白话译文【登录】

《古文观止》 > 展禽论祀爰居 > 《白话译文》 > 拼音版

名(míng )叫(jiào )“爰(yuán )居(jū )”的(de )海(hǎi )鸟(niǎo ),停(tíng )在(zài )鲁(lǔ )国(guó )国(guó )都(dōu )东(dōng )门(mén )外(wài )已(yǐ )经(jīng )两(liǎng )天(tiān )了(le )。臧(zāng )文(wén )仲(zhòng )命(mìng )令(lìng )国(guó )都(dōu )里(lǐ )的(de )人(rén )都(dōu )去(qù )祭(jì )祀(sì )它(tā ),展(zhǎn )禽(qín )说(shuō ):“臧(zāng )孙(sūn )治(zhì )理(lǐ )政(zhèng )事(shì )太(tài )越(yuè )礼(lǐ )了(le )!祭(jì )祀(sì ),是(shì )国(guó )家(jiā )的(de )大(dà )法(fǎ ),而(ér )法(fǎ )度(dù ),则(zé )是(shì )政(zhèng )治(zhì )成(chéng )功(gōng )的(de )基(jī )础(chǔ )。所(suǒ )以(yǐ )要(yào )慎(shèn )重(zhòng )地(dì )制(zhì )定(dìng )祀(sì )典(diǎn )作(zuò )为(wéi )国(guó )家(jiā )的(de )常(cháng )法(fǎ )。现(xiàn )在(zài )无(wú )故(gù )增(zēng )加(jiā )祀(sì )典(diǎn ),不(bú )是(shì )治(zhì )理(lǐ )政(zhèng )事(shì )的(de )正(zhèng )确(què )方(fāng )法(fǎ )。

