张曹郑列传【登录】

《后汉书》 > 列传 > 《张曹郑列传》 > 拼音版

张(zhāng )纯(chún )、子(zǐ )奋(fèn )、曹(cáo )褒(bāo )、郑(zhèng )玄(xuán )。

张(zhāng )纯(chún )字(zì )伯(bó )仁(rén ),京(jīng )兆(zhào )杜(dù )陵(líng )人(rén )也(yě )。高(gāo )祖(zǔ )父(fù )安(ān )世(shì ),宣(xuān )帝(dì )时(shí )为(wéi )大(dà )司(sī )马(mǎ )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn ),封(fēng )富(fù )平(píng )侯(hóu )。父(fù )放(fàng ),为(wéi )成(chéng )帝(dì )侍(shì )中(zhōng )。纯(chún )少(shǎo )袭(xí )爵(jué )士(shì ),哀(āi )、平(píng )间(jiān )为(wéi )侍(shì )中(zhōng ),王(wáng )莽(mǎng )时(shí )至(zhì )列(liè )卿(qīng )。遭(zāo )值(zhí )篡(cuàn )伪(wěi ),多(duō )亡(wáng )爵(jué )士(shì ),纯(chún )以(yǐ )敦(dūn )谨(jǐn )守(shǒu )约(yuē ),保(bǎo )全(quán )前(qián )封(fēng )。

建(jiàn )武(wǔ )初(chū ),先(xiān )来(lái )诣(yì )阙(què ),故(gù )得(dé )复(fù )国(guó )。五(wǔ )年(nián ),拜(bài )太(tài )中(zhōng )大(dà )夫(fū ),使(shǐ )将(jiāng )颍(yǐng )川(chuān )突(tū )骑(qí )安(ān )集(jí )荆(jīng )、徐(xú )、杨(yáng )部(bù ),督(dū )委(wěi )输(shū ),监(jiān )诸(zhū )将(jiāng )营(yíng )。反(fǎn )又(yòu )将(jiāng )兵(bīng )屯(tún )田(tián )南(nán )阳(yáng ),迁(qiān )五(wǔ )官(guān )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )。有(yǒu )司(sī )奏(zòu ),列(liè )侯(hóu )非(fēi )宗(zōng )室(shì )不(bú )宜(yí )复(fù )国(guó )。光(guāng )武(wǔ )曰(yuē ):“张(zhāng )纯(chún )宿(xiǔ )卫(wèi )十(shí )有(yǒu )余(yú )年(nián ),其(qí )勿(wù )废(fèi ),更(gèng )封(fēng )武(wǔ )始(shǐ )侯(hóu ),食(shí )富(fù )平(píng )之(zhī )半(bàn )。”

纯(chún )在(zài )朝(cháo )历(lì )世(shì ),明(míng )习(xí )故(gù )事(shì )。建(jiàn )武(wǔ )初(chū ),旧(jiù )章(zhāng )多(duō )阙(què ),每(měi )有(yǒu )疑(yí )议(yì ),辄(zhé )以(yǐ )访(fǎng )纯(chún ),自(zì )郊(jiāo )庙(miào )婚(hūn )冠(guàn )丧(sàng )纪(jì )礼(lǐ )仪(yí )义(yì ),多(duō )所(suǒ )正(zhèng )定(dìng )。帝(dì )甚(shèn )重(zhòng )之(zhī ),以(yǐ )纯(chún )兼(jiān )虎(hǔ )贲(bēn )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng ),数(shù )被(bèi )引(yǐn )见(jiàn ),一(yī )日(rì )或(huò )至(zhì )数(shù )四(sì )。纯(chún )以(yǐ )宗(zōng )庙(miào )未(wèi )定(dìng ),昭(zhāo )穆(mù )失(shī )序(xù ),十(shí )九(jiǔ )年(nián ),乃(nǎi )与(yǔ )太(tài )仆(pú )朱(zhū )浮(fú )共(gòng )奏(zòu )言(yán ):“陛(bì )下(xià )兴(xìng )于(yú )匹(pǐ )庶(shù ),荡(dàng )涤(dí )天(tiān )下(xià ),诛(zhū )锄(chú )暴(bào )乱(luàn ),兴(xìng )继(jì )祖(zǔ )宗(zōng )。窃(qiè )以(yǐ )经(jīng )义(yì )所(suǒ )纪(jì ),人(rén )事(shì )众(zhòng )心(xīn ),虽(suī )实(shí )同(tóng )创(chuàng )革(gé ),而(ér )名(míng )为(wéi )中(zhōng )兴(xìng ),宜(yí )奉(fèng )先(xiān )帝(dì ),恭(gōng )承(chéng )祭(jì )祀(sì )者(zhě )也(yě )。元(yuán )帝(dì )以(yǐ )来(lái ),宗(zōng )庙(miào )奉(fèng )祠(cí )高(gāo )皇(huáng )帝(dì )为(wéi )受(shòu )命(mìng )祖(zǔ ),孝(xiào )文(wén )皇(huáng )帝(dì )为(wéi )太(tài )宗(zōng ),孝(xiào )武(wǔ )皇(huáng )帝(dì )为(wéi )世(shì )宗(zōng ),皆(jiē )如(rú )旧(jiù )制(zhì )。又(yòu )立(lì )亲(qīn )庙(miào )四(sì )世(shì ),推(tuī )南(nán )顿(dùn )君(jūn )以(yǐ )上(shàng )尽(jìn )于(yú )舂(chōng )陵(líng )节(jiē )侯(hóu )。礼(lǐ ),为(wéi )人(rén )后(hòu )者(zhě )则(zé )为(wéi )之(zhī )子(zǐ ),既(jì )事(shì )大(dà )宗(zōng ),则(zé )降(jiàng )其(qí )私(sī )亲(qīn )。今(jīn )禘(dì )祫(xiá )高(gāo )庙(miào ),陈(chén )序(xù )昭(zhāo )穆(mù ),而(ér )舂(chōng )陵(líng )四(sì )世(shì ),君(jūn )臣(chén )并(bìng )列(liè ),以(yǐ )卑(bēi )厕(cè )尊(zūn ),不(bú )合(hé )礼(lǐ )意(yì ),设(shè )不(bú )遭(zāo )王(wáng )莽(mǎng ),而(ér )国(guó )嗣(sì )无(wú )寄(jì ),推(tuī )求(qiú )宗(zōng )室(shì ),以(yǐ )陛(bì )下(xià )继(jì )统(tǒng )者(zhě ),安(ān )得(dé )复(fù )顾(gù )私(sī )亲(qīn ),违(wéi )礼(lǐ )制(zhì )乎(hū )?昔(xī )高(gāo )帝(dì )以(yǐ )自(zì )受(shòu )命(mìng ),不(bú )由(yóu )太(tài )上(shàng ),宣(xuān )帝(dì )以(yǐ )孙(sūn )后(hòu )祖(zǔ ),不(bú )敢(gǎn )私(sī )亲(qīn ),故(gù )为(wéi )父(fù )立(lì )庙(miào ),独(dú )群(qún )臣(chén )侍(shì )祠(cí )。臣(chén )愚(yú )谓(wèi )宜(yí )除(chú )今(jīn )亲(qīn )庙(miào ),以(yǐ )则(zé )二(èr )帝(dì )旧(jiù )典(diǎn ),愿(yuàn )下(xià )有(yǒu )司(sī )博(bó )采(cǎi )其(qí )议(yì )。”诏(zhào )下(xià )公(gōng )卿(qīng ),大(dà )司(sī )徒(tú )戴(dài )涉(shè )、大(dà )司(sī )空(kōng )窦(dòu )融(róng )议(yì ):“宜(yí )以(yǐ )宣(xuān )、元(yuán )、成(chéng )、哀(āi )、平(píng )五(wǔ )帝(dì )四(sì )世(shì )代(dài )今(jīn )亲(qīn )庙(miào ),宣(xuān )、元(yuán )皇(huáng )帝(dì )尊(zūn )为(wéi )祖(zǔ )、父(fù ),可(kě )亲(qīn )奉(fèng )祠(cí ),成(chéng )帝(dì )以(yǐ )下(xià ),有(yǒu )司(sī )行(háng )事(shì ),别(bié )为(wéi )南(nán )顿(dùn )君(jūn )立(lì )皇(huáng )考(kǎo )庙(miào )。其(qí )祭(jì )上(shàng )至(zhì )舂(chōng )陵(líng )节(jiē )侯(hóu ),群(qún )臣(chén )奉(fèng )祠(cí ),以(yǐ )明(míng )尊(zūn )尊(zūn )之(zhī )敬(jìng ),亲(qīn )亲(qīn )之(zhī )恩(ēn )。”帝(dì )从(cóng )之(zhī )。是(shì )时(shí )宗(zōng )庙(miào )未(wèi )备(bèi ),自(zì )元(yuán )帝(dì )以(yǐ )上(shàng ),祭(jì )于(yú )洛(luò )阳(yáng )高(gāo )庙(miào ),成(chéng )帝(dì )以(yǐ )下(xià ),祠(cí )于(yú )长(zhǎng )安(ān )高(gāo )庙(miào ),其(qí )南(nán )顿(dùn )四(sì )世(shì ),随(suí )所(suǒ )在(zài )而(ér )祭(jì )焉(yān )。

明(míng )年(nián ),纯(chún )代(dài )朱(zhū )浮(fú )为(wéi )太(tài )仆(pú )。二(èr )十(shí )三(sān )年(nián ),代(dài )杜(dù )林(lín )为(wéi )大(dà )司(sī )空(kōng )。在(zài )位(wèi )慕(mù )曹(cáo )参(cān )之(zhī )迹(jì ),务(wù )于(yú )无(wú )为(wéi ),选(xuǎn )辟(pì )椽(chuán )史(shǐ ),皆(jiē )知(zhī )名(míng )大(dà )儒(rú )。明(míng )年(nián ),上(shàng )穿(chuān )阳(yáng )渠(qú ),引(yǐn )洛(luò )水(shuǐ )为(wéi )漕(cáo ),百(bǎi )姓(xìng )得(dé )其(qí )利(lì )。

