管晏列传【登录】

《史记》 > 七十列传 > 《管晏列传》 > 拼音版

管(guǎn )仲(zhòng )夷(yí )吾(wú )者(zhě ),颍(yǐng )上(shàng )人(rén )也(yě )。少(shǎo )时(shí )常(cháng )与(yǔ )鲍(bào )叔(shū )牙(yá )游(yóu ),鲍(bào )叔(shū )知(zhī )其(qí )贤(xián )。管(guǎn )仲(zhòng )贫(pín )困(kùn ),常(cháng )欺(qī )鲍(bào )叔(shū ),鲍(bào )叔(shū )终(zhōng )善(shàn )遇(yù )之(zhī ),不(bú )以(yǐ )为(wéi )言(yán )。已(yǐ )而(ér )鲍(bào )叔(shū )事(shì )齐(qí )公(gōng )子(zǐ )小(xiǎo )白(bái ),管(guǎn )仲(zhòng )事(shì )公(gōng )子(zǐ )纠(jiū )。及(jí )小(xiǎo )白(bái )立(lì )为(wéi )桓(huán )公(gōng ),公(gōng )子(zǐ )纠(jiū )死(sǐ ),管(guǎn )仲(zhòng )囚(qiú )焉(yān )。鲍(bào )叔(shū )遂(suí )进(jìn )管(guǎn )仲(zhòng )。管(guǎn )仲(zhòng )既(jì )用(yòng ),任(rèn )政(zhèng )于(yú )齐(qí ),齐(qí )桓(huán )公(gōng )以(yǐ )霸(bà ),九(jiǔ )合(hé )诸(zhū )侯(hóu ),一(yī )匡(kuāng )天(tiān )下(xià ),管(guǎn )仲(zhòng )之(zhī )谋(móu )也(yě )。

管(guǎn )仲(zhòng )曰(yuē ):“吾(wú )始(shǐ )困(kùn )时(shí ),尝(cháng )与(yǔ )鲍(bào )叔(shū )贾(jiǎ ),分(fèn )财(cái )利(lì )多(duō )自(zì )与(yǔ ),鲍(bào )叔(shū )不(bú )以(yǐ )我(wǒ )为(wéi )贪(tān ),知(zhī )我(wǒ )贫(pín )也(yě )。吾(wú )尝(cháng )为(wéi )鲍(bào )叔(shū )谋(móu )事(shì )而(ér )更(gèng )穷(qióng )困(kùn ),鲍(bào )叔(shū )不(bú )以(yǐ )我(wǒ )为(wéi )愚(yú ),知(zhī )时(shí )有(yǒu )利(lì )不(bú )利(lì )也(yě )。吾(wú )尝(cháng )三(sān )仕(shì )三(sān )见(jiàn )逐(zhú )于(yú )君(jūn ),鲍(bào )叔(shū )不(bú )以(yǐ )我(wǒ )为(wéi )不(bú )肖(xiāo ),知(zhī )我(wǒ )不(bú )遭(zāo )时(shí )也(yě )。吾(wú )尝(cháng )三(sān )战(zhàn )三(sān )走(zǒu ),鲍(bào )叔(shū )不(bú )以(yǐ )我(wǒ )怯(qiè ),知(zhī )我(wǒ )有(yǒu )老(lǎo )母(mǔ )也(yě )。公(gōng )子(zǐ )纠(jiū )败(bài ),召(zhào )忽(hū )死(sǐ )之(zhī ),吾(wú )幽(yōu )囚(qiú )受(shòu )辱(rǔ ),鲍(bào )叔(shū )不(bú )以(yǐ )我(wǒ )为(wéi )无(wú )耻(chǐ ),知(zhī )我(wǒ )不(bú )羞(xiū )小(xiǎo )节(jiē )而(ér )耻(chǐ )功(gōng )名(míng )不(bú )显(xiǎn )于(yú )天(tiān )下(xià )也(yě )。生(shēng )我(wǒ )者(zhě )父(fù )母(mǔ ),知(zhī )我(wǒ )者(zhě )鲍(bào )子(zǐ )也(yě )。”

