汉纪四十二【登录】

《资治通鉴》 > 《汉纪》·六十卷 > 《汉纪四十二》 > 拼音版

起(qǐ )柔(róu )兆(zhào )执(zhí )徐(xú ),尽(jìn )阏(è )逢(féng )困(kùn )敦(dūn ),凡(fán )九(jiǔ )年(nián )。

孝(xiào )安(ān )皇(huáng )帝(dì )元(yuán )初(chū )三(sān )年(nián )(丙(bǐng )辰(chén ),公(gōng )元(yuán )一(yī )一(yī )六(liù )年(nián ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),苍(cāng )梧(wú )、郁(yù )林(lín )、合(hé )浦(pǔ )蛮(mán )夷(yí )反(fǎn );二(èr )月(yuè ),遣(qiǎn )侍(shì )御(yù )史(shǐ )任(rèn )逴(chuò )督(dū )州(zhōu )郡(jùn )兵(bīng )讨(tǎo )之(zhī )。

郡(jùn )国(guó )十(shí )地(dì )震(zhèn )。

三(sān )月(yuè ),辛(xīn )亥(hài ),日(rì )有(yǒu )食(shí )之(zhī )。

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),京(jīng )师(shī )旱(hàn )。

五(wǔ )月(yuè ),武(wǔ )陵(líng )蛮(mán )反(fǎn ),州(zhōu )郡(jùn )讨(tǎo )破(pò )之(zhī )。

癸(guǐ )酉(yǒu ),度(dù )辽(liáo )将(jiāng )军(jūn )邓(dèng )遵(zūn )率(lǜ )南(nán )单(dān )于(yú )击(jī )零(líng )昌(chāng )于(yú )灵(líng )州(zhōu ),斩(zhǎn )首(shǒu )八(bā )百(bǎi )馀(yú )级(jí )。

越(yuè )巂(guī )徼(jiǎo )外(wài )夷(yí )举(jǔ )种(zhǒng )内(nèi )属(shǔ )。

六(liù )月(yuè ),中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )任(rèn )尚(shàng )遣(qiǎn )兵(bīng )击(jī )破(pò )先(xiān )零(líng )羌(qiāng )于(yú )丁(dīng )奚(xī )城(chéng )。

秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),武(wǔ )陵(líng )蛮(mán )复(fù )反(fǎn ),州(zhōu )郡(jùn )讨(tǎo )平(píng )之(zhī )。

九(jiǔ )月(yuè ),筑(zhù )冯(féng )翊(yì )北(běi )界(jiè )候(hòu )坞(wù )五(wǔ )百(bǎi )所(suǒ )以(yǐ )备(bèi )羌(qiāng )。

冬(dōng ),十(shí )一(yī )月(yuè ),苍(cāng )梧(wú )、郁(yù )林(lín )、合(hé )浦(pǔ )蛮(mán )夷(yí )降(jiàng )。旧(jiù )制(zhì ):公(gōng )卿(qīng )、二(èr )千(qiān )石(shí )、刺(cì )史(shǐ )不(bú )得(dé )行(háng )三(sān )年(nián )丧(sàng ),司(sī )徒(tú )刘(liú )恺(kǎi )以(yǐ )为(wéi )“非(fēi )所(suǒ )以(yǐ )师(shī )表(biǎo )百(bǎi )姓(xìng ),宣(xuān )美(měi )风(fēng )俗(sú )。”丙(bǐng )戌(xū ),初(chū )听(tīng )大(dà )臣(chén )行(háng )三(sān )年(nián )丧(sàng )。

癸(guǐ )卯(mǎo ),郡(jùn )国(guó )九(jiǔ )地(dì )震(zhèn )。

十(shí )二(èr )月(yuè ),丁(dīng )巳(sì ),任(rèn )尚(shàng )遣(qiǎn )兵(bīng )击(jī )零(líng )昌(chāng )于(yú )北(běi )地(dì ),杀(shā )其(qí )妻(qī )子(zǐ ),烧(shāo )其(qí )庐(lú )落(luò ),斩(zhǎn )首(shǒu )七(qī )百(bǎi )馀(yú )级(jí )。

孝(xiào )安(ān )皇(huáng )帝(dì )元(yuán )初(chū )四(sì )年(nián )(丁(dīng )巳(sì ),公(gōng )元(yuán )一(yī )一(yī )七(qī )年(nián ))

春(chūn ),二(èr )月(yuè ),乙(yǐ )巳(sì )朔(shuò ),日(rì )有(yǒu )食(shí )之(zhī )。

乙(yǐ )卯(mǎo ),赦(shè )天(tiān )下(xià )。

壬(rén )戌(xū ),武(wǔ )库(kù )灾(zāi )。

任(rèn )尚(shàng )遣(qiǎn )当(dāng )阗(tián )种(zhǒng )羌(qiāng )榆(yú )鬼(guǐ )等(děng )刺(cì )杀(shā )杜(dù )季(jì )贡(gòng ),封(fēng )榆(yú )鬼(guǐ )为(wéi )破(pò )羌(qiāng )侯(hóu )。

司(sī )空(kōng )袁(yuán )敞(chǎng ),廉(lián )劲(jìn )不(bú )阿(ā )权(quán )贵(guì ),失(shī )邓(dèng )氏(shì )旨(zhǐ )。尚(shàng )书(shū )郎(láng )张(zhāng )俊(jùn )有(yǒu )私(sī )书(shū )与(yǔ )敞(chǎng )子(zǐ )俊(jùn ),怨(yuàn )家(jiā )封(fēng )上(shàng )之(zhī )。夏(xià ),四(sì )月(yuè ),戊(wù )申(shēn ),敞(chǎng )坐(zuò )策(cè )免(miǎn ),自(zì )杀(shā );俊(jùn )等(děng )下(xià )狱(yù )当(dāng )死(sǐ )。俊(jùn )上(shàng )书(shū )自(zì )讼(sòng );临(lín )刑(xíng ),太(tài )后(hòu )诏(zhào )以(yǐ )减(jiǎn )死(sǐ )论(lùn )。

己(jǐ )巳(sì ),辽(liáo )西(xī )鲜(xiān )卑(bēi )连(lián )休(xiū )等(děng )入(rù )寇(kòu ),郡(jùn )兵(bīng )与(yǔ )乌(wū )桓(huán )大(dà )人(rén )于(yú )秩(zhì )居(jū )等(děng )共(gòng )击(jī ),大(dà )破(pò )之(zhī ),斩(zhǎn )首(shǒu )千(qiān )三(sān )百(bǎi )级(jí )。

六(liù )月(yuè ),戊(wù )辰(chén ),三(sān )郡(jùn )雨(yǔ )雹(báo )。

尹(yǐn )就(jiù )坐(zuò )不(bú )能(néng )定(dìng )益(yì )州(zhōu ),征(zhēng )抵(dǐ )罪(zuì );以(yǐ )益(yì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )张(zhāng )乔(qiáo )领(lǐng )其(qí )军(jūn )屯(tún ),招(zhāo )诱(yòu )叛(pàn )羌(qiāng ),稍(shāo )稍(shāo )降(jiàng )散(sàn )。

秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),京(jīng )师(shī )及(jí )郡(jùn )国(guó )十(shí )雨(yǔ )水(shuǐ )。

九(jiǔ )月(yuè ),护(hù )羌(qiāng )校(xiào )尉(wèi )任(rèn )尚(shàng )复(fù )募(mù )效(xiào )功(gōng )种(zhǒng )羌(qiāng )号(hào )封(fēng )刺(cì )杀(shā )零(líng )昌(chāng );封(fēng )号(hào )封(fēng )为(wéi )羌(qiāng )王(wáng )。

冬(dōng ),十(shí )一(yī )月(yuè ),己(jǐ )卯(mǎo ),彭(péng )城(chéng )靖(jìng )王(wáng )恭(gōng )薨(hōng )。

越(yuè )巂(guī )夷(yí )以(yǐ )郡(jùn )县(xiàn )赋(fù )敛(liǎn )烦(fán )数(shù ),十(shí )二(èr )月(yuè ),大(dà )牛(niú )种(zhǒng )封(fēng )离(lí )等(děng )反(fǎn ),杀(shā )遂(suí )久(jiǔ )令(lìng )。

甲(jiǎ )子(zǐ ),任(rèn )尚(shàng )与(yǔ )骑(qí )都(dōu )尉(wèi )马(mǎ )贤(xián )共(gòng )击(jī )先(xiān )零(líng )羌(qiāng )狼(láng )莫(mò ),追(zhuī )至(zhì )北(běi )地(dì ),相(xiàng )持(chí )六(liù )十(shí )馀(yú )日(rì ),战(zhàn )于(yú )富(fù )平(píng )河(hé )上(shàng ),大(dà )破(pò )之(zhī ),斩(zhǎn )首(shǒu )五(wǔ )千(qiān )级(jí ),狼(láng )莫(mò )逃(táo )去(qù )。于(yú )是(shì )西(xī )河(hé )虔(qián )人(rén )种(zhǒng )羌(qiāng )万(wàn )人(rén )诣(yì )邓(dèng )遵(zūn )降(jiàng ),陇(lǒng )右(yòu )平(píng )。

是(shì )岁(suì ),郡(jùn )国(guó )十(shí )三(sān )地(dì )震(zhèn )。

孝(xiào )安(ān )皇(huáng )帝(dì )元(yuán )初(chū )五(wǔ )年(nián )(戊(wù )午(wǔ ),公(gōng )元(yuán )一(yī )一(yī )八(bā )年(nián ))

春(chūn ),三(sān )月(yuè ),京(jīng )师(shī )及(jí )郡(jùn )国(guó )五(wǔ )旱(hàn )。

夏(xià ),六(liù )月(yuè ),高(gāo )句(jù )骊(lí )与(yǔ )濊(wèi )貊(mò )寇(kòu )玄(xuán )菟(tú )。

永(yǒng )昌(chāng )、益(yì )州(zhōu )、蜀(shǔ )郡(jùn )夷(yí )皆(jiē )叛(pàn )应(yīng )封(fēng )离(lí ),众(zhòng )至(zhì )十(shí )馀(yú )万(wàn ),破(pò )坏(huài )二(èr )十(shí )馀(yú )县(xiàn ),杀(shā )长(zhǎng )吏(lì ),焚(fén )掠(luě )百(bǎi )姓(xìng ),骸(hái )骨(gǔ )委(wěi )积(jī ),千(qiān )里(lǐ )无(wú )人(rén )。

秋(qiū ),八(bā )月(yuè ),丙(bǐng )申(shēn )朔(shuò ),日(rì )有(yǒu )食(shí )之(zhī )。

代(dài )郡(jùn )鲜(xiān )卑(bēi )入(rù )寇(kòu ),杀(shā )长(zhǎng )史(shǐ );发(fā )缘(yuán )边(biān )甲(jiǎ )卒(zú )、黎(lí )阳(yáng )营(yíng )兵(bīng )屯(tún )上(shàng )谷(gǔ )以(yǐ )备(bèi )之(zhī )。冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),鲜(xiān )卑(bēi )寇(kòu )上(shàng )谷(gǔ ),攻(gōng )居(jū )庸(yōng )关(guān ),复(fù )发(fā )缘(yuán )边(biān )诸(zhū )郡(jùn )黎(lí )阳(yáng )营(yíng )兵(bīng )、积(jī )射(shè )士(shì )步(bù )骑(qí )二(èr )万(wàn )人(rén )屯(tún )列(liè )冲(chōng )要(yào )。

邓(dèng )遵(zūn )募(mù )上(shàng )郡(jùn )全(quán )无(wú )种(zhǒng )羌(qiāng )雕(diāo )何(hé )刺(cì )杀(shā )狼(láng )莫(mò );封(fēng )雕(diāo )何(hé )为(wéi )羌(qiāng )侯(hóu )。自(zì )羌(qiāng )叛(pàn )十(shí )馀(yú )年(nián )间(jiān ),军(jūn )旅(lǚ )之(zhī )费(fèi ),凡(fán )用(yòng )二(èr )百(bǎi )四(sì )十(shí )馀(yú )亿(yì ),府(fǔ )帑(tǎng )空(kōng )竭(jié ),边(biān )民(mín )及(jí )内(nèi )郡(jùn )死(sǐ )者(zhě )不(bú )可(kě )胜(shèng )数(shù ),并(bìng )、凉(liáng )二(èr )州(zhōu )遂(suí )至(zhì )虚(xū )耗(hào )。及(jí )零(líng )昌(chāng )、狼(láng )莫(mò )死(sǐ ),诸(zhū )羌(qiāng )瓦(wǎ )解(jiě ),三(sān )辅(fǔ )、益(yì )州(zhōu )无(wú )复(fù )寇(kòu )警(jǐng )。诏(zhào )封(fēng )邓(dèng )遵(zūn )为(wéi )武(wǔ )阳(yáng )侯(hóu ),邑(yì )三(sān )千(qiān )户(hù )。遵(zūn )以(yǐ )太(tài )后(hòu )从(cóng )弟(dì ),故(gù )爵(jué )封(fēng )优(yōu )大(dà )。任(rèn )尚(shàng )与(yǔ )遵(zūn )争(zhēng )功(gōng ),又(yòu )坐(zuò )诈(zhà )增(zēng )首(shǒu )级(jí )、受(shòu )赇(qiú )枉(wǎng )法(fǎ )赃(zāng )千(qiān )万(wàn )已(yǐ )上(shàng ),十(shí )二(èr )月(yuè ),槛(kǎn )车(chē )征(zhēng )尚(shàng ),弃(qì )市(shì ),没(méi )入(rù )财(cái )物(wù )。邓(dèng )骘(zhì )子(zǐ )侍(shì )中(zhōng )凤(fèng )尝(cháng )受(shòu )尚(shàng )马(mǎ ),骘(zhì )髡(kūn )妻(qī )及(jí )凤(fèng )以(yǐ )谢(xiè )罪(zuì )。

是(shì )岁(suì ),郡(jùn )国(guó )十(shí )四(sì )地(dì )震(zhèn )。

太(tài )后(hòu )弟(dì )悝(kuī )、阊(chāng )皆(jiē )卒(zú ),封(fēng )悝(kuī )子(zǐ )广(guǎng )宗(zōng )为(wéi )叶(yè )侯(hóu ),阊(chāng )子(zǐ )忠(zhōng )为(wéi )西(xī )华(huá )侯(hóu )。

孝(xiào )安(ān )皇(huáng )帝(dì )元(yuán )初(chū )六(liù )年(nián )(己(jǐ )未(wèi ),公(gōng )元(yuán )一(yī )一(yī )九(jiǔ )年(nián ))

春(chūn ),二(èr )月(yuè ),乙(yǐ )巳(sì ),京(jīng )师(shī )及(jí )郡(jùn )国(guó )四(sì )十(shí )二(èr )地(dì )震(zhèn )。

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),沛(pèi )国(guó )、勃(bó )海(hǎi )大(dà )风(fēng ),雨(yǔ )雹(báo )。

五(wǔ )月(yuè ),京(jīng )师(shī )旱(hàn )。

六(liù )月(yuè ),丙(bǐng )戌(xū ),平(píng )原(yuán )哀(āi )王(wáng )得(dé )薨(hōng ),无(wú )子(zǐ )。

秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),鲜(xiān )卑(bēi )寇(kòu )马(mǎ )城(chéng )塞(sāi ),杀(shā )长(zhǎng )吏(lì ),度(dù )辽(liáo )将(jiāng )军(jūn )邓(dèng )遵(zūn )及(jí )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )马(mǎ )续(xù )率(lǜ )南(nán )单(dān )于(yú )追(zhuī )击(jī ),大(dà )破(pò )之(zhī )。

九(jiǔ )月(yuè ),癸(guǐ )巳(sì ),陈(chén )怀(huái )王(wáng )竦(sǒng )薨(hōng ),无(wú )子(zǐ ),国(guó )除(chú )。

冬(dōng ),十(shí )二(èr )月(yuè ),戊(wù )午(wǔ )朔(shuò ),日(rì )有(yǒu )食(shí )之(zhī ),既(jì )。

郡(jùn )国(guó )八(bā )地(dì )震(zhèn )。

是(shì )岁(suì ),太(tài )后(hòu )征(zhēng )和(hé )帝(dì )弟(dì )济(jì )北(běi )王(wáng )寿(shòu )、河(hé )间(jiān )王(wáng )开(kāi )子(zǐ )男(nán )女(nǚ )年(nián )五(wǔ )岁(suì )以(yǐ )上(shàng )四(sì )十(shí )馀(yú )人(rén ),及(jí )邓(dèng )氏(shì )近(jìn )亲(qīn )子(zǐ )孙(sūn )三(sān )十(shí )馀(yú )人(rén ),并(bìng )为(wéi )开(kāi )邸(dǐ )第(dì ),教(jiāo )学(xué )经(jīng )书(shū ),躬(gōng )自(zì )监(jiān )试(shì )。诏(zhào )从(cóng )兄(xiōng )河(hé )南(nán )尹(yǐn )豹(bào )、越(yuè )骑(qí )校(xiào )尉(wèi )康(kāng )等(děng )曰(yuē ):“末(mò )世(shì )贵(guì )戚(qī )食(shí )禄(lù )之(zhī )家(jiā ),温(wēn )衣(yī )美(měi )饭(fàn ),乘(chéng )坚(jiān )驱(qū )良(liáng ),而(ér )面(miàn )墙(qiáng )术(shù )学(xué ),不(bú )识(shí )臧(zāng )否(fǒu ),斯(sī )故(gù )祸(huò )败(bài )所(suǒ )从(cóng )来(lái )也(yě )。”

豫(yù )章(zhāng )有(yǒu )芝(zhī )草(cǎo )生(shēng ),太(tài )守(shǒu )刘(liú )祗(zhī )欲(yù )上(shàng )之(zhī ),以(yǐ )问(wèn )郡(jùn )人(rén )唐(táng )檀(tán ),檀(tán )曰(yuē ):“方(fāng )今(jīn )外(wài )戚(qī )豪(háo )盛(shèng ),君(jūn )道(dào )微(wēi )弱(ruò ),斯(sī )岂(qǐ )嘉(jiā )瑞(ruì )乎(hū )!”祗(zhī )乃(nǎi )止(zhǐ )。

