卷一【登录】

ok8.org > 《水经注》 > 《卷一》 > 拼音版

仑(lún )墟(xū )在(zài )西(xī )北(běi ),三(sān )成(chéng )为(wéi )昆(kūn )仑(lún )丘(qiū )。《昆(kūn )仑(lún )说(shuō )》曰(yuē ):昆(kūn )仑(lún )之(zhī )山(shān )三(sān )级(jí ):下(xià )曰(yuē )樊(fán )桐(tóng ),一(yī )名(míng )板(bǎn )桐(tóng );二(èr )曰(yuē )玄(xuán )圃(pǔ ),一(yī )名(míng )阆(láng )风(fēng );上(shàng )曰(yuē )层(céng )城(chéng ),一(yī )名(míng )天(tiān )庭(tíng );是(shì )为(wéi )太(tài )帝(dì )之(zhī )居(jū )。

去(qù )嵩(sōng )高(gāo )五(wǔ )万(wàn )里(lǐ ),地(dì )之(zhī )中(zhōng )也(yě )。

《禹(yǔ )本(běn )纪(jì )》与(yǔ )此(cǐ )同(tóng )。高(gāo )诱(yòu )称(chēng )河(hé )出(chū )昆(kūn )山(shān ),伏(fú )流(liú )地(dì )中(zhōng )万(wàn )三(sān )千(qiān )里(lǐ ),禹(yǔ )导(dǎo )而(ér )通(tōng )之(zhī );出(chū )积(jī )石(shí )山(shān )。案(àn )《山(shān )海(hǎi )经(jīng )》:自(zì )昆(kūn )仑(lún )至(zhì )积(jī )石(shí )千(qiān )七(qī )百(bǎi )四(sì )十(shí )里(lǐ )。自(zì )积(jī )石(shí )出(chū )陇(lǒng )西(xī )郡(jùn )至(zhì )洛(luò ),准(zhǔn )《地(dì )志(zhì )》可(kě )五(wǔ )千(qiān )余(yú )里(lǐ )。又(yòu )案(àn )《穆(mù )天(tiān )子(zǐ )传(chuán )》:天(tiān )子(zǐ )自(zì )昆(kūn )山(shān )入(rù )于(yú )宗(zōng )周(zhōu ),乃(nǎi )里(lǐ )西(xī )土(tǔ )之(zhī )数(shù )。自(zì )宗(zōng )周(zhōu )瀍(chán )水(shuǐ )以(yǐ )西(xī ),至(zhì )于(yú )河(hé )宗(zōng )之(zhī )邦(bāng )、阳(yáng )纤(xiān )之(zhī )山(shān ),三(sān )千(qiān )有(yǒu )四(sì )百(bǎi )里(lǐ ),自(zì )阳(yáng )纤(xiān )西(xī )至(zhì )河(hé )首(shǒu )四(sì )千(qiān )里(lǐ ),合(hé )七(qī )千(qiān )四(sì )百(bǎi )里(lǐ )。《外(wài )国(guó )图(tú )》又(yòu )云(yún ):从(cóng )大(dà )晋(jìn )国(guó )正(zhèng )西(xī )七(qī )万(wàn )里(lǐ ),得(dé )昆(kūn )仑(lún )之(zhī )墟(xū ),诸(zhū )仙(xiān )居(jū )之(zhī )。数(shù )说(shuō )不(bú )同(tóng ),道(dào )阻(zǔ )且(qiě )长(zhǎng ),经(jīng )记(jì )绵(mián )褫(chǐ ),水(shuǐ )陆(lù )路(lù )殊(shū ),径(jìng )复(fù )不(bú )同(tóng ),浅(qiǎn )见(jiàn )末(mò )闻(wén ),非(fēi )所(suǒ )详(xiáng )究(jiū ),不(bú )能(néng )不(bú )聊(liáo )述(shù )闻(wén )见(jiàn ),以(yǐ )志(zhì )差(chà )违(wéi )也(yě )。

其(qí )高(gāo )万(wàn )一(yī )千(qiān )里(lǐ ),《山(shān )海(hǎi )经(jīng )》称(chēng )方(fāng )八(bā )百(bǎi )里(lǐ ),高(gāo )仞(rèn )切(qiē )。郭(guō )景(jǐng )纯(chún )以(yǐ )为(wéi )自(zì )上(shàng )二(èr )千(qiān )五(wǔ )百(bǎi )余(yú )里(lǐ )。《淮(huái )南(nán )子(zǐ )》称(chēng )高(gāo )万(wàn )一(yī )千(qiān )里(lǐ )百(bǎi )一(yī )十(shí )四(sì )步(bù )三(sān )尺(chǐ )六(liù )寸(cùn )。河(hé )水(shuǐ )《春(chūn )秋(qiū )说(shuō )题(tí )辞(cí )》曰(yuē ):河(hé )之(zhī )为(wéi )言(yán )荷(hé )也(yě ),荷(hé )精(jīng )分(fèn )布(bù ),怀(huái )阴(yīn )引(yǐn )度(dù )也(yě )。《释(shì )名(míng )》曰(yuē ):河(hé ),下(xià )也(yě ),随(suí )地(dì )下(xià )处(chù )而(ér )通(tōng )流(liú )也(yě )。《考(kǎo )异(yì )邮(yóu )》曰(yuē ):河(hé )者(zhě ),水(shuǐ )之(zhī )气(qì ),四(sì )渎(dú )之(zhī )精(jīng )也(yě ),所(suǒ )以(yǐ )流(liú )化(huà )。《元(yuán )命(mìng )苞(bāo )》曰(yuē ):五(wǔ )行(háng )始(shǐ )焉(yān ),万(wàn )物(wù )之(zhī )所(suǒ )由(yóu )生(shēng ),元(yuán )气(qì )之(zhī )腠(còu )液(yè )也(yě )。《管(guǎn )子(zǐ )》曰(yuē ):水(shuǐ )者(zhě ),地(dì )之(zhī )血(xuè )气(qì ),如(rú )筋(jīn )脉(mò )之(zhī )通(tōng )流(liú )者(zhě ),故(gù )曰(yuē )水(shuǐ )具(jù )财(cái )也(yě )。五(wǔ )害(hài )之(zhī )属(shǔ ),水(shuǐ )最(zuì )为(wéi )大(dà )。水(shuǐ )有(yǒu )大(dà )小(xiǎo ),有(yǒu )远(yuǎn )近(jìn ),水(shuǐ )出(chū )山(shān )而(ér )流(liú )入(rù )海(hǎi )者(zhě ),命(mìng )曰(yuē )经(jīng )水(shuǐ );引(yǐn )他(tā )水(shuǐ )入(rù )于(yú )大(dà )水(shuǐ )及(jí )海(hǎi )者(zhě ),命(mìng )曰(yuē )枝(zhī )水(shuǐ );出(chū )于(yú )地(dì )沟(gōu ),流(liú )于(yú )大(dà )水(shuǐ ),及(jí )于(yú )海(hǎi )者(zhě ),又(yòu )命(mìng )曰(yuē )川(chuān )水(shuǐ )也(yě )。《庄(zhuāng )子(zǐ )》曰(yuē ):秋(qiū )水(shuǐ )时(shí )至(zhì ),百(bǎi )川(chuān )灌(guàn )河(hé ),经(jīng )流(liú )之(zhī )大(dà )。《孝(xiào )经(jīng )援(yuán )神(shén )契(qì )》曰(yuē ):河(hé )者(zhě ),水(shuǐ )之(zhī )伯(bó ),上(shàng )应(yīng )天(tiān )汉(hàn )。《新(xīn )论(lùn )》曰(yuē ):四(sì )读(dú )之(zhī )源(yuán ),河(hé )最(zuì )高(gāo )而(ér )长(zhǎng ),从(cóng )高(gāo )注(zhù )下(xià ),水(shuǐ )流(liú )激(jī )峻(jùn ),故(gù )其(qí )流(liú )急(jí )。徐(xú )干(gàn )《齐(qí )都(dōu )赋(fù )》曰(yuē ):川(chuān )读(dú )则(zé )洪(hóng )河(hé )洋(yáng )洋(yáng ),发(fā )源(yuán )昆(kūn )仑(lún ),九(jiǔ )流(liú )分(fèn )逝(shì ),北(běi )朝(cháo )沧(cāng )渊(yuān ),惊(jīng )波(bō )沛(pèi )厉(lì ),浮(fú )沫(mò )扬(yáng )奔(bēn )。《风(fēng )俗(sú )通(tōng )》曰(yuē ):江(jiāng )、河(hé )、淮(huái )、济(jì )为(wéi )四(sì )渎(dú )。渎(dú ),通(tōng )也(yě ),所(suǒ )以(yǐ )通(tōng )中(zhōng )国(guó )垢(gòu )浊(zhuó )。《白(bái )虎(hǔ )通(tōng )》曰(yuē ):其(qí )德(dé )著(zhe )大(dà ),故(gù )称(chēng )渎(dú )。《释(shì )名(míng )》曰(yuē ):渎(dú ),独(dú )也(yě )。各(gè )独(dú )出(chū )其(qí )所(suǒ )而(ér )入(rù )海(hǎi )。

出(chū )其(qí )东(dōng )北(běi )陬(zōu ),《山(shān )海(hǎi )经(jīng )》曰(yuē ):昆(kūn )仑(lún )虚(xū )在(zài )西(xī )北(běi ),河(hé )水(shuǐ )出(chū )其(qí )东(dōng )北(běi )隅(yú )。《尔(ěr )雅(yǎ )》曰(yuē ):河(hé )出(chū )昆(kūn )仑(lún )虚(xū ),色(sè )白(bái );所(suǒ )渠(qú )并(bìng )千(qiān )七(qī )百(bǎi )一(yī )川(chuān ),色(sè )黄(huáng )。《物(wù )理(lǐ )论(lùn )》曰(yuē ):河(hé )色(sè )黄(huáng )者(zhě ),众(zhòng )川(chuān )之(zhī )流(liú ),盖(gài )浊(zhuó )之(zhī )也(yě )。百(bǎi )里(lǐ )一(yī )小(xiǎo )曲(qǔ ),千(qiān )里(lǐ )一(yī )曲(qǔ )一(yī )直(zhí )矣(yǐ )。汉(hàn )大(dà )司(sī )马(mǎ )张(zhāng )仲(zhòng )议(yì )曰(yuē ):河(hé )水(shuǐ )浊(zhuó ),清(qīng )澄(chéng )一(yī )石(shí )水(shuǐ ),六(liù )斗(dòu )泥(ní )。而(ér )民(mín )竞(jìng )引(yǐn )河(hé )溉(gài )田(tián ),令(lìng )河(hé )不(bú )通(tōng )利(lì )。至(zhì )三(sān )且(qiě ),桃(táo )花(huā )水(shuǐ )至(zhì )则(zé )河(hé )决(jué ),以(yǐ )其(qí )噎(yē )不(bú )泄(xiè )也(yě )。禁(jìn )民(mín )勿(wù )复(fù )引(yǐn )河(hé ),是(shì )黄(huáng )河(hé )兼(jiān )浊(zhuó )河(hé )之(zhī )名(míng )矣(yǐ )。《述(shù )征(zhēng )记(jì )》曰(yuē ):盟(méng )律(lǜ )、河(hé )津(jīn )恒(héng )浊(zhuó ),方(fāng )江(jiāng )为(wéi )狭(xiá ),比(bǐ )淮(huái )、济(jì )为(wéi )阔(kuò )。寒(hán )则(zé )冰(bīng )厚(hòu )数(shù )丈(zhàng ),冰(bīng )始(shǐ )合(hé ),车(chē )马(mǎ )不(bú )敢(gǎn )过(guò ),要(yào )须(xū )狐(hú )行(háng ),云(yún )此(cǐ )物(wù )善(shàn )听(tīng ),冰(bīng )下(xià )无(wú )水(shuǐ )乃(nǎi )过(guò )。人(rén )见(jiàn )狐(hú )行(háng ),方(fāng )渡(dù )。余(yú )案(àn )《风(fēng )俗(sú )通(tōng )》云(yún ):里(lǐ )语(yǔ )称(chēng )狐(hú )欲(yù )渡(dù )河(hé ),无(wú )如(rú )尾(wěi )何(hé )。且(qiě )狐(hú )性(xìng )多(duō )疑(yí ),故(gù )俗(sú )有(yǒu )狐(hú )疑(yí )之(zhī )说(shuō ),亦(yì )未(wèi )必(bì )一(yī )如(rú )缘(yuán )生(shēng )之(zhī )言(yán )也(yě )。

屈(qū )从(cóng )其(qí )东(dōng )南(nán )流(liú ),入(rù )渤(bó )海(hǎi )。

