ )寡(guǎ )昧(mèi ),仰(yǎng )缵(zuǎn )洪(hóng )基(jī ),夷(yí )羿(yì )乘(chéng )衅(xìn ),荡(dàng )覆(fù )王(wáng )室(shì ),越(yuè )在(zài )南(nán )鄙(bǐ ),迁(qiān )于(yú )九(jiǔ )江(jiāng )。宗(zōng )祀(sì )绝(jué )飨(xiǎng ),人(rén )神(shén )无(wú )位(wèi ),提(tí )挈(qiè )群(qún )凶(xiōng ),寄(jì )命(mìng )江(jiāng )浦(pǔ ),则(zé )我(wǒ )祖(zǔ )宗(zōng )之(zhī )烈(liè ),奄(yǎn )坠(zhuì )于(yú )地(dì ),七(qī )百(bǎi )之(zhī )祚(zuò ),翦(jiǎn )焉(yān )既(jì )倾(qīng ),若(ruò )涉(shè )巨(jù )海(hǎi ),罔(wǎng )知(zhī )攸(yōu )济(jì )。天(tiān )未(wèi )绝(jué )晋(jìn ),诞(dàn )育(yù )英(yīng )辅(fǔ ),振(zhèn )厥(jué )弛(chí )维(wéi ),再(zài )造(zào )区(qū )宇(yǔ ),兴(xìng )亡(wáng )继(jì )绝(jué ),俾(bǐ )昏(hūn )作(zuò )明(míng ),元(yuán )勋(xūn )至(zhì )德(dé ),朕(zhèn )实(shí )攸(yōu )赖(lài )。

今(jīn )将(jiāng )授(shòu )公(gōng )典(diǎn )策(cè ),其(qí )敬(jìng )听(tīng )朕(zhèn )命(mìng ):乃(nǎi )者(zhě ),桓(huán )玄(xuán )肆(sì )僭(jiàn ),滔(tāo )天(tiān )泯(mǐn )夏(xià ),拔(bá )本(běn )塞(sāi )源(yuán ),颠(diān )蹶(juě )六(liù )位(wèi ),庶(shù )僚(liáo )俛(miǎn )眉(méi ),四(sì )方(fāng )莫(mò )恤(xù )。公(gōng )精(jīng )贯(guàn )朝(cháo )日(rì ),气(qì )陵(líng )虹(hóng )蜺(ní ),奋(fèn )其(qí )灵(líng )武(wǔ ),大(dà )歼(jiān )群(qún )慝(tè ),克(kè )复(fù )皇(huáng )邑(yì ),奉(fèng )歆(xīn )神(shén )只(zhī )。此(cǐ )公(gōng )之(zhī )大(dà )节(jiē )始(shǐ )于(yú )勤(qín )王(wáng )者(zhě )也(yě )。授(shòu )律(lǜ )群(qún )后(hòu ),泝(sù )流(liú )长(zhǎng )骛(wù ),薄(báo )伐(fá )峥(zhēng )嵘(róng ),献(xiàn )捷(jié )南(nán )郢(yǐng ),大(dà )憝(duì )折(shé )首(shǒu ),群(qún )逆(nì )毕(bì )夷(yí ),三(sān )光(guāng )旋(xuán )采(cǎi ),旧(jiù )物(wù )反(fǎn )正(zhèng )。此(cǐ )又(yòu )公(gōng )之(zhī )功(gōng )也(yě )。出(chū )藩(fān )入(rù )辅(fǔ ),弘(hóng )兹(zī )保(bǎo )弼(bì ),阜(fù )财(cái )利(lì )用(yòng ),繁(fán )殖(zhí )黎(lí )元(yuán ),编(biān )户(hù )岁(suì )滋(zī ),疆(jiāng )宇(yǔ )日(rì )啓(qǐ ),导(dǎo )德(dé )明(míng )刑(xíng ),四(sì )境(jìng )有(yǒu )截(jié )。此(cǐ )又(yòu )公(gōng )之(zhī )功(gōng )也(yě )。鲜(xiān )卑(bēi )负(fù )衆(zhōng ),僭(jiàn )盗(dào )三(sān )齐(qí ),介(jiè )恃(shì )遐(xiá )阻(zǔ ),仍(réng )爲(wèi )边(biān )害(hài ),公(gōng )搜(sōu )乘(chéng )秣(mò )马(mǎ ),敻(xiòng )入(rù )远(yuǎn )疆(jiāng ),冲(chōng )橹(lǔ )四(sì )临(lín ),万(wàn )雉(zhì )俱(jù )溃(kuì ),拓(tuò )土(tǔ )三(sān )千(qiān ),申(shēn )威(wēi )龙(lóng )漠(mò )。此(cǐ )又(yòu )公(gōng )之(zhī )功(gōng )也(yě )。卢(lú )循(xún )祅(yāo )凶(xiōng ),伺(sì )隙(xì )五(wǔ )岭(lǐng ),侵(qīn )覆(fù )江(jiāng )、豫(yù ),矢(shǐ )及(jí )王(wáng )城(chéng ),国(guó )议(yì )迁(qiān )都(dōu )之(zhī )规(guī ),家(jiā )献(xiàn )徙(xǐ )卜(bo )之(zhī )计(jì ),公(gōng )乘(chéng )辕(yuán )南(nán )济(jì ),义(yì )形(xíng )于(yú )色(sè ),运(yùn )奇(qí )摅(shū )略(luè ),英(yīng )谟(mó )不(bú )世(shì ),狡(jiǎo )寇(kòu )穷(qióng )衄(nǜ ),丧(sàng )旗(qí )宵(xiāo )遁(dùn ),俾(bǐ )我(wǒ )畿(jī )甸(diàn ),拯(zhěng )于(yú )将(jiāng )坠(zhuì )。此(cǐ )又(yòu )公(gōng )之(zhī )功(gōng )也(yě )。追(zhuī )奔(bēn )逐(zhú )北(běi ),扬(yáng )旍(jīng )江(jiāng )濆(pēn ),偏(piān )旅(lǚ )浮(fú )海(hǎi ),指(zhǐ )日(rì )遄(chuán )至(zhì ),番(fān )禺(yú )之(zhī )功(gōng ),俘(fú )级(jí )万(wàn )数(shù ),左(zuǒ )里(lǐ )之(zhī )捷(jié ),鸟(niǎo )散(sàn )鱼(yú )溃(kuì ),元(yuán )凶(xiōng )远(yuǎn )窜(cuàn ),传(chuán )首(shǒu )万(wàn )里(lǐ )。此(cǐ )又(yòu )公(gōng )之(zhī )功(gōng )也(yě )。刘(liú )毅(yì )叛(pàn )换(huàn ),负(fù )衅(xìn )西(xī )夏(xià ),陵(líng )上(shàng )罔(wǎng )主(zhǔ ),志(zhì )肆(sì )奸(jiān )暴(bào ),公(gōng )御(yù )轨(guǐ )以(yǐ )刑(xíng ),消(xiāo )之(zhī )不(bú )日(rì ),罪(zuì )人(rén )斯(sī )得(dé ),荆(jīng )、衡(héng )甯(níng )晏(yàn )。此(cǐ )又(yòu )公(gōng )之(zhī )功(gōng )也(yě )。谯(qiáo )纵(zòng )怙(hù )乱(luàn ),寇(kòu )窃(qiè )一(yī )隅(yú ),王(wáng )化(huà )阻(zǔ )阂(hé ),三(sān )巴(bā )沦(lún )溺(nì ),公(gōng )指(zhǐ )命(mìng )偏(piān )帅(shuài ),授(shòu )以(yǐ )良(liáng )图(tú ),陵(líng )波(bō )凭(píng )湍(tuān ),致(zhì )届(jiè )井(jǐng )络(luò ),僭(jiàn )竖(shù )伏(fú )鑕(zhì ),梁(liáng )、岷(mín )草(cǎo )偃(yǎn )。此(cǐ )又(yòu )公(gōng )之(zhī )功(gōng )也(yě )。马(mǎ )休(xiū )、鲁(lǔ )宗(zōng ),阻(zǔ )兵(bīng )内(nèi )侮(wǔ ),驱(qū )率(lǜ )二(èr )方(fāng ),连(lián )旗(qí )称(chēng )乱(luàn ),公(gōng )投(tóu )袂(mèi )星(xīng )言(yán ),研(yán )其(qí )上(shàng )略(luè ),江(jiāng )津(jīn )之(zhī )师(shī ),势(shì )踰(yáo )风(fēng )电(diàn ),回(huí )旆(pèi )沔(miǎn )川(chuān ),实(shí )繁(fán )震(zhèn )慑(shè ),二(èr )叛(pàn )奔(bēn )迸(bèng ),荆(jīng )、雍(yōng )来(lái )苏(sū )。此(cǐ )又(yòu )公(gōng )之(zhī )功(gōng )也(yě )。永(yǒng )嘉(jiā )不(bú )竞(jìng ),四(sì )夷(yí )擅(shàn )华(huá ),五(wǔ )都(dōu )倾(qīng )荡(dàng ),山(shān )陵(líng )幽(yōu )辱(rǔ ),祖(zǔ )宗(zōng )怀(huái )没(méi )世(shì )之(zhī )愤(fèn ),遗(yí )甿(máng )有(yǒu )匪(fěi )风(fēng )之(zhī )思(sī ),公(gōng )远(yuǎn )齐(qí )阿(ā )衡(héng )纳(nà )隍(huáng )之(zhī )仁(rén ),近(jìn )同(tóng )小(xiǎo )白(bái )灭(miè )亡(wáng )之(zhī )耻(chǐ ),鞠(jū )旅(lǚ )陈(chén )师(shī ),赫(hè )然(rán )大(dà )号(hào ),分(fèn )命(mìng )群(qún )帅(shuài ),北(běi )徇(xùn )司(sī )、兖(yǎn ),许(xǔ )、郑(zhèng )风(fēng )靡(mí ),巩(gǒng )、洛(luò )载(zǎi )清(qīng ),百(bǎi )年(nián )榛(zhēn )秽(huì ),一(yī )朝(cháo )扫(sǎo )涤(dí )。此(cǐ )又(yòu )公(gōng )之(zhī )功(gōng )也(yě )。