益(yì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )张(zhāng )乔(qiáo )遣(qiǎn )从(cóng )事(shì )杨(yáng )竦(sǒng )将(jiāng )兵(bīng )至(zhì )楪(yè )榆(yú ),击(jī )封(fēng )离(lí )等(děng ),大(dà )破(pò )之(zhī ),斩(zhǎn )首(shǒu )三(sān )万(wàn )馀(yú )级(jí ),获(huò )生(shēng )口(kǒu )千(qiān )五(wǔ )百(bǎi )人(rén )。封(fēng )离(lí )等(děng )惶(huáng )怖(bù ),斩(zhǎn )其(qí )同(tóng )谋(móu )渠(qú )帅(shuài ),诣(yì )竦(sǒng )乞(qǐ )降(jiàng )。竦(sǒng )厚(hòu )加(jiā )慰(wèi )纳(nà ),其(qí )馀(yú )三(sān )十(shí )六(liù )种(zhǒng )皆(jiē )来(lái )降(jiàng )附(fù )。竦(sǒng )因(yīn )奏(zòu )长(zhǎng )吏(lì )奸(jiān )猾(huá ),侵(qīn )犯(fàn )蛮(mán )夷(yí )者(zhě )九(jiǔ )十(shí )人(rén ),皆(jiē )减(jiǎn )死(sǐ )论(lùn )。

初(chū ),西(xī )域(yù )诸(zhū )国(guó )既(jì )绝(jué )于(yú )汉(hàn ),北(běi )匈(xiōng )奴(nú )复(fù )以(yǐ )兵(bīng )威(wēi )役(yì )属(shǔ )之(zhī ),与(yǔ )共(gòng )为(wéi )边(biān )寇(kòu )。敦(dūn )煌(huáng )太(tài )守(shǒu )曹(cáo )宗(zōng )患(huàn )之(zhī ),乃(nǎi )上(shàng )遣(qiǎn )行(háng )长(zhǎng )史(shǐ )索(suǒ )班(bān )将(jiāng )千(qiān )馀(yú )人(rén )屯(tún )伊(yī )吾(wú )以(yǐ )招(zhāo )抚(fǔ )之(zhī )。于(yú )是(shì )车(chē )师(shī )前(qián )王(wáng )及(jí )鄯(shàn )善(shàn )王(wáng )复(fù )来(lái )降(jiàng )。

初(chū ),疏(shū )勒(lè )王(wáng )安(ān )国(guó )死(sǐ ),无(wú )子(zǐ ),国(guó )人(rén )立(lì )其(qí )舅(jiù )子(zǐ )遗(yí )腹(fù )为(wéi )王(wáng ),遗(yí )腹(fù )叔(shū )父(fù )臣(chén )磐(pán )在(zài )月(yuè )氏(shì ),月(yuè )氏(shì )纳(nà )而(ér )立(lì )之(zhī )。后(hòu )莎(shā )车(chē )畔(pàn )于(yú )窴(tián ),属(shǔ )疏(shū )勒(lè ),疏(shū )勒(lè )遂(suí )强(qiáng ),与(yǔ )龟(guī )兹(zī )、于(yú )窴(tián )为(wéi )敌(dí )国(guó )焉(yān )。

孝(xiào )安(ān )皇(huáng )帝(dì )永(yǒng )宁(níng )元(yuán )年(nián )(庚(gēng )申(shēn ),公(gōng )元(yuán )一(yī )二(èr )零(líng )年(nián ))

春(chūn ),三(sān )月(yuè ),丁(dīng )酉(yǒu ),济(jì )北(běi )惠(huì )王(wáng )寿(shòu )薨(hōng )。

北(běi )匈(xiōng )奴(nú )率(lǜ )车(chē )师(shī )后(hòu )王(wáng )军(jūn )就(jiù )共(gòng )杀(shā )后(hòu )部(bù )司(sī )马(mǎ )及(jí )敦(dūn )煌(huáng )长(zhǎng )史(shǐ )索(suǒ )班(bān )等(děng ),遂(suí )击(jī )走(zǒu )其(qí )前(qián )王(wáng ),略(luè )有(yǒu )北(běi )道(dào )。鄯(shàn )善(shàn )逼(bī )急(jí ),求(qiú )救(jiù )于(yú )曹(cáo )宗(zōng ),宗(zōng )因(yīn )此(cǐ )请(qǐng )出(chū )兵(bīng )五(wǔ )千(qiān )人(rén )击(jī )匈(xiōng )奴(nú ),以(yǐ )报(bào )索(suǒ )班(bān )之(zhī )耻(chǐ ),因(yīn )复(fù )取(qǔ )西(xī )域(yù );公(gōng )卿(qīng )多(duō )以(yǐ )为(wéi )宜(yí )闭(bì )玉(yù )门(mén )关(guān ),绝(jué )西(xī )域(yù )。太(tài )后(hòu )闻(wén )军(jūn )司(sī )马(mǎ )班(bān )勇(yǒng )有(yǒu )父(fù )风(fēng ),召(zhào )诣(yì )朝(cháo )堂(táng )问(wèn )之(zhī )。为(wéi )上(shàng )议(yì )曰(yuē ):“昔(xī )孝(xiào )武(wǔ )皇(huáng )帝(dì )患(huàn )匈(xiōng )奴(nú )强(qiáng )盛(shèng ),于(yú )是(shì )开(kāi )通(tōng )西(xī )域(yù ),论(lùn )者(zhě )以(yǐ )为(wéi )夺(duó )匈(xiōng )奴(nú )府(fǔ )藏(cáng ),断(duàn )其(qí )右(yòu )臂(bì )。光(guāng )武(wǔ )中(zhōng )兴(xìng ),未(wèi )遑(huáng )外(wài )事(shì ),故(gù )匈(xiōng )奴(nú )负(fù )强(qiáng ),驱(qū )率(lǜ )诸(zhū )国(guó );及(jí )至(zhì )永(yǒng )平(píng ),再(zài )攻(gōng )敦(dūn )煌(huáng ),河(hé )西(xī )诸(zhū )郡(jùn ),城(chéng )门(mén )昼(zhòu )闭(bì )。孝(xiào )明(míng )皇(huáng )帝(dì )深(shēn )惟(wéi )庙(miào )策(cè ),乃(nǎi )命(mìng )虎(hǔ )臣(chén )出(chū )征(zhēng )西(xī )域(yù ),故(gù )匈(xiōng )奴(nú )远(yuǎn )遁(dùn ),边(biān )境(jìng )得(dé )安(ān );及(jí )至(zhì )永(yǒng )元(yuán ),莫(mò )不(bú )内(nèi )属(shǔ )。会(huì )间(jiān )者(zhě )羌(qiāng )乱(luàn ),西(xī )域(yù )复(fù )绝(jué ),北(běi )虏(lǔ )遂(suí )遣(qiǎn )责(zé )诸(zhū )国(guó ),备(bèi )其(qí )逋(bū )租(zū ),高(gāo )其(qí )价(jià )直(zhí ),严(yán )以(yǐ )期(qī )会(huì ),鄯(shàn )善(shàn )、车(chē )师(shī )皆(jiē )怀(huái )愤(fèn )怨(yuàn ),思(sī )乐(lè )事(shì )汉(hàn ),其(qí )路(lù )无(wú )从(cóng );前(qián )所(suǒ )以(yǐ )时(shí )有(yǒu )叛(pàn )者(zhě ),皆(jiē )由(yóu )牧(mù )养(yǎng )失(shī )宜(yí ),还(hái )为(wéi )其(qí )害(hài )故(gù )也(yě )。今(jīn )曹(cáo )宗(zōng )徒(tú )耻(chǐ )于(yú )前(qián )负(fù ),欲(yù )报(bào )雪(xuě )匈(xiōng )奴(nú ),而(ér )不(bú )寻(xún )出(chū )兵(bīng )故(gù )事(shì ),未(wèi )度(dù )当(dāng )时(shí )之(zhī )宜(yí )也(yě )。夫(fū )要(yào )功(gōng )荒(huāng )外(wài ),万(wàn )无(wú )一(yī )成(chéng )。若(ruò )兵(bīng )连(lián )祸(huò )结(jié ),悔(huǐ )无(wú )所(suǒ )及(jí )。况(kuàng )今(jīn )府(fǔ )藏(cáng )未(wèi )充(chōng ),师(shī )无(wú )后(hòu )继(jì ),是(shì )示(shì )弱(ruò )于(yú )远(yuǎn )夷(yí ),暴(bào )短(duǎn )于(yú )海(hǎi )内(nèi ),臣(chén )愚(yú )以(yǐ )为(wéi )不(bú )可(kě )许(xǔ )也(yě )。旧(jiù )敦(dūn )煌(huáng )郡(jùn )有(yǒu )营(yíng )兵(bīng )三(sān )百(bǎi )人(rén ),今(jīn )宜(yí )复(fù )之(zhī ),复(fù )置(zhì )护(hù )西(xī )域(yù )副(fù )校(xiào )尉(wèi ),居(jū )于(yú )敦(dūn )煌(huáng ),如(rú )永(yǒng )元(yuán )故(gù )事(shì ),又(yòu )宜(yí )遣(qiǎn )西(xī )域(yù )长(zhǎng )史(shǐ )将(jiāng )五(wǔ )百(bǎi )人(rén )屯(tún )楼(lóu )兰(lán ),西(xī )当(dāng )焉(yān )耆(qí )、龟(guī )兹(zī )径(jìng )路(lù ),南(nán )强(qiáng )鄯(shàn )善(shàn )、于(yú )窴(tián )心(xīn )胆(dǎn ),北(běi )扞(gǎn )匈(xiōng )奴(nú ),东(dōng )近(jìn )敦(dūn )煌(huáng ),如(rú )此(cǐ )诚(chéng )便(biàn )。”

尚(shàng )书(shū )复(fù )问(wèn )勇(yǒng ):“利(lì )害(hài )云(yún )何(hé )?”勇(yǒng )对(duì )曰(yuē ):“昔(xī )永(yǒng )平(píng )之(zhī )末(mò ),始(shǐ )通(tōng )西(xī )域(yù ),初(chū )遣(qiǎn )申(shēn )郎(láng )将(jiāng )居(jū )敦(dūn )煌(huáng ),后(hòu )置(zhì )副(fù )校(xiào )于(yú )车(chē )师(shī ),既(jì )为(wéi )胡(hú )虏(lǔ )节(jiē )度(dù ),又(yòu )禁(jìn )汉(hàn )人(rén )不(bú )得(dé )有(yǒu )所(suǒ )侵(qīn )扰(rǎo ),故(gù )外(wài )夷(yí )归(guī )心(xīn ),匈(xiōng )奴(nú )畏(wèi )威(wēi )。今(jīn )鄯(shàn )善(shàn )王(wáng )尤(yóu )还(hái ),汉(hàn )人(rén )外(wài )孙(sūn )。若(ruò )匈(xiōng )奴(nú )得(dé )志(zhì ),则(zé )尤(yóu )还(hái )必(bì )死(sǐ )。此(cǐ )等(děng )虽(suī )同(tóng )鸟(niǎo )兽(shòu ),亦(yì )知(zhī )避(bì )害(hài ),若(ruò )出(chū )屯(tún )楼(lóu )兰(lán ),足(zú )以(yǐ )招(zhāo )附(fù )其(qí )心(xīn ),愚(yú )以(yǐ )为(wéi )便(biàn )。”长(zhǎng )乐(lè )卫(wèi )尉(wèi )镡(tán )显(xiǎn )、廷(tíng )尉(wèi )綦(qí )毋(wú )参(cān )、司(sī )隶(lì )校(xiào )尉(wèi )崔(cuī )据(jù )难(nán )曰(yuē ):“朝(cháo )廷(tíng )前(qián )所(suǒ )以(yǐ )弃(qì )西(xī )域(yù )者(zhě ),以(yǐ )其(qí )无(wú )益(yì )于(yú )中(zhōng )国(guó ),而(ér )费(fèi )难(nán )供(gòng )也(yě )。今(jīn )车(chē )师(shī )已(yǐ )属(shǔ )匈(xiōng )奴(nú ),鄯(shàn )善(shàn )不(bú )可(kě )保(bǎo )信(xìn ),一(yī )旦(dàn )反(fǎn )覆(fù ),班(bān )将(jiāng )能(néng )保(bǎo )北(běi )虏(lǔ )不(bú )为(wéi )边(biān )害(hài )乎(hū )?”勇(yǒng )对(duì )曰(yuē );“今(jīn )中(zhōng )国(guó )置(zhì )州(zhōu )牧(mù )者(zhě ),以(yǐ )禁(jìn )郡(jùn )县(xiàn )奸(jiān )猾(huá )盗(dào )贼(zéi )也(yě )。若(ruò )州(zhōu )牧(mù )能(néng )保(bǎo )盗(dào )贼(zéi )不(bú )起(qǐ )者(zhě ),臣(chén )亦(yì )愿(yuàn )以(yǐ )要(yào )斩(zhǎn )保(bǎo )匈(xiōng )奴(nú )之(zhī )不(bú )为(wéi )边(biān )害(hài )也(yě )。今(jīn )通(tōng )西(xī )域(yù )则(zé )虏(lǔ )势(shì )必(bì )弱(ruò ),虏(lǔ )势(shì )弱(ruò )则(zé )为(wéi )患(huàn )微(wēi )矣(yǐ );孰(shú )与(yǔ )归(guī )其(qí )府(fǔ )藏(cáng ),续(xù )其(qí )断(duàn )臂(bì )哉(zāi )?今(jīn )置(zhì )校(xiào )尉(wèi )以(yǐ )扞(gǎn )抚(fǔ )西(xī )域(yù ),设(shè )长(zhǎng )史(shǐ )以(yǐ )招(zhāo )怀(huái )诸(zhū )国(guó ),若(ruò )弃(qì )而(ér )不(bú )立(lì ),则(zé )西(xī )域(yù )望(wàng )绝(jué ),望(wàng )绝(jué )之(zhī )后(hòu ),屈(qū )就(jiù )北(běi )虏(lǔ ),缘(yuán )边(biān )之(zhī )郡(jùn )将(jiāng )受(shòu )困(kùn )害(hài ),恐(kǒng )河(hé )西(xī )城(chéng )门(mén )必(bì )须(xū )复(fù )有(yǒu )昼(zhòu )闭(bì )之(zhī )儆(jǐng )矣(yǐ )!今(jīn )不(bú )廓(kuò )开(kāi )朝(cháo )廷(tíng )之(zhī )德(dé )而(ér )拘(jū )屯(tún )戍(shù )之(zhī )费(fèi ),若(ruò )此(cǐ ),北(běi )虏(lǔ )遂(suí )炽(chì ),岂(qǐ )安(ān )边(biān )久(jiǔ )长(zhǎng )之(zhī )策(cè )哉(zāi )!”太(tài )尉(wèi )属(shǔ )毛(máo )轸(zhěn )难(nán )曰(yuē ):“今(jīn )若(ruò )置(zhì )校(xiào )尉(wèi ),则(zé )西(xī )域(yù )骆(luò )驿(yì )遣(qiǎn )使(shǐ ),求(qiú )索(suǒ )无(wú )厌(yàn ),与(yǔ )之(zhī )则(zé )费(fèi )难(nán )供(gòng ),不(bú )与(yǔ )则(zé )失(shī )其(qí )心(xīn ),一(yī )旦(dàn )为(wéi )匈(xiōng )奴(nú )所(suǒ )迫(pò ),当(dāng )复(fù )求(qiú )救(jiù ),则(zé )为(wéi )役(yì )大(dà )矣(yǐ )。”勇(yǒng )对(duì )曰(yuē ):“今(jīn )设(shè )以(yǐ )西(xī )域(yù )归(guī )匈(xiōng )奴(nú ),而(ér )使(shǐ )其(qí )恩(ēn )德(dé )大(dà )汉(hàn ),不(bú )为(wéi )钞(chāo )盗(dào ),则(zé )可(kě )矣(yǐ )。如(rú )其(qí )不(bú )然(rán ),则(zé )因(yīn )西(xī )域(yù )租(zū )入(rù )之(zhī )饶(ráo ),兵(bīng )马(mǎ )之(zhī )众(zhòng ),以(yǐ )扰(rǎo )动(dòng )缘(yuán )边(biān ),是(shì )为(wéi )富(fù )仇(chóu )雠(chóu )之(zhī )财(cái ),增(zēng )暴(bào )夷(yí )之(zhī )势(shì )也(yě )。置(zhì )校(xiào )尉(wèi )者(zhě ),宣(xuān )威(wēi )布(bù )德(dé ),以(yǐ )系(xì )诸(zhū )国(guó )内(nèi )向(xiàng )之(zhī )心(xīn ),以(yǐ )疑(yí )匈(xiōng )奴(nú )觊(jì )觎(yú )之(zhī )情(qíng ),而(ér )无(wú )费(fèi )财(cái )耗(hào )国(guó )之(zhī )虑(lǜ )也(yě )。且(qiě )西(xī )域(yù )之(zhī )人(rén ),无(wú )它(tā )求(qiú )索(suǒ ),其(qí )来(lái )入(rù )者(zhě )不(bú )过(guò )禀(bǐng )食(shí )而(ér )已(yǐ );今(jīn )若(ruò )拒(jù )绝(jué ),势(shì )归(guī )北(běi )属(shǔ )夷(yí )虏(lǔ ),并(bìng )力(lì )以(yǐ )寇(kòu )并(bìng )、凉(liáng ),则(zé )中(zhōng )国(guó )之(zhī )费(fèi )不(bú )止(zhǐ )十(shí )亿(yì )。置(zhì )之(zhī )诚(chéng )便(biàn )。”于(yú )是(shì )从(cóng )勇(yǒng )议(yì ),复(fù )敦(dūn )煌(huáng )郡(jùn )营(yíng )兵(bīng )三(sān )百(bǎi )人(rén ),置(zhì )西(xī )域(yù )副(fù )校(xiào )尉(wèi )居(jū )敦(dūn )煌(huáng ),虽(suī )复(fù )羁(jī )縻(mí )西(xī )域(yù ),然(rán )亦(yì )未(wèi )能(néng )出(chū )屯(tún )。其(qí )后(hòu )匈(xiōng )奴(nú )果(guǒ )数(shù )与(yǔ )车(chē )师(shī )共(gòng )入(rù )寇(kòu )钞(chāo ),河(hé )西(xī )大(dà )被(bèi )其(qí )害(hài )。沈(shěn )氐(dī )羌(qiāng )寇(kòu )张(zhāng )掖(yè )。

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),丙(bǐng )寅(yín ),立(lì )皇(huáng )子(zǐ )保(bǎo )为(wéi )太(tài )子(zǐ ),改(gǎi )元(yuán ),赦(shè )天(tiān )下(xià )。