二(èr )十(shí )六(liù )年(nián ),诏(zhào )纯(chún )曰(yuē ):“禘(dì )、祫(xiá )之(zhī )祭(jì ),不(bú )行(háng )已(yǐ )久(jiǔ )矣(yǐ )。‘三(sān )年(nián )不(bú )为(wéi )礼(lǐ ),礼(lǐ )必(bì )坏(huài );三(sān )年(nián )不(bú )为(wéi )乐(lè ),乐(lè )必(bì )崩(bēng )’。宜(yí )据(jù )经(jīng )典(diǎn ),详(xiáng )为(wéi )其(qí )制(zhì )。”纯(chún )奏(zòu )曰(yuē ):“《礼(lǐ )》,三(sān )年(nián )一(yī )祫(xiá ),五(wǔ )年(nián )一(yī )禘(dì )。《春(chūn )秋(qiū )传(chuán )》曰(yuē ):‘大(dà )祫(xiá )者(zhě )何(hé )?合(hé )祭(jì )也(yě )。’毁(huǐ )庙(miào )及(jí )未(wèi )毁(huǐ )庙(miào )之(zhī )主(zhǔ )皆(jiē )登(dēng ),合(hé )食(shí )乎(hū )太(tài )祖(zǔ ),五(wǔ )年(nián )而(ér )再(zài )殷(yīn )。汉(hàn )旧(jiù )制(zhì )三(sān )年(nián )一(yī )祫(xiá ),毁(huǐ )庙(miào )主(zhǔ )合(hé )良(liáng )高(gāo )庙(miào ),存(cún )庙(miào )主(zhǔ )未(wèi )尝(cháng )合(hé )祭(jì )。元(yuán )始(shǐ )五(wǔ )年(nián ),诸(zhū )王(wáng )公(gōng )列(liè )侯(hóu )庙(miào )会(huì ),始(shǐ )为(wéi )禘(dì )祭(jì )。又(yòu )前(qián )十(shí )八(bā )年(nián )亲(qīn )幸(xìng )长(zhǎng )安(ān ),亦(yì )行(háng )此(cǐ )礼(lǐ )。礼(lǐ )说(shuō )三(sān )年(nián )一(yī )闰(rùn ),天(tiān )气(qì )小(xiǎo )备(bèi );五(wǔ )年(nián )再(zài )闰(rùn ),天(tiān )气(qì )大(dà )备(bèi )。故(gù )三(sān )年(nián )一(yī )祫(xiá ),五(wǔ )年(nián )一(yī )禘(dì )。禘(dì )之(zhī )为(wéi )言(yán )谛(dì ),谛(dì )定(dìng )昭(zhāo )穆(mù )尊(zūn )卑(bēi )之(zhī )义(yì )也(yě )。禘(dì )祭(jì )以(yǐ )夏(xià )四(sì )月(yuè ),夏(xià )者(zhě )阳(yáng )气(qì )在(zài )上(shàng ),阴(yīn )气(qì )在(zài )下(xià ),故(gù )正(zhèng )尊(zūn )卑(bēi )之(zhī )义(yì )也(yě )。祫(xiá )祭(jì )以(yǐ )冬(dōng )十(shí )月(yuè ),冬(dōng )者(zhě )五(wǔ )谷(gǔ )成(chéng )孰(shú ),物(wù )备(bèi )礼(lǐ )成(chéng ),故(gù )合(hé )聚(jù )饮(yǐn )食(shí )也(yě )。斯(sī )典(diǎn )之(zhī )废(fèi ),于(yú )兹(zī )八(bā )年(nián ),谓(wèi )可(kě )如(rú )礼(lǐ )施(shī )行(háng ),以(yǐ )时(shí )定(dìng )议(yì )。”定(dìng )从(cóng )之(zhī ),自(zì )是(shì )禘(dì )、祫(xiá )遂(suí )定(dìng )。

时(shí ),南(nán )单(dān )于(yú )及(jí )乌(wū )桓(huán )来(lái )降(jiàng ),边(biān )境(jìng )无(wú )事(shì ),百(bǎi )姓(xìng )新(xīn )去(qù )兵(bīng )革(gé ),岁(suì )仍(réng )有(yǒu )年(nián ),家(jiā )给(gěi )人(rén )足(zú )。纯(chún )以(yǐ )圣(shèng )王(wáng )之(zhī )建(jiàn )辟(pì )雍(yōng ),所(suǒ )以(yǐ )崇(chóng )尊(zūn )礼(lǐ )义(yì ),既(jì )富(fù )而(ér )教(jiāo )者(zhě )也(yě )。乃(nǎi )案(àn )七(qī )经(jīng )谶(chèn )、明(míng )堂(táng )图(tú )、河(hé )间(jiān )《古(gǔ )辟(pì )雍(yōng )记(jì )》、孝(xiào )武(wǔ )太(tài )山(shān )明(míng )堂(táng )制(zhì )度(dù ),及(jí )平(píng )帝(dì )时(shí )议(yì ),欲(yù )具(jù )奏(zòu )之(zhī )。未(wèi )及(jí )上(shàng ),会(huì )博(bó )士(shì )桓(huán )荣(róng )上(shàng )言(yán )宜(yí )立(lì )辟(pì )雍(yōng )、明(míng )堂(táng ),章(zhāng )下(xià )三(sān )公(gōng )、太(tài )常(cháng ),而(ér )纯(chún )议(yì )同(tóng )荣(róng ),帝(dì )乃(nǎi )许(xǔ )之(zhī )。

三(sān )十(shí )年(nián ),纯(chún )奏(zòu )上(shàng )宜(yí )封(fēng )禅(chán ),曰(yuē ):“自(zì )古(gǔ )受(shòu )命(mìng )而(ér )帝(dì ),治(zhì )世(shì )之(zhī )隆(lóng ),必(bì )有(yǒu )封(fēng )禅(chán ),以(yǐ )告(gào )成(chéng )功(gōng )焉(yān )。《乐(lè )动(dòng )声(shēng )仪(yí )》曰(yuē ):‘以(yǐ )《雅(yǎ )》治(zhì )人(rén ),《风(fēng )》成(chéng )于(yú )《颂(sòng )》。’有(yǒu )周(zhōu )之(zhī )盛(shèng ),成(chéng )、康(kāng )之(zhī )间(jiān ),郊(jiāo )配(pèi )封(fēng )禅(chán ),皆(jiē )可(kě )见(jiàn )也(yě )。书(shū )曰(yuē ):‘岁(suì )二(èr )月(yuè ),东(dōng )巡(xún )狩(shòu ),至(zhì )于(yú )岱(dài )宗(zōng ),祡(chái )’,则(zé )封(fēng )禅(chán )之(zhī )义(yì )也(yě )。臣(chén )伏(fú )见(jiàn )陛(bì )下(xià )受(shòu )中(zhōng )兴(xìng )之(zhī )命(mìng ),平(píng )海(hǎi )内(nèi )之(zhī )乱(luàn ),修(xiū )复(fù )祖(zǔ )宗(zōng ),抚(fǔ )存(cún )万(wàn )姓(xìng ),天(tiān )下(xià )旷(kuàng )然(rán ),咸(xián )蒙(méng )更(gèng )生(shēng ),恩(ēn )德(dé )云(yún )行(háng ),惠(huì )泽(zé )雨(yǔ )施(shī ),黎(lí )元(yuán )安(ān )宁(níng ),夷(yí )狄(dí )慕(mù )义(yì )。《诗(shī )》云(yún ):“受(shòu )天(tiān )之(zhī )祜(hù ),四(sì )方(fāng )来(lái )贺(hè )。’今(jīn )摄(shè )提(tí )之(zhī )岁(suì ),仓(cāng )龙(lóng )甲(jiǎ )寅(yín ),德(dé )在(zài )东(dōng )宫(gōng )。宜(yí )及(jí )嘉(jiā )时(shí ),遵(zūn )唐(táng )帝(dì )之(zhī )典(diǎn ),继(jì )孝(xiào )武(wǔ )之(zhī )业(yè ),以(yǐ )二(èr )月(yuè )东(dōng )巡(xún )狩(shòu ),封(fēng )于(yú )岱(dài )宗(zōng ),明(míng )中(zhōng )兴(xìng ),勒(lè )功(gōng )勋(xūn ),复(fù )祖(zǔ )统(tǒng ),报(bào )天(tiān )神(shén ),禅(chán )梁(liáng )父(fù ),祀(sì )地(dì )祇(qí ),传(chuán )祚(zuò )子(zǐ )孙(sūn ),万(wàn )世(shì )之(zhī )基(jī )也(yě )。”中(zhōng )元(yuán )元(yuán )年(nián ),帝(dì )乃(nǎi )东(dōng )巡(xún )岱(dài )宗(zōng ),以(yǐ )纯(chún )视(shì )御(yù )史(shǐ )大(dà )夫(fū )从(cóng ),并(bìng )上(shàng )元(yuán )封(fēng )旧(jiù )仪(yí )及(jí )刻(kè )石(shí )文(wén )。三(sān )月(yuè ),薨(hōng ),谥(shì )曰(yuē )节(jiē )候(hòu )。

奋(fèn )字(zì )稚(zhì )通(tōng )。父(fù )纯(chún ),临(lín )终(zhōng )敕(chì )家(jiā )丞(chéng )曰(yuē ):“司(sī )空(kōng )无(wú )功(gōng )于(yú )时(shí ),猥(wěi )蒙(méng )爵(jué )士(shì ),身(shēn )死(sǐ )之(zhī )后(hòu ),勿(wù )议(yì )传(chuán )国(guó )。”奋(fèn )兄(xiōng )根(gēn ),少(shǎo )被(bèi )病(bìng ),光(guāng )武(wǔ )诏(zhào )奋(fèn )嗣(sì )爵(jué ),奋(fèn )称(chēng )纯(chún )遗(yí )敕(chì ),固(gù )不(bú )肯(kěn )受(shòu )。帝(dì )以(yǐ )奋(fèn )违(wéi )诏(zhào ),敕(chì )收(shōu )下(xià )狱(yù ),奋(fèn )惶(huáng )怖(bù ),乃(nǎi )袭(xí )封(fēng )。永(yǒng )平(píng )四(sì )年(nián ),随(suí )例(lì )归(guī )国(guó )。

