哀公问【登录】

ok8.org > 《礼记》 > 《哀公问》 > 拼音版

哀(āi )公(gōng )问(wèn )于(yú )孔(kǒng )子(zǐ )曰(yuē ):“大(dà )礼(lǐ )何(hé )如(rú )?君(jūn )子(zǐ )之(zhī )言(yán )礼(lǐ ),何(hé )其(qí )尊(zūn )也(yě )?”孔(kǒng )子(zǐ )曰(yuē ):“丘(qiū )也(yě )小(xiǎo )人(rén ),不(bú )足(zú )以(yǐ )知(zhī )礼(lǐ )。”君(jūn )曰(yuē ):“否(fǒu )!吾(wú )子(zǐ )言(yán )之(zhī )也(yě )。”孔(kǒng )子(zǐ )曰(yuē ):“丘(qiū )闻(wén )之(zhī ):民(mín )之(zhī )所(suǒ )由(yóu )生(shēng ),礼(lǐ )为(wéi )大(dà )。非(fēi )礼(lǐ )无(wú )以(yǐ )节(jiē )事(shì )天(tiān )地(dì )之(zhī )神(shén )也(yě ),非(fēi )礼(lǐ )无(wú )以(yǐ )辨(biàn )君(jūn )臣(chén )上(shàng )下(xià )长(zhǎng )幼(yòu )之(zhī )位(wèi )也(yě ),非(fēi )礼(lǐ )无(wú )以(yǐ )别(bié )男(nán )女(nǚ )父(fù )子(zǐ )兄(xiōng )弟(dì )之(zhī )亲(qīn )、昏(hūn )姻(yīn )疏(shū )数(shù )之(zhī )交(jiāo )也(yě );君(jūn )子(zǐ )以(yǐ )此(cǐ )之(zhī )为(wéi )尊(zūn )敬(jìng )然(rán )。然(rán )后(hòu )以(yǐ )其(qí )所(suǒ )能(néng )教(jiāo )百(bǎi )姓(xìng ),不(bú )废(fèi )其(qí )会(huì )节(jiē )。有(yǒu )成(chéng )事(shì ),然(rán )后(hòu )治(zhì )其(qí )雕(diāo )镂(lòu )文(wén )章(zhāng )黼(fǔ )黻(fú )以(yǐ )嗣(sì )。其(qí )顺(shùn )之(zhī ),然(rán )后(hòu )言(yán )其(qí )丧(sàng )算(suàn ),备(bèi )其(qí )鼎(dǐng )俎(zǔ ),设(shè )其(qí )豕(shǐ )腊(là ),修(xiū )其(qí )宗(zōng )庙(miào ),岁(suì )时(shí )以(yǐ )敬(jìng )祭(jì )祀(sì ),以(yǐ )序(xù )宗(zōng )族(zú )。即(jí )安(ān )其(qí )居(jū ),节(jiē )丑(chǒu )其(qí )衣(yī )服(fú ),卑(bēi )其(qí )宫(gōng )室(shì ),车(chē )不(bú )雕(diāo )几(jǐ ),器(qì )不(bú )刻(kè )镂(lòu ),食(shí )不(bú )贰(èr )味(wèi ),以(yǐ )与(yǔ )民(mín )同(tóng )利(lì )。昔(xī )之(zhī )君(jūn )子(zǐ )之(zhī )行(háng )礼(lǐ )者(zhě )如(rú )此(cǐ )。”

公(gōng )曰(yuē ):“今(jīn )之(zhī )君(jūn )子(zǐ )胡(hú )莫(mò )行(háng )之(zhī )也(yě )?”孔(kǒng )子(zǐ )曰(yuē ):“今(jīn )之(zhī )君(jūn )子(zǐ ),好(hǎo )实(shí )无(wú )厌(yàn ),淫(yín )德(dé )不(bú )倦(juàn ),荒(huāng )怠(dài )傲(ào )慢(màn ),固(gù )民(mín )是(shì )尽(jìn ),午(wǔ )其(qí )众(zhòng )以(yǐ )伐(fá )有(yǒu )道(dào );求(qiú )得(dé )当(dāng )欲(yù ),不(bú )以(yǐ )其(qí )所(suǒ )。昔(xī )之(zhī )用(yòng )民(mín )者(zhě )由(yóu )前(qián ),今(jīn )之(zhī )用(yòng )民(mín )者(zhě )由(yóu )后(hòu )。今(jīn )之(zhī )君(jūn )子(zǐ )莫(mò )为(wéi )礼(lǐ )也(yě )。”

