白话译文【登录】

《晋书》 > 帝纪第三章 > 《白话译文》 > 拼音版

武(wǔ )皇(huáng )帝(dì )名(míng )炎(yán ),字(zì )安(ān )世(shì ),是(shì )晋(jìn )文(wén )帝(dì )的(de )长(zhǎng )子(zǐ )。为(wéi )人(rén )宽(kuān )惠(huì )仁(rén )厚(hòu ),深(shēn )沉(chén )有(yǒu )度(dù )量(liàng )。

魏(wèi )嘉(jiā )平(píng )年(nián )间(jiān )(249~254),封(fēng )为(wéi )北(běi )平(píng )亭(tíng )侯(hóu ),历(lì )任(rèn )给(gěi )事(shì )中(zhōng )、奉(fèng )车(chē )都(dōu )尉(wèi )、中(zhōng )垒(lěi )将(jiāng )军(jūn ),加(jiā )散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì ),又(yòu )迁(qiān )为(wéi )中(zhōng )护(hù )军(jūn )、假(jiǎ )节(jiē )。到(dào )东(dōng )武(wǔ )阳(yáng )迎(yíng )常(cháng )道(dào )乡(xiāng )公(gōng )即(jí )位(wèi ),迁(qiān )为(wéi )中(zhōng )抚(fǔ )军(jūn ),晋(jìn )封(fēng )为(wéi )新(xīn )昌(chāng )乡(xiāng )侯(hóu )。晋(jìn )国(guó )建(jiàn )立(lì ),立(lì )为(wéi )世(shì )子(zǐ ),授(shòu )予(yǔ )抚(fǔ )军(jūn )大(dà )将(jiāng )军(jūn ),开(kāi )府(fǔ )、副(fù )贰(èr )相(xiàng )国(guó )。当(dāng )初(chū ),文(wén )帝(dì )因(yīn )为(wéi )景(jǐng )帝(dì )是(shì )宣(xuān )帝(dì )的(de )继(jì )承(chéng )人(rén ),去(qù )世(shì )早(zǎo )而(ér )无(wú )后(hòu ),便(biàn )把(bǎ )武(wǔ )帝(dì )的(de )弟(dì )弟(dì )司(sī )马(mǎ )攸(yōu )作(zuò )为(wéi )景(jǐng )帝(dì )后(hòu )嗣(sì ),看(kàn )得(dé )与(yǔ )众(zhòng )不(bú )同(tóng ),特(tè )加(jiā )爱(ài )护(hù ),自(zì )以(yǐ )为(wéi )居(jū )丞(chéng )相(xiàng )之(zhī )位(wèi ),死(sǐ )后(hòu )应(yīng )将(jiāng )大(dà )业(yè )传(chuán )给(gěi )司(sī )马(mǎ )攸(yōu )。常(cháng )说(shuō ):“这(zhè )是(shì )景(jǐng )王(wáng )的(de )天(tiān )下(xià ),我(wǒ )是(shì )不(bú )会(huì )参(cān )与(yǔ )其(qí )事(shì )的(de )。”将(jiāng )要(yào )议(yì )定(dìng )世(shì )子(zǐ )时(shí ),文(wén )帝(dì )的(de )意(yì )思(sī )想(xiǎng )立(lì )司(sī )马(mǎ )攸(yōu )。何(hé )曾(céng )等(děng )人(rén )坚(jiān )持(chí )异(yì )议(yì )说(shuō ):“中(zhōng )抚(fǔ )军(jūn )聪(cōng )明(míng )神(shén )武(wǔ ),有(yǒu )超(chāo )世(shì )之(zhī )才(cái )。头(tóu )发(fā )拖(tuō )地(dì ),手(shǒu )臂(bì )过(guò )膝(xī ),这(zhè )不(bú )是(shì )做(zuò )人(rén )臣(chén )的(de )相(xiàng )貌(mào )啊(ā )!”自(zì )此(cǐ )便(biàn )定(dìng )下(xià )来(lái )了(le )。

魏(wèi )元(yuán )帝(dì )咸(xián )熙(xī )二(èr )年(nián )(265)五(wǔ )月(yuè )立(lì )为(wéi )晋(jìn )王(wáng )太(tài )子(zǐ )。八(bā )月(yuè )初(chū )九(jiǔ ),文(wén )帝(dì )死(sǐ ),太(tài )子(zǐ )继(jì )承(chéng )了(le )相(xiàng )国(guó )和(hé )晋(jìn )王(wáng )的(de )官(guān )爵(jué )。下(xià )令(lìng )放(fàng )宽(kuān )刑(xíng )罚(fá ),赦(shè )免(miǎn )罪(zuì )人(rén ),安(ān )抚(fǔ )百(bǎi )姓(xìng ),减(jiǎn )轻(qīng )徭(yáo )役(yì ),国(guó )内(nèi )服(fú )丧(sàng )三(sān )日(rì )。这(zhè )个(gè )月(yuè ),在(zài )襄(xiāng )武(wǔ )出(chū )现(xiàn )一(yī )个(gè )长(zhǎng )人(rén ),高(gāo )三(sān )丈(zhàng ),对(duì )当(dāng )地(dì )人(rén )王(wáng )始(shǐ )说(shuō ):“现(xiàn )在(zài )当(dāng )是(shì )太(tài )平(píng )盛(shèng )世(shì )了(le )。”九(jiǔ )月(yuè )初(chū )七(qī ),以(yǐ )魏(wèi )司(sī )徒(tú )何(hé )曾(céng )为(wéi )丞(chéng )相(xiàng ),镇(zhèn )南(nán )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )沈(shěn )为(wéi )御(yù )史(shǐ )大(dà )夫(fū ),中(zhōng )护(hù )军(jūn )贾(jiǎ )充(chōng )为(wéi )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn ),议(yì )郎(láng )裴(péi )秀(xiù )为(wéi )尚(shàng )书(shū )令(lìng )、光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū ),这(zhè )些(xiē )人(rén )都(dōu )可(kě )以(yǐ )开(kāi )府(fǔ )署(shǔ )设(shè )僚(liáo )属(shǔ )。十(shí )一(yī )月(yuè ),初(chū )次(cì )设(shè )置(zhì )四(sì )护(hù )军(jūn ),统(tǒng )率(lǜ )城(chéng )外(wài )诸(zhū )军(jūn )。十(shí )五(wǔ )日(rì ),下(xià )令(lìng )让(ràng )诸(zhū )郡(jùn )中(zhōng )正(zhèng )官(guān )按(àn )六(liù )条(tiáo )标(biāo )准(zhǔn )荐(jiàn )拔(bá )淹(yān )没(méi )于(yú )民(mín )间(jiān )的(de )人(rén )才(cái ):第(dì )一(yī )条(tiáo )是(shì )忠(zhōng )诚(chéng )恭(gōng )谨(jǐn )奋(fèn )不(bú )顾(gù )身(shēn ),第(dì )二(èr )条(tiáo )是(shì )孝(xiào )敬(jìng )尽(jìn )礼(lǐ ),第(dì )三(sān )条(tiáo )是(shì )兄(xiōng )弟(dì )友(yǒu )善(shàn ),第(dì )四(sì )条(tiáo )是(shì )洁(jié )身(shēn )自(zì )好(hǎo )勤(qín )劳(láo )谦(qiān )恭(gōng ),第(dì )五(wǔ )条(tiáo )是(shì )严(yán )守(shǒu )信(xìn )义(yì )言(yán )行(háng )可(kě )验(yàn ),第(dì )六(liù )条(tiáo )是(shì )为(wéi )修(xiū )养(yǎng )自(zì )己(jǐ )刻(kè )苦(kǔ )学(xué )习(xí )。此(cǐ )时(shí )晋(jìn )王(wáng )之(zhī )德(dé )广(guǎng )施(shī )天(tiān )下(xià ),四(sì )海(hǎi )归(guī )心(xīn )。于(yú )是(shì )天(tiān )子(zǐ )知(zhī )道(dào )天(tiān )道(dào )运(yùn )转(zhuǎn )将(jiāng )移(yí )于(yú )晋(jìn ),就(jiù )使(shǐ )太(tài )保(bǎo )郑(zhèng )冲(chōng )奉(fèng )读(dú )策(cè )书(shū )说(shuō ):“告(gào )知(zhī )晋(jìn )王(wáng ),我(wǒ )皇(huáng )祖(zǔ )有(yǒu )虞(yú )氏(shì ),应(yīng )天(tiān )之(zhī )命(mìng ),受(shòu )陶(táo )唐(táng )之(zhī )禅(chán )而(ér )得(dé )位(wèi ),亦(yì )以(yǐ )天(tiān )下(xià )授(shòu )于(yú )有(yǒu )夏(xià )。惟(wéi )夏(xià )禹(yǔ )、商(shāng )汤(tāng )、周(zhōu )文(wén )上(shàng )能(néng )配(pèi )天(tiān ),都(dōu )因(yīn )为(wéi )他(tā )们(men )圣(shèng )德(dé )如(rú )日(rì )月(yuè )普(pǔ )照(zhào )。此(cǐ )后(hòu )天(tiān )又(yòu )将(jiāng )大(dà )命(mìng )倾(qīng )注(zhù )于(yú )汉(hàn ),汉(hàn )之(zhī )火(huǒ )德(dé )既(jì )衰(shuāi ),皇(huáng )天(tiān )眷(juàn )顾(gù )我(wǒ )高(gāo )祖(zǔ ),授(shòu )以(yǐ )天(tiān )下(xià ),我(wǒ )朝(cháo )仿(fǎng )效(xiào )虞(yú )、夏(xià )、商(shāng )、周(zhōu )四(sì )代(dài )之(zhī )明(míng )德(dé )显(xiǎn )绩(jì ),我(wǒ )不(bú )尽(jìn )知(zhī )。只(zhī )是(shì )你(nǐ )祖(zǔ )你(nǐ )父(fù ),心(xīn )性(xìng )明(míng )哲(zhé ),辅(fǔ )助(zhù )我(wǒ )皇(huáng )家(jiā ),勋(xūn )德(dé )光(guāng )照(zhào )四(sì )海(hǎi ),及(jí )于(yú )上(shàng )下(xià )鬼(guǐ )神(shén ),无(wú )不(bú )和(hé )顺(shùn ),水(shuǐ )土(tǔ )平(píng )治(zhì ),天(tiān )行(háng )有(yǒu )序(xù ),万(wàn )邦(bāng )以(yǐ )安(ān )。应(yīng )受(shòu )上(shàng )帝(dì )之(zhī )命(mìng ),协(xié )和(hé )帝(dì )王(wáng )中(zhōng )正(zhèng )之(zhī )道(dào )。我(wǒ )谨(jǐn )受(shòu )天(tiān )命(mìng ),将(jiāng )天(tiān )子(zǐ )之(zhī )位(wèi )敬(jìng )授(shòu )于(yú )你(nǐ ),新(xīn )朝(cháo )重(zhòng )任(rèn )在(zài )于(yú )你(nǐ )身(shēn ),允(yǔn )当(dāng )行(háng )中(zhōng )正(zhèng )之(zhī )道(dào ),国(guó )运(yùn )得(dé )以(yǐ )长(zhǎng )久(jiǔ )。啊(ā )!王(wáng )应(yīng )敬(jìng )顺(shùn )天(tiān )命(mìng )。一(yī )切(qiē )遵(zūn )循(xún )先(xiān )圣(shèng )训(xùn )典(diǎn ),安(ān )抚(fǔ )四(sì )方(fāng )之(zhī )国(guó ),维(wéi )护(hù )天(tiān )之(zhī )美(měi )意(yì ),不(bú )要(yào )废(fèi )弃(qì )我(wǒ )二(èr )皇(huáng )大(dà )业(yè )。”武(wǔ )帝(dì )开(kāi )始(shǐ )以(yǐ )礼(lǐ )辞(cí )让(ràng ),魏(wèi )朝(cháo )公(gōng )卿(qīng )何(hé )曾(céng )、王(wáng )沈(shěn )等(děng )坚(jiān )决(jué )请(qǐng )求(qiú ),武(wǔ )帝(dì )这(zhè )才(cái )答(dá )应(yīng )即(jí )天(tiān )子(zǐ )位(wèi )。

泰(tài )始(shǐ )元(yuán )年(nián )(265)冬(dōng )十(shí )二(èr )月(yuè )十(shí )七(qī )日(rì ),在(zài )南(nán )郊(jiāo )设(shè )坛(tán ),在(zài )位(wèi )的(de )百(bǎi )僚(liáo )及(jí )匈(xiōng )奴(nú )南(nán )单(dān )于(yú )等(děng )四(sì )方(fāng )少(shǎo )数(shù )民(mín )族(zú )来(lái )集(jí )会(huì )的(de )数(shù )万(wàn )人(rén ),燃(rán )起(qǐ )燎(liáo )火(huǒ ),举(jǔ )行(háng )米(mǐ )犬(quǎn )祭(jì ),告(gào )于(yú )上(shàng )帝(dì )说(shuō ):“皇(huáng )帝(dì )臣(chén )司(sī )马(mǎ )炎(yán )敢(gǎn )用(yòng )玄(xuán )牡(mǔ )告(gào )于(yú )皇(huáng )天(tiān )后(hòu )土(tǔ ),魏(wèi )帝(dì )考(kǎo )皇(huáng )运(yùn )之(zhī )所(suǒ )归(guī ),承(chéng )天(tiān )之(zhī )明(míng )命(mìng )以(yǐ )命(mìng )炎(yán )。昔(xī )日(rì )唐(táng )尧(yáo )兴(xìng )隆(lóng )大(dà )道(dào ),禅(chán )让(ràng )于(yú )虞(yú )舜(shùn ),舜(shùn )又(yòu )禅(chán )让(ràng )于(yú )禹(yǔ ),高(gāo )德(dé )垂(chuí )于(yú )后(hòu )世(shì ),经(jīng )久(jiǔ )不(bú )衰(shuāi )。及(jí )汉(hàn )德(dé )既(jì )衰(shuāi ),太(tài )祖(zǔ )武(wǔ )皇(huáng )帝(dì )拨(bō )乱(luàn )反(fǎn )正(zhèng ),拯(zhěng )救(jiù )时(shí )局(jú ),扶(fú )助(zhù )刘(liú )氏(shì ),因(yīn )而(ér )汉(hàn )禅(chán )让(ràng )于(yú )魏(wèi )。魏(wèi )室(shì )连(lián )年(nián )多(duō )故(gù ),几(jǐ )乎(hū )败(bài )亡(wáng ),实(shí )赖(lài )晋(jìn )匡(kuāng )扶(fú )拯(zhěng )救(jiù )之(zhī )德(dé ),因(yīn )而(ér )得(dé )保(bǎo )宗(zōng )祀(sì ),渡(dù )过(guò )艰(jiān )难(nán )。这(zhè )说(shuō )明(míng )晋(jìn )是(shì )有(yǒu )大(dà )功(gōng )于(yú )魏(wèi )的(de )。四(sì )方(fāng )之(zhī )人(rén )无(wú )不(bú )顺(shùn )服(fú ),廓(kuò )清(qīng )梁(liáng )岷(mín ),安(ān )抚(fǔ )扬(yáng )越(yuè ),八(bā )方(fāng )同(tóng )轨(guǐ ),祥(xiáng )瑞(ruì )屡(lǚ )呈(chéng ),天(tiān )人(rén )应(yīng )和(hé ),有(yǒu )思(sī )皆(jiē )服(fú )。我(wǒ )效(xiào )法(fǎ )三(sān )后(hòu ),天(tiān )命(mìng )因(yīn )集(jí )于(yú )此(cǐ )。炎(yán )之(zhī )德(dé )不(bú )足(zú )嗣(sì )位(wèi ),辞(cí )让(ràng )而(ér )不(bú )获(huò )准(zhǔn )。于(yú )是(shì )群(qún )公(gōng )卿(qīng )士(shì ),诸(zhū )侯(hóu )臣(chén )僚(liáo ),诸(zhū )贤(xián )陪(péi )臣(chén ),百(bǎi )蛮(mán )君(jūn )长(zhǎng ),都(dōu )说(shuō ):‘皇(huáng )天(tiān )鉴(jiàn )于(yú )下(xià )土(tǔ ),求(qiú )民(mín )间(jiān )之(zhī )疾(jí )苦(kǔ ),天(tiān )命(mìng )既(jì )成(chéng ),本(běn )非(fēi )谦(qiān )让(ràng )所(suǒ )能(néng )拒(jù )违(wéi )。帝(dì )王(wáng )世(shì )系(xì )不(bú )可(kě )无(wú )继(jì ),人(rén )神(shén )不(bú )可(kě )以(yǐ )无(wú )主(zhǔ )。’炎(yán )敬(jìng )奉(fèng )皇(huáng )运(yùn ),敬(jìng )畏(wèi )天(tiān )威(wēi ),敬(jìng )选(xuǎn )吉(jí )日(rì ),升(shēng )坛(tán )受(shòu )禅(chán ),告(gào )于(yú )上(shàng )帝(dì ),以(yǐ )满(mǎn )众(zhòng )望(wàng )。”礼(lǐ )毕(bì ),到(dào )洛(luò )阳(yáng )宫(gōng )太(tài )极(jí )前(qián )殿(diàn ),下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“昔(xī )朕(zhèn )皇(huáng )祖(zǔ )宣(xuān )王(wáng ),圣(shèng )哲(zhé )钦(qīn )明(míng ),顺(shùn )应(yīng )天(tiān )运(yùn ),兴(xìng )隆(lóng )帝(dì )业(yè ),开(kāi )创(chuàng )洪(hóng )基(jī )。伯(bó )考(kǎo )景(jǐng )王(wáng ),行(háng )大(dà )道(dào )而(ér )遍(biàn )谋(móu )于(yú )众(zhòng ),光(guāng )照(zhào )诸(zhū )夏(xià )。至(zhì )于(yú )宣(xuān )考(kǎo )文(wén )王(wáng ),明(míng )哲(zhé )光(guāng )远(yuǎn ),协(xié )和(hé )人(rén )神(shén ),应(yīng )天(tiān )顺(shùn )时(shí ),受(shòu )此(cǐ )明(míng )命(mìng ),仁(rén )德(dé )匡(kuāng )济(jì )宇(yǔ )宙(zhòu ),功(gōng )勋(xūn )及(jí )于(yú )上(shàng )下(xià ),魏(wèi )氏(shì )鉴(jiàn )于(yú )古(gǔ )训(xùn ),仿(fǎng )效(xiào )尧(yáo )舜(shùn ),咨(zī )询(xún )于(yú )群(qún )臣(chén ),委(wěi )大(dà )命(mìng )于(yú )朕(zhèn )身(shēn )。我(wǒ )畏(wèi )天(tiān )命(mìng ),不(bú )敢(gǎn )违(wéi )抗(kàng )。朕(zhèn )德(dé )微(wēi )薄(báo ),肩(jiān )负(fù )大(dà )任(rèn ),托(tuō )身(shēn )于(yú )王(wáng )公(gōng )之(zhī )上(shàng )而(ér )君(jūn )临(lín )四(sì )海(hǎi ),惴(zhuì )惴(zhuì )恐(kǒng )惧(jù ),不(bú )知(zhī )所(suǒ )为(wéi )。尔(ěr )等(děng )为(wéi )股(gǔ )肱(gōng )爪(zhǎo )牙(yá )之(zhī )佐(zuǒ ),文(wén )武(wǔ )忠(zhōng )贞(zhēn )之(zhī )臣(chén ),尔(ěr )祖(zǔ )尔(ěr )父(fù ),实(shí )为(wéi )我(wǒ )先(xiān )王(wáng )左(zuǒ )右(yòu )辅(fǔ )臣(chén ),光(guāng )大(dà )兴(xìng )隆(lóng )我(wǒ )晋(jìn )大(dà )业(yè )。欲(yù )与(yǔ )万(wàn )国(guó )臣(chén )民(mín )共(gòng )享(xiǎng )天(tiān )下(xià )。”于(yú )是(shì )实(shí )行(háng )大(dà )赦(shè ),改(gǎi )年(nián )号(hào )。赐(cì )天(tiān )下(xià )官(guān )吏(lì )爵(jué )位(wèi ),每(měi )人(rén )五(wǔ )级(jí ),鳏(guān )寡(guǎ )孤(gū )独(dú )不(bú )能(néng )自(zì )养(yǎng )者(zhě ),每(měi )人(rén )给(gěi )谷(gǔ )五(wǔ )斛(hú ),免(miǎn )征(zhēng )天(tiān )下(xià )租(zū )赋(fù )及(jí )关(guān )市(shì )之(zhī )税(shuì )一(yī )年(nián ),过(guò )去(qù )的(de )旧(jiù )债(zhài )不(bú )再(zài )收(shōu ),旧(jiù )的(de )嫌(xián )疑(yí )禁(jìn )锢(gù )都(dōu )解(jiě )除(chú ),失(shī )去(qù )官(guān )爵(jué )者(zhě )都(dōu )予(yǔ )恢(huī )复(fù )。