《山(shān )海(hǎi )经(jīng )》曰(yuē ):南(nán )即(jí )从(cóng )极(jí )之(zhī )渊(yuān )也(yě ),一(yī )曰(yuē )中(zhōng )极(jí )之(zhī )渊(yuān ),深(shēn )三(sān )百(bǎi )仞(rèn ),惟(wéi )冯(féng )夷(yí )都(dōu )焉(yān )。《括(kuò )地(dì )图(tú )》曰(yuē ):冯(féng )夷(yí )恒(héng )乘(chéng )云(yún )车(chē )驾(jià )二(èr )龙(lóng )。河(hé )水(shuǐ )又(yòu )出(chū )于(yú )阳(yáng )纤(xiān )陵(líng )门(mén )之(zhī )山(shān ),而(ér )注(zhù )于(yú )冯(féng )逸(yì )之(zhī )山(shān )。《穆(mù )天(tiān )子(zǐ )传(chuán )》曰(yuē ):天(tiān )子(zǐ )西(xī )征(zhēng ),至(zhì )阳(yáng )纡(yū )之(zhī )山(shān ),河(hé )伯(bó )冯(féng )夷(yí )之(zhī )所(suǒ )都(dōu )居(jū ),是(shì )惟(wéi )河(hé )宗(zōng )氏(shì )。天(tiān )子(zǐ )乃(nǎi )沉(chén )圭(guī )壁(bì )礼(lǐ )焉(yān )。河(hé )伯(bó )乃(nǎi )与(yǔ )天(tiān )子(zǐ )披(pī )图(tú )视(shì )典(diǎn ),以(yǐ )观(guān )天(tiān )子(zǐ )之(zhī )宝(bǎo )器(qì )、玉(yù )果(guǒ )、璇(xuán )珠(zhū )、烛(zhú )银(yín )、金(jīn )膏(gāo )等(děng )物(wù ),皆(jiē )《河(hé )图(tú )》所(suǒ )载(zǎi ),河(hé )伯(bó )以(yǐ )礼(lǐ ),穆(mù )王(wáng )视(shì )图(tú ),方(fāng )乃(nǎi )导(dǎo )以(yǐ )西(xī )迈(mài )矣(yǐ )。粤(yuè )在(zài )伏(fú )羲(xī ),受(shòu )龙(lóng )马(mǎ )图(tú )于(yú )河(hé ),八(bā )卦(guà )是(shì )也(yě )。故(gù )《命(mìng )历(lì )序(xù )》曰(yuē ):《河(hé )图(tú )》,帝(dì )王(wáng )之(zhī )阶(jiē ),图(tú )载(zǎi )江(jiāng )河(hé )、山(shān )川(chuān )、州(zhōu )界(jiè )之(zhī )分(fèn )野(yě )。后(hòu )尧(yáo )坛(tán )于(yú )河(hé ),受(shòu )《龙(lóng )图(tú )》,作(zuò )《握(wò )河(hé )记(jì )》。逮(dǎi )虞(yú )舜(shùn )、夏(xià )、商(shāng ),咸(xián )亦(yì )受(shòu )焉(yān )。李(lǐ )尤(yóu )《盟(méng )津(jīn )铭(míng )》:洋(yáng )洋(yáng )河(hé )水(shuǐ ),朝(cháo )宗(zōng )于(yú )海(hǎi ),径(jìng )自(zì )中(zhōng )州(zhōu ),《龙(lóng )图(tú )》所(suǒ )在(zài )。《淮(huái )南(nán )子(zǐ )》曰(yuē ):昔(xī )禹(yǔ )治(zhì )洪(hóng )水(shuǐ ),具(jù )祷(dǎo )阳(yáng )纡(yū )。盖(gài )于(yú )此(cǐ )也(yě )。高(gāo )诱(yòu )以(yǐ )为(wéi )阳(yáng )纡(yū )秦(qín )薮(sǒu ),非(fēi )也(yě )。释(shì )氏(shì )《西(xī )域(yù )记(jì )》曰(yuē ):阿(ā )褥(rù )达(dá )太(tài )山(shān ),其(qí )上(shàng )有(yǒu )大(dà )渊(yuān )水(shuǐ ),宫(gōng )殿(diàn )楼(lóu )观(guān )甚(shèn )大(dà )焉(yān )。山(shān ),即(jí )昆(kūn )仑(lún )山(shān )也(yě )。《穆(mù )天(tiān )子(zǐ )传(chuán )》曰(yuē ):天(tiān )子(zǐ )升(shēng )于(yú )昆(kūn )仑(lún ),观(guān )黄(huáng )帝(dì )之(zhī )宫(gōng ),而(ér )封(fēng )丰(fēng )隆(lóng )之(zhī )葬(zàng )。丰(fēng )隆(lóng ),雷(léi )公(gōng )也(yě )。黄(huáng )帝(dì )宫(gōng ),即(jí )阿(ā )褥(rù )达(dá )宫(gōng )也(yě )。其(qí )山(shān )出(chū )六(liù )大(dà )水(shuǐ ),山(shān )西(xī )有(yǒu )大(dà )水(shuǐ ),名(míng )新(xīn )头(tóu )河(hé )。郭(guō )义(yì )恭(gōng )《广(guǎng )志(zhì )》曰(yuē ):甘(gān )水(shuǐ )也(yě ),在(zài )西(xī )域(yù )之(zhī )东(dōng ),名(míng )曰(yuē )新(xīn )陶(táo )水(shuǐ ),山(shān )在(zài )天(tiān )竺(zhú )国(guó )西(xī ),水(shuǐ )甘(gān ),故(gù )曰(yuē )甘(gān )水(shuǐ )。有(yǒu )石(shí )盐(yán ),白(bái )如(rú )水(shuǐ )精(jīng ),大(dà )段(duàn )则(zé )破(pò )而(ér )用(yòng )之(zhī )。康(kāng )泰(tài )曰(yuē ):安(ān )息(xī )、月(yuè )氏(shì )、天(tiān )竺(zhú )至(zhì )伽(gā )那(nà )调(diào )御(yù ),皆(jiē )仰(yǎng )此(cǐ )盐(yán )。释(shì )法(fǎ )显(xiǎn )曰(yuē ):度(dù )葱(cōng )岭(lǐng ),已(yǐ )入(rù )北(běi )天(tiān )竺(zhú )境(jìng )。于(yú )此(cǐ )顺(shùn )岭(lǐng )西(xī )南(nán )行(háng )十(shí )五(wǔ )日(rì ),其(qí )道(dào )艰(jiān )阻(zǔ ),崖(yá )岸(àn )险(xiǎn )绝(jué ),其(qí )山(shān )惟(wéi )石(shí ),壁(bì )立(lì )于(yú )仞(rèn ),临(lín )之(zhī )目(mù )眩(xuàn ),欲(yù )进(jìn )则(zé )投(tóu )是(shì )无(wú )所(suǒ )。下(xià )有(yǒu )水(shuǐ ),名(míng )新(xīn )头(tóu )河(hé )。昔(xī )人(rén )有(yǒu )凿(záo )石(shí )通(tōng )路(lù )施(shī )倚(yǐ )梯(tī )者(zhě ),凡(fán )度(dù )七(qī )百(bǎi )梯(tī ),度(dù )已(yǐ ),蹑(niè )悬(xuán )絙(gēng )过(guò )河(hé ),河(hé )两(liǎng )岸(àn ),相(xiàng )去(qù )咸(xián )八(bā )十(shí )步(bù )。九(jiǔ )译(yì )所(suǒ )绝(jué ),汉(hàn )之(zhī )张(zhāng )骞(qiān )、甘(gān )英(yīng )皆(jiē )不(bú )至(zhì )也(yě )。余(yú )诊(zhěn )诸(zhū )史(shǐ )传(chuán ),即(jí )所(suǒ )谓(wèi )罽(jì )宾(bīn )之(zhī )境(jìng ),有(yǒu )盘(pán )石(shí )之(zhī )隥(dèng ),道(dào )狭(xiá )尺(chǐ )余(yú ),行(háng )者(zhě )骑(qí )步(bù )相(xiàng )持(chí ),絙(gēng )桥(qiáo )相(xiàng )引(yǐn ),二(èr )十(shí )许(xǔ )里(lǐ ),方(fāng )到(dào )悬(xuán )度(dù ),阻(zǔ )险(xiǎn )危(wēi )害(hài ),不(bú )可(kě )胜(shèng )言(yán )。敦(dūn )义(yì )恭(gōng )曰(yuē ):乌(wū )秅(ná )之(zhī )西(xī ),有(yǒu )悬(xuán )度(dù )之(zhī )国(guó ),山(shān )溪(xī )不(bú )通(tōng ),引(yǐn )绳(shéng )而(ér )度(dù ),故(gù )国(guó )得(dé )其(qí )名(míng )也(yě )。其(qí )人(rén )山(shān )居(jū ),佃(diàn )于(yú )石(shí )壁(bì )间(jiān ),累(lèi )石(shí )为(wéi )室(shì )。民(mín )接(jiē )手(shǒu )而(ér )饮(yǐn ),所(suǒ )谓(wèi )猿(yuán )饮(yǐn )也(yě )。有(yǒu )白(bái )草(cǎo )、小(xiǎo )步(bù )马(mǎ ),有(yǒu )驴(lǘ )无(wú )牛(niú ),是(shì )其(qí )悬(xuán )度(dù )乎(hū )?释(shì )法(fǎ )显(xiǎn )又(yòu )言(yán ):度(dù )河(hé )便(biàn )到(dào )乌(wū )长(zhǎng )国(guó )。乌(wū )长(zhǎng )国(guó )即(jí )是(shì )北(běi )天(tiān )竺(zhú ),佛(fó )所(suǒ )到(dào )国(guó )也(yě )。佛(fó )遗(yí )足(zú )迹(jì )于(yú )此(cǐ ),其(qí )迹(jì )长(zhǎng )短(duǎn )在(zài )人(rén )心(xīn )念(niàn ),至(zhì )今(jīn )犹(yóu )尔(ěr ),及(jí )晒(shài )衣(yī )石(shí )尚(shàng )在(zài )。新(xīn )头(tóu )河(hé )又(yòu )西(xī )南(nán )流(liú ),屈(qū )而(ér )东(dōng )南(nán )流(liú ),径(jìng )中(zhōng )天(tiān )竺(zhú )国(guó )。两(liǎng )岸(àn )平(píng )地(dì ),有(yǒu )国(guó )名(míng )毗(pí )茶(chá ),佛(fó )法(fǎ )兴(xìng )盛(shèng )。又(yòu )径(jìng )蒲(pú )那(nà )般(bān )河(hé )。河(hé )边(biān )左(zuǒ )右(yòu ),有(yǒu )二(èr )十(shí )僧(sēng )伽(gā )蓝(lán )。此(cǐ )水(shuǐ )径(jìng )摩(mó )头(tóu )罗(luó )国(guó ),而(ér )下(xià )合(hé )新(xīn )头(tóu )河(hé )。自(zì )河(hé )以(yǐ )西(xī ),天(tiān )竺(zhú )诸(zhū )国(guó ),自(zì )是(shì )以(yǐ )南(nán ),皆(jiē )为(wéi )中(zhōng )国(guó ),人(rén )民(mín )殷(yīn )富(fù )。中(zhōng )国(guó )者(zhě ),服(fú )食(shí )与(yǔ )中(zhōng )国(guó )同(tóng ),故(gù )名(míng )之(zhī )为(wéi )中(zhōng )国(guó )也(yě )。泥(ní )洹(huán )已(yǐ )来(lái ),圣(shèng )众(zhòng )所(suǒ )行(háng ),威(wēi )仪(yí )法(fǎ )则(zé ),相(xiàng )承(chéng )不(bú )绝(jué )。自(zì )新(xīn )头(tóu )河(hé )至(zhì )南(nán )天(tiān )竺(zhú )国(guó ),迄(qì )于(yú )南(nán )海(hǎi ),四(sì )万(wàn )里(lǐ )也(yě )。释(shì )氏(shì )《西(xī )域(yù )记(jì )》曰(yuē ):新(xīn )头(tóu )河(hé )经(jīng )罽(jì )宾(bīn )、犍(jiān )越(yuè )、摩(mó )诃(hē )刺(cì )诸(zhū )国(guó ),而(ér )入(rù )南(nán )海(hǎi )是(shì )也(yě )。阿(ā )耨(nòu )达(dá )山(shān )西(xī )南(nán )有(yǒu )水(shuǐ ),名(míng )遥(yáo )奴(nú );山(shān )西(xī )南(nán )小(xiǎo )东(dōng )有(yǒu )水(shuǐ ),名(míng )萨(sà )罕(hǎn );小(xiǎo )东(dōng )有(yǒu )水(shuǐ ),名(míng )恒(héng )伽(gā )。此(cǐ )三(sān )水(shuǐ )同(tóng )出(chū )一(yī )山(shān ),俱(jù )入(rù )恒(héng )水(shuǐ )。