奋(fèn )少(shǎo )好(hǎo )学(xué ),节(jiē )俭(jiǎn )行(háng )义(yì ),常(cháng )分(fèn )损(sǔn )租(zū )奉(fèng ),赡(shàn )恤(xù )宗(zōng )亲(qīn ),虽(suī )至(zhì )倾(qīng )匮(kuì ),而(ér )施(shī )与(yǔ )不(bú )怠(dài )。十(shí )七(qī )年(nián ),儋(dān )耳(ěr )降(jiàng )附(fù ),奋(fèn )来(lái )朝(cháo )上(shàng )寿(shòu ),引(yǐn )见(jiàn )宣(xuān )平(píng )殿(diàn ),应(yīng )对(duì )合(hé )旨(zhǐ ),显(xiǎn )宗(zōng )异(yì )其(qí )才(cái ),以(yǐ )为(wéi )侍(shì )祠(cí )侯(hóu )。建(jiàn )初(chū )元(yuán )年(nián ),拜(bài )左(zuǒ )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng ),转(zhuǎn )五(wǔ )官(guān )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng ),迁(qiān )长(zhǎng )水(shuǐ )校(xiào )尉(wèi )。七(qī )年(nián ),为(wéi )将(jiāng )作(zuò )大(dà )匠(jiàng ),章(zhāng )和(hé )元(yuán )年(nián ),免(miǎn )。永(yǒng )元(yuán )元(yuán )年(nián ),复(fù )拜(bài )城(chéng )门(mén )校(xiào )尉(wèi )。四(sì )年(nián ),迁(qiān )长(zhǎng )乐(lè )卫(wèi )尉(wèi )。明(míng )年(nián ),代(dài )桓(huán )郁(yù )为(wéi )太(tài )常(cháng )。六(liù )年(nián ),代(dài )刘(liú )方(fāng )为(wéi )司(sī )空(kōng )。

时(shí )岁(suì )灾(zāi )旱(hàn ),祈(qí )雨(yǔ )不(bú )应(yīng ),乃(nǎi )上(shàng )表(biǎo )曰(yuē ):“比(bǐ )年(nián )不(bú )登(dēng ),人(rén )用(yòng )饥(jī )匮(kuì ),今(jīn )复(fù )久(jiǔ )旱(hàn ),秋(qiū )稼(jià )未(wèi )立(lì ),阳(yáng )气(qì )垂(chuí )尽(jìn ),岁(suì )月(yuè )迫(pò )促(cù )。夫(fū )国(guó )以(yǐ )民(mín )为(wéi )本(běn ),民(mín )以(yǐ )谷(gǔ )为(wéi )命(mìng ),政(zhèng )之(zhī )急(jí )务(wù ),忧(yōu )之(zhī )重(zhòng )者(zhě )也(yě )。臣(chén )蒙(méng )恩(ēn )尤(yóu )深(shēn ),受(shòu )职(zhí )过(guò )任(rèn ),夙(sù )夜(yè )忧(yōu )惧(jù ),章(zhāng )奏(zòu )不(bú )能(néng )叙(xù )心(xīn ),愿(yuàn )对(duì )中(zhōng )常(cháng )侍(shì )疏(shū )奏(zòu )。”即(jí )时(shí )引(yǐn )见(jiàn ),复(fù )口(kǒu )陈(chén )时(shí )政(zhèng )之(zhī )宜(yí )。明(míng )日(rì ),和(hé )帝(dì )召(zhào )太(tài )尉(wèi )、司(sī )徒(tú )幸(xìng )洛(luò )阳(yáng )狱(yù ),录(lù )囚(qiú )徒(tú ),收(shōu )洛(luò )阳(yáng )令(lìng )陈(chén )歆(xīn ),即(jí )大(dà )雨(yǔ )三(sān )日(rì )。

奋(fèn )在(zài )位(wèi )清(qīng )白(bái ),无(wú )他(tā )异(yì )绩(jì )。九(jiǔ )年(nián ),以(yǐ )病(bìng )罢(bà )。在(zài )家(jiā )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):“圣(shèng )人(rén )所(suǒ )美(měi ),政(zhèng )道(dào )至(zhì )要(yào ),本(běn )在(zài )礼(lǐ )乐(lè )。《五(wǔ )经(jīng )》同(tóng )归(guī ),而(ér )礼(lǐ )乐(lè )之(zhī )用(yòng )尤(yóu )急(jí )。孔(kǒng )子(zǐ )曰(yuē ):‘安(ān )上(shàng )治(zhì )民(mín ),莫(mò )善(shàn )于(yú )礼(lǐ );移(yí )风(fēng )易(yì )俗(sú ),莫(mò )善(shàn )于(yú )乐(lè )。’又(yòu )曰(yuē ):‘揖(yī )让(ràng )而(ér )化(huà )天(tiān )下(xià )者(zhě ),礼(lǐ )乐(lè )之(zhī )谓(wèi )也(yě )。’先(xiān )王(wáng )之(zhī )道(dào ),礼(lǐ )乐(lè )可(kě )谓(wèi )盛(shèng )矣(yǐ )。孔(kǒng )子(zǐ )谓(wèi )子(zǐ )夏(xià )曰(yuē ):‘礼(lǐ )以(yǐ )修(xiū )外(wài ),乐(lè )以(yǐ )制(zhì )内(nèi ),丘(qiū )已(yǐ )矣(yǐ )夫(fū )!’又(yòu )曰(yuē ):‘礼(lǐ )乐(lè )不(bú )兴(xìng ),则(zé )刑(xíng )罚(fá )不(bú )中(zhōng );刑(xíng )罚(fá )不(bú )中(zhōng ),则(zé )民(mín )无(wú )所(suǒ )厝(cuò )其(qí )手(shǒu )足(zú )。’臣(chén )以(yǐ )为(wéi )汉(hàn )当(dāng )制(zhì )作(zuò )礼(lǐ )乐(lè ),是(shì )以(yǐ )先(xiān )帝(dì )圣(shèng )德(dé ),数(shù )下(xià )诏(zhào )书(shū ),愍(mǐn )伤(shāng )崩(bēng )缺(quē ),而(ér )众(zhòng )儒(rú )不(bú )达(dá ),议(yì )多(duō )驳(bó )异(yì )。臣(chén )累(lèi )世(shì )台(tái )辅(fǔ ),而(ér )大(dà )典(diǎn )未(wèi )定(dìng ),私(sī )窃(qiè )惟(wéi )忧(yōu ),不(bú )忘(wàng )寝(qǐn )食(shí )。臣(chén )犬(quǎn )马(mǎ )齿(chǐ )尽(jìn ),诚(chéng )冀(jì )先(xiān )死(sǐ )见(jiàn )礼(lǐ )乐(lè )之(zhī )定(dìng )。”十(shí )三(sān )年(nián ),更(gèng )召(zhào )拜(bài )太(tài )常(cháng )。复(fù )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):“汉(hàn )当(dāng )改(gǎi )作(zuò )礼(lǐ )乐(lè ),图(tú )书(shū )著(zhe )明(míng )。王(wáng )者(zhě )化(huà )定(dìng )制(zhì )礼(lǐ ),功(gōng )成(chéng )作(zuò )乐(lè )。谨(jǐn )条(tiáo )礼(lǐ )乐(lè )异(yì )议(yì )三(sān )事(shì ),愿(yuàn )下(xià )有(yǒu )司(sī ),以(yǐ )时(shí )考(kǎo )定(dìng )。昔(xī )者(zhě )孝(xiào )武(wǔ )皇(huáng )帝(dì )、光(guāng )武(wǔ )皇(huáng )帝(dì )封(fēng )禅(chán )告(gào )成(chéng ),而(ér )礼(lǐ )乐(lè )不(bú )定(dìng ),事(shì )不(bú )相(xiàng )副(fù )。先(xiān )帝(dì )已(yǐ )诏(zhào )曹(cáo )褒(bāo ),今(jīn )陛(bì )下(xià )但(dàn )奉(fèng )而(ér )成(chéng )之(zhī ),犹(yóu )周(zhōu )公(gōng )斟(zhēn )酌(zhuó )文(wén )武(wǔ )之(zhī )道(dào ),非(fēi )自(zì )为(wéi )制(zhì ),诚(chéng )无(wú )所(suǒ )疑(yí )。久(jiǔ )执(zhí )谦(qiān )谦(qiān ),令(lìng )大(dà )汉(hàn )之(zhī )业(yè )不(bú )以(yǐ )时(shí )成(chéng ),非(fēi )所(suǒ )以(yǐ )章(zhāng )显(xiǎn )祖(zǔ )宗(zōng )功(gōng )德(dé ),建(jiàn )太(tài )平(píng )之(zhī )基(jī ),为(wéi )后(hòu )世(shì )法(fǎ )。”帝(dì )虽(suī )善(shàn )之(zhī ),犹(yóu )未(wèi )施(shī )行(háng )。其(qí )冬(dōng ),复(fù )以(yǐ )病(bìng )罢(bà )。明(míng )年(nián ),卒(zú )于(yú )家(jiā )。

子(zǐ )甫(fǔ )嗣(sì ),官(guān )至(zhì )津(jīn )城(chéng )门(mén )候(hòu )。甫(fǔ )卒(zú ),子(zǐ )吉(jí )嗣(sì )。永(yǒng )初(chū )三(sān )年(nián ),吉(jí )卒(zú ),无(wú )子(zǐ ),国(guó )除(chú )。自(zì )昭(zhāo )帝(dì )封(fēng )安(ān )世(shì ),至(zhì )吉(jí ),传(chuán )国(guó )八(bā )世(shì ),经(jīng )历(lì )篡(cuàn )乱(luàn ),二(èr )百(bǎi )年(nián )间(jiān )未(wèi )尝(cháng )谴(qiǎn )黜(chù ),封(fēng )者(zhě )莫(mò )与(yǔ )为(wéi )此(cǐ )。