十(shí )八(bā )日(rì ),派(pài )遣(qiǎn )太(tài )仆(pú )刘(liú )原(yuán )告(gào )于(yú )太(tài )庙(miào )。封(fēng )魏(wèi )帝(dì )为(wéi )陈(chén )留(liú )王(wáng ),食(shí )邑(yì )万(wàn )户(hù ),居(jū )住(zhù )邺(yè )宫(gōng );魏(wèi )氏(shì )诸(zhū )王(wáng )都(dōu )封(fēng )为(wéi )县(xiàn )侯(hóu )。追(zhuī )尊(zūn )宣(xuān )王(wáng )为(wéi )宣(xuān )皇(huáng )帝(dì ),景(jǐng )王(wáng )为(wéi )景(jǐng )皇(huáng )帝(dì ),文(wén )王(wáng )为(wéi )文(wén )皇(huáng )帝(dì ),宣(xuān )王(wáng )妃(fēi )张(zhāng )氏(shì )为(wéi )宣(xuān )穆(mù )皇(huáng )后(hòu )。尊(zūn )太(tài )妃(fēi )王(wáng )氏(shì )为(wéi )皇(huáng )太(tài )后(hòu ),所(suǒ )住(zhù )之(zhī )宫(gōng )叫(jiào )崇(chóng )化(huà )宫(gōng )。封(fēng )皇(huáng )叔(shū )祖(zǔ )父(fù )司(sī )马(mǎ )孚(fú )为(wéi )安(ān )平(píng )王(wáng ),皇(huáng )叔(shū )父(fù )司(sī )马(mǎ )干(gàn )为(wéi )平(píng )原(yuán )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )亮(liàng )为(wéi )扶(fú )风(fēng )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )亻(dān )由(yóu )为(wéi )东(dōng )莞(wǎn )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )骏(jùn )为(wéi )汝(rǔ )阴(yīn )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )肜(róng )为(wéi )梁(liáng )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )伦(lún )为(wéi )琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng ),皇(huáng )弟(dì )司(sī )马(mǎ )攸(yōu )为(wéi )齐(qí )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )鉴(jiàn )为(wéi )乐(lè )安(ān )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )机(jī )为(wéi )燕(yàn )王(wáng ),皇(huáng )从(cóng )伯(bó )父(fù )司(sī )马(mǎ )望(wàng )为(wéi )义(yì )阳(yáng )王(wáng ),皇(huáng )从(cóng )叔(shū )父(fù )司(sī )马(mǎ )辅(fǔ )为(wéi )渤(bó )海(hǎi )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )晃(huǎng )为(wéi )下(xià )邳(pī )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )环(huán )为(wéi )太(tài )原(yuán )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )王(wáng )圭(guī )为(wéi )高(gāo )阳(yáng )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )衡(héng )为(wéi )常(cháng )山(shān )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )子(zǐ )文(wén )为(wéi )沛(pèi )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )泰(tài )为(wéi )陇(lǒng )西(xī )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )权(quán )为(wéi )彭(péng )城(chéng )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )绥(suí )为(wéi )范(fàn )阳(yáng )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )遂(suí )为(wéi )济(jì )南(nán )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )逊(xùn )为(wéi )谯(qiáo )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )睦(mù )为(wéi )中(zhōng )山(shān )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )陵(líng )为(wéi )北(běi )海(hǎi )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )斌(bīn )为(wéi )陈(chén )王(wáng ),皇(huáng )从(cóng )父(fù )兄(xiōng )司(sī )马(mǎ )洪(hóng )为(wéi )河(hé )间(jiān )王(wáng ),皇(huáng )从(cóng )父(fù )弟(dì )司(sī )马(mǎ )楙(mào )为(wéi )东(dōng )平(píng )王(wáng )。以(yǐ )骠(biāo )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )石(shí )苞(bāo )为(wéi )大(dà )司(sī )马(mǎ ),封(fēng )为(wéi )乐(lè )陵(líng )公(gōng ),车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )陈(chén )骞(qiān )为(wéi )高(gāo )平(píng )公(gōng ),卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )贾(jiǎ )充(chōng )为(wéi )车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )、鲁(lǔ )公(gōng ),尚(shàng )书(shū )令(lìng )裴(péi )秀(xiù )为(wéi )巨(jù )鹿(lù )公(gōng ),侍(shì )中(zhōng )荀(xún )勖(xù )为(wéi )济(jì )北(běi )公(gōng ),太(tài )保(bǎo )郑(zhèng )冲(chōng )为(wéi )太(tài )傅(fù )、寿(shòu )光(guāng )公(gōng ),太(tài )尉(wèi )王(wáng )祥(xiáng )为(wéi )太(tài )保(bǎo )、睢(suī )陵(líng )公(gōng ),丞(chéng )相(xiàng )何(hé )曾(céng )为(wéi )太(tài )尉(wèi )、郎(láng )陵(líng )公(gōng ),御(yù )史(shǐ )大(dà )夫(fū )王(wáng )沈(shěn )为(wéi )骠(biāo )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )、博(bó )陵(líng )公(gōng ),司(sī )空(kōng )荀(xún )岂(qǐ )页(yè )为(wéi )临(lín )淮(huái )公(gōng ),镇(zhèn )北(běi )大(dà )将(jiāng )军(jūn )卫(wèi )瓘(guàn )为(wéi )菑(zī )阳(yáng )公(gōng )。其(qí )余(yú )增(zēng )封(fēng )晋(jìn )爵(jué )不(bú )等(děng ),文(wén )武(wǔ )官(guān )员(yuán )普(pǔ )遍(biàn )晋(jìn )位(wèi )二(èr )等(děng ),改(gǎi )《景(jǐng )初(chū )历(lì )》为(wéi )《泰(tài )始(shǐ )历(lì )》,腊(là )祭(jì )在(zài )酉(yǒu ),社(shè )日(rì )在(zài )丑(chǒu )。十(shí )九(jiǔ )日(rì ),下(xià )诏(zhào )大(dà )张(zhāng )俭(jiǎn )约(yuē )之(zhī )风(fēng ),将(jiāng )宫(gōng )中(zhōng )的(de )珠(zhū )玉(yù )玩(wán )好(hǎo )之(zhī )物(wù ),拿(ná )出(chū )来(lái )赏(shǎng )赐(cì )给(gěi )王(wáng )公(gōng )以(yǐ )下(xià )的(de )官(guān )吏(lì ),多(duō )少(shǎo )不(bú )等(děng )。设(shè )置(zhì )中(zhōng )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )以(yǐ )统(tǒng )领(lǐng )宿(xiǔ )卫(wèi )七(qī )军(jūn )。

二(èr )十(shí )日(rì ),下(xià )诏(zhào )让(ràng )陈(chén )留(liú )王(wáng )出(chū )行(háng )时(shí )可(kě )举(jǔ )天(tiān )子(zǐ )的(de )旌(jīng )旗(qí ),备(bèi )有(yǒu )五(wǔ )种(zhǒng )季(jì )节(jiē )的(de )副(fù )车(chē ),使(shǐ )用(yòng )魏(wèi )的(de )历(lì )法(fǎ ),可(kě )以(yǐ )像(xiàng )天(tiān )子(zǐ )一(yī )样(yàng )郊(jiāo )祀(sì )天(tiān )地(dì ),礼(lǐ )乐(lè )制(zhì )度(dù )皆(jiē )照(zhào )魏(wèi )例(lì ),上(shàng )书(shū )不(bú )称(chēng )臣(chén )。赐(cì )山(shān )阳(yáng )公(gōng )刘(liú )康(kāng )、安(ān )乐(lè )公(gōng )刘(liú )禅(chán )子(zǐ )弟(dì )一(yī )人(rén )为(wéi )驸(fù )马(mǎ )都(dōu )尉(wèi )。二(èr )十(shí )六(liù )日(rì ),以(yǐ )安(ān )平(píng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )孚(fú )为(wéi )太(tài )宰(zǎi )、假(jiǎ )黄(huáng )钺(yuè )、大(dà )都(dōu )督(dū )中(zhōng )外(wài )诸(zhū )军(jūn )事(shì )。下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“昔(xī )日(rì )王(wáng )腸(cháng )谋(móu )废(fèi )齐(qí )王(wáng ),而(ér )齐(qí )王(wáng )最(zuì )终(zhōng )还(hái )是(shì )被(bèi )废(fèi )。邓(dèng )艾(ài )虽(suī )恃(shì )功(gōng )骄(jiāo )傲(ào )有(yǒu )失(shī )臣(chén )节(jiē ),然(rán )束(shù )手(shǒu )认(rèn )罪(zuì )。今(jīn )大(dà )赦(shè )二(èr )人(rén )家(jiā )属(shǔ ),回(huí )故(gù )乡(xiāng )立(lì )后(hòu )嗣(sì )。使(shǐ )灭(miè )者(zhě )复(fù )兴(xìng ),绝(jué )者(zhě )有(yǒu )继(jì ),简(jiǎn )法(fǎ )省(shěng )刑(xíng )。解(jiě )除(chú )对(duì )魏(wèi )氏(shì )宗(zōng )室(shì )的(de )禁(jìn )锢(gù )。诸(zhū )将(jiāng )士(shì )官(guān )吏(lì )遭(zāo )三(sān )年(nián )丧(sàng )者(zhě ),遣(qiǎn )回(huí )守(shǒu )丧(sàng )三(sān )年(nián )。百(bǎi )姓(xìng )有(yǒu )三(sān )年(nián )丧(sàng )者(zhě ),服(fú )丧(sàng )期(qī )免(miǎn )除(chú )徭(yáo )役(yì )。免(miǎn )除(chú )部(bù )曲(qǔ )将(jiāng )及(jí )长(zhǎng )吏(lì )以(yǐ )下(xià )以(yǐ )家(jiā )属(shǔ )作(zuò )人(rén )质(zhì ),俭(jiǎn )省(shěng )各(gè )郡(jùn )国(guó )向(xiàng )京(jīng )师(shī )调(diào )运(yùn )的(de )物(wù )资(zī ),禁(jìn )止(zhǐ )乐(lè )府(fǔ )、靡(mí )丽(lì )的(de )百(bǎi )戏(xì )技(jì )艺(yì )及(jí )雕(diāo )饰(shì )华(huá )丽(lì )的(de )游(yóu )猎(liè )器(qì )具(jù ),广(guǎng )开(kāi )言(yán )路(lù ),设(shè )谏(jiàn )官(guān )掌(zhǎng )管(guǎn )此(cǐ )事(shì )。”这(zhè )个(gè )月(yuè )里(lǐ ),有(yǒu )六(liù )只(zhī )凤(fèng )凰(huáng )、三(sān )条(tiáo )青(qīng )龙(lóng )、两(liǎng )条(tiáo )白(bái )龙(lóng )、麒(qí )麟(lín )各(gè )一(yī )在(zài )各(gè )郡(jùn )国(guó )出(chū )现(xiàn )。二(èr )年(nián )正(zhèng )月(yuè )初(chū )七(qī ),派(pài )遣(qiǎn )兼(jiān )侍(shì )中(zhōng )侯(hóu )史(shǐ )光(guāng )等(děng )持(chí )节(jiē )到(dào )全(quán )国(guó )各(gè )地(dì ),巡(xún )视(shì )考(kǎo )察(chá )风(fēng )俗(sú ),罢(bà )除(chú )不(bú )在(zài )祀(sì )典(diǎn )的(de )祭(jì )祀(sì )。初(chū )八(bā ),有(yǒu )司(sī )请(qǐng )求(qiú )建(jiàn )七(qī )庙(miào ),武(wǔ )帝(dì )以(yǐ )为(wéi )徭(yáo )役(yì )太(tài )重(zhòng ),不(bú )允(yǔn )许(xǔ )。十(shí )一(yī )日(rì ),罢(bà )唱(chàng )鸡(jī )鸣(míng )歌(gē )的(de )人(rén )。

二(èr )十(shí )二(èr )日(rì ),尊(zūn )景(jǐng )皇(huáng )帝(dì )夫(fū )人(rén )羊(yáng )氏(shì )为(wéi )景(jǐng )皇(huáng )后(hòu ),所(suǒ )居(jū )宫(gōng )叫(jiào )弘(hóng )训(xùn )宫(gōng )。二(èr )十(shí )七(qī )日(rì ),立(lì )皇(huáng )后(hòu )杨(yáng )氏(shì )。二(èr )月(yuè ),解(jiě )除(chú )对(duì )汉(hàn )宗(zōng )室(shì )的(de )禁(jìn )锢(gù )。十(shí )一(yī )日(rì ),常(cháng )山(shān )王(wáng )司(sī )马(mǎ )衡(héng )死(sǐ )。皇(huáng )帝(dì )下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“五(wǔ )等(děng )爵(jué )位(wèi )之(zhī )封(fēng ),都(dōu )是(shì )旧(jiù )时(shí )功(gōng )臣(chén )。原(yuán )为(wéi )县(xiàn )侯(hóu )者(zhě ),袭(xí )爵(jué )时(shí )次(cì )子(zǐ )封(fēng )为(wéi )亭(tíng )侯(hóu );原(yuán )为(wéi )乡(xiāng )侯(hóu )者(zhě ),次(cì )子(zǐ )为(wéi )关(guān )内(nèi )侯(hóu );原(yuán )为(wéi )亭(tíng )侯(hóu )者(zhě ),次(cì )子(zǐ )为(wéi )关(guān )中(zhōng )侯(hóu ),皆(jiē )食(shí )本(běn )爵(jué )封(fēng )户(hù )的(de )十(shí )分(fèn )之(zhī )一(yī )。”二(èr )十(shí )九(jiǔ )日(rì ),郊(jiāo )祀(sì )宣(xuān )皇(huáng )帝(dì )以(yǐ )配(pèi )天(tiān ),在(zài )明(míng )堂(táng )祀(sì )文(wén )皇(huáng )帝(dì )以(yǐ )配(pèi )上(shàng )帝(dì )。二(èr )十(shí )二(èr )日(rì )下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“古(gǔ )时(shí )设(shè )百(bǎi )官(guān ),就(jiù )是(shì )让(ràng )他(tā )规(guī )劝(quàn )王(wáng )的(de )过(guò )失(shī ),而(ér )保(bǎo )氏(shì )官(guān )特(tè )以(yǐ )谏(jiàn )诤(zhèng )为(wéi )职(zhí )业(yè ),今(jīn )之(zhī )侍(shì )中(zhōng )、常(cháng )侍(shì )实(shí )处(chù )于(yú )这(zhè )个(gè )职(zhí )位(wèi )。选(xuǎn )择(zé )那(nà )些(xiē )能(néng )正(zhèng )色(sè )纠(jiū )正(zhèng )违(wéi )法(fǎ )匡(kuāng )救(jiù )缺(quē )漏(lòu )的(de )人(rén ),以(yǐ )兼(jiān )此(cǐ )职(zhí )。”三(sān )月(yuè )二(èr )十(shí )日(rì ),吴(wú )人(rén )来(lái )吊(diào )祭(jì ),有(yǒu )司(sī )上(shàng )奏(zòu )以(yǐ )诏(zhào )书(shū )答(dá )复(fù )。武(wǔ )帝(dì )说(shuō ):“昔(xī )日(rì )汉(hàn )文(wén )帝(dì )招(zhāo )抚(fǔ )尉(wèi )他(tā ),光(guāng )武(wǔ )帝(dì )招(zhāo )抚(fǔ )公(gōng )孙(sūn )述(shù ),都(dōu )没(méi )有(yǒu )按(àn )君(jūn )对(duì )臣(chén )的(de )礼(lǐ )仪(yí ),这(zhè )是(shì )为(wéi )了(le )笼(lóng )络(luò )未(wèi )归(guī )附(fù )的(de )人(rén )。孙(sūn )皓(hào )开(kāi )始(shǐ )派(pài )使(shǐ )者(zhě )时(shí ),不(bú )知(zhī )晋(jìn )已(yǐ )开(kāi )国(guó )建(jiàn )帝(dì )号(hào ),只(zhī )用(yòng )书(shū )信(xìn )形(xíng )式(shì )答(dá )谢(xiè )他(tā )。”夏(xià )五(wǔ )月(yuè )戊(wù )辰(chén ),下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“陈(chén )留(liú )王(wáng )品(pǐn )德(dé )谦(qiān )虚(xū ),每(měi )有(yǒu )事(shì )都(dōu )要(yào )上(shàng )表(biǎo ),这(zhè )不(bú )是(shì )我(wǒ )对(duì )他(tā )优(yōu )待(dài )尊(zūn )崇(chóng )的(de )要(yào )求(qiú )。主(zhǔ )管(guǎn )此(cǐ )事(shì )的(de )人(rén )向(xiàng )他(tā )说(shuō )明(míng ),只(zhī )要(yào )不(bú )是(shì )大(dà )事(shì ),让(ràng )陈(chén )留(liú )王(wáng )的(de )官(guān )吏(lì )上(shàng )表(biǎo )就(jiù )行(háng )了(le )。”壬(rén )子(zǐ )这(zhè )天(tiān ),骠(biāo )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )博(bó )陵(líng )公(gōng )王(wáng )沈(shěn )死(sǐ )。

六(liù )月(yuè )二(èr )十(shí )五(wǔ )日(rì ),济(jì )南(nán )王(wáng )司(sī )马(mǎ )遂(suí )死(sǐ )。秋(qiū )七(qī )月(yuè )初(chū )五(wǔ ),营(yíng )建(jiàn )太(tài )庙(miào ),从(cóng )荆(jīng )山(shān )运(yùn )来(lái )木(mù )材(cái ),开(kāi )采(cǎi )华(huá )山(shān )的(de )石(shí )料(liào ),铸(zhù )造(zào )十(shí )二(èr )根(gēn )铜(tóng )柱(zhù ),涂(tú )一(yī )层(céng )黄(huáng )金(jīn ),刻(kè )镂(lòu )百(bǎi )物(wù ),缀(zhuì )上(shàng )明(míng )珠(zhū )。二(èr )十(shí )二(èr )日(rì ),谯(qiáo )王(wáng )司(sī )马(mǎ )逊(xùn )死(sǐ )。三(sān )十(shí )日(rì ),日(rì )蚀(shí )。

八(bā )月(yuè )初(chū )十(shí ),裁(cái )减(jiǎn )右(yòu )将(jiāng )军(jūn )官(guān )职(zhí )。当(dāng )初(chū ),武(wǔ )帝(dì )虽(suī )实(shí )行(háng )汉(hàn )魏(wèi )丧(sàng )制(zhì ),安(ān )葬(zàng )后(hòu )即(jí )除(chú )丧(sàng )服(fú ),而(ér )还(hái )是(shì )穿(chuān )深(shēn )色(sè )衣(yī )服(fú ),戴(dài )素(sù )冠(guàn ),食(shí )则(zé )避(bì )席(xí )减(jiǎn )膳(shàn ),哀(āi )敬(jìng )同(tóng )于(yú )服(fú )丧(sàng )。二(èr )十(shí )二(èr )日(rì ),有(yǒu )司(sī )奏(zòu )请(qǐng )改(gǎi )换(huàn )服(fú )装(zhuāng ),照(zhào )常(cháng )进(jìn )膳(shàn ),武(wǔ )帝(dì )不(bú )许(xǔ ),一(yī )直(zhí )守(shǒu )丧(sàng )满(mǎn )期(qī )才(cái )恢(huī )复(fù )正(zhèng )常(cháng ),后(hòu )为(wéi )太(tài )后(hòu )服(fú )丧(sàng )也(yě )是(shì )如(rú )此(cǐ ),九(jiǔ )月(yuè )二(èr )十(shí )日(rì ),散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )皇(huáng )甫(fǔ )陶(táo )、傅(fù )玄(xuán )兼(jiān )谏(jiàn )官(guān ),上(shàng )书(shū )谏(jiàn )诤(zhèng ),有(yǒu )司(sī )奏(zòu )请(qǐng )压(yā )下(xià )谏(jiàn )书(shū ),不(bú )予(yǔ )议(yì )论(lùn )。武(wǔ )帝(dì )下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“凡(fán )关(guān )系(xì )到(dào )人(rén )主(zhǔ )的(de )言(yán )论(lùn )批(pī )评(píng ),人(rén )臣(chén )是(shì )很(hěn )难(nán )做(zuò )到(dào )的(de ),而(ér )又(yòu )苦(kǔ )于(yú )人(rén )主(zhǔ )不(bú )能(néng )听(tīng )纳(nà ),自(zì )古(gǔ )忠(zhōng )臣(chén )直(zhí )士(shì )为(wéi )此(cǐ )而(ér )慷(kāng )慨(kǎi )叹(tàn )息(xī ),每(měi )每(měi )将(jiāng )陈(chén )事(shì )之(zhī )书(shū )交(jiāo )付(fù )主(zhǔ )事(shì )者(zhě ),主(zhǔ )事(shì )者(zhě )深(shēn )究(jiū )苛(kē )求(qiú ),说(shuō )什(shí )么(me )恩(ēn )赐(cì )当(dāng )由(yóu )皇(huáng )上(shàng ),这(zhè )是(shì )什(shí )么(me )话(huà )呢(ne )?还(hái )是(shì )让(ràng )朝(cháo )臣(chén )详(xiáng )细(xì )评(píng )议(yì )。”九(jiǔ )月(yuè )二(èr )十(shí )三(sān )日(rì ),有(yǒu )司(sī )上(shàng )奏(zòu )说(shuō ):“大(dà )晋(jìn )继(jì )承(chéng )三(sān )皇(huáng )的(de )业(yè )绩(jì ),步(bù )舜(shùn )禹(yǔ )的(de )后(hòu )尘(chén ),应(yīng )天(tiān )顺(shùn )时(shí ),受(shòu )禅(chán )于(yú )魏(wèi ),应(yīng )该(gāi )沿(yán )用(yòng )前(qián )一(yī )代(dài )历(lì )法(fǎ ),如(rú )虞(yú )舜(shùn )遵(zūn )循(xún )唐(táng )尧(yáo )的(de )例(lì )子(zǐ )。”武(wǔ )帝(dì )认(rèn )可(kě )。