康(kāng )泰(tài )《扶(fú )南(nán )传(chuán )》曰(yuē ):恒(héng )水(shuǐ )之(zhī )源(yuán ),乃(nǎi )极(jí )西(xī )北(běi ),出(chū )昆(kūn )仑(lún )山(shān )中(zhōng ),有(yǒu )五(wǔ )大(dà )源(yuán ),诸(zhū )水(shuǐ )分(fèn )流(liú ),皆(jiē )由(yóu )此(cǐ )五(wǔ )大(dà )源(yuán )。枝(zhī )扈(hù )黎(lí )大(dà )江(jiāng )出(chū )山(shān )西(xī )北(běi )流(liú ),东(dōng )南(nán )注(zhù )大(dà )海(hǎi )。枝(zhī )扈(hù )黎(lí ),即(jí )恒(héng )水(shuǐ )也(yě ),故(gù )释(shì )氏(shì )《西(xī )域(yù )记(jì )》有(yǒu )恒(héng )曲(qǔ )之(zhī )目(mù )。恒(héng )北(běi )有(yǒu )四(sì )国(guó ),最(zuì )西(xī )头(tóu )恒(héng )曲(qǔ )中(zhōng )者(zhě )是(shì )也(yě )。有(yǒu )拘(jū )夷(yí )那(nà )褐(hè )国(guó )。《法(fǎ )显(xiǎn )传(chuán )》曰(yuē ):恒(héng )水(shuǐ )东(dōng )南(nán )流(liú ),径(jìng )拘(jū )夷(yí )那(nà )褐(hè )国(guó )南(nán ),城(chéng )北(běi )双(shuāng )树(shù )间(jiān ),有(yǒu )希(xī )连(lián )禅(chán )河(hé )。河(hé )边(biān ),世(shì )尊(zūn )于(yú )此(cǐ )北(běi )首(shǒu )般(bān )泥(ní )洹(huán ),分(fèn )舍(shě )利(lì )处(chù )。支(zhī )僧(sēng )载(zǎi )《外(wài )国(guó )事(shì )》曰(yuē ):佛(fó )泥(ní )洹(huán )后(hòu ),天(tiān )人(rén )以(yǐ )新(xīn )白(bái )緤(yè )裹(guǒ )佛(fó ),以(yǐ )香(xiāng )花(huā )供(gòng )养(yǎng ),满(mǎn )七(qī )日(rì ),盛(shèng )以(yǐ )金(jīn )棺(guān ),送(sòng )出(chū )王(wáng )宫(gōng ),度(dù )一(yī )小(xiǎo )水(shuǐ ),水(shuǐ )名(míng )醯(xī )兰(lán )那(nà ),去(qù )王(wáng )宫(gōng )可(kě )三(sān )里(lǐ )许(xǔ ),在(zài )宫(gōng )北(běi )。以(yǐ )栴(zhān )檀(tán )木(mù )为(wéi )薪(xīn ),天(tiān )人(rén )各(gè )以(yǐ )火(huǒ )烧(shāo )薪(xīn ),薪(xīn )了(le )不(bú )燃(rán ),大(dà )迦(jiā )叶(yè )从(cóng )流(liú )沙(shā )还(hái ),不(bú )胜(shèng )悲(bēi )号(hào ),感(gǎn )动(dòng )天(tiān )地(dì ),从(cóng )是(shì )之(zhī )后(hòu ),他(tā )薪(xīn )不(bú )烧(shāo )而(ér )自(zì )然(rán )也(yě )。王(wáng )敛(liǎn )舍(shě )利(lì ),用(yòng )金(jīn )作(zuò )斗(dòu ),量(liàng )得(dé )八(bā )斛(hú )四(sì )斗(dòu ),诸(zhū )国(guó )王(wáng )、天(tiān )龙(lóng )神(shén )王(wáng )各(gè )得(dé )少(shǎo )许(xǔ )。赍(jī )还(hái )本(běn )国(guó ),以(yǐ )造(zào )佛(fó )寺(sì )。阿(ā )育(yù )王(wáng )起(qǐ )浮(fú )屠(tú )于(yú )佛(fó )泥(ní )洹(huán )处(chù ),双(shuāng )树(shù )及(jí )塔(tǎ ),今(jīn )无(wú )复(fù )有(yǒu )也(yě )。此(cǐ )树(shù )名(míng )婆(pó )罗(luó )树(shù ),其(qí )树(shù )花(huā )名(míng )婆(pó )罗(luó )佉(qū )也(yě )。此(cǐ )花(huā )色(sè )白(bái )如(rú )霜(shuāng )雪(xuě ),香(xiāng )无(wú )比(bǐ )也(yě )。竺(zhú )枝(zhī )《扶(fú )南(nán )记(jì )》曰(yuē ):林(lín )杨(yáng )国(guó )去(qù )金(jīn )陈(chén )国(guó )步(bù )道(dào )二(èr )千(qiān )里(lǐ ),车(chē )马(mǎ )行(háng ),无(wú )水(shuǐ )道(dào )。举(jǔ )国(guó )事(shì )佛(fó ),有(yǒu )一(yī )道(dào )人(rén )命(mìng )过(guò )烧(shāo )葬(zàng ),烧(shāo )之(zhī )数(shù )千(qiān )束(shù )樵(qiáo ),故(gù )坐(zuò )火(huǒ )中(zhōng ),乃(nǎi )更(gèng )著(zhe )石(shí )室(shì )中(zhōng ),从(cóng )来(lái )六(liù )十(shí )余(yú )年(nián ),尸(shī )如(rú )故(gù )不(bú )朽(xiǔ ),竺(zhú )枝(zhī )目(mù )见(jiàn )之(zhī )。夫(fū )金(jīn )刚(gāng )常(cháng )住(zhù ),是(shì )明(míng )永(yǒng )存(cún ),舍(shě )利(lì )刹(shā )见(jiàn ),毕(bì )天(tiān )不(bú )朽(xiǔ ),所(suǒ )谓(wèi )智(zhì )空(kōng )罔(wǎng )穷(qióng ),大(dà )觉(jiào )难(nán )测(cè )者(zhě )矣(yǐ )。其(qí )水(shuǐ )乱(luàn )流(liú )注(zhù )于(yú )恒(héng )。恒(héng )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )毗(pí )舍(shě )利(lì )城(chéng )北(běi )。释(shì )氏(shì )《西(xī )域(yù )记(jì )》曰(yuē ):毗(pí )舍(shě )利(lì ),维(wéi )邪(xié )离(lí )国(guó )也(yě )。支(zhī )僧(sēng )载(zǎi )《外(wài )国(guó )事(shì )》曰(yuē ):维(wéi )邪(xié )离(lí )国(guó )去(qù )王(wáng )舍(shě )城(chéng )五(wǔ )十(shí )由(yóu )旬(xún ),城(chéng )周(zhōu )圆(yuán )三(sān )由(yóu )旬(xún ),维(wéi )诘(jié )家(jiā )在(zài )大(dà )城(chéng )里(lǐ )宫(gōng )之(zhī )南(nán ),去(qù )宫(gōng )七(qī )里(lǐ )许(xǔ ),屋(wū )宇(yǔ )坏(huài )尽(jìn ),惟(wéi )见(jiàn )处(chù )所(suǒ )尔(ěr )。释(shì )怯(qiè )显(xiǎn )云(yún ):城(chéng )北(běi )有(yǒu )大(dà )林(lín )重(zhòng )阁(gé ),佛(fó )住(zhù )于(yú )此(cǐ ),本(běn )奄(yǎn )婆(pó )罗(luó )女(nǚ )家(jiā )施(shī )佛(fó )起(qǐ )塔(tǎ )也(yě )。城(chéng )之(zhī )西(xī )北(běi )三(sān )里(lǐ ),塔(tǎ )名(míng )放(fàng )弓(gōng )仗(zhàng )。恒(héng )水(shuǐ )上(shàng )流(liú )有(yǒu )一(yī )国(guó ),国(guó )王(wáng )小(xiǎo )夫(fū )人(rén )生(shēng )肉(ròu )胎(tāi ),大(dà )夫(fū )人(rén )妒(dù )之(zhī ),言(yán )汝(rǔ )之(zhī )生(shēng ),不(bú )祥(xiáng )之(zhī )征(zhēng ),即(jí )盛(shèng )以(yǐ )木(mù )函(hán ),掷(zhì )恒(héng )水(shuǐ )中(zhōng )。下(xià )流(liú )有(yǒu )国(guó )王(wáng )游(yóu )观(guān ),见(jiàn )水(shuǐ )上(shàng )木(mù )函(hán ),开(kāi )看(kàn ),见(jiàn )千(qiān )小(xiǎo )儿(ér )端(duān )正(zhèng )殊(shū )好(hǎo ),王(wáng )取(qǔ )养(yǎng )之(zhī ),遂(suí )长(zhǎng )大(dà ),甚(shèn )勇(yǒng )健(jiàn ),所(suǒ )往(wǎng )征(zhēng )代(dài ),无(wú )不(bú )摧(cuī )服(fú )。次(cì )欲(yù )伐(fá )父(fù )王(wáng )本(běn )国(guó ),王(wáng )大(dà )愁(chóu )忧(yōu )。小(xiǎo )夫(fū )人(rén )问(wèn ):何(hé )故(gù )愁(chóu )忧(yōu )?王(wáng )曰(yuē ):彼(bǐ )国(guó )王(wáng )有(yǒu )千(qiān )子(zǐ ),勇(yǒng )健(jiàn )无(wú )比(bǐ ),欲(yù )来(lái )伐(fá )吾(wú )国(guó ),是(shì )以(yǐ )愁(chóu )尔(ěr )。小(xiǎo )夫(fū )人(rén )言(yán ):勿(wù )愁(chóu ),但(dàn )于(yú )城(chéng )西(xī )作(zuò )高(gāo )楼(lóu ),贼(zéi )来(lái )时(shí ),上(shàng )我(wǒ )置(zhì )楼(lóu )上(shàng ),则(zé )我(wǒ )能(néng )却(què )之(zhī )。王(wáng )如(rú )是(shì )言(yán )。贼(zéi )到(dào ),小(xiǎo )夫(fū )人(rén )于(yú )楼(lóu )上(shàng )语(yǔ )贼(zéi )云(yún ):汝(rǔ )是(shì )我(wǒ )子(zǐ ),何(hé )故(gù )反(fǎn )作(zuò )逆(nì )事(shì )?贼(zéi )曰(yuē ):汝(rǔ )是(shì )何(hé )人(rén ),云(yún )是(shì )我(wǒ )母(mǔ )?小(xiǎo )夫(fū )人(rén )曰(yuē ):汝(rǔ )等(děng )若(ruò )不(bú )信(xìn )者(zhě ),尽(jìn )张(zhāng )口(kǒu )仰(yǎng )向(xiàng )。小(xiǎo )夫(fū )人(rén )即(jí )以(yǐ )两(liǎng )手(shǒu )捋(lǚ )乳(rǔ ),乳(rǔ )作(zuò )五(wǔ )百(bǎi )道(dào ),俱(jù )坠(zhuì )千(qiān )子(zǐ )口(kǒu )中(zhōng )。贼(zéi )知(zhī )是(shì )母(mǔ ),即(jí )放(fàng )弓(gōng )仗(zhàng )。父(fù )母(mǔ )作(zuò )是(shì )思(sī )惟(wéi ),皆(jiē )得(dé )辟(pì )支(zhī )佛(fó )。今(jīn )其(qí )塔(tǎ )犹(yóu )在(zài ),后(hòu )世(shì )尊(zūn )成(chéng )道(dào ),告(gào )诸(zhū )弟(dì )子(zǐ ),是(shì )吾(wú )昔(xī )时(shí )放(fàng )弓(gōng )仗(zhàng )处(chù )。后(hòu )人(rén )得(dé )知(zhī ),于(yú )此(cǐ )处(chù )立(lì )塔(tǎ ),故(gù )以(yǐ )名(míng )焉(yān )。千(qiān )小(xiǎo )儿(ér )者(zhě ),即(jí )贤(xián )劫(jié )千(qiān )佛(fó )也(yě )。释(shì )氏(shì )《西(xī )域(yù )记(jì )》曰(yuē ):恒(héng )曲(qǔ )中(zhōng )次(cì )东(dōng ),有(yǒu )僧(sēng )迎(yíng )扇(shàn )奈(nài )揭(jiē )城(chéng ),佛(fó )下(xià )三(sān )道(dào )宝(bǎo )阶(jiē )国(guó )也(yě )。《法(fǎ )显(xiǎn )传(chuán )》曰(yuē ):恒(héng )水(shuǐ )东(dōng )南(nán )流(liú ),径(jìng )僧(sēng )迦(jiā )施(shī )国(guó )南(nán )。