汉纪五十一【登录】

《资治通鉴》 > 《汉纪》·六十卷 > 《汉纪五十一》 > 拼音版

起(qǐ )著(zhe )雍(yōng )执(zhí )徐(xú ),尽(jìn )上(shàng )章(zhāng )敦(dūn )牂(zāng ),凡(fán )三(sān )年(nián )。

孝(xiào )灵(líng )皇(huáng )帝(dì )下(xià )中(zhōng )平(píng )五(wǔ )年(nián )(戊(wù )辰(chén ),公(gōng )元(yuán )一(yī )八(bā )八(bā )年(nián ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),丁(dīng )酉(yǒu ),赦(shè )天(tiān )下(xià )。二(èr )月(yuè ),有(yǒu )星(xīng )孛(bó )于(yú )紫(zǐ )宫(gōng )。

黄(huáng )巾(jīn )馀(yú )贼(zéi )郭(guō )大(dà )等(děng )起(qǐ )于(yú )河(hé )西(xī )白(bái )波(bō )谷(gǔ ),寇(kòu )太(tài )原(yuán )、河(hé )东(dōng )。

三(sān )月(yuè ),屠(tú )各(gè )胡(hú )攻(gōng )杀(shā )并(bìng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )张(zhāng )懿(yì )。

太(tài )常(cháng )江(jiāng )夏(xià )刘(liú )焉(yān )见(jiàn )王(wáng )室(shì )多(duō )故(gù ),建(jiàn )议(yì )以(yǐ )为(wéi ):“四(sì )方(fāng )兵(bīng )寇(kòu ),由(yóu )刺(cì )史(shǐ )威(wēi )轻(qīng ),既(jì )不(bú )能(néng )禁(jìn ),且(qiě )用(yòng )非(fēi )其(qí )人(rén ),以(yǐ )致(zhì )离(lí )叛(pàn )。宜(yí )改(gǎi )置(zhì )牧(mù )伯(bó ),选(xuǎn )清(qīng )名(míng )重(zhòng )臣(chén )以(yǐ )居(jū )其(qí )任(rèn )。”焉(yān )内(nèi )欲(yù )求(qiú )交(jiāo )趾(zhǐ )牧(mù )。侍(shì )中(zhōng )广(guǎng )汉(hàn )董(dǒng )扶(fú )私(sī )谓(wèi )焉(yān )曰(yuē ):“京(jīng )师(shī )将(jiāng )乱(luàn ),益(yì )州(zhōu )分(fèn )野(yě )有(yǒu )天(tiān )子(zǐ )气(qì )。”焉(yān )乃(nǎi )更(gèng )求(qiú )益(yì )州(zhōu )。会(huì )益(yì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )郤(qiè )俭(jiǎn )赋(fù )敛(liǎn )烦(fán )扰(rǎo ),谣(yáo )言(yán )远(yuǎn )闻(wén ),而(ér )耿(gěng )鄙(bǐ )、张(zhāng )懿(yì )皆(jiē )为(wéi )盗(dào )所(suǒ )杀(shā ),朝(cháo )廷(tíng )遂(suí )从(cóng )焉(yān )议(yì ),选(xuǎn )列(liè )卿(qīng )、尚(shàng )书(shū )为(wéi )州(zhōu )牧(mù ),各(gè )以(yǐ )本(běn )秩(zhì )居(jū )任(rèn )。以(yǐ )焉(yān )为(wéi )益(yì )州(zhōu )牧(mù ),太(tài )仆(pú )黄(huáng )琬(wǎn )为(wéi )豫(yù )州(zhōu )牧(mù ),宗(zōng )正(zhèng )东(dōng )海(hǎi )刘(liú )虞(yú )为(wéi )幽(yōu )州(zhōu )牧(mù )。州(zhōu )任(rèn )之(zhī )重(zhòng ),自(zì )此(cǐ )而(ér )始(shǐ )。焉(yān ),鲁(lǔ )恭(gōng )王(wáng )之(zhī )后(hòu );虞(yú ),东(dōng )海(hǎi )恭(gōng )王(wáng )之(zhī )五(wǔ )世(shì )孙(sūn )也(yě )。虞(yú )尝(cháng )为(wéi )幽(yōu )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),民(mín )夷(yí )怀(huái )其(qí )恩(ēn )信(xìn ),故(gù )用(yòng )之(zhī )。董(dǒng )扶(fú )及(jí )太(tài )仓(cāng )令(lìng )赵(zhào )韪(wěi )皆(jiē )弃(qì )官(guān ),随(suí )焉(yān )入(rù )蜀(shǔ )。

诏(zhào )发(fā )南(nán )匈(xiōng )奴(nú )兵(bīng )配(pèi )刘(liú )虞(yú )讨(tǎo )张(zhāng )纯(chún ),单(dān )于(yú )羌(qiāng )渠(qú )遣(qiǎn )左(zuǒ )贤(xián )王(wáng )将(jiāng )骑(qí )诣(yì )幽(yōu )州(zhōu )。国(guó )人(rén )恐(kǒng )发(fā )兵(bīng )无(wú )已(yǐ ),于(yú )是(shì )右(yòu )部(bù )盆(pén )落(luò )反(fǎn ),与(yǔ )屠(tú )各(gè )胡(hú )合(hé ),凡(fán )十(shí )馀(yú )万(wàn )人(rén ),攻(gōng )杀(shā )羌(qiāng )渠(qú )。国(guó )人(rén )立(lì )其(qí )子(zǐ )右(yòu )贤(xián )王(wáng )于(yú )扶(fú )罗(luó )为(wéi )持(chí )至(zhì )尸(shī )逐(zhú )侯(hóu )单(dān )于(yú )。

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),太(tài )尉(wèi )曹(cáo )嵩(sōng )罢(bà )。

五(wǔ )月(yuè ),以(yǐ )永(yǒng )乐(lè )少(shǎo )府(fǔ )南(nán )阳(yáng )樊(fán )陵(líng )为(wéi )太(tài )尉(wèi );六(liù )月(yuè ),罢(bà )。

益(yì )州(zhōu )贼(zéi )马(mǎ )相(xiàng )、赵(zhào )祗(zhī )等(děng )起(qǐ )兵(bīng )绵(mián )竹(zhú ),自(zì )号(hào )黄(huáng )巾(jīn ),杀(shā )刺(cì )史(shǐ )郤(qiè )俭(jiǎn ),进(jìn )击(jī )巴(bā )郡(jùn )、犍(jiān )为(wéi ),旬(xún )月(yuè )之(zhī )间(jiān ),破(pò )坏(huài )三(sān )郡(jùn ),有(yǒu )众(zhòng )数(shù )万(wàn ),相(xiàng )自(zì )称(chēng )天(tiān )子(zǐ )。州(zhōu )从(cóng )事(shì )贾(jiǎ )龙(lóng )率(lǜ )吏(lì )民(mín )攻(gōng )相(xiàng )等(děng ),数(shù )日(rì )破(pò )走(zǒu ),州(zhōu )界(jiè )清(qīng )静(jìng )。龙(lóng )乃(nǎi )选(xuǎn )吏(lì )卒(zú )迎(yíng )刘(liú )焉(yān )。焉(yān )徙(xǐ )治(zhì )绵(mián )竹(zhú ),抚(fǔ )纳(nà )离(lí )叛(pàn ),务(wù )行(háng )宽(kuān )惠(huì ),以(yǐ )收(shōu )人(rén )心(xīn )。

郡(jùn )国(guó )七(qī )大(dà )水(shuǐ )。

故(gù )太(tài )傅(fù )陈(chén )蕃(fān )子(zǐ )逸(yì )与(yǔ )术(shù )士(shì )襄(xiāng )楷(kǎi )会(huì )于(yú )冀(jì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )王(wáng )芬(fēn )坐(zuò ),楷(kǎi )曰(yuē ):“天(tiān )文(wén )不(bú )利(lì )宦(huàn )者(zhě ),黄(huáng )门(mén )、常(cháng )侍(shì )真(zhēn )族(zú )灭(miè )矣(yǐ )。”逸(yì )喜(xǐ )。芬(fēn )曰(yuē ):“若(ruò )然(rán )者(zhě ),芬(fēn )愿(yuàn )驱(qū )除(chú )!”因(yīn )与(yǔ )豪(háo )杰(jié )转(zhuǎn )相(xiàng )招(zhāo )合(hé ),上(shàng )书(shū )言(yán )黑(hēi )山(shān )贼(zéi )攻(gōng )劫(jié )郡(jùn )县(xiàn ),欲(yù )因(yīn )以(yǐ )起(qǐ )兵(bīng )。会(huì )帝(dì )欲(yù )北(běi )巡(xún )河(hé )间(jiān )旧(jiù )宅(zhái ),芬(fēn )等(děng )谋(móu )以(yǐ )兵(bīng )徼(jiǎo )劫(jié ),诛(zhū )诸(zhū )常(cháng )侍(shì )、黄(huáng )门(mén ),因(yīn )废(fèi )帝(dì ),立(lì )合(hé )肥(féi )侯(hóu ),以(yǐ )其(qí )谋(móu )告(gào )议(yì )郎(láng )曹(cáo )操(cāo )。操(cāo )曰(yuē ):“夫(fū )废(fèi )立(lì )之(zhī )事(shì ),天(tiān )下(xià )之(zhī )至(zhì )不(bú )祥(xiáng )也(yě )。古(gǔ )人(rén )有(yǒu )权(quán )成(chéng )败(bài )、计(jì )轻(qīng )重(zhòng )而(ér )行(háng )之(zhī )者(zhě ),伊(yī )、霍(huò )是(shì )也(yě )。伊(yī )、霍(huò )皆(jiē )怀(huái )至(zhì )忠(zhōng )之(zhī )诚(chéng ),据(jù )宰(zǎi )辅(fǔ )之(zhī )势(shì ),因(yīn )秉(bǐng )政(zhèng )之(zhī )重(zhòng ),同(tóng )众(zhòng )人(rén )之(zhī )欲(yù ),故(gù )能(néng )计(jì )从(cóng )事(shì )立(lì )。今(jīn )诸(zhū )君(jūn )徒(tú )见(jiàn )曩(nǎng )者(zhě )之(zhī )易(yì ),未(wèi )睹(dǔ )当(dāng )今(jīn )之(zhī )难(nán ),而(ér )造(zào )作(zuò )非(fēi )常(cháng ),欲(yù )望(wàng )必(bì )克(kè ),不(bú )亦(yì )危(wēi )乎(hū )!”芬(fēn )又(yòu )呼(hū )平(píng )原(yuán )华(huá )歆(xīn )、陶(táo )丘(qiū )洪(hóng )共(gòng )定(dìng )计(jì )。洪(hóng )欲(yù )行(háng ),歆(xīn )止(zhǐ )之(zhī )曰(yuē ):“夫(fū )废(fèi )立(lì )大(dà )事(shì ),伊(yī )、霍(huò )之(zhī )所(suǒ )难(nán )。芬(fēn )性(xìng )疏(shū )而(ér )不(bú )武(wǔ ),此(cǐ )必(bì )无(wú )成(chéng )。”洪(hóng )乃(nǎi )止(zhǐ )。会(huì )北(běi )方(fāng )夜(yè )半(bàn )有(yǒu )赤(chì )气(qì ),东(dōng )西(xī )竟(jìng )天(tiān ),太(tài )史(shǐ )上(shàng )言(yán ):“北(běi )方(fāng )有(yǒu )阴(yīn )谋(móu ),不(bú )宜(yí )北(běi )行(háng )。”帝(dì )乃(nǎi )止(zhǐ )。敕(chì )芬(fēn )罢(bà )兵(bīng ),俄(é )而(ér )征(zhēng )之(zhī )。芬(fēn )惧(jù ),解(jiě )印(yìn )绶(shòu )亡(wáng )走(zǒu ),至(zhì )平(píng )原(yuán ),自(zì )杀(shā )。

秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),以(yǐ )射(shè )声(shēng )校(xiào )尉(wèi )马(mǎ )日(rì )磾(dī )为(wéi )太(tài )尉(wèi )。日(rì )磾(dī ),融(róng )之(zhī )族(zú )孙(sūn )也(yě )。

八(bā )月(yuè ),初(chū )置(zhì )西(xī )园(yuán )八(bā )校(xiào )尉(wèi ),以(yǐ )小(xiǎo )黄(huáng )门(mén )蹇(jiǎn )硕(shuò )为(wéi )上(shàng )军(jūn )校(xiào )尉(wèi ),虎(hǔ )贲(bēn )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )袁(yuán )绍(shào )为(wéi )中(zhōng )军(jūn )校(xiào )尉(wèi ),屯(tún )骑(qí )校(xiào )尉(wèi )鲍(bào )鸿(hóng )为(wéi )下(xià )军(jūn )校(xiào )尉(wèi ),议(yì )郎(láng )曹(cáo )操(cāo )为(wéi )典(diǎn )军(jūn )校(xiào )尉(wèi ),赵(zhào )融(róng )为(wéi )助(zhù )军(jūn )左(zuǒ )校(xiào )尉(wèi ),冯(féng )芳(fāng )为(wéi )助(zhù )军(jūn )右(yòu )校(xiào )尉(wèi ),谏(jiàn )议(yì )大(dà )夫(fū )夏(xià )牟(móu )为(wéi )左(zuǒ )校(xiào )尉(wèi ),淳(chún )于(yú )琼(qióng )为(wéi )右(yòu )校(xiào )尉(wèi );皆(jiē )统(tǒng )于(yú )蹇(jiǎn )硕(shuò )。帝(dì )自(zì )黄(huáng )巾(jīn )之(zhī )起(qǐ ),留(liú )心(xīn )戎(róng )事(shì );硕(shuò )壮(zhuàng )健(jiàn )有(yǒu )武(wǔ )略(luè ),帝(dì )亲(qīn )任(rèn )之(zhī ),虽(suī )大(dà )将(jiāng )军(jūn )亦(yì )领(lǐng )属(shǔ )焉(yān )。

九(jiǔ )月(yuè ),司(sī )徒(tú )许(xǔ )相(xiàng )罢(bà );以(yǐ )司(sī )空(kōng )丁(dīng )宫(gōng )为(wéi )司(sī )徒(tú ),光(guāng )禄(lù )勋(xūn )南(nán )阳(yáng )刘(liú )弘(hóng )为(wéi )司(sī )空(kōng )。

以(yǐ )卫(wèi )尉(wèi )条(tiáo )侯(hóu )董(dǒng )重(zhòng )为(wéi )票(piào )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )。重(zhòng ),永(yǒng )乐(lè )太(tài )后(hòu )兄(xiōng )子(zǐ )也(yě )。

冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),青(qīng )、徐(xú )黄(huáng )巾(jīn )复(fù )起(qǐ ),寇(kòu )郡(jùn )县(xiàn )。

望(wàng )气(qì )者(zhě )以(yǐ )为(wéi )京(jīng )师(shī )当(dāng )有(yǒu )大(dà )兵(bīng ),两(liǎng )宫(gōng )流(liú )血(xuè )。帝(dì )欲(yù )厌(yàn )之(zhī ),乃(nǎi )大(dà )发(fā )四(sì )方(fāng )兵(bīng ),讲(jiǎng )武(wǔ )于(yú )平(píng )乐(lè )观(guān )下(xià ),起(qǐ )大(dà )坛(tán ),上(shàng )建(jiàn )十(shí )二(èr )重(zhòng )华(huá )盖(gài ),高(gāo )十(shí )丈(zhàng )。坛(tán )东(dōng )北(běi )为(wéi )小(xiǎo )坛(tán ),复(fù )建(jiàn )九(jiǔ )重(zhòng )华(huá )盖(gài ),高(gāo )九(jiǔ )丈(zhàng )。列(liè )步(bù )骑(qí )数(shù )万(wàn )人(rén ),结(jié )营(yíng )为(wéi )陈(chén )。甲(jiǎ )子(zǐ ),帝(dì )亲(qīn )出(chū )临(lín )军(jūn ),驻(zhù )大(dà )华(huá )盖(gài )下(xià ),大(dà )将(jiāng )军(jūn )进(jìn )驻(zhù )小(xiǎo )华(huá )盖(gài )下(xià )。帝(dì )躬(gōng )擐(huàn )甲(jiǎ )、介(jiè )马(mǎ ),称(chēng )“无(wú )上(shàng )将(jiāng )军(jūn )”,行(háng )陈(chén )三(sān )匝(zā )而(ér )还(hái ),以(yǐ )兵(bīng )授(shòu )进(jìn )。帝(dì )问(wèn )讨(tǎo )虏(lǔ )校(xiào )尉(wèi )盖(gài )勋(xūn )曰(yuē ):“吾(wú )讲(jiǎng )武(wǔ )如(rú )是(shì ),何(hé )如(rú )?”对(duì )曰(yuē ):“臣(chén )闻(wén )先(xiān )王(wáng )翟(zhái )德(dé )不(bú )观(guān )兵(bīng )。今(jīn )寇(kòu )在(zài )远(yuǎn )而(ér )设(shè )近(jìn )陈(chén ),不(bú )足(zú )以(yǐ )昭(zhāo )果(guǒ )毅(yì ),只(zhī )黩(dú )武(wǔ )耳(ěr )!”帝(dì )曰(yuē ):“善(shàn )!恨(hèn )见(jiàn )君(jūn )晚(wǎn ),群(qún )臣(chén )初(chū )无(wú )是(shì )言(yán )也(yě )。”勋(xūn )谓(wèi )袁(yuán )绍(shào )曰(yuē ):“上(shàng )甚(shèn )聪(cōng )明(míng ),但(dàn )蔽(bì )于(yú )左(zuǒ )右(yòu )耳(ěr )。”与(yǔ )绍(shào )谋(móu )共(gòng )诛(zhū )嬖(bì )幸(xìng ),蹇(jiǎn )硕(shuò )惧(jù ),出(chū )勋(xūn )为(wéi )京(jīng )兆(zhào )尹(yǐn )。