己(jǐ )巳(sì ),绍(shào )封(fēng )陈(chén )敬(jìng )王(wáng )子(zǐ )崇(chóng )为(wéi )陈(chén )王(wáng ),济(jì )北(běi )惠(huì )王(wáng )子(zǐ )苌(cháng )为(wéi )乐(lè )成(chéng )王(wáng ),河(hé )间(jiān )孝(xiào )王(wáng )子(zǐ )翼(yì )为(wéi )平(píng )原(yuán )王(wáng )。

六(liù )月(yuè ),护(hù )羌(qiāng )校(xiào )尉(wèi )马(mǎ )贤(xián )将(jiāng )万(wàn )人(rén )讨(tǎo )沈(shěn )氐(dī )羌(qiāng )于(yú )张(zhāng )掖(yè ),破(pò )之(zhī ),斩(zhǎn )首(shǒu )千(qiān )八(bā )百(bǎi )级(jí ),获(huò )生(shēng )口(kǒu )千(qiān )馀(yú )人(rén ),馀(yú )虏(lǔ )悉(xī )降(jiàng )。时(shí )当(dāng )煎(jiān )种(zhǒng )大(dà )豪(háo )饥(jī )五(wǔ )等(děng ),以(yǐ )贤(xián )兵(bīng )在(zài )张(zhāng )掖(yè ),乃(nǎi )乘(chéng )虚(xū )寇(kòu )金(jīn )城(chéng ),贤(xián )还(hái )军(jūn )追(zhuī )之(zhī )出(chū )塞(sāi ),斩(zhǎn )首(shǒu )数(shù )千(qiān )级(jí )而(ér )还(hái )。烧(shāo )当(dāng )、烧(shāo )何(hé )种(zhǒng )闻(wén )贤(xián )军(jūn )还(hái ),复(fù )寇(kòu )张(zhāng )掖(yè ),杀(shā )长(zhǎng )吏(lì )。

秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),乙(yǐ )酉(yǒu )朔(shuò ),日(rì )有(yǒu )食(shí )之(zhī )。

冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),己(jǐ )巳(sì ),司(sī )空(kōng )李(lǐ )郃(xiá )免(miǎn )。癸(guǐ )酉(yǒu ),以(yǐ )卫(wèi )尉(wèi )庐(lú )江(jiāng )陈(chén )褒(bāo )为(wéi )司(sī )空(kōng )。

京(jīng )师(shī )及(jí )郡(jùn )国(guó )三(sān )十(shí )三(sān )大(dà )水(shuǐ )。

十(shí )二(èr )月(yuè ),永(yǒng )昌(chāng )徼(jiǎo )外(wài )掸(dǎn )国(guó )王(wáng )雍(yōng )曲(qǔ )调(diào )遣(qiǎn )使(shǐ )者(zhě )献(xiàn )乐(lè )及(jí )幻(huàn )人(rén )。

戊(wù )辰(chén ),司(sī )徒(tú )刘(liú )恺(kǎi )请(qǐng )致(zhì )仕(shì );许(xǔ )之(zhī ),以(yǐ )千(qiān )石(shí )禄(lù )归(guī )养(yǎng )。

辽(liáo )西(xī )鲜(xiān )卑(bēi )大(dà )人(rén )乌(wū )伦(lún )、其(qí )至(zhì )鞬(jiān )各(gè )以(yǐ )其(qí )众(zhòng )诣(yì )度(dù )辽(liáo )将(jiāng )军(jūn )邓(dèng )遵(zūn )降(jiàng )。

癸(guǐ )酉(yǒu ),以(yǐ )太(tài )常(cháng )杨(yáng )震(zhèn )为(wéi )司(sī )徒(tú )。

是(shì )岁(suì ),郡(jùn )国(guó )二(èr )十(shí )三(sān )地(dì )震(zhèn )。

太(tài )后(hòu )从(cóng )弟(dì )越(yuè )骑(qí )校(xiào )尉(wèi )康(kāng ),以(yǐ )太(tài )后(hòu )久(jiǔ )临(lín )朝(cháo )政(zhèng ),宗(zōng )门(mén )盛(shèng )满(mǎn ),数(shù )上(shàng )书(shū )太(tài )后(hòu ),以(yǐ )为(wéi )宜(yí )崇(chóng )公(gōng )室(shì ),自(zì )损(sǔn )私(sī )权(quán ),言(yán )甚(shèn )切(qiē )至(zhì ),太(tài )后(hòu )不(bú )从(cóng )。康(kāng )谢(xiè )病(bìng )不(bú )朝(cháo ),太(tài )后(hòu )使(shǐ )内(nèi )侍(shì )者(zhě )问(wèn )之(zhī );所(suǒ )使(shǐ )者(zhě )乃(nǎi )康(kāng )家(jiā )先(xiān )婢(bì ),自(zì )通(tōng )“中(zhōng )大(dà )人(rén )”,康(kāng )闻(wén )而(ér )诟(gòu )之(zhī )。婢(bì )怨(yuàn )恚(huì ),还(hái ),白(bái )康(kāng )诈(zhà )疾(jí )而(ér )言(yán )不(bú )逊(xùn )。太(tài )后(hòu )大(dà )怒(nù ),免(miǎn )康(kāng )官(guān ),遣(qiǎn )归(guī )国(guó ),绝(jué )属(shǔ )籍(jí )。

初(chū ),当(dāng )煎(jiān )种(zhǒng )饥(jī )五(wǔ )同(tóng )种(zhǒng )大(dà )豪(háo )卢(lú )怱(cōng )、忍(rěn )良(liáng )等(děng )千(qiān )馀(yú )户(hù )别(bié )留(liú )允(yǔn )街(jiē ),而(ér )首(shǒu )施(shī )两(liǎng )端(duān )。

孝(xiào )安(ān )皇(huáng )帝(dì )建(jiàn )光(guāng )元(yuán )年(nián )(辛(xīn )酉(yǒu ),公(gōng )元(yuán )一(yī )二(èr )一(yī )年(nián ))

春(chūn ),护(hù )羌(qiāng )校(xiào )尉(wèi )马(mǎ )贤(xián )召(zhào )卢(lú )怱(cōng )斩(zhǎn )之(zhī )斩(zhǎn )之(zhī ),因(yīn )放(fàng )兵(bīng )击(jī )其(qí )种(zhǒng )人(rén ),获(huò )首(shǒu )虏(lǔ )二(èr )千(qiān )馀(yú ),忍(rěn )良(liáng )等(děng )皆(jiē )亡(wáng )出(chū )塞(sāi )。

幽(yōu )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )巴(bā )郡(jùn )冯(féng )焕(huàn )、玄(xuán )菟(tú )太(tài )守(shǒu )姚(yáo )光(guāng )、辽(liáo )东(dōng )太(tài )守(shǒu )蔡(cài )讽(fěng )等(děng )将(jiāng )兵(bīng )击(jī )高(gāo )句(jù )丽(lì ),高(gāo )句(jù )丽(lì )王(wáng )宫(gōng )遣(qiǎn )嗣(sì )子(zǐ )遂(suí )成(chéng )诈(zhà )降(jiàng ),而(ér )袭(xí )玄(xuán )菟(tú )、辽(liáo )东(dōng ),杀(shā )伤(shāng )二(èr )千(qiān )馀(yú )人(rén )。

二(èr )月(yuè ),皇(huáng )太(tài )后(hòu )寝(qǐn )疾(jí ),癸(guǐ )亥(hài ),赦(shè )天(tiān )下(xià )。三(sān )月(yuè ),癸(guǐ )巳(sì ),皇(huáng )太(tài )后(hòu )邓(dèng )氏(shì )崩(bēng )。未(wèi )及(jí )大(dà )敛(liǎn ),帝(dì )复(fù )申(shēn )前(qián )命(mìng ),封(fēng )邓(dèng )骘(zhì )为(wéi )上(shàng )蔡(cài )侯(hóu ),位(wèi )特(tè )进(jìn )。丙(bǐng )午(wǔ ),葬(zàng )和(hé )熹(xī )皇(huáng )后(hòu )。太(tài )后(hòu )自(zì )临(lín )朝(cháo )以(yǐ )来(lái ),水(shuǐ )旱(hàn )十(shí )载(zǎi ),四(sì )夷(yí )外(wài )侵(qīn ),盗(dào )贼(zéi )内(nèi )起(qǐ ),每(měi )闻(wén )民(mín )饥(jī ),或(huò )达(dá )旦(dàn )不(bú )寐(mèi ),躬(gōng )自(zì )减(jiǎn )彻(chè )以(yǐ )救(jiù )灾(zāi )厄(è ),故(gù )天(tiān )下(xià )复(fù )平(píng ),岁(suì )还(hái )丰(fēng )穰(ráng )。上(shàng )始(shǐ )亲(qīn )政(zhèng )事(shì ),尚(shàng )书(shū )陈(chén )忠(zhōng )荐(jiàn )隐(yǐn )逸(yì )及(jí )直(zhí )道(dào )之(zhī )士(shì )颍(yǐng )川(chuān )杜(dù )根(gēn )、平(píng )原(yuán )成(chéng )翊(yì )世(shì )之(zhī )徒(tú ),上(shàng )皆(jiē )纳(nà )用(yòng )之(zhī )。忠(zhōng ),宠(chǒng )之(zhī )子(zǐ )也(yě )。初(chū ),邓(dèng )太(tài )后(hòu )临(lín )朝(cháo ),根(gēn )为(wéi )郎(láng )中(zhōng ),与(yǔ )同(tóng )时(shí )郎(láng )上(shàng )书(shū )言(yán ):“帝(dì )年(nián )长(zhǎng ),宜(yí )亲(qīn )政(zhèng )事(shì )。”太(tài )后(hòu )大(dà )怒(nù ),皆(jiē )令(lìng )盛(shèng )以(yǐ )缣(jiān )囊(náng ),于(yú )殿(diàn )上(shàng )扑(pū )杀(shā )之(zhī ),既(jì )而(ér )载(zǎi )出(chū )城(chéng )外(wài ),根(gēn )得(dé )苏(sū );太(tài )后(hòu )使(shǐ )人(rén )检(jiǎn )视(shì ),根(gēn )遂(suí )诈(zhà )死(sǐ ),三(sān )日(rì ),目(mù )中(zhōng )生(shēng )蛆(qū ),因(yīn )得(dé )逃(táo )窜(cuàn ),为(wéi )宜(yí )城(chéng )山(shān )中(zhōng )酒(jiǔ )家(jiā )保(bǎo ),积(jī )十(shí )五(wǔ )年(nián )。成(chéng )翊(yì )世(shì )以(yǐ )郡(jùn )吏(lì )亦(yì )坐(zuò )谏(jiàn )太(tài )后(hòu )不(bú )归(guī )政(zhèng )抵(dǐ )罪(zuì )。帝(dì )皆(jiē )征(zhēng )诣(yì )公(gōng )车(chē ),拜(bài )根(gēn )侍(shì )御(yù )史(shǐ ),翊(yì )世(shì )尚(shàng )书(shū )郎(láng )。或(huò )问(wèn )根(gēn )曰(yuē ):“往(wǎng )者(zhě )遇(yù )祸(huò ),天(tiān )下(xià )同(tóng )义(yì ),知(zhī )故(gù )不(bú )少(shǎo ),何(hé )至(zhì )自(zì )苦(kǔ )如(rú )此(cǐ )?”根(gēn )曰(yuē ):“周(zhōu )旋(xuán )民(mín )间(jiān ),非(fēi )绝(jué )迹(jì )之(zhī )处(chù ),邂(xiè )逅(hòu )发(fā )露(lù ),祸(huò )及(jí )亲(qīn )知(zhī ),故(gù )不(bú )为(wéi )也(yě )。”

戊(wù )申(shēn ),追(zhuī )尊(zūn )清(qīng )河(hé )孝(xiào )王(wáng )曰(yuē )孝(xiào )德(dé )皇(huáng ),皇(huáng )妣(bǐ )左(zuǒ )氏(shì )曰(yuē )孝(xiào )德(dé )后(hòu ),祖(zǔ )妣(bǐ )宋(sòng )贵(guì )人(rén )曰(yuē )敬(jìng )隐(yǐn )后(hòu )。初(chū ),长(zhǎng )乐(lè )太(tài )仆(pú )蔡(cài )伦(lún )受(shòu )窦(dòu )后(hòu )讽(fěng )旨(zhǐ )诬(wū )陷(xiàn )宋(sòng )贵(guì )人(rén ),帝(dì )敕(chì )使(shǐ )自(zì )致(zhì )延(yán )尉(wèi ),伦(lún )饮(yǐn )药(yào )死(sǐ )。

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),高(gāo )句(jù )丽(lì )复(fù )与(yǔ )鲜(xiān )卑(bēi )入(rù )寇(kòu )辽(liáo )东(dōng ),蔡(cài )讽(fěng )追(zhuī )击(jī )于(yú )新(xīn )昌(chāng ),战(zhàn )殁(mò )。功(gōng )曹(cáo )掾(yuàn )龙(lóng )端(duān )、兵(bīng )马(mǎ )掾(yuàn )公(gōng )孙(sūn )酺(pú )以(yǐ )身(shēn )扞(gǎn )讽(fěng ),俱(jù )没(méi )于(yú )陈(chén )。

丁(dīng )巳(sì ),尊(zūn )帝(dì )嫡(dí )母(mǔ )耿(gěng )姬(jī )为(wéi )甘(gān )陵(líng )大(dà )贵(guì )人(rén )。

甲(jiǎ )子(zǐ ),乐(lè )成(chéng )王(wáng )苌(cháng )坐(zuò )骄(jiāo )淫(yín )不(bú )法(fǎ ),贬(biǎn )为(wéi )芜(wú )湖(hú )侯(hóu )。

己(jǐ )巳(sì ),令(lìng )公(gōng )卿(qīng )下(xià )至(zhì )郡(jùn )国(guó )守(shǒu )相(xiàng )各(gè )举(jǔ )有(yǒu )道(dào )之(zhī )士(shì )一(yī )人(rén )。尚(shàng )书(shū )陈(chén )忠(zhōng )以(yǐ )诏(zhào )书(shū )既(jì )开(kāi )谏(jiàn )争(zhēng ),虑(lǜ )言(yán )事(shì )者(zhě )必(bì )多(duō )激(jī )切(qiē ),或(huò )致(zhì )不(bú )能(néng )容(róng ),乃(nǎi )上(shàng )疏(shū )豫(yù )通(tōng )广(guǎng )帝(dì )意(yì )曰(yuē ):“臣(chén )闻(wén )仁(rén )君(jūn )广(guǎng )山(shān )薮(sǒu )之(zhī )大(dà ),纳(nà )切(qiē )直(zhí )之(zhī )谋(móu ),忠(zhōng )臣(chén )尽(jìn )謇(jiǎn )谔(è )之(zhī )节(jiē ),不(bú )畏(wèi )逆(nì )耳(ěr )之(zhī )害(hài ),是(shì )以(yǐ )高(gāo )祖(zǔ )舍(shě )周(zhōu )昌(chāng )桀(jié )、纣(zhòu )之(zhī )譬(pì ),孝(xiào )文(wén )嘉(jiā )袁(yuán )盎(àng )人(rén )豕(shǐ )之(zhī )讥(jī ),武(wǔ )帝(dì )纳(nà )东(dōng )方(fāng )朔(shuò )宣(xuān )室(shì )之(zhī )正(zhèng ),元(yuán )帝(dì )容(róng )薛(xuē )广(guǎng )德(dé )自(zì )刎(wěn )之(zhī )切(qiē )。今(jīn )明(míng )诏(zhào )崇(chóng )高(gāo )宗(zōng )之(zhī )德(dé ),推(tuī )宋(sòng )景(jǐng )之(zhī )诚(chéng ),引(yǐn )咎(jiù )克(kè )躬(gōng ),谘(zī )访(fǎng )群(qún )吏(lì )。言(yán )事(shì )者(zhě )见(jiàn )杜(dù )根(gēn )、成(chéng )翊(yì )世(shì )等(děng )新(xīn )蒙(méng )表(biǎo )录(lù ),显(xiǎn )列(liè )二(èr )台(tái ),必(bì )承(chéng )风(fēng )响(xiǎng )应(yīng ),争(zhēng )为(wéi )切(qiē )直(zhí )。若(ruò )嘉(jiā )谋(móu )异(yì )策(cè ),宜(yí )辄(zhé )纳(nà )用(yòng );如(rú )其(qí )管(guǎn )穴(xué ),妄(wàng )有(yǒu )讥(jī )刺(cì ),虽(suī )苦(kǔ )口(kǒu )逆(nì )耳(ěr ),不(bú )得(dé )事(shì )实(shí ),且(qiě )优(yōu )游(yóu )宽(kuān )容(róng ),以(yǐ )示(shì )圣(shèng )朝(cháo )无(wú )讳(huì )之(zhī )美(měi );若(ruò )有(yǒu )道(dào )之(zhī )士(shì )对(duì )问(wèn )高(gāo )者(zhě ),宜(yí )垂(chuí )省(shěng )览(lǎn ),特(tè )迁(qiān )一(yī )等(děng ),以(yǐ )广(guǎng )直(zhí )言(yán )之(zhī )路(lù )。”书(shū )御(yù ),有(yǒu )诏(zhào ),拜(bài )有(yǒu )道(dào )高(gāo )第(dì )士(shì )沛(pèi )国(guó )施(shī )延(yán )为(wéi )侍(shì )中(zhōng )。