孔(kǒng )子(zǐ )侍(shì )坐(zuò )于(yú )哀(āi )公(gōng ),哀(āi )公(gōng )曰(yuē ):“敢(gǎn )问(wèn )人(rén )道(dào )谁(shuí )为(wéi )大(dà )?”孔(kǒng )子(zǐ )愀(qiǎo )然(rán )作(zuò )色(sè )而(ér )对(duì )曰(yuē ):“君(jūn )之(zhī )及(jí )此(cǐ )言(yán )也(yě ),百(bǎi )姓(xìng )之(zhī )德(dé )也(yě )!固(gù )臣(chén )敢(gǎn )无(wú )辞(cí )而(ér )对(duì )?人(rén )道(dào ),政(zhèng )为(wéi )大(dà )。”公(gōng )曰(yuē ):“敢(gǎn )问(wèn )何(hé )谓(wèi )为(wéi )政(zhèng )?”孔(kǒng )子(zǐ )对(duì )曰(yuē ):“政(zhèng )者(zhě )正(zhèng )也(yě )。君(jūn )为(wéi )正(zhèng ),则(zé )百(bǎi )姓(xìng )从(cóng )政(zhèng )矣(yǐ )。君(jūn )之(zhī )所(suǒ )为(wéi ),百(bǎi )姓(xìng )之(zhī )所(suǒ )从(cóng )也(yě )。君(jūn )所(suǒ )不(bú )为(wéi ),百(bǎi )姓(xìng )何(hé )从(cóng )?”公(gōng )曰(yuē ):“敢(gǎn )问(wèn )为(wéi )政(zhèng )如(rú )之(zhī )何(hé )?”孔(kǒng )子(zǐ )对(duì )曰(yuē ):“夫(fū )妇(fù )别(bié ),父(fù )子(zǐ )亲(qīn ),君(jūn )臣(chén )严(yán )。三(sān )者(zhě )正(zhèng ),则(zé )庶(shù )物(wù )从(cóng )之(zhī )矣(yǐ )。”公(gōng )曰(yuē ):“寡(guǎ )人(rén )虽(suī )无(wú )似(sì )也(yě ),愿(yuàn )闻(wén )所(suǒ )以(yǐ )行(háng )三(sān )言(yán )之(zhī )道(dào ),可(kě )得(dé )闻(wén )乎(hū )?”孔(kǒng )子(zǐ )对(duì )曰(yuē ):“古(gǔ )之(zhī )为(wéi )政(zhèng ),爱(ài )人(rén )为(wéi )大(dà );所(suǒ )以(yǐ )治(zhì )爱(ài )人(rén ),礼(lǐ )为(wéi )大(dà );所(suǒ )以(yǐ )治(zhì )礼(lǐ ),敬(jìng )为(wéi )大(dà );敬(jìng )之(zhī )至(zhì )矣(yǐ ),大(dà )昏(hūn )为(wéi )大(dà )。大(dà )昏(hūn )至(zhì )矣(yǐ )!大(dà )昏(hūn )既(jì )至(zhì ),冕(miǎn )而(ér )亲(qīn )迎(yíng ),亲(qīn )之(zhī )也(yě )。亲(qīn )之(zhī )也(yě )者(zhě ),亲(qīn )之(zhī )也(yě )。是(shì )故(gù ),君(jūn )子(zǐ )兴(xìng )敬(jìng )为(wéi )亲(qīn );舍(shě )敬(jìng ),是(shì )遗(yí )亲(qīn )也(yě )。弗(fú )爱(ài )不(bú )亲(qīn );弗(fú )敬(jìng )不(bú )正(zhèng )。爱(ài )与(yǔ )敬(jìng ),其(qí )政(zhèng )之(zhī )本(běn )与(yǔ )!”