佛(fó )自(zì )忉(dāo )利(lì )天(tiān )东(dōng )下(xià )三(sān )道(dào )宝(bǎo )阶(jiē ),为(wéi )母(mǔ )说(shuō )法(fǎ )处(chù )。宝(bǎo )阶(jiē )既(jì )没(méi ),阿(ā )育(yù )王(wáng )于(yú )宝(bǎo )阶(jiē )处(chù )作(zuò )塔(tǎ )。后(hòu )作(zuò )石(shí )柱(zhù ),柱(zhù )上(shàng )作(zuò )师(shī )子(zǐ )像(xiàng ),外(wài )道(dào )少(shǎo )信(xìn ),师(shī )子(zǐ )为(wéi )吼(hǒu ),怖(bù )效(xiào )心(xīn )诚(chéng )。恒(héng )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )罽(jì )宾(bīn )饶(ráo )夷(yí )城(chéng )。城(chéng )南(nán )接(jiē )恒(héng )水(shuǐ ),城(chéng )之(zhī )西(xī )北(běi )六(liù )七(qī )里(lǐ ),恒(héng )水(shuǐ )北(běi )岸(àn ),佛(fó )为(wéi )诸(zhū )弟(dì )子(zǐ )说(shuō )法(fǎ )处(chù )。恒(héng )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )南(nán )径(jìng )沙(shā )祗(zhī )国(guó )北(běi )。出(chū )沙(shā )祗(zhī )城(chéng ),南(nán )门(mén )道(dào )东(dōng ),佛(fó )嚼(jiáo )杨(yáng )枝(zhī )刺(cì )土(tǔ )中(zhōng ),生(shēng )长(zhǎng )七(qī )尺(chǐ ),不(bú )增(zēng )不(bú )减(jiǎn ),今(jīn )犹(yóu )尚(shàng )在(zài )。恒(héng )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )南(nán ),径(jìng )迦(jiā )维(wéi )罗(luó )卫(wèi )城(chéng )北(běi )。故(gù )净(jìng )王(wáng )宫(gōng )也(yě ),城(chéng )东(dōng )五(wǔ )十(shí )里(lǐ )有(yǒu )王(wáng )园(yuán ),园(yuán )有(yǒu )池(chí )水(shuǐ ),夫(fū )人(rén )入(rù )池(chí )洗(xǐ )浴(yù ),出(chū )北(běi )岸(àn )二(èr )十(shí )步(bù ),东(dōng )向(xiàng )举(jǔ )手(shǒu ),扳(bān )树(shù )生(shēng )太(tài )子(zǐ )。太(tài )子(zǐ )堕(duò )地(dì ),行(háng )七(qī )步(bù ),二(èr )龙(lóng )吐(tǔ )水(shuǐ )浴(yù )太(tài )子(zǐ ),遂(suí )成(chéng )井(jǐng )池(chí ),众(zhòng )僧(sēng )所(suǒ )汲(jí )养(yǎng )也(yě )。太(tài )子(zǐ )与(yǔ )难(nán )陀(tuó )等(děng )扑(pū )象(xiàng )角(jiǎo )力(lì ),射(shè )箭(jiàn )入(rù )地(dì )。今(jīn )有(yǒu )泉(quán )水(shuǐ ),行(háng )旅(lǚ )所(suǒ )资(zī )饮(yǐn )也(yě )。释(shì )氏(shì )《西(xī )域(yù )记(jì )》曰(yuē ):城(chéng )北(běi )三(sān )里(lǐ )恒(héng )水(shuǐ )上(shàng ),父(fù )王(wáng )迎(yíng )佛(fó )处(chù ),作(zuò )浮(fú )图(tú ),作(zuò )父(fù )抱(bào )佛(fó )像(xiàng )。《外(wài )国(guó )事(shì )》曰(yuē ):边(biān )维(wéi )罗(luó )越(yuè )国(guó )今(jīn )无(wú )复(fù )王(wáng )也(yě )。城(chéng )池(chí )荒(huāng )秽(huì ),惟(wéi )有(yǒu )空(kōng )处(chù ),有(yǒu )优(yōu )婆(pó )塞(sāi )姓(xìng )释(shì ),可(kě )二(èr )十(shí )余(yú )家(jiā ),是(shì )昔(xī )净(jìng )王(wáng )之(zhī )苗(miáo )裔(yì ),故(gù )为(wéi )四(sì )姓(xìng ),住(zhù )在(zài )故(gù )城(chéng )中(zhōng ),为(wéi )优(yōu )婆(pó )塞(sāi ),故(gù )尚(shàng )精(jīng )进(jìn ),犹(yóu )有(yǒu )古(gǔ )风(fēng )。彼(bǐ )日(rì )俘(fú )图(tú )坏(huài )尽(jìn ),条(tiáo )王(wáng )弥(mí )更(gèng )修(xiū )治(zhì )一(yī )浮(fú )图(tú ),私(sī )河(hé )条(tiáo )王(wáng )送(sòng )物(wù )助(zhù )成(chéng ),今(jīn )有(yǒu )十(shí )二(èr )道(dào )人(rén )住(zhù )其(qí )中(zhōng )。太(tài )子(zǐ )始(shǐ )生(shēng )对(duì ),妙(miào )后(hòu )所(suǒ )扳(bān )树(shù ),树(shù )名(míng )须(xū )诃(hē )。阿(ā )育(yù )王(wáng )以(yǐ )青(qīng )石(shí )作(zuò )后(hòu )扳(bān )生(shēng )太(tài )子(zǐ )像(xiàng )。昔(xī )树(shù )无(wú )复(fù )有(yǒu ),后(hòu )诸(zhū )沙(shā )门(mén )取(qǔ )昔(xī )树(shù )栽(zāi )种(zhǒng )之(zhī ),展(zhǎn )转(zhuǎn )相(xiàng )承(chéng )到(dào )今(jīn ),树(shù )枝(zhī )如(rú )昔(xī ),尚(shàng )荫(yīn )石(shí )像(xiàng )。又(yòu )太(tài )子(zǐ )见(jiàn )行(háng )七(qī )步(bù )足(zú )迹(jì ),今(jīn )日(rì )文(wén )理(lǐ )见(jiàn )存(cún )。阿(ā )育(yù )王(wáng )以(yǐ )青(qīng )石(shí )挟(jiā )足(zú )迹(jì )两(liǎng )边(biān ),复(fù )以(yǐ )一(yī )长(zhǎng )青(qīng )石(shí )覆(fù )上(shàng )。国(guó )人(rén )今(jīn )日(rì )恒(héng )以(yǐ )香(xiāng )花(huā )供(gòng )养(yǎng ),尚(shàng )见(jiàn )足(zú )七(qī )形(xíng ),文(wén )理(lǐ )分(fèn )明(míng )。今(jīn )虽(suī )有(yǒu )石(shí )覆(fù )无(wú )异(yì ),或(huò )人(rén )复(fù )以(yǐ )数(shù )重(zhòng )吉(jí )贝(bèi ),重(zhòng )覆(fù )贴(tiē )着(zhe )石(shí )上(shàng ),逾(yú )更(gèng )明(míng )也(yě )。太(tài )子(zǐ )生(shēng )时(shí ),以(yǐ )龙(lóng )王(wáng )夹(jiá )太(tài )子(zǐ )左(zuǒ )右(yòu ),吐(tǔ )水(shuǐ )浴(yù )太(tài )子(zǐ ),见(jiàn )一(yī )龙(lóng )吐(tǔ )水(shuǐ )暖(nuǎn ),一(yī )龙(lóng )吐(tǔ )水(shuǐ )冷(lěng ),遂(suí )成(chéng )二(èr )池(chí )。今(jīn )尚(shàng )一(yī )冷(lěng )一(yī )暖(nuǎn )矣(yǐ )。太(tài )子(zǐ )未(wèi )出(chū )家(jiā )前(qián )十(shí )日(rì ),出(chū )往(wǎng )王(wáng )田(tián )阎(yán )浮(fú )树(shù )下(xià )坐(zuò ),树(shù )神(shén )以(yǐ )七(qī )宝(bǎo )奉(fèng )太(tài )子(zǐ ),太(tài )子(zǐ )不(bú )受(shòu ),于(yú )是(shì )思(sī )惟(wéi )欲(yù )出(chū )家(jiā )也(yě )。王(wáng )田(tián )去(qù )宫(gōng )一(yī )据(jù )。据(jù )者(zhě ),晋(jìn )言(yán )十(shí )里(lǐ )也(yě )。太(tài )子(zǐ )以(yǐ )三(sān )月(yuè )十(shí )五(wǔ )日(rì )夜(yè )出(chū )家(jiā ),四(sì )天(tiān )王(wáng )来(lái )迎(yíng ),各(gè )捧(pěng )马(mǎ )足(zú )。尔(ěr )时(shí )诸(zhū )神(shén )天(tiān )人(rén )侧(cè )塞(sāi ),空(kōng )中(zhōng )散(sàn )天(tiān )香(xiāng )花(huā )。此(cǐ )时(shí )以(yǐ )至(zhì )河(hé )南(nán )摩(mó )强(qiáng )水(shuǐ ),即(jí )于(yú )此(cǐ )水(shuǐ )边(biān )作(zuò )沙(shā )门(mén )。河(hé )南(nán )摩(mó )强(qiáng )水(shuǐ )在(zài )迦(jiā )维(wéi )罗(luó )越(yuè )北(běi ),相(xiàng )去(qù )十(shí )由(yóu )旬(xún )。此(cǐ )水(shuǐ )在(zài )罗(luó )阅(yuè )祗(zhī )瓶(píng )沙(shā )国(guó ),相(xiàng )去(qù )三(sān )十(shí )由(yóu )旬(xún )。菩(pú )萨(sà )于(yú )是(shì )暂(zàn )过(guò ),瓶(píng )沙(shā )王(wáng )出(chū )见(jiàn )菩(pú )萨(sà ),菩(pú )萨(sà )于(yú )瓶(píng )沙(shā )随(suí )楼(lóu )那(nà )果(guǒ )园(yuán )中(zhōng )住(zhù )一(yī )日(rì ),日(rì )暮(mù )便(biàn )去(qù )半(bàn )达(dá )钵(bō )愁(chóu )宿(xiǔ )。半(bàn )达(dá ),晋(jìn )言(yán )白(bái )也(yě );钵(bō )愁(chóu ),晋(jìn )言(yán )山(shān )也(yě )。白(bái )山(shān )北(běi )去(qù )瓶(píng )沙(shā )国(guó )十(shí )里(lǐ ),明(míng )旦(dàn )便(biàn )去(qù ),暮(mù )宿(xiǔ )昙(tán )兰(lán )山(shān ),去(qù )白(bái )山(shān )六(liù )由(yóu )旬(xún )。于(yú )是(shì )径(jìng )诣(yì )贝(bèi )多(duō )树(shù ),贝(bèi )多(duō )树(shù )在(zài )阅(yuè )祗(zhī )北(běi ),去(qù )昙(tán )兰(lán )山(shān )二(èr )十(shí )里(lǐ )。太(tài )子(zǐ )年(nián )二(èr )十(shí )九(jiǔ )出(chū )家(jiā ),三(sān )十(shí )五(wǔ )得(dé )道(dào ),此(cǐ )言(yán )与(yǔ )经(jīng )异(yì ),故(gù )记(jì )所(suǒ )不(bú )同(tóng )。竺(zhú )法(fǎ )维(wéi )曰(yuē ):迎(yíng )维(wéi )卫(wèi )国(guó ),佛(fó )所(suǒ )生(shēng )天(tiān )竺(zhú )国(guó )也(yě )。三(sān )千(qiān )日(rì )月(yuè )、万(wàn )二(èr )千(qiān )天(tiān )地(dì )之(zhī )中(zhōng )央(yāng )也(yě )。康(kāng )泰(tài )《扶(fú )南(nán )传(chuán )》曰(yuē ):昔(xī )范(fàn )旃(zhān )时(shí ),有(yǒu )嘾(dàn )杨(yáng )国(guó )人(rén )家(jiā )翔(xiáng )梨(lí ),尝(cháng )从(cóng )其(qí )本(běn )国(guó )到(dào )天(tiān )竺(zhú ),展(zhǎn )转(zhuǎn )流(liú )贾(jiǎ )至(zhì )扶(fú )南(nán ),为(wéi )旃(zhān )说(shuō )天(tiān )竺(zhú )土(tǔ )俗(sú ),道(dào )法(fǎ )流(liú )通(tōng ),金(jīn )宝(bǎo )委(wěi )积(jī ),山(shān )川(chuān )饶(ráo )沃(wò ),恣(zì )所(suǒ )欲(yù ),左(zuǒ )右(yòu )大(dà )国(guó ),世(shì )尊(zūn )重(zhòng )之(zhī )。