初(chū ),汝(rǔ )南(nán )薛(xuē )包(bāo ),少(shǎo )有(yǒu )至(zhì )行(háng ),父(fù )娶(qǔ )后(hòu )妻(qī )而(ér )憎(zēng )包(bāo ),分(fèn )出(chū )之(zhī )。包(bāo )日(rì )夜(yè )号(hào )泣(qì ),不(bú )能(néng )去(qù ),至(zhì )被(bèi )驱(qū )扑(pū ),不(bú )得(dé )已(yǐ ),庐(lú )于(yú )舍(shě )外(wài ),旦(dàn )入(rù )洒(sǎ )扫(sǎo )。父(fù )怒(nù ),又(yòu )逐(zhú )之(zhī ),乃(nǎi )庐(lú )于(yú )里(lǐ )门(mén ),昏(hūn )晨(chén )不(bú )废(fèi )。积(jī )岁(suì )馀(yú ),父(fù )母(mǔ )惭(cán )而(ér )还(hái )之(zhī )。及(jí )父(fù )母(mǔ )亡(wáng ),弟(dì )子(zǐ )求(qiú )分(fèn )财(cái )异(yì )居(jū )。包(bāo )不(bú )能(néng )止(zhǐ ),乃(nǎi )中(zhōng )分(fèn )其(qí )财(cái ),奴(nú )婢(bì )引(yǐn )其(qí )老(lǎo )者(zhě ),曰(yuē ):“与(yǔ )我(wǒ )共(gòng )事(shì )久(jiǔ ),若(ruò )不(bú )能(néng )使(shǐ )也(yě )。”田(tián )庐(lú )取(qǔ )其(qí )荒(huāng )顿(dùn )者(zhě ),曰(yuē ):“吾(wú )少(shǎo )时(shí )所(suǒ )治(zhì ),意(yì )所(suǒ )恋(liàn )也(yě )。”器(qì )物(wù )取(qǔ )朽(xiǔ )败(bài )者(zhě ),曰(yuē ):“我(wǒ )素(sù )所(suǒ )服(fú )食(shí ),身(shēn )口(kǒu )所(suǒ )安(ān )也(yě )。”弟(dì )子(zǐ )数(shù )破(pò )其(qí )产(chǎn ),辄(zhé )复(fù )赈(zhèn )给(gěi )。帝(dì )闻(wén )其(qí )名(míng ),令(lìng )公(gōng )车(chē )特(tè )征(zhēng ),至(zhì ),拜(bài )侍(shì )中(zhōng )。包(bāo )以(yǐ )死(sǐ )自(zì )乞(qǐ ),有(yǒu )诏(zhào )赐(cì )告(gào )归(guī ),加(jiā )礼(lǐ )如(rú )毛(máo )义(yì )。

帝(dì )少(shǎo )号(hào )聪(cōng )明(míng ),故(gù )邓(dèng )太(tài )后(hòu )立(lì )之(zhī )。及(jí )长(zhǎng ),多(duō )不(bú )德(dé ),稍(shāo )不(bú )可(kě )太(tài )后(hòu )意(yì );帝(dì )乳(rǔ )母(mǔ )王(wáng )圣(shèng )知(zhī )之(zhī )。太(tài )后(hòu )征(zhēng )济(jì )北(běi )、河(hé )间(jiān )王(wáng )子(zǐ )诣(yì )京(jīng )师(shī ),河(hé )间(jiān )王(wáng )子(zǐ )冀(jì )美(měi )容(róng )仪(yí ),太(tài )后(hòu )奇(qí )之(zhī ),以(yǐ )为(wéi )平(píng )原(yuán )怀(huái )王(wáng )后(hòu ),留(liú )京(jīng )师(shī )。王(wáng )圣(shèng )见(jiàn )太(tài )后(hòu )久(jiǔ )不(bú )归(guī )政(zhèng ),虑(lǜ )有(yǒu )废(fèi )置(zhì ),常(cháng )与(yǔ )中(zhōng )黄(huáng )门(mén )李(lǐ )闰(rùn )、江(jiāng )京(jīng )候(hòu )伺(sì )左(zuǒ )右(yòu ),共(gòng )毁(huǐ )短(duǎn )太(tài )后(hòu )于(yú )帝(dì ),帝(dì )每(měi )怀(huái )忿(fèn )惧(jù )。及(jí )太(tài )后(hòu )崩(bēng ),宫(gōng )人(rén )先(xiān )有(yǒu )受(shòu )罚(fá )者(zhě )怀(huái )怨(yuàn )恚(huì ),因(yīn )诬(wū )告(gào )太(tài )后(hòu )兄(xiōng )弟(dì )悝(kuī )、弘(hóng )、阊(chāng )先(xiān )从(cóng )尚(shàng )书(shū )邓(dèng )访(fǎng )取(qǔ )废(fèi )帝(dì )故(gù )事(shì ),谋(móu )立(lì )平(píng )原(yuán )王(wáng )。帝(dì )闻(wén ),追(zhuī )怒(nù ),今(jīn )有(yǒu )司(sī )奏(zòu )悝(kuī )等(děng )大(dà )逆(nì )无(wú )道(dào ),遂(suí )废(fèi )西(xī )平(píng )侯(hóu )广(guǎng )宗(zōng )、叶(yè )侯(hóu )广(guǎng )德(dé )、西(xī )华(huá )侯(hóu )忠(zhōng )、阳(yáng )安(ān )侯(hóu )珍(zhēn )、都(dōu )乡(xiāng )侯(hóu )甫(fǔ )德(dé )皆(jiē )为(wéi )庶(shù )人(rén ),邓(dèng )骘(zhì )以(yǐ )不(bú )与(yǔ )谋(móu ),但(dàn )免(miǎn )特(tè )进(jìn ),遣(qiǎn )就(jiù )国(guó );宗(zōng )族(zú )免(miǎn )官(guān )归(guī )故(gù )郡(jùn ),没(méi )入(rù )骘(zhì )等(děng )赀(zī )财(cái )田(tián )宅(zhái )。徙(xǐ )邓(dèng )访(fǎng )及(jí )家(jiā )属(shǔ )于(yú )远(yuǎn )郡(jùn ),郡(jùn )县(xiàn )逼(bī )迫(pò ),广(guǎng )宗(zōng )及(jí )忠(zhōng )皆(jiē )自(zì )杀(shā )。又(yòu )徙(xǐ )封(fēng )骘(zhì )为(wéi )罗(luó )侯(hóu );五(wǔ )月(yuè ),庚(gēng )辰(chén ),骘(zhì )与(yǔ )子(zǐ )凤(fèng )并(bìng )不(bú )食(shí )而(ér )死(sǐ )。骘(zhì )从(cóng )弟(dì )河(hé )南(nán )尹(yǐn )豹(bào )、度(dù )辽(liáo )将(jiāng )军(jūn )舞(wǔ )阳(yáng )侯(hóu )遵(zūn )、将(jiāng )作(zuò )大(dà )匠(jiàng )畅(chàng )皆(jiē )自(zì )杀(shā );唯(wéi )广(guǎng )德(dé )兄(xiōng )弟(dì )以(yǐ )母(mǔ )与(yǔ )阎(yán )后(hòu )同(tóng )产(chǎn ),得(dé )留(liú )京(jīng )师(shī )。复(fù )以(yǐ )耿(gěng )夔(kuí )为(wéi )度(dù )辽(liáo )将(jiāng )军(jūn ),征(zhēng )乐(lè )安(ān )侯(hóu )邓(dèng )康(kāng )为(wéi )太(tài )仆(pú )。丙(bǐng )申(shēn ),贬(biǎn )平(píng )原(yuán )王(wáng )翼(yì )为(wéi )都(dōu )乡(xiāng )侯(hóu ),谴(qiǎn )归(guī )河(hé )间(jiān )。翼(yì )谢(xiè )绝(jué )宾(bīn )客(kè ),闭(bì )门(mén )自(zì )守(shǒu ),由(yóu )是(shì )得(dé )免(miǎn )。

初(chū ),邓(dèng )后(hòu )之(zhī )立(lì )也(yě ),太(tài )尉(wèi )张(zhāng )禹(yǔ )、司(sī )徒(tú )徐(xú )防(fáng )欲(yù )与(yǔ )司(sī )空(kōng )陈(chén )宠(chǒng )共(gòng )奏(zòu )追(zhuī )封(fēng )后(hòu )父(fù )训(xùn ),宠(chǒng )以(yǐ )先(xiān )世(shì )无(wú )奏(zòu )请(qǐng )故(gù )事(shì ),争(zhēng )之(zhī ),连(lián )日(rì )不(bú )能(néng )夺(duó )。及(jí )训(xùn )追(zhuī )加(jiā )封(fēng )谥(shì ),禹(yǔ )、防(fáng )复(fù )约(yuē )宠(chǒng )俱(jù )遣(qiǎn )子(zǐ )奉(fèng )礼(lǐ )于(yú )虎(hǔ )贲(bēn )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )骘(zhì ),宠(chǒng )不(bú )从(cóng ),故(gù )宠(chǒng )子(zǐ )忠(zhōng )不(bú )得(dé )志(zhì )于(yú )邓(dèng )氏(shì )。骘(zhì )等(děng )败(bài ),忠(zhōng )为(wéi )尚(shàng )书(shū ),数(shù )上(shàng )疏(shū )陷(xiàn )成(chéng )其(qí )恶(è )。大(dà )司(sī )农(nóng )京(jīng )兆(zhào )硃(zhū )宠(chǒng )痛(tòng )骘(zhì )无(wú )罪(zuì )遇(yù )祸(huò ),乃(nǎi )肉(ròu )袒(tǎn )舆(yú )榇(chèn )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):“伏(fú )惟(wéi )和(hé )熹(xī )皇(huáng )后(hòu )圣(shèng )善(shàn )之(zhī )德(dé ),为(wéi )汉(hàn )文(wén )母(mǔ )。兄(xiōng )弟(dì )忠(zhōng )孝(xiào ),同(tóng )心(xīn )忧(yōu )国(guó ),宗(zōng )庙(miào )有(yǒu )主(zhǔ ),王(wáng )室(shì )是(shì )赖(lài )。功(gōng )成(chéng )身(shēn )退(tuì ),让(ràng )国(guó )逊(xùn )位(wèi ),历(lì )世(shì )外(wài )戚(qī ),无(wú )与(yǔ )为(wéi )比(bǐ ),当(dāng )享(xiǎng )积(jī )善(shàn )履(lǚ )谦(qiān )祐(yòu )。而(ér )横(héng )为(wéi )宫(gōng )人(rén )单(dān )辞(cí )所(suǒ )陷(xiàn ),利(lì )口(kǒu )倾(qīng )险(xiǎn ),反(fǎn )乱(luàn )国(guó )家(jiā ),罪(zuì )无(wú )申(shēn )证(zhèng ),狱(yù )不(bú )讯(xùn )鞫(jū ),遂(suí )令(lìng )骘(zhì )等(děng )罹(lí )此(cǐ )酷(kù )滥(làn ),一(yī )门(mén )七(qī )人(rén ),并(bìng )不(bú )以(yǐ )命(mìng ),尸(shī )骸(hái )流(liú )离(lí ),冤(yuān )魂(hún )不(bú )反(fǎn ),逆(nì )天(tiān )感(gǎn )人(rén ),率(lǜ )土(tǔ )丧(sàng )气(qì )。宜(yí )收(shōu )还(hái )冢(zhǒng )次(cì ),宠(chǒng )树(shù )遗(yí )孤(gū ),奉(fèng )承(chéng )血(xuè )祀(sì ),以(yǐ )谢(xiè )亡(wáng )灵(líng )。”宠(chǒng )知(zhī )其(qí )言(yán )切(qiē ),自(zì )致(zhì )廷(tíng )尉(wèi );陈(chén )忠(zhōng )复(fù )劾(hé )奏(zòu )宠(chǒng ),诏(zhào )免(miǎn )官(guān )归(guī )田(tián )里(lǐ )。众(zhòng )庶(shù )多(duō )为(wéi )骘(zhì )称(chēng )枉(wǎng )者(zhě ),帝(dì )意(yì )颇(pō )悟(wù ),乃(nǎi )谴(qiǎn )让(ràng )州(zhōu )郡(jùn ),还(hái )葬(zàng )骘(zhì )等(děng )于(yú )北(běi )芒(máng ),诸(zhū )从(cóng )昆(kūn )弟(dì )皆(jiē )得(dé )归(guī )京(jīng )师(shī )。

帝(dì )以(yǐ )耿(gěng )贵(guì )人(rén )兄(xiōng )牟(móu )平(píng )侯(hóu )宝(bǎo )监(jiān )羽(yǔ )林(lín )左(zuǒ )军(jūn )车(chē )骑(qí ),封(fēng )宋(sòng )杨(yáng )四(sì )子(zǐ )皆(jiē )为(wéi )列(liè )侯(hóu ),宋(sòng )氏(shì )为(wéi )卿(qīng )、校(xiào )、侍(shì )中(zhōng )大(dà )夫(fū )、谒(yè )者(zhě )、郎(láng )吏(lì )十(shí )馀(yú )人(rén );阎(yán )皇(huáng )后(hòu )兄(xiōng )弟(dì )显(xiǎn )、景(jǐng )、耀(yào ),并(bìng )为(wéi )卿(qīng )、校(xiào ),典(diǎn )禁(jìn )兵(bīng )。于(yú )是(shì )内(nèi )宠(chǒng )始(shǐ )盛(shèng )。

帝(dì )以(yǐ )江(jiāng )京(jīng )尝(cháng )迎(yíng )帝(dì )于(yú )邸(dǐ ),以(yǐ )为(wéi )京(jīng )功(gōng ),封(fēng )都(dōu )乡(xiāng )侯(hóu ),封(fēng )李(lǐ )闰(rùn )为(wéi )雍(yōng )乡(xiāng )侯(hóu ),闰(rùn )、京(jīng )并(bìng )迁(qiān )中(zhōng )常(cháng )侍(shì ),京(jīng )兼(jiān )大(dà )长(zhǎng )秋(qiū ),与(yǔ )中(zhōng )常(cháng )侍(shì )樊(fán )丰(fēng )、黄(huáng )门(mén )令(lìng )刘(liú )安(ān )、钩(gōu )盾(dùn )令(lìng )陈(chén )达(dá )及(jí )王(wáng )圣(shèng )、圣(shèng )女(nǚ )伯(bó )荣(róng )扇(shàn )动(dòng )内(nèi )外(wài ),竞(jìng )为(wéi )侈(chǐ )虐(nuè );伯(bó )荣(róng )出(chū )入(rù )宫(gōng )掖(yè ),传(chuán )通(tōng )奸(jiān )赂(lù )。司(sī )徒(tú )杨(yáng )震(zhèn )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):“臣(chén )闻(wén )政(zhèng )以(yǐ )得(dé )贤(xián )为(wéi )本(běn ),治(zhì )以(yǐ )去(qù )秽(huì )为(wéi )务(wù );是(shì )以(yǐ )唐(táng )、虞(yú )俊(jùn )乂(ài )在(zài )官(guān ),四(sì )凶(xiōng )流(liú )放(fàng ),天(tiān )下(xià )咸(xián )服(fú ),以(yǐ )致(zhì )雍(yōng )熙(xī )。方(fāng )今(jīn )九(jiǔ )德(dé )未(wèi )事(shì ),嬖(bì )幸(xìng )充(chōng )庭(tíng )。阿(ā )母(mǔ )王(wáng )圣(shèng ),出(chū )自(zì )贱(jiàn )微(wēi ),得(dé )遭(zāo )千(qiān )载(zǎi ),奉(fèng )养(yǎng )圣(shèng )躬(gōng ),虽(suī )有(yǒu )推(tuī )燥(zào )居(jū )湿(shī )之(zhī )勤(qín ),前(qián )后(hòu )赏(shǎng )惠(huì ),过(guò )报(bào )劳(láo )苦(kǔ ),而(ér )无(wú )厌(yàn )之(zhī )心(xīn )不(bú )知(zhī )纪(jì )极(jí ),外(wài )交(jiāo )属(shǔ )托(tuō ),扰(rǎo )乱(luàn )天(tiān )下(xià ),损(sǔn )辱(rǔ )清(qīng )朝(cháo ),尘(chén )点(diǎn )日(rì )月(yuè )。夫(fū )女(nǚ )子(zǐ )、小(xiǎo )人(rén ),近(jìn )之(zhī )喜(xǐ ),远(yuǎn )之(zhī )怨(yuàn ),实(shí )为(wéi )难(nán )养(yǎng )。宜(yí )速(sù )出(chū )阿(ā )母(mǔ ),令(lìng )居(jū )外(wài )舍(shě ),断(duàn )绝(jué )伯(bó )荣(róng ),莫(mò )使(shǐ )往(wǎng )来(lái )。令(lìng )恩(ēn )德(dé )两(liǎng )隆(lóng ),上(shàng )下(xià )俱(jù )美(měi )。”奏(zòu )御(yù ),帝(dì )以(yǐ )示(shì )阿(ā )母(mǔ )等(děng ),内(nèi )幸(xìng )皆(jiē )怀(huái )忿(fèn )恚(huì )。而(ér )伯(bó )荣(róng )骄(jiāo )淫(yín )尤(yóu )甚(shèn ),通(tōng )于(yú )故(gù )朝(cháo )阳(yáng )侯(hóu )刘(liú )护(hù )从(cóng )兄(xiōng )瑰(guī ),瑰(guī )遂(suí )以(yǐ )为(wéi )妻(qī ),官(guān )至(zhì )侍(shì )中(zhōng ),得(dé )袭(xí )护(hù )爵(jué )。震(zhèn )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):“经(jīng )制(zhì ),父(fù )死(sǐ )子(zǐ )继(jì ),兄(xiōng )亡(wáng )弟(dì )及(jí ),以(yǐ )防(fáng )篡(cuàn )也(yě )。伏(fú )见(jiàn )诏(zhào )书(shū ),封(fēng )故(gù )朝(cháo )阳(yáng )侯(hóu )刘(liú )护(hù )再(zài )从(cóng )兄(xiōng )瑰(guī )袭(xí )护(hù )爵(jué )为(wéi )侯(hóu );护(hù )同(tóng )产(chǎn )弟(dì )威(wēi ),今(jīn )犹(yóu )见(jiàn )在(zài )。臣(chén )闻(wén )天(tiān )子(zǐ )专(zhuān )封(fēng ),封(fēng )有(yǒu )功(gōng );诸(zhū )侯(hóu )专(zhuān )爵(jué ),爵(jué )有(yǒu )德(dé )。今(jīn )瑰(guī )无(wú )佗(tuó )功(gōng )行(háng ),但(dàn )以(yǐ )配(pèi )阿(ā )母(mǔ )女(nǚ ),一(yī )时(shí )之(zhī )间(jiān ),既(jì )位(wèi )侍(shì )中(zhōng ),又(yòu )至(zhì )封(fēng )侯(hóu ),不(bú )稽(jī )旧(jiù )制(zhì ),不(bú )合(hé )经(jīng )义(yì ),行(háng )人(rén )喧(xuān )哗(huá ),百(bǎi )姓(xìng )不(bú )安(ān )。陛(bì )下(xià )宜(yí )鉴(jiàn )镜(jìng )既(jì )往(wǎng ),顺(shùn )帝(dì )之(zhī )则(zé )。”尚(shàng )书(shū )广(guǎng )陵(líng )翟(zhái )瑰(guī )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):“昔(xī )窦(dòu )、邓(dèng )之(zhī )宠(chǒng ),倾(qīng )动(dòng )四(sì )方(fāng ),兼(jiān )官(guān )重(zhòng )绂(fú ),盈(yíng )金(jīn )积(jī )货(huò ),至(zhì )使(shǐ )议(yì )弄(nòng )神(shén )器(qì ),改(gǎi )更(gèng )社(shè )稷(jì ),岂(qǐ )不(bú )以(yǐ )势(shì )尊(zūn )威(wēi )广(guǎng )以(yǐ )致(zhì )斯(sī )患(huàn )乎(hū )!及(jí )其(qí )破(pò )坏(huài ),头(tóu )颡(sǎng )堕(duò )地(dì ),愿(yuàn )为(wéi )孤(gū )豚(tún ),岂(qǐ )可(kě )得(dé )哉(zāi )!夫(fū )致(zhì )贵(guì )无(wú )渐(jiàn ),失(shī )必(bì )暴(bào );受(shòu )爵(jué )非(fēi )道(dào ),殃(yāng )必(bì )疾(jí )。今(jīn )外(wài )戚(qī )宠(chǒng )幸(xìng ),功(gōng )均(jūn )造(zào )化(huà ),汉(hàn )元(yuán )以(yǐ )来(lái )未(wèi )有(yǒu )等(děng )比(bǐ )。陛(bì )下(xià )诚(chéng )仁(rén )恩(ēn )周(zhōu )洽(qià ),以(yǐ )亲(qīn )九(jiǔ )族(zú ),然(rán )禄(lù )去(qù )公(gōng )室(shì ),政(zhèng )移(yí )私(sī )门(mén ),覆(fù )车(chē )重(zhòng )寻(xún ),宁(níng )无(wú )摧(cuī )折(shé )!此(cǐ )最(zuì )安(ān )危(wēi )之(zhī )极(jí )戒(jiè ),社(shè )稷(jì )之(zhī )深(shēn )计(jì )也(yě )。昔(xī )文(wén )帝(dì )爱(ài )百(bǎi )金(jīn )于(yú )露(lù )台(tái ),饰(shì )帷(wéi )帐(zhàng )于(yú )皁(zào )囊(náng ),或(huò )有(yǒu )讥(jī )其(qí )俭(jiǎn )者(zhě ),上(shàng )曰(yuē ):‘朕(zhèn )为(wéi )天(tiān )下(xià )守(shǒu )财(cái )耳(ěr ),岂(qǐ )得(dé )妄(wàng )用(yòng )之(zhī )哉(zāi )!’今(jīn )自(zì )初(chū )政(zhèng )已(yǐ )来(lái ),日(rì )月(yuè )未(wèi )久(jiǔ ),费(fèi )用(yòng )赏(shǎng )赐(cì ),已(yǐ )不(bú )可(kě )算(suàn )。敛(liǎn )天(tiān )下(xià )之(zhī )财(cái ),积(jī )无(wú )功(gōng )之(zhī )家(jiā ),帑(tǎng )藏(cáng )单(dān )尽(jìn ),民(mín )物(wù )雕(diāo )伤(shāng ),卒(zú )有(yǒu )不(bú )虞(yú ),复(fù )当(dāng )重(zhòng )赋(fù ),百(bǎi )姓(xìng )怨(yuàn )叛(pàn )既(jì )生(shēng ),危(wēi )敌(dí )可(kě )待(dài )也(yě )。愿(yuàn )陛(bì )下(xià )勉(miǎn )求(qiú )忠(zhōng )贞(zhēn )之(zhī )臣(chén ),诛(zhū )远(yuǎn )佞(nìng )谄(chǎn )之(zhī )党(dǎng ),割(gē )情(qíng )欲(yù )之(zhī )欢(huān ),罢(bà )宴(yàn )私(sī )之(zhī )好(hǎo ),心(xīn )存(cún )亡(wáng )国(guó )所(suǒ )以(yǐ )失(shī )之(zhī ),鉴(jiàn )观(guān )兴(xìng )王(wáng )所(suǒ )以(yǐ )得(dé )之(zhī ),庶(shù )灾(zāi )害(hài )可(kě )息(xī ),丰(fēng )年(nián )可(kě )招(zhāo )矣(yǐ )。”书(shū )奏(zòu ),皆(jiē )不(bú )省(shěng )。

秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),己(jǐ )卿(qīng ),改(gǎi )元(yuán ),赦(shè )天(tiān )下(xià )。

壬(rén )寅(yín ),太(tài )尉(wèi )马(mǎ )英(yīng )薨(hōng )。

烧(shāo )当(dāng )羌(qiāng )忍(rěn )良(liáng )等(děng ),以(yǐ )麻(má )奴(nú )兄(xiōng )弟(dì )本(běn )烧(shāo )当(dāng )世(shì )嫡(dí ),而(ér )校(xiào )尉(wèi )马(mǎ )贤(xián )抚(fǔ )恤(xù )不(bú )至(zhì ),常(cháng )有(yǒu )怨(yuàn )心(xīn ),遂(suí )相(xiàng )结(jié ),共(gòng )胁(xié )将(jiāng )诸(zhū )种(zhǒng )寇(kòu )湟(huáng )中(zhōng ),攻(gōng )金(jīn )城(chéng )诸(zhū )县(xiàn )。八(bā )月(yuè ),贤(xián )将(jiāng )先(xiān )零(líng )种(zhǒng )击(jī )之(zhī ),战(zhàn )于(yú )牧(mù )苑(yuàn ),不(bú )利(lì )。麻(má )奴(nú )等(děng )又(yòu )败(bài )武(wǔ )威(wēi )、张(zhāng )掖(yè )郡(jùn )兵(bīng )于(yú )令(lìng )居(jū ),因(yīn )胁(xié )将(jiāng )先(xiān )零(líng )、沈(shěn )氐(dī )诸(zhū )种(zhǒng )四(sì )千(qiān )馀(yú )户(hù )缘(yuán )山(shān )西(xī )走(zǒu ),寇(kòu )武(wǔ )威(wēi )。贤(xián )追(zhuī )到(dào )鸾(luán )鸟(niǎo ),招(zhāo )引(yǐn )之(zhī ),诸(zhū )种(zhǒng )降(jiàng )者(zhě )数(shù )千(qiān ),麻(má )奴(nú )南(nán )还(hái )湟(huáng )中(zhōng )。

甲(jiǎ )子(zǐ ),以(yǐ )前(qián )司(sī )徒(tú )刘(liú )恺(kǎi )为(wéi )太(tài )尉(wèi )。初(chū ),清(qīng )河(hé )相(xiàng )叔(shū )孙(sūn )光(guāng )坐(zuò )臧(zāng )抵(dǐ )罪(zuì ),遂(suí )增(zēng )禁(jìn )锢(gù )二(èr )世(shì )。至(zhì )是(shì ),居(jū )延(yán )都(dōu )尉(wèi )范(fàn )邠(bīn )复(fù )犯(fàn )臧(zāng )罪(zuì ),朝(cháo )廷(tíng )欲(yù )依(yī )光(guāng )比(bǐ );刘(liú )恺(kǎi )独(dú )以(yǐ )为(wéi ):“《春(chūn )秋(qiū )》之(zhī )义(yì ),善(shàn )善(shàn )及(jí )子(zǐ )孙(sūn ),恶(è )恶(è )止(zhǐ )其(qí )身(shēn ),所(suǒ )以(yǐ )进(jìn )人(rén )于(yú )善(shàn )也(yě )。如(rú )今(jīn )使(shǐ )臧(zāng )吏(lì )禁(jìn )锢(gù )子(zǐ )孙(sūn ),以(yǐ )轻(qīng )从(cóng )重(zhòng ),惧(jù )及(jí )善(shàn )人(rén ),非(fēi )先(xiān )王(wáng )详(xiáng )刑(xíng )之(zhī )意(yì )也(yě )。”尚(shàng )书(shū )陈(chén )忠(zhōng )亦(yì )以(yǐ )为(wéi )然(rán )。有(yǒu )诏(zhào ):“太(tài )尉(wèi )议(yì )是(shì )。”

鲜(xiān )卑(bēi )其(qí )至(zhì )鞬(jiān )寇(kòu )居(jū )庸(yōng )关(guān )。九(jiǔ )月(yuè ),云(yún )中(zhōng )太(tài )守(shǒu )成(chéng )严(yán )击(jī )之(zhī ),兵(bīng )败(bài ),功(gōng )曹(cáo )杨(yáng )穆(mù )以(yǐ )身(shēn )捍(hàn )严(yán ),与(yǔ )之(zhī )俱(jù )殁(mò );鲜(xiān )卑(bēi )于(yú )是(shì )围(wéi )乌(wū )桓(huán )校(xiào )尉(wèi )徐(xú )常(cháng )于(yú )马(mǎ )城(chéng )。度(dù )辽(liáo )将(jiāng )军(jūn )耿(gěng )夔(kuí )与(yǔ )幽(yōu )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )庞(páng )参(cān )发(fā )广(guǎng )阳(yáng )、渔(yú )阳(yáng )、涿(zhuō )郡(jùn )甲(jiǎ )卒(zú )救(jiù )之(zhī ),鲜(xiān )卑(bēi )解(jiě )去(qù )。

戊(wù )子(zǐ ),帝(dì )幸(xìng )卫(wèi )尉(wèi )冯(féng )石(shí )府(fǔ ),留(liú )饮(yǐn )十(shí )许(xǔ )日(rì ),赏(shǎng )赐(cì )甚(shèn )厚(hòu ),拜(bài )其(qí )子(zǐ )世(shì )为(wéi )黄(huáng )门(mén )侍(shì )郎(láng ),世(shì )弟(dì )二(èr )人(rén )皆(jiē )为(wéi )郎(láng )中(zhōng )。石(shí ),阳(yáng )邑(yì )侯(hóu )鲂(fáng )之(zhī )孙(sūn )也(yě ),父(fù )柱(zhù )尚(shàng )显(xiǎn )宗(zōng )女(nǚ )获(huò )嘉(jiā )公(gōng )主(zhǔ ),石(shí )袭(xí )公(gōng )主(zhǔ )爵(jué ),为(wéi )获(huò )嘉(jiā )侯(hóu ),能(néng )取(qǔ )悦(yuè )当(dāng )世(shì ),故(gù )为(wéi )帝(dì )所(suǒ )宠(chǒng )。京(jīng )师(shī )及(jí )郡(jùn )国(guó )二(èr )十(shí )七(qī )雨(yǔ )水(shuǐ )。

冬(dōng ),十(shí )一(yī )月(yuè ),己(jǐ )丑(chǒu ),郡(jùn )国(guó )三(sān )十(shí )五(wǔ )地(dì )震(zhèn )。

鲜(xiān )卑(bēi )寇(kòu )玄(xuán )菟(tú )。

尚(shàng )书(shū )令(lìng )祋(duì )讽(fěng )等(děng )奏(zòu ),以(yǐ )为(wéi )“孝(xiào )文(wén )皇(huáng )帝(dì )定(dìng )约(yuē )礼(lǐ )之(zhī )制(zhì ),光(guāng )武(wǔ )皇(huáng )帝(dì )绝(jué )告(gào )宁(níng )之(zhī )典(diǎn ),贻(yí )则(zé )万(wàn )世(shì ),诚(chéng )不(bú )可(kě )改(gǎi ),宜(yí )复(fù )断(duàn )大(dà )臣(chén )行(háng )三(sān )年(nián )丧(sàng )。”尚(shàng )书(shū )陈(chén )忠(zhōng )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):“高(gāo )祖(zǔ )受(shòu )命(mìng ),萧(xiāo )何(hé )创(chuàng )制(zhì ),大(dà )臣(chén )有(yǒu )宁(níng )告(gào )之(zhī )科(kē ),合(hé )于(yú )致(zhì )忧(yōu )之(zhī )义(yì )。建(jiàn )武(wǔ )之(zhī )初(chū ),新(xīn )承(chéng )大(dà )乱(luàn ),凡(fán )诸(zhū )国(guó )政(zhèng ),多(duō )趣(qù )简(jiǎn )易(yì ),大(dà )臣(chén )既(jì )不(bú )得(dé )告(gào )宁(níng )而(ér )群(qún )司(sī )营(yíng )禄(lù )念(niàn )私(sī ),鲜(xiān )循(xún )三(sān )年(nián )之(zhī )丧(sàng )以(yǐ )报(bào )顾(gù )复(fù )之(zhī )恩(ēn )者(zhě ),礼(lǐ )义(yì )之(zhī )方(fāng ),实(shí )为(wéi )雕(diāo )损(sǔn )。陛(bì )下(xià )听(tīng )大(dà )臣(chén )终(zhōng )丧(sàng ),圣(shèng )功(gōng )美(měi )业(yè ),靡(mí )以(yǐ )尚(shàng )兹(zī )。《孟(mèng )子(zǐ )》有(yǒu )言(yán ):‘老(lǎo )吾(wú )老(lǎo ),以(yǐ )及(jí )人(rén )之(zhī )老(lǎo );幼(yòu )吾(wú )幼(yòu ),以(yǐ )及(jí )人(rén )之(zhī )幼(yòu ),天(tiān )下(xià )可(kě )运(yùn )如(rú )掌(zhǎng )。’臣(chén )愿(yuàn )陛(bì )下(xià )登(dēng )高(gāo )北(běi )望(wàng ),以(yǐ )甘(gān )陵(líng )之(zhī )思(sī )揆(kuí )度(dù )臣(chén )子(zǐ )之(zhī )心(xīn ),则(zé )海(hǎi )内(nèi )咸(xián )得(dé )其(qí )所(suǒ )。”时(shí )宦(huàn )官(guān )不(bú )便(biàn )之(zhī ),竟(jìng )寝(qǐn )忠(zhōng )奏(zòu )。庚(gēng )子(zǐ ),复(fù )断(duàn )二(èr )千(qiān )石(shí )以(yǐ )上(shàng )行(háng )三(sān )年(nián )丧(sàng )。

袁(yuán )宏(hóng )论(lùn )曰(yuē ):古(gǔ )之(zhī )帝(dì )王(wáng )所(suǒ )以(yǐ )笃(dǔ )化(huà )美(měi )俗(sú ),率(lǜ )民(mín )为(wéi )善(shàn ),因(yīn )其(qí )自(zì )然(rán )而(ér )不(bú )夺(duó )其(qí )情(qíng ),民(mín )犹(yóu )有(yǒu )不(bú )及(jí )者(zhě ),而(ér )况(kuàng )毁(huǐ )礼(lǐ )止(zhǐ )哀(āi ),灭(miè )其(qí )天(tiān )性(xìng )乎(hū )!

十(shí )二(èr )月(yuè ),高(gāo )句(jù )骊(lí )王(wáng )宫(gōng )率(lǜ )马(mǎ )韩(hán )、濊(wèi )貊(mò )数(shù )千(qiān )骑(qí )围(wéi )玄(xuán )菟(tú ),夫(fū )馀(yú )王(wáng )遣(qiǎn )子(zǐ )尉(wèi )仇(chóu )台(tái )将(jiāng )二(èr )万(wàn )馀(yú )人(rén )与(yǔ )州(zhōu )郡(jùn )并(bìng )力(lì )讨(tǎo )破(pò )之(zhī )。是(shì )岁(suì ),宫(gōng )死(sǐ ),子(zǐ )遂(suí )成(chéng )立(lì )。玄(xuán )菟(tú )太(tài )守(shǒu )姚(yáo )光(guāng )上(shàng )言(yán ),欲(yù )因(yīn )其(qí )丧(sàng ),发(fā )兵(bīng )击(jī )之(zhī ),议(yì )者(zhě )皆(jiē )以(yǐ )为(wéi )可(kě )许(xǔ )。陈(chén )忠(zhōng )曰(yuē ):“宫(gōng )前(qián )桀(jié )黠(xiá ),光(guāng )不(bú )能(néng )讨(tǎo ),死(sǐ )而(ér )击(jī )之(zhī ),非(fēi )义(yì )也(yě )。宜(yí )遣(qiǎn )使(shǐ )吊(diào )问(wèn ),因(yīn )责(zé )让(ràng )前(qián )罪(zuì ),赦(shè )不(bú )加(jiā )诛(zhū ),取(qǔ )其(qí )后(hòu )善(shàn )。”帝(dì )从(cóng )之(zhī )。

孝(xiào )安(ān )皇(huáng )帝(dì )延(yán )光(guāng )元(yuán )年(nián )(壬(rén )戌(xū ),公(gōng )元(yuán )一(yī )二(èr )二(èr )年(nián ))

春(chūn ),三(sān )月(yuè ),丙(bǐng )午(wǔ ),改(gǎi )元(yuán ),赦(shè )天(tiān )下(xià )。

护(hù )羌(qiāng )校(xiào )尉(wèi )马(mǎ )贤(xián )追(zhuī )击(jī )麻(má )奴(nú ),到(dào )湟(huáng )中(zhōng ),破(pò )之(zhī ),种(zhǒng )众(zhòng )散(sàn )遁(dùn )。

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),癸(guǐ )未(wèi ),京(jīng )师(shī )、郡(jùn )国(guó )二(èr )十(shí )一(yī )雨(yǔ )雹(báo ),河(hé )西(xī )雹(báo )大(dà )者(zhě )如(rú )斗(dòu )。

幽(yōu )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )冯(féng )焕(huàn )、玄(xuán )菟(tú )太(tài )守(shǒu )姚(yáo )光(guāng )数(shù )纠(jiū )发(fā )奸(jiān )恶(è ),怨(yuàn )者(zhě )诈(zhà )作(zuò )玺(xǐ )书(shū ),谴(qiǎn )责(zé )焕(huàn )、光(guāng ),赐(cì )以(yǐ )欧(ōu )刀(dāo ),又(yòu )下(xià )辽(liáo )东(dōng )都(dōu )尉(wèi )庞(páng )奋(fèn ),使(shǐ )速(sù )行(háng )刑(xíng )。奋(fèn )即(jí )斩(zhǎn )光(guāng ),收(shōu )焕(huàn )。焕(huàn )欲(yù )自(zì )杀(shā ),其(qí )子(zǐ )绲(gǔn )疑(yí )诏(zhào )文(wén )有(yǒu )异(yì ),止(zhǐ )焕(huàn )曰(yuē ):“大(dà )人(rén )在(zài )州(zhōu ),志(zhì )欲(yù )去(qù )恶(è ),实(shí )无(wú )它(tā )故(gù )。必(bì )是(shì )凶(xiōng )人(rén )妄(wàng )诈(zhà ),规(guī )肆(sì )奸(jiān )毒(dú )。愿(yuàn )以(yǐ )事(shì )自(zì )上(shàng ),甘(gān )罪(zuì )无(wú )晚(wǎn )。”焕(huàn )从(cóng )其(qí )言(yán ),上(shàng )书(shū )自(zì )讼(sòng ),果(guǒ )诈(zhà )者(zhě )所(suǒ )为(wéi ),征(zhēng )奋(fèn ),抵(dǐ )罪(zuì )。