冬(dōng )十(shí )月(yuè )初(chū )一(yī ),日(rì )蚀(shí )。初(chū )二(èr ),下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“昔(xī )日(rì )舜(shùn )在(zài )苍(cāng )梧(wú )安(ān )葬(zàng ),农(nóng )民(mín )不(bú )改(gǎi )变(biàn )耕(gēng )地(dì ),禹(yǔ )安(ān )葬(zàng )在(zài )成(chéng )纪(jì ),市(shì )场(chǎng )不(bú )改(gǎi )变(biàn )地(dì )方(fāng )。追(zhuī )思(sī )祖(zǔ )考(kǎo )清(qīng )简(jiǎn )的(de )宗(zōng )旨(zhǐ ),迁(qiān )徙(xǐ )陵(líng )墓(mù )周(zhōu )围(wéi )十(shí )里(lǐ )以(yǐ )内(nèi )的(de )居(jū )民(mín ),烦(fán )扰(rǎo )百(bǎi )姓(xìng ),停(tíng )止(zhǐ )实(shí )行(háng )。”十(shí )一(yī )月(yuè )初(chū )五(wǔ ),倭(wō )人(rén )来(lái )献(xiàn )本(běn )国(guó )异(yì )物(wù )。将(jiāng )祭(jì )天(tiān )的(de )圜(huán )丘(qiū )与(yǔ )祭(jì )地(dì )的(de )方(fāng )丘(qiū )合(hé )并(bìng )于(yú )南(nán )、北(běi )郊(jiāo ),夏(xià )至(zhì )、冬(dōng )至(zhì )的(de )祭(jì )祀(sì )合(hé )并(bìng )于(yú )二(èr )郊(jiāo )之(zhī )祀(sì )。罢(bà )除(chú )山(shān )阳(yáng )公(gōng )国(guó )督(dū )军(jūn ),除(chú )去(qù )其(qí )禁(jìn )例(lì )。十(shí )五(wǔ )日(rì ),追(zhuī )封(fēng )景(jǐng )帝(dì )夫(fū )人(rén )夏(xià )侯(hóu )氏(shì )为(wéi )景(jǐng )怀(huái )皇(huáng )后(hòu )。十(shí )七(qī )日(rì )将(jiāng )祖(zǔ )、父(fù )神(shén )主(zhǔ )迁(qiān )于(yú )太(tài )庙(miào )。十(shí )二(èr )月(yuè ),罢(bà )除(chú )各(gè )地(dì )农(nóng )官(guān ),归(guī )于(yú )郡(jùn )县(xiàn )。这(zhè )一(yī )年(nián )中(zhōng ),有(yǒu )六(liù )只(zhī )凤(fèng )凰(huáng )、十(shí )条(tiáo )青(qīng )龙(lóng )、九(jiǔ )条(tiáo )黄(huáng )龙(lóng )、麒(qí )麟(lín )各(gè )一(yī ),出(chū )现(xiàn )于(yú )各(gè )郡(jùn )国(guó )。三(sān )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )癸(guǐ )丑(chǒu ),两(liǎng )条(tiáo )白(bái )龙(lóng )出(chū )现(xiàn )于(yú )弘(hóng )农(nóng )渑(miǎn )池(chí )。丁(dīng )卯(mǎo )这(zhè )天(tiān ),立(lì )皇(huáng )子(zǐ )司(sī )马(mǎ )衷(zhōng )为(wéi )皇(huáng )太(tài )子(zǐ )。下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“朕(zhèn )以(yǐ )不(bú )德(dé )之(zhī )身(shēn ),托(tuō )于(yú )四(sì )海(hǎi )之(zhī )上(shàng ),兢(jīng )兢(jīng )业(yè )业(yè ),敬(jìng )畏(wèi )守(shǒu )职(zhí ),犹(yóu )恐(kǒng )不(bú )能(néng )使(shǐ )宇(yǔ )内(nèi )康(kāng )济(jì ),思(sī )与(yǔ )天(tiān )下(xià )之(zhī )人(rén )申(shēn )明(míng )王(wáng )法(fǎ )制(zhì )度(dù ),正(zhèng )本(běn )清(qīng )源(yuán ),至(zhì )于(yú )立(lì )太(tài )子(zǐ )之(zhī )事(shì ),非(fēi )当(dāng )务(wù )之(zhī )急(jí )。再(zài )者(zhě ),近(jìn )世(shì )每(měi )次(cì )立(lì )太(tài )子(zǐ ),总(zǒng )要(yào )施(shī )行(háng )宽(kuān )赦(shè )恩(ēn )赐(cì ),此(cǐ )事(shì )不(bú )能(néng )免(miǎn )除(chú ),往(wǎng )往(wǎng )是(shì )顺(shùn )从(cóng )王(wáng )公(gōng )卿(qīng )士(shì )的(de )议(yì )论(lùn )罢(bà )了(le )。方(fāng )今(jīn )天(tiān )下(xià )太(tài )平(píng ),将(jiāng )向(xiàng )天(tiān )下(xià )人(rén )陈(chén )述(shù )德(dé )义(yì ),显(xiǎn )示(shì )好(hǎo )恶(è ),使(shǐ )百(bǎi )姓(xìng )丢(diū )掉(diào )侥(yáo )幸(xìng )得(dé )福(fú )的(de )想(xiǎng )法(fǎ ),而(ér )要(yào )行(háng )为(wéi )忠(zhōng )实(shí ),始(shǐ )终(zhōng )如(rú )一(yī ),施(shī )小(xiǎo )恩(ēn )小(xiǎo )惠(huì ),是(shì )不(bú )可(kě )取(qǔ )的(de )。都(dōu )使(shǐ )大(dà )家(jiā )知(zhī )道(dào )此(cǐ )意(yì )。”三(sān )月(yuè )初(chū )六(liù ),初(chū )次(cì )令(lìng )二(èr )千(qiān )石(shí )官(guān )服(fú )丧(sàng )三(sān )年(nián )。丁(dīng )未(wèi )这(zhè )天(tiān ),白(bái )日(rì )昏(hūn )暗(àn )。罢(bà )除(chú )武(wǔ )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )官(guān )职(zhí )。以(yǐ )李(lǐ )熹(xī )为(wéi )太(tài )子(zǐ )太(tài )傅(fù )。泰(tài )山(shān )石(shí )崩(bēng )塌(tā )。夏(xià )四(sì )月(yuè )十(shí )六(liù )日(rì ),张(zhāng )掖(yè )太(tài )守(shǒu )焦(jiāo )胜(shèng )上(shàng )奏(zòu )说(shuō ),氐(dī )池(chí )县(xiàn )大(dà )柳(liǔ )谷(gǔ )口(kǒu )一(yī )个(gè )地(dì )方(fāng )有(yǒu )黑(hēi )色(sè )石(shí ),石(shí )上(shàng )有(yǒu )白(bái )色(sè )文(wén )彩(cǎi ),实(shí )是(shì )大(dà )晋(jìn )吉(jí )祥(xiáng )的(de )象(xiàng )征(zhēng ),把(bǎ )彩(cǎi )文(wén )画(huà )出(chū )来(lái )献(xiàn )给(gěi )皇(huáng )帝(dì ),下(xià )诏(zhào )以(yǐ )制(zhì )币(bì )祭(jì )告(gào )于(yú )太(tài )庙(miào ),图(tú )文(wén )收(shōu )藏(cáng )在(zài )天(tiān )府(fǔ )。

秋(qiū )八(bā )月(yuè ),罢(bà )除(chú )都(dōu )护(hù )将(jiāng )军(jūn ),将(jiāng )其(qí )所(suǒ )辖(xiá )五(wǔ )署(shǔ )归(guī )光(guāng )禄(lù )勋(xūn )。九(jiǔ )月(yuè )十(shí )五(wǔ )日(rì ),下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“古(gǔ )制(zhì )以(yǐ )德(dé )定(dìng )爵(jué )位(wèi ),以(yǐ )功(gōng )定(dìng )俸(fèng )禄(lù ),虽(suī )下(xià )士(shì )的(de )俸(fèng )禄(lù )还(hái )要(yào )相(xiàng )当(dāng )于(yú )上(shàng )等(děng )农(nóng )民(mín )的(de )收(shōu )入(rù ),对(duì )外(wài )则(zé )可(kě )以(yǐ )奉(fèng )公(gōng )忘(wàng )私(sī ),对(duì )内(nèi )则(zé )足(zú )以(yǐ )养(yǎng )亲(qīn )施(shī )惠(huì )。今(jīn )在(zài )位(wèi )官(guān )吏(lì )俸(fèng )禄(lù )不(bú )能(néng )代(dài )耕(gēng ),这(zhè )就(jiù )不(bú )能(néng )达(dá )到(dào )推(tuī )崇(chóng )教(jiāo )化(huà )的(de )目(mù )的(de )。可(kě )议(yì )定(dìng )增(zēng )加(jiā )官(guān )吏(lì )俸(fèng )禄(lù )。”赐(cì )王(wáng )公(gōng )以(yǐ )下(xià )帛(bó )不(bú )等(děng )。以(yǐ )太(tài )尉(wèi )何(hé )曾(céng )为(wéi )太(tài )保(bǎo ),义(yì )阳(yáng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )望(wàng )为(wéi )太(tài )尉(wèi ),司(sī )空(kōng )荀(xún )岂(qǐ )页(yè )为(wéi )司(sī )徒(tú )。冬(dōng )十(shí )月(yuè ),准(zhǔn )许(xǔ )士(shì )卒(zú )遭(zāo )父(fù )母(mǔ )丧(sàng )者(zhě ),如(rú )不(bú )在(zài )疆(jiāng )场(chǎng ),都(dōu )可(kě )以(yǐ )回(huí )家(jiā )治(zhì )丧(sàng )。十(shí )二(èr )月(yuè ),徙(xǐ )宗(zōng )圣(shèng )侯(hóu )孔(kǒng )震(zhèn )为(wéi )奉(fèng )圣(shèng )亭(tíng )侯(hóu )。山(shān )阳(yáng )公(gōng )刘(liú )康(kāng )来(lái )朝(cháo )。禁(jìn )止(zhǐ )观(guān )星(xīng )望(wàng )气(qì )谶(chèn )纬(wěi )迷(mí )信(xìn )之(zhī )类(lèi )的(de )学(xué )说(shuō )。四(sì )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )初(chū )三(sān ),以(yǐ )尚(shàng )书(shū )令(lìng )裴(péi )秀(xiù )为(wéi )司(sī )空(kōng )。正(zhèng )月(yuè )十(shí )八(bā )日(rì ),新(xīn )订(dìng )律(lǜ )令(lìng )完(wán )成(chéng ),封(fēng )爵(jué )赐(cì )帛(bó )不(bú )等(děng )。有(yǒu )彗(huì )星(xīng )出(chū )现(xiàn )于(yú )轸(zhěn )星(xīng )附(fù )近(jìn )。十(shí )九(jiǔ )日(rì ),武(wǔ )帝(dì )到(dào )专(zhuān )供(gòng )帝(dì )王(wáng )大(dà )臣(chén )耕(gēng )种(zhǒng )的(de )籍(jí )田(tián )里(lǐ )耕(gēng )作(zuò )。

二(èr )十(shí )日(rì ),下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“古(gǔ )代(dài )设(shè )象(xiàng )征(zhēng )性(xìng )的(de )刑(xíng )罚(fá )而(ér )众(zhòng )人(rén )不(bú )犯(fàn ),今(jīn )虽(suī )诛(zhū )灭(miè )三(sān )族(zú )而(ér )奸(jiān )邪(xié )之(zhī )事(shì )不(bú )绝(jué ),德(dé )与(yǔ )刑(xíng )相(xiàng )隔(gé )多(duō )么(me )远(yuǎn )啊(ā )!先(xiān )帝(dì )深(shēn )忧(yōu )黎(lí )民(mín ),哀(āi )怜(lián )狱(yù )囚(qiú ),才(cái )命(mìng )大(dà )臣(chén )考(kǎo )正(zhèng )刑(xíng )律(lǜ )。朕(zhèn )守(shǒu )遗(yí )业(yè ),应(yīng )永(yǒng )保(bǎo )皇(huáng )业(yè )安(ān )定(dìng ),思(sī )欲(yù )无(wú )为(wéi )而(ér )治(zhì )万(wàn )国(guó )。方(fāng )今(jīn )阳(yáng )春(chūn )滋(zī )养(yǎng )万(wàn )物(wù ),春(chūn )耕(gēng )开(kāi )始(shǐ ),朕(zhèn )亲(qīn )率(lǜ )王(wáng )公(gōng )卿(qīng )士(shì )耕(gēng )籍(jí )田(tián )千(qiān )亩(mǔ )。又(yòu )律(lǜ )令(lìng )已(yǐ )成(chéng ),颁(bān )布(bù )天(tiān )下(xià ),将(jiāng )可(kě )以(yǐ )简(jiǎn )省(shěng )法(fǎ )律(lǜ ),劝(quàn )民(mín )务(wù )本(běn ),化(huà )育(yù )海(hǎi )内(nèi )。应(yīng )当(dāng )宽(kuān )赦(shè )罪(zuì )人(rén ),使(shǐ )能(néng )自(zì )新(xīn )。今(jīn )大(dà )赦(shè )天(tiān )下(xià ),长(zhǎng )吏(lì )、郡(jùn )丞(chéng )、长(zhǎng )史(shǐ )各(gè )赐(cì )马(mǎ )一(yī )匹(pǐ )。二(èr )月(yuè )初(chū )三(sān ),增(zēng )设(shè )山(shān )阳(yáng )公(gōng )国(guó )相(xiàng )、郎(láng )中(zhōng )令(lìng )、陵(líng )令(lìng )、杂(zá )工(gōng )宰(zǎi )人(rén )、鼓(gǔ )吹(chuī )车(chē )马(mǎ )不(bú )等(děng )。罢(bà )除(chú )中(zhōng )军(jūn )将(jiāng )军(jūn ),设(shè )北(běi )军(jūn )中(zhōng )侯(hóu )官(guān )。十(shí )七(qī )日(rì ),因(yīn )东(dōng )海(hǎi )刘(liú )俭(jiǎn )品(pǐn )行(háng )高(gāo )尚(shàng ),拜(bài )为(wéi )郎(láng )。以(yǐ )中(zhōng )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )羊(yáng )祜(hù )为(wéi )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè ),东(dōng )莞(wǎn )王(wáng )司(sī )马(mǎ )亻(dān )由(yóu )为(wéi )尚(shàng )书(shū )右(yòu )仆(pú )射(shè )。三(sān )月(yuè )二(èr )十(shí )一(yī )日(rì ),皇(huáng )太(tài )后(hòu )王(wáng )氏(shì )死(sǐ )。

夏(xià )四(sì )月(yuè )初(chū )二(èr ),太(tài )保(bǎo )、睢(suī )陵(líng )公(gōng )王(wáng )祥(xiáng )死(sǐ )。初(chū )三(sān ),文(wén )明(míng )皇(huáng )后(hòu )王(wáng )氏(shì )合(hé )葬(zàng )于(yú )崇(chóng )阳(yáng )陵(líng )。罢(bà )除(chú )振(zhèn )威(wēi )、扬(yáng )威(wēi )护(hù )军(jūn )官(guān ),设(shè )左(zuǒ )右(yòu )积(jī )弩(nǔ )将(jiāng )军(jūn )。六(liù )月(yuè )初(chū )一(yī ),下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“各(gè )郡(jùn )太(tài )守(shǒu ),各(gè )封(fēng )国(guó )国(guó )相(xiàng ),每(měi )三(sān )年(nián )巡(xún )行(háng )属(shǔ )县(xiàn )一(yī )次(cì ),必(bì )在(zài )春(chūn )天(tiān )。古(gǔ )人(rén )即(jí )用(yòng )这(zhè )种(zhǒng )办(bàn )法(fǎ )述(shù )职(zhí )守(shǒu )宣(xuān )风(fēng )教(jiāo )显(xiǎn )忠(zhōng )义(yì )。巡(xún )行(háng )时(shí )要(yào )接(jiē )见(jiàn )长(zhǎng )吏(lì ),观(guān )察(chá )风(fēng )俗(sú ),协(xié )调(diào )礼(lǐ )律(lǜ ),考(kǎo )正(zhèng )度(dù )量(liàng )衡(héng ),慰(wèi )问(wèn )老(lǎo )人(rén ),亲(qīn )自(zì )看(kàn )望(wàng )百(bǎi )岁(suì )老(lǎo )人(rén )。还(hái )要(yào )讯(xùn )问(wèn )囚(qiú )徒(tú ),处(chù )理(lǐ )冤(yuān )案(àn ),详(xiáng )察(chá )政(zhèng )刑(xíng )得(dé )失(shī ),了(le )解(jiě )百(bǎi )姓(xìng )疾(jí )苦(kǔ )。远(yuǎn )近(jìn )必(bì )至(zhì ),就(jiù )像(xiàng )朕(zhèn )亲(qīn )临(lín )一(yī )样(yàng )。宣(xuān )喻(yù )孝(xiào )、义(yì )、慈(cí )、恭(gōng )、友(yǒu )五(wǔ )教(jiāo )之(zhī )德(dé ),鼓(gǔ )励(lì )务(wù )农(nóng ),劝(quàn )勉(miǎn )学(xué )子(zǐ ),使(shǐ )民(mín )勤(qín )于(yú )正(zhèng )业(yè ),不(bú )从(cóng )事(shì )百(bǎi )家(jiā )末(mò )流(liú )之(zhī )事(shì ),行(háng )远(yuǎn )者(zhě )必(bì )有(yǒu )险(xiǎn )阻(zǔ )。士(shì )人(rén )与(yǔ )庶(shù )民(mín )中(zhōng )有(yǒu )好(hǎo )学(xué )重(zhòng )道(dào ),孝(xiào )悌(tì )忠(zhōng )信(xìn ),清(qīng )白(bái )优(yōu )异(yì )者(zhě ),推(tuī )荐(jiàn )提(tí )拔(bá )他(tā )们(men );有(yǒu )不(bú )孝(xiào )父(fù )母(mǔ ),不(bú )尊(zūn )重(zhòng )党(dǎng )族(zú ),背(bèi )礼(lǐ )越(yuè )轨(guǐ ),不(bú )循(xún )法(fǎ )令(lìng )者(zhě ),纠(jiū )察(chá )惩(chéng )罚(fá )他(tā )们(men )。田(tián )地(dì )开(kāi )辟(pì ),各(gè )业(yè )兴(xìng )旺(wàng ),礼(lǐ )教(jiāo )齐(qí )备(bèi ),令(lìng )行(háng )禁(jìn )止(zhǐ ),这(zhè )说(shuō )明(míng )长(zhǎng )吏(lì )有(yǒu )能(néng )。人(rén )民(mín )贫(pín )困(kùn ),农(nóng )事(shì )荒(huāng )废(fèi ),奸(jiān )盗(dào )频(pín )起(qǐ ),刑(xíng )狱(yù )繁(fán )多(duō ),上(shàng )下(xià )废(fèi )弛(chí ),礼(lǐ )义(yì )不(bú )兴(xìng ),这(zhè )是(shì )长(zhǎng )吏(lì )的(de )失(shī )职(zhí )。若(ruò )长(zhǎng )吏(lì )在(zài )官(guān )公(gōng )廉(lián ),不(bú )谋(móu )私(sī )利(lì ),正(zhèng )直(zhí )有(yǒu )节(jiē ),不(bú )饰(shì )名(míng )誉(yù )者(zhě ),以(yǐ )及(jí )行(háng )为(wéi )贪(tān )秽(huì ),谄(chǎn )媚(mèi )钻(zuàn )谋(móu ),无(wú )奉(fèng )公(gōng )之(zhī )节(jiē )而(ér )私(sī )门(mén )日(rì )富(fù )者(zhě ),都(dōu )要(yào )严(yán )肃(sù )查(chá )处(chù )。表(biǎo )扬(yáng )清(qīng )廉(lián )者(zhě )而(ér )扫(sǎo )荡(dàng )污(wū )浊(zhuó )者(zhě ),推(tuī )荐(jiàn )善(shàn )良(liáng )者(zhě )而(ér )弹(dàn )劾(hé )违(wéi )法(fǎ )者(zhě ),即(jí )是(shì )朕(zhèn )垂(chuí )拱(gǒng )而(ér )治(zhì )的(de )总(zǒng )纲(gāng ),也(yě )是(shì )责(zé )成(chéng )良(liáng )二(èr )千(qiān )石(shí )要(yào )做(zuò )到(dào )的(de )。呜(wū )呼(hū )!警(jǐng )戒(jiè )啊(ā )!”秋(qiū )七(qī )月(yuè ),泰(tài )山(shān )石(shí )崩(bēng )塌(tā ),众(zhòng )星(xīng )向(xiàng )西(xī )流(liú )动(dòng )。戊(wù )午(wǔ ),派(pài )遣(qiǎn )使(shǐ )者(zhě )侯(hóu )史(shǐ )光(guāng )巡(xún )行(háng )天(tiān )下(xià )。十(shí )四(sì )日(rì ),拜(bài )谒(yè )崇(chóng )阳(yáng )陵(líng )。