十(shí )一(yī )月(yuè ),王(wáng )国(guó )围(wéi )陈(chén )仓(cāng )。诏(zhào )复(fù )拜(bài )皇(huáng )甫(fǔ )嵩(sōng )为(wéi )左(zuǒ )将(jiāng )军(jūn ),督(dū )前(qián )将(jiāng )军(jūn )董(dǒng )卓(zhuó ),合(hé )兵(bīng )四(sì )万(wàn )人(rén )以(yǐ )拒(jù )之(zhī )。

张(zhāng )纯(chún )与(yǔ )丘(qiū )力(lì )居(jū )钞(chāo )略(luè )青(qīng )、徐(xú )、幽(yōu )、冀(jì )四(sì )州(zhōu );诏(zhào )骑(qí )都(dōu )尉(wèi )公(gōng )孙(sūn )瓚(zàn )讨(tǎo )之(zhī )。瓚(zàn )与(yǔ )战(zhàn )于(yú )属(shǔ )国(guó )石(shí )门(mén ),纯(chún )等(děng )大(dà )败(bài ),弃(qì )妻(qī )子(zǐ ),逾(yú )塞(sāi )走(zǒu );悉(xī )得(dé )所(suǒ )略(luè )男(nán )女(nǚ )。瓚(zàn )深(shēn )入(rù )无(wú )继(jì ),反(fǎn )为(wéi )丘(qiū )力(lì )居(jū )等(děng )所(suǒ )围(wéi )于(yú )辽(liáo )西(xī )管(guǎn )子(zǐ )城(chéng ),二(èr )百(bǎi )馀(yú )日(rì ),粮(liáng )尽(jìn )众(zhòng )溃(kuì ),士(shì )卒(zú )死(sǐ )者(zhě )什(shí )五(wǔ )六(liù )。

董(dǒng )卓(zhuó )谓(wèi )皇(huáng )甫(fǔ )嵩(sōng )曰(yuē ):“陈(chén )仓(cāng )危(wēi )急(jí ),请(qǐng )速(sù )救(jiù )之(zhī )。”嵩(sōng )曰(yuē ):“不(bú )然(rán )。百(bǎi )战(zhàn )百(bǎi )胜(shèng ),不(bú )如(rú )不(bú )战(zhàn )而(ér )屈(qū )人(rén )兵(bīng )。陈(chén )仓(cāng )虽(suī )小(xiǎo ),城(chéng )守(shǒu )固(gù )备(bèi ),未(wèi )易(yì )可(kě )拔(bá )。王(wáng )国(guó )虽(suī )强(qiáng ),攻(gōng )陈(chén )仓(cāng )不(bú )下(xià ),其(qí )众(zhòng )必(bì )疲(pí ),疲(pí )而(ér )击(jī )之(zhī ),全(quán )胜(shèng )之(zhī )道(dào )也(yě ),将(jiāng )何(hé )救(jiù )焉(yān )!”国(guó )攻(gōng )陈(chén )仓(cāng )八(bā )十(shí )馀(yú )日(rì ),不(bú )拔(bá )。

孝(xiào )灵(líng )皇(huáng )帝(dì )下(xià )中(zhōng )平(píng )六(liù )年(nián )(己(jǐ )巳(sì ),公(gōng )元(yuán )一(yī )八(bā )九(jiǔ )年(nián ))

春(chūn ),二(èr )月(yuè ),国(guó )众(zhòng )疲(pí )敝(bì ),解(jiě )围(wéi )去(qù ),皇(huáng )甫(fǔ )嵩(sōng )进(jìn )兵(bīng )击(jī )之(zhī )。董(dǒng )卓(zhuó )曰(yuē ):“不(bú )可(kě )。兵(bīng )法(fǎ ),穷(qióng )寇(kòu )勿(wù )迫(pò ),归(guī )众(zhòng )勿(wù )追(zhuī )。”嵩(sōng )曰(yuē ):“不(bú )然(rán )。前(qián )吾(wú )不(bú )击(jī ),避(bì )其(qí )锐(ruì )也(yě );今(jīn )而(ér )击(jī )之(zhī ),待(dài )其(qí )衰(shuāi )也(yě );所(suǒ )击(jī )疲(pí )师(shī ),非(fēi )归(guī )众(zhòng )也(yě );国(guó )众(zhòng )且(qiě )走(zǒu ),莫(mò )有(yǒu )斗(dòu )志(zhì ),以(yǐ )整(zhěng )击(jī )乱(luàn ),非(fēi )穷(qióng )寇(kòu )也(yě )。”遂(suí )独(dú )进(jìn )击(jī )之(zhī ),使(shǐ )卓(zhuó )为(wéi )后(hòu )拒(jù ),连(lián )战(zhàn ),大(dà )破(pò )之(zhī ),斩(zhǎn )首(shǒu )万(wàn )馀(yú )级(jí )。卓(zhuó )大(dà )惭(cán )恨(hèn ),由(yóu )是(shì )与(yǔ )嵩(sōng )有(yǒu )隙(xì )。韩(hán )遂(suí )等(děng )共(gòng )废(fèi )王(wáng )国(guó ),而(ér )劫(jié )故(gù )信(xìn )都(dōu )令(lìng )汉(hàn )阳(yáng )阎(yán )忠(zhōng )使(shǐ )督(dū )统(tǒng )诸(zhū )部(bù )。忠(zhōng )病(bìng )死(sǐ ),遂(suí )等(děng )稍(shāo )争(zhēng )权(quán )利(lì ),更(gèng )相(xiàng )杀(shā )害(hài ),由(yóu )是(shì )寝(qǐn )衰(shuāi )。

幽(yōu )州(zhōu )牧(mù )刘(liú )虞(yú )到(dào )部(bù ),遣(qiǎn )使(shǐ )至(zhì )鲜(xiān )卑(bēi )中(zhōng ),告(gào )以(yǐ )利(lì )害(hài ),责(zé )使(shǐ )送(sòng )张(zhāng )举(jǔ )、张(zhāng )纯(chún )首(shǒu ),厚(hòu )加(jiā )购(gòu )尝(cháng )。丘(qiū )力(lì )居(jū )等(děng )闻(wén )虞(yú )至(zhì ),喜(xǐ ),各(gè )遣(qiǎn )译(yì )自(zì )归(guī )。举(jǔ )、纯(chún )走(zǒu )出(chū )塞(sāi ),馀(yú )皆(jiē )降(jiàng )散(sàn )。虞(yú )上(shàng )罢(bà )诸(zhū )屯(tún )兵(bīng ),但(dàn )留(liú )降(jiàng )虏(lǔ )校(xiào )尉(wèi )公(gōng )孙(sūn )瓚(zàn ),将(jiāng )步(bù )骑(qí )万(wàn )人(rén )屯(tún )右(yòu )北(běi )平(píng )。三(sān )月(yuè ),张(zhāng )纯(chún )客(kè )王(wáng )政(zhèng )杀(shā )纯(chún ),送(sòng )首(shǒu )诣(yì )虞(yú )。公(gōng )孙(sūn )瓚(zàn )志(zhì )欲(yù )扫(sǎo )灭(miè )乌(wū )桓(huán ),而(ér )虞(yú )欲(yù )以(yǐ )恩(ēn )信(xìn )招(zhāo )降(jiàng ),由(yóu )是(shì )与(yǔ )瓚(zàn )有(yǒu )隙(xì )。

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),丙(bǐng )子(zǐ )朔(shuò ),日(rì )有(yǒu )食(shí )之(zhī )。

太(tài )尉(wèi )马(mǎ )日(rì )磾(dī )免(miǎn );遣(qiǎn )使(shǐ )即(jí )拜(bài )幽(yōu )州(zhōu )牧(mù )刘(liú )虞(yú )为(wéi )太(tài )尉(wèi ),封(fēng )容(róng )丘(qiū )侯(hóu )。

蹇(jiǎn )硕(shuò )忌(jì )大(dà )将(jiāng )军(jūn )进(jìn ),与(yǔ )诸(zhū )常(cháng )侍(shì )共(gòng )说(shuō )帝(dì )遣(qiǎn )进(jìn )西(xī )击(jī )韩(hán )遂(suí );帝(dì )从(cóng )之(zhī )。进(jìn )阴(yīn )知(zhī )其(qí )谋(móu ),奏(zòu )遣(qiǎn )袁(yuán )绍(shào )收(shōu )徐(xú )、兗(yǎn )二(èr )州(zhōu )兵(bīng ),须(xū )绍(shào )还(hái )而(ér )西(xī ),以(yǐ )稽(jī )行(háng )期(qī )。

初(chū ),帝(dì )数(shù )失(shī )皇(huáng )子(zǐ ),何(hé )皇(huáng )后(hòu )生(shēng )子(zǐ )辩(biàn ),养(yǎng )于(yú )道(dào )人(rén )史(shǐ )子(zǐ )眇(miǎo )家(jiā ),号(hào )曰(yuē )“史(shǐ )侯(hóu )”。王(wáng )美(měi )人(rén )生(shēng )子(zǐ )协(xié ),董(dǒng )太(tài )后(hòu )自(zì )养(yǎng )之(zhī ),号(hào )曰(yuē )“董(dǒng )侯(hóu )”。群(qún )臣(chén )请(qǐng )立(lì )太(tài )子(zǐ )。帝(dì )以(yǐ )辩(biàn )轻(qīng )佻(tiāo )无(wú )威(wēi )仪(yí ),欲(yù )立(lì )协(xié ),犹(yóu )豫(yù )未(wèi )决(jué )。会(huì )疾(jí )笃(dǔ ),属(shǔ )协(xié )于(yú )蹇(jiǎn )硕(shuò )。丙(bǐng )辰(chén ),帝(dì )崩(bēng )于(yú )嘉(jiā )德(dé )殿(diàn )。硕(shuò )时(shí )在(zài )内(nèi ),欲(yù )先(xiān )诛(zhū )何(hé )进(jìn )而(ér )立(lì )协(xié ),使(shǐ )人(rén )迎(yíng )进(jìn ),欲(yù )与(yǔ )计(jì )事(shì );进(jìn )即(jí )驾(jià )往(wǎng )。硕(shuò )司(sī )马(mǎ )潘(pān )隐(yǐn )与(yǔ )进(jìn )早(zǎo )旧(jiù ),迎(yíng )而(ér )目(mù )之(zhī )。进(jìn )惊(jīng ),驰(chí )从(cóng )儳(chán )道(dào )归(guī )营(yíng ),引(yǐn )兵(bīng )入(rù )屯(tún )百(bǎi )郡(jùn )邸(dǐ ),因(yīn )称(chēng )疾(jí )不(bú )入(rù )。戊(wù )午(wǔ ),皇(huáng )子(zǐ )辩(biàn )即(jí )皇(huáng )帝(dì )位(wèi ),年(nián )十(shí )四(sì )。尊(zūn )皇(huáng )后(hòu )曰(yuē )皇(huáng )太(tài )后(hòu )。太(tài )后(hòu )临(lín )朝(cháo )。赦(shè )天(tiān )下(xià ),改(gǎi )元(yuán )为(wéi )光(guāng )熹(xī )。封(fēng )皇(huáng )弟(dì )协(xié )为(wéi )渤(bó )海(hǎi )王(wáng )。协(xié )年(nián )九(jiǔ )岁(suì )。以(yǐ )后(hòu )将(jiāng )军(jūn )袁(yuán )隗(wěi )为(wéi )太(tài )傅(fù ),与(yǔ )大(dà )将(jiāng )军(jūn )何(hé )进(jìn )参(cān )录(lù )尚(shàng )书(shū )事(shì )。

进(jìn )既(jì )秉(bǐng )朝(cháo )政(zhèng ),忿(fèn )蹇(jiǎn )硕(shuò )图(tú )己(jǐ ),阴(yīn )规(guī )诛(zhū )之(zhī )。袁(yuán )绍(shào )因(yīn )进(jìn )亲(qīn )客(kè )张(zhāng )津(jīn ),劝(quàn )进(jìn )悉(xī )诛(zhū )诸(zhū )宦(huàn )官(guān )。进(jìn )以(yǐ )袁(yuán )氏(shì )累(lèi )世(shì )贵(guì )宠(chǒng ),而(ér )绍(shào )与(yǔ )从(cóng )弟(dì )虎(hǔ )贲(bēn )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )术(shù )皆(jiē )为(wéi )豪(háo )桀(jié )所(suǒ )归(guī ),信(xìn )而(ér )用(yòng )之(zhī )。复(fù )博(bó )征(zhēng )智(zhì )谋(móu )之(zhī )士(shì )何(hé )颙(yú )、荀(xún )攸(yōu )及(jí )河(hé )南(nán )郑(zhèng )泰(tài )等(děng )二(èr )十(shí )馀(yú )人(rén ),以(yǐ )颙(yú )为(wéi )北(běi )军(jūn )中(zhōng )候(hòu ),攸(yōu )为(wéi )黄(huáng )门(mén )侍(shì )郎(láng ),泰(tài )为(wéi )尚(shàng )书(shū ),与(yǔ )同(tóng )腹(fù )心(xīn )。攸(yōu ),爽(shuǎng )之(zhī )从(cóng )孙(sūn )也(yě )。蹇(jiǎn )硕(shuò )疑(yí )不(bú )自(zì )安(ān ),与(yǔ )中(zhōng )常(cháng )侍(shì )赵(zhào )忠(zhōng )、宋(sòng )典(diǎn )等(děng )书(shū )曰(yuē ):“大(dà )将(jiāng )军(jūn )兄(xiōng )弟(dì )秉(bǐng )国(guó )专(zhuān )朝(cháo ),今(jīn )与(yǔ )天(tiān )下(xià )党(dǎng )人(rén )谋(móu )诛(zhū )先(xiān )帝(dì )左(zuǒ )右(yòu ),扫(sǎo )灭(miè )我(wǒ )曹(cáo ),但(dàn )以(yǐ )硕(shuò )典(diǎn )禁(jìn )兵(bīng ),故(gù )且(qiě )沉(chén )吟(yín )。今(jīn )宜(yí )共(gòng )闭(bì )上(shàng )阁(gé ),急(jí )捕(bǔ )诛(zhū )之(zhī )。”中(zhōng )常(cháng )侍(shì )郭(guō )胜(shèng ),进(jìn )同(tóng )郡(jùn )人(rén )也(yě ),太(tài )后(hòu )及(jí )进(jìn )之(zhī )贵(guì )幸(xìng ),胜(shèng )有(yǒu )力(lì )焉(yān ),故(gù )亲(qīn )信(xìn )何(hé )氏(shì );与(yǔ )赵(zhào )忠(zhōng )等(děng )议(yì ),不(bú )从(cóng )硕(shuò )计(jì ),而(ér )以(yǐ )其(qí )书(shū )示(shì )进(jìn )。庚(gēng )午(wǔ ),进(jìn )使(shǐ )黄(huáng )门(mén )令(lìng )收(shōu )硕(shuò ),诛(zhū )之(zhī ),因(yīn )悉(xī )领(lǐng )其(qí )屯(tún )兵(bīng )。

票(piào )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )董(dǒng )重(zhòng ),与(yǔ )何(hé )进(jìn )权(quán )势(shì )相(xiàng )害(hài ),中(zhōng )官(guān )挟(jiā )重(zhòng )以(yǐ )为(wéi )党(dǎng )助(zhù )。董(dǒng )太(tài )后(hòu )每(měi )欲(yù )参(cān )干(gàn )政(zhèng )事(shì ),何(hé )太(tài )后(hòu )辄(zhé )相(xiàng )禁(jìn )塞(sāi ),董(dǒng )后(hòu )忿(fèn )恚(huì )詈(lì )曰(yuē ):“汝(rǔ )今(jīn )舟(zhōu )张(zhāng ),怙(hù )汝(rǔ )兄(xiōng )耶(yē )!吾(wú )敕(chì )票(piào )骑(qí )断(duàn )何(hé )进(jìn )头(tóu ),如(rú )反(fǎn )手(shǒu )耳(ěr )!”何(hé )太(tài )后(hòu )闻(wén )之(zhī ),以(yǐ )告(gào )进(jìn )。五(wǔ )月(yuè ),进(jìn )与(yǔ )三(sān )公(gōng )共(gòng )奏(zòu ):“孝(xiào )仁(rén )皇(huáng )后(hòu )使(shǐ )故(gù )中(zhōng )常(cháng )侍(shì )夏(xià )恽(yùn )等(děng )交(jiāo )通(tōng )州(zhōu )郡(jùn ),辜(gū )较(jiào )财(cái )利(lì ),悉(xī )入(rù )西(xī )省(shěng )。故(gù )事(shì ),蕃(fān )后(hòu )不(bú )得(dé )留(liú )京(jīng )师(shī );请(qǐng )迁(qiān )宫(gōng )本(běn )国(guó )。”奏(zòu )可(kě )。辛(xīn )巳(sì ),进(jìn )举(jǔ )兵(bīng )围(wéi )票(piào )骑(qí )府(fǔ ),收(shōu )董(dǒng )重(zhòng ),免(miǎn )官(guān ),自(zì )杀(shā )。六(liù )月(yuè ),辛(xīn )亥(hài ),董(dǒng )后(hòu )忧(yōu )怖(bù ),暴(bào )崩(bēng )。民(mín )间(jiān )由(yóu )是(shì )不(bú )附(fù )何(hé )氏(shì )。

辛(xīn )酉(yǒu ),葬(zàng )孝(xiào )灵(líng )皇(huáng )帝(dì )于(yú )文(wén )陵(líng )。何(hé )进(jìn )惩(chéng )蹇(jiǎn )硕(shuò )之(zhī )谋(móu ),称(chēng )疾(jí ),不(bú )入(rù )陪(péi )丧(sàng ),又(yòu )不(bú )送(sòng )山(shān )陵(líng )。

大(dà )水(shuǐ )。

秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),徙(xǐ )渤(bó )海(hǎi )王(wáng )协(xié )为(wéi )陈(chén )留(liú )王(wáng )。