旃(zhān )问(wèn )云(yún ):今(jīn )去(qù )何(hé )时(shí )可(kě )到(dào ),几(jǐ )年(nián )可(kě )回(huí )?梨(lí )言(yán ):天(tiān )竺(zhú )去(qù )此(cǐ ),可(kě )三(sān )万(wàn )余(yú )里(lǐ ),往(wǎng )还(hái )可(kě )三(sān )年(nián )逾(yú )。及(jí )行(háng ),四(sì )年(nián )方(fāng )返(fǎn ),以(yǐ )为(wéi )天(tiān )地(dì )之(zhī )中(zhōng )也(yě )。恒(héng )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )径(jìng )蓝(lán )莫(mò )塔(tǎ )。塔(tǎ )边(biān )有(yǒu )池(chí ),池(chí )中(zhōng )龙(lóng )守(shǒu )护(hù )之(zhī )。阿(ā )育(yù )王(wáng )欲(yù )破(pò )塔(tǎ ),作(zuò )八(bā )万(wàn )四(sì )千(qiān )塔(tǎ ),悟(wù )龙(lóng )王(wáng )所(suǒ )供(gòng ),知(zhī )非(fēi )世(shì )有(yǒu ),遂(suí )止(zhǐ )。此(cǐ )中(zhōng )空(kōng )荒(huāng )无(wú )人(rén ),群(qún )象(xiàng )以(yǐ )鼻(bí )取(qǔ )水(shuǐ )洒(sǎ )地(dì ),若(ruò )苍(cāng )梧(wú )、会(huì )稽(jī ),象(xiàng )耕(gēng )、鸟(niǎo )耘(yún )矣(yǐ )。恒(héng )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )至(zhì )五(wǔ )河(hé )口(kǒu ),盖(gài )五(wǔ )水(shuǐ )所(suǒ )会(huì ),非(fēi )所(suǒ )详(xiáng )矣(yǐ )。阿(ā )难(nán )从(cóng )摩(mó )竭(jié )国(guó )向(xiàng )毗(pí )舍(shě )利(lì ),欲(yù )般(bān )泥(ní )洹(huán ),诸(zhū )天(tiān )告(gào )阿(ā )阇(dū )世(shì )王(wáng ),王(wáng )追(zhuī )至(zhì )河(hé )上(shàng ),梨(lí )车(chē )闻(wén )阿(ā )难(nán )来(lái ),亦(yì )复(fù )来(lái )迎(yíng ),俱(jù )到(dào )河(hé )上(shàng )。阿(ā )难(nán )思(sī )惟(wéi ),前(qián )则(zé )阿(ā )阇(dū )世(shì )王(wáng )致(zhì )恨(hèn ),却(què )则(zé )梨(lí )车(chē )复(fù )怨(yuàn ),即(jí )于(yú )中(zhōng )河(hé ),入(rù )火(huǒ )光(guāng )三(sān )昧(mèi ),烧(shāo )具(jù )两(liǎng )般(bān )泥(ní )洹(huán )。身(shēn )二(èr )分(fèn ),分(fèn )各(gè )在(zài )一(yī )岸(àn ),二(èr )王(wáng )各(gè )持(chí )半(bàn )舍(shě )利(lì ),还(hái )起(qǐ )二(èr )培(péi )。渡(dù )河(hé )南(nán )下(xià )一(yī )由(yóu )巡(xún ),到(dào )摩(mó )竭(jié )提(tí )国(guó )巴(bā )连(lián )弗(fú )邑(yì )。邑(yì ),即(jí )是(shì )阿(ā )育(yù )王(wáng )所(suǒ )治(zhì )之(zhī )城(chéng )。城(chéng )中(zhōng )宫(gōng )殿(diàn )皆(jiē )起(qǐ )墙(qiáng )阙(què ),雕(diāo )文(wén )刻(kè )镂(lòu ),累(lèi )大(dà )石(shí )作(zuò )山(shān ),山(shān )下(xià )作(zuò )石(shí )室(shì ),长(zhǎng )三(sān )丈(zhàng ),广(guǎng )二(èr )丈(zhàng ),高(gāo )丈(zhàng )余(yú ),有(yǒu )大(dà )乘(chéng )婆(pó )罗(luó )门(mén )子(zǐ ),名(míng )罗(luó )汰(tài )私(sī )婆(pó ),亦(yì )名(míng )文(wén )殊(shū )师(shī )利(lì ),住(zhù )此(cǐ )城(chéng )里(lǐ )、爽(shuǎng )悟(wù )多(duō )智(zhì ),事(shì )无(wú )不(bú )达(dá ),以(yǐ )清(qīng )净(jìng )自(zì )居(jū ),国(guó )王(wáng )宗(zōng )敬(jìng )师(shī )事(shì )之(zhī )。赖(lài )此(cǐ )一(yī )人(rén ),宏(hóng )宣(xuān )佛(fó )法(fǎ ),外(wài )不(bú )能(néng )陵(líng )。凡(fán )诸(zhū )国(guó )中(zhōng ),惟(wéi )此(cǐ )城(chéng )为(wéi )大(dà ),民(mín )人(rén )富(fù )盛(shèng ),竟(jìng )行(háng )仁(rén )义(yì )。阿(ā )育(yù )王(wáng )坏(huài )七(qī )塔(tǎ ),作(zuò )八(bā )万(wàn )四(sì )千(qiān )塔(tǎ )。最(zuì )初(chū )作(zuò )大(dà )塔(tǎ ),在(zài )城(chéng )南(nán )二(èr )里(lǐ )余(yú ),此(cǐ )塔(tǎ )前(qián )有(yǒu )佛(fó )迹(jì ),起(qǐ )精(jīng )舍(shě ),北(běi )户(hù )向(xiàng )塔(tǎ ),塔(tǎ )南(nán )有(yǒu )石(shí )柱(zhù ),大(dà )四(sì )五(wǔ )围(wéi ),高(gāo )三(sān )丈(zhàng )余(yú ),上(shàng )有(yǒu )铭(míng ),题(tí )云(yún ):阿(ā )育(yù )王(wáng )以(yǐ )阎(yán )浮(fú )提(tí )布(bù )施(shī )四(sì )方(fāng )。僧(sēng )还(hái )以(yǐ )钱(qián )赎(shú )塔(tǎ )。塔(tǎ )北(běi )三(sān )百(bǎi )步(bù ),阿(ā )育(yù )王(wáng )于(yú )此(cǐ )作(zuò )泥(ní )犁(lí )城(chéng ),城(chéng )中(zhōng )有(yǒu )石(shí )柱(zhù ),亦(yì )高(gāo )三(sān )丈(zhàng )余(yú ),上(shàng )有(yǒu )师(shī )子(zǐ )柱(zhù ),有(yǒu )铭(míng )记(jì ),作(zuò )泥(ní )犁(lí )城(chéng )因(yīn )缘(yuán ),及(jí )年(nián )数(shù )日(rì )月(yuè )。恒(héng )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )南(nán )径(jìng )小(xiǎo )孤(gū )石(shí )山(shān )。山(shān )头(tóu )有(yǒu )石(shí )室(shì ),石(shí )室(shì )南(nán )向(xiàng ),佛(fó )昔(xī )坐(zuò )其(qí )中(zhōng ),天(tiān )帝(dì )释(shì )以(yǐ )四(sì )十(shí )二(èr )事(shì )问(wèn )佛(fó ),佛(fó )一(yī )一(yī )以(yǐ )指(zhǐ )画(huà )石(shí ),画(huà )迹(jì )故(gù )在(zài )。恒(héng )水(shuǐ )又(yòu )西(xī )径(jìng )王(wáng )舍(shě )新(xīn )城(chéng )。是(shì )阿(ā )阇(dū )世(shì )王(wáng )所(suǒ )造(zào ),出(chū )城(chéng )南(nán )四(sì )里(lǐ ),入(rù )谷(gǔ )至(zhì )五(wǔ )山(shān )里(lǐ ),五(wǔ )山(shān )周(zhōu )围(wéi ),状(zhuàng )若(ruò )城(chéng )郭(guō ),即(jí )是(shì )蓱(píng )沙(shā )王(wáng )旧(jiù )城(chéng )也(yě )。东(dōng )西(xī )五(wǔ )六(liù )里(lǐ ),南(nán )北(běi )七(qī )八(bā )里(lǐ ),阿(ā )阇(dū )世(shì )王(wáng )始(shǐ )欲(yù )害(hài )佛(fó )处(chù )。其(qí )城(chéng )空(kōng )荒(huāng ),又(yòu )无(wú )人(rén )径(jìng ),入(rù )谷(gǔ )傅(fù )山(shān ),东(dōng )南(nán )上(shàng )十(shí )五(wǔ )里(lǐ ),到(dào )耆(qí )阇(dū )崛(jué )山(shān ),未(wèi )至(zhì )顶(dǐng )三(sān )里(lǐ ),有(yǒu )石(shí )窟(kū )南(nán )向(xiàng ),佛(fó )坐(zuò )禅(chán )处(chù )。西(xī )北(běi )四(sì )十(shí )步(bù ),复(fù )有(yǒu )一(yī )石(shí )窟(kū ),阿(ā )难(nán )坐(zuò )禅(chán )处(chù )。天(tiān )魔(mó )波(bō )旬(xún )化(huà )作(zuò )雕(diāo )鹫(jiù )恐(kǒng )阿(ā )难(nán ),佛(fó )以(yǐ )神(shén )力(lì ),隔(gé )石(shí )舒(shū )手(shǒu )摩(mó )阿(ā )难(nán )肩(jiān ),怖(bù )即(jí )得(dé )止(zhǐ )。鸟(niǎo )迹(jì )、手(shǒu )孔(kǒng )悉(xī )存(cún ),故(gù )曰(yuē )雕(diāo )鹫(jiù )窟(kū )也(yě )。其(qí )山(shān )峰(fēng )秀(xiù )端(duān )严(yán ),是(shì )五(wǔ )山(shān )之(zhī )最(zuì )高(gāo )也(yě )。释(shì )氏(shì )《西(xī )域(yù )记(jì )》云(yún ):耆(qí )阇(dū )崛(jué )山(shān )在(zài )阿(ā )耨(nòu )达(dá )王(wáng )舍(shě )城(chéng )东(dōng )北(běi ),西(xī )望(wàng )其(qí )山(shān ),有(yǒu )两(liǎng )峰(fēng )双(shuāng )立(lì ),相(xiàng )去(qù )二(èr )三(sān )里(lǐ ),中(zhōng )道(dào )鹫(jiù )鸟(niǎo ),常(cháng )居(jū )其(qí )岭(lǐng ),土(tǔ )人(rén )号(hào )曰(yuē )耆(qí )阇(dū )崛(jué )山(shān )。胡(hú )语(yǔ )耆(qí )阇(dū ),鹫(jiù )也(yě )。又(yòu )竺(zhú )法(fǎ )维(wéi )云(yún ):罗(luó )阅(yuè )祗(zhī )国(guó )有(yǒu )灵(líng )鹫(jiù )山(shān ),胡(hú )语(yǔ )云(yún )耆(qí )阇(dū )崛(jué )山(shān )。山(shān )是(shì )青(qīng )石(shí ),石(shí )头(tóu )似(sì )鹫(jiù )鸟(niǎo )。阿(ā )育(yù )王(wáng )使(shǐ )人(rén )凿(záo )石(shí ),假(jiǎ )安(ān )两(liǎng )翼(yì )两(liǎng )脚(jiǎo ),凿(záo )治(zhì )其(qí )身(shēn ),今(jīn )见(jiàn )存(cún ),远(yuǎn )望(wàng )似(sì )鹫(jiù )鸟(niǎo )形(xíng ),故(gù )曰(yuē )灵(líng )鹫(jiù )山(shān )也(yě )。数(shù )说(shuō )不(bú )同(tóng ),远(yuǎn )迩(ěr )亦(yì )异(yì ),今(jīn )以(yǐ )法(fǎ )显(xiǎn )亲(qīn )宿(xiǔ )其(qí )山(shān ),诵(sòng )《首(shǒu )楞(léng )严(yán )》,香(xiāng )华(huá )烘(hōng )养(yǎng ),闻(wén )见(jiàn )之(zhī )宗(zōng )也(yě )。