公(gōng )有(yǒu )康(kāng )宇(yǔ )内(nèi )之(zhī )勋(xūn ),重(zhòng )之(zhī )以(yǐ )明(míng )德(dé )。爰(yuán )初(chū )发(fā )迹(jì ),则(zé )奇(qí )谟(mó )冠(guàn )古(gǔ ),电(diàn )击(jī )强(qiáng )祅(yāo ),则(zé )锋(fēng )无(wú )前(qián )对(duì ),聿(yù )宁(níng )东(dōng )畿(jī ),大(dà )造(zào )黔(qián )首(shǒu )。若(ruò )乃(nǎi )草(cǎo )昧(mèi )经(jīng )纶(lún ),化(huà )融(róng )于(yú )岁(suì )计(jì ),扶(fú )危(wēi )静(jìng )乱(luàn ),道(dào )固(gù )于(yú )苞(bāo )桑(sāng )。蠲(juān )削(xuē )烦(fán )苛(kē ),较(jiào )若(ruò )画(huà )一(yī ),淳(chún )风(fēng )美(měi )化(huà ),盈(yíng )塞(sāi )区(qū )宇(yǔ )。是(shì )以(yǐ )绝(jué )域(yù )献(xiàn )琛(chēn ),遐(xiá )夷(yí )纳(nà )赆(jìn ),王(wáng )略(luè )所(suǒ )宣(xuān ),九(jiǔ )服(fú )率(lǜ )从(cóng )。虽(suī )文(wén )命(mìng )之(zhī )东(dōng )渐(jiàn )西(xī )被(bèi ),咎(jiù )繇(yáo )之(zhī )迈(mài )于(yú )种(zhǒng )德(dé ),何(hé )以(yǐ )尚(shàng )兹(zī )。朕(zhèn )闻(wén )先(xiān )王(wáng )之(zhī )宰(zǎi )世(shì )也(yě ),庸(yōng )勋(xūn )尊(zūn )贤(xián ),建(jiàn )侯(hóu )胙(zuò )土(tǔ ),褒(bāo )以(yǐ )宠(chǒng )章(zhāng ),崇(chóng )其(qí )徽(huī )物(wù ),所(suǒ )以(yǐ )协(xié )辅(fǔ )皇(huáng )室(shì ),永(yǒng )隆(lóng )藩(fān )屏(píng )。故(gù )曲(qǔ )阜(fù )光(guāng )啓(qǐ ),遂(suí )荒(huāng )徐(xú )宅(zhái ),营(yíng )丘(qiū )表(biǎo )海(hǎi ),四(sì )履(lǚ )有(yǒu )闻(wén )。其(qí )在(zài )襄(xiāng )王(wáng ),亦(yì )赖(lài )匡(kuāng )霸(bà ),又(yòu )命(mìng )晋(jìn )文(wén ),备(bèi )物(wù )光(guāng )赐(cì )。惟(wéi )公(gōng )道(dào )冠(guàn )前(qián )烈(liè ),勋(xūn )高(gāo )振(zhèn )古(gǔ ),而(ér )殊(shū )典(diǎn )未(wèi )饰(shì ),朕(zhèn )甚(shèn )懵(měng )焉(yān )!今(jīn )进(jìn )授(shòu )相(xiàng )国(guó ),以(yǐ )徐(xú )州(zhōu )之(zhī )彭(péng )城(chéng )沛(pèi )兰(lán )陵(líng )下(xià )邳(pī )淮(huái )阳(yáng )山(shān )阳(yáng )广(guǎng )陵(líng )、兖(yǎn )州(zhōu )之(zhī )高(gāo )平(píng )鲁(lǔ )泰(tài )山(shān )十(shí )郡(jùn )封(fēng )公(gōng )爲(wèi )宋(sòng )公(gōng ),锡(xī )兹(zī )玄(xuán )土(tǔ ),苴(jū )以(yǐ )白(bái )茅(máo ),爰(yuán )定(dìng )尔(ěr )居(jū ),用(yòng )建(jiàn )冢(zhǒng )社(shè )。昔(xī )晋(jìn )、郑(zhèng )啓(qǐ )藩(fān ),入(rù )作(zuò )卿(qīng )士(shì ),周(zhōu )、召(zhào )保(bǎo )傅(fù ),出(chū )总(zǒng )二(èr )南(nán ),内(nèi )外(wài )之(zhī )任(rèn ),公(gōng )实(shí )兼(jiān )之(zhī )。今(jīn )命(mìng )使(shǐ )持(chí )节(jiē )、兼(jiān )太(tài )尉(wèi )、尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )晋(jìn )宁(níng )县(xiàn )五(wǔ )等(děng )男(nán )湛(zhàn )授(shòu )相(xiàng )国(guó )印(yìn )绶(shòu ),宋(sòng )公(gōng )玺(xǐ )绂(fú ),使(shǐ )持(chí )节(jiē )、兼(jiān )司(sī )空(kōng )、散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )、尚(shàng )书(shū )阳(yáng )遂(suí )乡(xiāng )侯(hóu )泰(tài )授(shòu )宋(sòng )公(gōng )茅(máo )土(tǔ ),金(jīn )虎(hǔ )符(fú )第(dì )一(yī )至(zhì )第(dì )五(wǔ )左(zuǒ ),竹(zhú )使(shǐ )符(fú )第(dì )一(yī )至(zhì )第(dì )十(shí )左(zuǒ )。相(xiàng )国(guó )位(wèi )无(wú )不(bú )总(zǒng ),礼(lǐ )绝(jué )朝(cháo )班(bān ),居(jū )常(cháng )之(zhī )名(míng ),宜(yí )与(yǔ )事(shì )革(gé )。其(qí )以(yǐ )相(xiàng )国(guó )总(zǒng )百(bǎi )揆(kuí ),去(qù )录(lù )尚(shàng )书(shū )之(zhī )号(hào );上(shàng )送(sòng )所(suǒ )假(jiǎ )节(jiē )、侍(shì )中(zhōng )貂(diāo )蝉(chán )、中(zhōng )外(wài )都(dōu )督(dū )太(tài )傅(fù )太(tài )尉(wèi )印(yìn )绶(shòu )、豫(yù )章(zhāng )公(gōng )印(yìn )策(cè );进(jìn )扬(yáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )爲(wèi )牧(mù ),领(lǐng )征(zhēng )西(xī )将(jiāng )军(jūn )、司(sī )豫(yù )北(běi )徐(xú )雍(yōng )四(sì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )如(rú )故(gù )。

公(gōng )纪(jì )纲(gāng )礼(lǐ )度(dù ),万(wàn )国(guó )是(shì )式(shì ),乘(chéng )介(jiè )蹈(dǎo )方(fāng ),罔(wǎng )有(yǒu )迁(qiān )志(zhì ),是(shì )用(yòng )锡(xī )公(gōng )大(dà )路(lù )、戎(róng )路(lù )各(gè )一(yī ),玄(xuán )牡(mǔ )二(èr )驷(sì );公(gōng )抑(yì )末(mò )敦(dūn )本(běn ),务(wù )农(nóng )重(zhòng )积(jī ),采(cǎi )蘩(fán )实(shí )殷(yīn ),稼(jià )穑(sè )惟(wéi )阜(fù ),是(shì )用(yòng )锡(xī )公(gōng )衮(gǔn )冕(miǎn )之(zhī )服(fú ),赤(chì )舄(xì )副(fù )焉(yān );公(gōng )闲(xián )邪(xié )纳(nà )正(zhèng ),移(yí )风(fēng )改(gǎi )俗(sú ),陶(táo )钧(jūn )品(pǐn )物(wù ),如(rú )乐(lè )之(zhī )和(hé ),是(shì )用(yòng )锡(xī )公(gōng )轩(xuān )县(xiàn )之(zhī )乐(lè )、六(liù )佾(yì )之(zhī )舞(wǔ );公(gōng )宣(xuān )美(měi )王(wáng )化(huà ),导(dǎo )扬(yáng )休(xiū )风(fēng ),华(huá )夷(yí )企(qǐ )踵(zhǒng ),远(yuǎn )人(rén )胥(xū )萃(cuì ),是(shì )用(yòng )锡(xī )公(gōng )朱(zhū )户(hù )以(yǐ )居(jū );公(gōng )官(guān )方(fāng )任(rèn )能(néng ),网(wǎng )罗(luó )幽(yōu )滞(zhì ),九(jiǔ )臯(gāo )辞(cí )野(yě ),髦(máo )士(shì )盈(yíng )朝(cháo ),是(shì )用(yòng )锡(xī )公(gōng )纳(nà )陛(bì )以(yǐ )登(dēng );公(gōng )当(dāng )轴(zhóu )处(chù )中(zhōng ),率(lǜ )下(xià )以(yǐ )义(yì ),式(shì )遏(è )寇(kòu )雠(chóu ),涤(dí )除(chú )苛(kē )慝(tè ),是(shì )用(yòng )锡(xī )公(gōng )虎(hǔ )贲(bēn )之(zhī )士(shì )三(sān )百(bǎi )人(rén );公(gōng )明(míng )罚(fá )恤(xù )刑(xíng ),庶(shù )狱(yù )详(xiáng )允(yǔn ),放(fàng )命(mìng )干(gàn )纪(jì ),罔(wǎng )有(yǒu )攸(yōu )纵(zòng ),是(shì )用(yòng )锡(xī )公(gōng )鈇(fū )钺(yuè )各(gè )一(yī );公(gōng )龙(lóng )骧(xiāng )凤(fèng )矫(jiǎo ),咫(zhǐ )尺(chǐ )八(bā )紘(hóng ),括(kuò )囊(náng )四(sì )海(hǎi ),折(shé )冲(chōng )无(wú )外(wài ),是(shì )用(yòng )锡(xī )公(gōng )彤(tóng )弓(gōng )一(yī )、彤(tóng )矢(shǐ )百(bǎi ),玈(lú )弓(gōng )十(shí )、玈(lú )矢(shǐ )千(qiān );公(gōng )温(wēn )恭(gōng )孝(xiào )思(sī ),致(zhì )虔(qián )禋(yīn )祀(sì ),忠(zhōng )肃(sù )之(zhī )志(zhì ),仪(yí )刑(xíng )四(sì )方(fāng ),是(shì )用(yòng )锡(xī )公(gōng )秬(jù )鬯(chàng )一(yī )卣(yǒu ),圭(guī )瓒(zàn )副(fù )焉(yān )。宋(sòng )国(guó )置(zhì )丞(chéng )相(xiàng )以(yǐ )下(xià ),一(yī )遵(zūn )旧(jiù )仪(yí )。钦(qīn )哉(zāi ),其(qí )祗(zhī )服(fú )往(wǎng )命(mìng ),茂(mào )对(duì )天(tiān )休(xiū ),简(jiǎn )恤(xù )庶(shù )邦(bāng ),敬(jìng )敷(fū )显(xiǎn )德(dé ),以(yǐ )终(zhōng )我(wǒ )高(gāo )祖(zǔ )之(zhī )嘉(jiā )命(mìng )!置(zhì )宋(sòng )国(guó )侍(shì )中(zhōng )、黄(huáng )门(mén )侍(shì )郎(láng )、尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )丞(chéng ),即(jí )随(suí )大(dà )使(shǐ )奉(fèng )迎(yíng )。枹(bāo )罕(hǎn )虏(lǔ )乞(qǐ )伏(fú )炽(chì )盘(pán )遣(qiǎn )使(shǐ )谒(yè )帝(dì ),求(qiú )效(xiào )力(lì )讨(tǎo )姚(yáo )泓(hóng ),拜(bài )爲(wèi )平(píng )西(xī )将(jiāng )军(jūn )、河(hé )南(nán )公(gōng )。

十(shí )三(sān )年(nián )正(zhèng )月(yuè ),帝(dì )以(yǐ )舟(zhōu )师(shī )进(jìn )讨(tǎo ),留(liú )彭(péng )城(chéng )公(gōng )义(yì )隆(lóng )镇(zhèn )彭(péng )城(chéng )。军(jūn )次(cì )陈(chén )留(liú )城(chéng ),经(jīng )张(zhāng )良(liáng )庙(miào ),下(xià )令(lìng )以(yǐ )时(shí )修(xiū )饰(shì )栋(dòng )宇(yǔ )致(zhì )荐(jiàn )焉(yān )。晋(jìn )帝(dì )追(zhuī )赠(zèng )帝(dì )祖(zǔ )爲(wèi )太(tài )常(cháng ),父(fù )爲(wèi )特(tè )进(jìn )、左(zuǒ )光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū ),让(ràng )不(bú )受(shòu )。二(èr )月(yuè ),冠(guàn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )檀(tán )道(dào )济(jì )等(děng )军(jūn )次(cì )潼(tóng )关(guān )。三(sān )月(yuè )庚(gēng )辰(chén ),帝(dì )率(lǜ )大(dà )军(jūn )入(rù )河(hé )。五(wǔ )月(yuè ),帝(dì )至(zhì )洛(luò )阳(yáng ),谒(yè )晋(jìn )五(wǔ )陵(líng )。七(qī )月(yuè ),至(zhì )陕(shǎn ),龙(lóng )骧(xiāng )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )镇(zhèn )恶(è )舟(zhōu )师(shī )自(zì )河(hé )浮(fú )渭(wèi )。八(bā )月(yuè ),扶(fú )风(fēng )太(tài )守(shǒu )沈(shěn )田(tián )子(zǐ )大(dà )破(pò )姚(yáo )泓(hóng )军(jūn )于(yú )蓝(lán )田(tián ),王(wáng )镇(zhèn )恶(è )克(kè )长(zhǎng )安(ān ),禽(qín )姚(yáo )泓(hóng )。始(shǐ )义(yì )熙(xī )九(jiǔ )年(nián ),岁(suì )、镇(zhèn )、荧(yíng )惑(huò )、太(tài )白(bái )聚(jù )东(dōng )井(jǐng ),至(zhì )是(shì )而(ér )关(guān )中(zhōng )平(píng )。九(jiǔ )月(yuè ),帝(dì )至(zhì )长(zhǎng )安(ān )。长(zhǎng )安(ān )丰(fēng )稔(rěn ),帑(tǎng )藏(cáng )盈(yíng )积(jī ),帝(dì )先(xiān )收(shōu )其(qí )彜(yí )器(qì )、浑(hún )仪(yí )、土(tǔ )圭(guī )、记(jì )里(lǐ )鼓(gǔ )、指(zhǐ )南(nán )车(chē )及(jí )秦(qín )始(shǐ )皇(huáng )玉(yù )玺(xǐ )送(sòng )之(zhī )都(dōu );其(qí )馀(yú )珍(zhēn )宝(bǎo )珠(zhū )玉(yù ),悉(xī )以(yǐ )班(bān )赐(cì )将(jiāng )帅(shuài )。迁(qiān )姚(yáo )宗(zōng )于(yú )江(jiāng )南(nán ),送(sòng )泓(hóng )斩(zhǎn )于(yú )建(jiàn )康(kāng )市(shì )。谒(yè )汉(hàn )长(zhǎng )陵(líng ),大(dà )会(huì )文(wén )武(wǔ )于(yú )未(wèi )央(yāng )殿(diàn )。