司(sī )徒(tú )丁(dīng )宫(gōng )罢(bà )。

袁(yuán )绍(shào )复(fù )说(shuō )何(hé )进(jìn )曰(yuē ):“前(qián )窦(dòu )武(wǔ )欲(yù )诛(zhū )内(nèi )宠(chǒng )而(ér )反(fǎn )为(wéi )所(suǒ )害(hài )者(zhě ),但(dàn )坐(zuò )言(yán )语(yǔ )漏(lòu )泄(xiè );五(wǔ )营(yíng )兵(bīng )士(shì )皆(jiē )畏(wèi )服(fú )中(zhōng )人(rén ),而(ér )窦(dòu )氏(shì )反(fǎn )用(yòng )之(zhī ),自(zì )取(qǔ )祸(huò )灭(miè )。今(jīn )将(jiāng )军(jūn )兄(xiōng )弟(dì )并(bìng )领(lǐng )劲(jìn )兵(bīng ),部(bù )曲(qǔ )将(jiāng )吏(lì )皆(jiē )英(yīng )俊(jùn )名(míng )士(shì ),乐(lè )尽(jìn )力(lì )命(mìng ),事(shì )在(zài )掌(zhǎng )握(wò ),此(cǐ )天(tiān )赞(zàn )之(zhī )时(shí )也(yě )。将(jiāng )军(jūn )宜(yí )一(yī )为(wéi )天(tiān )下(xià )除(chú )患(huàn ),以(yǐ )垂(chuí )名(míng )后(hòu )世(shì ),不(bú )可(kě )失(shī )也(yě )!”进(jìn )乃(nǎi )白(bái )太(tài )后(hòu ),请(qǐng )尽(jìn )罢(bà )中(zhōng )常(cháng )侍(shì )以(yǐ )下(xià ),以(yǐ )三(sān )署(shǔ )郎(láng )补(bǔ )其(qí )处(chù )。太(tài )后(hòu )不(bú )听(tīng ),曰(yuē ):“中(zhōng )官(guān )统(tǒng )领(lǐng )禁(jìn )省(shěng ),自(zì )古(gǔ )及(jí )今(jīn ),汉(hàn )家(jiā )故(gù )事(shì ),不(bú )可(kě )废(fèi )也(yě )。且(qiě )先(xiān )帝(dì )新(xīn )弃(qì )天(tiān )下(xià ),我(wǒ )奈(nài )何(hé )楚(chǔ )楚(chǔ )与(yǔ )士(shì )人(rén )共(gòng )对(duì )事(shì )乎(hū )!”进(jìn )难(nán )违(wéi )太(tài )后(hòu )意(yì ),且(qiě )欲(yù )诛(zhū )其(qí )放(fàng )纵(zòng )者(zhě )。绍(shào )以(yǐ )为(wéi )中(zhōng )官(guān )亲(qīn )近(jìn )至(zhì )尊(zūn ),出(chū )纳(nà )号(hào )令(lìng ),今(jīn )不(bú )悉(xī )废(fèi ),后(hòu )必(bì )为(wéi )患(huàn )。而(ér )太(tài )后(hòu )母(mǔ )舞(wǔ )阳(yáng )君(jūn )及(jí )何(hé )苗(miáo )数(shù )受(shòu )诸(zhū )宦(huàn )官(guān )赂(lù )遣(qiǎn ),知(zhī )进(jìn )欲(yù )诛(zhū )之(zhī )。数(shù )白(bái )太(tài )后(hòu )为(wéi )其(qí )障(zhàng )蔽(bì );又(yòu )言(yán ):“大(dà )将(jiāng )军(jūn )专(zhuān )杀(shā )左(zuǒ )右(yòu ),擅(shàn )权(quán )以(yǐ )弱(ruò )社(shè )稷(jì )。”太(tài )后(hòu )疑(yí )以(yǐ )为(wéi )然(rán )。进(jìn )新(xīn )贵(guì ),素(sù )敬(jìng )惮(dàn )中(zhōng )官(guān ),虽(suī )外(wài )慕(mù )大(dà )名(míng )而(ér )内(nèi )不(bú )能(néng )断(duàn ),故(gù )事(shì )久(jiǔ )不(bú )决(jué )。绍(shào )等(děng )又(yòu )为(wéi )画(huà )策(cè ),多(duō )召(zhào )四(sì )方(fāng )猛(měng )将(jiāng )及(jí )诸(zhū )豪(háo )杰(jié ),使(shǐ )并(bìng )引(yǐn )兵(bīng )向(xiàng )京(jīng )城(chéng ),以(yǐ )胁(xié )太(tài )后(hòu );进(jìn )然(rán )之(zhī );主(zhǔ )簿(bù )广(guǎng )陵(líng )陈(chén )琳(lín )谏(jiàn )曰(yuē ):“谚(yàn )称(chēng )‘掩(yǎn )目(mù )捕(bǔ )雀(què )’,夫(fū )微(wēi )物(wù )尚(shàng )不(bú )可(kě )欺(qī )以(yǐ )得(dé )志(zhì ),况(kuàng )国(guó )之(zhī )大(dà )事(shì ),其(qí )要(yào )以(yǐ )诈(zhà )立(lì )乎(hū )!今(jīn )将(jiāng )军(jūn )总(zǒng )皇(huáng )威(wēi ),握(wò )兵(bīng )要(yào ),龙(lóng )骧(xiāng )虎(hǔ )步(bù ),高(gāo )下(xià )在(zài )心(xīn ),此(cǐ )犹(yóu )鼓(gǔ )洪(hóng )炉(lú )燎(liáo )毛(máo )发(fā )耳(ěr )。但(dàn )当(dāng )速(sù )发(fā )雷(léi )霆(tíng ),行(háng )权(quán )立(lì )断(duàn ),则(zé )天(tiān )人(rén )顺(shùn )之(zhī )。而(ér )反(fǎn )委(wěi )释(shì )利(lì )器(qì ),更(gèng )征(zhēng )外(wài )助(zhù ),大(dà )兵(bīng )聚(jù )会(huì ),强(qiáng )者(zhě )为(wéi )雄(xióng ),所(suǒ )谓(wèi )倒(dǎo )持(chí )干(gàn )戈(gē ),授(shòu )人(rén )以(yǐ )柄(bǐng ),功(gōng )必(bì )不(bú )成(chéng ),只(zhī )为(wéi )乱(luàn )阶(jiē )耳(ěr )!”进(jìn )不(bú )听(tīng )。典(diǎn )军(jūn )校(xiào )尉(wèi )曹(cáo )操(cāo )闻(wén )而(ér )笑(xiào )曰(yuē ):“宦(huàn )者(zhě )之(zhī )官(guān ),古(gǔ )今(jīn )宜(yí )有(yǒu ),但(dàn )世(shì )主(zhǔ )不(bú )当(dāng )假(jiǎ )之(zhī )权(quán )宠(chǒng ),使(shǐ )至(zhì )于(yú )此(cǐ )。既(jì )治(zhì )其(qí )罪(zuì ),当(dāng )诛(zhū )元(yuán )恶(è ),一(yī )狱(yù )吏(lì )足(zú )矣(yǐ ),何(hé )至(zhì )纷(fēn )纷(fēn )召(zhào )外(wài )兵(bīng )乎(hū )!欲(yù )尽(jìn )诛(zhū )之(zhī ),事(shì )必(bì )宣(xuān )露(lù ),吾(wú )见(jiàn )其(qí )败(bài )也(yě )。”

初(chū ),灵(líng )帝(dì )征(zhēng )董(dǒng )卓(zhuó )为(wéi )少(shǎo )府(fǔ ),卓(zhuó )上(shàng )书(shū )言(yán ):“所(suǒ )将(jiāng )湟(huáng )中(zhōng )义(yì )从(cóng )及(jí )秦(qín )、胡(hú )兵(bīng )皆(jiē )诣(yì )臣(chén )言(yán ):‘牢(láo )直(zhí )不(bú )毕(bì ),禀(bǐng )赐(cì )断(duàn )绝(jué ),妻(qī )子(zǐ )饥(jī )冻(dòng )。’率(lǜ )挽(wǎn )臣(chén )车(chē ),使(shǐ )不(bú )得(dé )行(háng )。羌(qiāng )、胡(hú )憋(biē )肠(cháng )狗(gǒu )态(tài ),臣(chén )不(bú )能(néng )禁(jìn )止(zhǐ ),辄(zhé )将(jiāng )顺(shùn )安(ān )慰(wèi )。增(zēng )异(yì )复(fù )上(shàng )。”朝(cháo )廷(tíng )不(bú )能(néng )制(zhì )。及(jí )帝(dì )寝(qǐn )疾(jí ),玺(xǐ )书(shū )拜(bài )卓(zhuó )并(bìng )州(zhōu )牧(mù ),今(jīn )以(yǐ )兵(bīng )属(shǔ )皇(huáng )甫(fǔ )嵩(sōng )。卓(zhuó )复(fù )上(shàng )书(shū )言(yán ):“臣(chén )误(wù )蒙(méng )天(tiān )恩(ēn ),掌(zhǎng )戎(róng )十(shí )年(nián ),士(shì )卒(zú )大(dà )小(xiǎo ),相(xiàng )狎(xiá )弥(mí )久(jiǔ ),恋(liàn )臣(chén )畜(chù )养(yǎng )之(zhī )恩(ēn ),为(wéi )臣(chén )奋(fèn )一(yī )旦(dàn )之(zhī )命(mìng ),乞(qǐ )将(jiāng )之(zhī )北(běi )州(zhōu ),效(xiào )力(lì )边(biān )垂(chuí )。”嵩(sōng )从(cóng )子(zǐ )郦(lì )说(shuō )嵩(sōng )曰(yuē ):“天(tiān )下(xià )兵(bīng )柄(bǐng ),在(zài )大(dà )人(rén )与(yǔ )董(dǒng )卓(zhuó )耳(ěr )。今(jīn )怨(yuàn )隙(xì )已(yǐ )结(jié ),势(shì )不(bú )俱(jù )存(cún ),卓(zhuó )被(bèi )诏(zhào )委(wěi )兵(bīng )而(ér )上(shàng )书(shū )自(zì )请(qǐng ),此(cǐ )逆(nì )命(mìng )也(yě )。彼(bǐ )率(lǜ )京(jīng )师(shī )政(zhèng )乱(luàn ),故(gù )敢(gǎn )踌(chóu )躇(chú )不(bú )进(jìn ),此(cǐ )怀(huái )奸(jiān )也(yě )。二(èr )者(zhě ),刑(xíng )所(suǒ )不(bú )赦(shè )。且(qiě )其(qí )凶(xiōng )戾(lì )无(wú )亲(qīn ),将(jiāng )士(shì )不(bú )附(fù )。大(dà )人(rén )今(jīn )为(wéi )元(yuán )帅(shuài ),杖(zhàng )国(guó )威(wēi )以(yǐ )讨(tǎo )之(zhī ),上(shàng )显(xiǎn )忠(zhōng )义(yì ),下(xià )除(chú )凶(xiōng )害(hài ),无(wú )不(bú )济(jì )也(yě )。”嵩(sōng )曰(yuē ):“违(wéi )命(mìng )虽(suī )罪(zuì ),专(zhuān )诛(zhū )亦(yì )有(yǒu )责(zé )也(yě )。不(bú )如(rú )显(xiǎn )奏(zòu )其(qí )事(shì ),使(shǐ )朝(cháo )廷(tíng )裁(cái )之(zhī )。”乃(nǎi )上(shàng )书(shū )以(yǐ )闻(wén )。帝(dì )以(yǐ )让(ràng )卓(zhuó )。卓(zhuó )亦(yì )不(bú )奉(fèng )诏(zhào ),驻(zhù )兵(bīng )河(hé )东(dōng )以(yǐ )观(guān )时(shí )变(biàn )。

何(hé )进(jìn )召(zhào )卓(zhuó )使(shǐ )将(jiāng )兵(bīng )诣(yì )京(jīng )师(shī )。侍(shì )御(yù )史(shǐ )郑(zhèng )泰(tài )谏(jiàn )曰(yuē ):“董(dǒng )卓(zhuó )强(qiáng )忍(rěn )寡(guǎ )义(yì ),志(zhì )欲(yù )无(wú )厌(yàn ),若(ruò )借(jiè )之(zhī )朝(cháo )政(zhèng ),授(shòu )以(yǐ )大(dà )事(shì ),将(jiāng )恣(zì )凶(xiōng )欲(yù ),必(bì )危(wēi )朝(cháo )廷(tíng )。明(míng )公(gōng )以(yǐ )亲(qīn )德(dé )之(zhī )重(zhòng ),据(jù )阿(ā )衡(héng )之(zhī )权(quán ),秉(bǐng )意(yì )独(dú )断(duàn ),诛(zhū )除(chú )有(yǒu )罪(zuì ),诚(chéng )不(bú )宜(yí )假(jiǎ )卓(zhuó )以(yǐ )为(wéi )资(zī )援(yuán )也(yě )!且(qiě )事(shì )留(liú )变(biàn )生(shēng ),殷(yīn )鉴(jiàn )不(bú )远(yuǎn ),宜(yí )在(zài )速(sù )决(jué )。”尚(shàng )书(shū )卢(lú )植(zhí )亦(yì )言(yán )不(bú )宜(yí )召(zhào )卓(zhuó ),进(jìn )皆(jiē )不(bú )从(cóng )。泰(tài )乃(nǎi )弃(qì )官(guān )去(qù ),谓(wèi )荀(xún )攸(yōu )曰(yuē ):“何(hé )公(gōng )未(wèi )易(yì )辅(fǔ )也(yě )。”进(jìn )府(fǔ )掾(yuàn )王(wáng )匡(kuāng ),骑(qí )都(dōu )尉(wèi )鲍(bào )信(xìn ),皆(jiē )泰(tài )山(shān )人(rén ),进(jìn )使(shǐ )还(hái )乡(xiāng )里(lǐ )募(mù )兵(bīng );并(bìng )召(zhào )工(gōng )郡(jùn )太(tài )守(shǒu )桥(qiáo )瑁(mào )屯(tún )成(chéng )皋(gāo ),使(shǐ )武(wǔ )猛(měng )都(dōu )尉(wèi )丁(dīng )原(yuán )将(jiāng )数(shù )千(qiān )人(rén )寇(kòu )河(hé )内(nèi ),烧(shāo )孟(mèng )津(jīn ),火(huǒ )照(zhào )城(chéng )中(zhōng ),皆(jiē )以(yǐ )诛(zhū )宦(huàn )官(guān )为(wéi )言(yán )。董(dǒng )卓(zhuó )闻(wén )召(zhào ),即(jí )时(shí )就(jiù )道(dào ),并(bìng )上(shàng )书(shū )曰(yuē ):“中(zhōng )常(cháng )侍(shì )张(zhāng )让(ràng )等(děng ),窃(qiè )幸(xìng )承(chéng )宠(chǒng ),浊(zhuó )乱(luàn )海(hǎi )内(nèi )。臣(chén )闻(wén )扬(yáng )汤(tāng )止(zhǐ )沸(fèi ),莫(mò )若(ruò )支(zhī )薪(xīn );溃(kuì )痈(yōng )虽(suī )痛(tòng ),胜(shèng )于(yú )内(nèi )食(shí )。昔(xī )赵(zhào )鞅(yāng )兴(xìng )晋(jìn )阳(yáng )之(zhī )甲(jiǎ )以(yǐ )逐(zhú )君(jūn )侧(cè )之(zhī )恶(è ),今(jīn )臣(chén )辄(zhé )鸣(míng )钟(zhōng )鼓(gǔ )如(rú )雒(luò )阳(yáng ),请(qǐng )收(shōu )让(ràng )等(děng )以(yǐ )清(qīng )奸(jiān )秽(huì )!”太(tài )后(hòu )犹(yóu )不(bú )从(cóng )。何(hé )苗(miáo )谓(wèi )进(jìn )曰(yuē ):“始(shǐ )共(gòng )从(cóng )南(nán )阳(yáng )来(lái ),俱(jù )以(yǐ )贪(tān )贱(jiàn )依(yī )省(shěng )内(nèi )以(yǐ )致(zhì )富(fù )贵(guì ),国(guó )家(jiā )之(zhī )事(shì ),亦(yì )何(hé )容(róng )易(yì )。覆(fù )水(shuǐ )不(bú )收(shōu ),宜(yí )深(shēn )思(sī )之(zhī ),且(qiě )与(yǔ )省(shěng )内(nèi )和(hé )也(yě )。”卓(zhuó )至(zhì )渑(miǎn )池(chí ),而(ér )进(jìn )更(gèng )狐(hú )疑(yí ),使(shǐ )谏(jiàn )议(yì )大(dà )夫(fū )种(zhǒng )邵(shào )宣(xuān )诏(zhào )止(zhǐ )之(zhī )。卓(zhuó )不(bú )受(shòu )诏(zhào ),遂(suí )前(qián )至(zhì )河(hé )南(nán );邵(shào )迎(yíng )劳(láo )之(zhī ),因(yīn )譬(pì )令(lìng )还(hái )军(jūn )。卓(zhuó )疑(yí )有(yǒu )变(biàn ),使(shǐ )其(qí )军(jūn )士(shì )以(yǐ )兵(bīng )胁(xié )邵(shào )。邵(shào )怒(nù ),称(chēng )诏(zhào )叱(chì )之(zhī ),军(jūn )士(shì )皆(jiē )披(pī ),遂(suí )前(qián )质(zhì )责(zé )卓(zhuó );卓(zhuó )辞(cí )屈(qū ),乃(nǎi )还(hái )军(jūn )夕(xī )阳(yáng )亭(tíng )。邵(shào ),暠(gào )之(zhī )孙(sūn )也(yě )。