“圣(shèng )明(míng )的(de )先(xiān )王(wáng )制(zhì )定(dìng )祀(sì )典(diǎn )的(de )准(zhǔn )则(zé )是(shì ),对(duì )百(bǎi )姓(xìng )执(zhí )行(háng )法(fǎ )度(dù )就(jiù )祭(jì )祀(sì )他(tā ),努(nǔ )力(lì )王(wáng )事(shì )而(ér )死(sǐ )就(jiù )祭(jì )祀(sì )他(tā ),安(ān )定(dìng )国(guó )家(jiā )有(yǒu )功(gōng )就(jiù )祭(jì )祀(sì )他(tā ),能(néng )防(fáng )止(zhǐ )重(zhòng )大(dà )灾(zāi )害(hài )就(jiù )祭(jì )祀(sì )他(tā ),能(néng )抵(dǐ )御(yù )重(zhòng )大(dà )祸(huò )患(huàn )就(jiù )祭(jì )祀(sì )他(tā ),不(bú )是(shì )这(zhè )一(yī )类(lèi )的(de ),不(bú )在(zài )祀(sì )典(diǎn )之(zhī )内(nèi )。从(cóng )前(qián )神(shén )农(nóng )氏(shì )拥(yōng )有(yǒu )天(tiān )下(xià ),他(tā )的(de )后(hòu )代(dài )名(míng )叫(jiào )柱(zhù ),能(néng )种(zhǒng )植(zhí )各(gè )种(zhǒng )谷(gǔ )物(wù )和(hé )莱(lái )蔬(shū );夏(xià )朝(cháo )建(jiàn )立(lì )以(yǐ )后(hòu ),周(zhōu )的(de )始(shǐ )祖(zǔ )弃(qì )继(jì )承(chéng )了(le )柱(zhù )的(de )事(shì )业(yè ),所(suǒ )以(yǐ )作(zuò )为(wéi )谷(gǔ )神(shén )祭(jì )祀(sì )他(tā )。共(gòng )工(gōng )氏(shì )称(chēng )霸(bà )九(jiǔ )州(zhōu ),他(tā )的(de )后(hòu )代(dài )担(dān )任(rèn )土(tǔ )官(guān )之(zhī )长(zhǎng ),称(chēng )为(wéi )后(hòu )土(tǔ ),因(yīn )能(néng )治(zhì )理(lǐ )九(jiǔ )州(zhōu )的(de )土(tǔ )地(dì ),所(suǒ )以(yǐ )作(zuò )为(wéi )土(tǔ )神(shén )祭(jì )祀(sì )他(tā )。黄(huáng )帝(dì )能(néng )替(tì )各(gè )种(zhǒng )事(shì )物(wù )命(mìng )名(míng ),使(shǐ )百(bǎi )姓(xìng )了(le )解(jiě )事(shì )物(wù )的(de )名(míng )称(chēng ),供(gòng )给(gěi )所(suǒ )需(xū )的(de )财(cái )赋(fù ),颛(zhuān )顼(xū )又(yòu )能(néng )进(jìn )一(yī )步(bù )加(jiā )以(yǐ )修(xiū )定(dìng );帝(dì )喾(kù )能(néng )序(xù )列(liè )日(rì )、月(yuè )、星(xīng )辰(chén )以(yǐ )安(ān )定(dìng )百(bǎi )姓(xìng ),尧(yáo )能(néng )竭(jié )力(lì )平(píng )均(jūn )刑(xíng )法(fǎ )以(yǐ )为(wéi )百(bǎi )姓(xìng )的(de )准(zhǔn )则(zé ),舜(shùn )努(nǔ )力(lì )民(mín )事(shì )而(ér )死(sǐ )于(yú )野(yě )外(wài ),鲧(gǔn )堵(dǔ )洪(hóng )水(shuǐ )而(ér )被(bèi )杀(shā ),禹(yǔ )能(néng )以(yǐ )德(dé )行(háng )修(xiū )正(zhèng )鲧(gǔn )的(de )事(shì )业(yè ),契(qì )任(rèn )司(sī )徒(tú )而(ér )百(bǎi )姓(xìng )和(hé )睦(mù ),冥(míng )尽(jìn )水(shuǐ )官(guān )的(de )职(zhí )责(zé )而(ér )死(sǐ )于(yú )水(shuǐ )中(zhōng ),汤(tāng )以(yǐ )宽(kuān )大(dà )治(zhì )理(lǐ )百(bǎi )姓(xìng )并(bìng )替(tì )他(tā )们(men )除(chú )掉(diào )邪(xié )恶(è )的(de )人(rén ),后(hòu )稷(jì )致(zhì )力(lì )于(yú )谷(gǔ )物(wù )种(zhǒng )植(zhí )而(ér )死(sǐ )在(zài )山(shān )间(jiān ),文(wén )王(wáng )以(yǐ )文(wén )德(dé )昭(zhāo )著(zhe ),武(wǔ )王(wáng )除(chú )掉(diào )百(bǎi )姓(xìng )所(suǒ )唾(tuò )弃(qì )的(de )坏(huài )人(rén )。所(suǒ )以(yǐ )有(yǒu )虞(yú )氏(shì )禘(dì )祭(jì )黄(huáng )帝(dì )而(ér )祖(zǔ )祭(jì )颛(zhuān )顼(xū ),郊(jiāo )祭(jì )尧(yáo )而(ér )宗(zōng )祭(jì )舜(shùn );夏(xià )后(hòu )氏(shì )禘(dì )祭(jì )黄(huáng )帝(dì )而(ér )祖(zǔ )祭(jì )颛(zhuān )顼(xū ),郊(jiāo )祭(jì )鲧(gǔn )而(ér )宗(zōng )祭(jì )禹(yǔ );商(shāng )朝(cháo )人(rén )禘(dì )祭(jì )帝(dì )喾(kù )而(ér )祖(zǔ )祭(jì )契(qì ),郊(jiāo )祭(jì )冥(míng )而(ér )宗(zōng )祭(jì )汤(tāng );周(zhōu )朝(cháo )人(rén )禘(dì )祭(jì )帝(dì )喾(kù )而(ér )郊(jiāo )祭(jì )后(hòu )稷(jì ),祖(zǔ )祭(jì )文(wén )王(wáng )而(ér )宗(zōng )祭(jì )武(wǔ )王(wáng )。