癸(guǐ )巳(sì ),司(sī )空(kōng )陈(chén )褒(bāo )免(miǎn )。五(wǔ )月(yuè ),庚(gēng )戌(xū ),宗(zōng )正(zhèng )彭(péng )城(chéng )刘(liú )授(shòu )为(wéi )司(sī )空(kōng )。

己(jǐ )巳(sì ),封(fēng )河(hé )间(jiān )孝(xiào )王(wáng )子(zǐ )德(dé )为(wéi )安(ān )平(píng )王(wáng ),嗣(sì )乐(lè )成(chéng )靖(jìng )王(wáng )后(hòu )。

六(liù )月(yuè ),郡(jùn )国(guó )蝗(huáng )。

秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),癸(guǐ )卯(mǎo ),京(jīng )师(shī )及(jí )郡(jùn )国(guó )十(shí )三(sān )地(dì )震(zhèn )。

高(gāo )句(jù )骊(lí )王(wáng )遂(suí )成(chéng )还(hái )汉(hàn )生(shēng )口(kǒu ),诣(yì )玄(xuán )菟(tú )降(jiàng ),其(qí )后(hòu )濊(wèi )貊(mò )率(lǜ )服(fú ),东(dōng )垂(chuí )少(shǎo )事(shì )。

虔(qián )人(rén )羌(qiāng )与(yǔ )上(shàng )郡(jùn )胡(hú )反(fǎn ),度(dù )辽(liáo )将(jiāng )军(jūn )耿(gěng )夔(kuí )击(jī )破(pò )之(zhī )。八(bā )月(yuè ),阳(yáng )陵(líng )园(yuán )寝(qǐn )火(huǒ )。

九(jiǔ )月(yuè ),甲(jiǎ )戌(xū ),郡(jùn )国(guó )二(èr )十(shí )七(qī )地(dì )震(zhèn )。

鲜(xiān )卑(bēi )既(jì )累(lèi )杀(shā )郡(jùn )守(shǒu ),胆(dǎn )气(qì )转(zhuǎn )盛(shèng ),控(kòng )弦(xián )数(shù )万(wàn )骑(qí ),冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),复(fù )寇(kòu )雁(yàn )门(mén )、定(dìng )襄(xiāng );十(shí )一(yī )月(yuè ),寇(kòu )太(tài )原(yuán )。

烧(shāo )当(dāng )羌(qiāng )麻(má )奴(nú )饥(jī )困(kùn ),将(jiāng )种(zhǒng )众(zhòng )诣(yì )汉(hàn )阳(yáng )太(tài )守(shǒu )耿(gěng )种(zhǒng )降(jiàng )。

是(shì )岁(suì ),京(jīng )师(shī )及(jí )郡(jùn )国(guó )二(èr )十(shí )七(qī )雨(yǔ )水(shuǐ )。

帝(dì )数(shù )遣(qiǎn )黄(huáng )门(mén )常(cháng )侍(shì )及(jí )中(zhōng )使(shǐ )伯(bó )荣(róng )往(wǎng )来(lái )甘(gān )陵(líng ),尚(shàng )书(shū )仆(pú )射(shè )陈(chén )忠(zhōng )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):“今(jīn )天(tiān )心(xīn )未(wèi )得(dé ),隔(gé )并(bìng )屡(lǚ )臻(zhēn ),青(qīng )、冀(jì )之(zhī )域(yù ),淫(yín )雨(yǔ )漏(lòu )河(hé ),徐(xú )、岱(dài )之(zhī )滨(bīn ),海(hǎi )水(shuǐ )盆(pén )溢(yì ),兗(yǎn )、豫(yù )蝗(huáng )蝝(yuān )滋(zī )生(shēng ),荆(jīng )、扬(yáng )稻(dào )收(shōu )俭(jiǎn )薄(báo ),并(bìng )、凉(liáng )二(èr )州(zhōu )羌(qiāng )戎(róng )叛(pàn )戾(lì ),加(jiā )以(yǐ )百(bǎi )姓(xìng )不(bú )足(zú ),府(fǔ )帑(tǎng )虚(xū )匮(kuì )。陛(bì )下(xià )以(yǐ )不(bú )得(dé )亲(qīn )奉(fèng )孝(xiào )德(dé )皇(huáng )园(yuán )庙(miào ),比(bǐ )遣(qiǎn )中(zhōng )使(shǐ )致(zhì )敬(jìng )甘(gān )陵(líng ),硃(zhū )轩(xuān )骈(pián )马(mǎ ),相(xiàng )望(wàng )道(dào )路(lù ),可(kě )谓(wèi )孝(xiào )至(zhì )矣(yǐ )。然(rán )臣(chén )窃(qiè )闻(wén )使(shǐ )者(zhě )所(suǒ )过(guò ),威(wēi )权(quán )翕(xī )赫(hè ),震(zhèn )动(dòng )郡(jùn )县(xiàn ),王(wáng )、侯(hóu )、二(èr )千(qiān )石(shí )至(zhì )为(wéi )伯(bó )荣(róng )独(dú )拜(bài )车(chē )下(xià ),发(fā )民(mín )修(xiū )道(dào ),缮(shàn )理(lǐ )亭(tíng )传(chuán ),多(duō )设(shè )储(chǔ )偫(zhì ),征(zhēng )役(yì )无(wú )度(dù ),老(lǎo )弱(ruò )相(xiàng )随(suí ),动(dòng )有(yǒu )万(wàn )计(jì ),赂(lù )遗(yí )仆(pú )从(cóng ),人(rén )数(shù )百(bǎi )匹(pǐ ),顿(dùn )踣(bó )呼(hū )嗟(jiē ),莫(mò )不(bú )叩(kòu )心(xīn )。河(hé )间(jiān )托(tuō )叔(shū )父(fù )之(zhī )属(shǔ ),清(qīng )河(hé )有(yǒu )陵(líng )庙(miào )之(zhī )尊(zūn ),及(jí )剖(pōu )符(fú )大(dà )臣(chén ),皆(jiē )猥(wěi )为(wéi )伯(bó )荣(róng )屈(qū )节(jiē )车(chē )下(xià ),陛(bì )下(xià )不(bú )问(wèn ),必(bì )以(yǐ )为(wéi )陛(bì )下(xià )欲(yù )其(qí )然(rán )也(yě )。伯(bó )荣(róng )之(zhī )威(wēi ),重(zhòng )于(yú )陛(bì )下(xià ),陛(bì )下(xià )之(zhī )柄(bǐng ),在(zài )于(yú )臣(chén )妾(qiè ),水(shuǐ )灾(zāi )之(zhī )发(fā ),必(bì )起(qǐ )于(yú )此(cǐ )。昔(xī )韩(hán )嫣(yān )托(tuō )副(fù )车(chē )之(zhī )乘(chéng ),受(shòu )驰(chí )视(shì )之(zhī )使(shǐ ),江(jiāng )都(dōu )误(wù )为(wéi )一(yī )拜(bài ),而(ér )嫣(yān )受(shòu )欧(ōu )刀(dāo )之(zhī )诛(zhū )。臣(chén )愿(yuàn )明(míng )主(zhǔ )严(yán )天(tiān )元(yuán )之(zhī )尊(zūn ),正(zhèng )乾(qián )刚(gāng )之(zhī )位(wèi ),不(bú )宜(yí )复(fù )令(lìng )女(nǚ )使(shǐ )干(gàn )错(cuò )万(wàn )机(jī )。重(zhòng )察(chá )左(zuǒ )右(yòu ),得(dé )无(wú )石(shí )显(xiǎn )泄(xiè )漏(lòu )之(zhī )奸(jiān )?尚(shàng )书(shū )纳(nà )言(yán ),得(dé )无(wú )赵(zhào )昌(chāng )谮(zèn )崇(chóng )之(zhī )诈(zhà )?公(gōng )卿(qīng )大(dà )臣(chén ),得(dé )无(wú )硃(zhū )博(bó )阿(ā )傅(fù )之(zhī )援(yuán )?外(wài )属(shǔ )近(jìn )戚(qī ),得(dé )无(wú )王(wáng )凤(fèng )害(hài )商(shāng )之(zhī )谋(móu )?若(ruò )国(guó )政(zhèng )一(yī )由(yóu )帝(dì )命(mìng ),王(wáng )事(shì )每(měi )决(jué )于(yú )己(jǐ ),则(zé )下(xià )不(bú )得(dé )逼(bī )上(shàng ),臣(chén )不(bú )得(dé )干(gàn )君(jūn ),常(cháng )雨(yǔ )大(dà )水(shuǐ )必(bì )当(dāng )霁(jì )止(zhǐ ),四(sì )方(fāng )众(zhòng )异(yì )不(bú )能(néng )为(wéi )害(hài )。”书(shū )奏(zòu ),不(bú )省(shěng )。时(shí )三(sān )府(fǔ )任(rèn )轻(qīng ),机(jī )事(shì )专(zhuān )委(wěi )尚(shàng )书(shū ),而(ér )灾(zāi )眚(shěng )变(biàn )咎(jiù ),辄(zhé )切(qiē )免(miǎn )三(sān )公(gōng ),陈(chén )忠(zhōng )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):“汉(hàn )典(diǎn )旧(jiù )事(shì ),丞(chéng )相(xiàng )所(suǒ )请(qǐng ),靡(mí )有(yǒu )不(bú )听(tīng )。今(jīn )之(zhī )三(sān )公(gōng ),虽(suī )当(dāng )其(qí )名(míng )而(ér )无(wú )其(qí )实(shí ),选(xuǎn )举(jǔ )诛(zhū )赏(shǎng ),一(yī )由(yóu )尚(shàng )书(shū ),尚(shàng )书(shū )见(jiàn )任(rèn ),重(zhòng )于(yú )三(sān )公(gōng ),陵(líng )迟(chí )以(yǐ )来(lái ),其(qí )渐(jiàn )久(jiǔ )矣(yǐ )。臣(chén )忠(zhōng )心(xīn )常(cháng )独(dú )不(bú )安(ān )。近(jìn )以(yǐ )地(dì )震(zhèn ),策(cè )免(miǎn )司(sī )空(kōng )陈(chén )褒(bāo ),今(jīn )者(zhě )灾(zāi )异(yì ),复(fù )欲(yù )切(qiē )让(ràng )三(sān )公(gōng )。昔(xī )孝(xiào )成(chéng )皇(huáng )帝(dì )以(yǐ )妖(yāo )星(xīng )守(shǒu )心(xīn ),移(yí )咎(jiù )丞(chéng )相(xiàng ),卒(zú )不(bú )蒙(méng )上(shàng )天(tiān )之(zhī )福(fú ),徒(tú )乖(guāi )宋(sòng )景(jǐng )之(zhī )诚(chéng )。故(gù )知(zhī )是(shì )非(fēi )之(zhī )分(fèn ),较(jiào )然(rán )有(yǒu )归(guī )矣(yǐ )。又(yòu )尚(shàng )书(shū )决(jué )事(shì ),多(duō )违(wéi )故(gù )典(diǎn ),罪(zuì )法(fǎ )无(wú )例(lì ),诋(dǐ )欺(qī )为(wéi )先(xiān ),文(wén )惨(cǎn )言(yán )丑(chǒu ),有(yǒu )乖(guāi )章(zhāng )宪(xiàn )。宜(yí )责(zé )求(qiú )其(qí )意(yì ),割(gē )而(ér )勿(wù )听(tīng ),上(shàng )顺(shùn )国(guó )典(diǎn ),下(xià )防(fáng )威(wēi )福(fú ),置(zhì )方(fāng )员(yuán )于(yú )规(guī )矩(jǔ ),审(shěn )轻(qīng )重(zhòng )于(yú )衡(héng )石(shí ),诚(chéng )国(guó )家(jiā )之(zhī )典(diǎn ),万(wàn )世(shì )之(zhī )法(fǎ )也(yě )!”

汝(rǔ )南(nán )太(tài )守(shǒu )山(shān )阳(yáng )王(wáng )龚(gōng ),政(zhèng )崇(chóng )温(wēn )和(hé ),好(hǎo )才(cái )爱(ài )士(shì )。以(yǐ )袁(yuán )阆(láng )为(wéi )功(gōng )曹(cáo ),引(yǐn )进(jìn )郡(jùn )人(rén )黄(huáng )宪(xiàn )、陈(chén )蕃(fān )等(děng );宪(xiàn )虽(suī )不(bú )屈(qū ),蕃(fān )遂(suí )就(jiù )吏(lì )。阆(láng )不(bú )修(xiū )异(yì )操(cāo )而(ér )致(zhì )名(míng )当(dāng )时(shí ),蕃(fān )性(xìng )气(qì )高(gāo )明(míng ),龚(gōng )皆(jiē )礼(lǐ )之(zhī ),由(yóu )是(shì )群(qún )士(shì )莫(mò )不(bú )归(guī )心(xīn )。

宪(xiàn )世(shì )贫(pín )贱(jiàn ),父(fù )为(wéi )牛(niú )医(yī )。颍(yǐng )川(chuān )荀(xún )淑(shū )至(zhì )慎(shèn )阳(yáng ),遇(yù )宪(xiàn )于(yú )逆(nì )旅(lǚ ),时(shí )年(nián )十(shí )四(sì );淑(shū )辣(là )然(rán )异(yì )之(zhī ),揖(yī )与(yǔ )语(yǔ ),移(yí )日(rì )不(bú )能(néng )去(qù ),谓(wèi )宪(xiàn )曰(yuē ):“子(zǐ ),吾(wú )之(zhī )师(shī )表(biǎo )也(yě )。”既(jì )而(ér )前(qián )至(zhì )袁(yuán )阆(láng )所(suǒ ),未(wèi )及(jí )劳(láo )问(wèn ),逆(nì )曰(yuē ):“子(zǐ )国(guó )有(yǒu )颜(yán )子(zǐ ),宁(níng )识(shí )之(zhī )乎(hū )?”阆(láng )曰(yuē ):“见(jiàn )吾(wú )叔(shū )度(dù )邪(xié )?”是(shì )时(shí )同(tóng )郡(jùn )戴(dài )良(liáng ),才(cái )高(gāo )倨(jù )傲(ào ),而(ér )见(jiàn )宪(xiàn )未(wèi )尝(cháng )不(bú )正(zhèng )容(róng ),及(jí )归(guī ),罔(wǎng )然(rán )若(ruò )有(yǒu )失(shī )也(yě )。其(qí )母(mǔ )问(wèn )曰(yuē ):“汝(rǔ )复(fù )从(cóng )牛(niú )医(yī )儿(ér )来(lái )邪(xié )?”对(duì )曰(yuē ):“良(liáng )不(bú )见(jiàn )叔(shū )度(dù ),自(zì )以(yǐ )为(wéi )无(wú )不(bú )及(jí );既(jì )睹(dǔ )其(qí )人(rén ),则(zé )瞻(zhān )之(zhī )在(zài )前(qián ),忽(hū )焉(yān )在(zài )后(hòu ),固(gù )难(nán )得(dé )而(ér )测(cè )矣(yǐ )。”陈(chén )蕃(fān )及(jí )同(tóng )郡(jùn )周(zhōu )举(jǔ )常(cháng )相(xiàng )谓(wèi )曰(yuē ):“时(shí )月(yuè )之(zhī )间(jiān )不(bú )见(jiàn )黄(huáng )生(shēng ),则(zé )鄙(bǐ )吝(lìn )之(zhī )萌(méng )复(fù )存(cún )乎(hū )心(xīn )矣(yǐ )。”太(tài )原(yuán )郭(guō )泰(tài ),少(shǎo )游(yóu )汝(rǔ )南(nán ),先(xiān )过(guò )袁(yuán )阆(láng ),不(bú )宿(xiǔ )而(ér )退(tuì );进(jìn ),往(wǎng )从(cóng )宪(xiàn ),累(lèi )日(rì )方(fāng )还(hái )。或(huò )以(yǐ )问(wèn )泰(tài ),曰(yuē ):“奉(fèng )高(gāo )之(zhī )器(qì ),譬(pì )诸(zhū )氿(guǐ )滥(làn ),虽(suī )清(qīng )而(ér )易(yì )挹(yì )。叔(shū )度(dù )汪(wāng )汪(wāng )若(ruò )千(qiān )顷(qǐng )陂(bēi ),澄(chéng )之(zhī )不(bú )清(qīng ),淆(xiáo )之(zhī )不(bú )浊(zhuó ),不(bú )可(kě )量(liàng )也(yě )。”宪(xiàn )初(chū )举(jǔ )孝(xiào )廉(lián ),又(yòu )辟(pì )公(gōng )府(fǔ )。友(yǒu )人(rén )劝(quàn )其(qí )仕(shì ),宪(xiàn )亦(yì )不(bú )拒(jù )之(zhī ),暂(zàn )到(dào )京(jīng )师(shī ),即(jí )还(hái ),竟(jìng )无(wú )所(suǒ )就(jiù ),年(nián )四(sì )十(shí )八(bā )终(zhōng )。

范(fàn )晔(yè )论(lùn )曰(yuē ):黄(huáng )宪(xiàn )言(yán )论(lùn )风(fēng )旨(zhǐ ),无(wú )所(suǒ )传(chuán )闻(wén );然(rán )士(shì )君(jūn )子(zǐ )见(jiàn )之(zhī )者(zhě ),靡(mí )不(bú )服(fú )深(shēn )远(yuǎn ),去(qù )玭(pín )吝(lìn ),将(jiāng )以(yǐ )道(dào )周(zhōu )性(xìng )全(quán ),无(wú )德(dé )而(ér )称(chēng )乎(hū )!余(yú )曾(céng )祖(zǔ )穆(mù )侯(hóu )以(yǐ )为(wéi ):“宪(xiàn ),隤(tuí )然(rán )其(qí )处(chù )顺(shùn ),渊(yuān )乎(hū )其(qí )似(sì )道(dào ),浅(qiǎn )深(shēn )莫(mò )臻(zhēn )其(qí )分(fèn ),清(qīng )浊(zhuó )未(wèi )议(yì )其(qí )方(fāng ),若(ruò )及(jí )门(mén )于(yú )孔(kǒng )氏(shì ),其(qí )殆(dài )庶(shù )乎(hū )!”