十(shí )月(yuè ),晋(jìn )帝(dì )诏(zhào )进(jìn )宋(sòng )公(gōng )爵(jué )爲(wèi )王(wáng ),加(jiā )十(shí )郡(jùn )益(yì )宋(sòng )国(guó ),并(bìng )前(qián )爲(wèi )二(èr )十(shí )郡(jùn )。其(qí )相(xiàng )国(guó )、扬(yáng )州(zhōu )牧(mù )、领(lǐng )征(zhēng )西(xī )将(jiāng )军(jūn )、司(sī )豫(yù )北(běi )徐(xú )雍(yōng )四(sì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )如(rú )故(gù )。帝(dì )欲(yù )息(xī )驾(jià )长(zhǎng )安(ān ),经(jīng )略(luè )赵(zhào )、魏(wèi ),十(shí )一(yī )月(yuè ),前(qián )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )穆(mù )之(zhī )卒(zú ),乃(nǎi )归(guī )。十(shí )二(èr )月(yuè )庚(gēng )子(zǐ ),发(fā )自(zì )长(zhǎng )安(ān ),以(yǐ )桂(guì )阳(yáng )公(gōng )义(yì )真(zhēn )爲(wèi )雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),镇(zhèn )长(zhǎng )安(ān ),留(liú )腹(fù )心(xīn )将(jiāng )佐(zuǒ )以(yǐ )辅(fǔ )之(zhī )。

十(shí )四(sì )年(nián )正(zhèng )月(yuè )壬(rén )戌(xū ),帝(dì )至(zhì )彭(péng )城(chéng ),解(jiě )严(yán )息(xī )甲(jiǎ )。以(yǐ )辅(fǔ )国(guó )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )遵(zūn )考(kǎo )爲(wèi )并(bìng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),领(lǐng )河(hé )东(dōng )太(tài )守(shǒu ),镇(zhèn )蒲(pú )阪(bǎn )。帝(dì )解(jiě )司(sī )州(zhōu ),领(lǐng )徐(xú )、冀(jì )二(èr )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),固(gù )让(ràng )进(jìn )爵(jué )。时(shí )汉(hàn )中(zhōng )成(chéng )固(gù )县(xiàn )汉(hàn )水(shuǐ )崖(yá )际(jì )有(yǒu )异(yì )声(shēng )如(rú )雷(léi ),俄(é )顷(qǐng )岸(àn )崩(bēng ),有(yǒu )铜(tóng )锺(zhōng )十(shí )二(èr ),出(chū )自(zì )潜(qián )壤(rǎng )。巩(gǒng )县(xiàn )人(rén )宗(zōng )曜(yào )于(yú )其(qí )田(tián )所(suǒ )获(huò )嘉(jiā )禾(hé ),九(jiǔ )穗(suì )同(tóng )茎(jīng ),帝(dì )以(yǐ )献(xiàn ),晋(jìn )帝(dì )以(yǐ )归(guī )于(yú )我(wǒ )。帝(dì )冲(chōng )让(ràng ),乃(nǎi )止(zhǐ )。六(liù )月(yuè )丁(dīng )亥(hài ),受(shòu )相(xiàng )国(guó )宋(sòng )公(gōng )九(jiǔ )锡(xī )之(zhī )命(mìng ),下(xià )命(mìng )赦(shè )国(guó )内(nèi )殊(shū )死(sǐ )以(yǐ )下(xià )。诏(zhào )崇(chóng )豫(yù )章(zhāng )太(tài )夫(fū )人(rén )爲(wèi )宋(sòng )公(gōng )太(tài )妃(fēi ),世(shì )子(zǐ )爲(wèi )中(zhōng )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )副(fù )贰(èr ),相(xiàng )国(guó )府(fǔ )百(bǎi )官(guān )悉(xī )依(yī )天(tiān )朝(cháo )之(zhī )制(zhì )。又(yòu )诏(zhào )宋(sòng )国(guó )所(suǒ )封(fēng )十(shí )郡(jùn )之(zhī )外(wài ),悉(xī )得(dé )除(chú )用(yòng )。先(xiān )是(shì ),安(ān )西(xī )中(zhōng )兵(bīng )参(cān )军(jūn )沈(shěn )田(tián )子(zǐ )杀(shā )安(ān )西(xī )司(sī )马(mǎ )王(wáng )镇(zhèn )恶(è ),诸(zhū )将(jiāng )杀(shā )安(ān )西(xī )长(zhǎng )史(shǐ )王(wáng )修(xiū ),关(guān )中(zhōng )乱(luàn )。十(shí )月(yuè ),帝(dì )遣(qiǎn )右(yòu )将(jiāng )军(jūn )朱(zhū )龄(líng )石(shí )代(dài )安(ān )西(xī )将(jiāng )军(jūn )桂(guì )阳(yáng )公(gōng )义(yì )真(zhēn )爲(wèi )雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。义(yì )真(zhēn )还(hái ),爲(wèi )赫(hè )连(lián )勃(bó )勃(bó )所(suǒ )追(zhuī ),大(dà )败(bài ),仅(jǐn )以(yǐ )身(shēn )免(miǎn ),诸(zhū )将(jiāng )帅(shuài )及(jí )龄(líng )石(shí )并(bìng )没(méi )。

十(shí )二(èr )月(yuè ),晋(jìn )安(ān )帝(dì )崩(bēng ),大(dà )司(sī )马(mǎ )琅(láng )邪(xié )王(wáng )即(jí )帝(dì )位(wèi )。元(yuán )熙(xī )元(yuán )年(nián )正(zhèng )月(yuè ),晋(jìn )帝(dì )诏(zhào )征(zhēng )帝(dì )入(rù )辅(fǔ ),又(yòu )申(shēn )前(qián )令(lìng ),进(jìn )公(gōng )爵(jué )爲(wèi )王(wáng ),以(yǐ )徐(xú )州(zhōu )之(zhī )海(hǎi )陵(líng )北(běi )东(dōng )海(hǎi )北(běi )谯(qiáo )北(běi )梁(liáng )、豫(yù )州(zhōu )之(zhī )新(xīn )蔡(cài )、兖(yǎn )州(zhōu )之(zhī )北(běi )陈(chén )留(liú )、司(sī )州(zhōu )之(zhī )陈(chén )郡(jùn )汝(rǔ )南(nán )潁(yǐng )川(chuān )荥(yíng )阳(yáng )十(shí )郡(jùn ),增(zēng )宋(sòng )国(guó )。七(qī )月(yuè ),乃(nǎi )受(shòu )命(mìng )。赦(shè )国(guó )内(nèi )五(wǔ )岁(suì )刑(xíng )以(yǐ )下(xià ),迁(qiān )都(dōu )寿(shòu )阳(yáng )。九(jiǔ )月(yuè ),解(jiě )扬(yáng )州(zhōu )。十(shí )二(èr )月(yuè ),晋(jìn )帝(dì )命(mìng )帝(dì )冕(miǎn )十(shí )有(yǒu )二(èr )旒(liú ),建(jiàn )天(tiān )子(zǐ )旌(jīng )旗(qí ),出(chū )警(jǐng )入(rù )跸(bì ),乘(chéng )金(jīn )根(gēn )车(chē ),驾(jià )六(liù )马(mǎ ),备(bèi )五(wǔ )时(shí )副(fù )车(chē ),置(zhì )旄(máo )头(tóu )云(yún )罕(hǎn ),乐(lè )舞(wǔ )八(bā )佾(yì ),设(shè )锺(zhōng )虡(jù )宫(gōng )县(xiàn )。进(jìn )王(wáng )太(tài )妃(fēi )爲(wèi )太(tài )后(hòu ),王(wáng )妃(fēi )爲(wèi )王(wáng )后(hòu ),世(shì )子(zǐ )爲(wèi )太(tài )子(zǐ ),王(wáng )子(zǐ )、王(wáng )孙(sūn )爵(jué )命(mìng )之(zhī )号(hào ),一(yī )如(rú )旧(jiù )仪(yí )。二(èr )年(nián )正(zhèng )月(yuè ),帝(dì )表(biǎo )让(ràng )殊(shū )礼(lǐ )。竟(jìng )陵(líng )郡(jùn )江(jiāng )滨(bīn )自(zì )开(kāi ),出(chū )古(gǔ )铜(tóng )礼(lǐ )器(qì )十(shí )余(yú )枚(méi ),帝(dì )献(xiàn )之(zhī )晋(jìn )帝(dì ),让(ràng )不(bú )受(shòu ),于(yú )是(shì )归(guī )诸(zhū )瑞(ruì )物(wù ),藏(cáng )于(yú )相(xiàng )府(fǔ )。四(sì )月(yuè ),诏(zhào )遣(qiǎn )敦(dūn )劝(quàn ),兼(jiān )征(zhēng )帝(dì )入(rù )辅(fǔ )。六(liù )月(yuè )壬(rén )戌(xū ),帝(dì )至(zhì )都(dōu )。甲(jiǎ )寅(yín ),晋(jìn )帝(dì )禅(chán )位(wèi )于(yú )宋(sòng )。有(yǒu )司(sī )草(cǎo )诏(zhào )既(jì )成(chéng ),请(qǐng )书(shū )之(zhī ),天(tiān )子(zǐ )即(jí )便(biàn )操(cāo )笔(bǐ ),谓(wèi )左(zuǒ )右(yòu )曰(yuē ):“桓(huán )玄(xuán )之(zhī )时(shí ),天(tiān )命(mìng )已(yǐ )改(gǎi ),重(zhòng )爲(wèi )刘(liú )公(gōng )所(suǒ )延(yán ),将(jiāng )二(èr )十(shí )载(zǎi )。今(jīn )日(rì )之(zhī )事(shì ),本(běn )所(suǒ )甘(gān )心(xīn )。”甲(jiǎ )子(zǐ ),遣(qiǎn )使(shǐ )奉(fèng )策(cè )曰(yuē ):