鲍(bào )叔(shū )既(jì )进(jìn )管(guǎn )仲(zhòng ),以(yǐ )身(shēn )下(xià )之(zhī )。子(zǐ )孙(sūn )世(shì )禄(lù )于(yú )齐(qí ),有(yǒu )封(fēng )邑(yì )者(zhě )十(shí )余(yú )世(shì ),常(cháng )为(wéi )名(míng )大(dà )夫(fū )。天(tiān )下(xià )不(bú )多(duō )管(guǎn )仲(zhòng )之(zhī )贤(xián )而(ér )多(duō )鲍(bào )叔(shū )能(néng )知(zhī )人(rén )也(yě )。

管(guǎn )仲(zhòng )既(jì )任(rèn )政(zhèng )相(xiàng )齐(qí ),以(yǐ )区(qū )区(qū )之(zhī )齐(qí )在(zài )海(hǎi )滨(bīn ),通(tōng )货(huò )积(jī )财(cái ),富(fù )国(guó )强(qiáng )兵(bīng ),与(yǔ )俗(sú )同(tóng )好(hǎo )恶(è )。故(gù )其(qí )称(chēng )曰(yuē ):“仓(cāng )廪(lǐn )实(shí )而(ér )知(zhī )礼(lǐ )节(jiē ),衣(yī )食(shí )足(zú )而(ér )知(zhī )荣(róng )辱(rǔ ),上(shàng )服(fú )度(dù )则(zé )六(liù )亲(qīn )固(gù )。四(sì )维(wéi )不(bú )张(zhāng ),国(guó )乃(nǎi )灭(miè )亡(wáng )。下(xià )令(lìng )如(rú )流(liú )水(shuǐ )之(zhī )原(yuán ),令(lìng )顺(shùn )民(mín )心(xīn )。”故(gù )论(lùn )卑(bēi )而(ér )易(yì )行(háng )。俗(sú )之(zhī )所(suǒ )欲(yù ),因(yīn )而(ér )予(yǔ )之(zhī );俗(sú )之(zhī )所(suǒ )否(fǒu ),因(yīn )而(ér )去(qù )之(zhī )。

其(qí )为(wéi )政(zhèng )也(yě ),善(shàn )因(yīn )祸(huò )而(ér )为(wéi )福(fú ),转(zhuǎn )败(bài )而(ér )为(wéi )功(gōng )。贵(guì )轻(qīng )重(zhòng ),慎(shèn )权(quán )衡(héng )。桓(huán )公(gōng )实(shí )怒(nù )少(shǎo )姬(jī ),南(nán )袭(xí )蔡(cài ),管(guǎn )仲(zhòng )因(yīn )而(ér )伐(fá )楚(chǔ ),责(zé )包(bāo )茅(máo )不(bú )入(rù )贡(gòng )于(yú )周(zhōu )室(shì )。桓(huán )公(gōng )实(shí )北(běi )征(zhēng )山(shān )戎(róng ),而(ér )管(guǎn )仲(zhòng )因(yīn )而(ér )令(lìng )燕(yàn )修(xiū )召(zhào )公(gōng )之(zhī )政(zhèng )。于(yú )柯(kē )之(zhī )会(huì ),桓(huán )公(gōng )欲(yù )背(bèi )曹(cáo )沫(mò )之(zhī )约(yuē ),管(guǎn )仲(zhòng )因(yīn )而(ér )信(xìn )之(zhī ),诸(zhū )侯(hóu )由(yóu )是(shì )归(guī )齐(qí )。故(gù )曰(yuē ):“知(zhī )与(yǔ )之(zhī )为(wéi )取(qǔ ),政(zhèng )之(zhī )宝(bǎo )也(yě )。”

管(guǎn )仲(zhòng )富(fù )拟(nǐ )于(yú )公(gōng )室(shì ),有(yǒu )三(sān )归(guī )、反(fǎn )坫(diàn ),齐(qí )人(rén )不(bú )以(yǐ )为(wéi )侈(chǐ )。管(guǎn )仲(zhòng )卒(zú ),齐(qí )国(guó )遵(zūn )其(qí )政(zhèng ),常(cháng )强(qiáng )于(yú )诸(zhū )侯(hóu )。后(hòu )百(bǎi )余(yú )年(nián )而(ér )有(yǒu )晏(yàn )子(zǐ )焉(yān )。