孝(xiào )安(ān )皇(huáng )帝(dì )延(yán )光(guāng )二(èr )年(nián )(癸(guǐ )亥(hài ),公(gōng )元(yuán )一(yī )二(èr )三(sān )年(nián ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),旄(máo )牛(niú )夷(yí )反(fǎn ),益(yì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )张(zhāng )乔(qiáo )击(jī )破(pò )之(zhī )。

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),戊(wù )子(zǐ ),爵(jué )乳(rǔ )母(mǔ )王(wáng )圣(shèng )为(wéi )野(yě )王(wáng )君(jūn )。

北(běi )匈(xiōng )奴(nú )连(lián )与(yǔ )车(chē )师(shī )入(rù )寇(kòu )河(hé )西(xī ),议(yì )者(zhě )欲(yù )复(fù )闭(bì )玉(yù )门(mén )、阳(yáng )关(guān )以(yǐ )绝(jué )其(qí )患(huàn )。敦(dūn )煌(huáng )太(tài )守(shǒu )张(zhāng )珰(dāng )上(shàng )书(shū )曰(yuē ):“臣(chén )在(zài )京(jīng )师(shī ),亦(yì )以(yǐ )为(wéi )西(xī )域(yù )宜(yí )弃(qì ),今(jīn )亲(qīn )践(jiàn )其(qí )土(tǔ )地(dì ),乃(nǎi )知(zhī )弃(qì )西(xī )域(yù )则(zé )河(hé )西(xī )不(bú )能(néng )自(zì )存(cún )。谨(jǐn )陈(chén )西(xī )域(yù )三(sān )策(cè ):北(běi )虏(lǔ )呼(hū )衍(yǎn )王(wáng )常(cháng )展(zhǎn )转(zhuǎn )蒲(pú )类(lèi )、秦(qín )海(hǎi )之(zhī )间(jiān ),专(zhuān )制(zhì )西(xī )域(yù ),共(gòng )为(wéi )寇(kòu )钞(chāo )。今(jīn )以(yǐ )酒(jiǔ )泉(quán )属(shǔ )国(guó )吏(lì )士(shì )二(èr )千(qiān )馀(yú )人(rén )集(jí )昆(kūn )仑(lún )塞(sāi ),先(xiān )击(jī )呼(hū )衍(yǎn )王(wáng ),绝(jué )其(qí )根(gēn )本(běn ),因(yīn )发(fā )鄯(shàn )善(shàn )兵(bīng )五(wǔ )千(qiān )人(rén )胁(xié )车(chē )师(shī )后(hòu )部(bù ),此(cǐ )上(shàng )计(jì )也(yě )。若(ruò )不(bú )能(néng )出(chū )兵(bīng ),可(kě )置(zhì )军(jūn )司(sī )马(mǎ ),将(jiāng )士(shì )五(wǔ )百(bǎi )人(rén ),四(sì )郡(jùn )供(gòng )其(qí )犁(lí )牛(niú )、谷(gǔ )食(shí ),出(chū )据(jù )柳(liǔ )中(zhōng ),此(cǐ )中(zhōng )计(jì )也(yě )。如(rú )又(yòu )不(bú )能(néng ),则(zé )宜(yí )弃(qì )交(jiāo )河(hé )城(chéng ),收(shōu )鄯(shàn )善(shàn )等(děng )悉(xī )使(shǐ )入(rù )塞(sāi ),此(cǐ )下(xià )计(jì )也(yě )。”朝(cháo )廷(tíng )下(xià )其(qí )议(yì )。陈(chén )忠(zhōng )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):“西(xī )域(yù )内(nèi )附(fù )日(rì )久(jiǔ ),区(qū )区(qū )东(dōng )望(wàng )扣(kòu )关(guān )者(zhě )数(shù )矣(yǐ ),此(cǐ )其(qí )不(bú )乐(lè )匈(xiōng )奴(nú )、慕(mù )汉(hàn )之(zhī )效(xiào )也(yě )。今(jīn )北(běi )虏(lǔ )已(yǐ )破(pò )车(chē )师(shī ),势(shì )必(bì )南(nán )攻(gōng )鄯(shàn )善(shàn ),弃(qì )而(ér )不(bú )救(jiù ),则(zé )诸(zhū )国(guó )从(cóng )矣(yǐ )。若(ruò )然(rán ),则(zé )虏(lǔ )财(cái )贿(huì )益(yì )增(zēng ),胆(dǎn )势(shì )益(yì )殖(zhí ),威(wēi )临(lín )南(nán )羌(qiāng ),与(yǔ )之(zhī )交(jiāo )通(tōng ),如(rú )此(cǐ ),河(hé )西(xī )四(sì )郡(jùn )危(wēi )矣(yǐ )。河(hé )西(xī )既(jì )危(wēi ),不(bú )可(kě )不(bú )救(jiù ),则(zé )百(bǎi )倍(bèi )之(zhī )役(yì )兴(xìng ),不(bú )訾(zī )之(zhī )费(fèi )发(fā )矣(yǐ )。议(yì )者(zhě )但(dàn )念(niàn )西(xī )域(yù )绝(jué )远(yuǎn ),恤(xù )之(zhī )烦(fán )费(fèi ),不(bú )见(jiàn )孝(xiào )武(wǔ )苦(kǔ )心(xīn )勤(qín )劳(láo )之(zhī )意(yì )也(yě )。方(fāng )今(jīn )敦(dūn )煌(huáng )孤(gū )危(wēi ),远(yuǎn )来(lái )告(gào )急(jí );复(fù )不(bú )辅(fǔ )助(zhù ),内(nèi )无(wú )以(yǐ )慰(wèi )劳(láo )吏(lì )民(mín ),外(wài )无(wú )以(yǐ )威(wēi )示(shì )百(bǎi )蛮(mán ),蹙(cù )国(guó )减(jiǎn )土(tǔ ),非(fēi )良(liáng )计(jì )也(yě )。臣(chén )以(yǐ )为(wéi )敦(dūn )煌(huáng )宜(yí )置(zhì )校(xiào )尉(wèi ),按(àn )旧(jiù )增(zēng )四(sì )郡(jùn )屯(tún )兵(bīng ),以(yǐ )西(xī )抚(fǔ )诸(zhū )国(guó )。”帝(dì )纳(nà )之(zhī ),于(yú )是(shì )复(fù )以(yǐ )班(bān )勇(yǒng )为(wéi )西(xī )域(yù )长(zhǎng )史(shǐ ),将(jiāng )兵(bīng )五(wǔ )百(bǎi )人(rén )出(chū )屯(tún )柳(liǔ )中(zhōng )。

秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),丹(dān )杨(yáng )山(shān )崩(bēng )。

九(jiǔ )月(yuè ),郡(jùn )国(guó )五(wǔ )雨(yǔ )水(shuǐ )。

冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),辛(xīn )未(wèi ),太(tài )尉(wèi )刘(liú )恺(kǎi )罢(bà );甲(jiǎ )戌(xū ),以(yǐ )司(sī )徒(tú )杨(yáng )震(zhèn )为(wéi )太(tài )尉(wèi ),光(guāng )禄(lù )勋(xūn )东(dōng )莱(lái )刘(liú )熹(xī )为(wéi )司(sī )徒(tú )。大(dà )鸿(hóng )胪(lú )耿(gěng )宝(bǎo )自(zì )候(hòu )震(zhèn ),荐(jiàn )中(zhōng )常(cháng )侍(shì )李(lǐ )闰(rùn )兄(xiōng )于(yú )震(zhèn )曰(yuē ):“李(lǐ )常(cháng )侍(shì )国(guó )家(jiā )所(suǒ )重(zhòng ),欲(yù )令(lìng )公(gōng )辟(pì )其(qí )兄(xiōng );宝(bǎo )唯(wéi )传(chuán )上(shàng )意(yì )耳(ěr )。”震(zhèn )曰(yuē ):“如(rú )朝(cháo )廷(tíng )欲(yù )令(lìng )三(sān )府(fǔ )辟(pì )召(zhào ),故(gù )宜(yí )有(yǒu )尚(shàng )书(shū )敕(chì )。”宝(bǎo )大(dà )恨(hèn )而(ér )去(qù )。执(zhí )金(jīn )吾(wú )阎(yán )显(xiǎn )亦(yì )荐(jiàn )所(suǒ )亲(qīn )于(yú )震(zhèn ),震(zhèn )又(yòu )不(bú )从(cóng )。司(sī )空(kōng )刘(liú )授(shòu )闻(wén )之(zhī ),即(jí )辟(pì )此(cǐ )二(èr )人(rén );由(yóu )是(shì )震(zhèn )益(yì )见(jiàn )怨(yuàn )。时(shí )诏(zhào )遣(qiǎn )使(shǐ )者(zhě )大(dà )为(wéi )王(wáng )圣(shèng )修(xiū )第(dì );中(zhōng )常(cháng )侍(shì )樊(fán )丰(fēng )及(jí )侍(shì )中(zhōng )周(zhōu )广(guǎng )、谢(xiè )恽(yùn )等(děng )更(gèng )相(xiàng )扇(shàn )动(dòng ),倾(qīng )摇(yáo )朝(cháo )廷(tíng )。震(zhèn )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):“臣(chén )伏(fú )念(niàn )方(fāng )今(jīn )灾(zāi )害(hài )滋(zī )甚(shèn ),百(bǎi )姓(xìng )空(kōng )虚(xū ),三(sān )边(biān )震(zhèn )扰(rǎo ),帑(tǎng )藏(cáng )匮(kuì )乏(fá ),殆(dài )非(fēi )社(shè )稷(jì )安(ān )宁(níng )之(zhī )时(shí )。诏(zhào )书(shū )为(wéi )阿(ā )母(mǔ )兴(xìng )起(qǐ )第(dì )舍(shě ),合(hé )两(liǎng )为(wéi )一(yī ),连(lián )里(lǐ )竟(jìng )街(jiē ),雕(diāo )修(xiū )缮(shàn )饰(shì ),穷(qióng )极(jí )巧(qiǎo )伎(jì ),攻(gōng )山(shān )采(cǎi )石(shí ),转(zhuǎn )相(xiàng )迫(pò )促(cù ),为(wéi )费(fèi )巨(jù )亿(yì )。周(zhōu )广(guǎng )、谢(xiè )恽(yùn )兄(xiōng )弟(dì ),与(yǔ )国(guó )无(wú )肺(fèi )府(fǔ )枝(zhī )叶(yè )之(zhī )属(shǔ ),依(yī )倚(yǐ )近(jìn )幸(xìng )奸(jiān )佞(nìng )之(zhī )人(rén ),与(yǔ )之(zhī )分(fèn )威(wēi )共(gòng )权(quán ),属(shǔ )托(tuō )州(zhōu )郡(jùn ),倾(qīng )动(dòng )大(dà )臣(chén )。宰(zǎi )司(sī )辟(pì )召(zhào ),承(chéng )望(wàng )旨(zhǐ )意(yì ),招(zhāo )来(lái )海(hǎi )内(nèi )贪(tān )污(wū )之(zhī )人(rén ),受(shòu )其(qí )货(huò )赂(lù ),至(zhì )有(yǒu )臧(zāng )锢(gù )弃(qì )世(shì )之(zhī )徒(tú ),复(fù )得(dé )显(xiǎn )用(yòng );白(bái )黑(hēi )混(hún )淆(xiáo ),清(qīng )浊(zhuó )同(tóng )源(yuán ),天(tiān )下(xià )讙(huān )哗(huá ),为(wéi )朝(cháo )结(jié )讥(jī )。臣(chén )闻(wén )师(shī )言(yán ),上(shàng )之(zhī )所(suǒ )取(qǔ ),财(cái )尽(jìn )则(zé )怨(yuàn ),力(lì )尽(jìn )则(zé )叛(pàn ),怨(yuàn )叛(pàn )之(zhī )人(rén ),不(bú )可(kě )复(fù )使(shǐ ),惟(wéi )陛(bì )下(xià )度(dù )之(zhī )!”上(shàng )不(bú )听(tīng )。

鲜(xiān )卑(bēi )其(qí )至(zhì )鞬(jiān )自(zì )将(jiāng )万(wàn )馀(yú )骑(qí )攻(gōng )南(nán )匈(xiōng )奴(nú )于(yú )曼(màn )柏(bǎi ),薁(yù )鞬(jiān )日(rì )逐(zhú )王(wáng )战(zhàn )死(sǐ ),杀(shā )千(qiān )馀(yú )人(rén )。

十(shí )二(èr )月(yuè ),戊(wù )辰(chén ),京(jīng )师(shī )及(jí )郡(jùn )国(guó )三(sān )地(dì )震(zhèn )。

陈(chén )忠(zhōng )荐(jiàn )汝(rǔ )南(nán )周(zhōu )燮(xiè )、南(nán )阳(yáng )冯(féng )良(liáng )学(xué )行(háng )深(shēn )纯(chún ),隐(yǐn )居(jū )不(bú )仕(shì ),名(míng )重(zhòng )于(yú )世(shì );帝(dì )以(yǐ )玄(xuán )纁(xūn )羔(gāo )币(bì )聘(pìn )之(zhī );燮(xiè )宗(zōng )族(zú )更(gèng )劝(quàn )之(zhī )曰(yuē ):“夫(fū )修(xiū )德(dé )立(lì )行(háng ),所(suǒ )以(yǐ )为(wéi )国(guó ),君(jūn )独(dú )何(hé )为(wéi )守(shǒu )东(dōng )冈(gāng )之(zhī )陂(bēi )乎(hū )?”燮(xiè )曰(yuē ):“夫(fū )修(xiū )道(dào )者(zhě )度(dù )其(qí )时(shí )而(ér )动(dòng ),动(dòng )而(ér )不(bú )时(shí ),焉(yān )得(dé )亨(hēng )乎(hū )!”与(yǔ )良(liáng )皆(jiē )自(zì )载(zǎi )至(zhì )近(jìn )县(xiàn ),称(chēng )病(bìng )而(ér )还(hái )。

孝(xiào )安(ān )皇(huáng )帝(dì )三(sān )年(nián )(甲(jiǎ )子(zǐ ),公(gōng )元(yuán )一(yī )二(èr )四(sì ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),班(bān )勇(yǒng )至(zhì )楼(lóu )兰(lán ),以(yǐ )鄯(shàn )善(shàn )归(guī )附(fù ),特(tè )加(jiā )三(sān )绶(shòu ),而(ér )龟(guī )兹(zī )王(wáng )白(bái )英(yīng )犹(yóu )自(zì )疑(yí )未(wèi )下(xià )。勇(yǒng )开(kāi )以(yǐ )恩(ēn )信(xìn ),白(bái )英(yīng )乃(nǎi )率(lǜ )姑(gū )墨(mò )、温(wēn )宿(xiǔ ),自(zì )缚(fù )诣(yì )勇(yǒng ),因(yīn )发(fā )其(qí )兵(bīng )步(bù )骑(qí )万(wàn )馀(yú )人(rén )到(dào )车(chē )师(shī )前(qián )王(wáng )庭(tíng ),击(jī )走(zǒu )匈(xiōng )奴(nú )伊(yī )蠡(lí )王(wáng )于(yú )伊(yī )和(hé )谷(gǔ ),收(shōu )得(dé )前(qián )部(bù )五(wǔ )千(qiān )馀(yú )人(rén ),于(yú )是(shì )前(qián )部(bù )始(shǐ )复(fù )开(kāi )通(tōng )。还(hái ),屯(tún )田(tián )柳(liǔ )中(zhōng )。

二(èr )月(yuè ),丙(bǐng )子(zǐ ),车(chē )驾(jià )东(dōng )巡(xún )。辛(xīn )卯(mǎo ),幸(xìng )泰(tài )山(shān )。三(sān )月(yuè ),戊(wù )戌(xū ),幸(xìng )鲁(lǔ ),还(hái ),幸(xìng )东(dōng )平(píng ),至(zhì )东(dōng )郡(jùn ),历(lì )魏(wèi )郡(jùn )、河(hé )内(nèi )而(ér )还(hái )。