咨(zī )尔(ěr )宋(sòng )王(wáng ),夫(fū )玄(xuán )古(gǔ )权(quán )舆(yú ),悠(yōu )哉(zāi )邈(miǎo )矣(yǐ ),其(qí )详(xiáng )靡(mí )得(dé )而(ér )闻(wén )。爰(yuán )自(zì )书(shū )契(qì ),降(jiàng )逮(dǎi )三(sān )、五(wǔ ),莫(mò )不(bú )以(yǐ )上(shàng )圣(shèng )君(jūn )四(sì )海(hǎi ),止(zhǐ )戈(gē )定(dìng )大(dà )业(yè )。然(rán )则(zé )帝(dì )王(wáng )者(zhě ),宰(zǎi )物(wù )之(zhī )通(tōng )器(qì ),君(jūn )道(dào )者(zhě ),天(tiān )下(xià )之(zhī )至(zhì )公(gōng )也(yě )。昔(xī )在(zài )上(shàng )叶(yè ),深(shēn )鉴(jiàn )兹(zī )道(dào ),是(shì )以(yǐ )天(tiān )禄(lù )既(jì )终(zhōng ),唐(táng )、虞(yú )弗(fú )得(dé )传(chuán )其(qí )嗣(sì ),符(fú )命(mìng )来(lái )格(gé ),舜(shùn )、禹(yǔ )不(bú )获(huò )全(quán )其(qí )谦(qiān )。所(suǒ )以(yǐ )经(jīng )纬(wěi )三(sān )才(cái ),澄(chéng )序(xù )彜(yí )化(huà ),作(zuò )范(fàn )振(zhèn )古(gǔ ),垂(chuí )风(fēng )万(wàn )叶(yè ),莫(mò )尚(shàng )于(yú )兹(zī )。自(zì )是(shì )厥(jué )后(hòu ),历(lì )代(dài )弥(mí )劭(shào )。汉(hàn )既(jì )嗣(sì )德(dé )于(yú )放(fàng )勋(xūn ),魏(wèi )亦(yì )方(fāng )轨(guǐ )于(yú )重(zhòng )华(huá ),谅(liàng )以(yǐ )协(xié )谋(móu )乎(hū )人(rén )鬼(guǐ ),而(ér )以(yǐ )百(bǎi )姓(xìng )爲(wèi )心(xīn )者(zhě )也(yě )。

昔(xī )我(wǒ )祖(zǔ )宗(zōng )钦(qīn )明(míng ),辰(chén )居(jū )其(qí )极(jí ),而(ér )明(míng )晦(huì )代(dài )序(xù ),盈(yíng )亏(kuī )有(yǒu )期(qī ),翦(jiǎn )商(shāng )兆(zhào )祸(huò ),非(fēi )惟(wéi )一(yī )世(shì ),曾(céng )是(shì )弗(fú )克(kè ),矧(shěn )伊(yī )在(zài )今(jīn ),天(tiān )之(zhī )所(suǒ )废(fèi ),有(yǒu )自(zì )来(lái )矣(yǐ )。惟(wéi )王(wáng )体(tǐ )上(shàng )圣(shèng )之(zhī )姿(zī ),包(bāo )二(èr )仪(yí )之(zhī )德(dé ),明(míng )齐(qí )日(rì )月(yuè ),道(dào )合(hé )四(sì )时(shí )。乃(nǎi )者(zhě ),社(shè )稷(jì )倾(qīng )覆(fù ),王(wáng )拯(zhěng )而(ér )存(cún )之(zhī ),中(zhōng )原(yuán )芜(wú )梗(gěng ),又(yòu )济(jì )而(ér )复(fù )之(zhī )。自(zì )负(fù )固(gù )不(bú )宾(bīn ),干(gàn )纪(jì )放(fàng )命(mìng ),肆(sì )逆(nì )滔(tāo )天(tiān ),窃(qiè )据(jù )万(wàn )里(lǐ ),靡(mí )不(bú )润(rùn )之(zhī )以(yǐ )风(fēng )雨(yǔ ),震(zhèn )之(zhī )以(yǐ )雷(léi )霆(tíng )。九(jiǔ )伐(fá )之(zhī )道(dào )既(jì )敷(fū ),八(bā )法(fǎ )之(zhī )化(huà )自(zì )理(lǐ ),岂(qǐ )伊(yī )博(bó )施(shī )于(yú )人(rén ),济(jì )斯(sī )黔(qián )庶(shù ),固(gù )已(yǐ )义(yì )洽(qià )四(sì )海(hǎi ),道(dào )盛(shèng )八(bā )荒(huāng )者(zhě )矣(yǐ )。至(zhì )于(yú )上(shàng )天(tiān )垂(chuí )象(xiàng ),四(sì )灵(líng )效(xiào )征(zhēng ),图(tú )谶(chèn )之(zhī )文(wén )既(jì )明(míng ),人(rén )神(shén )之(zhī )望(wàng )已(yǐ )改(gǎi ),百(bǎi )工(gōng )歌(gē )于(yú )朝(cháo ),庶(shù )人(rén )颂(sòng )乎(hū )野(yě ),亿(yì )兆(zhào )抃(biàn )踊(yǒng ),倾(qīng )伫(zhù )惟(wéi )新(xīn )。自(zì )非(fēi )百(bǎi )姓(xìng )乐(lè )推(tuī ),天(tiān )命(mìng )攸(yōu )集(jí ),岂(qǐ )伊(yī )在(zài )予(yǔ )所(suǒ )得(dé )独(dú )专(zhuān )。是(shì )用(yòng )仰(yǎng )祗(zhī )皇(huáng )灵(líng ),俯(fǔ )顺(shùn )群(qún )议(yì ),敬(jìng )禅(chán )神(shén )器(qì ),授(shòu )帝(dì )位(wèi )于(yú )尔(ěr )躬(gōng )。大(dà )祚(zuò )其(qí )穷(qióng ),天(tiān )禄(lù )永(yǒng )终(zhōng )。于(yú )戏(xì )!王(wáng )其(qí )允(yǔn )执(zhí )其(qí )中(zhōng ),敬(jìng )遵(zūn )典(diǎn )训(xùn ),副(fù )率(lǜ )土(tǔ )之(zhī )嘉(jiā )愿(yuàn ),恢(huī )洪(hóng )业(yè )于(yú )无(wú )穷(qióng ),时(shí )膺(yīng )休(xiū )佑(yòu ),以(yǐ )答(dá )三(sān )灵(líng )之(zhī )眷(juàn )望(wàng )。又(yòu )遣(qiǎn )使(shǐ )持(chí )节(jiē )、兼(jiān )太(tài )保(bǎo )、散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )、光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )谢(xiè )澹(dàn ),兼(jiān )太(tài )尉(wèi )、尚(shàng )书(shū )刘(liú )宣(xuān )范(fàn )奉(fèng )玺(xǐ )书(shū ),归(guī )皇(huáng )帝(dì )玺(xǐ )绶(shòu ),受(shòu )终(zhōng )之(zhī )礼(lǐ ),一(yī )如(rú )唐(táng )虞(yú )、汉(hàn )魏(wèi )故(gù )事(shì )。帝(dì )奉(fèng )表(biǎo )陈(chén )让(ràng ),晋(jìn )帝(dì )已(yǐ )逊(xùn )于(yú )琅(láng )邪(xié )王(wáng )第(dì ),表(biǎo )不(bú )获(huò )通(tōng )。于(yú )是(shì )陈(chén )留(liú )王(wáng )虔(qián )嗣(sì )等(děng )二(èr )百(bǎi )七(qī )十(shí )人(rén )及(jí )宋(sòng )台(tái )群(qún )臣(chén )并(bìng )上(shàng )表(biǎo )劝(quàn )进(jìn ),犹(yóu )不(bú )许(xǔ )。太(tài )史(shǐ )令(lìng )骆(luò )达(dá )陈(chén )天(tiān )文(wén )符(fú )应(yīng )曰(yuē ):“案(àn )晋(jìn )义(yì )熙(xī )元(yuán )年(nián )至(zhì )元(yuán )熙(xī )元(yuán )年(nián ),太(tài )白(bái )昼(zhòu )见(jiàn )经(jīng )天(tiān )凡(fán )七(qī ),占(zhàn )曰(yuē ):‘太(tài )白(bái )经(jīng )天(tiān ),人(rén )更(gèng )主(zhǔ ),异(yì )姓(xìng )兴(xìng )。’义(yì )熙(xī )七(qī )年(nián ),五(wǔ )虹(hóng )见(jiàn )于(yú )东(dōng )方(fāng ),占(zhàn )曰(yuē ):‘五(wǔ )虹(hóng )见(jiàn ),天(tiān )子(zǐ )黜(chù ),圣(shèng )人(rén )出(chū )。’九(jiǔ )年(nián ),镇(zhèn )星(xīng )、岁(suì )星(xīng )、太(tài )白(bái )、荧(yíng )惑(huò )聚(jù )于(yú )东(dōng )井(jǐng )。十(shí )三(sān )年(nián ),镇(zhèn )星(xīng )入(rù )太(tài )微(wēi )。占(zhàn )曰(yuē ):‘镇(zhèn )星(xīng )守(shǒu )太(tài )微(wēi ),有(yǒu )立(lì )王(wáng ),有(yǒu )徙(xǐ )王(wáng )。’元(yuán )熙(xī )元(yuán )年(nián )冬(dōng ),黑(hēi )龙(lóng )四(sì )登(dēng )于(yú )天(tiān ),易(yì )传(chuán )曰(yuē ):‘冬(dōng ),龙(lóng )见(jiàn ),天(tiān )子(zǐ )亡(wáng )社(shè )稷(jì ),大(dà )人(rén )受(shòu )命(mìng )。’冀(jì )州(zhōu )道(dào )人(rén )释(shì )法(fǎ )称(chēng )告(gào )其(qí )弟(dì )子(zǐ )曰(yuē ):‘嵩(sōng )神(shén )言(yán ),江(jiāng )东(dōng )有(yǒu )刘(liú )将(jiāng )军(jūn ),汉(hàn )家(jiā )苗(miáo )裔(yì ),当(dāng )受(shòu )天(tiān )命(mìng ),吾(wú )以(yǐ )璧(bì )三(sān )十(shí )二(èr )、镇(zhèn )金(jīn )一(yī )饼(bǐng )与(yǔ )之(zhī ),刘(liú )氏(shì )卜(bo )世(shì )之(zhī )数(shù )也(yě )。’汉(hàn )建(jiàn )武(wǔ )至(zhì )建(jiàn )安(ān )末(mò )一(yī )百(bǎi )九(jiǔ )十(shí )六(liù )年(nián )而(ér )禅(chán )魏(wèi ),魏(wèi )自(zì )黄(huáng )初(chū )至(zhì )咸(xián )熙(xī )末(mò )四(sì )十(shí )六(liù )年(nián )而(ér )禅(chán )晋(jìn ),晋(jìn )自(zì )泰(tài )始(shǐ )至(zhì )今(jīn )百(bǎi )五(wǔ )十(shí )六(liù )年(nián ),三(sān )代(dài )揖(yī )让(ràng ),咸(xián )穷(qióng )于(yú )六(liù )。又(yòu )汉(hàn )光(guāng )武(wǔ )社(shè )于(yú )南(nán )阳(yáng ),汉(hàn )末(mò )而(ér )其(qí )树(shù )死(sǐ ),刘(liú )备(bèi )有(yǒu )蜀(shǔ ),乃(nǎi )应(yīng )之(zhī )而(ér )兴(xìng );及(jí )晋(jìn )季(jì )年(nián ),旧(jiù )根(gēn )始(shǐ )萌(méng ),至(zhì )是(shì )而(ér )盛(shèng )矣(yǐ )。”若(ruò )此(cǐ )者(zhě )有(yǒu )数(shù )十(shí )条(tiáo )。群(qún )臣(chén )又(yòu )固(gù )请(qǐng ),乃(nǎi )从(cóng )之(zhī )。

永(yǒng )初(chū )元(yuán )年(nián )夏(xià )六(liù )月(yuè )丁(dīng )卯(mǎo ),皇(huáng )帝(dì )即(jí )位(wèi )于(yú )南(nán )郊(jiāo ),设(shè )坛(tán ),柴(chái )燎(liáo )告(gào )天(tiān )曰(yuē ):

皇(huáng )帝(dì )臣(chén )裕(yù )敢(gǎn )用(yòng )玄(xuán )牡(mǔ ),昭(zhāo )告(gào )于(yú )皇(huáng )皇(huáng )后(hòu )帝(dì ):