袁(yuán )绍(shào )惧(jù )进(jìn )变(biàn )计(jì ),因(yīn )胁(xié )之(zhī )曰(yuē ):“交(jiāo )构(gòu )已(yǐ )成(chéng ),形(xíng )势(shì )已(yǐ )露(lù ),将(jiāng )军(jūn )复(fù )欲(yù )何(hé )待(dài )而(ér )不(bú )早(zǎo )决(jué )之(zhī )乎(hū )?事(shì )久(jiǔ )变(biàn )生(shēng ),复(fù )为(wéi )窦(dòu )氏(shì )矣(yǐ )!”进(jìn )于(yú )是(shì )以(yǐ )绍(shào )为(wéi )司(sī )隶(lì )校(xiào )尉(wèi ),假(jiǎ )节(jiē ),专(zhuān )命(mìng )击(jī )断(duàn );从(cóng )事(shì )中(zhōng )郎(láng )王(wáng )允(yǔn )为(wéi )河(hé )南(nán )尹(yǐn )。绍(shào )使(shǐ )雒(luò )阳(yáng )方(fāng )略(luè )武(wǔ )吏(lì )司(sī )察(chá )宦(huàn )者(zhě ),而(ér )促(cù )董(dǒng )卓(zhuó )等(děng )使(shǐ )驰(chí )驿(yì )上(shàng )奏(zòu ),欲(yù )进(jìn )兵(bīng )平(píng )乐(lè )观(guān )。太(tài )后(hòu )乃(nǎi )恐(kǒng ),悉(xī )罢(bà )中(zhōng )常(cháng )侍(shì )、小(xiǎo )黄(huáng )门(mén )使(shǐ )还(hái )里(lǐ )舍(shě ),唯(wéi )留(liú )进(jìn )素(sù )所(suǒ )私(sī )人(rén )以(yǐ )守(shǒu )省(shěng )中(zhōng )。诸(zhū )常(cháng )侍(shì )、小(xiǎo )黄(huáng )门(mén )皆(jiē )诣(yì )进(jìn )谢(xiè )罪(zuì ),唯(wéi )所(suǒ )措(cuò )置(zhì )。进(jìn )谓(wèi )曰(yuē ):“天(tiān )下(xià )匈(xiōng )匈(xiōng ),正(zhèng )患(huàn )诸(zhū )君(jūn )耳(ěr )。今(jīn )董(dǒng )卓(zhuó )垂(chuí )至(zhì ),诸(zhū )君(jūn )何(hé )不(bú )早(zǎo )各(gè )就(jiù )国(guó )!”袁(yuán )绍(shào )劝(quàn )进(jìn )便(biàn )于(yú )此(cǐ )决(jué )之(zhī ),至(zhì )于(yú )再(zài )三(sān );进(jìn )不(bú )许(xǔ )。绍(shào )又(yòu )为(wéi )书(shū )告(gào )诸(zhū )州(zhōu )郡(jùn ),诈(zhà )宣(xuān )进(jìn )意(yì ),使(shǐ )捕(bǔ )案(àn )中(zhōng )官(guān )亲(qīn )属(shǔ )。进(jìn )谋(móu )积(jī )日(rì ),颇(pō )泄(xiè ),中(zhōng )官(guān )惧(jù )而(ér )思(sī )变(biàn )。张(zhāng )让(ràng )子(zǐ )妇(fù ),太(tài )后(hòu )之(zhī )妹(mèi )也(yě ),让(ràng )向(xiàng )子(zǐ )妇(fù )叩(kòu )头(tóu )曰(yuē ):“老(lǎo )臣(chén )得(dé )罪(zuì ),当(dāng )与(yǔ )新(xīn )妇(fù )俱(jù )归(guī )私(sī )门(mén )。唯(wéi )受(shòu )恩(ēn )累(lèi )世(shì ),今(jīn )当(dāng )远(yuǎn )离(lí )宫(gōng )殿(diàn ),情(qíng )怀(huái )恋(liàn )恋(liàn ),愿(yuàn )复(fù )一(yī )入(rù )直(zhí ),得(dé )暂(zàn )奉(fèng )望(wàng )太(tài )后(hòu )陛(bì )下(xià )颜(yán )色(sè ),然(rán )后(hòu )退(tuì )就(jiù )沟(gōu )壑(hè ),死(sǐ )不(bú )恨(hèn )矣(yǐ )!”子(zǐ )妇(fù )言(yán )于(yú )舞(wǔ )阳(yáng )君(jūn ),入(rù )白(bái )太(tài )后(hòu ),乃(nǎi )诏(zhào )诸(zhū )常(cháng )侍(shì )皆(jiē )复(fù )入(rù )直(zhí )。

八(bā )月(yuè ),戊(wù )辰(chén ),进(jìn )入(rù )长(zhǎng )乐(lè )宫(gōng ),白(bái )太(tài )后(hòu ),请(qǐng )尽(jìn )诛(zhū )诸(zhū )常(cháng )侍(shì )。中(zhōng )常(cháng )侍(shì )张(zhāng )让(ràng )、段(duàn )珪(guī )相(xiàng )谓(wèi )曰(yuē ):“大(dà )将(jiāng )军(jūn )称(chēng )疾(jí ),不(bú )临(lín )丧(sàng ),不(bú )送(sòng )葬(zàng ),今(jīn )欻(xū )入(rù )省(shěng ),此(cǐ )意(yì )何(hé )为(wéi )?窦(dòu )氏(shì )事(shì )竟(jìng )复(fù )起(qǐ )邪(xié )?”使(shǐ )潜(qián )听(tīng ),具(jù )闻(wén )其(qí )语(yǔ )。乃(nǎi )率(lǜ )其(qí )党(dǎng )数(shù )十(shí )人(rén )持(chí )兵(bīng )窃(qiè )自(zì )侧(cè )闼(tà )入(rù ),伏(fú )省(shěng )户(hù )下(xià ),进(jìn )出(chū ),因(yīn )诈(zhà )以(yǐ )太(tài )后(hòu )诏(zhào )召(zhào )进(jìn ),入(rù )坐(zuò )省(shěng )阁(gé )。让(ràng )等(děng )诘(jié )进(jìn )曰(yuē ):“天(tiān )下(xià )愦(kuì )愦(kuì ),亦(yì )非(fēi )独(dú )我(wǒ )曹(cáo )罪(zuì )也(yě )。先(xiān )帝(dì )尝(cháng )与(yǔ )太(tài )后(hòu )不(bú )快(kuài ),几(jǐ )至(zhì )成(chéng )败(bài ),我(wǒ )曹(cáo )涕(tì )泣(qì )救(jiù )解(jiě ),各(gè )出(chū )家(jiā )财(cái )千(qiān )万(wàn )为(wéi )礼(lǐ ),和(hé )悦(yuè )上(shàng )意(yì ),但(dàn )欲(yù )托(tuō )卿(qīng )门(mén )户(hù )耳(ěr )。今(jīn )乃(nǎi )欲(yù )灭(miè )我(wǒ )曹(cáo )种(zhǒng )族(zú ),不(bú )亦(yì )太(tài )甚(shèn )乎(hū )!”于(yú )是(shì )尚(shàng )方(fāng )监(jiān )渠(qú )穆(mù )拔(bá )剑(jiàn )斩(zhǎn )进(jìn )于(yú )嘉(jiā )德(dé )殿(diàn )前(qián )。让(ràng )、珪(guī )等(děng )为(wéi )诏(zhào ),以(yǐ )故(gù )太(tài )尉(wèi )樊(fán )陵(líng )为(wéi )司(sī )隶(lì )校(xiào )尉(wèi ),少(shǎo )府(fǔ )许(xǔ )相(xiàng )为(wéi )河(hé )南(nán )尹(yǐn )。尚(shàng )书(shū )得(dé )诏(zhào )板(bǎn ),疑(yí )之(zhī ),曰(yuē ):“请(qǐng )大(dà )将(jiāng )军(jūn )出(chū )共(gòng )议(yì )。”中(zhōng )黄(huáng )门(mén )以(yǐ )进(jìn )头(tóu )掷(zhì )与(yǔ )尚(shàng )书(shū )曰(yuē ):“何(hé )进(jìn )谋(móu )反(fǎn ),已(yǐ )伏(fú )诛(zhū )矣(yǐ )!”

进(jìn )部(bù )曲(qǔ )将(jiāng )吴(wú )匡(kuāng )、张(zhāng )璋(zhāng )在(zài )外(wài ),闻(wén )进(jìn )被(bèi )害(hài ),欲(yù )引(yǐn )兵(bīng )入(rù )宫(gōng ),宫(gōng )门(mén )闭(bì )。虎(hǔ )贲(bēn )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )袁(yuán )术(shù )与(yǔ )匡(kuāng )共(gòng )斫(zhuó )攻(gōng )之(zhī ),中(zhōng )黄(huáng )门(mén )持(chí )兵(bīng )守(shǒu )阁(gé )。会(huì )日(rì )暮(mù ),术(shù )因(yīn )烧(shāo )南(nán )宫(gōng )青(qīng )琐(suǒ )门(mén ),欲(yù )以(yǐ )胁(xié )出(chū )让(ràng )等(děng )。让(ràng )等(děng )入(rù )白(bái )太(tài )后(hòu ),言(yán )大(dà )将(jiāng )军(jūn )兵(bīng )反(fǎn ),烧(shāo )宫(gōng ),攻(gōng )尚(shàng )书(shū )闼(tà ),因(yīn )将(jiāng )太(tài )后(hòu )、少(shǎo )帝(dì )及(jí )陈(chén )留(liú )王(wáng ),劫(jié )省(shěng )内(nèi )官(guān )属(shǔ ),从(cóng )复(fù )道(dào )走(zǒu )北(běi )宫(gōng )。尚(shàng )书(shū )卢(lú )植(zhí )执(zhí )戈(gē )于(yú )阁(gé )道(dào )窗(chuāng )下(xià ),仰(yǎng )数(shù )段(duàn )珪(guī );珪(guī )惧(jù ),乃(nǎi )释(shì )太(tài )后(hòu ),太(tài )后(hòu )投(tóu )阁(gé ),得(dé )免(miǎn )。袁(yuán )绍(shào )与(yǔ )叔(shū )父(fù )隗(wěi )矫(jiǎo )诏(zhào )召(zhào )樊(fán )陵(líng )、许(xǔ )相(xiàng ),斩(zhǎn )之(zhī )。绍(shào )及(jí )何(hé )苗(miáo )引(yǐn )兵(bīng )屯(tún )硃(zhū )雀(què )阙(què )下(xià ),捕(bǔ )得(dé )赵(zhào )忠(zhōng )等(děng ),斩(zhǎn )之(zhī )。吴(wú )匡(kuāng )等(děng )素(sù )怨(yuàn )苗(miáo )不(bú )与(yǔ )进(jìn )同(tóng )心(xīn ),而(ér )又(yòu )疑(yí )其(qí )与(yǔ )宦(huàn )官(guān )通(tōng )谋(móu ),乃(nǎi )令(lìng )军(jūn )中(zhōng )曰(yuē ):“杀(shā )大(dà )将(jiāng )军(jūn )者(zhě ),即(jí )车(chē )骑(qí )也(yě ),吏(lì )士(shì )能(néng )为(wéi )报(bào )仇(chóu )乎(hū )?”皆(jiē )流(liú )涕(tì )曰(yuē ):“愿(yuàn )致(zhì )死(sǐ )!”匡(kuāng )遂(suí )引(yǐn )兵(bīng )与(yǔ )董(dǒng )卓(zhuó )弟(dì )奉(fèng )车(chē )都(dōu )尉(wèi )旻(mín )攻(gōng )杀(shā )苗(miáo ),弃(qì )其(qí )尸(shī )于(yú )苑(yuàn )中(zhōng )。绍(shào )遂(suí )闭(bì )北(běi )宫(gōng )门(mén ),勒(lè )兵(bīng )捕(bǔ )诸(zhū )宦(huàn )者(zhě ),无(wú )少(shǎo )长(zhǎng )皆(jiē )杀(shā )之(zhī ),凡(fán )二(èr )千(qiān )馀(yú )人(rén ),或(huò )有(yǒu )无(wú )须(xū )而(ér )误(wù )死(sǐ )者(zhě )。绍(shào )因(yīn )进(jìn )兵(bīng )排(pái )宫(gōng ),或(huò )上(shàng )端(duān )门(mén )屋(wū ),以(yǐ )攻(gōng )省(shěng )内(nèi )。

庚(gēng )午(wǔ ),张(zhāng )让(ràng )、段(duàn )珪(guī )等(děng )困(kùn )迫(pò ),遂(suí )将(jiāng )帝(dì )与(yǔ )陈(chén )留(liú )王(wáng )数(shù )十(shí )人(rén )步(bù )出(chū )谷(gǔ )门(mén ),夜(yè ),至(zhì )小(xiǎo )平(píng )津(jīn ),六(liù )玺(xǐ )不(bú )自(zì )随(suí ),公(gōng )卿(qīng )无(wú )得(dé )从(cóng )者(zhě ),唯(wéi )尚(shàng )书(shū )卢(lú )植(zhí )、河(hé )南(nán )中(zhōng )部(bù )掾(yuàn )闵(mǐn )贡(gòng )夜(yè )至(zhì )河(hé )上(shàng )。贡(gòng )厉(lì )声(shēng )质(zhì )责(zé )让(ràng )等(děng ),且(qiě )曰(yuē ):“今(jīn )不(bú )速(sù )死(sǐ ),吾(wú )将(jiāng )杀(shā )汝(rǔ )!”因(yīn )手(shǒu )剑(jiàn )斩(zhǎn )数(shù )人(rén )。让(ràng )等(děng )惶(huáng )怖(bù ),叉(chā )手(shǒu )再(zài )拜(bài ),叩(kòu )头(tóu )向(xiàng )帝(dì )辞(cí )曰(yuē ):“臣(chén )等(děng )死(sǐ ),陛(bì )下(xià )自(zì )爱(ài )!”遂(suí )投(tóu )河(hé )而(ér )死(sǐ )。贡(gòng )扶(fú )帝(dì )与(yǔ )陈(chén )留(liú )王(wáng )夜(yè )步(bù )逐(zhú )萤(yíng )光(guāng )南(nán )行(háng ),欲(yù )还(hái )宫(gōng ),行(háng )数(shù )里(lǐ ),得(dé )民(mín )家(jiā )露(lù )车(chē ),共(gòng )乘(chéng )之(zhī ),至(zhì )雒(luò )舍(shě )止(zhǐ ),辛(xīn )未(wèi ),帝(dì )独(dú )乘(chéng )一(yī )马(mǎ ),陈(chén )留(liú )王(wáng )与(yǔ )贡(gòng )共(gòng )乘(chéng )一(yī )马(mǎ ),从(cóng )雒(luò )舍(shě )南(nán )行(háng ),公(gōng )卿(qīng )稍(shāo )有(yǒu )至(zhì )者(zhě )。董(dǒng )卓(zhuó )至(zhì )显(xiǎn )阳(yáng )苑(yuàn ),远(yuǎn )见(jiàn )火(huǒ )起(qǐ ),知(zhī )有(yǒu )变(biàn ),引(yǐn )兵(bīng )急(jí )进(jìn );未(wèi )明(míng ),到(dào )城(chéng )西(xī ),闻(wén )帝(dì )在(zài )北(běi ),因(yīn )与(yǔ )公(gōng )卿(qīng )往(wǎng )奉(fèng )迎(yíng )于(yú )北(běi )芒(máng )阪(bǎn )下(xià )。帝(dì )见(jiàn )卓(zhuó )将(jiāng )兵(bīng )卒(zú )至(zhì ),恐(kǒng )怖(bù )涕(tì )泣(qì )。群(qún )公(gōng )谓(wèi )卓(zhuó )曰(yuē ):“有(yǒu )诏(zhào )却(què )兵(bīng )。”卓(zhuó )曰(yuē ):“公(gōng )诸(zhū )人(rén )为(wéi )国(guó )大(dà )臣(chén ),不(bú )能(néng )匡(kuāng )正(zhèng )王(wáng )室(shì ),至(zhì )使(shǐ )国(guó )家(jiā )播(bō )荡(dàng ),何(hé )却(què )兵(bīng )之(zhī )有(yǒu )!”卓(zhuó )与(yǔ )帝(dì )语(yǔ ),语(yǔ )不(bú )可(kě )了(le );乃(nǎi )更(gèng )与(yǔ )陈(chén )留(liú )王(wáng )语(yǔ ),问(wèn )祸(huò )乱(luàn )由(yóu )起(qǐ ),王(wáng )答(dá ),自(zì )初(chū )至(zhì )终(zhōng ),无(wú )所(suǒ )遗(yí )失(shī )。卓(zhuó )大(dà )喜(xǐ ),以(yǐ )王(wáng )为(wéi )贤(xián ),且(qiě )为(wéi )董(dǒng )太(tài )后(hòu )所(suǒ )养(yǎng ),卓(zhuó )自(zì )以(yǐ )与(yǔ )太(tài )后(hòu )同(tóng )族(zú ),遂(suí )有(yǒu )废(fèi )立(lì )之(zhī )意(yì )。是(shì )日(rì ),帝(dì )还(hái )宫(gōng ),赦(shè )天(tiān )下(xià ),改(gǎi )光(guāng )熹(xī )为(wéi )昭(zhāo )宁(níng )。失(shī )传(chuán )国(guó )玺(xǐ ),馀(yú )玺(xǐ )皆(jiē )得(dé )之(zhī )。以(yǐ )丁(dīng )原(yuán )为(wéi )执(zhí )金(jīn )吾(wú )。骑(qí )都(dōu )尉(wèi )鲍(bào )信(xìn )自(zì )泰(tài )山(shān )募(mù )兵(bīng )适(shì )至(zhì ),说(shuō )袁(yuán )绍(shào )曰(yuē ):“董(dǒng )卓(zhuó )拥(yōng )强(qiáng )兵(bīng ),将(jiāng )有(yǒu )异(yì )志(zhì ),今(jīn )不(bú )早(zǎo )图(tú ),必(bì )为(wéi )所(suǒ )制(zhì );乃(nǎi )其(qí )新(xīn )至(zhì )疲(pí )劳(láo ),袭(xí )之(zhī ),可(kě )禽(qín )也(yě )!”绍(shào )畏(wèi )卓(zhuó ),不(bú )敢(gǎn )发(fā )。信(xìn )乃(nǎi )引(yǐn )兵(bīng )还(hái )泰(tài )山(shān )。