九(jiǔ )月(yuè ),青(qīng )、徐(xú )、兖(yǎn )、豫(yù )四(sì )州(zhōu )发(fā )大(dà )水(shuǐ ),伊(yī )水(shuǐ )洛(luò )水(shuǐ )漫(màn )堤(dī ),入(rù )黄(huáng )河(hé ),政(zhèng )府(fǔ )开(kāi )仓(cāng )济(jì )民(mín )。下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“虽(suī )诏(zhào )书(shū )要(yào )求(qiú )做(zuò )的(de ),及(jí )批(pī )复(fù )奏(zòu )章(zhāng )要(yào )做(zuò )的(de ),但(dàn )不(bú )便(biàn )于(yú )实(shí )行(háng )的(de )事(shì ),皆(jiē )如(rú )实(shí )上(shàng )报(bào ),不(bú )可(kě )隐(yǐn )瞒(mán )。”冬(dōng )十(shí )月(yuè ),吴(wú )将(jiāng )施(shī )绩(jì )入(rù )江(jiāng )夏(xià ),万(wàn )郁(yù )侵(qīn )扰(rǎo )襄(xiāng )阳(yáng )。武(wǔ )帝(dì )派(pài )遣(qiǎn )太(tài )尉(wèi )义(yì )阳(yáng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )望(wàng )屯(tún )兵(bīng )龙(lóng )陂(bēi )。荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )胡(hú )烈(liè )击(jī )败(bài )万(wàn )郁(yù )。吴(wú )将(jiāng )顾(gù )容(róng )侵(qīn )扰(rǎo )玉(yù )林(lín ),太(tài )守(shǒu )毛(máo )炅(guì )大(dà )破(pò )其(qí )军(jūn ),斩(zhǎn )吴(wú )交(jiāo )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )刘(liú )俊(jùn )、将(jiāng )军(jūn )修(xiū )则(zé )。十(shí )一(yī )月(yuè ),吴(wú )将(jiāng )丁(dīng )奉(fèng )等(děng )出(chū )兵(bīng )芍(sháo )陂(bēi ),被(bèi )安(ān )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )汝(rǔ )阴(yīn )王(wáng )司(sī )马(mǎ )骏(jùn )与(yǔ )义(yì )阳(yáng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )望(wàng )击(jī )败(bài )逃(táo )走(zǒu )。二(èr )十(shí )七(qī )日(rì ),下(xià )诏(zhào )令(lìng )王(wáng )公(gōng )卿(qīng )尹(yǐn )及(jí )郡(jùn )国(guó )太(tài )守(shǒu )国(guó )相(xiàng ),推(tuī )荐(jiàn )贤(xián )良(liáng )方(fāng )正(zhèng )直(zhí )言(yán )之(zhī )士(shì )。十(shí )二(èr )月(yuè ),向(xiàng )各(gè )郡(jùn )国(guó )颁(bān )发(fā )五(wǔ )条(tiáo )诏(zhào )书(shū ),这(zhè )五(wǔ )条(tiáo )是(shì ):第(dì )一(yī )正(zhèng )身(shēn ),第(dì )二(èr )勤(qín )于(yú )百(bǎi )姓(xìng )之(zhī )事(shì ),第(dì )三(sān )抚(fǔ )恤(xù )孤(gū )寡(guǎ ),第(dì )四(sì )敦(dūn )促(cù )本(běn )务(wù )停(tíng )止(zhǐ )末(mò )业(yè ),第(dì )五(wǔ )禁(jìn )绝(jué )请(qǐng )托(tuō )贿(huì )赂(lù )。二(èr )十(shí )八(bā )日(rì ),武(wǔ )帝(dì )亲(qīn )临(lín )听(tīng )讼(sòng )观(guān ),检(jiǎn )查(chá )属(shǔ )于(yú )廷(tíng )尉(wèi )的(de )洛(luò )阳(yáng )狱(yù )囚(qiú )犯(fàn ),并(bìng )亲(qīn )自(zì )判(pàn )决(jué )。扶(fú )南(nán )、林(lín )邑(yì )各(gè )派(pài )遣(qiǎn )使(shǐ )者(zhě )纳(nà )贡(gòng )。五(wǔ )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )初(chū )一(yī ),申(shēn )戒(jiè )郡(jùn )国(guó )计(jì )吏(lì )守(shǒu )相(xiàng )令(lìng )长(zhǎng ),务(wù )必(bì )发(fā )挥(huī )地(dì )利(lì ),禁(jìn )止(zhǐ )游(yóu )手(shǒu )好(hǎo )闲(xián )者(zhě )与(yǔ )商(shāng )贩(fàn )。初(chū )四(sì ),武(wǔ )帝(dì )临(lín )听(tīng )讼(sòng )观(guān ),检(jiǎn )查(chá )囚(qiú )徒(tú ),很(hěn )多(duō )囚(qiú )徒(tú )被(bèi )宽(kuān )赦(shè )遣(qiǎn )返(fǎn )。两(liǎng )条(tiáo )青(qīng )龙(lóng )出(chū )现(xiàn )于(yú )荥(yíng )阳(yáng )。二(èr )月(yuè ),将(jiāng )雍(yōng )州(zhōu )陇(lǒng )右(yòu )五(wǔ )郡(jùn )及(jí )凉(liáng )州(zhōu )之(zhī )金(jīn )城(chéng )、梁(liáng )州(zhōu )之(zhī )阴(yīn )平(píng )合(hé )并(bìng )为(wéi )秦(qín )州(zhōu )。二(èr )十(shí )日(rì ),两(liǎng )条(tiáo )白(bái )龙(lóng )出(chū )现(xiàn )于(yú )赵(zhào )国(guó )。青(qīng )、徐(xú )、兖(yǎn )三(sān )州(zhōu )有(yǒu )水(shuǐ )灾(zāi ),派(pài )遣(qiǎn )使(shǐ )者(zhě )救(jiù )济(jì )百(bǎi )姓(xìng )。壬(rén )寅(yín ),以(yǐ )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )羊(yáng )祜(hù )都(dōu )督(dū )荆(jīng )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì ),征(zhēng )东(dōng )大(dà )将(jiāng )军(jūn )卫(wèi )馞(bó )都(dōu )督(dū )青(qīng )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì ),东(dōng )莞(wǎn )王(wáng )司(sī )马(mǎ )亻(dān )由(yóu )为(wéi )镇(zhèn )东(dōng )大(dà )将(jiāng )军(jūn ),都(dōu )督(dū )徐(xú )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )。二(èr )十(shí )六(liù )日(rì ),下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“古(gǔ )时(shí )每(měi )岁(suì )记(jì )载(zǎi )各(gè )地(dì )官(guān )吏(lì )的(de )称(chēng )职(zhí )与(yǔ )否(fǒu ),积(jī )三(sān )年(nián )而(ér )进(jìn )行(háng )赏(shǎng )罚(fá )。今(jīn )负(fù )责(zé )记(jì )事(shì )的(de )前(qián )后(hòu )令(lìng )史(shǐ ),只(zhī )选(xuǎn )记(jì )疏(shū )劣(liè )的(de )官(guān )吏(lì ),而(ér )没(méi )有(yǒu )对(duì )优(yōu )异(yì )者(zhě )劝(quàn )勉(miǎn ),这(zhè )不(bú )符(fú )合(hé )用(yòng )人(rén )有(yǒu )升(shēng )有(yǒu )降(jiàng )、有(yǒu )赏(shǎng )有(yǒu )罚(fá )的(de )原(yuán )则(zé )。要(yào )条(tiáo )陈(chén )那(nà )些(xiē )勤(qín )于(yú )政(zhèng )事(shì ),才(cái )能(néng )声(shēng )誉(yù )出(chū )众(zhòng )的(de )官(guān )吏(lì ),每(měi )岁(suì )一(yī )次(cì ),形(xíng )成(chéng )常(cháng )规(guī ),我(wǒ )将(jiāng )议(yì )其(qí )功(gōng )劳(láo )。”己(jǐ )未(wèi )这(zhè )天(tiān ),下(xià )诏(zhào )给(gěi )诸(zhū )葛(gě )亮(liàng )的(de )孙(sūn )子(zǐ )诸(zhū )葛(gě )京(jīng )安(ān )排(pái )适(shì )合(hé )其(qí )才(cái )能(néng )的(de )官(guān )职(zhí )。夏(xià )四(sì )月(yuè ),地(dì )震(zhèn )。

五(wǔ )月(yuè )初(chū )一(yī ),凤(fèng )凰(huáng )出(chū )现(xiàn )于(yú )赵(zhào )国(guó )。特(tè )赦(shè )交(jiāo )趾(zhǐ )、九(jiǔ )真(zhēn )、日(rì )南(nán )等(děng )地(dì )五(wǔ )年(nián )以(yǐ )内(nèi )的(de )囚(qiú )徒(tú )。六(liù )月(yuè ),邺(yè )城(chéng )奚(xī )官(guān )督(dū )郭(guō )訥(nè )上(shàng )书(shū )陈(chén )述(shù )五(wǔ )件(jiàn )事(shì )以(yǐ )进(jìn )谏(jiàn ),话(huà )恳(kěn )切(qiē )而(ér )直(zhí )爽(shuǎng ),被(bèi )提(tí )拔(bá )为(wéi )屯(tún )留(liú )令(lìng )。西(xī )平(píng )人(rén )麴(qū )路(lù )敲(qiāo )朝(cháo )门(mén )外(wài )的(de )登(dēng )闻(wén )鼓(gǔ ),散(sàn )布(bù )妖(yāo )言(yán ),有(yǒu )司(sī )奏(zòu )请(qǐng )处(chù )死(sǐ )暴(bào )尸(shī )街(jiē )头(tóu )。武(wǔ )帝(dì )说(shuō ):“这(zhè )是(shì )我(wǒ )的(de )过(guò )失(shī )。”不(bú )予(yǔ )追(zhuī )查(chá )。罢(bà )除(chú )镇(zhèn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn ),恢(huī )复(fù )左(zuǒ )右(yòu )将(jiāng )军(jūn )官(guān )职(zhí )。秋(qiū )七(qī )月(yuè ),接(jiē )待(dài )群(qún )公(gōng ),询(xún )问(wèn )正(zhèng )直(zhí )之(zhī )言(yán )。九(jiǔ )月(yuè )有(yǒu )彗(huì )星(xīng )出(chū )现(xiàn )于(yú )紫(zǐ )宫(gōng )星(xīng )座(zuò )。冬(dōng )十(shí )月(yuè )十(shí )九(jiǔ )日(rì ),因(yīn )汲(jí )郡(jùn )太(tài )守(shǒu )王(wáng )宏(hóng )有(yǒu )政(zhèng )绩(jì ),赐(cì )谷(gǔ )一(yī )千(qiān )斛(hú )。十(shí )一(yī )月(yuè ),追(zhuī )封(fēng )谥(shì )皇(huáng )弟(dì )司(sī )马(mǎ )兆(zhào )为(wéi )城(chéng )阳(yáng )哀(āi )王(wáng ),以(yǐ )自(zì )己(jǐ )的(de )儿(ér )子(zǐ )司(sī )马(mǎ )景(jǐng )度(dù )为(wéi )继(jì )嗣(sì )。十(shí )二(èr )月(yuè ),诏(zhào )州(zhōu )郡(jùn )推(tuī )举(jǔ )猛(měng )勇(yǒng )秀(xiù )异(yì )的(de )人(rén )才(cái )。

六(liù )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )初(chū )一(yī ),武(wǔ )帝(dì )在(zài )殿(diàn )前(qián )接(jiē )见(jiàn )群(qún )臣(chén ),不(bú )奏(zòu )乐(lè )。吴(wú )将(jiāng )丁(dīng )奉(fèng )侵(qīn )入(rù )涡(wō )口(kǒu ),被(bèi )扬(yáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )牵(qiān )弘(hóng )击(jī )退(tuì )。三(sān )月(yuè ),赦(shè )五(wǔ )岁(suì )以(yǐ )下(xià )刑(xíng )徒(tú )。夏(xià )四(sì )月(yuè ),两(liǎng )条(tiáo )白(bái )龙(lóng )出(chū )现(xiàn )于(yú )东(dōng )莞(wǎn )。五(wǔ )月(yuè ),立(lì )寿(shòu )安(ān )亭(tíng )侯(hóu )司(sī )马(mǎ )承(chéng )为(wéi )南(nán )宫(gōng )王(wáng )。六(liù )月(yuè )初(chū )四(sì ),秦(qín )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )胡(hú )烈(liè )与(yǔ )叛(pàn )虏(lǔ )战(zhàn )于(yú )万(wàn )斛(hú )堆(duī ),奋(fèn )力(lì )拼(pīn )搏(bó ),战(zhàn )死(sǐ )。下(xià )诏(zhào )派(pài )遣(qiǎn )尚(shàng )书(shū )石(shí )鉴(jiàn )代(dài )行(háng )安(ān )西(xī )将(jiāng )军(jūn )、都(dōu )督(dū )秦(qín )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )职(zhí )务(wù ),与(yǔ )奋(fèn )威(wēi )护(hù )军(jūn )田(tián )章(zhāng )共(gòng )同(tóng )讨(tǎo )伐(fá )叛(pàn )虏(lǔ )。秋(qiū )七(qī )月(yuè )十(shí )四(sì )日(rì ),免(miǎn )除(chú )陇(lǒng )右(yòu )五(wǔ )郡(jùn )受(shòu )寇(kòu )害(hài )居(jū )民(mín )的(de )租(zū )赋(fù ),无(wú )法(fǎ )生(shēng )活(huó )的(de ),官(guān )仓(cāng )借(jiè )贷(dài )救(jiù )济(jì )。

二(èr )十(shí )二(èr )日(rì ),城(chéng )阳(yáng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )景(jǐng )度(dù )死(sǐ )。下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“自(zì )泰(tài )始(shǐ )以(yǐ )来(lái ),有(yǒu )大(dà )事(shì )皆(jiē )撰(zhuàn )文(wén )记(jì )录(lù ),秘(mì )书(shū )抄(chāo )写(xiě )副(fù )本(běn ),以(yǐ )后(hòu )有(yǒu )大(dà )事(shì ),都(dōu )应(yīng )收(shōu )集(jí )整(zhěng )理(lǐ ),作(zuò )为(wéi )常(cháng )规(guī )。”二(èr )十(shí )四(sì )日(rì ),以(yǐ )汝(rǔ )阴(yīn )王(wáng )司(sī )马(mǎ )骏(jùn )为(wéi )镇(zhèn )西(xī )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、都(dōu )督(dū )雍(yōng )梁(liáng )二(èr )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )。九(jiǔ )月(yuè ),大(dà )宛(wǎn )献(xiàn )汗(hàn )血(xuè )马(mǎ ),焉(yān )耆(qí )来(lái )贡(gòng )本(běn )地(dì )异(yì )物(wù )。冬(dōng )十(shí )一(yī )月(yuè ),武(wǔ )帝(dì )视(shì )察(chá )京(jīng )师(shī )太(tài )学(xué ),行(háng )乡(xiāng )饮(yǐn )酒(jiǔ )礼(lǐ ),赐(cì )给(gěi )太(tài )常(cháng )博(bó )士(shì )、学(xué )生(shēng )帛(bó )牛(niú )酒(jiǔ )不(bú )等(děng )。立(lì )皇(huáng )子(zǐ )司(sī )马(mǎ )柬(jiǎn )为(wéi )汝(rǔ )南(nán )王(wáng )。十(shí )二(èr )月(yuè ),吴(wú )夏(xià )口(kǒu )督(dū )、前(qián )将(jiāng )军(jūn )孙(sūn )秀(xiù )率(lǜ )众(zhòng )来(lái )投(tóu )奔(bēn ),拜(bài )为(wéi )骠(biāo )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )、开(kāi )府(fǔ )仪(yí )同(tóng )三(sān )司(sī ),封(fēng )为(wéi )会(huì )稽(jī )公(gōng )。十(shí )七(qī )日(rì ),恢(huī )复(fù )设(shè )置(zhì )镇(zhèn )军(jūn )官(guān )职(zhí )。七(qī )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )二(èr )十(shí )六(liù )日(rì ),皇(huáng )太(tài )子(zǐ )成(chéng )年(nián )加(jiā )冠(guàn ),赐(cì )王(wáng )公(gōng )以(yǐ )下(xià )帛(bó )不(bú )等(děng )。匈(xiōng )奴(nú )统(tǒng )帅(shuài )刘(liú )猛(měng )叛(pàn )变(biàn )出(chū )塞(sāi )。三(sān )月(yuè )孙(sūn )皓(hào )率(lǜ )兵(bīng )进(jìn )逼(bī )寿(shòu )阳(yáng ),晋(jìn )派(pài )遣(qiǎn )大(dà )司(sī )马(mǎ )司(sī )马(mǎ )望(wàng )屯(tún )兵(bīng )淮(huái )北(běi )抗(kàng )拒(jù )吴(wú )军(jūn )。初(chū )七(qī ),司(sī )空(kōng )、巨(jù )鹿(lù )公(gōng )裴(péi )秀(xiù )死(sǐ )。十(shí )四(sì )日(rì ),以(yǐ )中(zhōng )护(hù )军(jūn )王(wáng )业(yè )为(wéi )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè ),高(gāo )阳(yáng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )王(wáng )圭(guī )为(wéi )尚(shàng )书(shū )右(yòu )仆(pú )射(shè )。孙(sūn )秀(xiù )部(bù )将(jiāng )何(hé )崇(chóng )率(lǜ )众(zhòng )五(wǔ )千(qiān )人(rén )来(lái )降(jiàng )。夏(xià )四(sì )月(yuè ),九(jiǔ )真(zhēn )太(tài )守(shǒu )董(dǒng )元(yuán )被(bèi )吴(wú )将(jiāng )虞(yú )汜(sì )攻(gōng )击(jī ),晋(jìn )军(jūn )失(shī )败(bài ),董(dǒng )元(yuán )战(zhàn )死(sǐ )。北(běi )地(dì )胡(hú )人(rén )侵(qīn )扰(rǎo )金(jīn )城(chéng ),凉(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )牵(qiān )弘(hóng )讨(tǎo )伐(fá )胡(hú )人(rén ),原(yuán )来(lái )归(guī )降(jiàng )的(de )胡(hú )虏(lǔ )在(zài )内(nèi )部(bù )叛(pàn )乱(luàn ),将(jiāng )牵(qiān )弘(hóng )包(bāo )围(wéi )在(zài )青(qīng )山(shān ),牵(qiān )弘(hóng )的(de )军(jūn )队(duì )失(shī )败(bài ),牵(qiān )弘(hóng )战(zhàn )死(sǐ )。五(wǔ )月(yuè )立(lì )皇(huáng )子(zǐ )司(sī )马(mǎ )宪(xiàn )为(wéi )城(chéng )阳(yáng )王(wáng )。雍(yōng )、凉(liáng )、秦(qín )三(sān )州(zhōu )发(fā )生(shēng )饥(jī )荒(huāng ),赦(shè )免(miǎn )三(sān )州(zhōu )境(jìng )内(nèi )死(sǐ )刑(xíng )以(yǐ )下(xià )的(de )罪(zuì )人(rén )。

闰(rùn )月(yuè ),举(jǔ )行(háng )求(qiú )雨(yǔ )大(dà )祭(jì ),掌(zhǎng )管(guǎn )皇(huáng )帝(dì )百(bǎi )官(guān )膳(shàn )食(shí )的(de )太(tài )官(guān ),减(jiǎn )少(shǎo )了(le )膳(shàn )食(shí )费(fèi )用(yòng )。下(xià )诏(zhào )交(jiāo )趾(zhǐ )三(sān )郡(jùn )、南(nán )中(zhōng )各(gè )郡(jùn ),免(miǎn )除(chú )每(měi )户(hù )今(jīn )年(nián )应(yīng )交(jiāo )的(de )绢(juàn )帛(bó )。六(liù )月(yuè ),下(xià )诏(zhào )在(zài )公(gōng )卿(qīng )以(yǐ )下(xià )推(tuī )举(jǔ )将(jiāng )帅(shuài )各(gè )一(yī )人(rén )。二(èr )十(shí )四(sì )日(rì ),大(dà )司(sī )马(mǎ )义(yì )阳(yáng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )望(wàng )死(sǐ )。大(dà )雨(yǔ )连(lián )绵(mián ),伊(yī )水(shuǐ )、洛(luò )水(shuǐ )、黄(huáng )河(hé )泛(fàn )滥(làn ),冲(chōng )毁(huǐ )居(jū )民(mín )四(sì )千(qiān )余(yú )家(jiā ),淹(yān )死(sǐ )三(sān )百(bǎi )余(yú )人(rén ),下(xià )诏(zhào )赈(zhèn )济(jì )灾(zāi )民(mín ),死(sǐ )者(zhě )供(gòng )给(gěi )棺(guān )材(cái )。秋(qiū )七(qī )月(yuè )二(èr )十(shí )六(liù )日(rì ),以(yǐ )车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )贾(jiǎ )充(chōng )为(wéi )都(dōu )督(dū )秦(qín )、凉(liáng )二(èr )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )。吴(wú )将(jiāng )陶(táo )璜(huáng )等(děng )包(bāo )围(wéi )交(jiāo )趾(zhǐ ),交(jiāo )趾(zhǐ )太(tài )守(shǒu )杨(yáng )稷(jì )与(yǔ )玉(yù )林(lín )太(tài )守(shǒu )毛(máo )炅(guì )及(jí )日(rì )南(nán )等(děng )三(sān )郡(jùn )投(tóu )降(jiàng )吴(wú )。八(bā )月(yuè )初(chū )九(jiǔ ),以(yǐ )征(zhēng )东(dōng )大(dà )将(jiāng )军(jūn )卫(wèi )馞(bó )为(wéi )征(zhēng )北(běi )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、都(dōu )督(dū )幽(yōu )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )。十(shí )九(jiǔ )日(rì ),城(chéng )阳(yáng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )宪(xiàn )死(sǐ )。将(jiāng )益(yì )州(zhōu )南(nán )部(bù )四(sì )郡(jùn )分(fèn )出(chū )设(shè )置(zhì )宁(níng )州(zhōu ),特(tè )赦(shè )四(sì )郡(jùn )死(sǐ )刑(xíng )以(yǐ )下(xià )囚(qiú )徒(tú )。冬(dōng )十(shí )月(yuè )初(chū )一(yī ),日(rì )蚀(shí )。