晋(jìn )以(yǐ )卜(bo )世(shì )告(gào )终(zhōng ),历(lì )数(shù )有(yǒu )归(guī ),钦(qīn )若(ruò )景(jǐng )运(yùn ),以(yǐ )命(mìng )于(yú )裕(yù )。夫(fū )树(shù )君(jūn )宰(zǎi )世(shì ),天(tiān )下(xià )爲(wèi )公(gōng ),德(dé )充(chōng )帝(dì )王(wáng ),乐(lè )推(tuī )攸(yōu )集(jí )。越(yuè )俶(chù )唐(táng )虞(yú ),降(jiàng )暨(jì )汉(hàn )魏(wèi ),靡(mí )不(bú )以(yǐ )上(shàng )哲(zhé )格(gé )文(wén )祖(zǔ ),元(yuán )勋(xūn )陟(zhì )帝(dì )位(wèi ),故(gù )能(néng )大(dà )拯(zhěng )黔(qián )首(shǒu ),垂(chuí )训(xùn )无(wú )穷(qióng )。晋(jìn )自(zì )东(dōng )迁(qiān ),四(sì )维(wéi )不(bú )振(zhèn ),宰(zǎi )辅(fǔ )焉(yān )依(yī ),爲(wèi )日(rì )已(yǐ )久(jiǔ )。难(nán )棘(jí )隆(lóng )安(ān ),祸(huò )成(chéng )元(yuán )兴(xìng ),遂(suí )至(zhì )帝(dì )主(zhǔ )迁(qiān )播(bō ),宗(zōng )祀(sì )堙(yīn )灭(miè )。裕(yù )虽(suī )地(dì )非(fēi )齐(qí )、晋(jìn ),衆(zhōng )无(wú )一(yī )旅(lǚ ),仰(yǎng )愤(fèn )时(shí )难(nán ),俯(fǔ )悼(dào )横(héng )流(liú ),投(tóu )袂(mèi )一(yī )起(qǐ ),则(zé )皇(huáng )祀(sì )克(kè )复(fù )。及(jí )危(wēi )而(ér )能(néng )持(chí ),颠(diān )而(ér )能(néng )扶(fú ),奸(jiān )宄(guǐ )具(jù )歼(jiān ),僭(jiàn )僞(wéi )亦(yì )灭(miè ),诚(chéng )兴(xìng )废(fèi )有(yǒu )期(qī ),否(fǒu )终(zhōng )有(yǒu )数(shù )。至(zhì )于(yú )大(dà )造(zào )晋(jìn )室(shì ),拨(bō )乱(luàn )济(jì )时(shí ),因(yīn )藉(jiè )时(shí )来(lái ),实(shí )尸(shī )其(qí )重(zhòng )。加(jiā )以(yǐ )殊(shū )俗(sú )慕(mù )义(yì ),重(zhòng )译(yì )来(lái )庭(tíng ),正(zhèng )朔(shuò )所(suǒ )暨(jì ),咸(xián )服(fú )声(shēng )教(jiāo )。至(zhì )乃(nǎi )三(sān )灵(líng )垂(chuí )象(xiàng ),山(shān )川(chuān )告(gào )祥(xiáng ),人(rén )神(shén )协(xié )祉(zhǐ ),岁(suì )月(yuè )滋(zī )着(zhe )。是(shì )以(yǐ )群(qún )公(gōng )卿(qīng )士(shì ),亿(yì )兆(zhào )夷(yí )人(rén ),佥(qiān )曰(yuē ):“皇(huáng )灵(líng )降(jiàng )鉴(jiàn )于(yú )上(shàng ),晋(jìn )朝(cháo )款(kuǎn )诚(chéng )于(yú )下(xià ),天(tiān )命(mìng )不(bú )可(kě )以(yǐ )久(jiǔ )淹(yān ),宸(chén )极(jí )不(bú )可(kě )以(yǐ )暂(zàn )旷(kuàng )。”遂(suí )逼(bī )群(qún )议(yì ),恭(gōng )兹(zī )大(dà )礼(lǐ )。猥(wěi )以(yǐ )寡(guǎ )德(dé ),托(tuō )于(yú )兆(zhào )人(rén )之(zhī )上(shàng ),虽(suī )仰(yǎng )畏(wèi )天(tiān )威(wēi ),略(luè )是(shì )小(xiǎo )节(jiē ),顾(gù )深(shēn )永(yǒng )怀(huái ),祗(zhī )惧(jù )若(ruò )霣(yǔn )。敬(jìng )简(jiǎn )元(yuán )日(rì ),升(shēng )坛(tán )受(shòu )禅(chán ),告(gào )类(lèi )上(shàng )帝(dì ),用(yòng )酬(chóu )万(wàn )国(guó )之(zhī )情(qíng ),克(kè )隆(lóng )天(tiān )保(bǎo ),永(yǒng )祚(zuò )于(yú )有(yǒu )宋(sòng )。惟(wéi )明(míng )灵(líng )是(shì )飨(xiǎng )!礼(lǐ )毕(bì ),备(bèi )法(fǎ )驾(jià ),幸(xìng )建(jiàn )康(kāng )宫(gōng ),临(lín )太(tài )极(jí )前(qián )殿(diàn ),大(dà )赦(shè ),改(gǎi )元(yuán )。赐(cì )人(rén )爵(jué )二(èr )级(jí )。鳏(guān )寡(guǎ )孤(gū )独(dú )不(bú )能(néng )自(zì )存(cún )者(zhě ),人(rén )谷(gǔ )五(wǔ )斛(hú ),逋(bū )租(zū )宿(xiǔ )责(zé )勿(wù )收(shōu )。其(qí )犯(fàn )乡(xiāng )论(lùn )清(qīng )议(yì ),赃(zāng )汙(yú )淫(yín )盗(dào ),一(yī )皆(jiē )荡(dàng )涤(dí )。长(zhǎng )徒(tú )之(zhī )身(shēn ),特(tè )皆(jiē )原(yuán )遣(qiǎn )。亡(wáng )官(guān )失(shī )爵(jué )、禁(jìn )锢(gù )夺(duó )劳(láo ),一(yī )依(yī )旧(jiù )准(zhǔn )。封(fēng )晋(jìn )帝(dì )爲(wèi )零(líng )陵(líng )王(wáng ),全(quán )食(shí )一(yī )郡(jùn ),载(zǎi )天(tiān )子(zǐ )旌(jīng )旗(qí ),乘(chéng )五(wǔ )时(shí )副(fù )车(chē ),行(háng )晋(jìn )正(zhèng )朔(shuò ),郊(jiāo )祀(sì )天(tiān )地(dì ),礼(lǐ )乐(lè )制(zhì )度(dù ),皆(jiē )用(yòng )晋(jìn )典(diǎn ),上(shàng )书(shū )不(bú )爲(wèi )表(biǎo ),答(dá )表(biǎo )不(bú )称(chēng )诏(zhào ),宫(gōng )于(yú )故(gù )秣(mò )陵(líng )。追(zhuī )尊(zūn )皇(huáng )考(kǎo )爲(wèi )孝(xiào )穆(mù )皇(huáng )帝(dì ),妣(bǐ )爲(wèi )穆(mù )皇(huáng )后(hòu ),尊(zūn )王(wáng )太(tài )后(hòu )爲(wèi )皇(huáng )太(tài )后(hòu )。诏(zhào )曰(yuē ):“夫(fū )微(wēi )禹(yǔ )之(zhī )感(gǎn ),叹(tàn )深(shēn )后(hòu )昆(kūn ),爱(ài )人(rén )怀(huái )树(shù ),犹(yóu )或(huò )勿(wù )翦(jiǎn )。虽(suī )在(zài )异(yì )代(dài ),义(yì )无(wú )废(fèi )绝(jué ),降(jiàng )杀(shā )之(zhī )仪(yí ),一(yī )依(yī )前(qián )典(diǎn )。可(kě )降(jiàng )始(shǐ )兴(xìng )公(gōng )爲(wèi )县(xiàn )公(gōng ),庐(lú )陵(líng )公(gōng )爲(wèi )柴(chái )桑(sāng )县(xiàn )公(gōng ),始(shǐ )安(ān )公(gōng )爲(wèi )荔(lì )浦(pǔ )县(xiàn )侯(hóu ),长(zhǎng )沙(shā )公(gōng )爲(wèi )醴(lǐ )陵(líng )县(xiàn )侯(hóu ),康(kāng )乐(lè )公(gōng )即(jí )降(jiàng )爲(wèi )县(xiàn )侯(hóu ),奉(fèng )王(wáng )导(dǎo )、谢(xiè )安(ān )、温(wēn )峤(qiáo )、陶(táo )侃(kǎn )、谢(xiè )玄(xuán )之(zhī )祀(sì ),其(qí )宣(xuān )力(lì )义(yì )熙(xī )者(zhě ),一(yī )仍(réng )本(běn )秩(zhì )。”

庚(gēng )午(wǔ ),以(yǐ )司(sī )空(kōng )道(dào )怜(lián )爲(wèi )太(tài )尉(wèi ),封(fēng )长(zhǎng )沙(shā )王(wáng ),立(lì )南(nán )郡(jùn )公(gōng )义(yì )庆(qìng )爲(wèi )临(lín )川(chuān )王(wáng )。又(yòu )诏(zhào )论(lùn )战(zhàn )亡(wáng )追(zhuī )赠(zèng )及(jí )酬(chóu )赏(shǎng )除(chú )复(fù )之(zhī )科(kē )。乙(yǐ )亥(hài ),封(fēng )皇(huáng )子(zǐ )桂(guì )阳(yáng )公(gōng )义(yì )真(zhēn )爲(wèi )庐(lú )陵(líng )王(wáng ),彭(péng )城(chéng )公(gōng )义(yì )隆(lóng )爲(wèi )宜(yí )都(dōu )王(wáng ),义(yì )康(kāng )爲(wèi )彭(péng )城(chéng )王(wáng )。丁(dīng )丑(chǒu ),使(shǐ )使(shǐ )巡(xún )行(háng )四(sì )方(fāng ),旌(jīng )贤(xián )举(jǔ )善(shàn ),问(wèn )人(rén )疾(jí )苦(kǔ ),狱(yù )讼(sòng )亏(kuī )滥(làn )、政(zhèng )刑(xíng )乖(guāi )愆(qiān )、伤(shāng )化(huà )扰(rǎo )俗(sú )、未(wèi )允(yǔn )人(rén )听(tīng )者(zhě ),皆(jiē )具(jù )以(yǐ )闻(wén )。戊(wù )寅(yín ),诏(zhào )增(zēng )百(bǎi )官(guān )奉(fèng )。己(jǐ )卯(mǎo ),改(gǎi )晋(jìn )泰(tài )始(shǐ )历(lì )爲(wèi )永(yǒng )初(chū )历(lì ),社(shè )以(yǐ )子(zǐ ),腊(là )以(yǐ )辰(chén )。

秋(qiū )七(qī )月(yuè )丁(dīng )亥(hài ),原(yuán )放(fàng )劫(jié )贼(zéi )馀(yú )口(kǒu )没(méi )在(zài )台(tái )府(fǔ )者(zhě ),诸(zhū )流(liú )徙(xǐ )之(zhī )家(jiā ),并(bìng )听(tīng )还(hái )本(běn )。又(yòu )以(yǐ )市(shì )税(shuì )繁(fán )苦(kǔ ),优(yōu )量(liàng )减(jiǎn )降(jiàng )。从(cóng )征(zhēng )关(guān )、洛(luò ),殒(yǔn )身(shēn )不(bú )反(fǎn )者(zhě ),赡(shàn )赐(cì )其(qí )家(jiā )。己(jǐ )丑(chǒu ),陈(chén )留(liú )王(wáng )曹(cáo )虔(qián )嗣(sì )薨(hōng )。辛(xīn )卯(mǎo ),复(fù )置(zhì )五(wǔ )校(xiào )三(sān )将(jiāng )官(guān ),增(zēng )殿(diàn )中(zhōng )将(jiāng )军(jūn )员(yuán )二(èr )十(shí )人(rén ),余(yú )在(zài )员(yuán )外(wài )。戊(wù )戌(xū ),征(zhēng )西(xī )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、开(kāi )府(fǔ )仪(yí )同(tóng )三(sān )司(sī )杨(yáng )盛(shèng )进(jìn )号(hào )车(chē )骑(qí )大(dà )将(jiāng )军(jūn )。甲(jiǎ )辰(chén ),镇(zhèn )西(xī )将(jiāng )军(jūn )李(lǐ )歆(xīn )进(jìn )号(hào )征(zhēng )西(xī )大(dà )将(jiāng )军(jūn ),平(píng )西(xī )将(jiāng )军(jūn )乞(qǐ )伏(fú )炽(chì )盘(pán )进(jìn )号(hào )安(ān )西(xī )大(dà )将(jiāng )军(jūn ),征(zhēng )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )高(gāo )句(jù )丽(lì )王(wáng )高(gāo )琏(liǎn )进(jìn )号(hào )征(zhēng )东(dōng )大(dà )将(jiāng )军(jūn ),镇(zhèn )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )百(bǎi )济(jì )王(wáng )扶(fú )馀(yú )映(yìng )进(jìn )号(hào )镇(zhèn )东(dōng )大(dà )将(jiāng )军(jūn )。置(zhì )东(dōng )宫(gōng )冗(rǒng )从(cóng )仆(pú )射(shè )、旅(lǚ )贲(bēn )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )官(guān )。戊(wù )申(shēn ),迁(qiān )神(shén )主(zhǔ )于(yú )太(tài )庙(miào ),车(chē )驾(jià )亲(qīn )奉(fèng )。壬(rén )子(zǐ ),诏(zhào )改(gǎi )权(quán )制(zhì ),率(lǜ )从(cóng )宽(kuān )简(jiǎn )。