董(dǒng )卓(zhuó )之(zhī )入(rù )也(yě ),步(bù )骑(qí )不(bú )过(guò )三(sān )千(qiān ),自(zì )嫌(xián )兵(bīng )少(shǎo ),恐(kǒng )不(bú )为(wéi )远(yuǎn )近(jìn )所(suǒ )服(fú ),率(lǜ )四(sì )五(wǔ )日(rì )辄(zhé )夜(yè )潜(qián )出(chū )军(jūn )近(jìn )营(yíng ),明(míng )旦(dàn ),乃(nǎi )大(dà )陈(chén )旌(jīng )鼓(gǔ )而(ér )还(hái ),以(yǐ )为(wéi )西(xī )兵(bīng )复(fù )至(zhì ),雒(luò )中(zhōng )无(wú )知(zhī )者(zhě )。俄(é )而(ér )进(jìn )及(jí )递(dì )苗(miáo )部(bù )曲(qǔ )皆(jiē )归(guī )于(yú )卓(zhuó ),卓(zhuó )又(yòu )阴(yīn )使(shǐ )丁(dīng )原(yuán )部(bù )曲(qǔ )司(sī )马(mǎ )五(wǔ )原(yuán )吕(lǚ )布(bù )杀(shā )原(yuán )而(ér )并(bìng )其(qí )众(zhòng ),卓(zhuó )兵(bīng )于(yú )是(shì )大(dà )盛(shèng )。乃(nǎi )讽(fěng )朝(cháo )廷(tíng ),以(yǐ )久(jiǔ )雨(yǔ ),策(cè )免(miǎn )司(sī )空(kōng )刘(liú )弘(hóng )而(ér )代(dài )之(zhī )。

初(chū ),蔡(cài )邕(yōng )徙(xǐ )朔(shuò )方(fāng ),会(huì )赦(shè )得(dé )还(hái )。五(wǔ )原(yuán )太(tài )守(shǒu )王(wáng )智(zhì ),甫(fǔ )之(zhī )弟(dì )也(yě ),奏(zòu )蔡(cài )邕(yōng )谤(bàng )讪(shàn )朝(cháo )廷(tíng );邕(yōng )遂(suí )亡(wáng )命(mìng )江(jiāng )海(hǎi ),积(jī )十(shí )二(èr )年(nián ),董(dǒng )卓(zhuó )闻(wén )其(qí )名(míng )而(ér )辟(pì )之(zhī ),称(chēng )疾(jí )不(bú )就(jiù )。卓(zhuó )怒(nù ),詈(lì )曰(yuē ):“我(wǒ )能(néng )族(zú )人(rén )!”邕(yōng )惧(jù )而(ér )应(yīng )命(mìng ),到(dào ),署(shǔ )祭(jì )酒(jiǔ ),甚(shèn )见(jiàn )敬(jìng )重(zhòng ),举(jǔ )高(gāo )第(dì ),三(sān )日(rì )之(zhī )间(jiān ),周(zhōu )历(lì )三(sān )台(tái ),迁(qiān )为(wéi )侍(shì )中(zhōng )。

董(dǒng )卓(zhuó )谓(wèi )袁(yuán )绍(shào )曰(yuē ):“天(tiān )下(xià )之(zhī )主(zhǔ ),宜(yí )得(dé )贤(xián )明(míng ),每(měi )念(niàn )灵(líng )帝(dì ),令(lìng )人(rén )愤(fèn )毒(dú )!董(dǒng )侯(hóu )似(sì )可(kě ),今(jīn )欲(yù )立(lì )之(zhī ),为(wéi )能(néng )胜(shèng )史(shǐ )侯(hóu )否(fǒu )?人(rén )有(yǒu )小(xiǎo )智(zhì )大(dà )痴(chī ),亦(yì )知(zhī )复(fù )何(hé )如(rú )?为(wéi )当(dāng )且(qiě )尔(ěr )。刘(liú )氏(shì )种(zhǒng )不(bú )足(zú )复(fù )遗(yí )!”绍(shào )曰(yuē ):“汉(hàn )家(jiā )君(jūn )天(tiān )下(xià )四(sì )百(bǎi )许(xǔ )年(nián ),恩(ēn )泽(zé )深(shēn )渥(wò ),兆(zhào )民(mín )戴(dài )之(zhī )。今(jīn )上(shàng )富(fù )于(yú )春(chūn )秋(qiū ),未(wèi )有(yǒu )不(bú )善(shàn )宣(xuān )于(yú )天(tiān )下(xià )。公(gōng )欲(yù )废(fèi )嫡(dí )立(lì )庶(shù ),恐(kǒng )众(zhòng )不(bú )从(cóng )公(gōng )议(yì )也(yě )。”卓(zhuó )按(àn )剑(jiàn )叱(chì )绍(shào )曰(yuē ):“竖(shù )子(zǐ )敢(gǎn )然(rán )!天(tiān )下(xià )之(zhī )事(shì ),岂(qǐ )不(bú )在(zài )我(wǒ )!我(wǒ )欲(yù )为(wéi )之(zhī ),谁(shuí )敢(gǎn )不(bú )从(cóng )!尔(ěr )谓(wèi )董(dǒng )卓(zhuó )刀(dāo )为(wéi )不(bú )利(lì )乎(hū )!”绍(shào )勃(bó )然(rán )曰(yuē ):“天(tiān )下(xià )健(jiàn )者(zhě ),岂(qǐ )惟(wéi )董(dǒng )公(gōng )!”引(yǐn )佩(pèi )刀(dāo ),横(héng )揖(yī ),径(jìng )出(chū )。卓(zhuó )以(yǐ )新(xīn )至(zhì ),见(jiàn )绍(shào )大(dà )家(jiā ),故(gù )不(bú )敢(gǎn )害(hài )。绍(shào )县(xiàn )节(jiē )于(yú )上(shàng )东(dōng )门(mén ),逃(táo )奔(bēn )冀(jì )州(zhōu )。

九(jiǔ )月(yuè ),癸(guǐ )酉(yǒu ),卓(zhuó )大(dà )会(huì )百(bǎi )寮(liáo ),奋(fèn )首(shǒu )而(ér )言(yán )曰(yuē ):“皇(huáng )帝(dì )暗(àn )弱(ruò ),不(bú )可(kě )以(yǐ )奉(fèng )宗(zōng )庙(miào ),为(wéi )天(tiān )下(xià )主(zhǔ )。今(jīn )欲(yù )依(yī )伊(yī )尹(yǐn )、霍(huò )光(guāng )故(gù )事(shì ),更(gèng )立(lì )陈(chén )留(liú )王(wáng ),何(hé )如(rú )?”公(gōng )卿(qīng )以(yǐ )下(xià )皆(jiē )惶(huáng )恐(kǒng ),莫(mò )敢(gǎn )对(duì )。卓(zhuó )又(yòu )抗(kàng )言(yán )曰(yuē ):“昔(xī )霍(huò )光(guāng )定(dìng )策(cè ),延(yán )年(nián )按(àn )剑(jiàn )。有(yǒu )敢(gǎn )沮(jǔ )大(dà )议(yì ),皆(jiē )以(yǐ )军(jūn )法(fǎ )从(cóng )事(shì )!”坐(zuò )者(zhě )震(zhèn )动(dòng ),尚(shàng )书(shū )卢(lú )植(zhí )独(dú )曰(yuē ):“昔(xī )太(tài )甲(jiǎ )既(jì )立(lì )不(bú )明(míng ),昌(chāng )邑(yì )罪(zuì )过(guò )千(qiān )馀(yú ),故(gù )有(yǒu )废(fèi )立(lì )之(zhī )事(shì )。今(jīn )上(shàng )富(fù )于(yú )春(chūn )秋(qiū ),行(háng )无(wú )失(shī )德(dé ),非(fēi )前(qián )事(shì )之(zhī )比(bǐ )也(yě )。”卓(zhuó )大(dà )怒(nù ),罢(bà )坐(zuò )。将(jiāng )杀(shā )植(zhí ),蔡(cài )邕(yōng )为(wéi )之(zhī )请(qǐng ),议(yì )郎(láng )彭(péng )伯(bó )亦(yì )谏(jiàn )卓(zhuó )曰(yuē ):“卢(lú )尚(shàng )书(shū )海(hǎi )内(nèi )大(dà )儒(rú ),人(rén )之(zhī )望(wàng )也(yě )。今(jīn )先(xiān )害(hài )之(zhī ),天(tiān )下(xià )震(zhèn )怖(bù )。”卓(zhuó )乃(nǎi )止(zhǐ ),但(dàn )免(miǎn )植(zhí )官(guān ),植(zhí )遂(suí )逃(táo )隐(yǐn )于(yú )上(shàng )谷(gǔ )。卓(zhuó )以(yǐ )废(fèi )立(lì )议(yì )示(shì )太(tài )傅(fù )袁(yuán )隗(wěi ),隗(wěi )报(bào )如(rú )议(yì )。

甲(jiǎ )戌(xū ),卓(zhuó )复(fù )会(huì )群(qún )僚(liáo )于(yú )崇(chóng )德(dé )前(qián )殿(diàn ),遂(suí )胁(xié )太(tài )后(hòu )策(cè )废(fèi )少(shǎo )帝(dì ),曰(yuē ):“皇(huáng )帝(dì )在(zài )丧(sàng ),无(wú )人(rén )子(zǐ )之(zhī )心(xīn ),威(wēi )仪(yí )不(bú )类(lèi )人(rén )君(jūn ),今(jīn )废(fèi )为(wéi )弘(hóng )农(nóng )王(wáng ),立(lì )陈(chén )留(liú )王(wáng )协(xié )为(wéi )帝(dì )。”袁(yuán )隗(wěi )解(jiě )帝(dì )玺(xǐ )绶(shòu ),以(yǐ )奉(fèng )陈(chén )留(liú )王(wáng ),扶(fú )弘(hóng )农(nóng )王(wáng )下(xià )殿(diàn ),北(běi )面(miàn )称(chēng )臣(chén )。太(tài )后(hòu )鲠(gěng )涕(tì ),群(qún )臣(chén )含(hán )悲(bēi ),莫(mò )敢(gǎn )言(yán )者(zhě )。卓(zhuó )又(yòu )议(yì ):“太(tài )后(hòu )踧(dí )迫(pò )永(yǒng )乐(lè )宫(gōng ),至(zhì )令(lìng )忧(yōu )死(sǐ ),逆(nì )妇(fù )姑(gū )之(zhī )礼(lǐ )。”乃(nǎi )迁(qiān )太(tài )后(hòu )于(yú )永(yǒng )安(ān )宫(gōng )。赦(shè )天(tiān )下(xià ),改(gǎi )昭(zhāo )宁(níng )为(wéi )永(yǒng )汉(hàn )。丙(bǐng )子(zǐ ),卓(zhuó )鸩(zhèn )杀(shā )何(hé )太(tài )后(hòu ),公(gōng )卿(qīng )以(yǐ )下(xià )不(bú )布(bù )服(fú ),会(huì )葬(zàng ),素(sù )衣(yī )而(ér )已(yǐ )。卓(zhuó )又(yòu )发(fā )何(hé )苗(miáo )棺(guān ),出(chū )其(qí )尸(shī ),支(zhī )解(jiě )节(jiē )断(duàn ),弃(qì )于(yú )道(dào )边(biān ),杀(shā )苗(miáo )母(mǔ )舞(wǔ )阳(yáng )君(jūn ),弃(qì )尸(shī )于(yú )苑(yuàn )枳(zhǐ )落(luò )中(zhōng )。

诏(zhào )除(chú )公(gōng )卿(qīng )以(yǐ )下(xià )子(zǐ )弟(dì )为(wéi )郎(láng ),以(yǐ )补(bǔ )宦(huàn )官(guān )之(zhī )职(zhí ),侍(shì )于(yú )殿(diàn )上(shàng )。

乙(yǐ )酉(yǒu ),以(yǐ )太(tài )尉(wèi )刘(liú )虞(yú )为(wéi )大(dà )司(sī )马(mǎ ),封(fēng )襄(xiāng )贲(bēn )侯(hóu )。董(dǒng )卓(zhuó )自(zì )为(wéi )太(tài )尉(wèi ),领(lǐng )前(qián )将(jiāng )军(jūn )事(shì ),加(jiā )节(jiē )传(chuán )、斧(fǔ )钺(yuè )、虎(hǔ )贲(bēn ),更(gèng )封(fēng )郿(méi )侯(hóu )。

丙(bǐng )戌(xū ),以(yǐ )太(tài )中(zhōng )大(dà )夫(fū )杨(yáng )彪(biāo )为(wéi )司(sī )空(kōng )。

甲(jiǎ )午(wǔ ),以(yǐ )豫(yù )州(zhōu )牧(mù )黄(huáng )琬(wǎn )为(wéi )司(sī )徒(tú )。

董(dǒng )卓(zhuó )率(lǜ )诸(zhū )公(gōng )上(shàng )书(shū ),追(zhuī )理(lǐ )陈(chén )蕃(fān )、窦(dòu )武(wǔ )及(jí )诸(zhū )党(dǎng )人(rén ),悉(xī )复(fù )其(qí )爵(jué )位(wèi ),遣(qiǎn )使(shǐ )吊(diào )祠(cí ),擢(zhuó )用(yòng )其(qí )子(zǐ )孙(sūn )。

自(zì )六(liù )月(yuè )雨(yǔ )至(zhì )于(yú )是(shì )月(yuè )。

冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),乙(yǐ )巳(sì ),葬(zàng )灵(líng )思(sī )皇(huáng )后(hòu )。

白(bái )波(bō )贼(zéi )寇(kòu )河(hé )东(dōng ),董(dǒng )卓(zhuó )遣(qiǎn )其(qí )将(jiāng )牛(niú )辅(fǔ )击(jī )之(zhī )。

初(chū ),南(nán )单(dān )于(yú )于(yú )扶(fú )罗(luó )既(jì )立(lì ),国(guó )人(rén )杀(shā )其(qí )父(fù )者(zhě )遂(suí )叛(pàn ),共(gòng )立(lì )须(xū )卜(bo )骨(gǔ )都(dōu )侯(hóu )为(wéi )单(dān )于(yú )。于(yú )扶(fú )罗(luó )指(zhǐ )阙(què )自(zì )讼(sòng )。会(huì )灵(líng )帝(dì )崩(bēng ),天(tiān )下(xià )大(dà )乱(luàn ),于(yú )扶(fú )罗(luó )将(jiāng )数(shù )千(qiān )骑(qí )与(yǔ )白(bái )波(bō )贼(zéi )合(hé )兵(bīng )寇(kòu )郡(jùn )县(xiàn )。时(shí )民(mín )皆(jiē )保(bǎo )聚(jù ),钞(chāo )掠(luě )无(wú )利(lì ),而(ér )兵(bīng )遂(suí )挫(cuò )伤(shāng )。复(fù )欲(yù )归(guī )国(guó ),国(guó )人(rén )不(bú )受(shòu ),乃(nǎi )止(zhǐ )河(hé )东(dōng )平(píng )阳(yáng )。须(xū )卜(bo )骨(gǔ )都(dōu )侯(hóu )为(wéi )单(dān )于(yú )一(yī )年(nián )而(ér )死(sǐ ),南(nán )庭(tíng )遂(suí )虚(xū )其(qí )位(wèi ),以(yǐ )老(lǎo )王(wáng )行(háng )国(guó )事(shì )。

十(shí )一(yī )月(yuè ),以(yǐ )董(dǒng )卓(zhuó )为(wéi )相(xiàng )国(guó ),赞(zàn )拜(bài )不(bú )名(míng ),入(rù )朝(cháo )不(bú )趋(qū ),剑(jiàn )履(lǚ )上(shàng )殿(diàn )。

十(shí )二(èr )月(yuè ),戊(wù )戌(xū ),以(yǐ )司(sī )徒(tú )黄(huáng )琬(wǎn )为(wéi )太(tài )尉(wèi ),司(sī )空(kōng )杨(yáng )彪(biāo )为(wéi )司(sī )徒(tú ),光(guāng )禄(lù )勋(xūn )荀(xún )爽(shuǎng )为(wéi )司(sī )空(kōng )。

初(chū ),尚(shàng )书(shū )武(wǔ )威(wēi )周(zhōu )毖(bì )、城(chéng )门(mén )校(xiào )尉(wèi )汝(rǔ )南(nán )伍(wǔ )琼(qióng ),说(shuō )董(dǒng )卓(zhuó )矫(jiǎo )桓(huán )、灵(líng )之(zhī )政(zhèng ),擢(zhuó )用(yòng )天(tiān )下(xià )名(míng )士(shì )以(yǐ )收(shōu )众(zhòng )望(wàng ),卓(zhuó )从(cóng )之(zhī ),命(mìng )毖(bì )、琼(qióng )与(yǔ )尚(shàng )书(shū )郑(zhèng )泰(tài )、长(zhǎng )史(shǐ )何(hé )颙(yú )等(děng )沙(shā )汰(tài )秽(huì )恶(è ),显(xiǎn )拔(bá )幽(yōu )滞(zhì )。于(yú )是(shì )征(zhēng )处(chù )士(shì )荀(xún )爽(shuǎng )、陈(chén )纪(jì )、韩(hán )融(róng )、申(shēn )屠(tú )蟠(pán )。复(fù )就(jiù )拜(bài )爽(shuǎng )平(píng )原(yuán )相(xiàng ),行(háng )至(zhì )宛(wǎn )陵(líng ),迁(qiān )光(guāng )禄(lù )勋(xūn ),视(shì )事(shì )三(sān )日(rì ),进(jìn )拜(bài )司(sī )空(kōng )。自(zì )被(bèi )征(zhēng )命(mìng )及(jí )登(dēng )台(tái )司(sī ),凡(fán )九(jiǔ )十(shí )三(sān )日(rì )。又(yòu )以(yǐ )纪(jì )为(wéi )五(wǔ )官(guān )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng ),融(róng )为(wéi )大(dà )鸿(hóng )胪(lú )。纪(jì ),寔(shí )之(zhī )子(zǐ );融(róng ),韶(sháo )之(zhī )子(zǐ )也(yě )。爽(shuǎng )等(děng )皆(jiē )畏(wèi )卓(zhuó )之(zhī )暴(bào ),无(wú )敢(gǎn )不(bú )至(zhì )。独(dú )申(shēn )屠(tú )蟠(pán )得(dé )征(zhēng )书(shū ),人(rén )劝(quàn )之(zhī )行(háng ),蟠(pán )笑(xiào )而(ér )不(bú )答(dá ),卓(zhuó )终(zhōng )不(bú )能(néng )屈(qū ),年(nián )七(qī )十(shí )馀(yú ),以(yǐ )寿(shòu )终(zhōng )。卓(zhuó )又(yòu )以(yǐ )尚(shàng )书(shū )韩(hán )馥(fù )为(wéi )冀(jì )州(zhōu )牧(mù ),侍(shì )中(zhōng )刘(liú )岱(dài )为(wéi )兗(yǎn )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),陈(chén )留(liú )孔(kǒng )伷(zhòu )为(wéi )豫(yù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),东(dōng )平(píng )张(zhāng )邈(miǎo )为(wéi )陈(chén )留(liú )太(tài )守(shǒu ),颍(yǐng )川(chuān )张(zhāng )咨(zī )为(wéi )南(nán )阳(yáng )太(tài )守(shǒu )。卓(zhuó )所(suǒ )亲(qīn )爱(ài ),并(bìng )不(bú )处(chù )显(xiǎn )职(zhí ),但(dàn )将(jiāng )校(xiào )而(ér )已(yǐ )。