又(yòu )西(xī )径(jìng )迦(jiā )那(nà )城(chéng )南(nán )。三(sān )十(shí )里(lǐ ),到(dào )佛(fó )苦(kǔ )行(háng )六(liù )年(nián )坐(zuò )树(shù )处(chù ),有(yǒu )林(lín )木(mù )。西(xī )行(háng )三(sān )里(lǐ ),到(dào )佛(fó )人(rén )水(shuǐ )洗(xǐ )浴(yù )、天(tiān )王(wáng )按(àn )树(shù )枝(zhī )得(dé )扳(bān )出(chū )池(chí )处(chù )。又(yòu )北(běi )行(háng )二(èr )里(lǐ ),得(dé )弥(mí )家(jiā )女(nǚ )奉(fèng )佛(fó )乳(rǔ )糜(mí )处(chù )。从(cóng )此(cǐ )北(běi )行(háng )二(èr )里(lǐ ),佛(fó )于(yú )一(yī )大(dà )树(shù )下(xià )石(shí )上(shàng )东(dōng )向(xiàng )坐(zuò )食(shí )糜(mí )处(chù ),树(shù )石(shí )悉(xī )在(zài ),广(guǎng )长(zhǎng )六(liù )尺(chǐ ),高(gāo )减(jiǎn )二(èr )尺(chǐ )。国(guó )中(zhōng )寒(hán )暑(shǔ )均(jūn )调(diào ),树(shù )木(mù )或(huò )数(shù )千(qiān )岁(suì ),乃(nǎi )至(zhì )万(wàn )岁(suì )。从(cóng )此(cǐ )东(dōng )北(běi )行(háng )二(èr )十(shí )里(lǐ ),到(dào )一(yī )石(shí )窟(kū ),菩(pú )萨(sà )人(rén )中(zhōng ),西(xī )向(xiàng )结(jié )跏(jiā )趺(fū )坐(zuò ),心(xīn )念(niàn )若(ruò )我(wǒ )成(chéng )道(dào ),当(dāng )有(yǒu )神(shén )验(yàn )。石(shí )壁(bì )上(shàng )即(jí )有(yǒu )佛(fó )影(yǐng )见(jiàn ),长(zhǎng )三(sān )尺(chǐ )许(xǔ ),今(jīn )犹(yóu )明(míng )亮(liàng )。时(shí )天(tiān )地(dì )大(dà )动(dòng ),诸(zhū )天(tiān )在(zài )空(kōng )言(yán ),此(cǐ )非(fēi )过(guò )去(qù )当(dāng )来(lái )诸(zhū )佛(fó )成(chéng )道(dào )处(chù ),去(qù )此(cǐ )西(xī )南(nán )行(háng ),减(jiǎn )半(bàn )由(yóu )旬(xún ),贝(bèi )多(duō )树(shù )下(xià ),是(shì )过(guò )去(qù )当(dāng )来(lái )诸(zhū )佛(fó )成(chéng )道(dào )处(chù )。诸(zhū )天(tiān )导(dǎo )引(yǐn )菩(pú )萨(sà )起(qǐ )行(háng ),离(lí )树(shù )三(sān )十(shí )步(bù ),天(tiān )授(shòu )吉(jí )祥(xiáng )草(cǎo ),菩(pú )萨(sà )受(shòu )之(zhī ),复(fù )行(háng )十(shí )五(wǔ )步(bù ),五(wǔ )百(bǎi )青(qīng )雀(què )飞(fēi )来(lái ),绕(rào )菩(pú )萨(sà )三(sān )匝(zā )西(xī )去(qù )。菩(pú )萨(sà )前(qián )到(dào )贝(bèi )多(duō )树(shù )下(xià ),敷(fū )吉(jí )祥(xiáng )草(cǎo ),东(dōng )向(xiàng )而(ér )坐(zuò )。时(shí )魔(mó )王(wáng )遣(qiǎn )三(sān )玉(yù )女(nǚ )从(cóng )北(běi )来(lái )试(shì )菩(pú )萨(sà )。魔(mó )王(wáng )自(zì )从(cóng )南(nán )来(lái ),菩(pú )萨(sà )以(yǐ )足(zú )指(zhǐ )按(àn )地(dì ),魔(mó )兵(bīng )却(què )散(sàn ),三(sān )女(nǚ )变(biàn )为(wéi )老(lǎo )姥(lǎo ),不(bú )自(zì )服(fú )。佛(fó )于(yú )尼(ní )拘(jū )律(lǜ )树(shù )下(xià )方(fāng )石(shí )上(shàng )东(dōng )向(xiàng )坐(zuò ),梵(fàn )天(tiān )来(lái )诣(yì )佛(fó )处(chù ),四(sì )天(tiān )王(wáng )捧(pěng )钵(bō )处(chù )皆(jiē )立(lì )塔(tǎ )。《外(wài )国(guó )事(shì )》曰(yuē ):毗(pí )婆(pó )梨(lí )佛(fó )在(zài )此(cǐ )一(yī )树(shù )下(xià )六(liù )年(nián ),长(zhǎng )者(zhě )女(nǚ )以(yǐ )金(jīn )钵(bō )盛(shèng )乳(rǔ )糜(mí )上(shàng )佛(fó ),佛(fó )得(dé )乳(rǔ )糜(mí ),住(zhù )足(zú )尼(ní )连(lián )禅(chán )河(hé )浴(yù )。浴(yù )竟(jìng ),于(yú )河(hé )边(biān )啖(dàn )糜(mí )竟(jìng ),掷(zhì )钵(bō )水(shuǐ )中(zhōng ),逆(nì )流(liú )百(bǎi )步(bù ),钵(bō )没(méi )河(hé )中(zhōng ),迪(dí )梨(lí )郊(jiāo )龙(lóng )王(wáng )接(jiē )取(qǔ )在(zài )宫(gōng )供(gòng )养(yǎng ),先(xiān )三(sān )佛(fó )钵(bō )亦(yì )见(jiàn )。佛(fó )于(yú )河(hé )傍(bàng )坐(zuò )摩(mó )诃(hē )菩(pú )提(tí )树(shù ),摩(mó )诃(hē )菩(pú )提(tí )树(shù )去(qù )贝(bèi )多(duō )树(shù )二(èr )里(lǐ ),于(yú )此(cǐ )树(shù )下(xià )七(qī )日(rì ),思(sī )惟(wéi )道(dào )成(chéng ),魔(mó )兵(bīng )试(shì )佛(fó )。释(shì )氏(shì )《西(xī )域(yù )记(jì )》曰(yuē ):尼(ní )连(lián )水(shuǐ )南(nán )注(zhù )恒(héng )水(shuǐ ),水(shuǐ )西(xī )有(yǒu )佛(fó )树(shù ),佛(fó )于(yú )此(cǐ )苦(kǔ )行(háng ),日(rì )食(shí )糜(mí )六(liù )年(nián )。西(xī )去(qù )城(chéng )五(wǔ )里(lǐ )许(xǔ ),树(shù )东(dōng )河(hé )上(shàng ),即(jí )佛(fó )入(rù )水(shuǐ )浴(yù )处(chù )。东(dōng )上(shàng )岸(àn )尼(ní )拘(jū )律(lǜ )树(shù )下(xià )坐(zuò )修(xiū ),舍(shě )女(nǚ )上(shàng )糜(mí )于(yú )此(cǐ )。于(yú )是(shì )西(xī )度(dù )水(shuǐ ),于(yú )六(liù )年(nián )树(shù )南(nán )贝(bèi )多(duō )树(shù )下(xià )坐(zuò ),降(jiàng )魔(mó )得(dé )佛(fó )也(yě )。佛(fó )图(tú )调(diào )曰(yuē ):佛(fó )树(shù )中(zhōng )枯(kū ),其(qí )来(lái )时(shí )更(gèng )生(shēng )枝(zhī )叶(yè )。竺(zhú )法(fǎ )维(wéi )曰(yuē ):六(liù )年(nián )树(shù )去(qù )佛(fó )树(shù )五(wǔ )里(lǐ ),书(shū )其(qí )异(yì )也(yě )。法(fǎ )显(xiǎn )从(cóng )此(cǐ )东(dōng )南(nán )行(háng ),还(hái )已(yǐ )连(lián )弗(fú )邑(yì ),顺(shùn )恒(héng )水(shuǐ )西(xī )下(xià ),得(dé )一(yī )精(jīng )舍(shě ),名(míng )旷(kuàng )野(yě ),佛(fó )所(suǒ )住(zhù )处(chù )。复(fù )顺(shùn )恒(héng )水(shuǐ )西(xī )下(xià ),到(dào )迦(jiā )尸(shī )国(guó )波(bō )罗(luó )奈(nài )城(chéng )。竺(zhú )法(fǎ )维(wéi )曰(yuē ):彼(bǐ )罗(luó )奈(nài )国(guó )在(zài )迪(dí )维(wéi )罗(luó )卫(wèi )国(guó )南(nán )千(qiān )二(èr )百(bǎi )里(lǐ ),中(zhōng )间(jiān )有(yǒu )恒(héng )水(shuǐ ),东(dōng )南(nán )流(liú ),佛(fó )转(zhuǎn )法(fǎ )轮(lún )处(chù ),在(zài )国(guó )北(běi )二(èr )十(shí )里(lǐ ),树(shù )名(míng )春(chūn )浮(fú ),维(wéi )摩(mó )所(suǒ )处(chù )也(yě )。法(fǎ )显(xiǎn )曰(yuē ):城(chéng )之(zhī )东(dōng )北(běi )十(shí )里(lǐ )许(xǔ ),即(jí )鹿(lù )野(yě )苑(yuàn ),本(běn )辟(pì )支(zhī )佛(fó )住(zhù )此(cǐ ),常(cháng )有(yǒu )野(yě )鹿(lù )栖(qī )宿(xiǔ ),故(gù )以(yǐ )名(míng )焉(yān )。法(fǎ )显(xiǎn )从(cóng )此(cǐ )还(hái ),居(jū )巴(bā )连(lián )弗(fú )邑(yì )。又(yòu )顺(shùn )恒(héng )水(shuǐ )东(dōng )行(háng ),其(qí )南(nán )岸(àn )有(yǒu )瞻(zhān )婆(pó )大(dà )国(guó )。释(shì )氏(shì )《西(xī )域(yù )记(jì )》曰(yuē ):恒(héng )曲(qǔ )次(cì )东(dōng )有(yǒu )瞻(zhān )婆(pó )国(guó )城(chéng ),南(nán )有(yǒu )卜(bo )佉(qū )兰(lán )池(chí ),恒(héng )水(shuǐ )在(zài )北(běi ),佛(fó )下(xià )说(shuō )戒(jiè )处(chù )也(yě )。恒(héng )水(shuǐ )又(yòu )径(jìng )波(bō )丽(lì )国(guó )。即(jí )是(shì )佛(fó )外(wài )祖(zǔ )国(guó )也(yě )。法(fǎ )显(xiǎn )曰(yuē ):恒(héng )水(shuǐ )又(yòu )东(dōng )到(dào )多(duō )摩(mó )梨(lí )轩(xuān )国(guó ),即(jí )是(shì )海(hǎi )口(kǒu )也(yě )。释(shì )氏(shì )《西(xī )域(yù )记(jì )》曰(yuē ):大(dà )秦(qín )一(yī )名(míng )梨(lí )靬(jiān )。康(kāng )泰(tài )《扶(fú )南(nán )传(chuán )》曰(yuē ):从(cóng )迦(jiā )那(nà )调(diào )洲(zhōu )西(xī )南(nán )人(rén )大(dà )湾(wān ),可(kě )七(qī )八(bā )百(bǎi )里(lǐ ),乃(nǎi )到(dào )枝(zhī )扈(hù )黎(lí )大(dà )江(jiāng )口(kǒu ),度(dù )江(jiāng )径(jìng )西(xī )行(háng ),极(jí )大(dà )秦(qín )也(yě )。又(yòu )云(yún ):发(fā )拘(jū )利(lì )口(kǒu ),入(rù )大(dà )湾(wān )中(zhōng ),正(zhèng )西(xī )北(běi )入(rù ),可(kě )一(yī )年(nián )余(yú ),得(dé )天(tiān )竺(zhú )江(jiāng )口(kǒu ),名(míng )恒(héng )水(shuǐ )。江(jiāng )口(kǒu )有(yǒu )国(guó ),号(hào )担(dān )袟(zhì ),属(shǔ )天(tiān )竺(zhú )。遣(qiǎn )黄(huáng )门(mén )字(zì )兴(xìng )为(wéi )担(dān )袟(zhì )王(wáng )。