初(chū ),樊(fán )丰(fēng )、周(zhōu )广(guǎng )、谢(xiè )恽(yùn )等(děng )见(jiàn )杨(yáng )震(zhèn )连(lián )谏(jiàn )不(bú )从(cóng ),无(wú )所(suǒ )顾(gù )忌(jì ),遂(suí )诈(zhà )作(zuò )诏(zhào )书(shū ),调(diào )发(fā )司(sī )农(nóng )钱(qián )谷(gǔ )、大(dà )匠(jiàng )见(jiàn )徒(tú )材(cái )木(mù ),各(gè )起(qǐ )家(jiā )舍(shě )、园(yuán )池(chí )、庐(lú )观(guān ),役(yì )费(fèi )无(wú )数(shù )。震(zhèn )复(fù )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):“臣(chén )备(bèi )台(tái )辅(fǔ ),不(bú )能(néng )调(diào )和(hé )阴(yīn )阳(yáng ),去(qù )年(nián )十(shí )二(èr )月(yuè )四(sì )日(rì ),京(jīng )师(shī )地(dì )动(dòng ),其(qí )日(rì )戊(wù )辰(chén );三(sān )者(zhě )皆(jiē )土(tǔ ),位(wèi )在(zài )中(zhōng )宫(gōng ),此(cǐ )中(zhōng )臣(chén )、近(jìn )官(guān )持(chí )权(quán )用(yòng )事(shì )之(zhī )象(xiàng )也(yě )。臣(chén )伏(fú )惟(wéi )陛(bì )下(xià )以(yǐ )边(biān )境(jìng )未(wèi )宁(níng ),躬(gōng )身(shēn )菲(fēi )薄(báo ),宫(gōng )殿(diàn )垣(yuán )屋(wū )倾(qīng )倚(yǐ ),枝(zhī )拄(zhǔ )而(ér )已(yǐ )。而(ér )亲(qīn )近(jìn )幸(xìng )臣(chén ),未(wèi )崇(chóng )断(duàn )金(jīn ),骄(jiāo )溢(yì )逾(yú )法(fǎ ),多(duō )请(qǐng )徒(tú )士(shì ),盛(shèng )修(xiū )第(dì )舍(shě ),卖(mài )弄(nòng )威(wēi )福(fú ),道(dào )路(lù )讙(huān )哗(huá ),地(dì )动(dòng )之(zhī )变(biàn ),殆(dài )为(wéi )此(cǐ )发(fā )。又(yòu ),冬(dōng )无(wú )宿(xiǔ )雪(xuě ),春(chūn )节(jiē )未(wèi )雨(yǔ ),百(bǎi )僚(liáo )焦(jiāo )心(xīn ),而(ér )缮(shàn )修(xiū )不(bú )止(zhǐ ),诚(chéng )致(zhì )旱(hàn )之(zhī )征(zhēng )也(yě )。惟(wéi )陛(bì )下(xià )奋(fèn )乾(qián )刚(gāng )之(zhī )德(dé ),弃(qì )骄(jiāo )奢(shē )之(zhī )臣(chén ),以(yǐ )承(chéng )皇(huáng )天(tiān )之(zhī )戒(jiè )!”震(zhèn )前(qián )后(hòu )所(suǒ )言(yán )转(zhuǎn )切(qiē ),帝(dì )既(jì )不(bú )平(píng )之(zhī ),而(ér )樊(fán )丰(fēng )等(děng )皆(jiē )侧(cè )目(mù )愤(fèn )怨(yuàn ),以(yǐ )其(qí )名(míng )儒(rú ),未(wèi )敢(gǎn )加(jiā )害(hài )。会(huì )河(hé )间(jiān )男(nán )子(zǐ )赵(zhào )腾(téng )上(shàng )书(shū )指(zhǐ )陈(chén )得(dé )失(shī ),帝(dì )发(fā )怒(nù ),遂(suí )收(shōu )考(kǎo )诏(zhào )狱(yù ),结(jié )以(yǐ )罔(wǎng )上(shàng )不(bú )道(dào )。震(zhèn )上(shàng )疏(shū )救(jiù )之(zhī )曰(yuē ):“臣(chén )闻(wén )殷(yīn )、周(zhōu )哲(zhé )王(wáng ),小(xiǎo )人(rén )怨(yuàn )詈(lì ),则(zé )还(hái )自(zì )敬(jìng )德(dé )。今(jīn )赵(zhào )腾(téng )所(suǒ )坐(zuò ),激(jī )讦(jié )谤(bàng )语(yǔ ),为(wéi )罪(zuì )与(yǔ )手(shǒu )刃(rèn )犯(fàn )法(fǎ )有(yǒu )差(chà ),乞(qǐ )为(wéi )亏(kuī )除(chú ),全(quán )腾(téng )之(zhī )命(mìng ),以(yǐ )诱(yòu )刍(chú )荛(ráo )舆(yú )论(lùn )人(rén )之(zhī )言(yán )。”帝(dì )不(bú )听(tīng ),腾(téng )竟(jìng )伏(fú )尸(shī )都(dōu )市(shì )。及(jí )帝(dì )东(dōng )巡(xún ),樊(fán )丰(fēng )等(děng )因(yīn )乘(chéng )舆(yú )在(zài )外(wài ),竞(jìng )修(xiū )第(dì )宅(zhái ),太(tài )尉(wèi )部(bù )掾(yuàn )高(gāo )舒(shū )召(zhào )大(dà )匠(jiàng )令(lìng )史(shǐ )考(kǎo )校(xiào )之(zhī ),得(dé )丰(fēng )等(děng )所(suǒ )诈(zhà )下(xià )诏(zhào )书(shū ),具(jù )奏(zòu ),须(xū )行(háng )还(hái )上(shàng )之(zhī ),丰(fēng )等(děng )惶(huáng )怖(bù )。会(huì )太(tài )史(shǐ )言(yán )星(xīng )变(biàn )逆(nì )行(háng ),遂(suí )共(gòng )谮(zèn )震(zhèn )云(yún ):“自(zì )赵(zhào )腾(téng )死(sǐ )后(hòu ),深(shēn )用(yòng )怨(yuàn )怼(duì );且(qiě )邓(dèng )氏(shì )故(gù )吏(lì ),有(yǒu )恚(huì )恨(hèn )之(zhī )心(xīn )。”壬(rén )戌(xū ),车(chē )驾(jià )还(hái )京(jīng )师(shī ),便(biàn )时(shí )太(tài )学(xué ),夜(yè ),遗(yí )使(shǐ )者(zhě )策(cè )收(shōu )震(zhèn )太(tài )尉(wèi )印(yìn )绶(shòu );震(zhèn )于(yú )是(shì )柴(chái )门(mén )绝(jué )宾(bīn )客(kè )。丰(fēng )等(děng )复(fù )恶(è )之(zhī ),令(lìng )大(dà )鸿(hóng )胪(lú )耿(gěng )宝(bǎo )奏(zòu ):“震(zhèn )大(dà )臣(chén ),不(bú )服(fú )罪(zuì ),怀(huái )恚(huì )望(wàng )。”有(yǒu )诏(zhào ),遣(qiǎn )归(guī )本(běn )郡(jùn )。震(zhèn )行(háng )至(zhì )城(chéng )西(xī )几(jǐ )阳(yáng )亭(tíng ),乃(nǎi )慷(kāng )慨(kǎi )谓(wèi )其(qí )诸(zhū )子(zǐ )、门(mén )人(rén )曰(yuē ):“死(sǐ )者(zhě ),士(shì )之(zhī )常(cháng )分(fèn )。吾(wú )蒙(méng )恩(ēn )居(jū )上(shàng )司(sī ),疾(jí )奸(jiān )臣(chén )狡(jiǎo )猾(huá )而(ér )不(bú )能(néng )诛(zhū ),恶(è )嬖(bì )女(nǚ )倾(qīng )乱(luàn )而(ér )不(bú )能(néng )禁(jìn ),何(hé )面(miàn )目(mù )复(fù )见(jiàn )日(rì )月(yuè )!身(shēn )死(sǐ )之(zhī )日(rì ),以(yǐ )杂(zá )木(mù )为(wéi )棺(guān ),布(bù )单(dān )被(bèi ),裁(cái )足(zú )盖(gài )形(xíng ),勿(wù )归(guī )冢(zhǒng )次(cì ),勿(wù )设(shè )祭(jì )祀(sì )!”因(yīn )饮(yǐn )鸩(zhèn )而(ér )卒(zú )。弘(hóng )农(nóng )太(tài )守(shǒu )移(yí )良(liáng )承(chéng )樊(fán )丰(fēng )等(děng )旨(zhǐ ),遣(qiǎn )吏(lì )于(yú )陕(shǎn )县(xiàn )留(liú )停(tíng )震(zhèn )丧(sàng ),露(lù )棺(guān )道(dào )侧(cè ),谪(zhé )震(zhèn )诸(zhū )子(zǐ )代(dài )邮(yóu )行(háng )书(shū );道(dào )路(lù )皆(jiē )为(wéi )陨(yǔn )涕(tì )。

太(tài )仆(pú )征(zhēng )羌(qiāng )侯(hóu )来(lái )历(lì )曰(yuē ):“耿(gěng )宝(bǎo )托(tuō )元(yuán )舅(jiù )之(zhī )亲(qīn ),荣(róng )宠(chǒng )过(guò )厚(hòu ),不(bú )念(niàn )报(bào )国(guó )恩(ēn ),而(ér )倾(qīng )侧(cè )奸(jiān )臣(chén ),伤(shāng )害(hài )忠(zhōng )良(liáng ),其(qí )天(tiān )祸(huò )亦(yì )将(jiāng )至(zhì )矣(yǐ )。”历(lì ),歙(xī )之(zhī )曾(céng )孙(sūn )也(yě )。

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),乙(yǐ )丑(chǒu ),车(chē )驾(jià )入(rù )宫(gōng )。

戊(wù )辰(chén ),以(yǐ )光(guāng )禄(lù )勋(xūn )冯(féng )石(shí )为(wéi )太(tài )尉(wèi )。

南(nán )单(dān )于(yú )檀(tán )死(sǐ ),弟(dì )拔(bá )立(lì ),为(wéi )乌(wū )稽(jī )侯(hóu )尸(shī )逐(zhú )鞮(dī )单(dān )于(yú )。时(shí )鲜(xiān )卑(bēi )数(shù )寇(kòu )边(biān ),度(dù )辽(liáo )将(jiāng )军(jūn )耿(gěng )夔(kuí )与(yǔ )温(wēn )禺(yú )犊(dú )王(wáng )呼(hū )尤(yóu )徽(huī )将(jiāng )新(xīn )降(jiàng )者(zhě )连(lián )年(nián )出(chū )塞(sāi )击(jī )之(zhī ),还(hái )使(shǐ )屯(tún )列(liè )冲(chōng )要(yào )。耿(gěng )夔(kuí )征(zhēng )发(fā )烦(fán )剧(jù ),新(xīn )降(jiàng )者(zhě )皆(jiē )怨(yuàn )恨(hèn ),大(dà )人(rén )阿(ā )族(zú )等(děng )遂(suí )反(fǎn ),胁(xié )呼(hū )尤(yóu )徽(huī )欲(yù )与(yǔ )俱(jù )去(qù )。呼(hū )尤(yóu )徽(huī )曰(yuē ):“我(wǒ )老(lǎo )矣(yǐ ),受(shòu )汉(hàn )家(jiā )恩(ēn ),宁(níng )死(sǐ ),不(bú )能(néng )相(xiàng )随(suí )!”众(zhòng )所(suǒ )杀(shā )之(zhī ),有(yǒu )救(jiù )者(zhě ),得(dé )免(miǎn )。阿(ā )族(zú )等(děng )遂(suí )将(jiāng )其(qí )众(zhòng )亡(wáng )去(qù )。中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )马(mǎ )翼(yì )与(yǔ )胡(hú )骑(qí )追(zhuī )击(jī ),破(pò )之(zhī ),斩(zhǎn )获(huò )殆(dài )尽(jìn )。

日(rì )南(nán )徼(jiǎo )外(wài )蛮(mán )夷(yí )内(nèi )属(shǔ )。

六(liù )月(yuè ),鲜(xiān )卑(bēi )寇(kòu )玄(xuán )菟(tú )。

庚(gēng )午(wǔ ),阆(láng )中(zhōng )山(shān )崩(bēng )。

秋(qiū ),八(bā )月(yuè ),辛(xīn )巳(sì ),以(yǐ )大(dà )鸿(hóng )胪(lú )耿(gěng )宝(bǎo )为(wéi )大(dà )将(jiāng )军(jūn )。

王(wáng )圣(shèng )、江(jiāng )京(jīng )、樊(fán )丰(fēng )等(děng )谮(zèn )太(tài )子(zǐ )乳(rǔ )母(mǔ )王(wáng )男(nán )、厨(chú )监(jiān )邴(bǐng )吉(jí )等(děng ),杀(shā )之(zhī ),家(jiā )属(shǔ )徙(xǐ )比(bǐ )景(jǐng );太(tài )子(zǐ )思(sī )男(nán )、吉(jí ),数(shù )为(wéi )叹(tàn )息(xī )。京(jīng )、丰(fēng )惧(jù )有(yǒu )后(hòu )害(hài ),乃(nǎi )与(yǔ )阎(yán )后(hòu )妄(wàng )造(zào )虚(xū )无(wú ),构(gòu )谗(chán )太(tài )子(zǐ )及(jí )东(dōng )宫(gōng )官(guān )属(shǔ )。帝(dì )怒(nù ),召(zhào )公(gōng )卿(qīng )以(yǐ )下(xià ),议(yì )废(fèi )太(tài )子(zǐ )。耿(gěng )宝(bǎo )等(děng )承(chéng )旨(zhǐ ),皆(jiē )以(yǐ )为(wéi )当(dāng )废(fèi )。太(tài )仆(pú )来(lái )历(lì )与(yǔ )太(tài )常(cháng )桓(huán )焉(yān )、廷(tíng )尉(wèi )犍(jiān )为(wéi )张(zhāng )皓(hào )议(yì )曰(yuē ):“经(jīng )说(shuō ),年(nián )未(wèi )满(mǎn )十(shí )五(wǔ ),过(guò )恶(è )不(bú )在(zài )其(qí )身(shēn );且(qiě )男(nán )、吉(jí )之(zhī )谋(móu ),皇(huáng )太(tài )子(zǐ )容(róng )有(yǒu )不(bú )知(zhī );宜(yí )选(xuǎn )忠(zhōng )良(liáng )保(bǎo )傅(fù ),辅(fǔ )以(yǐ )礼(lǐ )义(yì )。废(fèi )置(zhì )事(shì )重(zhòng ),此(cǐ )诚(chéng )圣(shèng )恩(ēn )所(suǒ )宜(yí )宿(xiǔ )留(liú )!”帝(dì )不(bú )从(cóng )。焉(yān ),郁(yù )之(zhī )子(zǐ )也(yě )。张(zhāng )皓(hào )退(tuì ),复(fù )上(shàng )书(shū )曰(yuē ):“昔(xī )贼(zéi )臣(chén )江(jiāng )充(chōng )造(zào )构(gòu )谗(chán )逆(nì ),倾(qīng )覆(fù )戾(lì )园(yuán ),孝(xiào )武(wǔ )久(jiǔ )乃(nǎi )觉(jiào )寤(wù ),虽(suī )追(zhuī )前(qián )失(shī ),悔(huǐ )之(zhī )何(hé )及(jí )。今(jīn )皇(huáng )太(tài )子(zǐ )方(fāng )十(shí )岁(suì ),未(wèi )习(xí )保(bǎo )傅(fù )之(zhī )教(jiāo ),可(kě )遽(jù )责(zé )乎(hū )!”书(shū )奏(zòu ),不(bú )省(shěng )。九(jiǔ )月(yuè ),丁(dīng )酉(yǒu ),废(fèi )皇(huáng )太(tài )子(zǐ )保(bǎo )为(wéi )济(jì )阴(yīn )王(wáng ),居(jū )于(yú )德(dé )阳(yáng )殿(diàn )西(xī )钟(zhōng )下(xià )。来(lái )历(lì )乃(nǎi )要(yào )结(jié )光(guāng )禄(lù )勋(xūn )祋(duì )讽(fěng )、宗(zōng )正(zhèng )刘(liú )玮(wěi )、将(jiāng )作(zuò )大(dà )匠(jiàng )薛(xuē )皓(hào )、侍(shì )中(zhōng )闾(lǘ )丘(qiū )弘(hóng )、陈(chén )光(guāng )、赵(zhào )代(dài )、施(shī )延(yán )、太(tài )中(zhōng )大(dà )夫(fū )九(jiǔ )江(jiāng )硃(zhū )伥(chāng )等(děng )十(shí )馀(yú )人(rén ),俱(jù )诣(yì )鸿(hóng )都(dōu )门(mén )证(zhèng )太(tài )子(zǐ )无(wú )过(guò )。帝(dì )与(yǔ )左(zuǒ )右(yòu )患(huàn )之(zhī ),乃(nǎi )使(shǐ )中(zhōng )常(cháng )侍(shì )奉(fèng )诏(zhào )胁(xié )群(qún )臣(chén )曰(yuē ):“父(fù )子(zǐ )一(yī )体(tǐ ),天(tiān )性(xìng )自(zì )然(rán );以(yǐ )义(yì )割(gē )恩(ēn ),为(wéi )天(tiān )下(xià )也(yě )。历(lì )、讽(fěng )等(děng )不(bú )识(shí )大(dà )典(diǎn ),而(ér )与(yǔ )群(qún )小(xiǎo )共(gòng )为(wéi )欢(huān )哗(huá ),外(wài )见(jiàn )忠(zhōng )直(zhí )而(ér )内(nèi )希(xī )后(hòu )福(fú ),饰(shì )邪(xié )违(wéi )义(yì ),岂(qǐ )事(shì )君(jūn )之(zhī )礼(lǐ )!朝(cháo )廷(tíng )广(guǎng )开(kāi )言(yán )事(shì )之(zhī )路(lù ),故(gù )且(qiě )一(yī )切(qiē )假(jiǎ )贷(dài );若(ruò )怀(huái )迷(mí )不(bú )反(fǎn ),当(dāng )显(xiǎn )明(míng )刑(xíng )书(shū )。”谏(jiàn )者(zhě )莫(mò )不(bú )失(shī )色(sè )。薛(xuē )皓(hào )先(xiān )顿(dùn )首(shǒu )曰(yuē ):“固(gù )宜(yí )如(rú )明(míng )诏(zhào )。”历(lì )怫(fú )然(rán ),廷(tíng )诘(jié )皓(hào )曰(yuē ):“属(shǔ )通(tōng )谏(jiàn )何(hé )言(yán ),而(ér )今(jīn )复(fù )背(bèi )之(zhī )?大(dà )臣(chén )乘(chéng )朝(cháo )车(chē ),处(chù )国(guó )事(shì ),固(gù )得(dé )辗(niǎn )转(zhuǎn )若(ruò )此(cǐ )乎(hū )!”乃(nǎi )各(gè )稍(shāo )自(zì )引(yǐn )起(qǐ )。历(lì )独(dú )守(shǒu )阙(què ),连(lián )日(rì )不(bú )肯(kěn )去(qù )。帝(dì )不(bú )怒(nù ),尚(shàng )书(shū )令(lìng )陈(chén )忠(zhōng )与(yǔ )诸(zhū )尚(shàng )书(shū )遂(suí )共(gòng )劾(hé )奏(zòu )历(lì )等(děng ),帝(dì )乃(nǎi )免(miǎn )历(lì )兄(xiōng )弟(dì )官(guān ),削(xuē )国(guó )租(zū ),黜(chù )历(lì )母(mǔ )武(wǔ )安(ān )公(gōng )主(zhǔ )不(bú )得(dé )会(huì )见(jiàn )。

陇(lǒng )西(xī )郡(jùn )始(shǐ )还(hái )狄(dí )道(dào )。

烧(shāo )当(dāng )羌(qiāng )豪(háo )麻(má )奴(nú )死(sǐ ),弟(dì )犀(xī )苦(kǔ )立(lì )。

庚(gēng )申(shēn )晦(huì ),日(rì )有(yǒu )食(shí )之(zhī )。

冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),上(shàng )行(háng )幸(xìng )长(zhǎng )安(ān );十(shí )一(yī )月(yuè ),乙(yǐ )丑(chǒu ),还(hái )雒(luò )阳(yáng )。

是(shì )岁(suì ),京(jīng )师(shī )及(jí )诸(zhū )郡(jùn )国(guó )二(èr )十(shí )三(sān )地(dì )震(zhèn ),三(sān )十(shí )六(liù )大(dà )水(shuǐ )、雨(yǔ )雹(báo )。

阅读:24962

打赏捐助〔Donate〕>>>

《汉纪四十二》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库