八(bā )月(yuè )辛(xīn )酉(yǒu ),诏(zhào )旧(jiù )郡(jùn )县(xiàn )以(yǐ )北(běi )爲(wèi )名(míng )者(zhě )悉(xī )除(chú )之(zhī ),寓(yù )立(lì )于(yú )南(nán )者(zhě ),听(tīng )以(yǐ )南(nán )爲(wèi )号(hào )。戊(wù )辰(chén ),诏(zhào )曰(yuē ):“彭(péng )城(chéng )桑(sāng )梓(zǐ ),敦(dūn )本(běn )斯(sī )隆(lóng ),宜(yí )同(tóng )丰(fēng )、沛(pèi )。其(qí )沛(pèi )郡(jùn )、下(xià )邳(pī )各(gè )复(fù )租(zū )布(bù )三(sān )十(shí )年(nián )。”辛(xīn )未(wèi ),追(zhuī )諡(shì )妃(fēi )臧(zāng )氏(shì )爲(wèi )敬(jìng )皇(huáng )后(hòu ),陵(líng )曰(yuē )永(yǒng )宁(níng )。癸(guǐ )酉(yǒu ),立(lì )王(wáng )太(tài )子(zǐ )义(yì )符(fú )爲(wèi )皇(huáng )太(tài )子(zǐ )。乙(yǐ )亥(hài ),赦(shè )见(jiàn )罪(zuì )人(rén )。闰(rùn )月(yuè )壬(rén )午(wǔ ),置(zhì )晋(jìn )帝(dì )诸(zhū )陵(líng )守(shǒu )卫(wèi ),其(qí )名(míng )贤(xián )先(xiān )哲(zhé ),详(xiáng )加(jiā )洒(sǎ )扫(sǎo )。丁(dīng )酉(yǒu ),林(lín )邑(yì )国(guó )遣(qiǎn )使(shǐ )朝(cháo )贡(gòng )。

九(jiǔ )月(yuè )壬(rén )子(zǐ ),置(zhì )东(dōng )宫(gōng )殿(diàn )中(zhōng )将(jiāng )军(jūn )十(shí )人(rén ),员(yuán )外(wài )二(èr )十(shí )人(rén )。壬(rén )申(shēn ),置(zhì )都(dōu )官(guān )尚(shàng )书(shū )。

是(shì )岁(suì ),魏(wèi )明(míng )元(yuán )皇(huáng )帝(dì )泰(tài )常(cháng )五(wǔ )年(nián )。西(xī )凉(liáng )亡(wáng )。

二(èr )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )辛(xīn )酉(yǒu ),祀(sì )南(nán )郊(jiāo ),大(dà )赦(shè )。丙(bǐng )寅(yín ),断(duàn )金(jīn )银(yín )涂(tú )。以(yǐ )扬(yáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )庐(lú )陵(líng )王(wáng )义(yì )真(zhēn )爲(wèi )司(sī )徒(tú ),以(yǐ )尚(shàng )书(shū )仆(pú )射(shè )徐(xú )羡(xiàn )之(zhī )爲(wèi )尚(shàng )书(shū )令(lìng )、扬(yáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。己(jǐ )卯(mǎo ),禁(jìn )丧(sàng )事(shì )用(yòng )铜(tóng )钉(dìng )。罢(bà )会(huì )稽(jī )郡(jùn )府(fǔ )。

二(èr )月(yuè )己(jǐ )丑(chǒu ),策(cè )试(shì )州(zhōu )郡(jùn )秀(xiù )、孝(xiào )于(yú )延(yán )贤(xián )堂(táng )。倭(wō )国(guó )遣(qiǎn )使(shǐ )朝(cháo )贡(gòng )。三(sān )月(yuè )乙(yǐ )丑(chǒu ),初(chū )限(xiàn )荆(jīng )州(zhōu )府(fǔ )置(zhì )将(jiāng )不(bú )得(dé )过(guò )二(èr )千(qiān )人(rén ),吏(lì )不(bú )得(dé )过(guò )一(yī )万(wàn )人(rén )。州(zhōu )置(zhì )将(jiāng )不(bú )得(dé )过(guò )五(wǔ )百(bǎi )人(rén ),吏(lì )不(bú )得(dé )过(guò )五(wǔ )千(qiān )人(rén )。兵(bīng )士(shì )不(bú )在(zài )此(cǐ )限(xiàn )。夏(xià )四(sì )月(yuè )己(jǐ )卯(mǎo ),初(chū )禁(jìn )淫(yín )祀(sì ),除(chú )诸(zhū )房(fáng )庙(miào )。其(qí )先(xiān )贤(xián )以(yǐ )勋(xūn )德(dé )立(lì )祠(cí )者(zhě ),不(bú )在(zài )此(cǐ )例(lì )。戊(wù )申(shēn ),听(tīng )讼(sòng )于(yú )华(huá )林(lín )园(yuán )。

五(wǔ )月(yuè )己(jǐ )酉(yǒu ),置(zhì )东(dōng )宫(gōng )屯(tún )骑(qí )、步(bù )兵(bīng )、翊(yì )军(jūn )三(sān )校(xiào )尉(wèi )官(guān )。

秋(qiū )七(qī )月(yuè )己(jǐ )巳(sì ),地(dì )震(zhèn )。

九(jiǔ )月(yuè )己(jǐ )丑(chǒu ),零(líng )陵(líng )王(wáng )殂(cú ),宋(sòng )志(zhì )也(yě )。车(chē )驾(jià )率(lǜ )百(bǎi )僚(liáo )临(lín )于(yú )朝(cháo )堂(táng )三(sān )日(rì ),如(rú )魏(wèi )明(míng )帝(dì )服(fú )山(shān )阳(yáng )公(gōng )故(gù )事(shì )。使(shǐ )兼(jiān )太(tài )尉(wèi )持(chí )节(jiē )护(hù )丧(sàng )事(shì ),葬(zàng )以(yǐ )晋(jìn )礼(lǐ )。冬(dōng )十(shí )月(yuè )己(jǐ )亥(hài ),以(yǐ )凉(liáng )州(zhōu )胡(hú )帅(shuài )大(dà )沮(jǔ )渠(qú )蒙(méng )逊(xùn )爲(wèi )镇(zhèn )军(jūn )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、开(kāi )府(fǔ )仪(yí )同(tóng )三(sān )司(sī )、凉(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。

十(shí )一(yī )月(yuè )辛(xīn )亥(hài ),葬(zàng )晋(jìn )恭(gōng )皇(huáng )帝(dì )于(yú )冲(chōng )平(píng )陵(líng ),车(chē )驾(jià )率(lǜ )百(bǎi )官(guān )瞻(zhān )送(sòng )。三(sān )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )甲(jiǎ )辰(chén )朔(shuò ),诏(zhào )刑(xíng )罚(fá )无(wú )轻(qīng )重(zhòng )悉(xī )原(yuán )之(zhī )。癸(guǐ )丑(chǒu ),以(yǐ )尚(shàng )书(shū )令(lìng )扬(yáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )徐(xú )羡(xiàn )之(zhī )爲(wèi )司(sī )空(kōng )、录(lù )尚(shàng )书(shū )事(shì ),刺(cì )史(shǐ )如(rú )故(gù )。进(jìn )江(jiāng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )王(wáng )弘(hóng )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )、开(kāi )府(fǔ )仪(yí )同(tóng )三(sān )司(sī )。以(yǐ )太(tài )子(zǐ )詹(zhān )事(shì )傅(fù )亮(liàng )爲(wèi )尚(shàng )书(shū )仆(pú )射(shè )。二(èr )月(yuè )丙(bǐng )戌(xū ),有(yǒu )星(xīng )孛(bó )于(yú )虚(xū )、危(wēi )。

三(sān )月(yuè ),上(shàng )不(bú )豫(yù ),太(tài )尉(wèi )长(zhǎng )沙(shā )王(wáng )道(dào )怜(lián )、司(sī )空(kōng )徐(xú )羡(xiàn )之(zhī )、尚(shàng )书(shū )仆(pú )射(shè )傅(fù )亮(liàng )、领(lǐng )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )谢(xiè )晦(huì )、护(hù )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )檀(tán )道(dào )济(jì )并(bìng )入(rù )侍(shì )医(yī )药(yào )。群(qún )臣(chén )请(qǐng )祈(qí )祷(dǎo )神(shén )只(zhī ),上(shàng )不(bú )许(xǔ ),惟(wéi )使(shǐ )侍(shì )中(zhōng )谢(xiè )方(fāng )明(míng )以(yǐ )疾(jí )告(gào )庙(miào )而(ér )已(yǐ )。丁(dīng )未(wèi ),以(yǐ )庐(lú )陵(líng )王(wáng )义(yì )真(zhēn )爲(wèi )侍(shì )中(zhōng )、车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )、开(kāi )府(fǔ )仪(yí )同(tóng )三(sān )司(sī )、南(nán )豫(yù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。己(jǐ )未(wèi ),上(shàng )疾(jí )瘳(chōu ),大(dà )赦(shè )。

夏(xià )四(sì )月(yuè )乙(yǐ )亥(hài ),封(fēng )仇(chóu )池(chí )公(gōng )杨(yáng )盛(shèng )爲(wèi )武(wǔ )都(dōu )郡(jùn )王(wáng )。