曹(cáo )褒(bāo )字(zì )叔(shū )通(tōng ),鲁(lǔ )国(guó )薛(xuē )人(rén )也(yě )。父(fù )充(chōng ),持(chí )《庆(qìng )氏(shì )礼(lǐ )》,建(jiàn )武(wǔ )中(zhōng )为(wéi )博(bó )士(shì ),从(cóng )巡(xún )狩(shòu )岱(dài )宗(zōng ),定(dìng )封(fēng )禅(chán )礼(lǐ ),还(hái ),受(shòu )诏(zhào )议(yì )立(lì )七(qī )郊(jiāo )、三(sān )雍(yōng )、大(dà )射(shè )、养(yǎng )老(lǎo )礼(lǐ )仪(yí )。显(xiǎn )宗(zōng )即(jí )位(wèi ),充(chōng )上(shàng )言(yán ):“汉(hàn )再(zài )受(shòu )命(mìng ),仍(réng )有(yǒu )封(fēng )禅(chán )之(zhī )事(shì ),而(ér )礼(lǐ )乐(lè )崩(bēng )阙(què ),不(bú )可(kě )为(wéi )后(hòu )嗣(sì )法(fǎ )。五(wǔ )帝(dì )不(bú )相(xiàng )沿(yán )乐(lè ),三(sān )王(wáng )不(bú )相(xiàng )袭(xí )礼(lǐ ),大(dà )汉(hàn )当(dāng )自(zì )制(zhì )礼(lǐ ),以(yǐ )示(shì )百(bǎi )世(shì )。”帝(dì )问(wèn ):“制(zhì )礼(lǐ )乐(lè )云(yún )何(hé )?”充(chōng )对(duì )曰(yuē ):“《河(hé )图(tú )括(kuò )地(dì )象(xiàng )》曰(yuē ):‘有(yǒu )汉(hàn )世(shì )礼(lǐ )乐(lè )文(wén )雅(yǎ )出(chū )。’《尚(shàng )书(shū )琁(qióng )机(jī )钤(qián )》曰(yuē ):‘有(yǒu )帝(dì )汉(hàn )出(chū ),德(dé )洽(qià )作(zuò )乐(lè ),名(míng )予(yǔ )。’”帝(dì )善(shàn )之(zhī ),下(xià )诏(zhào )曰(yuē ):“今(jīn )且(qiě )改(gǎi )太(tài )乐(lè )官(guān )曰(yuē )太(tài )予(yǔ )乐(lè ),歌(gē )诗(shī )曲(qǔ )操(cāo ),以(yǐ )俟(sì )君(jūn )子(zǐ )。”拜(bài )充(chōng )侍(shì )中(zhōng )。作(zuò )章(zhāng )句(jù )辩(biàn )难(nán ),于(yú )是(shì )遂(suí )有(yǒu )庆(qìng )氏(shì )学(xué )。

褒(bāo )少(shǎo )笃(dǔ )志(zhì ),有(yǒu )大(dà )度(dù ),结(jié )发(fā )传(chuán )充(chōng )业(yè ),博(bó )雅(yǎ )疏(shū )通(tōng ),尤(yóu )好(hǎo )礼(lǐ )事(shì )。常(cháng )感(gǎn )朝(cháo )廷(tíng )制(zhì )度(dù )未(wèi )备(bèi ),慕(mù )叔(shū )孙(sūn )通(tōng )为(wéi )汉(hàn )礼(lǐ )仪(yí ),昼(zhòu )夜(yè )研(yán )精(jīng ),沉(chén )吟(yín )专(zhuān )思(sī ),寝(qǐn )则(zé )怀(huái )抱(bào )笔(bǐ )札(zhá ),行(háng )则(zé )诵(sòng )习(xí )文(wén )书(shū ),当(dāng )其(qí )念(niàn )至(zhì ),忘(wàng )所(suǒ )之(zhī )适(shì )。

初(chū )举(jǔ )孝(xiào )廉(lián ),再(zài )迁(qiān )圉(yǔ )令(lìng ),以(yǐ )礼(lǐ )理(lǐ )人(rén ),以(yǐ )德(dé )化(huà )俗(sú )。时(shí )它(tā )郡(jùn )盗(dào )徒(tú )五(wǔ )人(rén )来(lái )入(rù )圉(yǔ )界(jiè ),吏(lì )捕(bǔ )得(dé )入(rù ),陈(chén )留(liú )太(tài )守(shǒu )马(mǎ )严(yán )闻(wén )而(ér )疾(jí )恶(è ),风(fēng )县(xiàn )杀(shā )之(zhī )。褒(bāo )敕(chì )吏(lì )曰(yuē ):“夫(fū )绝(jué )人(rén )命(mìng )者(zhě ),天(tiān )亦(yì )绝(jué )之(zhī )。皋(gāo )陶(táo )不(bú )为(wéi )盗(dào )制(zhì )死(sǐ )刑(xíng ),管(guǎn )仲(zhòng )遇(yù )盗(dào )而(ér )升(shēng )诸(zhū )公(gōng )。今(jīn )承(chéng )旨(zhǐ )而(ér )杀(shā )之(zhī ),是(shì )逆(nì )天(tiān )心(xīn ),顺(shùn )府(fǔ )意(yì )也(yě ),其(qí )罚(fá )重(zhòng )矣(yǐ )。如(rú )得(dé )全(quán )此(cǐ )人(rén )命(mìng )而(ér )身(shēn )坐(zuò )之(zhī ),吾(wú )所(suǒ )愿(yuàn )也(yě )。”遂(suí )不(bú )为(wéi )杀(shā )。严(yán )奏(zòu )褒(bāo )耎(nuò )弱(ruò ),免(miǎn )官(guān )归(guī )郡(jùn ),为(wéi )功(gōng )曹(cáo )。

征(zhēng )拜(bài )博(bó )士(shì )。会(huì )肃(sù )宗(zōng )欲(yù )制(zhì )定(dìng )礼(lǐ )乐(lè ),元(yuán )和(hé )二(èr )年(nián )下(xià )诏(zhào )曰(yuē ):“《河(hé )图(tú )》称(chēng )‘赤(chì )九(jiǔ )会(huì )昌(chāng ),十(shí )世(shì )以(yǐ )光(guāng ),十(shí )一(yī )以(yǐ )兴(xìng )’。《尚(shàng )书(shū )琁(qióng )机(jī )钤(qián )》曰(yuē ):‘述(shù )尧(yáo )理(lǐ )世(shì ),平(píng )制(zhì )礼(lǐ )乐(lè ),放(fàng )唐(táng )之(zhī )文(wén )。’予(yǔ )末(mò )小(xiǎo )子(zǐ ),托(tuō )于(yú )数(shù )终(zhōng ),曷(hé )以(yǐ )缵(zuǎn )兴(xìng ),崇(chóng )弘(hóng )祖(zǔ )宗(zōng ),仁(rén )济(jì )元(yuán )元(yuán )?《帝(dì )命(mìng )验(yàn )》曰(yuē ):‘顺(shùn )尧(yáo )考(kǎo )德(dé ),题(tí )期(qī )立(lì )象(xiàng )。’且(qiě )三(sān )五(wǔ )步(bù )骤(zhòu ),优(yōu )劣(liè )殊(shū )轨(guǐ ),况(kuàng )予(yǔ )顽(wán )陋(lòu ),无(wú )以(yǐ )克(kè )堪(kān ),虽(suī )欲(yù )从(cóng )之(zhī ),末(mò )由(yóu )也(yě )已(yǐ )。每(měi )见(jiàn )图(tú )书(shū ),中(zhōng )心(xīn )恧(nǜ )焉(yān )。”褒(bāo )知(zhī )帝(dì )旨(zhǐ )欲(yù )有(yǒu )兴(xìng )作(zuò ),乃(nǎi )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):“昔(xī )者(zhě )圣(shèng )人(rén )受(shòu )命(mìng )而(ér )王(wáng ),莫(mò )不(bú )制(zhì )礼(lǐ )作(zuò )乐(lè ),以(yǐ )著(zhe )功(gōng )德(dé )。功(gōng )成(chéng )作(zuò )乐(lè ),化(huà )定(dìng )制(zhì )礼(lǐ ),所(suǒ )以(yǐ )救(jiù )世(shì )俗(sú ),致(zhì )祯(zhēn )祥(xiáng ),为(wéi )万(wàn )姓(xìng )获(huò )福(fú )于(yú )皇(huáng )天(tiān )者(zhě )也(yě )。今(jīn )皇(huáng )天(tiān )降(jiàng )祉(zhǐ ),嘉(jiā )瑞(ruì )并(bìng )臻(zhēn ),制(zhì )作(zuò )之(zhī )符(fú ),甚(shèn )于(yú )言(yán )语(yǔ )。宜(yí )定(dìng )文(wén )制(zhì ),著(zhe )成(chéng )汉(hàn )礼(lǐ ),丕(pī )显(xiǎn )祖(zǔ )宗(zōng )盛(shèng )德(dé )之(zhī )美(měi )。”章(zhāng )下(xià )太(tài )常(cháng ),太(tài )常(cháng )巢(cháo )堪(kān )以(yǐ )为(wéi )一(yī )世(shì )大(dà )典(diǎn ),非(fēi )褒(bāo )所(suǒ )定(dìng ),不(bú )可(kě )许(xǔ )。