幕(mù )是(shì )能(néng )继(jì )承(chéng )颛(zhuān )顼(xū )的(de )人(rén ),有(yǒu )虞(yú )氏(shì )为(wéi )他(tā )举(jǔ )行(háng )报(bào )恩(ēn )祭(jì );季(jì )杼(zhù )是(shì )能(néng )继(jì )承(chéng )夏(xià )禹(yǔ )的(de )人(rén ),夏(xià )后(hòu )氏(shì )为(wéi )他(tā )举(jǔ )行(háng )报(bào )恩(ēn )祭(jì );上(shàng )甲(jiǎ )微(wēi )是(shì )能(néng )继(jì )承(chéng )殷(yīn )契(qì )的(de )人(rén ),商(shāng )朝(cháo )人(rén )为(wéi )他(tā )举(jǔ )行(háng )报(bào )恩(ēn )祭(jì ),高(gāo )圉(yǔ )、太(tài )王(wáng )是(shì )能(néng )继(jì )承(chéng )后(hòu )稷(jì )的(de )人(rén ),周(zhōu )朝(cháo )人(rén )为(wéi )他(tā )们(men )举(jǔ )行(háng )报(bào )恩(ēn )祭(jì )。总(zǒng )共(gòng )有(yǒu )禘(dì )、郊(jiāo )、祖(zǔ )、宗(zōng )、报(bào ),这(zhè )五(wǔ )种(zhǒng ),是(shì )国(guó )家(jiā )的(de )祭(jì )祀(sì )大(dà )典(diǎn )。加(jiā )上(shàng )土(tǔ )神(shén )、谷(gǔ )神(shén )、山(shān )川(chuān )之(zhī )神(shén ),都(dōu )是(shì )对(duì )百(bǎi )姓(xìng )有(yǒu )功(gōng )绩(jì )的(de );还(hái )有(yǒu ),前(qián )代(dài )有(yǒu )智(zhì )慧(huì )和(hé )美(měi )德(dé )的(de )人(rén ),是(shì )百(bǎi )姓(xìng )所(suǒ )信(xìn )赖(lài )的(de );天(tiān )上(shàng )的(de )日(rì )、月(yuè )、星(xīng )辰(chén ),是(shì )百(bǎi )姓(xìng )所(suǒ )仰(yǎng )望(wàng )的(de );地(dì )上(shàng )的(de )金(jīn )、木(mù )、水(shuǐ )、火(huǒ )、土(tǔ ),是(shì )万(wàn )物(wù )赖(lài )以(yǐ )生(shēng )长(zhǎng )繁(fán )殖(zhí )的(de );九(jiǔ )州(zhōu )的(de )大(dà )山(shān )川(chuān )泽(zé ),是(shì )赖(lài )以(yǐ )出(chū )产(chǎn )财(cái )富(fù )的(de )。不(bú )是(shì )上(shàng )述(shù )这(zhè )些(xiē ),不(bú )在(zài )祀(sì )典(diǎn )之(zhī )内(nèi )。现(xiàn )在(zài )海(hǎi )鸟(niǎo )飞(fēi )来(lái ),自(zì )己(jǐ )不(bú )懂(dǒng )而(ér )去(qù )祭(jì )祀(sì )它(tā ),当(dāng )作(zuò )国(guó )家(jiā )的(de )大(dà )典(diǎn ),这(zhè )就(jiù )难(nán )以(yǐ )算(suàn )是(shì )仁(rén )爱(ài )和(hé )智(zhì )慧(huì )了(le )。仁(rén )者(zhě )善(shàn )于(yú )评(píng )价(jià )功(gōng )劳(láo ),智(zhì )者(zhě )善(shàn )于(yú )处(chù )理(lǐ )事(shì )物(wù )。海(hǎi )鸟(niǎo )无(wú )功(gōng )而(ér )祭(jì )祀(sì )它(tā ),不(bú )是(shì )仁(rén );自(zì )己(jǐ )不(bú )懂(dǒng )又(yòu )不(bú )问(wèn ),不(bú )是(shì )智(zhì )。现(xiàn )在(zài )这(zhè )一(yī )带(dài )海(hǎi )上(shàng )恐(kǒng )怕(pà )将(jiāng )有(yǒu )灾(zāi )害(hài )吧(ba )?大(dà )江(jiāng )大(dà )海(hǎi )的(de )鸟(niǎo )兽(shòu ),总(zǒng )是(shì )预(yù )先(xiān )知(zhī )道(dào )并(bìng )躲(duǒ )避(bì )即(jí )将(jiāng )到(dào )来(lái )的(de )灾(zāi )害(hài )的(de )。”

这(zhè )年(nián ),海(hǎi )上(shàng )多(duō )大(dà )风(fēng ),暖(nuǎn )冬(dōng )。文(wén )仲(zhòng )听(tīng )了(le )柳(liǔ )下(xià )季(jì )的(de )话(huà )说(shuō ):“确(què )实(shí )是(shì )我(wǒ )的(de )错(cuò )啊(ā )!季(jì )先(xiān )生(shēng )的(de )话(huà ),不(bú )可(kě )不(bú )当(dāng )做(zuò )原(yuán )则(zé )啊(ā )!”让(ràng )属(shǔ )下(xià )写(xiě )了(le )三(sān )个(gè )竹(zhú )简(jiǎn )分(fèn )送(sòng )给(gěi )司(sī )马(mǎ )、司(sī )空(kōng )、司(sī )徒(tú )。

阅读:25353

打赏捐助〔Donate〕>>>

《白话译文》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库