晏(yàn )平(píng )仲(zhòng )婴(yīng )者(zhě ),莱(lái )之(zhī )夷(yí )维(wéi )人(rén )也(yě )。事(shì )齐(qí )灵(líng )公(gōng )、庄(zhuāng )公(gōng )、景(jǐng )公(gōng ),以(yǐ )节(jiē )俭(jiǎn )力(lì )行(háng )重(zhòng )于(yú )齐(qí )。既(jì )相(xiàng )齐(qí ),食(shí )不(bú )重(zhòng )肉(ròu ),妾(qiè )不(bú )衣(yī )帛(bó )。其(qí )在(zài )朝(cháo ),君(jūn )语(yǔ )及(jí )之(zhī ),即(jí )危(wēi )言(yán );语(yǔ )不(bú )及(jí )之(zhī ),即(jí )危(wēi )行(háng )。国(guó )有(yǒu )道(dào ),即(jí )顺(shùn )命(mìng );无(wú )道(dào ),即(jí )衡(héng )命(mìng )。以(yǐ )此(cǐ )三(sān )世(shì )显(xiǎn )名(míng )于(yú )诸(zhū )侯(hóu )。

越(yuè )石(shí )父(fù )贤(xián ),在(zài )縲(léi )绁(xiè )中(zhōng )。晏(yàn )子(zǐ )出(chū ),遭(zāo )之(zhī )涂(tú ),解(jiě )左(zuǒ )骖(cān )赎(shú )之(zhī ),载(zǎi )归(guī )。弗(fú )谢(xiè ),入(rù )闺(guī )。久(jiǔ )之(zhī ),越(yuè )石(shí )父(fù )请(qǐng )绝(jué )。晏(yàn )子(zǐ )戄(jué )然(rán ),摄(shè )衣(yī )冠(guàn )谢(xiè )曰(yuē ):“婴(yīng )虽(suī )不(bú )仁(rén ),免(miǎn )子(zǐ )于(yú )戹(è ),何(hé )子(zǐ )求(qiú )绝(jué )之(zhī )速(sù )也(yě )?”石(shí )父(fù )曰(yuē ):“不(bú )然(rán )。吾(wú )闻(wén )君(jūn )子(zǐ )诎(qū )于(yú )不(bú )知(zhī )己(jǐ )而(ér )信(xìn )于(yú )知(zhī )己(jǐ )者(zhě )。方(fāng )吾(wú )在(zài )縲(léi )绁(xiè )中(zhōng ),彼(bǐ )不(bú )知(zhī )我(wǒ )也(yě )。夫(fū )子(zǐ )既(jì )已(yǐ )感(gǎn )寤(wù )而(ér )赎(shú )我(wǒ ),是(shì )知(zhī )己(jǐ );知(zhī )己(jǐ )而(ér )无(wú )礼(lǐ ),固(gù )不(bú )如(rú )在(zài )縲(léi )绁(xiè )之(zhī )中(zhōng )。”晏(yàn )子(zǐ )于(yú )是(shì )延(yán )入(rù )为(wéi )上(shàng )客(kè )。

晏(yàn )子(zǐ )为(wéi )齐(qí )相(xiàng ),出(chū ),其(qí )御(yù )之(zhī )妻(qī )从(cóng )门(mén )间(jiān )而(ér )闚(kuī )其(qí )夫(fū )。其(qí )夫(fū )为(wéi )相(xiàng )御(yù ),拥(yōng )大(dà )盖(gài ),策(cè )驷(sì )马(mǎ ),意(yì )气(qì )扬(yáng )扬(yáng )甚(shèn )自(zì )得(dé )也(yě )。既(jì )而(ér )归(guī ),其(qí )妻(qī )请(qǐng )去(qù )。夫(fū )问(wèn )其(qí )故(gù )。妻(qī )曰(yuē ):“晏(yàn )子(zǐ )长(zhǎng )不(bú )满(mǎn )六(liù )尺(chǐ ),身(shēn )相(xiàng )齐(qí )国(guó ),名(míng )显(xiǎn )诸(zhū )侯(hóu )。今(jīn )者(zhě )妾(qiè )观(guān )其(qí )出(chū ),志(zhì )念(niàn )深(shēn )矣(yǐ ),常(cháng )有(yǒu )以(yǐ )自(zì )下(xià )者(zhě )。今(jīn )子(zǐ )长(zhǎng )八(bā )尺(chǐ ),乃(nǎi )为(wéi )人(rén )仆(pú )御(yù ),然(rán )子(zǐ )之(zhī )意(yì )自(zì )以(yǐ )为(wéi )足(zú ),妾(qiè )是(shì )以(yǐ )求(qiú )去(qù )也(yě )。”其(qí )後(hòu )夫(fū )自(zì )抑(yì )损(sǔn )。晏(yàn )子(zǐ )怪(guài )而(ér )问(wèn )之(zhī ),御(yù )以(yǐ )实(shí )对(duì )。晏(yàn )子(zǐ )荐(jiàn )以(yǐ )为(wéi )大(dà )夫(fū )。