帝(dì )知(zhī )群(qún )僚(liáo )拘(jū )挛(luán ),难(nán )与(yǔ )图(tú )始(shǐ ),朝(cháo )廷(tíng )礼(lǐ )宪(xiàn ),宜(yí )时(shí )刊(kān )立(lì ),明(míng )年(nián )复(fù )下(xià )诏(zhào )曰(yuē ):“朕(zhèn )以(yǐ )不(bú )德(dé ),膺(yīng )祖(zǔ )宗(zōng )弘(hóng )烈(liè )。乃(nǎi )者(zhě )鸾(luán )凤(fèng )仍(réng )集(jí ),麟(lín )龙(lóng )并(bìng )臻(zhēn ),甘(gān )露(lù )宵(xiāo )降(jiàng ),嘉(jiā )谷(gǔ )滋(zī )生(shēng ),赤(chì )草(cǎo )之(zhī )类(lèi ),纪(jì )于(yú )史(shǐ )官(guān )。朕(zhèn )夙(sù )夜(yè )祗(zhī )畏(wèi ),上(shàng )无(wú )以(yǐ )彰(zhāng )于(yú )先(xiān )功(gōng ),下(xià )无(wú )以(yǐ )克(kè )称(chēng )灵(líng )物(wù )。汉(hàn )遭(zāo )秦(qín )余(yú ),礼(lǐ )坏(huài )乐(lè )崩(bēng ),且(qiě )因(yīn )循(xún )故(gù )事(shì ),未(wèi )可(kě )观(guān )省(shěng ),有(yǒu )知(zhī )其(qí )说(shuō )者(zhě ),各(gè )尽(jìn )所(suǒ )能(néng )。”褒(bāo )省(shěng )诏(zhào ),乃(nǎi )叹(tàn )息(xī )谓(wèi )诸(zhū )生(shēng )曰(yuē ):“昔(xī )奚(xī )斯(sī )颂(sòng )鲁(lǔ ),考(kǎo )甫(fǔ )咏(yǒng )殷(yīn )。夫(fū )人(rén )臣(chén )依(yī )义(yì )显(xiǎn )君(jūn ),竭(jié )忠(zhōng )彰(zhāng )主(zhǔ ),行(háng )之(zhī )美(měi )也(yě )。当(dāng )仁(rén )不(bú )让(ràng ),吾(wú )何(hé )辞(cí )哉(zāi )!”遂(suí )复(fù )上(shàng )疏(shū ),具(jù )陈(chén )礼(lǐ )乐(lè )之(zhī )本(běn ),制(zhì )改(gǎi )之(zhī )意(yì )。拜(bài )褒(bāo )侍(shì )中(zhōng ),从(cóng )驾(jià )南(nán )巡(xún ),既(jì )还(hái ),以(yǐ )事(shì )下(xià )三(sān )公(gōng ),未(wèi )及(jí )奏(zòu ),诏(zhào )召(zhào )玄(xuán )武(wǔ )司(sī )马(mǎ )班(bān )固(gù ),问(wèn )改(gǎi )定(dìng )礼(lǐ )制(zhì )之(zhī )宜(yí )。固(gù )曰(yuē ):“京(jīng )师(shī )诸(zhū )儒(rú ),多(duō )能(néng )说(shuō )礼(lǐ ),宜(yí )广(guǎng )招(zhāo )集(jí ),共(gòng )议(yì )得(dé )失(shī )。”帝(dì )曰(yuē ):“谚(yàn )言(yán )‘作(zuò )舍(shě )道(dào )边(biān ),三(sān )年(nián )不(bú )成(chéng )’。会(huì )礼(lǐ )之(zhī )家(jiā ),名(míng )为(wéi )聚(jù )讼(sòng ),互(hù )生(shēng )疑(yí )异(yì ),笔(bǐ )不(bú )得(dé )下(xià )。昔(xī )尧(yáo )作(zuò )《大(dà )章(zhāng )》,一(yī )夔(kuí )足(zú )矣(yǐ )。”

章(zhāng )和(hé )元(yuán )年(nián )正(zhèng )月(yuè ),乃(nǎi )召(zhào )褒(bāo )诣(yì )嘉(jiā )德(dé )门(mén ),令(lìng )小(xiǎo )黄(huáng )门(mén )持(chí )班(bān )固(gù )所(suǒ )上(shàng )叔(shū )孙(sūn )通(tōng )《汉(hàn )仪(yí )》十(shí )二(èr )篇(piān ),敕(chì )褒(bāo )曰(yuē ):“此(cǐ )制(zhì )散(sàn )略(luè ),多(duō )不(bú )合(hé )经(jīng ),今(jīn )宜(yí )依(yī )礼(lǐ )条(tiáo )正(zhèng ),使(shǐ )可(kě )族(zú )行(háng )。于(yú )南(nán )宫(gōng )、东(dōng )观(guān )尽(jìn )心(xīn )集(jí )作(zuò )。”褒(bāo )既(jì )受(shòu )命(mìng ),及(jí )次(cì )序(xù )礼(lǐ )事(shì ),依(yī )准(zhǔn )旧(jiù )典(diǎn ),杂(zá )以(yǐ )《五(wǔ )经(jīng )》谶(chèn )记(jì )之(zhī )文(wén ),撰(zhuàn )次(cì )天(tiān )子(zǐ )至(zhì )于(yú )庶(shù )人(rén )冠(guàn )婚(hūn )吉(jí )凶(xiōng )终(zhōng )始(shǐ )制(zhì )度(dù ),以(yǐ )为(wéi )百(bǎi )五(wǔ )十(shí )篇(piān ),写(xiě )以(yǐ )二(èr )尺(chǐ )四(sì )寸(cùn )简(jiǎn )。其(qí )年(nián )十(shí )二(èr )月(yuè )奏(zòu )上(shàng )。帝(dì )以(yǐ )众(zhòng )论(lùn )难(nán )一(yī ),故(gù )但(dàn )纳(nà )之(zhī ),不(bú )复(fù )令(lìng )有(yǒu )司(sī )平(píng )奏(zòu )。会(huì )帝(dì )崩(bēng ),和(hé )帝(dì )即(jí )位(wèi ),褒(bāo )乃(nǎi )为(wéi )作(zuò )章(zhāng )句(jù ),帝(dì )遂(suí )以(yǐ )《新(xīn )礼(lǐ )》二(èr )篇(piān )冠(guàn )。擢(zhuó )褒(bāo )监(jiān )羽(yǔ )林(lín )左(zuǒ )骑(qí )。永(yǒng )元(yuán )四(sì )年(nián ),迁(qiān )射(shè )声(shēng )校(xiào )尉(wèi )。后(hòu )太(tài )尉(wèi )张(zhāng )、尚(shàng )书(shū )张(zhāng )敏(mǐn )等(děng )奏(zòu )褒(bāo )擅(shàn )制(zhì )《汉(hàn )礼(lǐ )》,破(pò )乱(luàn )圣(shèng )术(shù ),宜(yí )加(jiā )刑(xíng )诛(zhū )。帝(dì )虽(suī )寝(qǐn )其(qí )奏(zòu ),而(ér )《汉(hàn )礼(lǐ )》遂(suí )不(bú )行(háng )。

褒(bāo )在(zài )射(shè )声(shēng ),营(yíng )舍(shě )有(yǒu )停(tíng )棺(guān )不(bú )葬(zàng )者(zhě )百(bǎi )余(yú )所(suǒ ),褒(bāo )亲(qīn )自(zì )履(lǚ )行(háng ),问(wèn )其(qí )意(yì )故(gù )。吏(lì )对(duì )曰(yuē ):“此(cǐ )等(děng )多(duō )是(shì )建(jiàn )武(wǔ )以(yǐ )来(lái )绝(jué )无(wú )后(hòu )者(zhě ),不(bú )得(dé )埋(mái )掩(yǎn )。”褒(bāo )乃(nǎi )怆(chuàng )然(rán ),为(wéi )买(mǎi )空(kōng )地(dì ),悉(xī )葬(zàng )其(qí )无(wú )主(zhǔ )者(zhě ),设(shè )祭(jì )以(yǐ )祀(sì )之(zhī )。迁(qiān )城(chéng )门(mén )校(xiào )尉(wèi )、将(jiāng )作(zuò )大(dà )匠(jiàng )。时(shí )有(yǒu )疾(jí )疫(yì ),褒(bāo )巡(xún )行(háng )病(bìng )徒(tú ),为(wéi )致(zhì )医(yī )药(yào ),经(jīng )理(lǐ )饘(zhān )粥(zhōu ),多(duō )蒙(méng )济(jì )活(huó )。七(qī )年(nián ),出(chū )为(wéi )河(hé )内(nèi )太(tài )守(shǒu )。时(shí )春(chūn )夏(xià )大(dà )旱(hàn ),粮(liáng )谷(gǔ )踊(yǒng )贵(guì )。褒(bāo )到(dào ),乃(nǎi )省(shěng )吏(lì )并(bìng )职(zhí ),退(tuì )去(qù )奸(jiān )残(cán ),澍(shù )雨(yǔ )数(shù )降(jiàng )。其(qí )秋(qiū )大(dà )孰(shú ),百(bǎi )姓(xìng )给(gěi )足(zú ),流(liú )冗(rǒng )皆(jiē )还(hái )。后(hòu )坐(zuò )上(shàng )灾(zāi )害(hài )不(bú )实(shí )免(miǎn )。有(yǒu )顷(qǐng )征(zhēng ),再(zài )迁(qiān ),复(fù )为(wéi )侍(shì )中(zhōng )。

褒(bāo )博(bó )物(wù )识(shí )古(gǔ ),为(wéi )儒(rú )者(zhě )宗(zōng )。十(shí )四(sì )年(nián ),卒(zú )官(guān )。作(zuò )《通(tōng )义(yì )》十(shí )二(èr )篇(piān ),演(yǎn )经(jīng )杂(zá )论(lùn )百(bǎi )二(èr )十(shí )篇(piān ),又(yòu )传(chuán )《礼(lǐ )记(jì )》四(sì )十(shí )九(jiǔ )篇(piān ),教(jiāo )授(shòu )诸(zhū )生(shēng )千(qiān )余(yú )人(rén ),庆(qìng )氏(shì )学(xué )遂(suí )行(háng )于(yú )世(shì )。