诏(zhào )除(chú )光(guāng )熹(xī )、昭(zhāo )宁(níng )、永(yǒng )汉(hàn )三(sān )号(hào )。

董(dǒng )卓(zhuó )性(xìng )残(cán )忍(rěn ),一(yī )旦(dàn )专(zhuān )政(zhèng ),据(jù )有(yǒu )国(guó )家(jiā )甲(jiǎ )兵(bīng )、珍(zhēn )宝(bǎo ),威(wēi )震(zhèn )天(tiān )下(xià ),所(suǒ )愿(yuàn )无(wú )极(jí ),语(yǔ )宾(bīn )客(kè )曰(yuē ):“我(wǒ )相(xiàng ),贵(guì )无(wú )上(shàng )也(yě )!”侍(shì )御(yù )史(shǐ )扰(rǎo )龙(lóng )宗(zōng )诣(yì )卓(zhuó )白(bái )事(shì ),不(bú )解(jiě )剑(jiàn ),立(lì )挝(wō )杀(shā )之(zhī )。是(shì )时(shí ),洛(luò )中(zhōng )贵(guì )戚(qī ),室(shì )第(dì )相(xiàng )望(wàng ),金(jīn )帛(bó )财(cái )产(chǎn ),家(jiā )家(jiā )充(chōng )积(jī ),卓(zhuó )纵(zòng )放(fàng )兵(bīng )士(shì ),突(tū )其(qí )庐(lú )舍(shě ),剽(piāo )虏(lǔ )资(zī )物(wù ),妻(qī )略(luè )妇(fù )女(nǚ ),不(bú )避(bì )贵(guì )贱(jiàn )。人(rén )情(qíng )崩(bēng )恐(kǒng ),不(bú )保(bǎo )朝(cháo )夕(xī )。卓(zhuó )购(gòu )求(qiú )袁(yuán )绍(shào )急(jí ),周(zhōu )毖(bì )、伍(wǔ )琼(qióng )说(shuō )卓(zhuó )曰(yuē ):“夫(fū )废(fèi )立(lì )大(dà )事(shì ),非(fēi )常(cháng )人(rén )所(suǒ )及(jí )。袁(yuán )绍(shào )不(bú )达(dá )大(dà )体(tǐ ),恐(kǒng )惧(jù )出(chū )奔(bēn ),非(fēi )有(yǒu )它(tā )志(zhì )。今(jīn )急(jí )购(gòu )之(zhī ),势(shì )必(bì )为(wéi )变(biàn )。袁(yuán )氏(shì )树(shù )恩(ēn )四(sì )世(shì ),门(mén )生(shēng )故(gù )吏(lì )遍(biàn )于(yú )天(tiān )下(xià ),若(ruò )收(shōu )豪(háo )杰(jié )以(yǐ )聚(jù )徒(tú )众(zhòng ),英(yīng )雄(xióng )因(yīn )之(zhī )而(ér )起(qǐ ),则(zé )山(shān )东(dōng )非(fēi )公(gōng )之(zhī )有(yǒu )也(yě )。不(bú )如(rú )赦(shè )之(zhī ),拜(bài )一(yī )郡(jùn )守(shǒu ),绍(shào )喜(xǐ )于(yú )免(miǎn )罪(zuì ),必(bì )无(wú )患(huàn )矣(yǐ )。”卓(zhuó )以(yǐ )为(wéi )然(rán ),乃(nǎi )即(jí )拜(bài )绍(shào )勃(bó )海(hǎi )太(tài )守(shǒu ),封(fēng )邟(kàng )乡(xiāng )侯(hóu )。又(yòu )以(yǐ )袁(yuán )术(shù )为(wéi )后(hòu )将(jiāng )军(jūn ),曹(cáo )操(cāo )为(wéi )骁(xiāo )骑(qí )校(xiào )尉(wèi )。术(shù )畏(wèi )卓(zhuó ),出(chū )奔(bēn )南(nán )阳(yáng )。操(cāo )变(biàn )易(yì )姓(xìng )名(míng ),间(jiān )行(háng )东(dōng )归(guī ),过(guò )中(zhōng )牟(móu ),为(wéi )亭(tíng )长(zhǎng )所(suǒ )疑(yí ),执(zhí )诣(yì )县(xiàn )。时(shí )县(xiàn )已(yǐ )被(bèi )卓(zhuó )书(shū ),唯(wéi )功(gōng )曹(cáo )心(xīn )知(zhī )是(shì )操(cāo ),以(yǐ )世(shì )方(fāng )乱(luàn ),不(bú )宜(yí )拘(jū )天(tiān )下(xià )雄(xióng )俊(jùn ),因(yīn )白(bái )令(lìng )释(shì )之(zhī )。操(cāo )至(zhì )陈(chén )留(liú ),散(sàn )家(jiā )财(cái ),合(hé )兵(bīng )得(dé )五(wǔ )千(qiān )人(rén )。

是(shì )时(shí ),豪(háo )杰(jié )多(duō )欲(yù )起(qǐ )兵(bīng )讨(tǎo )卓(zhuó )者(zhě ),袁(yuán )绍(shào )在(zài )勃(bó )海(hǎi ),冀(jì )州(zhōu )牧(mù )韩(hán )馥(fù )遣(qiǎn )数(shù )部(bù )从(cóng )事(shì )守(shǒu )之(zhī ),不(bú )得(dé )动(dòng )摇(yáo )。东(dōng )郡(jùn )太(tài )守(shǒu )桥(qiáo )瑁(mào ),诈(zhà )作(zuò )京(jīng )师(shī )三(sān )公(gōng )移(yí )书(shū )与(yǔ )州(zhōu )郡(jùn ),陈(chén )卓(zhuó )罪(zuì )恶(è ),云(yún ):“见(jiàn )逼(bī )迫(pò ),无(wú )以(yǐ )自(zì )救(jiù ),企(qǐ )望(wàng )义(yì )兵(bīng ),解(jiě )国(guó )患(huàn )难(nán )。”馥(fù )得(dé )移(yí ),请(qǐng )诸(zhū )从(cóng )事(shì )问(wèn )曰(yuē ):“今(jīn )当(dāng )助(zhù )袁(yuán )氏(shì )邪(xié ),助(zhù )董(dǒng )氏(shì )邪(xié )?”治(zhì )中(zhōng )从(cóng )事(shì )刘(liú )子(zǐ )惠(huì )曰(yuē ):“今(jīn )兴(xìng )兵(bīng )为(wéi )国(guó ),何(hé )谓(wèi )袁(yuán )、董(dǒng )!”馥(fù )有(yǒu )惭(cán )色(sè )。子(zǐ )惠(huì )复(fù )言(yán ):“兵(bīng )者(zhě )凶(xiōng )事(shì ),不(bú )可(kě )为(wéi )首(shǒu )。今(jīn )宜(yí )往(wǎng )视(shì )他(tā )州(zhōu ),有(yǒu )发(fā )动(dòng )者(zhě ),然(rán )后(hòu )和(hé )之(zhī )。冀(jì )州(zhōu )于(yú )他(tā )州(zhōu )不(bú )为(wéi )弱(ruò )也(yě ),他(tā )人(rén )功(gōng )未(wèi )有(yǒu )在(zài )冀(jì )州(zhōu )之(zhī )右(yòu )者(zhě )也(yě )。”馥(fù )然(rán )之(zhī )。馥(fù )乃(nǎi )作(zuò )书(shū )与(yǔ )绍(shào ),道(dào )卓(zhuó )之(zhī )恶(è ),听(tīng )其(qí )举(jǔ )兵(bīng )。

孝(xiào )献(xiàn )皇(huáng )帝(dì )甲(jiǎ )

孝(xiào )灵(líng )皇(huáng )帝(dì )下(xià )初(chū )平(píng )元(yuán )年(nián )(庚(gēng )午(wǔ ),公(gōng )元(yuán )一(yī )九(jiǔ )零(líng )年(nián ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),关(guān )东(dōng )州(zhōu )郡(jùn )皆(jiē )起(qǐ )兵(bīng )以(yǐ )讨(tǎo )董(dǒng )卓(zhuó ),推(tuī )渤(bó )海(hǎi )太(tài )守(shǒu )袁(yuán )绍(shào )为(wéi )盟(méng )主(zhǔ )。绍(shào )自(zì )号(hào )车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn ),诸(zhū )将(jiāng )皆(jiē )板(bǎn )授(shòu )官(guān )号(hào )。绍(shào )与(yǔ )河(hé )内(nèi )太(tài )守(shǒu )王(wáng )匡(kuāng )屯(tún )河(hé )内(nèi ),冀(jì )州(zhōu )牧(mù )韩(hán )馥(fù )留(liú )鄴(yè ),给(gěi )其(qí )军(jūn )粮(liáng ),豫(yù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )孔(kǒng )伷(zhòu )屯(tún )颍(yǐng )川(chuān ),兗(yǎn )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )刘(liú )岱(dài )、陈(chén )留(liú )太(tài )守(shǒu )张(zhāng )邈(miǎo )、邈(miǎo )弟(dì )广(guǎng )陵(líng )太(tài )守(shǒu )超(chāo )、东(dōng )郡(jùn )太(tài )守(shǒu )桥(qiáo )瑁(mào )、山(shān )阳(yáng )太(tài )守(shǒu )袁(yuán )遗(yí )、济(jì )北(běi )相(xiàng )鲍(bào )信(xìn )与(yǔ )曹(cáo )操(cāo )俱(jù )屯(tún )酸(suān )枣(zǎo ),后(hòu )将(jiāng )军(jūn )袁(yuán )术(shù )屯(tún )鲁(lǔ )阳(yáng ),众(zhòng )名(míng )数(shù )万(wàn )。豪(háo )杰(jié )多(duō )归(guī )心(xīn )袁(yuán )绍(shào )者(zhě ),鲍(bào )信(xìn )独(dú )谓(wèi )曹(cáo )操(cāo )曰(yuē ):“夫(fū )略(luè )不(bú )世(shì )出(chū ),能(néng )拨(bō )乱(luàn )反(fǎn )正(zhèng )者(zhě ),君(jūn )也(yě )。苟(gǒu )非(fēi )其(qí )人(rén ),虽(suī )强(qiáng )必(bì )毙(bì )。君(jūn )殆(dài )天(tiān )之(zhī )所(suǒ )启(qǐ )乎(hū )!”

辛(xīn )亥(hài ),赦(shè )天(tiān )下(xià )。

癸(guǐ )酉(yǒu ),董(dǒng )卓(zhuó )使(shǐ )郎(láng )中(zhōng )令(lìng )李(lǐ )儒(rú )鸩(zhèn )杀(shā )弘(hóng )农(nóng )王(wáng )辩(biàn )。

卓(zhuó )议(yì )大(dà )发(fā )兵(bīng )以(yǐ )讨(tǎo )山(shān )东(dōng )。尚(shàng )书(shū )郑(zhèng )泰(tài )曰(yuē ):“夫(fū )政(zhèng )在(zài )德(dé ),不(bú )在(zài )众(zhòng )也(yě )。”卓(zhuó )不(bú )悦(yuè )曰(yuē ):“如(rú )卿(qīng )此(cǐ )言(yán ),兵(bīng )为(wéi )无(wú )用(yòng )邪(xié )!”泰(tài )曰(yuē ):“非(fēi )谓(wèi )其(qí )然(rán )也(yě ),以(yǐ )为(wéi )山(shān )东(dōng )不(bú )足(zú )加(jiā )大(dà )兵(bīng )耳(ěr )。明(míng )公(gōng )出(chū )自(zì )西(xī )州(zhōu ),少(shǎo )为(wéi )将(jiāng )帅(shuài ),闲(xián )习(xí )军(jūn )事(shì )。袁(yuán )本(běn )初(chū )公(gōng )卿(qīng )子(zǐ )弟(dì ),生(shēng )处(chù )京(jīng )师(shī ),张(zhāng )孟(mèng )卓(zhuó )东(dōng )平(píng )长(zhǎng )者(zhě ),坐(zuò )不(bú )窥(kuī )堂(táng ),孔(kǒng )公(gōng )绪(xù )清(qīng )谈(tán )高(gāo )论(lùn ),嘘(xū )枯(kū )吹(chuī )生(shēng )。并(bìng )无(wú )军(jūn )旅(lǚ )之(zhī )才(cái ),临(lín )锋(fēng )决(jué )敌(dí ),非(fēi )公(gōng )之(zhī )俦(chóu )也(yě )。况(kuàng )王(wáng )爵(jué )不(bú )加(jiā ),尊(zūn )卑(bēi )无(wú )序(xù ),若(ruò )恃(shì )众(zhòng )怙(hù )力(lì ),将(jiāng )各(gè )棋(qí )峙(zhì )以(yǐ )观(guān )成(chéng )败(bài ),不(bú )肯(kěn )同(tóng )心(xīn )共(gòng )胆(dǎn ),与(yǔ )齐(qí )进(jìn )退(tuì )也(yě )。且(qiě )山(shān )东(dōng )承(chéng )平(píng )日(rì )久(jiǔ ),民(mín )不(bú )习(xí )战(zhàn );关(guān )西(xī )顷(qǐng )遭(zāo )羌(qiāng )寇(kòu ),妇(fù )女(nǚ )皆(jiē )能(néng )挟(jiā )弓(gōng )而(ér )斗(dòu ),天(tiān )下(xià )所(suǒ )畏(wèi )者(zhě ),无(wú )若(ruò )并(bìng )、凉(liáng )之(zhī )人(rén )与(yǔ )羌(qiāng )、胡(hú )义(yì )从(cóng );而(ér )明(míng )公(gōng )拥(yōng )之(zhī )以(yǐ )为(wéi )爪(zhǎo )牙(yá ),譬(pì )犹(yóu )驱(qū )虎(hǔ )兕(sì )以(yǐ )赴(fù )犬(quǎn )羊(yáng ),鼓(gǔ )烈(liè )风(fēng )以(yǐ )扫(sǎo )枯(kū )叶(yè ),谁(shuí )敢(gǎn )御(yù )之(zhī )!无(wú )事(shì )征(zhēng )兵(bīng )以(yǐ )惊(jīng )天(tiān )下(xià ),使(shǐ )患(huàn )役(yì )之(zhī )民(mín )相(xiàng )聚(jù )为(wéi )非(fēi ),弃(qì )德(dé )恃(shì )众(zhòng ),自(zì )亏(kuī )威(wēi )重(zhòng )也(yě )。”卓(zhuó )乃(nǎi )悦(yuè )。

董(dǒng )卓(zhuó )以(yǐ )山(shān )东(dōng )兵(bīng )盛(shèng ),欲(yù )迁(qiān )都(dōu )以(yǐ )避(bì )之(zhī ),公(gōng )卿(qīng )皆(jiē )不(bú )欲(yù )而(ér )莫(mò )敢(gǎn )言(yán )。卓(zhuó )表(biǎo )河(hé )南(nán )尹(yǐn )硃(zhū )俊(jùn )为(wéi )太(tài )仆(pú )以(yǐ )为(wéi )己(jǐ )副(fù ),使(shǐ )者(zhě )召(zhào )拜(bài ),俊(jùn )辞(cí ),不(bú )肯(kěn )受(shòu ),因(yīn )曰(yuē ):“国(guó )家(jiā )西(xī )迁(qiān ),必(bì )孤(gū )天(tiān )下(xià )之(zhī )望(wàng ),以(yǐ )成(chéng )山(shān )东(dōng )之(zhī )衅(xìn ),臣(chén )不(bú )知(zhī )其(qí )可(kě )也(yě )。”使(shǐ )者(zhě )曰(yuē ):“召(zhào )君(jūn )受(shòu )拜(bài )而(ér )君(jūn )拒(jù )之(zhī ),不(bú )问(wèn )徙(xǐ )事(shì )而(ér )君(jūn )陈(chén )之(zhī ),何(hé )也(yě )?”俊(jùn )曰(yuē ):“副(fù )相(xiàng )国(guó ),非(fēi )臣(chén )所(suǒ )堪(kān )也(yě );迁(qiān )都(dōu )非(fēi )计(jì ),事(shì )所(suǒ )急(jí )也(yě )。辞(cí )所(suǒ )不(bú )堪(kān ),言(yán )其(qí )所(suǒ )急(jí ),臣(chén )之(zhī )宜(yí )也(yě )。”由(yóu )是(shì )止(zhǐ )不(bú )为(wéi )副(fù )。