公(gōng )曰(yuē ):“寡(guǎ )人(rén )愿(yuàn )有(yǒu )言(yán )。然(rán )冕(miǎn )而(ér )亲(qīn )迎(yíng ),不(bú )已(yǐ )重(zhòng )乎(hū )?”孔(kǒng )子(zǐ )愀(qiǎo )然(rán )作(zuò )色(sè )而(ér )对(duì )曰(yuē ):“合(hé )二(èr )姓(xìng )之(zhī )好(hǎo ),以(yǐ )继(jì )先(xiān )圣(shèng )之(zhī )后(hòu ),以(yǐ )为(wéi )天(tiān )地(dì )宗(zōng )庙(miào )社(shè )稷(jì )之(zhī )主(zhǔ ),君(jūn )何(hé )谓(wèi )已(yǐ )重(zhòng )乎(hū )?”公(gōng )曰(yuē ):“寡(guǎ )人(rén )固(gù )!不(bú )固(gù ),焉(yān )得(dé )闻(wén )此(cǐ )言(yán )也(yě )。寡(guǎ )人(rén )欲(yù )问(wèn ),不(bú )得(dé )其(qí )辞(cí ),请(qǐng )少(shǎo )进(jìn )!”孔(kǒng )子(zǐ )曰(yuē ):“天(tiān )地(dì )不(bú )合(hé ),万(wàn )物(wù )不(bú )生(shēng )。大(dà )昏(hūn ),万(wàn )世(shì )之(zhī )嗣(sì )也(yě ),君(jūn )何(hé )谓(wèi )已(yǐ )重(zhòng )焉(yān )!”孔(kǒng )子(zǐ )遂(suí )言(yán )曰(yuē ):“内(nèi )以(yǐ )治(zhì )宗(zōng )庙(miào )之(zhī )礼(lǐ ),足(zú )以(yǐ )配(pèi )天(tiān )地(dì )之(zhī )神(shén )明(míng );出(chū )以(yǐ )治(zhì )直(zhí )言(yán )之(zhī )礼(lǐ ),足(zú )以(yǐ )立(lì )上(shàng )下(xià )之(zhī )敬(jìng )。物(wù )耻(chǐ )足(zú )以(yǐ )振(zhèn )之(zhī ),国(guó )耻(chǐ )足(zú )以(yǐ )兴(xìng )之(zhī )。为(wéi )政(zhèng )先(xiān )礼(lǐ )。礼(lǐ ),其(qí )政(zhèng )之(zhī )本(běn )与(yǔ )!”孔(kǒng )子(zǐ )遂(suí )言(yán )曰(yuē ):“昔(xī )三(sān )代(dài )明(míng )王(wáng )之(zhī )政(zhèng ),必(bì )敬(jìng )其(qí )妻(qī )子(zǐ )也(yě ),有(yǒu )道(dào )。妻(qī )也(yě )者(zhě ),亲(qīn )之(zhī )主(zhǔ )也(yě ),敢(gǎn )不(bú )敬(jìng )与(yǔ )?子(zǐ )也(yě )者(zhě ),亲(qīn )之(zhī )后(hòu )也(yě ),敢(gǎn )不(bú )敬(jìng )与(yǔ )?君(jūn )子(zǐ )无(wú )不(bú )敬(jìng )也(yě ),敬(jìng )身(shēn )为(wéi )大(dà )。身(shēn )也(yě )者(zhě ),亲(qīn )之(zhī )枝(zhī )也(yě ),敢(gǎn )不(bú )敬(jìng )与(yǔ )?不(bú )能(néng )敬(jìng )其(qí )身(shēn ),是(shì )伤(shāng )其(qí )亲(qīn );伤(shāng )其(qí )亲(qīn ),是(shì )伤(shāng )其(qí )本(běn );伤(shāng )其(qí )本(běn ),枝(zhī )从(cóng )而(ér )亡(wáng )。三(sān )者(zhě ),百(bǎi )姓(xìng )之(zhī )象(xiàng )也(yě )。身(shēn )以(yǐ )及(jí )身(shēn ),子(zǐ )以(yǐ )及(jí )子(zǐ ),妃(fēi )以(yǐ )及(jí )妃(fēi ),君(jūn )行(háng )此(cǐ )三(sān )者(zhě ),则(zé )忾(kài )乎(hū )天(tiān )下(xià )矣(yǐ ),大(dà )王(wáng )之(zhī )道(dào )也(yě )。如(rú )此(cǐ ),国(guó )家(jiā )顺(shùn )矣(yǐ )。”