论(lùn )曰(yuē ):“汉(hàn )初(chū )天(tiān )下(xià )创(chuàng )定(dìng ),朝(cháo )制(zhì )无(wú )文(wén ),叔(shū )孙(sūn )通(tōng )颇(pō )采(cǎi )经(jīng )礼(lǐ ),参(cān )酌(zhuó )秦(qín )法(fǎ ),虽(suī )适(shì )物(wù )观(guān )时(shí ),有(yǒu )救(jiù )崩(bēng )敝(bì ),然(rán )先(xiān )王(wáng )之(zhī )容(róng )典(diǎn )盖(gài )多(duō )阙(què )矣(yǐ ),是(shì )以(yǐ )贾(jiǎ )谊(yì )、仲(zhòng )舒(shū )、王(wáng )吉(jí )、刘(liú )向(xiàng )之(zhī )徒(tú ),怀(huái )愤(fèn )叹(tàn )息(xī )所(suǒ )不(bú )能(néng )已(yǐ )也(yě )。资(zī )文(wén )、宣(xuān )之(zhī )远(yuǎn )图(tú )明(míng )懿(yì ),而(ér )终(zhōng )莫(mò )或(huò )用(yòng ),故(gù )知(zhī )自(zì )燕(yàn )而(ér )观(guān ),有(yǒu )不(bú )尽(jìn )矣(yǐ )。孝(xiào )章(zhāng )永(yǒng )言(yán )前(qián )王(wáng ),明(míng )发(fā )兴(xìng )作(zuò ),专(zhuān )命(mìng )礼(lǐ )臣(chén ),撰(zhuàn )定(dìng )国(guó )宪(xiàn ),洋(yáng )洋(yáng )乎(hū )盛(shèng )德(dé )之(zhī )事(shì )焉(yān )。而(ér )业(yè )绝(jué )天(tiān )算(suàn ),议(yì )黜(chù )异(yì )端(duān ),斯(sī )道(dào )竟(jìng )复(fù )坠(zhuì )矣(yǐ )。夫(fū )三(sān )王(wáng )不(bú )相(xiàng )袭(xí )礼(lǐ ),五(wǔ )帝(dì )不(bú )相(xiàng )氵(sān )公(gōng )乐(lè ),所(suǒ )以(yǐ )《咸(xián )》、《茎(jīng )》异(yì )调(diào ),中(zhōng )都(dōu )殊(shū )绝(jué )。况(kuàng )物(wù )运(yùn )迁(qiān )回(huí ),情(qíng )数(shù )万(wàn )化(huà ),制(zhì )则(zé )不(bú )能(néng )随(suí )其(qí )流(liú )变(biàn ),品(pǐn )度(dù )未(wèi )足(zú )定(dìng )其(qí )滋(zī )章(zhāng ),斯(sī )固(gù )世(shì )主(zhǔ )所(suǒ )当(dāng )损(sǔn )益(yì )者(zhě )也(yě )。且(qiě )乐(lè )非(fēi )夔(kuí )、襄(xiāng ),而(ér )新(xīn )音(yīn )代(dài )起(qǐ ),律(lǜ )谢(xiè )皋(gāo )、苏(sū ),而(ér )制(zhì )令(lìng )亟(jí )易(yì ),修(xiū )补(bǔ )旧(jiù )文(wén ),独(dú )何(hé )猜(cāi )焉(yān )?礼(lǐ )云(yún )礼(lǐ )云(yún ),曷(hé )其(qí )然(rán )哉(zāi )!

郑(zhèng )玄(xuán )字(zì )康(kāng )成(chéng ),北(běi )海(hǎi )高(gāo )密(mì )人(rén )也(yě )。八(bā )世(shì )祖(zǔ )崇(chóng ),哀(āi )帝(dì )时(shí )尚(shàng )书(shū )仆(pú )射(shè )。玄(xuán )少(shǎo )为(wéi )乡(xiāng )啬(sè )夫(fū ),得(dé )休(xiū )归(guī ),尝(cháng )诣(yì )学(xué )官(guān ),不(bú )乐(lè )为(wéi )吏(lì ),父(fù )数(shù )怒(nù )之(zhī ),不(bú )能(néng )禁(jìn )。遂(suí )造(zào )太(tài )学(xué )受(shòu )业(yè ),师(shī )事(shì )京(jīng )兆(zhào )第(dì )五(wǔ )元(yuán )先(xiān ),始(shǐ )通(tōng )《京(jīng )氏(shì )易(yì )》、《公(gōng )羊(yáng )春(chūn )秋(qiū )》、《三(sān )统(tǒng )历(lì )》、《九(jiǔ )章(zhāng )算(suàn )术(shù )》。又(yòu )从(cóng )东(dōng )郡(jùn )张(zhāng )恭(gōng )祖(zǔ )受(shòu )《周(zhōu )官(guān )》、《礼(lǐ )记(jì )》、《左(zuǒ )氏(shì )春(chūn )秋(qiū )》、《韩(hán )诗(shī )》、《古(gǔ )文(wén )尚(shàng )书(shū )》。以(yǐ )山(shān )东(dōng )无(wú )足(zú )问(wèn )者(zhě ),乃(nǎi )西(xī )入(rù )关(guān ),因(yīn )涿(zhuō )郡(jùn )卢(lú )植(zhí ),事(shì )扶(fú )风(fēng )马(mǎ )融(róng )。

融(róng )门(mén )徒(tú )四(sì )百(bǎi )余(yú )人(rén ),升(shēng )堂(táng )进(jìn )者(zhě )五(wǔ )十(shí )余(yú )生(shēng )。融(róng )素(sù )骄(jiāo )贵(guì ),玄(xuán )在(zài )门(mén )下(xià ),三(sān )年(nián )不(bú )得(dé )见(jiàn ),乃(nǎi )使(shǐ )高(gāo )业(yè )弟(dì )子(zǐ )传(chuán )授(shòu )于(yú )玄(xuán )。玄(xuán )日(rì )夜(yè )寻(xún )诵(sòng ),未(wèi )尝(cháng )怠(dài )倦(juàn )。会(huì )融(róng )集(jí )诸(zhū )生(shēng )考(kǎo )论(lùn )图(tú )纬(wěi ),闻(wén )玄(xuán )善(shàn )算(suàn ),乃(nǎi )召(zhào )见(jiàn )于(yú )楼(lóu )上(shàng ),玄(xuán )因(yīn )从(cóng )质(zhì )诸(zhū )疑(yí )义(yì ),问(wèn )毕(bì )辞(cí )归(guī )。融(róng )喟(kuì )然(rán )谓(wèi )门(mén )人(rén )曰(yuē ):“郑(zhèng )生(shēng )今(jīn )去(qù ),吾(wú )道(dào )东(dōng )矣(yǐ )。”

玄(xuán )自(zì )游(yóu )学(xué ),十(shí )余(yú )年(nián )乃(nǎi )归(guī )乡(xiāng )里(lǐ )。家(jiā )贫(pín ),客(kè )耕(gēng )东(dōng )莱(lái ),学(xué )徒(tú )相(xiàng )随(suí )已(yǐ )数(shù )百(bǎi )千(qiān )人(rén )。及(jí )党(dǎng )事(shì )起(qǐ ),乃(nǎi )与(yǔ )同(tóng )郡(jùn )孙(sūn )嵩(sōng )等(děng )四(sì )十(shí )余(yú )人(rén )俱(jù )被(bèi )禁(jìn )锢(gù ),遂(suí )隐(yǐn )修(xiū )经(jīng )业(yè ),杜(dù )门(mén )不(bú )出(chū )。时(shí )任(rèn )城(chéng )何(hé )休(xiū )好(hǎo )《公(gōng )羊(yáng )》学(xué ),遂(suí )著(zhe )《公(gōng )羊(yáng )墨(mò )守(shǒu )》、《左(zuǒ )氏(shì )膏(gāo )肓(huāng )》、《穀(yù )梁(liáng )废(fèi )疾(jí )》;玄(xuán )乃(nǎi )发(fā )《墨(mò )守(shǒu )》,针(zhēn )《膏(gāo )肓(huāng )》,起(qǐ )《废(fèi )疾(jí )》。休(xiū )见(jiàn )而(ér )叹(tàn )曰(yuē ):“康(kāng )成(chéng )入(rù )吾(wú )室(shì ),操(cāo )吾(wú )矛(máo ),以(yǐ )伐(fá )我(wǒ )乎(hū )!”初(chū ),中(zhōng )兴(xìng )之(zhī )后(hòu ),范(fàn )升(shēng )、陈(chén )元(yuán )、李(lǐ )育(yù )、贾(jiǎ )逵(kuí )之(zhī )徒(tú )争(zhēng )论(lùn )古(gǔ )今(jīn )学(xué ),后(hòu )马(mǎ )融(róng )答(dá )北(běi )地(dì )太(tài )守(shǒu )刘(liú )瑰(guī )及(jí )玄(xuán )答(dá )何(hé )休(xiū ),义(yì )据(jù )通(tōng )深(shēn ),由(yóu )是(shì )古(gǔ )学(xué )遂(suí )明(míng )。

灵(líng )帝(dì )末(mò ),党(dǎng )禁(jìn )解(jiě ),大(dà )将(jiāng )军(jūn )何(hé )进(jìn )闻(wén )而(ér )避(bì )之(zhī )。州(zhōu )郡(jùn )以(yǐ )进(jìn )权(quán )威(wēi ),不(bú )敢(gǎn )违(wéi )意(yì ),遂(suí )迫(pò )胁(xié )玄(xuán ),不(bú )得(dé )已(yǐ )而(ér )诣(yì )之(zhī )。进(jìn )为(wéi )设(shè )几(jǐ )杖(zhàng ),礼(lǐ )待(dài )甚(shèn )优(yōu )。玄(xuán )不(bú )受(shòu )朝(cháo )服(fú ),而(ér )以(yǐ )幅(fú )巾(jīn )见(jiàn )。一(yī )宿(xiǔ )逃(táo )去(qù )。时(shí )年(nián )六(liù )十(shí ),弟(dì )子(zǐ )河(hé )内(nèi )赵(zhào )商(shāng )等(děng )自(zì )远(yuǎn )方(fāng )至(zhì )者(zhě )数(shù )千(qiān )。后(hòu )将(jiāng )军(jūn )袁(yuán )隗(wěi )表(biǎo )为(wéi )侍(shì )中(zhōng ),以(yǐ )父(fù )丧(sàng )不(bú )行(háng )。国(guó )相(xiàng )孔(kǒng )融(róng )深(shēn )敬(jìng )于(yú )玄(xuán ),履(lǚ )履(lǚ )造(zào )门(mén )。告(gào )高(gāo )密(mì )县(xiàn )为(wéi )玄(xuán )特(tè )立(lì )一(yī )乡(xiāng ),曰(yuē ):“昔(xī )齐(qí )置(zhì )‘土(tǔ )乡(xiāng )’,越(yuè )有(yǒu )‘君(jūn )子(zǐ )军(jūn )’,皆(jiē )异(yì )贤(xián )之(zhī )意(yì )也(yě )。郑(zhèng )君(jūn )好(hǎo )学(xué ),实(shí )怀(huái )明(míng )德(dé )。昔(xī )太(tài )史(shǐ )公(gōng )、廷(tíng )尉(wèi )吴(wú )公(gōng )、谒(yè )者(zhě )仆(pú )射(shè )邓(dèng )公(gōng ),皆(jiē )汉(hàn )之(zhī )名(míng )臣(chén )。又(yòu )南(nán )山(shān )四(sì )皓(hào )有(yǒu )园(yuán )公(gōng )、夏(xià )黄(huáng )公(gōng ),潜(qián )光(guāng )隐(yǐn )耀(yào ),世(shì )嘉(jiā )其(qí )高(gāo ),皆(jiē )悉(xī )称(chēng )公(gōng )。然(rán )则(zé )公(gōng )者(zhě )仁(rén )德(dé )之(zhī )正(zhèng )号(hào ),不(bú )必(bì )三(sān )事(shì )大(dà )夫(fū )也(yě )。今(jīn )郑(zhèng )君(jūn )乡(xiāng )宜(yí )曰(yuē )‘郑(zhèng )公(gōng )乡(xiāng )’。昔(xī )东(dōng )海(hǎi )于(yú )公(gōng )仅(jǐn )有(yǒu )一(yī )节(jiē ),犹(yóu )或(huò )戒(jiè )乡(xiāng )人(rén )侈(chǐ )其(qí )门(mén )闾(lǘ ),矧(shěn )乃(nǎi )郑(zhèng )公(gōng )之(zhī )德(dé ),而(ér )无(wú )驷(sì )牡(mǔ )之(zhī )路(lù )!可(kě )广(guǎng )开(kāi )门(mén )衢(qú ),令(lìng )容(róng )高(gāo )车(chē ),号(hào )为(wéi )‘通(tōng )德(dé )门(mén )’。”