十(shí )一(yī )月(yuè )十(shí )二(èr )日(rì ),卫(wèi )公(gōng )姬(jī )署(shǔ )死(sǐ )。十(shí )二(èr )月(yuè ),下(xià )大(dà )雪(xuě )。撤(chè )销(xiāo )中(zhōng )领(lǐng )军(jūn ),并(bìng )于(yú )北(běi )军(jūn )中(zhōng )侯(hóu )。以(yǐ )光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )郑(zhèng )袤(mào )为(wéi )司(sī )空(kōng )。八(bā )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè ),监(jiān )军(jūn )何(hé )桢(zhēn )讨(tǎo )伐(fá )匈(xiōng )奴(nú )刘(liú )猛(měng ),屡(lǚ )破(pò )刘(liú )猛(měng )军(jūn ),匈(xiōng )奴(nú )左(zuǒ )部(bù )帅(shuài )李(lǐ )恪(kè )杀(shā )刘(liú )猛(měng )降(jiàng )晋(jìn )。十(shí )九(jiǔ )日(rì ),武(wǔ )帝(dì )耕(gēng )于(yú )籍(jí )田(tián )。二(èr )月(yuè )初(chū )一(yī ),禁(jìn )用(yòng )雕(diāo )饰(shì )华(huá )丽(lì )的(de )非(fēi )法(fǎ )之(zhī )物(wù )。十(shí )八(bā )日(rì ),太(tài )宰(zǎi )、安(ān )平(píng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )孚(fú )死(sǐ )。下(xià )诏(zhào )让(ràng )内(nèi )外(wài )群(qún )官(guān )推(tuī )举(jǔ )能(néng )在(zài )边(biān )郡(jùn )任(rèn )职(zhí )者(zhě )各(gè )三(sān )人(rén )。武(wǔ )帝(dì )与(yǔ )右(yòu )将(jiāng )军(jūn )皇(huáng )甫(fǔ )陶(táo )讨(tǎo )论(lùn )问(wèn )题(tí ),皇(huáng )甫(fǔ )陶(táo )与(yǔ )武(wǔ )帝(dì )发(fā )生(shēng )争(zhēng )执(zhí ),散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )郑(zhèng )徽(huī )上(shàng )表(biǎo )请(qǐng )求(qiú )治(zhì )皇(huáng )甫(fǔ )陶(táo )的(de )罪(zuì )。武(wǔ )帝(dì )说(shuō ):“刚(gāng )直(zhí )不(bú )阿(ā ),敢(gǎn )于(yú )直(zhí )言(yán ),是(shì )我(wǒ )对(duì )左(zuǒ )右(yòu )群(qún )臣(chén )的(de )要(yào )求(qiú )。人(rén )主(zhǔ )常(cháng )以(yǐ )阿(ā )谀(yú )谄(chǎn )媚(mèi )之(zhī )人(rén )为(wéi )患(huàn ),怎(zěn )能(néng )以(yǐ )直(zhí )言(yán )之(zhī )臣(chén )为(wéi )损(sǔn )害(hài )呢(ne )?郑(zhèng )徽(huī )越(yuè )职(zhí )妄(wàng )奏(zòu ),不(bú )合(hé )我(wǒ )意(yì )。”于(yú )是(shì )免(miǎn )了(le )郑(zhèng )徽(huī )的(de )官(guān )。夏(xià )四(sì )月(yuè ),设(shè )置(zhì )后(hòu )将(jiāng )军(jūn ),备(bèi )四(sì )军(jūn )之(zhī )数(shù )。六(liù )月(yuè ),益(yì )州(zhōu )牙(yá )门(mén )将(jiāng )张(zhāng )弘(hóng )诬(wū )陷(xiàn )益(yì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )皇(huáng )甫(fǔ )晏(yàn )谋(móu )反(fǎn ),杀(shā )了(le )皇(huáng )甫(fǔ )晏(yàn ),将(jiāng )首(shǒu )级(jí )传(chuán )递(dì )到(dào )京(jīng )师(shī )。张(zhāng )弘(hóng )被(bèi )判(pàn )死(sǐ )刑(xíng ),夷(yí )灭(miè )三(sān )族(zú )。十(shí )九(jiǔ )日(rì ),大(dà )赦(shè )。二(èr )十(shí )三(sān )日(rì ),下(xià )诏(zhào )免(miǎn )除(chú )陇(lǒng )右(yòu )四(sì )郡(jùn )中(zhōng )遇(yù )寇(kòu )害(hài )人(rén )家(jiā )的(de )田(tián )租(zū )。秋(qiū )七(qī )月(yuè ),以(yǐ )车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )贾(jiǎ )充(chōng )为(wéi )司(sī )空(kōng )。

九(jiǔ )月(yuè ),吴(wú )西(xī )陵(líng )督(dū )步(bù )阐(chǎn )来(lái )降(jiàng ),拜(bài )为(wéi )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )、开(kāi )府(fǔ )仪(yí )同(tóng )三(sān )司(sī ),封(fēng )为(wéi )宜(yí )都(dōu )公(gōng )。吴(wú )将(jiāng )陆(lù )抗(kàng )进(jìn )攻(gōng )步(bù )阐(chǎn ),晋(jìn )派(pài )遣(qiǎn )车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )羊(yáng )祜(hù )率(lǜ )军(jūn )出(chū )江(jiāng )陵(líng ),荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )杨(yáng )肇(zhào )往(wǎng )西(xī )陵(líng )迎(yíng )步(bù )阐(chǎn ),巴(bā )东(dōng )监(jiān )军(jūn )徐(xú )胤(yìn )进(jìn )击(jī )建(jiàn )平(píng )以(yǐ )救(jiù )步(bù )阐(chǎn )。冬(dōng )十(shí )月(yuè )初(chū )一(yī ),日(rì )蚀(shí )。十(shí )二(èr )月(yuè ),杨(yáng )肇(zhào )攻(gōng )陆(lù )抗(kàng ),不(bú )胜(shèng )而(ér )退(tuì )回(huí ),步(bù )阐(chǎn )的(de )守(shǒu )城(chéng )被(bèi )陆(lù )抗(kàng )攻(gōng )陷(xiàn ),步(bù )阐(chǎn )被(bèi )俘(fú )。九(jiǔ )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )二(èr )十(shí )二(èr )日(rì ),司(sī )空(kōng )、密(mì )陵(líng )侯(hóu )郑(zhèng )袤(mào )死(sǐ )。二(èr )月(yuè )二(èr )十(shí )四(sì )日(rì ),司(sī )徒(tú )、乐(lè )陵(líng )公(gōng )石(shí )苞(bāo )死(sǐ )。立(lì )安(ān )平(píng )亭(tíng )侯(hóu )司(sī )马(mǎ )隆(lóng )为(wéi )安(ān )平(píng )王(wáng )。三(sān )月(yuè )立(lì )皇(huáng )子(zǐ )司(sī )马(mǎ )祗(zhī )为(wéi )东(dōng )海(hǎi )王(wáng )。夏(xià )四(sì )月(yuè )初(chū )一(yī ),日(rì )蚀(shí )。五(wǔ )月(yuè ),天(tiān )旱(hàn )。以(yǐ )太(tài )保(bǎo )何(hé )曾(céng )兼(jiān )司(sī )徒(tú )职(zhí )。六(liù )月(yuè )二(èr )十(shí )九(jiǔ )日(rì ),东(dōng )海(hǎi )王(wáng )司(sī )马(mǎ )祗(zhī )死(sǐ )。

秋(qiū )七(qī )月(yuè )初(chū )一(yī ),日(rì )蚀(shí )。吴(wú )将(jiāng )鲁(lǔ )淑(shū )围(wéi )弋(yì )阳(yáng ),被(bèi )晋(jìn )征(zhēng )虏(lǔ )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )浑(hún )击(jī )败(bài )。罢(bà )除(chú )五(wǔ )官(guān )左(zuǒ )右(yòu )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )、弘(hóng )训(xùn )太(tài )仆(pú )、卫(wèi )尉(wèi )、大(dà )长(zhǎng )秋(qiū )等(děng )官(guān )。鲜(xiān )卑(bēi )侵(qīn )扰(rǎo )广(guǎng )宁(níng ),屠(tú )杀(shā )掳(lǔ )掠(luě )五(wǔ )千(qiān )人(rén )。下(xià )诏(zhào )聘(pìn )公(gōng )卿(qīng )以(yǐ )下(xià )官(guān )吏(lì )女(nǚ )子(zǐ )以(yǐ )充(chōng )实(shí )六(liù )宫(gōng ),在(zài )没(méi )有(yǒu )挑(tiāo )选(xuǎn )完(wán )之(zhī )前(qián ),暂(zàn )且(qiě )禁(jìn )止(zhǐ )婚(hūn )嫁(jià )。冬(dōng )十(shí )月(yuè )十(shí )七(qī )日(rì ),下(xià )令(lìng )女(nǚ )子(zǐ )年(nián )十(shí )七(qī )父(fù )母(mǔ )不(bú )嫁(jià )者(zhě ),使(shǐ )地(dì )方(fāng )长(zhǎng )官(guān )为(wéi )她(tā )选(xuǎn )择(zé )配(pèi )偶(ǒu )强(qiáng )迫(pò )出(chū )嫁(jià )。十(shí )一(yī )月(yuè )初(chū )三(sān ),武(wǔ )帝(dì )登(dēng )宣(xuān )武(wǔ )观(guān )隆(lóng )重(zhòng )检(jiǎn )阅(yuè )诸(zhū )军(jūn ),初(chū )十(shí )才(cái )检(jiǎn )阅(yuè )完(wán )毕(bì )。十(shí )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )十(shí )八(bā ),武(wǔ )帝(dì )耕(gēng )于(yú )籍(jí )田(tián )。闰(rùn )月(yuè )十(shí )一(yī )日(rì ),太(tài )傅(fù )、寿(shòu )光(guāng )公(gōng )郑(zhèng )冲(chōng )死(sǐ )。十(shí )七(qī )日(rì ),高(gāo )阳(yáng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )王(wáng )圭(guī )死(sǐ )。十(shí )八(bā )日(rì ),太(tài )原(yuán )王(wáng )司(sī )马(mǎ )环(huán )死(sǐ )。二(èr )十(shí )五(wǔ )日(rì ),下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“嫡(dí )长(zhǎng )与(yǔ )庶(shù )亲(qīn )的(de )差(chà )别(bié ),是(shì )为(wéi )了(le )区(qū )别(bié )上(shàng )下(xià ),分(fèn )清(qīng )贵(guì )贱(jiàn )。而(ér )近(jìn )世(shì )以(yǐ )来(lái ),很(hěn )多(duō )人(rén )都(dōu )是(shì )让(ràng )宠(chǒng )爱(ài )的(de )婢(bì )妾(qiè )登(dēng )上(shàng )后(hòu )妃(fēi )之(zhī )位(wèi ),这(zhè )就(jiù )打(dǎ )乱(luàn )了(le )尊(zūn )卑(bēi )的(de )秩(zhì )序(xù )。从(cóng )今(jīn )以(yǐ )后(hòu )都(dōu )不(bú )许(xǔ )以(yǐ )婢(bì )妾(qiè )侍(shì )女(nǚ )为(wéi )嫡(dí )正(zhèng )。”二(èr )月(yuè ),从(cóng )幽(yōu )州(zhōu )分(fèn )出(chū )五(wǔ )郡(jùn )设(shè )置(zhì )平(píng )州(zhōu )。三(sān )月(yuè )初(chū )二(èr ),日(rì )蚀(shí )。夏(xià )四(sì )月(yuè )二(èr )十(shí )八(bā )日(rì ),太(tài )尉(wèi )、临(lín )淮(huái )公(gōng )荀(xún )岂(qǐ )页(yè )死(sǐ )。

六(liù )月(yuè )初(chū )三(sān ),到(dào )听(tīng )讼(sòng )观(guān )检(jiǎn )查(chá )囚(qiú )徒(tú ),很(hěn )多(duō )囚(qiú )徒(tú )被(bèi )宽(kuān )赦(shè )遣(qiǎn )返(fǎn )。这(zhè )年(nián )夏(xià )天(tiān ),蝗(huáng )虫(chóng )为(wéi )灾(zāi )。秋(qiū )七(qī )月(yuè )初(chū )六(liù ),皇(huáng )后(hòu )杨(yáng )氏(shì )死(sǐ )。二(èr )十(shí )二(èr )日(rì ),吴(wú )平(píng )虏(lǔ )将(jiāng )军(jūn )孟(mèng )泰(tài )、偏(piān )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )嗣(sì )等(děng )率(lǜ )众(zhòng )投(tóu )降(jiàng )。八(bā )月(yuè ),凉(liáng )州(zhōu )胡(hú )虏(lǔ )侵(qīn )扰(rǎo )金(jīn )城(chéng )诸(zhū )郡(jùn ),镇(zhèn )西(xī )将(jiāng )军(jūn )、汝(rǔ )阴(yīn )王(wáng )司(sī )马(mǎ )骏(jùn )率(lǜ )兵(bīng )讨(tǎo )伐(fá ),斩(zhǎn )胡(hú )虏(lǔ )统(tǒng )帅(shuài )乞(qǐ )文(wén )泥(ní )等(děng )。十(shí )九(jiǔ )日(rì ),葬(zàng )元(yuán )皇(huáng )后(hòu )杨(yáng )氏(shì )于(yú )峻(jùn )阳(yáng )陵(líng )。九(jiǔ )月(yuè )初(chū )四(sì ),以(yǐ )大(dà )将(jiāng )陈(chén )骞(qiān )为(wéi )太(tài )尉(wèi )。攻(gōng )克(kè )吴(wú )枳(zhǐ )里(lǐ )城(chéng ),俘(fú )获(huò )吴(wú )立(lì )信(xìn )校(xiào )尉(wèi )庄(zhuāng )祜(hù )。吴(wú )将(jiāng )孙(sūn )遵(zūn )、李(lǐ )承(chéng )率(lǜ )兵(bīng )侵(qīn )扰(rǎo )江(jiāng )夏(xià ),被(bèi )江(jiāng )夏(xià )太(tài )守(shǒu )嵇(jī )喜(xǐ )击(jī )破(pò )。在(zài )富(fù )平(píng )津(jīn )建(jiàn )造(zào )了(le )黄(huáng )河(hé )桥(qiáo )。红(hóng )潮(cháo )网(wǎng )

冬(dōng )十(shí )一(yī )月(yuè ),建(jiàn )造(zào )城(chéng )东(dōng )七(qī )里(lǐ )涧(jiàn )石(shí )桥(qiáo )。十(shí )二(èr )日(rì ),武(wǔ )帝(dì )到(dào )宣(xuān )武(wǔ )观(guān ),举(jǔ )行(háng )大(dà )规(guī )模(mó )阅(yuè )兵(bīng )。十(shí )二(èr )月(yuè ),有(yǒu )彗(huì )星(xīng )出(chū )现(xiàn )于(yú )轸(zhěn )星(xīng )座(zuò )。设(shè )置(zhì )籍(jí )田(tián )令(lìng )官(guān )职(zhí )。立(lì )太(tài )原(yuán )王(wáng )的(de )儿(ér )子(zǐ )司(sī )马(mǎ )缉(jī )为(wéi )高(gāo )阳(yáng )王(wáng )。吴(wú )威(wēi )北(běi )将(jiāng )军(jūn )严(yán )聪(cōng )、扬(yáng )威(wēi )将(jiāng )军(jūn )严(yán )整(zhěng )、偏(piān )将(jiāng )军(jūn )朱(zhū )买(mǎi )来(lái )降(jiàng )。这(zhè )一(yī )年(nián ),开(kāi )凿(záo )陕(shǎn )南(nán )山(shān ),挖(wā )开(kāi )河(hé )水(shuǐ ),东(dōng )流(liú )入(rù )洛(luò )水(shuǐ ),以(yǐ )便(biàn )漕(cáo )运(yùn )。武(wǔ )帝(dì )咸(xián )宁(níng )元(yuán )年(nián )(275)春(chūn )正(zhèng )月(yuè )初(chū )一(yī ),实(shí )行(háng )大(dà )赦(shè ),改(gǎi )年(nián )号(hào )。二(èr )月(yuè ),因(yīn )军(jūn )中(zhōng )将(jiāng )士(shì )已(yǐ )娶(qǔ )妻(qī )者(zhě )多(duō ),家(jiā )中(zhōng )有(yǒu )五(wǔ )个(gè )女(nǚ )儿(ér )的(de )免(miǎn )服(fú )兵(bīng )役(yì )。辛(xīn )酉(yǒu )这(zhè )天(tiān ),因(yīn )原(yuán )邺(yè )令(lìng )夏(xià )谡(sù )有(yǒu )清(qīng )廉(lián )之(zhī )名(míng ),赐(cì )给(gěi )谷(gǔ )一(yī )百(bǎi )斛(hú )。因(yīn )俸(fèng )禄(lù )薄(báo ),公(gōng )卿(qīng )以(yǐ )下(xià )赐(cì )帛(bó )不(bú )等(děng )。叛(pàn )虏(lǔ )树(shù )机(jī )能(néng )送(sòng )来(lái )人(rén )质(zhì )请(qǐng )求(qiú )投(tóu )降(jiàng )。夏(xià )五(wǔ )月(yuè ),下(xià )邳(pī )、广(guǎng )陵(líng )刮(guā )大(dà )风(fēng ),大(dà )风(fēng )拔(bá )起(qǐ )树(shù )木(mù ),吹(chuī )倒(dǎo )房(fáng )舍(shě )。六(liù )月(yuè ),鲜(xiān )卑(bēi )力(lì )微(wēi )派(pài )遣(qiǎn )其(qí )子(zǐ )进(jìn )贡(gòng )。吴(wú )人(rén )侵(qīn )扰(rǎo )江(jiāng )夏(xià )。西(xī )域(yù )戊(wù )己(jǐ )校(xiào )尉(wèi )马(mǎ )循(xún )讨(tǎo )伐(fá )逃(táo )往(wǎng )鲜(xiān )卑(bēi )的(de )叛(pàn )军(jūn ),击(jī )破(pò )鲜(xiān )卑(bēi )军(jūn ),斩(zhǎn )其(qí )首(shǒu )领(lǐng )。二(èr )十(shí )四(sì )日(rì ),设(shè )置(zhì )太(tài )子(zǐ )詹(zhān )事(shì )官(guān )职(zhí )。

秋(qiū )七(qī )月(yuè )三(sān )十(shí )日(rì ),日(rì )蚀(shí )。郡(jùn )国(guó )发(fā )生(shēng )螟(míng )害(hài )。八(bā )月(yuè )十(shí )八(bā )日(rì ),沛(pèi )王(wáng )司(sī )马(mǎ )子(zǐ )文(wén )死(sǐ )。以(yǐ )已(yǐ )故(gù )的(de )太(tài )傅(fù )郑(zhèng )冲(chōng )、太(tài )尉(wèi )荀(xún )岂(qǐ )页(yè )、司(sī )徒(tú )石(shí )苞(bāo )、司(sī )空(kōng )裴(péi )秀(xiù )、骠(biāo )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )沈(shěn )、安(ān )平(píng )献(xiàn )王(wáng )司(sī )马(mǎ )孚(fú )等(děng )以(yǐ )及(jí )现(xiàn )任(rèn )太(tài )保(bǎo )何(hé )曾(céng )、司(sī )空(kōng )贾(jiǎ )充(chōng )、太(tài )尉(wèi )陈(chén )骞(qiān )、中(zhōng )书(shū )监(jiān )荀(xún )勖(xù )、平(píng )南(nán )将(jiāng )军(jūn )羊(yáng )祜(hù )、齐(qí )王(wáng )司(sī )马(mǎ )攸(yōu )等(děng ),皆(jiē )刻(kè )名(míng )列(liè )于(yú )朝(cháo )庙(miào )受(shòu )飨(xiǎng )。九(jiǔ )月(yuè )十(shí )一(yī )日(rì ),青(qīng )州(zhōu )发(fā )生(shēng )螟(míng )害(hài ),徐(xú )州(zhōu )发(fā )大(dà )水(shuǐ )。冬(dōng )十(shí )月(yuè )初(chū )二(èr ),常(cháng )山(shān )王(wáng )司(sī )马(mǎ )殷(yīn )死(sǐ )。初(chū )十(shí ),彭(péng )城(chéng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )权(quán )死(sǐ )。十(shí )一(yī )月(yuè )十(shí )一(yī )日(rì ),在(zài )宣(xuān )武(wǔ )观(guān )举(jǔ )行(háng )大(dà )规(guī )模(mó )阅(yuè )兵(bīng ),十(shí )七(qī )日(rì )结(jié )束(shù )。十(shí )二(èr )月(yuè )初(chū )五(wǔ ),追(zhuī )尊(zūn )宣(xuān )帝(dì )庙(miào )号(hào )叫(jiào )高(gāo )祖(zǔ ),景(jǐng )帝(dì )叫(jiào )世(shì )宗(zōng ),文(wén )帝(dì )叫(jiào )太(tài )祖(zǔ )。这(zhè )个(gè )月(yuè )发(fā )生(shēng )大(dà )瘟(wēn )疫(yì ),洛(luò )阳(yáng )人(rén )死(sǐ )的(de )有(yǒu )一(yī )大(dà )半(bàn )。封(fēng )裴(péi )危(wēi )页(yè )为(wéi )巨(jù )鹿(lù )公(gōng )。