五(wǔ )月(yuè ),上(shàng )疾(jí )甚(shèn ),召(zhào )太(tài )子(zǐ ),戒(jiè )之(zhī )曰(yuē ):“檀(tán )道(dào )济(jì )虽(suī )有(yǒu )干(gàn )略(luè ),而(ér )无(wú )远(yuǎn )志(zhì ),非(fēi )如(rú )兄(xiōng )韶(sháo )有(yǒu )难(nán )御(yù )之(zhī )气(qì )。徐(xú )羡(xiàn )之(zhī )、傅(fù )亮(liàng )当(dāng )无(wú )异(yì )图(tú )。谢(xiè )晦(huì )屡(lǚ )从(cóng )征(zhēng )伐(fá ),颇(pō )识(shí )机(jī )变(biàn ),若(ruò )有(yǒu )异(yì ),必(bì )此(cǐ )人(rén )也(yě )。小(xiǎo )却(què ),可(kě )以(yǐ )会(huì )稽(jī )、江(jiāng )州(zhōu )处(chù )之(zhī )。”又(yòu )爲(wèi )手(shǒu )诏(zhào ):“朝(cháo )廷(tíng )不(bú )须(xū )复(fù )有(yǒu )别(bié )府(fǔ ),宰(zǎi )相(xiàng )带(dài )扬(yáng )州(zhōu ),可(kě )置(zhì )甲(jiǎ )士(shì )千(qiān )人(rén )。若(ruò )大(dà )臣(chén )中(zhōng )任(rèn )要(yào ),宜(yí )有(yǒu )爪(zhǎo )牙(yá ),以(yǐ )备(bèi )不(bú )祥(xiáng )人(rén )者(zhě ),可(kě )以(yǐ )台(tái )见(jiàn )留(liú )队(duì )给(gěi )之(zhī )。有(yǒu )征(zhēng )讨(tǎo ),悉(xī )配(pèi )以(yǐ )台(tái )见(jiàn )军(jūn )队(duì ),行(háng )还(hái )复(fù )旧(jiù )。后(hòu )世(shì )若(ruò )有(yǒu )幼(yòu )主(zhǔ ),朝(cháo )事(shì )一(yī )委(wěi )任(rèn )宰(zǎi )相(xiàng ),母(mǔ )后(hòu )不(bú )烦(fán )临(lín )朝(cháo )。仗(zhàng )既(jì )不(bú )许(xǔ )入(rù )台(tái )殿(diàn )门(mén ),要(yào )重(zhòng )人(rén )可(kě )详(xiáng )给(gěi )班(bān )剑(jiàn )。”癸(guǐ )亥(hài ),上(shàng )崩(bēng )于(yú )西(xī )殿(diàn ),时(shí )年(nián )六(liù )十(shí )。七(qī )月(yuè )己(jǐ )酉(yǒu ),葬(zàng )丹(dān )阳(yáng )建(jiàn )康(kāng )县(xiàn )蒋(jiǎng )山(shān )初(chū )宁(níng )陵(líng )。群(qún )臣(chén )上(shàng )諡(shì )曰(yuē )武(wǔ )皇(huáng )帝(dì ),庙(miào )号(hào )高(gāo )祖(zǔ )。上(shàng )清(qīng )简(jiǎn )寡(guǎ )欲(yù ),严(yán )整(zhěng )有(yǒu )法(fǎ )度(dù ),未(wèi )尝(cháng )视(shì )珠(zhū )玉(yù )舆(yú )马(mǎ )之(zhī )饰(shì ),后(hòu )庭(tíng )无(wú )纨(wán )绮(qǐ )丝(sī )竹(zhú )之(zhī )音(yīn )。初(chū ),朝(cháo )廷(tíng )未(wèi )备(bèi )音(yīn )乐(lè ),长(zhǎng )史(shǐ )殷(yīn )仲(zhòng )文(wén )以(yǐ )爲(wèi )言(yán ),帝(dì )曰(yuē ):“日(rì )不(bú )暇(xiá )给(gěi ),且(qiě )所(suǒ )不(bú )解(jiě )。”仲(zhòng )文(wén )曰(yuē ):“屡(lǚ )听(tīng )自(zì )然(rán )解(jiě )之(zhī )。”帝(dì )曰(yuē ):“政(zhèng )以(yǐ )解(jiě )则(zé )好(hǎo )之(zhī ),故(gù )不(bú )习(xí )耳(ěr )。”宁(níng )州(zhōu )尝(cháng )献(xiàn )虎(hǔ )魄(pò )枕(zhěn ),光(guāng )色(sè )甚(shèn )丽(lì ),价(jià )盈(yíng )百(bǎi )金(jīn )。时(shí )将(jiāng )北(běi )伐(fá ),以(yǐ )虎(hǔ )魄(pò )疗(liáo )金(jīn )创(chuàng ),上(shàng )大(dà )悦(yuè ),命(mìng )碎(suì )分(fèn )赐(cì )诸(zhū )将(jiāng )。平(píng )关(guān )中(zhōng ),得(dé )姚(yáo )兴(xìng )从(cóng )女(nǚ ),有(yǒu )盛(shèng )宠(chǒng ),以(yǐ )之(zhī )废(fèi )事(shì ),谢(xiè )晦(huì )谏(jiàn ),即(jí )时(shí )遣(qiǎn )出(chū )。财(cái )帛(bó )皆(jiē )在(zài )外(wài )府(fǔ ),内(nèi )无(wú )私(sī )藏(cáng )。宋(sòng )台(tái )建(jiàn ),有(yǒu )司(sī )奏(zòu )东(dōng )西(xī )堂(táng )施(shī )局(jú )脚(jiǎo )床(chuáng ),金(jīn )涂(tú )钉(dìng ),上(shàng )不(bú )许(xǔ )。使(shǐ )用(yòng )直(zhí )脚(jiǎo )床(chuáng ),钉(dìng )用(yòng )铁(tiě )。广(guǎng )州(zhōu )尝(cháng )献(xiàn )入(rù )筒(tǒng )细(xì )布(bù ),一(yī )端(duān )八(bā )丈(zhàng ),帝(dì )恶(è )其(qí )精(jīng )丽(lì )劳(láo )人(rén ),即(jí )付(fù )有(yǒu )司(sī )弹(dàn )太(tài )守(shǒu ),以(yǐ )布(bù )还(hái )之(zhī ),并(bìng )制(zhì )岭(lǐng )南(nán )禁(jìn )作(zuò )此(cǐ )布(bù )。帝(dì )素(sù )有(yǒu )热(rè )病(bìng ),并(bìng )患(huàn )金(jīn )创(chuàng ),末(mò )年(nián )尤(yóu )剧(jù ),坐(zuò )卧(wò )常(cháng )须(xū )冷(lěng )物(wù ),后(hòu )有(yǒu )人(rén )献(xiàn )石(shí )床(chuáng ),寝(qǐn )之(zhī ),极(jí )以(yǐ )爲(wèi )佳(jiā ),乃(nǎi )叹(tàn )曰(yuē ):“木(mù )床(chuáng )且(qiě )费(fèi ),而(ér )况(kuàng )石(shí )邪(xié )。”即(jí )令(lìng )毁(huǐ )之(zhī )。制(zhì )诸(zhū )主(zhǔ )出(chū )适(shì ),遣(qiǎn )送(sòng )不(bú )过(guò )二(èr )十(shí )万(wàn ),无(wú )锦(jǐn )绣(xiù )金(jīn )玉(yù )。内(nèi )外(wài )奉(fèng )禁(jìn ),莫(mò )不(bú )节(jiē )俭(jiǎn )。性(xìng )尤(yóu )简(jiǎn )易(yì ),尝(cháng )着(zhe )连(lián )齿(chǐ )木(mù )屐(jī ),好(hǎo )出(chū )神(shén )武(wǔ )门(mén )内(nèi )左(zuǒ )右(yòu )逍(xiāo )遥(yáo ),从(cóng )者(zhě )不(bú )过(guò )十(shí )馀(yú )人(rén )。时(shí )徐(xú )羡(xiàn )之(zhī )住(zhù )西(xī )州(zhōu ),尝(cháng )思(sī )羡(xiàn )之(zhī ),便(biàn )步(bù )出(chū )西(xī )掖(yè )门(mén ),羽(yǔ )仪(yí )络(luò )驿(yì )追(zhuī )随(suí ),已(yǐ )出(chū )西(xī )明(míng )门(mén )矣(yǐ )。诸(zhū )子(zǐ )旦(dàn )问(wèn )起(qǐ )居(jū ),入(rù )合(hé )脱(tuō )公(gōng )服(fú ),止(zhǐ )着(zhe )裙(qún )帽(mào ),如(rú )家(jiā )人(rén )之(zhī )礼(lǐ )焉(yān )。

微(wēi )时(shí )躬(gōng )耕(gēng )于(yú )丹(dān )徒(tú ),及(jí )受(shòu )命(mìng ),耨(nòu )耜(sì )之(zhī )具(jù )颇(pō )有(yǒu )存(cún )者(zhě ),皆(jiē )命(mìng )藏(cáng )之(zhī ),以(yǐ )留(liú )于(yú )后(hòu )。及(jí )文(wén )帝(dì )幸(xìng )旧(jiù )宫(gōng ),见(jiàn )而(ér )问(wèn )焉(yān ),左(zuǒ )右(yòu )以(yǐ )实(shí )对(duì ),文(wén )帝(dì )色(sè )惭(cán )。有(yǒu )近(jìn )侍(shì )进(jìn )曰(yuē ):“大(dà )舜(shùn )躬(gōng )耕(gēng )历(lì )山(shān ),伯(bó )禹(yǔ )亲(qīn )事(shì )土(tǔ )木(mù ),陛(bì )下(xià )不(bú )睹(dǔ )列(liè )圣(shèng )之(zhī )遗(yí )物(wù ),何(hé )以(yǐ )知(zhī )稼(jià )穑(sè )之(zhī )艰(jiān )难(nán ),何(hé )以(yǐ )知(zhī )先(xiān )帝(dì )之(zhī )至(zhì )德(dé )乎(hū )。”及(jí )孝(xiào )武(wǔ )大(dà )明(míng )中(zhōng ),坏(huài )上(shàng )所(suǒ )居(jū )阴(yīn )室(shì ),于(yú )其(qí )处(chù )起(qǐ )玉(yù )烛(zhú )殿(diàn ),与(yǔ )群(qún )臣(chén )观(guān )之(zhī ),床(chuáng )头(tóu )有(yǒu )土(tǔ )障(zhàng ),壁(bì )上(shàng )挂(guà )葛(gě )灯(dēng )笼(lóng )、麻(má )绳(shéng )拂(fú ),侍(shì )中(zhōng )袁(yuán )顗(yǐ )盛(shèng )称(chēng )上(shàng )俭(jiǎn )素(sù )之(zhī )德(dé ),孝(xiào )武(wǔ )不(bú )答(dá ),独(dú )曰(yuē ):“田(tián )舍(shě )公(gōng )得(dé )此(cǐ ),已(yǐ )爲(wèi )过(guò )矣(yǐ )。”故(gù )能(néng )光(guāng )有(yǒu )天(tiān )下(xià ),克(kè )成(chéng )大(dà )业(yè ),盛(shèng )矣(yǐ )哉(zāi )。

少(shǎo )帝(dì )讳(huì )义(yì )符(fú ),小(xiǎo )字(zì )车(chē )兵(bīng ),武(wǔ )帝(dì )长(zhǎng )子(zǐ )也(yě )。母(mǔ )曰(yuē )张(zhāng )夫(fū )人(rén ),晋(jìn )义(yì )熙(xī )二(èr )年(nián ),生(shēng )帝(dì )于(yú )京(jīng )口(kǒu )。时(shí )武(wǔ )帝(dì )年(nián )踰(yáo )不(bú )惑(huò ),尚(shàng )未(wèi )有(yǒu )男(nán ),及(jí )帝(dì )生(shēng ),甚(shèn )悦(yuè )。年(nián )十(shí )岁(suì ),拜(bài )豫(yù )章(zhāng )公(gōng )世(shì )子(zǐ )。帝(dì )膂(lǚ )力(lì )绝(jué )人(rén ),善(shàn )骑(qí )射(shè ),解(jiě )音(yīn )律(lǜ )。宋(sòng )台(tái )建(jiàn ),拜(bài )宋(sòng )世(shì )子(zǐ )。元(yuán )熙(xī )元(yuán )年(nián ),进(jìn )爲(wèi )宋(sòng )太(tài )子(zǐ )。武(wǔ )帝(dì )受(shòu )禅(chán ),立(lì )爲(wèi )皇(huáng )太(tài )子(zǐ )。

永(yǒng )初(chū )三(sān )年(nián )五(wǔ )月(yuè )癸(guǐ )亥(hài ),武(wǔ )帝(dì )崩(bēng ),是(shì )日(rì )太(tài )子(zǐ )即(jí )皇(huáng )帝(dì )位(wèi ),大(dà )赦(shè ),制(zhì )服(fú )三(sān )年(nián ),尊(zūn )皇(huáng )太(tài )后(hòu )曰(yuē )太(tài )皇(huáng )太(tài )后(hòu )。