董(dǒng )卓(zhuó )迁(qiān )都(dōu )长(zhǎng )安(ān ),公(gōng )卿(qīng )举(jǔ )玄(xuán )为(wéi )赵(zhào )相(xiàng ),道(dào )断(duàn )不(bú )至(zhì )。会(huì )黄(huáng )巾(jīn )寇(kòu )青(qīng )部(bù ),乃(nǎi )避(bì )地(dì )徐(xú )州(zhōu ),徐(xú )州(zhōu )牧(mù )陶(táo )谦(qiān )接(jiē )以(yǐ )师(shī )友(yǒu )之(zhī )礼(lǐ )。建(jiàn )安(ān )元(yuán )年(nián ),自(zì )徐(xú )州(zhōu )还(hái )高(gāo )密(mì ),道(dào )遇(yù )黄(huáng )巾(jīn )贼(zéi )数(shù )万(wàn )人(rén ),见(jiàn )玄(xuán )皆(jiē )拜(bài ),相(xiàng )约(yuē )不(bú )敢(gǎn )入(rù )县(xiàn )境(jìng )。玄(xuán )后(hòu )尝(cháng )疾(jí )笃(dǔ ),自(zì )虑(lǜ ),以(yǐ )书(shū )戒(jiè )子(zǐ )益(yì )恩(ēn )曰(yuē ):

吾(wú )家(jiā )旧(jiù )贫(pín ),不(bú )为(wéi )父(fù )母(mǔ )群(qún )弟(dì )所(suǒ )容(róng ),去(qù )厮(sī )役(yì )之(zhī )吏(lì ),游(yóu )学(xué )周(zhōu )、秦(qín )之(zhī )都(dōu ),往(wǎng )来(lái )幽(yōu )、并(bìng )、兗(yǎn )、豫(yù )之(zhī )域(yù ),获(huò )觐(jìn )乎(hū )在(zài )位(wèi )通(tōng )人(rén ),处(chù )逸(yì )大(dà )儒(rú ),得(dé )意(yì )者(zhě )咸(xián )从(cóng )捧(pěng )手(shǒu ),有(yǒu )所(suǒ )受(shòu )焉(yān )。遂(suí )博(bó )稽(jī )《六(liù )艺(yì )》,粗(cū )览(lǎn )传(chuán )记(jì ),时(shí )睹(dǔ )秘(mì )书(shū )纬(wěi )术(shù )之(zhī )奥(ào )。年(nián )过(guò )四(sì )十(shí ),乃(nǎi )归(guī )供(gòng )养(yǎng ),假(jiǎ )田(tián )播(bō )殖(zhí ),以(yǐ )娱(yú )朝(cháo )夕(xī )。遇(yù )阉(yān )尹(yǐn )擅(shàn )势(shì ),坐(zuò )党(dǎng )禁(jìn )锢(gù ),十(shí )有(yǒu )四(sì )年(nián ),而(ér )蒙(méng )赦(shè )令(lìng ),举(jǔ )贤(xián )良(liáng )方(fāng )正(zhèng )有(yǒu )道(dào ),辟(pì )大(dà )将(jiāng )军(jūn )三(sān )司(sī )府(fǔ )。公(gōng )车(chē )再(zài )召(zhào ),比(bǐ )牒(dié )并(bìng )名(míng ),早(zǎo )为(wéi )宰(zǎi )相(xiàng )。惟(wéi )彼(bǐ )数(shù )公(gōng ),懿(yì )德(dé )大(dà )雅(yǎ ),克(kè )堪(kān )王(wáng )臣(chén ),故(gù )宜(yí )式(shì )序(xù )。吾(wú )自(zì )忖(cǔn )度(dù ),无(wú )任(rèn )于(yú )此(cǐ ),但(dàn )念(niàn )述(shù )先(xiān )圣(shèng )之(zhī )元(yuán )意(yì ),思(sī )整(zhěng )百(bǎi )家(jiā )之(zhī )不(bú )齐(qí ),亦(yì )庶(shù )几(jǐ )以(yǐ )竭(jié )吾(wú )才(cái ),故(gù )闻(wén )命(mìng )罔(wǎng )从(cóng )。而(ér )黄(huáng )巾(jīn )为(wéi )害(hài ),萍(píng )浮(fú )南(nán )北(běi ),复(fù )归(guī )邦(bāng )乡(xiāng )。入(rù )此(cǐ )岁(suì )来(lái ),已(yǐ )七(qī )十(shí )矣(yǐ )。宿(xiǔ )素(sù )衰(shuāi )落(luò ),仍(réng )有(yǒu )失(shī )误(wù ),案(àn )之(zhī )礼(lǐ )典(diǎn ),便(biàn )合(hé )传(chuán )家(jiā )。今(jīn )我(wǒ )告(gào )尔(ěr )以(yǐ )老(lǎo ),归(guī )尔(ěr )以(yǐ )事(shì ),将(jiāng )闲(xián )居(jū )以(yǐ )安(ān )性(xìng ),贾(jiǎ )思(sī )以(yǐ )终(zhōng )业(yè )。自(zì )非(fēi )拜(bài )国(guó )君(jūn )之(zhī )命(mìng ),问(wèn )族(zú )亲(qīn )之(zhī )忧(yōu ),展(zhǎn )敬(jìng )坟(fén )墓(mù ),观(guān )省(shěng )野(yě )物(wù ),胡(hú )尝(cháng )扶(fú )杖(zhàng )出(chū )门(mén )乎(hū )!家(jiā )事(shì )大(dà )小(xiǎo ),汝(rǔ )一(yī )承(chéng )之(zhī )。咨(zī )尔(ěr )一(yī )夫(fū ),曾(céng )无(wú )同(tóng )生(shēng )相(xiàng )依(yī )。其(qí )勖(xù )求(qiú )君(jūn )子(zǐ )之(zhī )道(dào ),研(yán )钻(zuàn )勿(wù )替(tì ),敬(jìng )慎(shèn )威(wēi )仪(yí ),以(yǐ )近(jìn )有(yǒu )德(dé )。显(xiǎn )誉(yù )成(chéng )于(yú )僚(liáo )友(yǒu ),德(dé )行(háng )立(lì )于(yú )已(yǐ )志(zhì )。若(ruò )致(zhì )声(shēng )称(chēng ),亦(yì )有(yǒu )荣(róng )于(yú )所(suǒ )生(shēng ),可(kě )不(bú )深(shēn )念(niàn )邪(xié )!可(kě )不(bú )深(shēn )念(niàn )邪(xié )!吾(wú )虽(suī )无(wú )绂(fú )冕(miǎn )之(zhī )绪(xù ),颇(pō )有(yǒu )让(ràng )爵(jué )之(zhī )高(gāo )。自(zì )乐(lè )以(yǐ )论(lùn )赞(zàn )之(zhī )功(gōng ),庶(shù )不(bú )遗(yí )后(hòu )人(rén )之(zhī )羞(xiū ),末(mò )所(suǒ )愤(fèn )愤(fèn )者(zhě ),徒(tú )以(yǐ )亡(wáng )亲(qīn )坟(fén )垄(lǒng )未(wèi )成(chéng ),所(suǒ )好(hǎo )群(qún )书(shū )率(lǜ )皆(jiē )腐(fǔ )敝(bì ),不(bú )得(dé )于(yú )礼(lǐ )堂(táng )写(xiě )定(dìng ),传(chuán )与(yǔ )其(qí )人(rén )。日(rì )西(xī )方(fāng )暮(mù ),其(qí )可(kě )图(tú )乎(hū )!家(jiā )今(jīn )差(chà )多(duō )于(yú )昔(xī ),勤(qín )力(lì )务(wù )时(shí ),无(wú )恤(xù )饥(jī )寒(hán )。菲(fēi )饥(jī )食(shí ),薄(báo )衣(yī )服(fú ),节(jiē )夫(fū )二(èr )者(zhě ),尚(shàng )令(lìng )吾(wú )寡(guǎ )恨(hèn )。若(ruò )忽(hū )忘(wàng )不(bú )识(shí ),亦(yì )已(yǐ )焉(yān )哉(zāi )!