卓(zhuó )大(dà )会(huì )公(gōng )卿(qīng )议(yì ),曰(yuē ):“高(gāo )祖(zǔ )都(dōu )关(guān )中(zhōng ),十(shí )有(yǒu )一(yī )世(shì ),光(guāng )武(wǔ )宫(gōng )雒(luò )阳(yáng ),于(yú )今(jīn )亦(yì )十(shí )一(yī )世(shì )矣(yǐ )。案(àn )《石(shí )包(bāo )谶(chèn )》,宜(yí )徙(xǐ )都(dōu )长(zhǎng )安(ān ),以(yǐ )应(yīng )天(tiān )人(rén )之(zhī )意(yì )。”百(bǎi )官(guān )皆(jiē )默(mò )然(rán )。司(sī )徒(tú )杨(yáng )彪(biāo )曰(yuē ):“移(yí )都(dōu )改(gǎi )制(zhì ),天(tiān )下(xià )大(dà )事(shì ),故(gù )盘(pán )庚(gēng )迁(qiān )亳(bó ),殷(yīn )民(mín )胥(xū )怨(yuàn )。昔(xī )关(guān )中(zhōng )遭(zāo )王(wáng )莽(mǎng )残(cán )破(pò ),故(gù )光(guāng )武(wǔ )更(gèng )都(dōu )雒(luò )邑(yì ),历(lì )年(nián )已(yǐ )久(jiǔ ),百(bǎi )姓(xìng )安(ān )乐(lè )。今(jīn )无(wú )故(gù )捐(juān )宗(zōng )庙(miào ),弃(qì )园(yuán )陵(líng ),恐(kǒng )百(bǎi )姓(xìng )惊(jīng )动(dòng ),必(bì )有(yǒu )糜(mí )沸(fèi )之(zhī )乱(luàn )。《石(shí )包(bāo )谶(chèn )》,妖(yāo )邪(xié )之(zhī )书(shū ),岂(qǐ )可(kě )信(xìn )用(yòng )!”卓(zhuó )曰(yuē ):“关(guān )中(zhōng )肥(féi )饶(ráo ),故(gù )秦(qín )得(dé )并(bìng )吞(tūn )六(liù )国(guó )。且(qiě )陇(lǒng )石(shí )材(cái )木(mù )自(zì )出(chū ),杜(dù )陵(líng )有(yǒu )武(wǔ )帝(dì )陶(táo )灶(zào ),并(bìng )功(gōng )营(yíng )之(zhī ),可(kě )使(shǐ )一(yī )朝(cháo )而(ér )办(bàn )。百(bǎi )姓(xìng )何(hé )足(zú )与(yǔ )议(yì )!若(ruò )有(yǒu )前(qián )却(què ),我(wǒ )以(yǐ )大(dà )兵(bīng )驱(qū )之(zhī ),可(kě )令(lìng )诣(yì )沧(cāng )海(hǎi )。”彪(biāo )曰(yuē ):“天(tiān )下(xià )动(dòng )之(zhī )至(zhì )易(yì ),安(ān )之(zhī )甚(shèn )难(nán ),惟(wéi )明(míng )公(gōng )虑(lǜ )焉(yān )!”卓(zhuó )作(zuò )色(sè )曰(yuē ):“公(gōng )欲(yù )沮(jǔ )国(guó )计(jì )邪(xié )!”太(tài )尉(wèi )黄(huáng )琬(wǎn )曰(yuē ):“此(cǐ )国(guó )之(zhī )大(dà )事(shì ),杨(yáng )公(gōng )之(zhī )言(yán )得(dé )无(wú )可(kě )思(sī )?”卓(zhuó )不(bú )答(dá )。司(sī )空(kōng )荀(xún )爽(shuǎng )见(jiàn )卓(zhuó )意(yì )壮(zhuàng ),恐(kǒng )害(hài )彪(biāo )等(děng ),因(yīn )从(cóng )容(róng )言(yán )曰(yuē ):“相(xiàng )国(guó )岂(qǐ )乐(lè )此(cǐ )邪(xié )!山(shān )东(dōng )兵(bīng )起(qǐ ),非(fēi )一(yī )日(rì )可(kě )禁(jìn ),故(gù )当(dāng )迁(qiān )以(yǐ )图(tú )之(zhī ),此(cǐ )秦(qín )、汉(hàn )之(zhī )势(shì )也(yě )。”卓(zhuó )意(yì )小(xiǎo )解(jiě )。琬(wǎn )退(tuì ),又(yòu )为(wéi )驳(bó )议(yì )。二(èr )月(yuè ),乙(yǐ )亥(hài ),卓(zhuó )以(yǐ )灾(zāi )异(yì )奏(zòu )免(miǎn )琬(wǎn )、彪(biāo )等(děng ),以(yǐ )光(guāng )禄(lù )勋(xūn )赵(zhào )谦(qiān )为(wéi )太(tài )尉(wèi ),太(tài )仆(pú )王(wáng )允(yǔn )为(wéi )司(sī )徒(tú )城(chéng )门(mén )校(xiào )尉(wèi )伍(wǔ )琼(qióng )、督(dū )军(jūn )校(xiào )尉(wèi )周(zhōu )毖(bì )固(gù )谏(jiàn )迁(qiān )都(dōu ),卓(zhuó )大(dà )怒(nù )曰(yuē ):“卓(zhuó )初(chū )入(rù )朝(cháo ),二(èr )君(jūn )劝(quàn )用(yòng )善(shàn )士(shì ),故(gù )卓(zhuó )相(xiàng )从(cóng )。而(ér )诸(zhū )君(jūn )到(dào )官(guān ),举(jǔ )兵(bīng )相(xiàng )图(tú ),此(cǐ )二(èr )君(jūn )卖(mài )卓(zhuó ),卓(zhuó )何(hé )用(yòng )相(xiàng )负(fù )!”庚(gēng )辰(chén ),收(shōu )琼(qióng )、毖(bì ),斩(zhǎn )之(zhī )。杨(yáng )彪(biāo )、黄(huáng )琬(wǎn )恐(kǒng )惧(jù ),诣(yì )卓(zhuó )谢(xiè ),卓(zhuó )亦(yì )悔(huǐ )杀(shā )琼(qióng )、毖(bì ),乃(nǎi )复(fù )表(biǎo )彪(biāo )、琬(wǎn )为(wéi )光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )。

卓(zhuó )征(zhēng )京(jīng )兆(zhào )尹(yǐn )盖(gài )勋(xūn )为(wéi )议(yì )郎(láng ),时(shí )左(zuǒ )将(jiāng )军(jūn )皇(huáng )甫(fǔ )嵩(sōng )将(jiāng )兵(bīng )三(sān )万(wàn )屯(tún )扶(fú )风(fēng )。勋(xūn )密(mì )与(yǔ )嵩(sōng )谋(móu )讨(tǎo )卓(zhuó )。会(huì )卓(zhuó )亦(yì )征(zhēng )嵩(sōng )为(wéi )城(chéng )门(mén )校(xiào )尉(wèi ),嵩(sōng )长(zhǎng )史(shǐ )梁(liáng )衍(yǎn )说(shuō )嵩(sōng )曰(yuē ):“董(dǒng )卓(zhuó )寇(kòu )掠(luě )京(jīng )邑(yì ),废(fèi )立(lì )从(cóng )意(yì ),今(jīn )征(zhēng )将(jiāng )军(jūn ),大(dà )则(zé )危(wēi )祸(huò ),小(xiǎo )则(zé )困(kùn )辱(rǔ )。今(jīn )及(jí )卓(zhuó )在(zài )雒(luò )阳(yáng ),天(tiān )子(zǐ )来(lái )西(xī ),以(yǐ )将(jiāng )军(jūn )之(zhī )众(zhòng )迎(yíng )接(jiē )至(zhì )尊(zūn ),奉(fèng )令(lìng )讨(tǎo )逆(nì ),征(zhēng )兵(bīng )群(qún )帅(shuài ),袁(yuán )氏(shì )逼(bī )其(qí )东(dōng ),将(jiāng )军(jūn )迫(pò )其(qí )西(xī ),此(cǐ )成(chéng )禽(qín )也(yě )!”嵩(sōng )不(bú )从(cóng ),遂(suí )就(jiù )征(zhēng )。勋(xūn )以(yǐ )众(zhòng )弱(ruò )不(bú )能(néng )独(dú )立(lì ),亦(yì )还(hái )京(jīng )师(shī )。卓(zhuó )以(yǐ )勋(xūn )为(wéi )直(zhí )骑(qí )校(xiào )尉(wèi )。河(hé )南(nán )尹(yǐn )硃(zhū )俊(jùn )为(wéi )卓(zhuó )陈(chén )军(jūn )事(shì ),卓(zhuó )折(shé )俊(jùn )曰(yuē ):“我(wǒ )百(bǎi )战(zhàn )百(bǎi )胜(shèng ),决(jué )之(zhī )于(yú )心(xīn ),卿(qīng )勿(wù )妄(wàng )说(shuō ),且(qiě )污(wū )我(wǒ )刀(dāo )!”盖(gài )勋(xūn )曰(yuē ):“昔(xī )武(wǔ )丁(dīng )之(zhī )明(míng ),犹(yóu )求(qiú )箴(zhēn )谏(jiàn ),况(kuàng )如(rú )卿(qīng )者(zhě ),而(ér )欲(yù )杜(dù )人(rén )之(zhī )口(kǒu )乎(hū )!”卓(zhuó )乃(nǎi )谢(xiè )之(zhī )。

卓(zhuó )遣(qiǎn )军(jūn )至(zhì )阳(yáng )城(chéng ),值(zhí )民(mín )会(huì )于(yú )社(shè )下(xià ),悉(xī )就(jiù )斩(zhǎn )之(zhī ),驾(jià )其(qí )车(chē )重(zhòng ),载(zǎi )其(qí )妇(fù )女(nǚ ),以(yǐ )头(tóu )系(xì )车(chē )辕(yuán ),歌(gē )呼(hū )还(hái )雒(luò ),云(yún )攻(gōng )贼(zéi )大(dà )获(huò )。卓(zhuó )焚(fén )烧(shāo )其(qí )头(tóu ),以(yǐ )妇(fù )女(nǚ )与(yǔ )甲(jiǎ )兵(bīng )为(wéi )婢(bì )妾(qiè )。

丁(dīng )亥(hài ),车(chē )驾(jià )西(xī )迁(qiān )。董(dǒng )卓(zhuó )收(shōu )诸(zhū )富(fù )室(shì ),以(yǐ )罪(zuì )恶(è )诛(zhū )之(zhī ),没(méi )入(rù )其(qí )财(cái )物(wù ),死(sǐ )者(zhě )不(bú )可(kě )胜(shèng )计(jì )。悉(xī )驱(qū )徙(xǐ )其(qí )馀(yú )民(mín )数(shù )百(bǎi )万(wàn )口(kǒu )于(yú )长(zhǎng )安(ān )。步(bù )骑(qí )驱(qū )蹙(cù ),更(gèng )相(xiàng )蹈(dǎo )藉(jiè ),饥(jī )饿(è )寇(kòu )掠(luě ),积(jī )尸(shī )盈(yíng )路(lù )。卓(zhuó )自(zì )留(liú )屯(tún )毕(bì )圭(guī )苑(yuàn )中(zhōng ),悉(xī )烧(shāo )宫(gōng )庙(miào ),官(guān )府(fǔ )、居(jū )家(jiā ),二(èr )百(bǎi )里(lǐ )内(nèi ),室(shì )屋(wū )荡(dàng )尽(jìn ),无(wú )复(fù )鸡(jī )犬(quǎn )。又(yòu )使(shǐ )吕(lǚ )布(bù )发(fā )诸(zhū )帝(dì )陵(líng )及(jí )公(gōng )卿(qīng )以(yǐ )下(xià )冢(zhǒng )墓(mù ),收(shōu )其(qí )珍(zhēn )宝(bǎo )。卓(zhuó )获(huò )山(shān )东(dōng )兵(bīng ),以(yǐ )猪(zhū )膏(gāo )涂(tú )布(bù )十(shí )馀(yú )匹(pǐ ),用(yòng )缠(chán )其(qí )身(shēn ),然(rán )后(hòu )烧(shāo )之(zhī ),先(xiān )从(cóng )足(zú )起(qǐ )。

三(sān )月(yuè ),乙(yǐ )巳(sì ),车(chē )驾(jià )入(rù )长(zhǎng )安(ān ),居(jū )京(jīng )兆(zhào )府(fǔ )舍(shě ),后(hòu )乃(nǎi )稍(shāo )葺(qì )宫(gōng )室(shì )而(ér )居(jū )之(zhī )。时(shí )董(dǒng )卓(zhuó )未(wèi )至(zhì ),朝(cháo )政(zhèng )大(dà )小(xiǎo )皆(jiē )委(wěi )之(zhī )王(wáng )允(yǔn )。允(yǔn )外(wài )相(xiàng )弥(mí )缝(féng ),内(nèi )谋(móu )王(wáng )室(shì ),甚(shèn )有(yǒu )大(dà )臣(chén )之(zhī )度(dù ),自(zì )天(tiān )子(zǐ )及(jí )朝(cháo )中(zhōng )皆(jiē )倚(yǐ )允(yǔn )。允(yǔn )屈(qū )意(yì )承(chéng )卓(zhuó ),卓(zhuó )亦(yì )雅(yǎ )信(xìn )焉(yān )。

董(dǒng )卓(zhuó )以(yǐ )袁(yuán )绍(shào )之(zhī )故(gù ),戊(wù )午(wǔ ),杀(shā )太(tài )傅(fù )袁(yuán )隗(wěi )、太(tài )仆(pú )袁(yuán )基(jī ),及(jí )其(qí )家(jiā )尺(chǐ )口(kǒu )以(yǐ )上(shàng )五(wǔ )十(shí )馀(yú )人(rén )。

初(chū ),荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )王(wáng )睿(ruì ),与(yǔ )长(zhǎng )沙(shā )太(tài )守(shǒu )孙(sūn )坚(jiān )共(gòng )击(jī )零(líng )、桂(guì )贼(zéi ),以(yǐ )坚(jiān )武(wǔ )官(guān ),言(yán )颇(pō )轻(qīng )之(zhī )。及(jí )州(zhōu )郡(jùn )举(jǔ )兵(bīng )讨(tǎo )董(dǒng )卓(zhuó ),睿(ruì )与(yǔ )坚(jiān )亦(yì )皆(jiē )起(qǐ )兵(bīng )。睿(ruì )素(sù )与(yǔ )武(wǔ )陵(líng )太(tài )守(shǒu )曹(cáo )寅(yín )不(bú )相(xiàng )能(néng ),扬(yáng )言(yán )当(dāng )先(xiān )杀(shā )寅(yín )。寅(yín )惧(jù ),诈(zhà )作(zuò )按(àn )行(háng )使(shǐ )者(zhě )檄(xí )移(yí )坚(jiān ),说(shuō )睿(ruì )罪(zuì )过(guò ),令(lìng )收(shōu ),行(háng )刑(xíng )讫(qì ),以(yǐ )状(zhuàng )上(shàng )。坚(jiān )承(chéng )檄(xí ),即(jí )勒(lè )兵(bīng )袭(xí )睿(ruì )。睿(ruì )闻(wén )兵(bīng )至(zhì ),登(dēng )楼(lóu )望(wàng )之(zhī ),遣(qiǎn )问(wèn ):“欲(yù )何(hé )为(wéi )?”坚(jiān )前(qián )部(bù )答(dá )曰(yuē ):“兵(bīng )久(jiǔ )战(zhàn )劳(láo )苦(kǔ ),欲(yù )诣(yì )使(shǐ )君(jūn )求(qiú )资(zī )直(zhí )耳(ěr )。”睿(ruì )见(jiàn )坚(jiān )惊(jīng )曰(yuē ):“兵(bīng )自(zì )求(qiú )赏(shǎng ),孙(sūn )府(fǔ )君(jūn )何(hé )以(yǐ )在(zài )其(qí )中(zhōng )?”坚(jiān )曰(yuē ):“被(bèi )使(shǐ )者(zhě )檄(xí )诛(zhū )君(jūn )!”睿(ruì )曰(yuē ):“我(wǒ )何(hé )罪(zuì )?”坚(jiān )曰(yuē ):“坐(zuò )无(wú )所(suǒ )知(zhī )!”睿(ruì )穷(qióng )迫(pò ),刮(guā )金(jīn )饮(yǐn )之(zhī )而(ér )死(sǐ )。坚(jiān )前(qián )至(zhì )南(nán )阳(yáng ),众(zhòng )已(yǐ )数(shù )万(wàn )人(rén )。南(nán )阳(yáng )太(tài )守(shǒu )张(zhāng )咨(zī )不(bú )肯(kěn )给(gěi )军(jūn )粮(liáng ),坚(jiān )诱(yòu )而(ér )斩(zhǎn )之(zhī );郡(jùn )中(zhōng )震(zhèn )栗(lì ),无(wú )求(qiú )不(bú )获(huò )。前(qián )到(dào )鲁(lǔ )阳(yáng ),与(yǔ )袁(yuán )术(shù )合(hé )兵(bīng )。术(shù )由(yóu )是(shì )得(dé )据(jù )南(nán )阳(yáng )。表(biǎo )坚(jiān )行(háng )破(pò )虏(lǔ )将(jiāng )军(jūn ),领(lǐng )预(yù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。诏(zhào )以(yǐ )北(běi )军(jūn )中(zhōng )候(hòu )刘(liú )表(biǎo )为(wéi )荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。时(shí )寇(kòu )贼(zéi )纵(zòng )横(héng ),道(dào )路(lù )梗(gěng )塞(sāi ),表(biǎo )单(dān )马(mǎ )入(rù )宜(yí )城(chéng ),请(qǐng )南(nán )郡(jùn )名(míng )士(shì )蒯(kuǎi )良(liáng )、蒯(kuǎi )越(yuè )与(yǔ )之(zhī )谋(móu )曰(yuē ):“今(jīn )江(jiāng )南(nán )宗(zōng )贼(zéi )甚(shèn )盛(shèng ),各(gè )拥(yōng )众(zhòng )不(bú )附(fù ),若(ruò )袁(yuán )术(shù )因(yīn )之(zhī ),祸(huò )必(bì )至(zhì )矣(yǐ )。吾(wú )欲(yù )征(zhēng )兵(bīng ),恐(kǒng )不(bú )能(néng )集(jí ),其(qí )策(cè )焉(yān )出(chū )?”蒯(kuǎi )良(liáng )曰(yuē ):“众(zhòng )不(bú )附(fù )者(zhě ),仁(rén )不(bú )足(zú )也(yě );附(fù )而(ér )不(bú )治(zhì )者(zhě ),义(yì )不(bú )足(zú )也(yě )。苟(gǒu )仁(rén )义(yì )之(zhī )道(dào )行(háng ),百(bǎi )姓(xìng )归(guī )之(zhī )如(rú )水(shuǐ )之(zhī )趣(qù )下(xià ),何(hé )患(huàn )征(zhēng )兵(bīng )之(zhī )不(bú )集(jí )乎(hū )?”蒯(kuǎi )越(yuè )曰(yuē ):“袁(yuán )术(shù )骄(jiāo )而(ér )无(wú )谋(móu ),宗(zōng )贼(zéi )帅(shuài )多(duō )贪(tān )暴(bào ),为(wéi )下(xià )所(suǒ )患(huàn ),若(ruò )使(shǐ )人(rén )示(shì )之(zhī )以(yǐ )利(lì ),必(bì )以(yǐ )众(zhòng )来(lái )。使(shǐ )君(jūn )诛(zhū )其(qí )无(wú )道(dào ),抚(fǔ )而(ér )用(yòng )之(zhī ),一(yī )州(zhōu )之(zhī )人(rén )有(yǒu )乐(lè )存(cún )之(zhī )心(xīn ),闻(wén )君(jūn )威(wēi )德(dé ),必(bì )襁(qiǎng )负(fù )而(ér )至(zhì )矣(yǐ )。兵(bīng )集(jí )众(zhòng )附(fù ),南(nán )据(jù )江(jiāng )陵(líng ),北(běi )守(shǒu )襄(xiāng )阳(yáng ),荆(jīng )州(zhōu )八(bā )郡(jùn )可(kě )传(chuán )檄(xí )而(ér )定(dìng )。公(gōng )路(lù )虽(suī )至(zhì ),无(wú )能(néng )为(wéi )也(yě )。”表(biǎo )曰(yuē ):“善(shàn )!”乃(nǎi )使(shǐ )越(yuè )诱(yòu )宗(zōng )贼(zéi )帅(shuài ),至(zhì )者(zhě )五(wǔ )十(shí )五(wǔ )人(rén ),皆(jiē )斩(zhǎn )之(zhī )而(ér )取(qǔ )其(qí )众(zhòng )。遂(suí )徙(xǐ )治(zhì )襄(xiāng )阳(yáng ),镇(zhèn )抚(fǔ )郡(jùn )县(xiàn ),江(jiāng )南(nán )悉(xī )平(píng )。