太(tài )史(shǐ )公(gōng )曰(yuē ):吾(wú )读(dú )管(guǎn )氏(shì )牧(mù )民(mín )、山(shān )高(gāo )、乘(chéng )马(mǎ )、轻(qīng )重(zhòng )、九(jiǔ )府(fǔ ),及(jí )晏(yàn )子(zǐ )春(chūn )秋(qiū ),详(xiáng )哉(zāi )其(qí )言(yán )之(zhī )也(yě )。既(jì )见(jiàn )其(qí )著(zhe )书(shū ),欲(yù )观(guān )其(qí )行(háng )事(shì ),故(gù )次(cì )其(qí )传(chuán )。至(zhì )其(qí )书(shū ),世(shì )多(duō )有(yǒu )之(zhī ),是(shì )以(yǐ )不(bú )论(lùn ),论(lùn )其(qí )轶(yì )事(shì )。

管(guǎn )仲(zhòng )世(shì )所(suǒ )谓(wèi )贤(xián )臣(chén ),然(rán )孔(kǒng )子(zǐ )小(xiǎo )之(zhī )。岂(qǐ )以(yǐ )为(wéi )周(zhōu )道(dào )衰(shuāi )微(wēi ),桓(huán )公(gōng )既(jì )贤(xián ),而(ér )不(bú )勉(miǎn )之(zhī )至(zhì )王(wáng ),乃(nǎi )称(chēng )霸(bà )哉(zāi )?语(yǔ )曰(yuē )“将(jiāng )顺(shùn )其(qí )美(měi ),匡(kuāng )救(jiù )其(qí )恶(è ),故(gù )上(shàng )下(xià )能(néng )哙(kuài )亲(qīn )也(yě )”。岂(qǐ )管(guǎn )仲(zhòng )之(zhī )谓(wèi )乎(hū )?

方(fāng )晏(yàn )子(zǐ )伏(fú )庄(zhuāng )公(gōng )尸(shī )哭(kū )之(zhī ),成(chéng )礼(lǐ )然(rán )後(hòu )去(qù ),岂(qǐ )所(suǒ )谓(wèi )“见(jiàn )义(yì )不(bú )为(wéi )无(wú )勇(yǒng )”者(zhě )邪(xié )?至(zhì )其(qí )谏(jiàn )说(shuō ),犯(fàn )君(jūn )之(zhī )颜(yán ),此(cǐ )所(suǒ )谓(wèi )“进(jìn )思(sī )尽(jìn )忠(zhōng ),退(tuì )思(sī )补(bǔ )过(guò )”者(zhě )哉(zāi )!假(jiǎ )令(lìng )晏(yàn )子(zǐ )而(ér )在(zài ),余(yú )虽(suī )为(wéi )之(zhī )执(zhí )鞭(biān ),所(suǒ )忻(xīn )慕(mù )焉(yān )。

夷(yí )吾(wú )成(chéng )霸(bà ),平(píng )仲(zhòng )称(chēng )贤(xián )。粟(sù )乃(nǎi )实(shí )廪(lǐn ),豆(dòu )不(bú )掩(yǎn )肩(jiān )。转(zhuǎn )祸(huò )为(wéi )福(fú ),危(wēi )言(yán )获(huò )全(quán )。孔(kǒng )赖(lài )左(zuǒ )衽(rèn ),史(shǐ )忻(xīn )执(zhí )鞭(biān )。成(chéng )礼(lǐ )而(ér )去(qù ),人(rén )望(wàng )存(cún )焉(yān )。

阅读:25046

打赏捐助〔Donate〕>>>

《管晏列传》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库