释(shì )氏(shì )《西(xī )域(yù )记(jì )》曰(yuē ):恒(héng )水(shuǐ )东(dōng )流(liú )入(rù )东(dōng )海(hǎi )。盖(gài )二(èr )水(shuǐ )所(suǒ )注(zhù ),两(liǎng )海(hǎi )所(suǒ )纳(nà ),自(zì )为(wéi )东(dōng )西(xī )也(yě )。释(shì )氏(shì )论(lùn )佛(fó )图(tú )调(diào )列(liè )《山(shān )海(hǎi )经(jīng )》曰(yuē ):西(xī )海(hǎi )之(zhī )南(nán ),流(liú )沙(shā )之(zhī )滨(bīn ),赤(chì )水(shuǐ )之(zhī )后(hòu ),黑(hēi )水(shuǐ )之(zhī )前(qián ),有(yǒu )大(dà )山(shān ),名(míng )昆(kūn )仑(lún )。又(yòu )曰(yuē ):钟(zhōng )山(shān )西(xī )六(liù )百(bǎi )里(lǐ )有(yǒu )昆(kūn )仑(lún )山(shān ),所(suǒ )出(chū )五(wǔ )水(shuǐ ),祖(zǔ )以(yǐ )《佛(fó )图(tú )调(diào )传(chuán )》也(yě )。又(yòu )近(jìn )推(tuī )得(dé )康(kāng )泰(tài )《扶(fú )南(nán )传(chuán )》,《传(chuán )》昆(kūn )仑(lún )山(shān )正(zhèng )与(yǔ )调(diào )合(hé )。如(rú )《传(chuán )》,自(zì )交(jiāo )州(zhōu )至(zhì )天(tiān )竺(zhú )最(zuì )近(jìn )。泰(tài )《传(chuán )》亦(yì )知(zhī )阿(ā )褥(rù )达(dá )山(shān )是(shì )昆(kūn )仑(lún )山(shān )。释(shì )云(yún )赖(lài )得(dé )调(diào )《传(chuán )》,豁(huō )然(rán )为(wéi )解(jiě ),乃(nǎi )宣(xuān )为(wéi )《西(xī )域(yù )图(tú )》,以(yǐ )语(yǔ )法(fǎ )汰(tài )。法(fǎ )汰(tài )以(yǐ )常(cháng )见(jiàn )怪(guài ),谓(wèi )汉(hàn )来(lái )诸(zhū )名(míng )人(rén ),不(bú )应(yīng )河(hé )在(zài )敦(dūn )煌(huáng )南(nán )数(shù )千(qiān )里(lǐ ),而(ér )不(bú )知(zhī )昆(kūn )仑(lún )所(suǒ )在(zài )也(yě )。释(shì )云(yún ),复(fù )书(shū )曰(yuē )案(àn )《穆(mù )天(tiān )子(zǐ )传(chuán )》。穆(mù )王(wáng )于(yú )昆(kūn )仑(lún )侧(cè )瑶(yáo )池(chí )上(shàng )觞(shāng )西(xī )王(wáng )母(mǔ ),云(yún )去(qù )宗(zōng )周(zhōu )瀍(chán )涧(jiàn ),万(wàn )有(yǒu )一(yī )千(qiān )一(yī )百(bǎi )里(lǐ ),何(hé )得(dé )不(bú )如(rú )调(diào )言(yán )?子(zǐ )今(jīn )见(jiàn )泰(tài )《传(chuán )》,非(fēi )为(wéi )前(qián )人(rén )不(bú )知(zhī )也(yě )。而(ér )今(jīn )以(yǐ )后(hòu ),乃(nǎi )知(zhī )昆(kūn )仑(lún )山(shān )为(wéi )无(wú )热(rè )丘(qiū ),何(hé )云(yún )乃(nǎi )胡(hú )国(guó )外(wài )乎(hū )?余(yú )考(kǎo )释(shì )氏(shì )之(zhī )言(yán ),未(wèi )为(wéi )佳(jiā )证(zhèng )。《穆(mù )天(tiān )子(zǐ )》、《竹(zhú )书(shū )》及(jí )《山(shān )海(hǎi )经(jīng )》,皆(jiē )埋(mái )缊(wēn )岁(suì )久(jiǔ ),编(biān )韦(wéi )稀(xī )绝(jué ),书(shū )策(cè )落(luò )次(cì ),难(nán )以(yǐ )缉(jī )缀(zhuì )。后(hòu )人(rén )假(jiǎ )合(hé ),多(duō )差(chà )远(yuǎn )意(yì ),至(zhì )欲(yù )访(fǎng )地(dì )脉(mò )川(chuān ),不(bú )与(yǔ )经(jīng )符(fú ),验(yàn )程(chéng )准(zhǔn )途(tú ),故(gù )自(zì )无(wú )会(huì )。释(shì )氏(shì )不(bú )复(fù )根(gēn )其(qí )众(zhòng )归(guī )之(zhī )鸿(hóng )致(zhì ),陈(chén )其(qí )细(xì )趣(qù ),以(yǐ )辨(biàn )其(qí )非(fēi ),非(fēi )所(suǒ )安(ān )也(yě )。今(jīn )案(àn )《山(shān )海(hǎi )经(jīng )》曰(yuē ):昆(kūn )仑(lún )墟(xū )在(zài )西(xī )北(běi ),帝(dì )之(zhī )下(xià )都(dōu ),昆(kūn )仑(lún )之(zhī )墟(xū ),方(fāng )八(bā )百(bǎi )里(lǐ ),高(gāo )万(wàn )仞(rèn ),上(shàng )有(yǒu )木(mù )禾(hé ),面(miàn )有(yǒu )九(jiǔ )井(jǐng ),以(yǐ )玉(yù )为(wéi )槛(kǎn ),面(miàn )有(yǒu )九(jiǔ )门(mén ),门(mén )有(yǒu )开(kāi )明(míng )兽(shòu )守(shǒu )之(zhī ),百(bǎi )神(shén )之(zhī )所(suǒ )在(zài )。郭(guō )璞(pú )曰(yuē ):此(cǐ )自(zì )别(bié )有(yǒu )小(xiǎo )昆(kūn )仑(lún )也(yě )。又(yòu )案(àn )《淮(huái )南(nán )》之(zhī )书(shū ),昆(kūn )仑(lún )之(zhī )上(shàng ),有(yǒu )木(mù )禾(hé )、珠(zhū )树(shù )、玉(yù )树(shù )、玻(bō )树(shù ),不(bú )死(sǐ )树(shù )在(zài )其(qí )西(xī ),沙(shā )棠(táng )、琅(láng )玕(gān )在(zài )其(qí )东(dōng ),绛(jiàng )树(shù )在(zài )其(qí )南(nán ),碧(bì )树(shù )、瑶(yáo )树(shù )在(zài )其(qí )北(běi )。旁(páng )有(yǒu )四(sì )百(bǎi )四(sì )十(shí )门(mén ),门(mén )间(jiān )四(sì )里(lǐ ),里(lǐ )间(jiān )九(jiǔ )纯(chún ),纯(chún )丈(zhàng )五(wǔ )尺(chǐ )。旁(páng )有(yǒu )九(jiǔ )井(jǐng ),玉(yù )横(héng )维(wéi )其(qí )西(xī )北(běi )隅(yú ),北(běi )门(mén )开(kāi ),以(yǐ )纳(nà )不(bú )周(zhōu )之(zhī )风(fēng ),倾(qīng )宫(gōng )、旋(xuán )室(shì )、县(xiàn )圃(pǔ )、凉(liáng )风(fēng )、樊(fán )桐(tóng ),在(zài )昆(kūn )仑(lún )阊(chāng )阖(hé )之(zhī )中(zhōng ),是(shì )其(qí )疏(shū )圃(pǔ ),疏(shū )圃(pǔ )之(zhī )池(chí ),浸(jìn )之(zhī )黄(huáng )水(shuǐ ),黄(huáng )水(shuǐ )三(sān )周(zhōu )复(fù )其(qí )源(yuán ),是(shì )谓(wèi )丹(dān )水(shuǐ ),饮(yǐn )之(zhī )不(bú )死(sǐ )。河(hé )水(shuǐ )出(chū )其(qí )东(dōng )北(běi )陬(zōu ),赤(chì )水(shuǐ )出(chū )其(qí )东(dōng )南(nán )陬(zōu ),洋(yáng )水(shuǐ )出(chū )其(qí )西(xī )北(běi )陬(zōu ),凡(fán )此(cǐ )四(sì )水(shuǐ ),帝(dì )之(zhī )神(shén )泉(quán ),以(yǐ )和(hé )百(bǎi )药(yào ),以(yǐ )润(rùn )万(wàn )物(wù )。昆(kūn )仑(lún )之(zhī )丘(qiū )或(huò )上(shàng )倍(bèi )之(zhī ),是(shì )谓(wèi )凉(liáng )风(fēng )之(zhī )山(shān ),登(dēng )之(zhī )而(ér )不(bú )死(sǐ )。或(huò )上(shàng )倍(bèi )之(zhī ),是(shì )谓(wèi )玄(xuán )圃(pǔ )之(zhī )山(shān ),登(dēng )之(zhī )乃(nǎi )灵(líng ),能(néng )使(shǐ )风(fēng )雨(yǔ )。或(huò )上(shàng )倍(bèi )之(zhī ),乃(nǎi )维(wéi )上(shàng )天(tiān ),登(dēng )之(zhī )乃(nǎi )神(shén ),是(shì )谓(wèi )太(tài )帝(dì )之(zhī )居(jū )。禹(yǔ )乃(nǎi )以(yǐ )息(xī )土(tǔ )填(tián )鸿(hóng )水(shuǐ ),以(yǐ )为(wéi )名(míng )山(shān ),掘(jué )昆(kūn )仑(lún )虚(xū )以(yǐ )为(wéi )下(xià )地(dì )。高(gāo )诱(yòu )曰(yuē ):地(dì )或(huò )作(zuò )池(chí )。则(zé )以(yǐ )仿(fǎng )佛(fó )近(jìn )佛(fó )图(tú )调(diào )之(zhī )说(shuō )。阿(ā )耨(nòu )达(dá )六(liù )水(shuǐ ),葱(cōng )岭(lǐng )、于(yú )阗(tián )二(èr )水(shuǐ )之(zhī )限(xiàn ),与(yǔ )经(jīng )史(shǐ )诸(zhū )书(shū ),全(quán )相(xiàng )乖(guāi )异(yì )。又(yòu )案(àn )《十(shí )洲(zhōu )记(jì )》,昆(kūn )仑(lún )山(shān )在(zài )西(xī )海(hǎi )之(zhī )戌(xū )地(dì ),北(běi )海(hǎi )之(zhī )亥(hài )地(dì )。去(qù )岸(àn )十(shí )三(sān )万(wàn )里(lǐ ),有(yǒu )弱(ruò )水(shuǐ ),周(zhōu )匝(zā )绕(rào )山(shān ),东(dōng )南(nán )接(jiē )积(jī )石(shí )圃(pǔ ),西(xī )北(běi )接(jiē )北(běi )户(hù )之(zhī )室(shì ),东(dōng )北(běi )临(lín )大(dà )阔(kuò )之(zhī )井(jǐng ),西(xī )南(nán )近(jìn )承(chéng )渊(yuān )之(zhī )谷(gǔ )。此(cǐ )四(sì )角(jiǎo )大(dà )山(shān ),实(shí )昆(kūn )仑(lún )之(zhī )支(zhī )辅(fǔ )也(yě )。积(jī )石(shí )圃(pǔ )南(nán )头(tóu ),昔(xī )西(xī )王(wáng )母(mǔ )告(gào )周(zhōu )穆(mù )王(wáng )云(yún ),去(qù )咸(xián )阳(yáng )四(sì )十(shí )六(liù )万(wàn )里(lǐ ),山(shān )高(gāo )平(píng )地(dì )三(sān )万(wàn )六(liù )千(qiān )里(lǐ ),上(shàng )有(yǒu )三(sān )角(jiǎo ),面(miàn )方(fāng ),广(guǎng )万(wàn )里(lǐ ),形(xíng )如(rú )偃(yǎn )盆(pén ),下(xià )狭(xiá )上(shàng )广(guǎng )。故(gù )曰(yuē )昆(kūn )仑(lún )山(shān )有(yǒu )三(sān )角(jiǎo )。其(qí )一(yī )角(jiǎo )正(zhèng )北(běi ),干(gàn )辰(chén )星(xīng )之(zhī )辉(huī ),名(míng )曰(yuē )阆(láng )风(fēng )巅(diān );其(qí )一(yī )角(jiǎo )正(zhèng )西(xī ),名(míng )曰(yuē )玄(xuán )圃(pǔ )台(tái );其(qí )一(yī )角(jiǎo )正(zhèng )东(dōng ),名(míng )曰(yuē )昆(kūn )仑(lún )宫(gōng )。