董(dǒng )卓(zhuó )在(zài )雒(luò )阳(yáng ),袁(yuán )绍(shào )等(děng )诸(zhū )军(jūn )皆(jiē )畏(wèi )其(qí )强(qiáng ),莫(mò )敢(gǎn )先(xiān )进(jìn )。曹(cáo )操(cāo )曰(yuē ):“举(jǔ )义(yì )兵(bīng )以(yǐ )诛(zhū )暴(bào )乱(luàn ),大(dà )众(zhòng )已(yǐ )合(hé ),诸(zhū )君(jūn )何(hé )疑(yí )!向(xiàng )使(shǐ )董(dǒng )卓(zhuó )倚(yǐ )王(wáng )室(shì ),据(jù )旧(jiù )京(jīng ),东(dōng )向(xiàng )以(yǐ )临(lín )天(tiān )下(xià ),虽(suī )以(yǐ )无(wú )道(dào )行(háng )之(zhī ),犹(yóu )足(zú )为(wéi )患(huàn )。今(jīn )焚(fén )烧(shāo )宫(gōng )室(shì ),劫(jié )迁(qiān )天(tiān )子(zǐ ),海(hǎi )内(nèi )震(zhèn )动(dòng ),不(bú )知(zhī )所(suǒ )归(guī ),此(cǐ )天(tiān )亡(wáng )之(zhī )时(shí )也(yě ),一(yī )战(zhàn )而(ér )天(tiān )下(xià )定(dìng )矣(yǐ )。”遂(suí )引(yǐn )兵(bīng )西(xī ),将(jiāng )据(jù )成(chéng )皋(gāo ),张(zhāng )邈(miǎo )遣(qiǎn )将(jiāng )卫(wèi )兹(zī )分(fèn )兵(bīng )随(suí )之(zhī )。进(jìn )至(zhì )荥(yíng )阳(yáng )汴(biàn )水(shuǐ ),遇(yù )卓(zhuó )将(jiāng )玄(xuán )菟(tú )徐(xú )荣(róng ),与(yǔ )战(zhàn ),操(cāo )兵(bīng )败(bài ),为(wéi )流(liú )矢(shǐ )所(suǒ )中(zhōng ),所(suǒ )乘(chéng )马(mǎ )被(bèi )创(chuàng )。从(cóng )弟(dì )洪(hóng )以(yǐ )马(mǎ )与(yǔ )操(cāo ),操(cāo )不(bú )受(shòu )。洪(hóng )曰(yuē ):“天(tiān )下(xià )可(kě )无(wú )洪(hóng ),不(bú )可(kě )无(wú )君(jūn )!”遂(suí )步(bù )从(cóng )操(cāo ),夜(yè )遁(dùn )去(qù )。荣(róng )见(jiàn )操(cāo )所(suǒ )将(jiāng )兵(bīng )少(shǎo ),力(lì )战(zhàn )尽(jìn )日(rì ),谓(wèi )酸(suān )枣(zǎo )未(wèi )易(yì )攻(gōng )也(yě ),亦(yì )引(yǐn )兵(bīng )还(hái )。操(cāo )到(dào )酸(suān )枣(zǎo ),诸(zhū )军(jūn )十(shí )馀(yú )万(wàn ),日(rì )置(zhì )酒(jiǔ )高(gāo )会(huì ),不(bú )图(tú )进(jìn )取(qǔ ),操(cāo )责(zé )让(ràng )之(zhī ),因(yīn )为(wéi )谋(móu )曰(yuē ):“诸(zhū )君(jūn )□能(néng )听(tīng )吾(wú )计(jì ),使(shǐ )渤(bó )海(hǎi )引(yǐn )河(hé )内(nèi )之(zhī )众(zhòng )临(lín )孟(mèng )津(jīn ),酸(suān )枣(zǎo )诸(zhū )将(jiāng )守(shǒu )成(chéng )皋(gāo ),据(jù )敖(áo )仓(cāng ),塞(sāi )轘(huán )辕(yuán )、太(tài )谷(gǔ ),全(quán )制(zhì )其(qí )险(xiǎn ),使(shǐ )袁(yuán )将(jiāng )军(jūn )率(lǜ )南(nán )阳(yáng )之(zhī )军(jūn )军(jūn )丹(dān )、析(xī ),入(rù )武(wǔ )关(guān ),以(yǐ )震(zhèn )三(sān )辅(fǔ ),皆(jiē )高(gāo )垒(lěi )深(shēn )壁(bì ),勿(wù )与(yǔ )战(zhàn ),益(yì )为(wéi )疑(yí )兵(bīng ),示(shì )天(tiān )下(xià )形(xíng )势(shì ),以(yǐ )顺(shùn )诛(zhū )逆(nì ),可(kě )立(lì )定(dìng )也(yě )。今(jīn )兵(bīng )以(yǐ )义(yì )动(dòng ),持(chí )疑(yí )不(bú )进(jìn ),失(shī )天(tiān )下(xià )望(wàng ),窃(qiè )为(wéi )诸(zhū )君(jūn )耻(chǐ )之(zhī )!”邈(miǎo )等(děng )不(bú )能(néng )用(yòng )。操(cāo )乃(nǎi )与(yǔ )司(sī )马(mǎ )沛(pèi )国(guó )夏(xià )侯(hóu )惇(dūn )等(děng )诣(yì )扬(yáng )州(zhōu )募(mù )兵(bīng ),得(dé )千(qiān )馀(yú )人(rén ),还(hái )屯(tún )河(hé )内(nèi )。顷(qǐng )之(zhī ),酸(suān )枣(zǎo )诸(zhū )军(jūn )食(shí )尽(jìn ),众(zhòng )散(sàn )。刘(liú )岱(dài )与(yǔ )桥(qiáo )瑁(mào )相(xiàng )恶(è ),岱(dài )杀(shā )瑁(mào ),以(yǐ )王(wáng )肱(gōng )领(lǐng )东(dōng )郡(jùn )太(tài )守(shǒu )。青(qīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )焦(jiāo )和(hé )亦(yì )起(qǐ )兵(bīng )讨(tǎo )董(dǒng )卓(zhuó ),务(wù )及(jí )诸(zhū )将(jiāng )西(xī )行(háng ),不(bú )为(wéi )民(mín )人(rén )保(bǎo )障(zhàng ),兵(bīng )始(shǐ )济(jì )河(hé ),黄(huáng )巾(jīn )已(yǐ )入(rù )其(qí )境(jìng )。青(qīng )州(zhōu )素(sù )殷(yīn )实(shí ),甲(jiǎ )兵(bīng )甚(shèn )盛(shèng ),和(hé )每(měi )望(wàng )寇(kòu )奔(bēn )北(běi ),未(wèi )尝(cháng )接(jiē )风(fēng )尘(chén )、交(jiāo )旗(qí )鼓(gǔ )也(yě )。性(xìng )好(hǎo )卜(bo )筮(shì ),信(xìn )鬼(guǐ )神(shén )。入(rù )见(jiàn )其(qí )人(rén ),清(qīng )谈(tán )干(gàn )云(yún ),出(chū )观(guān )其(qí )政(zhèng ),赏(shǎng )罚(fá )淆(xiáo )乱(luàn ),州(zhōu )遂(suí )萧(xiāo )条(tiáo ),悉(xī )为(wéi )丘(qiū )墟(xū )。顷(qǐng )之(zhī ),和(hé )病(bìng )卒(zú ),袁(yuán )绍(shào )使(shǐ )广(guǎng )陵(líng )臧(zāng )洪(hóng )领(lǐng )青(qīng )州(zhōu )以(yǐ )抚(fǔ )之(zhī )。

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),以(yǐ )幽(yōu )州(zhōu )牧(mù )刘(liú )虞(yú )为(wéi )太(tài )傅(fù ),道(dào )路(lù )壅(yōng )塞(sāi ),信(xìn )命(mìng )竟(jìng )不(bú )得(dé )通(tōng )。先(xiān )是(shì ),幽(yōu )部(bù )应(yīng )接(jiē )荒(huāng )外(wài ),资(zī )费(fèi )甚(shèn )广(guǎng ),岁(suì )常(cháng )割(gē )青(qīng )、冀(jì )赋(fù )调(diào )二(èr )亿(yì )有(yǒu )馀(yú )以(yǐ )足(zú )之(zhī )。时(shí )处(chù )处(chù )断(duàn )绝(jué ),委(wěi )输(shū )不(bú )至(zhì ),而(ér )虞(yú )敝(bì )衣(yī )绳(shéng )屦(jù ),食(shí )无(wú )兼(jiān )肉(ròu ),务(wù )存(cún )宽(kuān )政(zhèng ),劝(quàn )督(dū )农(nóng )桑(sāng ),开(kāi )上(shàng )谷(gǔ )胡(hú )市(shì )之(zhī )利(lì ),通(tōng )渔(yú )阳(yáng )盐(yán )铁(tiě )之(zhī )饶(ráo ),民(mín )悦(yuè )年(nián )登(dēng ),谷(gǔ )石(shí )三(sān )十(shí ),青(qīng )、徐(xú )士(shì )庶(shù )避(bì )难(nán )归(guī )虞(yú )者(zhě )百(bǎi )馀(yú )万(wàn )口(kǒu ),虞(yú )皆(jiē )收(shōu )视(shì )温(wēn )恤(xù ),为(wéi )安(ān )立(lì )生(shēng )业(yè ),流(liú )民(mín )皆(jiē )忘(wàng )其(qí )迁(qiān )徙(xǐ )焉(yān )。

五(wǔ )月(yuè ),司(sī )空(kōng )荀(xún )爽(shuǎng )薨(hōng )。六(liù )月(yuè ),辛(xīn )丑(chǒu ),以(yǐ )光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )种(zhǒng )拂(fú )为(wéi )司(sī )空(kōng )。拂(fú ),邵(shào )之(zhī )父(fù )也(yě )。

董(dǒng )卓(zhuó )遣(qiǎn )大(dà )鸿(hóng )胪(lú )韩(hán )融(róng )、少(shǎo )府(fǔ )阴(yīn )修(xiū )、执(zhí )金(jīn )吾(wú )胡(hú )毋(wú )班(bān )、将(jiāng )作(zuò )大(dà )匠(jiàng )吴(wú )修(xiū )、越(yuè )骑(qí )校(xiào )尉(wèi )王(wáng )瑰(guī )安(ān )集(jí )关(guān )东(dōng ),解(jiě )譬(pì )袁(yuán )绍(shào )等(děng )。胡(hú )毋(wú )班(bān )、吴(wú )修(xiū )、王(wáng )瑰(guī )至(zhì )河(hé )内(nèi ),袁(yuán )绍(shào )使(shǐ )王(wáng )匡(kuāng )悉(xī )收(shōu )系(xì )杀(shā )之(zhī )。袁(yuán )术(shù )亦(yì )杀(shā )阴(yīn )修(xiū ),惟(wéi )韩(hán )融(róng )以(yǐ )名(míng )德(dé )免(miǎn )。

董(dǒng )卓(zhuó )坏(huài )五(wǔ )铢(zhū )钱(qián ),更(gèng )铸(zhù )小(xiǎo )钱(qián ),悉(xī )取(qǔ )雒(luò )阳(yáng )及(jí )长(zhǎng )安(ān )铜(tóng )人(rén )、钟(zhōng )虡(jù )、飞(fēi )廉(lián )、铜(tóng )马(mǎ )之(zhī )属(shǔ )以(yǐ )铸(zhù )之(zhī ),由(yóu )是(shì )货(huò )贱(jiàn )物(wù )贵(guì ),谷(gǔ )石(shí )至(zhì )数(shù )万(wàn )钱(qián )。

冬(dōng ),孙(sūn )坚(jiān )与(yǔ )官(guān )属(shǔ )会(huì )饮(yǐn )于(yú )鲁(lǔ )阳(yáng )城(chéng )东(dōng ),董(dǒng )卓(zhuó )步(bù )骑(qí )数(shù )万(wàn )猝(cù )至(zhì ),坚(jiān )方(fāng )行(háng )酒(jiǔ )谈(tán )笑(xiào ),整(zhěng )顿(dùn )部(bù )曲(qǔ ),无(wú )得(dé )妄(wàng )动(dòng )。后(hòu )骑(qí )渐(jiàn )益(yì ),坚(jiān )徐(xú )罢(bà )坐(zuò ),导(dǎo )引(yǐn )入(rù )城(chéng ),乃(nǎi )曰(yuē ):“向(xiàng )坚(jiān )所(suǒ )以(yǐ )不(bú )即(jí )起(qǐ )走(zǒu ),恐(kǒng )兵(bīng )相(xiàng )蹈(dǎo )藉(jiè ),诸(zhū )君(jūn )不(bú )得(dé )入(rù )耳(ěr )。”卓(zhuó )兵(bīng )见(jiàn )其(qí )整(zhěng ),不(bú )敢(gǎn )攻(gōng )而(ér )还(hái )。

王(wáng )匡(kuāng )屯(tún )河(hé )阳(yáng )津(jīn ),董(dǒng )卓(zhuó )袭(xí )击(jī ),大(dà )破(pò )之(zhī )。

左(zuǒ )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )蔡(cài )邕(yōng )议(yì ):“孝(xiào )和(hé )以(yǐ )下(xià )庙(miào )号(hào )称(chēng )宗(zōng )者(zhě ),皆(jiē )宜(yí )省(shěng )去(qù ),以(yǐ )遵(zūn )先(xiān )典(diǎn )。”从(cóng )之(zhī )。

中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )徐(xú )荣(róng )荐(jiàn )同(tóng )郡(jùn )故(gù )冀(jì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )公(gōng )孙(sūn )度(dù )于(yú )董(dǒng )卓(zhuó ),卓(zhuó )以(yǐ )为(wéi )辽(liáo )东(dōng )太(tài )守(shǒu )。度(dù )到(dào )官(guān ),以(yǐ )法(fǎ )诛(zhū )灭(miè )郡(jùn )中(zhōng )名(míng )豪(háo )大(dà )姓(xìng )百(bǎi )馀(yú )家(jiā ),郡(jùn )中(zhōng )震(zhèn )栗(lì ),乃(nǎi )东(dōng )伐(fá )高(gāo )句(jù )骊(lí ),西(xī )击(jī )乌(wū )桓(huán ),语(yǔ )所(suǒ )亲(qīn )吏(lì )柳(liǔ )毅(yì )、阳(yáng )仪(yí )等(děng )曰(yuē ):“汉(hàn )祚(zuò )将(jiāng )绝(jué ),当(dāng )与(yǔ )诸(zhū )卿(qīng )图(tú )王(wáng )耳(ěr )。”于(yú )是(shì )分(fèn )辽(liáo )东(dōng )为(wéi )辽(liáo )西(xī )、中(zhōng )辽(liáo )郡(jùn ),各(gè )置(zhì )太(tài )守(shǒu ),越(yuè )海(hǎi )收(shōu )东(dōng )莱(lái )诸(zhū )县(xiàn ),置(zhì )营(yíng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。自(zì )立(lì )为(wéi )辽(liáo )东(dōng )侯(hóu )、平(píng )州(zhōu )牧(mù ),立(lì )汉(hàn )二(èr )祖(zǔ )庙(miào ),承(chéng )制(zhì ),郊(jiāo )祀(sì )天(tiān )地(dì ),藉(jiè )田(tián ),乘(chéng )鸾(luán )路(lù ),设(shè )旄(máo )头(tóu )、羽(yǔ )骑(qí )。

阅读:26406

打赏捐助〔Donate〕>>>

《汉纪五十一》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库