二(èr )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè ),因(yīn )瘟(wēn )疫(yì )流(liú )行(háng )停(tíng )止(zhǐ )朝(cháo )会(huì )。赐(cì )给(gěi )诸(zhū )散(sàn )吏(lì )及(jí )士(shì )卒(zú )丝(sī )不(bú )等(děng )。二(èr )月(yuè )初(chū )五(wǔ ),河(hé )间(jiān )王(wáng )司(sī )马(mǎ )洪(hóng )死(sǐ )。十(shí )三(sān )日(rì ),赦(shè )免(miǎn )五(wǔ )年(nián )以(yǐ )下(xià )囚(qiú )徒(tú )。东(dōng )夷(yí )八(bā )国(guó )归(guī )化(huà ),并(bìng )州(zhōu )胡(hú )虏(lǔ )侵(qīn )犯(fàn )边(biān )塞(sāi ),监(jiān )并(bìng )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )胡(hú )奋(fèn )击(jī )破(pò )胡(hú )虏(lǔ )军(jūn )。当(dāng )初(chū ),敦(dūn )煌(huáng )太(tài )守(shǒu )尹(yǐn )璩(qú )死(sǐ ),州(zhōu )里(lǐ )以(yǐ )敦(dūn )煌(huáng )令(lìng )梁(liáng )澄(chéng )兼(jiān )管(guǎn )太(tài )守(shǒu )事(shì ),议(yì )郎(láng )令(lìng )孤(gū )丰(fēng )废(fèi )黜(chù )梁(liáng )澄(chéng ),自(zì )己(jǐ )处(chù )理(lǐ )郡(jùn )事(shì )。令(lìng )狐(hú )丰(fēng )死(sǐ ),其(qí )弟(dì )令(lìng )狐(hú )宏(hóng )接(jiē )任(rèn )此(cǐ )职(zhí )。到(dào )咸(xián )宁(níng )二(èr )年(nián )二(èr )月(yuè ),凉(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )杨(yáng )欣(xīn )杀(shā )令(lìng )狐(hú )宏(hóng ),首(shǒu )级(jí )传(chuán )到(dào )京(jīng )师(shī )。此(cǐ )前(qián ),武(wǔ )帝(dì )身(shēn )体(tǐ )不(bú )适(shì ),康(kāng )复(fù )后(hòu ),群(qún )臣(chén )祝(zhù )寿(shòu )。武(wǔ )帝(dì )下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“每(měi )想(xiǎng )到(dào )在(zài )最(zuì )近(jìn )瘟(wēn )疫(yì )流(liú )行(háng )中(zhōng )可(kě )能(néng )死(sǐ )亡(wáng ),心(xīn )中(zhōng )为(wéi )之(zhī )悲(bēi )伤(shāng )。怎(zěn )能(néng )自(zì )己(jǐ )安(ān )息(xī )于(yú )地(dì )下(xià ),而(ér )忘(wàng )百(bǎi )姓(xìng )之(zhī )艰(jiān )辛(xīn )呢(ne )?那(nà )些(xiē )送(sòng )寿(shòu )礼(lǐ )的(de )一(yī )概(gài )谢(xiè )绝(jué )不(bú )收(shōu )。”夏(xià )五(wǔ )月(yuè ),镇(zhèn )西(xī )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、汝(rǔ )阴(yīn )王(wáng )司(sī )马(mǎ )骏(jùn )讨(tǎo )伐(fá )北(běi )胡(hú ),斩(zhǎn )其(qí )魁(kuí )首(shǒu )吐(tǔ )敦(dūn )。建(jiàn )立(lì )国(guó )子(zǐ )学(xué )。二(èr )十(shí )一(yī )日(rì ),举(jǔ )行(háng )求(qiú )雨(yǔ )大(dà )祭(jì )。六(liù )月(yuè )癸(guǐ )丑(chǒu )这(zhè )天(tiān ),以(yǐ )荔(lì )枝(zhī )作(zuò )祭(jì )品(pǐn )献(xiàn )于(yú )太(tài )庙(miào )。甲(jiǎ )戌(xū )这(zhè )天(tiān ),有(yǒu )彗(huì )星(xīng )出(chū )现(xiàn )于(yú )氐(dī )星(xīng )旁(páng )。入(rù )春(chūn )即(jí )旱(hàn ),本(běn )月(yuè )才(cái )下(xià )雨(yǔ )。吴(wú )京(jīng )下(xià )督(dū )孙(sūn )楷(kǎi )率(lǜ )众(zhòng )来(lái )投(tóu )降(jiàng ),任(rèn )命(mìng )为(wéi )车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn ),封(fēng )为(wéi )丹(dān )杨(yáng )侯(hóu )。两(liǎng )条(tiáo )白(bái )龙(lóng )出(chū )现(xiàn )于(yú )新(xīn )兴(xìng )井(jǐng )中(zhōng )。秋(qiū )七(qī )月(yuè ),有(yǒu )彗(huì )星(xīng )出(chū )现(xiàn )于(yú )大(dà )角(jiǎo )星(xīng )旁(páng )。吴(wú )临(lín )平(píng )湖(hú )自(zì )汉(hàn )末(mò )已(yǐ )壅(yōng )塞(sāi ),此(cǐ )时(shí )又(yòu )自(zì )行(háng )通(tōng )水(shuǐ )。当(dāng )地(dì )父(fù )老(lǎo )相(xiàng )传(chuán )说(shuō ):“此(cǐ )湖(hú )塞(sāi ),天(tiān )下(xià )乱(luàn );此(cǐ )湖(hú )开(kāi ),天(tiān )下(xià )平(píng )。”初(chū )五(wǔ ),安(ān )平(píng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )隆(lóng )死(sǐ )。东(dōng )夷(yí )十(shí )七(qī )国(guó )归(guī )附(fù )中(zhōng )国(guó )。河(hé )南(nán )、魏(wèi )郡(jùn )暴(bào )雨(yǔ )成(chéng )灾(zāi ),淹(yān )死(sǐ )百(bǎi )余(yú )人(rén ),下(xià )诏(zhào )供(gòng )给(gěi )棺(guān )材(cái )。鲜(xiān )卑(bēi )人(rén )阿(ā )罗(luó )多(duō )等(děng )侵(qīn )扰(rǎo )边(biān )疆(jiāng ),西(xī )域(yù )戊(wù )己(jǐ )校(xiào )尉(wèi )马(mǎ )循(xún )出(chū )兵(bīng )讨(tǎo )伐(fá ),斩(zhǎn )首(shǒu )四(sì )千(qiān )余(yú )级(jí ),俘(fú )虏(lǔ )九(jiǔ )千(qiān )余(yú )人(rén ),阿(ā )罗(luó )多(duō )来(lái )降(jiàng )。八(bā )月(yuè )初(chū )二(èr ),河(hé )东(dōng )、平(píng )阳(yáng )地(dì )震(zhèn )。二(èr )十(shí )一(yī )日(rì ),以(yǐ )太(tài )保(bǎo )何(hé )曾(céng )为(wéi )太(tài )傅(fù ),太(tài )尉(wèi )陈(chén )骞(qiān )为(wéi )大(dà )司(sī )马(mǎ ),司(sī )空(kōng )贾(jiǎ )充(chōng )为(wéi )太(tài )尉(wèi ),镇(zhèn )军(jūn )大(dà )将(jiāng )军(jūn )齐(qí )王(wáng )司(sī )马(mǎ )攸(yōu )为(wéi )司(sī )空(kōng )。有(yǒu )彗(huì )星(xīng )出(chū )现(xiàn )于(yú )太(tài )微(wēi )星(xīng )旁(páng ),九(jiǔ )月(yuè )又(yòu )出(chū )现(xiàn )于(yú )翼(yì )星(xīng )旁(páng )。二(èr )十(shí )九(jiǔ )日(rì ),在(zài )城(chéng )东(dōng )建(jiàn )太(tài )仓(cāng ),在(zài )东(dōng )西(xī )市(shì )建(jiàn )常(cháng )平(píng )仓(cāng )。闰(rùn )月(yuè ),荆(jīng )州(zhōu )五(wǔ )郡(jùn )发(fā )大(dà )水(shuǐ ),冲(chōng )毁(huǐ )四(sì )千(qiān )余(yú )家(jiā )。

冬(dōng )十(shí )月(yuè ),以(yǐ )汝(rǔ )阴(yīn )王(wáng )司(sī )马(mǎ )骏(jùn )为(wéi )征(zhēng )西(xī )大(dà )将(jiāng )军(jūn ),平(píng )南(nán )将(jiāng )军(jūn )羊(yáng )祜(hù )为(wéi )征(zhēng )南(nán )大(dà )将(jiāng )军(jūn )。二(èr )十(shí )一(yī )日(rì ),立(lì )皇(huáng )后(hòu )杨(yáng )氏(shì ),实(shí )行(háng )大(dà )赦(shè ),赏(shǎng )赐(cì )王(wáng )公(gōng )以(yǐ )下(xià )直(zhí )至(zhì )民(mín )间(jiān )孤(gū )寡(guǎ )不(bú )等(děng )。十(shí )一(yī )月(yuè ),两(liǎng )条(tiáo )白(bái )龙(lóng )出(chū )现(xiàn )于(yú )梁(liáng )国(guó )。十(shí )二(èr )月(yuè ),征(zhēng )召(zhào )民(mín )间(jiān )处(chù )士(shì )安(ān )定(dìng )人(rén )皇(huáng )甫(fǔ )谧(mì )为(wéi )太(tài )子(zǐ )中(zhōng )庶(shù )子(zǐ ),封(fēng )皇(huáng )后(hòu )之(zhī )父(fù )杨(yáng )骏(jùn )为(wéi )临(lín )晋(jìn )侯(hóu )。这(zhè )个(gè )月(yuè )里(lǐ ),因(yīn )平(píng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )傅(fù )询(xún )、前(qián )广(guǎng )平(píng )太(tài )守(shǒu )孟(mèng )桓(huán )为(wéi )政(zhèng )清(qīng )廉(lián ),赐(cì )帛(bó )傅(fù )询(xún )二(èr )百(bǎi )匹(pǐ ),孟(mèng )桓(huán )一(yī )百(bǎi )匹(pǐ )。三(sān )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )初(chū )一(yī ),日(rì )蚀(shí ),立(lì )皇(huáng )子(zǐ )司(sī )马(mǎ )裕(yù )为(wéi )始(shǐ )平(píng )王(wáng ),安(ān )平(píng )穆(mù )王(wáng )司(sī )马(mǎ )隆(lóng )的(de )弟(dì )弟(dì )司(sī )马(mǎ )敦(dūn )为(wéi )安(ān )平(píng )王(wáng )。下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“宗(zōng )室(shì )亲(qīn )属(shǔ ),是(shì )国(guó )家(jiā )的(de )枝(zhī )叶(yè ),要(yào )让(ràng )他(tā )们(men )以(yǐ )身(shēn )作(zuò )则(zé ),奉(fèng )行(háng )德(dé )义(yì ),为(wéi )天(tiān )下(xià )楷(kǎi )模(mó ),然(rán )而(ér )处(chù )于(yú )富(fù )贵(guì )地(dì )位(wèi )而(ér )行(háng )为(wéi )谨(jǐn )慎(shèn )的(de )人(rén )少(shǎo ),西(xī )周(zhōu )召(zhào )穆(mù )公(gōng )集(jí )合(hé )兄(xiōng )弟(dì )们(men )赋(fù )《唐(táng )棣(dì )》之(zhī )诗(shī ),这(zhè )是(shì )姬(jī )氏(shì )根(gēn )枝(zhī )茂(mào )盛(shèng ),百(bǎi )世(shì )不(bú )衰(shuāi )的(de )原(yuán )因(yīn )。今(jīn )以(yǐ )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )、扶(fú )风(fēng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )亮(liàng )为(wéi )管(guǎn )教(jiāo )宗(zōng )室(shì )子(zǐ )弟(dì )的(de )宗(zōng )师(shī ),宗(zōng )室(shì )亲(qīn )属(shǔ )要(yào )做(zuò )的(de )事(shì ),都(dōu )要(yào )征(zhēng )求(qiú )宗(zōng )师(shī )的(de )意(yì )见(jiàn )。”十(shí )五(wǔ )日(rì ),始(shǐ )平(píng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )裕(yù )死(sǐ )。有(yǒu )彗(huì )星(xīng )出(chū )现(xiàn )于(yú )西(xī )方(fāng )。使(shǐ )征(zhēng )北(běi )大(dà )将(jiāng )军(jūn )卫(wèi )馞(bó )讨(tǎo )伐(fá )鲜(xiān )卑(bēi )力(lì )微(wēi )。

三(sān )月(yuè ),平(píng )虏(lǔ )护(hù )军(jūn )文(wén )淑(shū )讨(tǎo )伐(fá )叛(pàn )虏(lǔ )树(shù )机(jī )能(néng )等(děng ),叛(pàn )虏(lǔ )皆(jiē )被(bèi )击(jī )破(pò )。有(yǒu )彗(huì )星(xīng )出(chū )现(xiàn )于(yú )胃(wèi )星(xīng )旁(páng )。二(èr )十(shí )一(yī )日(rì ),武(wǔ )帝(dì )将(jiāng )出(chū )猎(liè )射(shè )野(yě )鸡(jī ),怕(pà )毁(huǐ )坏(huài )麦(mài )苗(miáo )而(ér )中(zhōng )止(zhǐ )。夏(xià )五(wǔ )月(yuè )十(shí )五(wǔ )日(rì ),吴(wú )将(jiāng )邵(shào )凯(kǎi )、夏(xià )祥(xiáng )率(lǜ )众(zhòng )七(qī )千(qiān )余(yú )人(rén )来(lái )降(jiàng )。六(liù )月(yuè ),益(yì )州(zhōu )梁(liáng )州(zhōu )八(bā )郡(jùn )发(fā )生(shēng )水(shuǐ )灾(zāi ),淹(yān )死(sǐ )三(sān )百(bǎi )余(yú )人(rén ),淹(yān )没(méi )了(le )一(yī )些(xiē )住(zhù )宅(zhái )仓(cāng )库(kù )。秋(qiū )七(qī )月(yuè ),以(yǐ )都(dōu )督(dū )豫(yù )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )王(wáng )浑(hún )为(wéi )都(dōu )督(dū )扬(yáng )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )。中(zhōng )山(shān )王(wáng )司(sī )马(mǎ )睦(mù )因(yīn )罪(zuì )废(fèi )为(wéi )丹(dān )水(shuǐ )侯(hóu )。八(bā )月(yuè )二(èr )十(shí )一(yī )日(rì ),徙(xǐ )封(fēng )扶(fú )风(fēng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )亮(liàng )为(wéi )汝(rǔ )南(nán )王(wáng ),东(dōng )莞(wǎn )王(wáng )司(sī )马(mǎ )亻(dān )由(yóu )为(wéi )琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng ),汝(rǔ )阴(yīn )王(wáng )司(sī )马(mǎ )骏(jùn )为(wéi )扶(fú )风(fēng )王(wáng ),琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng )司(sī )马(mǎ )伦(lún )为(wéi )赵(zhào )王(wáng ),渤(bó )海(hǎi )王(wáng )司(sī )马(mǎ )辅(fǔ )为(wéi )太(tài )原(yuán )王(wáng ),太(tài )原(yuán )王(wáng )司(sī )马(mǎ )颙(yú )为(wéi )河(hé )间(jiān )王(wáng ),北(běi )海(hǎi )王(wáng )司(sī )马(mǎ )陵(líng )为(wéi )任(rèn )城(chéng )王(wáng ),陈(chén )王(wáng )司(sī )马(mǎ )斌(bīn )为(wéi )西(xī )河(hé )王(wáng ),汝(rǔ )南(nán )王(wáng )司(sī )马(mǎ )柬(jiǎn )为(wéi )南(nán )阳(yáng )王(wáng ),济(jì )南(nán )王(wáng )司(sī )马(mǎ )耽(dān )为(wéi )中(zhōng )山(shān )王(wáng ),河(hé )间(jiān )王(wáng )司(sī )马(mǎ )威(wēi )为(wéi )章(zhāng )武(wǔ )王(wáng )。立(lì )皇(huáng )子(zǐ )司(sī )马(mǎ )玮(wěi )为(wéi )始(shǐ )平(píng )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )允(yǔn )为(wéi )濮(pú )阳(yáng )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )该(gāi )为(wéi )新(xīn )都(dōu )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )遐(xiá )为(wéi )清(qīng )河(hé )王(wáng ),巨(jù )平(píng )侯(hóu )羊(yáng )祜(hù )为(wéi )南(nán )城(chéng )侯(hóu )。以(yǐ )汝(rǔ )南(nán )王(wáng )司(sī )马(mǎ )亮(liàng )为(wéi )镇(zhèn )南(nán )大(dà )将(jiāng )军(jūn )。大(dà )风(fēng )拔(bá )起(qǐ )树(shù )木(mù ),天(tiān )气(qì )突(tū )然(rán )寒(hán )冷(lěng ),而(ér )且(qiě )结(jié )了(le )冰(bīng )。五(wǔ )个(gè )郡(jùn )国(guó )下(xià )了(le )霜(shuāng ),冻(dòng )坏(huài )了(le )谷(gǔ )苗(miáo )。九(jiǔ )月(yuè )十(shí )七(qī )日(rì ),以(yǐ )左(zuǒ )将(jiāng )军(jūn )胡(hú )奋(fèn )为(wéi )都(dōu )督(dū )江(jiāng )北(běi )诸(zhū )军(jūn )事(shì ),兖(yǎn )、豫(yù )、徐(xú )、青(qīng )、荆(jīng )、益(yì )、梁(liáng )七(qī )州(zhōu )发(fā )生(shēng )水(shuǐ )灾(zāi ),淹(yān )毁(huǐ )秋(qiū )庄(zhuāng )稼(jià ),下(xià )诏(zhào )赈(zhèn )济(jì )灾(zāi )民(mín )。立(lì )齐(qí )王(wáng )之(zhī )子(zǐ )司(sī )马(mǎ )蕤(ruí )为(wéi )辽(liáo )东(dōng )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )赞(zàn )为(wéi )广(guǎng )汉(hàn )王(wáng )。冬(dōng )十(shí )一(yī )月(yuè )十(shí )六(liù )日(rì ),武(wǔ )帝(dì )登(dēng )宣(xuān )武(wǔ )观(guān )举(jǔ )行(háng )大(dà )规(guī )模(mó )阅(yuè )兵(bīng )。二(èr )十(shí )二(èr )日(rì )结(jié )束(shù )。

十(shí )二(èr )月(yuè ),吴(wú )将(jiāng )孙(sūn )慎(shèn )侵(qīn )入(rù )江(jiāng )夏(xià )、汝(rǔ )南(nán ),掳(lǔ )掠(luě )千(qiān )余(yú )家(jiā )而(ér )去(qù )。这(zhè )一(yī )年(nián ),西(xī )北(běi )杂(zá )虏(lǔ )及(jí )鲜(xiān )卑(bēi )、匈(xiōng )奴(nú )、五(wǔ )溪(xī )蛮(mán )夷(yí )、东(dōng )夷(yí )三(sān )国(guó )前(qián )后(hòu )十(shí )余(yú )批(pī ),各(gè )率(lǜ )本(běn )族(zú )部(bù )落(luò )归(guī )附(fù )内(nèi )地(dì )。四(sì )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )初(chū )一(yī ),日(rì )蚀(shí )。三(sān )月(yuè )十(shí )五(wǔ )日(rì ),尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )卢(lú )钦(qīn )死(sǐ )。辛(xīn )酉(yǒu ),以(yǐ )尚(shàng )书(shū )右(yòu )仆(pú )射(shè )山(shān )涛(tāo )为(wéi )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )。东(dōng )夷(yí )六(liù )国(guó )纳(nà )贡(gòng )。夏(xià )四(sì )月(yuè ),名(míng )叫(jiào )蚩(chī )尤(yóu )旗(qí )的(de )彗(huì )星(xīng )出(chū )现(xiàn )于(yú )东(dōng )井(jǐng )星(xīng )座(zuò )。六(liù )月(yuè )初(chū )十(shí ),阴(yīn )平(píng )、广(guǎng )武(wǔ )地(dì )震(zhèn ),二(èr )十(shí )七(qī )日(rì )又(yòu )震(zhèn )。凉(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )杨(yáng )欣(xīn )与(yǔ )胡(hú )虏(lǔ )若(ruò )罗(luó )拔(bá )能(néng )等(děng )在(zài )武(wǔ )威(wēi )作(zuò )战(zhàn ),杨(yáng )欣(xīn )大(dà )败(bài ),战(zhàn )死(sǐ )。弘(hóng )训(xùn )皇(huáng )后(hòu )羊(yáng )氏(shì )死(sǐ )。

秋(qiū )七(qī )月(yuè )二(èr )十(shí )二(èr )日(rì ),景(jǐng )献(xiàn )皇(huáng )后(hòu )羊(yáng )氏(shì )合(hé )葬(zàng )于(yú )峻(jùn )平(píng )陵(líng )。二(èr )十(shí )三(sān )日(rì ),高(gāo )阳(yáng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )缉(jī )死(sǐ )。二(èr )十(shí )六(liù )日(rì ),范(fàn )阳(yáng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )绥(suí )死(sǐ )。荆(jīng )、扬(yáng )二(èr )州(zhōu )有(yǒu )二(èr )十(shí )个(gè )郡(jùn )国(guó )发(fā )生(shēng )大(dà )水(shuǐ )。九(jiǔ )月(yuè ),以(yǐ )太(tài )傅(fù )何(hé )曾(céng )为(wéi )太(tài )宰(zǎi )。十(shí )五(wǔ )日(rì ),以(yǐ )尚(shàng )书(shū )令(lìng )李(lǐ )胤(yìn )为(wéi )司(sī )徒(tú )。冬(dōng )十(shí )月(yuè ),以(yǐ )征(zhēng )北(běi )大(dà )将(jiāng )军(jūn )卫(wèi )馞(bó )为(wéi )尚(shàng )书(shū )令(lìng )。扬(yáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )应(yīng )绰(chāo )攻(gōng )打(dǎ )吴(wú )皖(wǎn )城(chéng ),斩(zhǎn )首(shǒu )五(wǔ )千(qiān )级(jí ),焚(fén )烧(shāo )谷(gǔ )米(mǐ )一(yī )百(bǎi )八(bā )十(shí )万(wàn )斛(hú )。十(shí )一(yī )月(yuè )十(shí )六(liù )日(rì ),太(tài )医(yī )司(sī )马(mǎ )程(chéng )据(jù )献(xiàn )雉(zhì )头(tóu )裘(qiú ),武(wǔ )帝(dì )认(rèn )为(wéi )奇(qí )技(jì )异(yì )服(fú )是(shì )典(diǎn )章(zhāng )礼(lǐ )制(zhì )所(suǒ )禁(jìn )止(zhǐ )的(de ),将(jiāng )此(cǐ )裘(qiú )在(zài )殿(diàn )前(qián )烧(shāo )掉(diào )。十(shí )九(jiǔ )日(rì ),下(xià )令(lìng )内(nèi )外(wài )宫(gōng )吏(lì )敢(gǎn )有(yǒu )犯(fàn )者(zhě )治(zhì )罪(zuì )。吴(wú )昭(zhāo )武(wǔ )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )翻(fān )、厉(lì )武(wǔ )将(jiāng )军(jūn )祖(zǔ )始(shǐ )来(lái )降(jiàng )。二(èr )十(shí )六(liù )日(rì ),以(yǐ )尚(shàng )书(shū )杜(dù )预(yù )都(dōu )督(dū )荆(jīng )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )。征(zhēng )南(nán )大(dà )将(jiāng )军(jūn )羊(yáng )祜(hù )死(sǐ )。十(shí )二(èr )月(yuè )初(chū )一(yī ),西(xī )河(hé )王(wáng )司(sī )马(mǎ )斌(bīn )死(sǐ )。十(shí )三(sān )日(rì ),太(tài )宰(zǎi )朗(lǎng )陵(líng )公(gōng )何(hé )曾(céng )死(sǐ )。这(zhè )一(yī )年(nián ),东(dōng )夷(yí )九(jiǔ )国(guó )归(guī )附(fù )内(nèi )地(dì )。