其(qí )处(chù )有(yǒu )积(jī )金(jīn ),为(wéi )天(tiān )塘(táng )城(chéng ),面(miàn )方(fāng )千(qiān )里(lǐ ),城(chéng )上(shàng )安(ān )金(jīn )台(tái )五(wǔ )所(suǒ ),玉(yù )楼(lóu )十(shí )二(èr )。其(qí )北(běi )户(hù )山(shān )、承(chéng )渊(yuān )山(shān )又(yòu )有(yǒu )墉(yōng )城(chéng ),金(jīn )台(tái )玉(yù )楼(lóu ),相(xiàng )似(sì )如(rú )一(yī )。渊(yuān )精(jīng )之(zhī )阙(què ),光(guāng )碧(bì )之(zhī )堂(táng ),琼(qióng )华(huá )之(zhī )室(shì ),紫(zǐ )翠(cuì )丹(dān )房(fáng ),景(jǐng )烛(zhú )日(rì )晖(huī ),朱(zhū )霞(xiá )九(jiǔ )光(guāng ),西(xī )王(wáng )母(mǔ )之(zhī )所(suǒ )治(zhì ),真(zhēn )官(guān )仙(xiān )灵(líng )之(zhī )所(suǒ )宗(zōng )。上(shàng )通(tōng )旋(xuán )机(jī ),元(yuán )气(qì )流(liú )布(bù ),玉(yù )衡(héng )常(cháng )理(lǐ ),顺(shùn )九(jiǔ )天(tiān )而(ér )调(diào )阴(yīn )阳(yáng ),品(pǐn )物(wù )群(qún )生(shēng ),希(xī )奇(qí )特(tè )出(chū ),皆(jiē )在(zài )于(yú )此(cǐ )。天(tiān )人(rén )济(jì )济(jì ),不(bú )可(kě )具(jù )记(jì )。其(qí )北(běi )海(hǎi )外(wài ),又(yòu )有(yǒu )钟(zhōng )山(shān ),上(shàng )有(yǒu )金(jīn )台(tái )玉(yù )阂(hé ),亦(yì )元(yuán )气(qì )之(zhī )所(suǒ )含(hán ),天(tiān )帝(dì )居(jū )治(zhì )处(chù )也(yě )。考(kǎo )东(dōng )方(fāng )朔(shuò )之(zhī )言(yán ),及(jí )《经(jīng )》五(wǔ )万(wàn )里(lǐ )之(zhī )文(wén ),难(nán )言(yán )佛(fó )图(tú )调(diào )、康(kāng )泰(tài )之(zhī )《传(chuán )》是(shì )矣(yǐ )。六(liù )合(hé )之(zhī )内(nèi ),水(shuǐ )泽(zé )之(zhī )藏(cáng ),大(dà )非(fēi )为(wéi )巨(jù ),小(xiǎo )非(fēi )为(wéi )细(xì ),存(cún )非(fēi )为(wéi )有(yǒu ),隐(yǐn )非(fēi )为(wéi )无(wú ),其(qí )所(suǒ )苞(bāo )者(zhě )广(guǎng )矣(yǐ )。于(yú )中(zhōng )同(tóng )名(míng )异(yì )域(yù ),称(chēng )谓(wèi )相(xiàng )乱(luàn ),亦(yì )不(bú )为(wéi )寡(guǎ )。至(zhì )如(rú )东(dōng )海(hǎi )方(fāng )丈(zhàng ),亦(yì )有(yǒu )昆(kūn )仑(lún )之(zhī )称(chēng ),西(xī )洲(zhōu )铜(tóng )柱(zhù ),又(yòu )有(yǒu )九(jiǔ )府(fǔ )之(zhī )治(zhì )。东(dōng )方(fāng )朔(shuò )《十(shí )洲(zhōu )记(jì )》曰(yuē ):方(fāng )丈(zhàng )在(zài )东(dōng )海(hǎi )中(zhōng )央(yāng ),东(dōng )西(xī )南(nán )北(běi )岸(àn ),相(xiàng )去(qù )正(zhèng )等(děng )。方(fāng )丈(zhàng )面(miàn )各(gè )五(wǔ )千(qiān )里(lǐ ),上(shàng )专(zhuān )是(shì )群(qún )龙(lóng )所(suǒ )聚(jù ),有(yǒu )金(jīn )玉(yù )琉(liú )璃(lí )之(zhī )宫(gōng ),三(sān )天(tiān )司(sī )命(mìng )所(suǒ )治(zhì )处(chù ),群(qún )仙(xiān )不(bú )欲(yù )升(shēng )天(tiān )者(zhě ),皆(jiē )往(wǎng )来(lái )也(yě )。张(zhāng )华(huá )叙(xù )东(dōng )方(fāng )朔(shuò )《神(shén )异(yì )经(jīng )》曰(yuē ):昆(kūn )仑(lún )有(yǒu )铜(tóng )柱(zhù )焉(yān ),其(qí )高(gāo )入(rù )天(tiān ),所(suǒ )谓(wèi )天(tiān )柱(zhù )也(yě )。围(wéi )三(sān )千(qiān )里(lǐ ),圆(yuán )周(zhōu )如(rú )削(xuē ),下(xià )有(yǒu )回(huí )屋(wū ),仙(xiān )人(rén )九(jiǔ )府(fǔ )治(zhì )。上(shàng )有(yǒu )大(dà )鸟(niǎo ),名(míng )曰(yuē )希(xī )有(yǒu ),南(nán )向(xiàng ),张(zhāng )左(zuǒ )翼(yì )覆(fù )东(dōng )王(wáng )公(gōng ),右(yòu )翼(yì )覆(fù )西(xī )王(wáng )母(mǔ ),背(bèi )上(shàng )小(xiǎo )处(chù )无(wú )羽(yǔ ),万(wàn )九(jiǔ )千(qiān )里(lǐ ),西(xī )王(wáng )母(mǔ )岁(suì )登(dēng )翼(yì )上(shàng ),之(zhī )东(dōng )王(wáng )公(gōng )也(yě )。故(gù )其(qí )柱(zhù )铭(míng )曰(yuē ):昆(kūn )仑(lún )铜(tóng )柱(zhù ),其(qí )高(gāo )入(rù )天(tiān ),圆(yuán )周(zhōu )如(rú )削(xuē ),肤(fū )体(tǐ )美(měi )焉(yān )。其(qí )鸟(niǎo )铭(míng )曰(yuē ):有(yǒu )鸟(niǎo )希(xī )有(yǒu ),绿(lǜ )赤(chì )煌(huáng )煌(huáng ),不(bú )鸣(míng )不(bú )食(shí ),东(dōng )覆(fù )东(dōng )王(wáng )公(gōng ),西(xī )覆(fù )西(xī )王(wáng )母(mǔ ),王(wáng )母(mǔ )欲(yù )东(dōng ),登(dēng )之(zhī )自(zì )通(tōng ),阴(yīn )阳(yáng )相(xiàng )须(xū ),惟(wéi )会(huì )益(yì )工(gōng )。《遁(dùn )甲(jiǎ )开(kāi )山(shān )图(tú )》曰(yuē ):五(wǔ )龙(lóng )见(jiàn )教(jiāo ),天(tiān )皇(huáng )被(bèi )迹(jì ),望(wàng )在(zài )无(wú )外(wài ),柱(zhù )州(zhōu )昆(kūn )仑(lún )山(shān )上(shàng )。荣(róng )氏(shì )注(zhù )云(yún ):五(wǔ )龙(lóng )治(zhì )在(zài )五(wǔ )方(fāng ),为(wéi )五(wǔ )行(háng )神(shén )。五(wǔ )龙(lóng )降(jiàng )天(tiān )皇(huáng )兄(xiōng )弟(dì )十(shí )二(èr )人(rén ),分(fèn )五(wǔ )方(fāng )为(wéi )十(shí )二(èr )部(bù ),法(fǎ )五(wǔ )龙(lóng )之(zhī )迹(jì ),行(háng )无(wú )为(wéi )之(zhī )化(huà ),天(tiān )下(xià )仙(xiān )圣(shèng )治(zhì )。在(zài )柱(zhù )州(zhōu )昆(kūn )仑(lún )山(shān )上(shàng ),无(wú )外(wài )之(zhī )山(shān )在(zài )昆(kūn )仑(lún )东(dōng )南(nán )万(wàn )二(èr )千(qiān )里(lǐ ),五(wǔ )龙(lóng )、天(tiān )皇(huáng )皆(jiē )出(chū )此(cǐ )中(zhōng ),为(wéi )十(shí )二(èr )时(shí )神(shén )也(yě )。《山(shān )海(hǎi )经(jīng )》曰(yuē ):昆(kūn )仑(lún )之(zhī )丘(qiū ),实(shí )惟(wéi )帝(dì )之(zhī )下(xià )都(dōu ),其(qí )神(shén )陆(lù )吾(wú ),是(shì )司(sī )天(tiān )之(zhī )九(jiǔ )部(bù ),及(jí )帝(dì )之(zhī )囿(yòu )时(shí )。然(rán )六(liù )合(hé )之(zhī )内(nèi ),其(qí )苞(bāo )远(yuǎn )矣(yǐ ),幽(yōu )致(zhì )冲(chōng )妙(miào ),难(nán )本(běn )以(yǐ )情(qíng ),万(wàn )像(xiàng )遐(xiá )渊(yuān ),思(sī )绝(jué )根(gēn )寻(xún )。自(zì )不(bú )登(dēng )两(liǎng )龙(lóng )于(yú )云(yún )辙(zhé ),骋(chěng )八(bā )骏(jùn )于(yú )龟(guī )途(tú ),等(děng )轩(xuān )辕(yuán )之(zhī )访(fǎng )百(bǎi )灵(líng ),方(fāng )大(dà )禹(yǔ )之(zhī )集(jí )会(huì )计(jì )。儒(rú )、墨(mò )之(zhī )说(shuō ),孰(shú )使(shǐ )辨(biàn )哉(zāi )!又(yòu )出(chū )海(hǎi )外(wài ),南(nán )至(zhì )积(jī )石(shí )山(shān )下(xià ),有(yǒu )石(shí )门(mén )。《山(shān )海(hǎi )经(jīng )》曰(yuē ):河(hé )水(shuǐ )入(rù )渤(bó )海(hǎi ),又(yòu )出(chū )海(hǎi )外(wài ),西(xī )北(běi )入(rù )禹(yǔ )所(suǒ )导(dǎo )积(jī )石(shí )山(shān )。山(shān )在(zài )陇(lǒng )西(xī )郡(jùn )河(hé )关(guān )县(xiàn )西(xī )南(nán )羌(qiāng )中(zhōng )。余(yú )考(kǎo )群(qún )书(shū ),咸(xián )言(yán )河(hé )出(chū )昆(kūn )仑(lún ),重(zhòng )源(yuán )潜(qián )发(fā ),沦(lún )于(yú )蒲(pú )昌(chāng ),出(chū )于(yú )海(hǎi )水(shuǐ )。故(gù )《洛(luò )书(shū )》曰(yuē ):河(hé )自(zì )昆(kūn )仑(lún ),出(chū )于(yú )重(zhòng )野(yě )。谓(wèi )此(cǐ )矣(yǐ )。径(jìng )积(jī )石(shí )而(ér )为(wéi )中(zhōng )国(guó )河(hé ),故(gù )成(chéng )公(gōng )子(zǐ )安(ān )《大(dà )河(hé )赋(fù )》曰(yuē ):览(lǎn )百(bǎi )川(chuān )之(zhī )宏(hóng )壮(zhuàng ),莫(mò )尚(shàng )美(měi )于(yú )黄(huáng )河(hé );潜(qián )昆(kūn )仑(lún )之(zhī )峻(jùn )极(jí ),出(chū )积(jī )石(shí )之(zhī )嵯(cuó )峨(é )。释(shì )氏(shì )《西(xī )域(yù )记(jì )》曰(yuē ):河(hé )自(zì )蒲(pú )昌(chāng ),潜(qián )行(háng )地(dì )下(xià ),南(nán )出(chū )积(jī )石(shí )。而(ér )《经(jīng )》文(wén )在(zài )此(cǐ ),似(sì )如(rú )不(bú )比(bǐ )积(jī )石(shí ),宜(yí )在(zài )蒲(pú )昌(chāng )海(hǎi )下(xià )矣(yǐ )。

阅读:26781

打赏捐助〔Donate〕>>>

《卷一》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库