时(shí ),大(dà )将(jiāng )军(jūn )袁(yuán )绍(shào )总(zǒng )兵(bīng )冀(jì )州(zhōu ),遣(qiǎn )使(shǐ )要(yào )玄(xuán ),大(dà )会(huì )宾(bīn )客(kè ),玄(xuán )最(zuì )后(hòu )至(zhì ),乃(nǎi )延(yán )升(shēng )上(shàng )坐(zuò )。身(shēn )长(zhǎng )八(bā )尺(chǐ ),饮(yǐn )酒(jiǔ )一(yī )斛(hú ),秀(xiù )眉(méi )明(míng )目(mù ),容(róng )仪(yí )温(wēn )伟(wěi )。绍(shào )客(kè )多(duō )豪(háo )俊(jùn ),并(bìng )有(yǒu )才(cái )说(shuō ),见(jiàn )玄(xuán )儒(rú )者(zhě ),未(wèi )以(yǐ )通(tōng )人(rén )许(xǔ )之(zhī ),竞(jìng )设(shè )异(yì )端(duān ),百(bǎi )家(jiā )互(hù )起(qǐ )。玄(xuán )依(yī )方(fāng )辩(biàn )对(duì ),咸(xián )出(chū )问(wèn )表(biǎo ),皆(jiē )得(dé )所(suǒ )未(wèi )闻(wén ),莫(mò )不(bú )嗟(jiē )服(fú )。时(shí )汝(rǔ )南(nán )应(yīng )劭(shào )亦(yì )归(guī )于(yú )绍(shào ),因(yīn )自(zì )赞(zàn )曰(yuē ):“故(gù )太(tài )山(shān )太(tài )守(shǒu )应(yīng )中(zhōng )远(yuǎn ),北(běi )面(miàn )称(chēng )弟(dì )子(zǐ )何(hé )如(rú )?”玄(xuán )笑(xiào )曰(yuē ):“仲(zhòng )尼(ní )之(zhī )门(mén )考(kǎo )以(yǐ )四(sì )科(kē ),回(huí )、赐(cì )之(zhī )徒(tú )不(bú )称(chēng )官(guān )阀(fá )。”劭(shào )有(yǒu )惭(cán )色(sè )。绍(shào )乃(nǎi )举(jǔ )玄(xuán )茂(mào )才(cái ),表(biǎo )为(wéi )左(zuǒ )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng ),皆(jiē )不(bú )就(jiù )。公(gōng )车(chē )征(zhēng )为(wéi )大(dà )司(sī )农(nóng ),给(gěi )安(ān )车(chē )一(yī )乘(chéng ),所(suǒ )过(guò )长(zhǎng )吏(lì )送(sòng )迎(yíng )。玄(xuán )乃(nǎi )以(yǐ )病(bìng )自(zì )乞(qǐ )还(hái )家(jiā )。

五(wǔ )年(nián )春(chūn ),梦(mèng )孔(kǒng )子(zǐ )告(gào )之(zhī )曰(yuē ):“起(qǐ ),起(qǐ ),今(jīn )年(nián )岁(suì )在(zài )辰(chén ),来(lái )年(nián )岁(suì )在(zài )巳(sì )。”既(jì )寤(wù ),以(yǐ )谶(chèn )合(hé )之(zhī ),知(zhī )命(mìng )当(dāng )终(zhōng ),有(yǒu )顷(qǐng )寝(qǐn )疾(jí )。时(shí )袁(yuán )绍(shào )与(yǔ )曹(cáo )操(cāo )相(xiàng )拒(jù )于(yú )官(guān )度(dù ),令(lìng )其(qí )子(zǐ )谭(tán )遣(qiǎn )使(shǐ )逼(bī )玄(xuán )随(suí )军(jūn ),不(bú )得(dé )已(yǐ ),载(zǎi )病(bìng )到(dào )元(yuán )城(chéng )县(xiàn ),疾(jí )笃(dǔ )不(bú )进(jìn ),其(qí )年(nián )六(liù )月(yuè )卒(zú ),年(nián )七(qī )十(shí )四(sì )。遗(yí )令(lìng )薄(báo )葬(zàng )。自(zì )郡(jùn )守(shǒu )以(yǐ )下(xià )尝(cháng )受(shòu )业(yè )者(zhě ),缞(shuāi )绖(dié )赴(fù )会(huì )千(qiān )余(yú )人(rén )。

门(mén )人(rén )相(xiàng )与(yǔ )撰(zhuàn )玄(xuán )答(dá )诸(zhū )弟(dì )子(zǐ )问(wèn )《五(wǔ )经(jīng )》,依(yī )《论(lùn )语(yǔ )》作(zuò )《郑(zhèng )志(zhì )》八(bā )篇(piān )。凡(fán )玄(xuán )所(suǒ )注(zhù )《周(zhōu )易(yì )》、《尚(shàng )书(shū )》、《毛(máo )诗(shī )》、《仪(yí )礼(lǐ )》、《礼(lǐ )记(jì )》、《论(lùn )语(yǔ )》、《孝(xiào )经(jīng )》、《尚(shàng )书(shū )大(dà )传(chuán )》、《中(zhōng )候(hòu )》、《乾(qián )象(xiàng )历(lì )》,又(yòu )著(zhe )《天(tiān )文(wén )七(qī )政(zhèng )论(lùn )》、《鲁(lǔ )礼(lǐ )义(yì )》、《六(liù )艺(yì )论(lùn )》、《毛(máo )诗(shī )谱(pǔ )》、《驳(bó )许(xǔ )慎(shèn )五(wǔ )经(jīng )异(yì )义(yì )》、《答(dá )临(lín )孝(xiào )存(cún )周(zhōu )礼(lǐ )难(nán )》,凡(fán )百(bǎi )余(yú )万(wàn )言(yán )。

玄(xuán )质(zhì )于(yú )辞(cí )训(xùn ),通(tōng )人(rén )颇(pō )讥(jī )其(qí )繁(fán )。至(zhì )于(yú )经(jīng )传(chuán )洽(qià )孰(shú ),称(chēng )为(wéi )纯(chún )儒(rú ),齐(qí )、鲁(lǔ )间(jiān )宗(zōng )之(zhī )。其(qí )门(mén )人(rén )山(shān )阳(yáng )郗(xī )虑(lǜ )至(zhì )御(yù )史(shǐ )大(dà )夫(fū ),东(dōng )莱(lái )王(wáng )基(jī )、清(qīng )河(hé )崔(cuī )琰(yǎn )著(zhe )名(míng )于(yú )世(shì )。又(yòu )乐(lè )安(ān )国(guó )渊(yuān )、任(rèn )嘏(gǔ ),时(shí )并(bìng )童(tóng )幼(yòu ),玄(xuán )称(chēng )渊(yuān )为(wéi )国(guó )器(qì ),嘏(gǔ )有(yǒu )道(dào )德(dé ),其(qí )余(yú )亦(yì )多(duō )所(suǒ )鉴(jiàn )拔(bá ),皆(jiē )如(rú )其(qí )言(yán )。玄(xuán )唯(wéi )有(yǒu )一(yī )子(zǐ )益(yì )恩(ēn ),孔(kǒng )融(róng )在(zài )北(běi )海(hǎi ),举(jǔ )为(wéi )孝(xiào )廉(lián );及(jí )融(róng )为(wéi )黄(huáng )巾(jīn )所(suǒ )围(wéi ),益(yì )恩(ēn )赴(fù )难(nán )损(sǔn )身(shēn )。有(yǒu )遗(yí )腹(fù )子(zǐ ),玄(xuán )以(yǐ )其(qí )手(shǒu )文(wén )似(sì )己(jǐ ),名(míng )之(zhī )曰(yuē )小(xiǎo )同(tóng )。

论(lùn )曰(yuē ):自(zì )秦(qín )焚(fén )《六(liù )经(jīng )》,圣(shèng )文(wén )埃(āi )灭(miè )。汉(hàn )兴(xìng ),诸(zhū )儒(rú )颇(pō )修(xiū )艺(yì )文(wén );及(jí )东(dōng )京(jīng ),学(xué )者(zhě )亦(yì )各(gè )名(míng )家(jiā )。而(ér )守(shǒu )文(wén )之(zhī )徒(tú ),滞(zhì )固(gù )所(suǒ )禀(bǐng ),异(yì )端(duān )纷(fēn )纭(yún ),互(hù )相(xiàng )诡(guǐ )激(jī ),遂(suí )令(lìng )经(jīng )有(yǒu )数(shù )家(jiā ),家(jiā )有(yǒu )数(shù )说(shuō ),章(zhāng )句(jù )多(duō )者(zhě )或(huò )乃(nǎi )百(bǎi )余(yú )万(wàn )言(yán ),学(xué )徒(tú )劳(láo )而(ér )少(shǎo )功(gōng ),后(hòu )生(shēng )疑(yí )而(ér )莫(mò )正(zhèng )。郑(zhèng )玄(xuán )括(kuò )囊(náng )大(dà )典(diǎn ),网(wǎng )罗(luó )众(zhòng )家(jiā ),删(shān )裁(cái )繁(fán )诬(wū ),刊(kān )改(gǎi )漏(lòu )失(shī ),自(zì )是(shì )学(xué )者(zhě )略(luè )知(zhī )所(suǒ )归(guī )。王(wáng )父(fù )豫(yù )章(zhāng )君(jūn )每(měi )考(kǎo )先(xiān )儒(rú )经(jīng )训(xùn ),而(ér )长(zhǎng )于(yú )玄(xuán ),常(cháng )以(yǐ )为(wéi )仲(zhòng )尼(ní )之(zhī )门(mén )不(bú )能(néng )过(guò )也(yě )。及(jí )传(chuán )授(shòu )生(shēng )徒(tú ),并(bìng )专(zhuān )以(yǐ )郑(zhèng )氏(shì )家(jiā )法(fǎ )云(yún )。

赞(zàn )曰(yuē ):富(fù )平(píng )之(zhī )绪(xù ),承(chéng )家(jiā )载(zǎi )世(shì )。伯(bó )仁(rén )先(xiān )归(guī ),厘(lí )我(wǒ )国(guó )祭(jì )。玄(xuán )定(dìng )义(yì )乖(guāi ),褒(bāo )修(xiū )礼(lǐ )缺(quē )。孔(kǒng )书(shū )遂(suí )明(míng ),汉(hàn )章(zhāng )中(zhōng )辍(chuò )。

阅读:26420

打赏捐助〔Donate〕>>>

《张曹郑列传》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库