五(wǔ )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè ),胡(hú )虏(lǔ )统(tǒng )帅(shuài )树(shù )机(jī )能(néng )攻(gōng )陷(xiàn )凉(liáng )州(zhōu )。初(chū )一(yī ),使(shǐ )讨(tǎo )虏(lǔ )护(hù )军(jūn )武(wǔ )威(wēi )太(tài )守(shǒu )马(mǎ )隆(lóng )击(jī )树(shù )机(jī )能(néng )。二(èr )月(yuè )初(chū )一(yī ),白(bái )麟(lín )出(chū )现(xiàn )于(yú )平(píng )原(yuán )。三(sān )月(yuè ),匈(xiōng )奴(nú )都(dōu )督(dū )拔(bá )奕(yì )虚(xū )率(lǜ )部(bù )落(luò )归(guī )顺(shùn )。十(shí )二(èr )日(rì ),因(yīn )百(bǎi )姓(xìng )有(yǒu )饥(jī )荒(huāng ),宫(gōng )庭(tíng )膳(shàn )食(shí )减(jiǎn )去(qù )一(yī )半(bàn )。有(yǒu )彗(huì )星(xīng )出(chū )现(xiàn )于(yú )柳(liǔ )星(xīng )旁(páng )。夏(xià )四(sì )月(yuè ),彗(huì )星(xīng )又(yòu )出(chū )现(xiàn )于(yú )女(nǚ )御(yù )。实(shí )行(háng )大(dà )赦(shè ),免(miǎn )除(chú )部(bù )曲(qǔ )中(zhōng )督(dū )官(guān )以(yǐ )下(xià )的(de )人(rén )质(zhì )。丁(dīng )亥(hài )这(zhè )天(tiān ),八(bā )个(gè )郡(jùn )国(guó )下(xià )冰(bīng )雹(báo ),损(sǔn )伤(shāng )秋(qiū )庄(zhuāng )稼(jià ),毁(huǐ )坏(huài )百(bǎi )姓(xìng )房(fáng )舍(shě )。秋(qiū )七(qī )月(yuè ),有(yǒu )彗(huì )星(xīng )出(chū )现(xiàn )于(yú )紫(zǐ )宫(gōng )星(xīng )座(zuò )。九(jiǔ )月(yuè )初(chū )四(sì ),麟(lín )出(chū )现(xiàn )在(zài )河(hé )南(nán )。冬(dōng )十(shí )月(yuè )十(shí )九(jiǔ )日(rì ),匈(xiōng )奴(nú )余(yú )渠(qú )都(dōu )督(dū )独(dú )雍(yōng )等(děng )率(lǜ )部(bù )落(luò )归(guī )顺(shùn )。汲(jí )郡(jùn )有(yǒu )个(gè )叫(jiào )不(bú )准(zhǔn )的(de )人(rén )挖(wā )掘(jué )魏(wèi )襄(xiāng )王(wáng )坟(fén )墓(mù ),得(dé )到(dào )用(yòng )小(xiǎo )篆(zhuàn )写(xiě )的(de )竹(zhú )简(jiǎn )十(shí )余(yú )万(wàn )字(zì ),藏(cáng )于(yú )秘(mì )府(fǔ )。十(shí )一(yī )月(yuè ),大(dà )举(jǔ )伐(fá )吴(wú ),派(pài )遣(qiǎn )镇(zhèn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )、琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng )司(sī )马(mǎ )亻(dān )由(yóu )出(chū )兵(bīng )涂(tú )中(zhōng ),安(ān )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )浑(hún )出(chū )兵(bīng )江(jiāng )西(xī ),建(jiàn )威(wēi )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )戎(róng )出(chū )兵(bīng )武(wǔ )昌(chāng ),平(píng )南(nán )将(jiāng )军(jūn )胡(hú )奋(fèn )出(chū )兵(bīng )夏(xià )口(kǒu ),镇(zhèn )南(nán )大(dà )将(jiāng )军(jūn )杜(dù )预(yù )出(chū )兵(bīng )江(jiāng )陵(líng ),龙(lóng )骧(xiāng )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )浚(xùn )、广(guǎng )武(wǔ )将(jiāng )军(jūn )唐(táng )彬(bīn )率(lǜ )巴(bā )蜀(shǔ )军(jūn )队(duì )浮(fú )江(jiāng )而(ér )下(xià ),东(dōng )西(xī )兵(bīng )力(lì )共(gòng )二(èr )十(shí )余(yú )万(wàn )。以(yǐ )太(tài )尉(wèi )贾(jiǎ )充(chōng )为(wéi )大(dà )都(dōu )督(dū ),行(háng )冠(guàn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )杨(yáng )济(jì )为(wéi )副(fù )职(zhí ),全(quán )面(miàn )指(zhǐ )挥(huī )众(zhòng )军(jūn )。十(shí )二(èr )月(yuè ),马(mǎ )隆(lóng )击(jī )叛(pàn )虏(lǔ )树(shù )机(jī )能(néng ),大(dà )破(pò )虏(lǔ )军(jūn ),斩(zhǎn )树(shù )机(jī )能(néng ),凉(liáng )州(zhōu )平(píng )定(dìng ),肃(sù )慎(shèn )来(lái )献(xiàn )木(mù )苦(kǔ )矢(shǐ )石(shí )纈(xié )。

太(tài )康(kāng )元(yuán )年(nián )(280)春(chūn )正(zhèng )月(yuè )初(chū )一(yī ),有(yǒu )五(wǔ )色(sè )云(yún )气(qì )绕(rào )于(yú )日(rì )上(shàng )。二(èr )十(shí )五(wǔ )日(rì ),王(wáng )浑(hún )攻(gōng )克(kè )吴(wú )寻(xún )阳(yáng )赖(lài )乡(xiāng )诸(zhū )城(chéng ),俘(fú )获(huò )吴(wú )武(wǔ )威(wēi )将(jiāng )军(jūn )周(zhōu )兴(xìng )。二(èr )月(yuè )初(chū )一(yī ),王(wáng )浚(xùn )、唐(táng )彬(bīn )等(děng )攻(gōng )克(kè )丹(dān )杨(yáng )城(chéng )。初(chū )三(sān ),又(yòu )攻(gōng )克(kè )西(xī )陵(líng ),杀(shā )了(le )西(xī )陵(líng )都(dōu )督(dū )、镇(zhèn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )留(liú )宪(xiàn )及(jí )征(zhēng )南(nán )将(jiāng )军(jūn )成(chéng )璩(qú )、西(xī )陵(líng )监(jiān )郑(zhèng )广(guǎng )。初(chū )五(wǔ ),王(wáng )浚(xùn )又(yòu )攻(gōng )克(kè )夷(yí )道(dào )乐(lè )乡(xiāng )城(chéng ),杀(shā )了(le )夷(yí )道(dào )监(jiān )陆(lù )晏(yàn )、水(shuǐ )军(jūn )都(dōu )督(dū )陆(lù )景(jǐng )。十(shí )七(qī )日(rì ),杜(dù )预(yù )攻(gōng )克(kè )江(jiāng )陵(líng ),斩(zhǎn )吴(wú )江(jiāng )陵(líng )督(dū )伍(wǔ )延(yán );平(píng )南(nán )将(jiāng )军(jūn )胡(hú )奋(fèn )攻(gōng )克(kè )江(jiāng )安(ān )。于(yú )是(shì )诸(zhū )军(jūn )并(bìng )进(jìn ),乐(lè )乡(xiāng )、荆(jīng )门(mén )等(děng )地(dì )吴(wú )戍(shù )守(shǒu )军(jūn ),先(xiān )后(hòu )投(tóu )降(jiàng )。十(shí )八(bā )日(rì ),以(yǐ )王(wáng )浚(xùn )为(wéi )都(dōu )督(dū )益(yì )、梁(liáng )二(èr )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì ),并(bìng )下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“王(wáng )浚(xùn )、康(kāng )彬(bīn )东(dōng )下(xià ),扫(sǎo )除(chú )巴(bā )丘(qiū )吴(wú )军(jūn ),与(yǔ )胡(hú )奋(fèn )、王(wáng )戎(róng )共(gòng )同(tóng )平(píng )定(dìng )夏(xià )口(kǒu )、武(wǔ )昌(chāng ),顺(shùn )流(liú )长(zhǎng )驱(qū ),直(zhí )逼(bī )秣(mò )陵(líng ),今(jīn )后(hòu )行(háng )动(dòng )与(yǔ )胡(hú )奋(fèn )、王(wáng )戎(róng )计(jì )议(yì )商(shāng )量(liàng ),相(xiàng )机(jī )行(háng )事(shì )。杜(dù )预(yù )当(dāng )安(ān )定(dìng )零(líng )陵(líng )、桂(guì )林(lín )一(yī )带(dài ),招(zhāo )抚(fǔ )衡(héng )阳(yáng )军(jūn )民(mín )。大(dà )兵(bīng )过(guò )后(hòu ),荆(jīng )州(zhōu )南(nán )部(bù )一(yī )道(dào )檄(xí )文(wén )即(jí )可(kě )平(píng )定(dìng ),杜(dù )预(yù )应(yīng )当(dāng )分(fèn )一(yī )万(wàn )人(rén )给(gěi )王(wáng )浚(xùn ),分(fèn )七(qī )千(qiān )人(rén )给(gěi )唐(táng )彬(bīn )。夏(xià )口(kǒu )平(píng )定(dìng )后(hòu ),胡(hú )奋(fèn )应(yīng )分(fèn )七(qī )千(qiān )人(rén )给(gěi )王(wáng )浚(xùn )。武(wǔ )昌(chāng )平(píng )定(dìng )后(hòu ),王(wáng )戎(róng )应(yīng )分(fèn )六(liù )千(qiān )人(rén )与(yǔ )唐(táng )彬(bīn )。太(tài )尉(wèi )贾(jiǎ )充(chōng )移(yí )驻(zhù )项(xiàng ),总(zǒng )督(dū )各(gè )路(lù )兵(bīng )马(mǎ )。”王(wáng )浚(xùn )攻(gōng )破(pò )夏(xià )口(kǒu )、武(wǔ )昌(chāng ),遂(suí )即(jí )乘(chéng )船(chuán )东(dōng )下(xià ),所(suǒ )到(dào )之(zhī )处(chù ),立(lì )即(jí )平(píng )定(dìng )。王(wáng )浑(hún )、周(zhōu )浚(xùn )与(yǔ )吴(wú )丞(chéng )相(xiàng )张(zhāng )悌(tì )战(zhàn )于(yú )版(bǎn )桥(qiáo ),大(dà )破(pò )吴(wú )军(jūn ),斩(zhǎn )张(zhāng )悌(tì )及(jí )其(qí )将(jiāng )孙(sūn )震(zhèn )、沈(shěn )莹(yíng ),首(shǒu )级(jí )传(chuán )到(dào )洛(luò )阳(yáng )。孙(sūn )皓(hào )已(yǐ )到(dào )穷(qióng )途(tú )末(mò )路(lù ),请(qǐng )求(qiú )投(tóu )降(jiàng ),将(jiāng )玺(xǐ )绶(shòu )送(sòng )给(gěi )琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng )司(sī )马(mǎ )亻(dān )由(yóu )。三(sān )月(yuè )十(shí )五(wǔ )日(rì ),王(wáng )浚(xùn )率(lǜ )水(shuǐ )师(shī )达(dá )到(dào )吴(wú )都(dōu )建(jiàn )邺(yè )附(fù )近(jìn )的(de )石(shí )头(tóu )城(chéng ),孙(sūn )皓(hào )十(shí )分(fèn )恐(kǒng )惧(jù ),缚(fù )住(zhù )双(shuāng )手(shǒu ),抬(tái )着(zhe )棺(guān )木(mù ),在(zài )军(jūn )门(mén )前(qián )投(tóu )降(jiàng )。王(wáng )浚(xùn )持(chí )皇(huáng )帝(dì )符(fú )节(jiē ),为(wéi )孙(sūn )皓(hào )解(jiě )缚(fù ),烧(shāo )掉(diào )棺(guān )木(mù ),送(sòng )到(dào )京(jīng )师(shī )。收(shōu )查(chá )了(le )吴(wú )的(de )图(tú )书(shū )簿(bù )籍(jí ),这(zhè )次(cì )平(píng )吴(wú )之(zhī )战(zhàn ),共(gòng )得(dé )四(sì )个(gè )州(zhōu ),四(sì )十(shí )三(sān )个(gè )郡(jùn ),三(sān )百(bǎi )一(yī )十(shí )三(sān )个(gè )县(xiàn ),五(wǔ )十(shí )二(èr )万(wàn )三(sān )千(qiān )户(hù ),官(guān )吏(lì )三(sān )万(wàn )二(èr )千(qiān ),士(shì )兵(bīng )二(èr )十(shí )三(sān )万(wàn ),男(nán )女(nǚ )人(rén )口(kǒu )二(èr )百(bǎi )三(sān )十(shí )万(wàn )。郡(jùn )守(shǒu )以(yǐ )下(xià )的(de )官(guān )吏(lì )按(àn )原(yuán )职(zhí )不(bú )动(dòng ),除(chú )去(qù )吴(wú )时(shí )苛(kē )政(zhèng ),实(shí )行(háng )简(jiǎn )易(yì )的(de )法(fǎ )规(guī ),吴(wú )人(rén )十(shí )分(fèn )高(gāo )兴(xìng )。乙(yǐ )酉(yǒu )这(zhè )天(tiān ),实(shí )行(háng )大(dà )赦(shè ),改(gǎi )年(nián )号(hào ),让(ràng )民(mín )众(zhòng )开(kāi )怀(huái )畅(chàng )饮(yǐn )五(wǔ )天(tiān ),救(jiù )助(zhù )孤(gū )老(lǎo )贫(pín )困(kùn )者(zhě )。夏(xià )四(sì )月(yuè ),河(hé )东(dōng )、高(gāo )平(píng )下(xià )冰(bīng )雹(báo ),损(sǔn )坏(huài )了(le )秋(qiū )庄(zhuāng )稼(jià )。派(pài )遣(qiǎn )兼(jiān )侍(shì )中(zhōng )张(zhāng )侧(cè )、黄(huáng )门(mén )侍(shì )郎(láng )朱(zhū )震(zhèn )分(fèn )别(bié )出(chū )使(shǐ )扬(yáng )越(yuè ),慰(wèi )问(wèn )初(chū )归(guī )附(fù )的(de )吏(lì )民(mín )。白(bái )麟(lín )出(chū )现(xiàn )于(yú )顿(dùn )丘(qiū )。三(sān )河(hé )、魏(wèi )郡(jùn )、弘(hóng )农(nóng )下(xià )冰(bīng )雹(báo ),损(sǔn )伤(shāng )了(le )冬(dōng )小(xiǎo )麦(mài )。

五(wǔ )月(yuè )二(èr )十(shí )五(wǔ )日(rì ),封(fēng )孙(sūn )皓(hào )为(wéi )归(guī )命(mìng )侯(hóu ),孙(sūn )皓(hào )太(tài )子(zǐ )拜(bài )为(wéi )中(zhōng )朗(lǎng ),其(qí )他(tā )诸(zhū )子(zǐ )为(wéi )郎(láng )中(zhōng ),原(yuán )来(lái )吴(wú )国(guó )有(yǒu )威(wēi )望(wàng )的(de )旧(jiù )臣(chén ),量(liàng )才(cái )录(lù )用(yòng )。孙(sūn )氏(shì )大(dà )将(jiāng )有(yǒu )战(zhàn )死(sǐ )者(zhě ),将(jiāng )其(qí )家(jiā )属(shǔ )迁(qiān )移(yí )到(dào )寿(shòu )阳(yáng ),将(jiāng )吏(lì )渡(dù )江(jiāng )者(zhě ),免(miǎn )除(chú )十(shí )年(nián )徭(yáo )役(yì ),百(bǎi )姓(xìng )及(jí )百(bǎi )工(gōng )免(miǎn )除(chú )二(èr )十(shí )年(nián )。丙(bǐng )寅(yín )这(zhè )天(tiān ),武(wǔ )帝(dì )在(zài )殿(diàn )前(qián )大(dà )会(huì )群(qún )臣(chén ),引(yǐn )孙(sūn )皓(hào )升(shēng )殿(diàn )阶(jiē ),群(qún )臣(chén )都(dōu )高(gāo )呼(hū )万(wàn )岁(suì )。丁(dīng )卯(mǎo ),献(xiàn )酃(líng )渌(lù )酒(jiǔ )于(yú )太(tài )庙(miào )。六(liù )个(gè )群(qún )国(guó )下(xià )冰(bīng )雹(báo ),损(sǔn )毁(huǐ )秋(qiū )庄(zhuāng )稼(jià )。庚(gēng )午(wǔ ),下(xià )诏(zhào )让(ràng )六(liù )十(shí )岁(suì )以(yǐ )上(shàng )的(de )士(shì )卒(zú )回(huí )家(jiā )。庚(gēng )辰(chén ),以(yǐ )王(wáng )浚(xùn )为(wéi )辅(fǔ )国(guó )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、襄(xiāng )阳(yáng )侯(hóu ),杜(dù )预(yù )为(wéi )当(dāng )阳(yáng )侯(hóu ),王(wáng )戎(róng )为(wéi )安(ān )丰(fēng )侯(hóu ),唐(táng )彬(bīn )为(wéi )上(shàng )庸(yōng )侯(hóu ),贾(jiǎ )充(chōng )、琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng )司(sī )马(mǎ )亻(dān )由(yóu )以(yǐ )下(xià )增(zēng )加(jiā )封(fēng )地(dì )。于(yú )是(shì )论(lùn )功(gōng )行(háng )封(fēng ),公(gōng )卿(qīng )以(yǐ )下(xià )赐(cì )帛(bó )不(bú )等(děng )。

六(liù )月(yuè )二(èr )十(shí )二(èr )日(rì ),开(kāi )始(shǐ )设(shè )置(zhì )翊(yì )军(jūn )校(xiào )尉(wèi )官(guān )。封(fēng )丹(dān )水(shuǐ )侯(hóu )司(sī )马(mǎ )睦(mù )为(wéi )高(gāo )阳(yáng )王(wáng )。二(èr )十(shí )九(jiǔ )日(rì ),东(dōng )夷(yí )十(shí )国(guó )归(guī )服(fú )。秋(qiū )七(qī )月(yuè ),胡(hú )虏(lǔ )柯(kē )成(chéng )泥(ní )侵(qīn )扰(rǎo )西(xī )平(píng )、浩(hào )亹(wěi ),杀(shā )死(sǐ )督(dū )将(jiāng )以(yǐ )下(xià )三(sān )百(bǎi )余(yú )人(rén )。东(dōng )夷(yí )二(èr )十(shí )二(èr )国(guó )朝(cháo )贡(gòng )。初(chū )五(wǔ ),以(yǐ )尚(shàng )书(shū )魏(wèi )舒(shū )为(wéi )尚(shàng )书(shū )右(yòu )仆(pú )射(shè )。

八(bā )月(yuè ),车(chē )师(shī )前(qián )部(bù )派(pài )遣(qiǎn )儿(ér )子(zǐ )来(lái )京(jīng )都(dōu )侍(shì )奉(fèng )。初(chū )五(wǔ ),封(fēng )皇(huáng )弟(dì )司(sī )马(mǎ )延(yán )祚(zuò )为(wéi )乐(lè )平(píng )王(wáng )。三(sān )条(tiáo )白(bái )龙(lóng )出(chū )现(xiàn )于(yú )永(yǒng )昌(chāng )。九(jiǔ )月(yuè ),群(qún )臣(chén )以(yǐ )为(wéi )天(tiān )下(xià )一(yī )统(tǒng ),屡(lǚ )次(cì )请(qǐng )求(qiú )在(zài )泰(tài )山(shān )举(jǔ )行(háng )祭(jì )天(tiān )地(dì )的(de )大(dà )典(diǎn ),武(wǔ )帝(dì )表(biǎo )示(shì )谦(qiān )让(ràng )不(bú )答(dá )应(yīng )。冬(dōng )十(shí )月(yuè )初(chū )四(sì ),废(fèi )除(chú )家(jiā )有(yǒu )五(wǔ )女(nǚ )可(kě )免(miǎn )征(zhēng )调(diào )的(de )制(zhì )度(dù )。十(shí )二(èr )月(yuè )十(shí )五(wǔ )日(rì ),广(guǎng )汉(hàn )王(wáng )司(sī )马(mǎ )赞(zàn )死(sǐ )。二(èr )年(nián )春(chūn )二(èr )月(yuè ),淮(huái )南(nán )、丹(dān )杨(yáng )地(dì )震(zhèn )。三(sān )月(yuè )二(èr )十(shí )一(yī )日(rì ),安(ān )平(píng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )敦(dūn )死(sǐ )。将(jiāng )吴(wú )国(guó )的(de )俘(fú )虏(lǔ )奴(nú )仆(pú )赏(shǎng )赐(cì )给(gěi )王(wáng )公(gōng )以(yǐ )下(xià )的(de )官(guān )吏(lì ),数(shù )目(mù )不(bú )等(děng )。下(xià )诏(zhào )选(xuǎn )孙(sūn )皓(hào )的(de )妃(fēi )妾(qiè )妓(jì )女(nǚ )五(wǔ )千(qiān )人(rén )充(chōng )入(rù )晋(jìn )后(hòu )宫(gōng )。东(dōng )夷(yí )五(wǔ )国(guó )朝(cháo )贡(gòng )。夏(xià )六(liù )月(yuè ),东(dōng )夷(yí )五(wǔ )国(guó )归(guī )附(fù )内(nèi )地(dì )。十(shí )六(liù )个(gè )郡(jùn )国(guó )下(xià )冰(bīng )雹(báo ),大(dà )风(fēng )拔(bá )树(shù ),毁(huǐ )坏(huài )百(bǎi )姓(xìng )房(fáng )舍(shě )。江(jiāng )夏(xià )、泰(tài )山(shān )发(fā )大(dà )水(shuǐ ),冲(chōng )毁(huǐ )居(jū )民(mín )三(sān )百(bǎi )余(yú )家(jiā )。秋(qiū )七(qī )月(yuè ),上(shàng )党(dǎng )又(yòu )起(qǐ )暴(bào )风(fēng ),下(xià )冰(bīng )雹(báo ),损(sǔn )坏(huài )秋(qiū )庄(zhuāng )稼(jià )。八(bā )月(yuè ),有(yǒu )彗(huì )星(xīng )出(chū )现(xiàn )于(yú )张(zhāng )星(xīng )旁(páng )。冬(dōng )十(shí )月(yuè ),鲜(xiān )卑(bēi )慕(mù )容(róng )磒(yǔn )侵(qīn )扰(rǎo )昌(chāng )黎(lí )。十(shí )一(yī )月(yuè )二(èr )十(shí )五(wǔ )日(rì ),大(dà )司(sī )马(mǎ )陈(chén )骞(qiān )死(sǐ )。有(yǒu )彗(huì )星(xīng )出(chū )现(xiàn )于(yú )轩(xuān )辕(yuán )星(xīng )旁(páng )。鲜(xiān )卑(bēi )侵(qīn )扰(rǎo )辽(liáo )西(xī ),被(bèi )平(píng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )鲜(xiān )于(yú )婴(yīng )击(jī )破(pò )。三(sān )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )初(chū )一(yī ),撤(chè )销(xiāo )秦(qín )州(zhōu ),并(bìng )入(rù )雍(yōng )州(zhōu )。十(shí )七(qī )日(rì ),以(yǐ )尚(shàng )书(shū )张(zhāng )华(huá )都(dōu )督(dū )幽(yōu )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )。