公(gōng )曰(yuē ):“敢(gǎn )问(wèn )何(hé )谓(wèi )敬(jìng )身(shēn )?”孔(kǒng )子(zǐ )对(duì )曰(yuē ):“君(jūn )子(zǐ )过(guò )言(yán ),则(zé )民(mín )作(zuò )辞(cí );过(guò )动(dòng ),则(zé )民(mín )作(zuò )则(zé )。君(jūn )子(zǐ )言(yán )不(bú )过(guò )辞(cí ),动(dòng )不(bú )过(guò )则(zé ),百(bǎi )姓(xìng )不(bú )命(mìng )而(ér )敬(jìng )恭(gōng ),如(rú )是(shì ),则(zé )能(néng )敬(jìng )其(qí )身(shēn );能(néng )敬(jìng )其(qí )身(shēn ),则(zé )能(néng )成(chéng )其(qí )亲(qīn )矣(yǐ )。”公(gōng )曰(yuē ):“敢(gǎn )问(wèn )何(hé )谓(wèi )成(chéng )亲(qīn )?”孔(kǒng )子(zǐ )对(duì )曰(yuē ):“君(jūn )子(zǐ )也(yě )者(zhě ),人(rén )之(zhī )成(chéng )名(míng )也(yě )。百(bǎi )姓(xìng )归(guī )之(zhī )名(míng ),谓(wèi )之(zhī )君(jūn )子(zǐ )之(zhī )子(zǐ )。是(shì )使(shǐ )其(qí )亲(qīn )为(wéi )君(jūn )子(zǐ )也(yě ),是(shì )为(wéi )成(chéng )其(qí )亲(qīn )之(zhī )名(míng )也(yě )已(yǐ )!”孔(kǒng )子(zǐ )遂(suí )言(yán )曰(yuē ):“古(gǔ )之(zhī )为(wéi )政(zhèng ),爱(ài )人(rén )为(wéi )大(dà )。不(bú )能(néng )爱(ài )人(rén ),不(bú )能(néng )有(yǒu )其(qí )身(shēn );不(bú )能(néng )有(yǒu )其(qí )身(shēn ),不(bú )能(néng )安(ān )土(tǔ );不(bú )能(néng )安(ān )土(tǔ ),不(bú )能(néng )乐(lè )天(tiān );不(bú )能(néng )乐(lè )天(tiān ),不(bú )能(néng )成(chéng )其(qí )身(shēn )。”

公(gōng )曰(yuē ):“敢(gǎn )问(wèn )何(hé )谓(wèi )成(chéng )身(shēn )?”孔(kǒng )子(zǐ )对(duì )曰(yuē ):“不(bú )过(guò )乎(hū )物(wù )。”公(gōng )曰(yuē ):“敢(gǎn )问(wèn )君(jūn )子(zǐ )何(hé )贵(guì )乎(hū )天(tiān )道(dào )也(yě )?”孔(kǒng )子(zǐ )对(duì )曰(yuē ):“贵(guì )其(qí )『不(bú )已(yǐ )』。如(rú )日(rì )月(yuè )东(dōng )西(xī )相(xiàng )从(cóng )而(ér )不(bú )已(yǐ )也(yě ),是(shì )天(tiān )道(dào )也(yě );不(bú )闭(bì )其(qí )久(jiǔ ),是(shì )天(tiān )道(dào )也(yě );无(wú )为(wéi )而(ér )物(wù )成(chéng ),是(shì )天(tiān )道(dào )也(yě );已(yǐ )成(chéng )而(ér )明(míng ),是(shì )天(tiān )道(dào )也(yě )。”公(gōng )曰(yuē ):“寡(guǎ )人(rén )蠢(chǔn )愚(yú ),冥(míng )烦(fán )子(zǐ )志(zhì )之(zhī )心(xīn )也(yě )。”孔(kǒng )子(zǐ )蹴(cù )然(rán )辟(pì )席(xí )而(ér )对(duì )曰(yuē ):“仁(rén )人(rén )不(bú )过(guò )乎(hū )物(wù ),孝(xiào )子(zǐ )不(bú )过(guò )乎(hū )物(wù )。是(shì )故(gù ),仁(rén )人(rén )之(zhī )事(shì )亲(qīn )也(yě )如(rú )事(shì )天(tiān ),事(shì )天(tiān )如(rú )事(shì )亲(qīn ),是(shì )故(gù )孝(xiào )子(zǐ )成(chéng )身(shēn )。”公(gōng )曰(yuē ):“寡(guǎ )人(rén )既(jì )闻(wén )此(cǐ )言(yán )也(yě ),无(wú )如(rú )后(hòu )罪(zuì )何(hé )?”孔(kǒng )子(zǐ )对(duì )曰(yuē ):“君(jūn )之(zhī )及(jí )此(cǐ )言(yán )也(yě ),是(shì )臣(chén )之(zhī )福(fú )也(yě )。”

阅读:25754

打赏捐助〔Donate〕>>>

《哀公问》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库