六(liù )月(yuè )壬(rén )申(shēn ),以(yǐ )尚(shàng )书(shū )仆(pú )射(shè )傅(fù )亮(liàng )爲(wèi )中(zhōng )书(shū )监(jiān )、尚(shàng )书(shū )令(lìng ),司(sī )空(kōng )徐(xú )羡(xiàn )之(zhī )、领(lǐng )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )谢(xiè )晦(huì )及(jí )亮(liàng )辅(fǔ )政(zhèng )。戊(wù )子(zǐ ),太(tài )尉(wèi )长(zhǎng )沙(shā )王(wáng )道(dào )怜(lián )薨(hōng )。秋(qiū )九(jiǔ )月(yuè )丁(dīng )未(wèi ),有(yǒu )司(sī )奏(zòu )武(wǔ )皇(huáng )帝(dì )配(pèi )南(nán )郊(jiāo ),武(wǔ )敬(jìng )皇(huáng )后(hòu )配(pèi )北(běi )郊(jiāo )。冬(dōng )十(shí )一(yī )月(yuè )戊(wù )午(wǔ ),有(yǒu )星(xīng )孛(bó )于(yú )营(yíng )室(shì )。

十(shí )二(èr )月(yuè )庚(gēng )戌(xū ),魏(wèi )军(jūn )克(kè )滑(huá )台(tái )。

景(jǐng )平(píng )元(yuán )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )己(jǐ )亥(hài )朔(shuò ),大(dà )赦(shè ),改(gǎi )元(yuán ),文(wén )武(wǔ )赐(cì )位(wèi )二(èr )等(děng )。辛(xīn )丑(chǒu ),祀(sì )南(nán )郊(jiāo )。魏(wèi )军(jūn )攻(gōng )金(jīn )墉(yōng )城(chéng )。癸(guǐ )卯(mǎo ),河(hé )南(nán )郡(jùn )失(shī )守(shǒu )。乙(yǐ )卯(mǎo ),有(yǒu )星(xīng )孛(bó )于(yú )东(dōng )壁(bì )。

二(èr )月(yuè )丁(dīng )丑(chǒu ),太(tài )皇(huáng )太(tài )后(hòu )崩(bēng )。镇(zhèn )军(jūn )大(dà )将(jiāng )军(jūn )大(dà )且(qiě )渠(qú )蒙(méng )逊(xùn )、河(hé )南(nán )鲜(xiān )卑(bēi )吐(tǔ )谷(gǔ )浑(hún )阿(ā )豺(chái )并(bìng )遣(qiǎn )使(shǐ )朝(cháo )贡(gòng )。庚(gēng )辰(chén ),进(jìn )蒙(méng )逊(xùn )骠(biāo )骑(qí )大(dà )将(jiāng )军(jūn ),封(fēng )河(hé )西(xī )王(wáng )。以(yǐ )阿(ā )豺(chái )爲(wèi )安(ān )西(xī )将(jiāng )军(jūn )、沙(shā )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),封(fēng )浇(jiāo )河(hé )公(gōng )。

三(sān )月(yuè )壬(rén )寅(yín ),孝(xiào )懿(yì )皇(huáng )后(hòu )祔(fù )葬(zàng )于(yú )兴(xìng )宁(níng )陵(líng )。是(shì )月(yuè ),高(gāo )丽(lì )国(guó )遣(qiǎn )使(shǐ )朝(cháo )贡(gòng )。

夏(xià )闰(rùn )四(sì )月(yuè )己(jǐ )未(wèi ),魏(wèi )军(jūn )克(kè )虎(hǔ )牢(láo )。

秋(qiū )七(qī )月(yuè )癸(guǐ )酉(yǒu ),尊(zūn )所(suǒ )生(shēng )张(zhāng )夫(fū )人(rén )爲(wèi )皇(huáng )太(tài )后(hòu )。丁(dīng )丑(chǒu ),赦(shè )五(wǔ )岁(suì )刑(xíng )以(yǐ )下(xià )。

冬(dōng )十(shí )月(yuè )己(jǐ )未(wèi ),有(yǒu )星(xīng )孛(bó )于(yú )氐(dī )。

是(shì )岁(suì ),魏(wèi )明(míng )元(yuán )皇(huáng )帝(dì )崩(bēng )。

二(èr )年(nián )春(chūn )二(èr )月(yuè )癸(guǐ )巳(sì )朔(shuò ),日(rì )有(yǒu )蚀(shí )之(zhī )。废(fèi )南(nán )豫(yù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )庐(lú )陵(líng )王(wáng )义(yì )真(zhēn )爲(wèi )庶(shù )人(rén ),徙(xǐ )新(xīn )安(ān )郡(jùn )。乙(yǐ )巳(sì ),大(dà )风(fēng ),天(tiān )有(yǒu )云(yún )五(wǔ )色(sè ),占(zhàn )者(zhě )以(yǐ )爲(wèi )有(yǒu )兵(bīng )。执(zhí )政(zhèng )使(shǐ )使(shǐ )者(zhě )诛(zhū )皇(huáng )弟(dì )义(yì )真(zhēn )于(yú )新(xīn )安(ān )。高(gāo )丽(lì )国(guó )遣(qiǎn )使(shǐ )朝(cháo )贡(gòng )。时(shí )帝(dì )居(jū )处(chù )所(suǒ )爲(wèi )多(duō )乖(guāi )失(shī )。

夏(xià )五(wǔ )月(yuè )乙(yǐ )酉(yǒu ),皇(huáng )太(tài )后(hòu )令(lìng )暴(bào )帝(dì )过(guò )恶(è ),废(fèi )爲(wèi )营(yíng )阳(yáng )王(wáng )。一(yī )依(yī )汉(hàn )昌(chāng )邑(yì )、晋(jìn )海(hǎi )西(xī )故(gù )事(shì )。奉(fèng )迎(yíng )镇(zhèn )西(xī )将(jiāng )军(jūn )宜(yí )都(dōu )王(wáng )义(yì )隆(lóng )入(rù )纂(zuǎn )皇(huáng )统(tǒng )。

始(shǐ )徐(xú )羡(xiàn )之(zhī )、傅(fù )亮(liàng )将(jiāng )废(fèi )帝(dì ),讽(fěng )王(wáng )弘(hóng )、檀(tán )道(dào )济(jì )求(qiú )赴(fù )国(guó )讣(fù ),弘(hóng )等(děng )来(lái )朝(cháo ),使(shǐ )中(zhōng )书(shū )舍(shě )人(rén )邢(xíng )安(ān )泰(tài )、潘(pān )盛(shèng )爲(wèi )内(nèi )应(yīng )。是(shì )旦(dàn ),道(dào )济(jì )、谢(xiè )晦(huì )领(lǐng )兵(bīng )居(jū )前(qián ),羡(xiàn )之(zhī )等(děng )随(suí )后(hòu ),因(yīn )东(dōng )掖(yè )门(mén )开(kāi ),入(rù )自(zì )云(yún )龙(lóng )门(mén ),盛(shèng )等(děng )先(xiān )戒(jiè )宿(xiǔ )卫(wèi ),莫(mò )有(yǒu )御(yù )者(zhě )。时(shí )帝(dì )于(yú )华(huá )林(lín )园(yuán )爲(wèi )列(liè )肆(sì ),亲(qīn )自(zì )酤(gū )卖(mài ),又(yòu )开(kāi )渎(dú )聚(jù )土(tǔ ),以(yǐ )象(xiàng )破(pò )冈(gāng )埭(dài ),与(yǔ )左(zuǒ )右(yòu )引(yǐn )船(chuán )唱(chàng )呼(hū ),以(yǐ )爲(wèi )欢(huān )乐(lè )。夕(xī )游(yóu )天(tiān )泉(quán )池(chí ),即(jí )龙(lóng )舟(zhōu )而(ér )寝(qǐn )。其(qí )朝(cháo )未(wèi )兴(xìng ),兵(bīng )士(shì )进(jìn ),杀(shā )二(èr )侍(shì )者(zhě )于(yú )帝(dì )侧(cè ),伤(shāng )帝(dì )指(zhǐ ),扶(fú )出(chū )东(dōng )合(hé ),就(jiù )收(shōu )玺(xǐ )绂(fú )。群(qún )臣(chén )拜(bài )辞(cí )送(sòng )于(yú )东(dōng )宫(gōng ),遂(suí )幽(yōu )于(yú )吴(wú )郡(jùn )。是(shì )日(rì ),赦(shè )死(sǐ )罪(zuì )以(yǐ )下(xià )。太(tài )后(hòu )令(lìng )奉(fèng )还(hái )玺(xǐ )绂(fú ),檀(tán )道(dào )济(jì )入(rù )守(shǒu )朝(cháo )堂(táng )。六(liù )月(yuè )癸(guǐ )丑(chǒu ),徐(xú )羡(xiàn )之(zhī )等(děng )使(shǐ )中(zhōng )书(shū )舍(shě )人(rén )邢(xíng )安(ān )泰(tài )弑(shì )帝(dì )于(yú )金(jīn )昌(chāng )亭(tíng )。帝(dì )有(yǒu )勇(yǒng )力(lì ),不(bú )即(jí )受(shòu )制(zhì ),突(tū )走(zǒu )出(chū )昌(chāng )门(mén ),追(zhuī )以(yǐ )门(mén )关(guān )踣(bó )之(zhī )致(zhì )殒(yǔn ),时(shí )年(nián )十(shí )九(jiǔ )。

论(lùn )曰(yuē ):晋(jìn )自(zì )社(shè )稷(jì )南(nán )迁(qiān ),王(wáng )纲(gāng )弛(chí )紊(wěn ),朝(cháo )权(quán )国(guó )命(mìng ),递(dì )回(huí )台(tái )辅(fǔ ),君(jūn )道(dào )虽(suī )存(cún ),主(zhǔ )威(wēi )久(jiǔ )谢(xiè )。桓(huán )温(wēn )雄(xióng )才(cái )盖(gài )世(shì ),勋(xūn )高(gāo )一(yī )时(shí ),移(yí )鼎(dǐng )之(zhī )业(yè )已(yǐ )成(chéng ),天(tiān )人(rén )之(zhī )望(wàng )将(jiāng )改(gǎi )。自(zì )斯(sī )以(yǐ )后(hòu ),帝(dì )道(dào )弥(mí )昏(hūn ),道(dào )子(zǐ )开(kāi )其(qí )祸(huò )端(duān ),元(yuán )显(xiǎn )成(chéng )其(qí )衅(xìn )末(mò )。桓(huán )玄(xuán )乘(chéng )时(shí )藉(jiè )运(yùn ),加(jiā )以(yǐ )先(xiān )资(zī ),革(gé )命(mìng )受(shòu )终(zhōng ),人(rén )无(wú )异(yì )望(wàng )。宋(sòng )武(wǔ )地(dì )非(fēi )齐(qí )、晋(jìn ),衆(zhōng )无(wú )一(yī )旅(lǚ ),曾(céng )不(bú )浃(jiā )旬(xún ),夷(yí )凶(xiōng )翦(jiǎn )暴(bào ),诛(zhū )内(nèi )清(qīng )外(wài ),功(gōng )格(gé )上(shàng )下(xià )。若(ruò )夫(fū )乐(lè )推(tuī )所(suǒ )归(guī ),讴(ōu )歌(gē )所(suǒ )集(jí ),校(xiào )之(zhī )魏(wèi )、晋(jìn ),可(kě )谓(wèi )收(shōu )其(qí )实(shí )矣(yǐ )。然(rán )武(wǔ )皇(huáng )将(jiāng )涉(shè )知(zhī )命(mìng ),弱(ruò )嗣(sì )方(fāng )育(yù ),顾(gù )有(yǒu )慈(cí )顔(yá ),前(qián )无(wú )严(yán )训(xùn )。少(shǎo )帝(dì )体(tǐ )易(yì )染(rǎn )之(zhī )质(zhì ),禀(bǐng )可(kě )下(xià )之(zhī )姿(zī ),外(wài )物(wù )莫(mò )犯(fàn )其(qí )心(xīn ),所(suǒ )欲(yù )必(bì )从(cóng )其(qí )志(zhì ),嶮(yǎn )纵(zòng )非(fēi )学(xué )而(ér )能(néng ),危(wēi )亡(wáng )不(bú )期(qī )而(ér )集(jí ),其(qí )至(zhì )颠(diān )沛(pèi ),非(fēi )不(bú )幸(xìng )也(yě )。悲(bēi )哉(zāi )!

阅读:21457

打赏捐助〔Donate〕>>>

《卷一·宋本纪上》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库