三(sān )月(yuè ),安(ān )北(běi )将(jiāng )军(jūn )严(yán )询(xún )在(zài )昌(chāng )黎(lí )打(dǎ )败(bài )鲜(xiān )卑(bēi )慕(mù )容(róng )磒(yǔn ),杀(shā )伤(shāng )数(shù )万(wàn )人(rén )。夏(xià )四(sì )月(yuè )二(èr )十(shí )五(wǔ )日(rì ),太(tài )尉(wèi )、鲁(lǔ )公(gōng )贾(jiǎ )充(chōng )死(sǐ )。闰(rùn )月(yuè )初(chū )一(yī ),司(sī )徒(tú )、广(guǎng )陆(lù )侯(hóu )李(lǐ )胤(yìn )死(sǐ )。癸(guǐ )丑(chǒu ),两(liǎng )条(tiáo )白(bái )龙(lóng )出(chū )现(xiàn )于(yú )济(jì )南(nán )。秋(qiū )七(qī )月(yuè ),撤(chè )销(xiāo )平(píng )州(zhōu )、宁(níng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )三(sān )年(nián )一(yī )次(cì )进(jìn )京(jīng )奏(zòu )事(shì )的(de )规(guī )定(dìng )。九(jiǔ )月(yuè ),东(dōng )夷(yí )二(èr )十(shí )九(jiǔ )国(guó )归(guī )服(fú ),献(xiàn )来(lái )本(běn )地(dì )方(fāng )物(wù )。吴(wú )故(gù )将(jiāng )莞(wǎn )恭(gōng )、帛(bó )奉(fèng )举(jǔ )兵(bīng )反(fǎn )叛(pàn ),攻(gōng )击(jī )并(bìng )杀(shā )害(hài )建(jiàn )邺(yè )令(lìng ),进(jìn )而(ér )包(bāo )围(wéi )扬(yáng )州(zhōu ),徐(xú )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )嵇(jī )喜(xǐ )讨(tǎo )伐(fá )并(bìng )平(píng )定(dìng )了(le )这(zhè )次(cì )叛(pàn )乱(luàn )。冬(dōng )十(shí )二(èr )月(yuè )十(shí )三(sān )日(rì ),以(yǐ )司(sī )空(kōng )、齐(qí )王(wáng )司(sī )马(mǎ )攸(yōu )为(wéi )大(dà )司(sī )马(mǎ )、都(dōu )督(dū )青(qīng )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì ),镇(zhèn )东(dōng )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng )司(sī )马(mǎ )亻(dān )由(yóu )为(wéi )抚(fǔ )军(jūn )大(dà )将(jiāng )军(jūn ),汝(rǔ )南(nán )王(wáng )司(sī )马(mǎ )亮(liàng )为(wéi )太(tài )尉(wèi ),光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )山(shān )涛(tāo )为(wéi )司(sī )徒(tú ),尚(shàng )书(shū )令(lìng )卫(wèi )馞(bó )为(wéi )司(sī )空(kōng )。二(èr )十(shí )五(wǔ )日(rì ),下(xià )诏(zhào )各(gè )地(dì )水(shuǐ )旱(hàn )灾(zāi )严(yán )重(zhòng )者(zhě )不(bú )出(chū )田(tián )租(zū )。四(sì )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )甲(jiǎ )申(shēn ),以(yǐ )尚(shàng )书(shū )右(yòu )仆(pú )射(shè )魏(wèi )舒(shū )为(wéi )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè ),下(xià )邳(pī )王(wáng )司(sī )马(mǎ )晃(huǎng )为(wéi )尚(shàng )书(shū )右(yòu )仆(pú )射(shè )。十(shí )八(bā )日(rì ),司(sī )徒(tú )山(shān )涛(tāo )死(sǐ )。二(èr )月(yuè )十(shí )九(jiǔ )日(rì ),立(lì )长(zhǎng )乐(lè )亭(tíng )侯(hóu )司(sī )马(mǎ )实(shí )为(wéi )北(běi )海(hǎi )王(wáng )。三(sān )月(yuè )初(chū )一(yī ),日(rì )蚀(shí )。十(shí )四(sì )日(rì ),大(dà )司(sī )马(mǎ )、齐(qí )王(wáng )司(sī )马(mǎ )攸(yōu )死(sǐ )。

夏(xià )四(sì )月(yuè ),任(rèn )城(chéng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )陵(líng )死(sǐ )。五(wǔ )月(yuè )初(chū )一(yī ),大(dà )将(jiāng )军(jūn )、琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng )司(sī )马(mǎ )亻(dān )由(yóu )死(sǐ )。徙(xǐ )辽(liáo )东(dōng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )蕤(ruí )为(wéi )东(dōng )莱(lái )王(wáng )。六(liù )月(yuè ),增(zēng )订(dìng )九(jiǔ )卿(qīng )礼(lǐ )秩(zhì )。牂(zāng )柯(kē )獠(liáo )两(liǎng )千(qiān )多(duō )个(gè )村(cūn )落(luò )归(guī )属(shǔ )内(nèi )地(dì )。秋(qiū )七(qī )月(yuè )十(shí )四(sì )日(rì ),以(yǐ )尚(shàng )书(shū )右(yòu )仆(pú )射(shè )、下(xià )邳(pī )王(wáng )司(sī )马(mǎ )晃(huǎng )为(wéi )都(dōu )督(dū )青(qīng )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )。二(èr )十(shí )八(bā )日(rì ),兖(yǎn )州(zhōu )发(fā )生(shēng )大(dà )水(shuǐ ),免(miǎn )其(qí )田(tián )租(zū )。八(bā )月(yuè )鄯(shàn )善(shàn )国(guó )国(guó )王(wáng )派(pài )遣(qiǎn )儿(ér )子(zǐ )到(dào )京(jīng )都(dōu )侍(shì )奉(fèng ),给(gěi )他(tā )归(guī )义(yì )侯(hóu )的(de )称(chēng )号(hào )。以(yǐ )陇(lǒng )西(xī )王(wáng )司(sī )马(mǎ )泰(tài )为(wéi )尚(shàng )书(shū )右(yòu )仆(pú )射(shè )。冬(dōng )十(shí )一(yī )月(yuè )二(èr )十(shí )二(èr )日(rì ),新(xīn )都(dōu )王(wáng )司(sī )马(mǎ )该(gāi )死(sǐ )。以(yǐ )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )为(wéi )司(sī )徒(tú )。十(shí )二(èr )月(yuè )初(chū )五(wǔ ),在(zài )宣(xuān )武(wǔ )观(guān )举(jǔ )行(háng )大(dà )阅(yuè )兵(bīng )。这(zhè )一(yī )年(nián ),河(hé )内(nèi )及(jí )荆(jīng )州(zhōu )、扬(yáng )州(zhōu )有(yǒu )水(shuǐ )灾(zāi )。五(wǔ )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )初(chū )八(bā ),两(liǎng )条(tiáo )青(qīng )龙(lóng )出(chū )现(xiàn )于(yú )武(wǔ )库(kù )井(jǐng )中(zhōng )。二(èr )月(yuè )初(chū )二(èr ),立(lì )南(nán )宫(gōng )王(wáng )的(de )儿(ér )子(zǐ )司(sī )马(mǎ )玷(diàn )为(wéi )长(zhǎng )乐(lè )王(wáng )。二(èr )十(shí )八(bā )日(rì ),地(dì )震(zhèn )。夏(xià )四(sì )月(yuè ),任(rèn )城(chéng )、鲁(lǔ )国(guó )池(chí )水(shuǐ )变(biàn )成(chéng )赤(chì )色(sè ),如(rú )血(xuè )。五(wǔ )月(yuè )十(shí )三(sān )日(rì ),宣(xuān )帝(dì )庙(miào )屋(wū )梁(liáng )折(shé )断(duàn )。六(liù )月(yuè ),开(kāi )始(shǐ )设(shè )置(zhì )黄(huáng )沙(shā )狱(yù )。秋(qiū )七(qī )月(yuè )十(shí )六(liù )日(rì ),皇(huáng )子(zǐ )司(sī )马(mǎ )恢(huī )死(sǐ )。任(rèn )城(chéng )、梁(liáng )国(guó )、中(zhōng )山(shān )下(xià )冰(bīng )雹(báo ),损(sǔn )毁(huǐ )秋(qiū )庄(zhuāng )稼(jià )。减(jiǎn )天(tiān )下(xià )户(hù )税(shuì )三(sān )分(fèn )之(zhī )一(yī )。九(jiǔ )月(yuè ),南(nán )安(ān )大(dà )风(fēng )刮(guā )断(duàn )树(shù )木(mù ),五(wǔ )个(gè )郡(jùn )国(guó )发(fā )大(dà )水(shuǐ ),下(xià )霜(shuāng ),损(sǔn )毁(huǐ )秋(qiū )庄(zhuāng )稼(jià )。冬(dōng )十(shí )一(yī )月(yuè )十(shí )四(sì )日(rì ),太(tài )原(yuán )王(wáng )司(sī )马(mǎ )辅(fǔ )死(sǐ )。十(shí )二(èr )月(yuè )初(chū )十(shí ),实(shí )行(háng )大(dà )赦(shè )。林(lín )邑(yì )、大(dà )秦(qín )国(guó )派(pài )遣(qiǎn )使(shǐ )者(zhě )纳(nà )贡(gòng )。闰(rùn )月(yuè ),镇(zhèn )南(nán )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、当(dāng )阳(yáng )侯(hóu )杜(dù )预(yù )死(sǐ )。六(liù )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )初(chū )一(yī ),因(yīn )连(lián )年(nián )歉(qiàn )收(shōu ),免(miǎn )去(qù )往(wǎng )年(nián )所(suǒ )欠(qiàn )的(de )租(zū )税(shuì )贷(dài )金(jīn )。初(chū )九(jiǔ ),以(yǐ )征(zhēng )南(nán )大(dà )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )浑(hún )为(wéi )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè ),尚(shàng )书(shū )褚(chǔ )磓(duī )都(dōu )督(dū )扬(yáng )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì ),杨(yáng )济(jì )都(dōu )督(dū )荆(jīng )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )。三(sān )月(yuè ),六(liù )个(gè )郡(jùn )国(guó )下(xià )霜(shuāng ),冻(dòng )伤(shāng )桑(sāng )树(shù )和(hé )麦(mài )苗(miáo )。夏(xià )四(sì )月(yuè ),扶(fú )南(nán )等(děng )十(shí )国(guó )朝(cháo )贡(gòng ),参(cān )离(lí )四(sì )千(qiān )余(yú )村(cūn )落(luò )归(guī )附(fù )内(nèi )地(dì )。四(sì )个(gè )郡(jùn )国(guó )有(yǒu )旱(hàn )灾(zāi ),十(shí )个(gè )郡(jùn )国(guó )有(yǒu )水(shuǐ )灾(zāi ),冲(chōng )毁(huǐ )百(bǎi )姓(xìng )房(fáng )舍(shě )。

秋(qiū )七(qī )月(yuè ),巴(bā )西(xī )地(dì )震(zhèn )。八(bā )月(yuè )初(chū )一(yī ),日(rì )蚀(shí )。减(jiǎn )免(miǎn )百(bǎi )姓(xìng )绵(mián )绢(juàn )三(sān )分(fèn )之(zhī )一(yī )。白(bái )龙(lóng )出(chū )现(xiàn )于(yú )京(jīng )兆(zhào )。以(yǐ )镇(zhèn )军(jūn )大(dà )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )浚(xùn )为(wéi )抚(fǔ )国(guó )大(dà )将(jiāng )军(jūn )。九(jiǔ )月(yuè )二(èr )十(shí )一(yī )日(rì ),山(shān )阳(yáng )公(gōng )刘(liú )康(kāng )死(sǐ )。冬(dōng )十(shí )月(yuè ),南(nán )安(ān )山(shān )崩(bēng )塌(tā ),地(dì )下(xià )涌(yǒng )水(shuǐ ),南(nán )阳(yáng )郡(jùn )捉(zhuō )获(huò )一(yī )只(zhī )两(liǎng )足(zú )兽(shòu )。龟(guī )兹(zī )、焉(yān )耆(qí )国(guó )派(pài )遣(qiǎn )儿(ér )子(zǐ )到(dào )京(jīng )都(dōu )侍(shì )奉(fèng )。十(shí )二(èr )月(yuè )初(chū )一(yī ),在(zài )宣(xuān )武(wǔ )观(guān )举(jǔ )行(háng )大(dà )阅(yuè )兵(bīng ),十(shí )天(tiān )后(hòu )结(jié )束(shù )。十(shí )七(qī )日(rì ),抚(fǔ )军(jūn )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、襄(xiāng )阳(yáng )侯(hóu )王(wáng )浚(xùn )死(sǐ )。七(qī )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )初(chū )一(yī ),日(rì )蚀(shí )。初(chū )二(èr )日(rì ),下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“近(jìn )几(jǐ )年(nián )灾(zāi )异(yì )连(lián )续(xù )发(fā )生(shēng ),日(rì )蚀(shí )三(sān )次(cì ),地(dì )震(zhèn )山(shān )崩(bēng )。国(guó )家(jiā )不(bú )幸(xìng ),责(zé )任(rèn )在(zài )我(wǒ )一(yī )人(rén )。公(gōng )卿(qīng )大(dà )臣(chén )各(gè )上(shàng )秘(mì )密(mì )奏(zòu )章(zhāng ),畅(chàng )所(suǒ )欲(yù )言(yán ),寻(xún )找(zhǎo )原(yuán )因(yīn ),不(bú )要(yào )有(yǒu )避(bì )讳(huì )。”夏(xià )五(wǔ )月(yuè ),十(shí )三(sān )个(gè )郡(jùn )国(guó )天(tiān )旱(hàn ),鲜(xiān )卑(bēi )慕(mù )容(róng )磒(yǔn )侵(qīn )扰(rǎo )辽(liáo )东(dōng )。秋(qiū )七(qī )月(yuè ),朱(zhū )提(tí )山(shān )崩(bēng ),犍(jiān )为(wéi )地(dì )震(zhèn )。八(bā )月(yuè ),东(dōng )夷(yí )十(shí )一(yī )国(guó )归(guī )附(fù )内(nèi )地(dì )。京(jīng )兆(zhào )地(dì )震(zhèn )。九(jiǔ )月(yuè )二(èr )十(shí )九(jiǔ )日(rì ),骠(biāo )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )、扶(fú )风(fēng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )骏(jùn )死(sǐ )。八(bā )个(gè )郡(jùn )国(guó )发(fā )大(dà )水(shuǐ )。冬(dōng )十(shí )一(yī )月(yuè )初(chū )四(sì ),以(yǐ )陇(lǒng )西(xī )王(wáng )司(sī )马(mǎ )泰(tài )都(dōu )督(dū )关(guān )中(zhōng )诸(zhū )军(jūn )事(shì )。十(shí )二(èr )月(yuè ),派(pài )遣(qiǎn )侍(shì )御(yù )史(shǐ ),巡(xún )视(shì )遭(zāo )水(shuǐ )灾(zāi )诸(zhū )郡(jùn )。放(fàng )出(chū )后(hòu )宫(gōng )才(cái )人(rén )、妓(jì )女(nǚ )以(yǐ )下(xià )二(èr )百(bǎi )七(qī )十(shí )人(rén )回(huí )家(jiā )。开(kāi )始(shǐ )实(shí )行(háng )大(dà )臣(chén )可(kě )守(shǒu )丧(sàng )三(sān )年(nián )的(de )制(zhì )度(dù ),二(èr )十(shí )一(yī )日(rì ),河(hé )阴(yīn )下(xià )了(le )两(liǎng )顷(qǐng )地(dì )那(nà )么(me )大(dà )一(yī )片(piàn )赤(chì )色(sè )雪(xuě )。这(zhè )一(yī )年(nián ),扶(fú )南(nán )等(děng )二(èr )十(shí )一(yī )国(guó )、马(mǎ )韩(hán )等(děng )十(shí )一(yī )国(guó )派(pài )使(shǐ )者(zhě )来(lái )纳(nà )贡(gòng )。八(bā )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )初(chū )一(yī ),日(rì )蚀(shí )。太(tài )庙(miào )殿(diàn )下(xià )陷(xiàn )。三(sān )月(yuè )十(shí )九(jiǔ )日(rì ),临(lín )商(shāng )观(guān )震(zhèn )动(dòng )。夏(xià )四(sì )月(yuè ),齐(qí )国(guó )、天(tiān )水(shuǐ )下(xià )霜(shuāng ),损(sǔn )伤(shāng )麦(mài )苗(miáo )。

六(liù )月(yuè ),鲁(lǔ )国(guó )刮(guā )大(dà )风(fēng ),拔(bá )起(qǐ )树(shù )木(mù ),毁(huǐ )坏(huài )百(bǎi )姓(xìng )庐(lú )舍(shě )。八(bā )个(gè )郡(jùn )国(guó )发(fā )大(dà )水(shuǐ )。秋(qiū )七(qī )月(yuè ),前(qián )殿(diàn )地(dì )下(xià )陷(xiàn ),深(shēn )数(shù )丈(zhàng ),里(lǐ )面(miàn )有(yǒu )破(pò )船(chuán )。八(bā )月(yuè ),东(dōng )夷(yí )二(èr )国(guó )归(guī )附(fù )内(nèi )地(dì )。九(jiǔ )月(yuè ),改(gǎi )建(jiàn )太(tài )庙(miào )。冬(dōng )十(shí )月(yuè ),南(nán )康(kāng )平(píng )固(gù )县(xiàn )县(xiàn )吏(lì )李(lǐ )丰(fēng )谋(móu )反(fǎn ),聚(jù )众(zhòng )攻(gōng )打(dǎ )郡(jùn )县(xiàn ),自(zì )称(chēng )将(jiāng )军(jūn )。十(shí )一(yī )月(yuè ),海(hǎi )安(ān )县(xiàn )令(lìng )萧(xiāo )辅(fǔ )聚(jù )众(zhòng )谋(móu )反(fǎn )。十(shí )二(èr )月(yuè ),吴(wú )兴(xìng )人(rén )蒋(jiǎng )迪(dí )聚(jù )集(jí )党(dǎng )徒(tú )谋(móu )反(fǎn ),围(wéi )阳(yáng )羡(xiàn )县(xiàn ),州(zhōu )郡(jùn )派(pài )兵(bīng )讨(tǎo )伐(fá )追(zhuī )捕(bǔ ),都(dōu )被(bèi )处(chù )死(sǐ )。南(nán )夷(yí )扶(fú )南(nán )、西(xī )域(yù )康(kāng )居(jū )国(guó )各(gè )派(pài )使(shǐ )者(zhě )纳(nà )贡(gòng )。这(zhè )一(yī )年(nián ),五(wǔ )个(gè )郡(jùn )国(guó )发(fā )生(shēng )地(dì )震(zhèn )。九(jiǔ )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )初(chū )一(yī ),日(rì )蚀(shí )。下(xià )诏(zhào )说(shuō ):“振(zhèn )兴(xìng )教(jiāo )化(huà )的(de )根(gēn )本(běn ),在(zài )于(yú )政(zhèng )事(shì )公(gōng )平(píng )而(ér )讼(sòng )狱(yù )处(chù )理(lǐ )得(dé )宜(yí )。二(èr )千(qiān )石(shí )长(zhǎng )吏(lì )不(bú )能(néng )勤(qín )于(yú )考(kǎo )察(chá )并(bìng )解(jiě )救(jiù )百(bǎi )姓(xìng )痛(tòng )苦(kǔ ),而(ér )随(suí )意(yì )假(jiǎ )公(gōng )济(jì )私(sī ),使(shǐ )刑(xíng )狱(yù )繁(fán )多(duō ),又(yòu )多(duō )贪(tān )婪(lán )污(wū )浊(zhuó )之(zhī )事(shì ),烦(fán )扰(rǎo )百(bǎi )姓(xìng )。今(jīn )令(lìng )刺(cì )史(shǐ )二(èr )千(qiān )石(shí )纠(jiū )察(chá )那(nà )些(xiē )秽(huì )浊(zhuó )者(zhě ),推(tuī )举(jǔ )那(nà )些(xiē )清(qīng )廉(lián )公(gōng )正(zhèng )者(zhě ),报(bào )有(yǒu )司(sī )议(yì )定(dìng )他(tā )们(men )的(de )升(shēng )降(jiàng )赏(shǎng )罚(fá ),令(lìng )内(nèi )外(wài )群(qún )官(guān )推(tuī )举(jǔ )提(tí )拔(bá )出(chū )身(shēn )寒(hán )微(wēi )而(ér )又(yòu )清(qīng )廉(lián )有(yǒu )才(cái )能(néng )的(de )人(rén )。”江(jiāng )东(dōng )四(sì )郡(jùn )地(dì )震(zhèn )。二(èr )月(yuè ),尚(shàng )书(shū )右(yòu )仆(pú )射(shè )、阳(yáng )夏(xià )侯(hóu )胡(hú )奋(fèn )死(sǐ )。以(yǐ )尚(shàng )书(shū )朱(zhū )整(zhěng )为(wéi )尚(shàng )书(shū )右(yòu )仆(pú )射(shè )。

三(sān )月(yuè )初(chū )七(qī ),皇(huáng )后(hòu )亲(qīn )自(zì )到(dào )西(xī )郊(jiāo )采(cǎi )桑(sāng )养(yǎng )蚕(cán ),赐(cì )妃(fēi )嫔(pín )帛(bó )不(bú )等(děng )。二(èr )十(shí )二(èr )日(rì ),初(chū )次(cì )将(jiāng )二(èr )社(shè )合(hé )并(bìng )为(wéi )一(yī )。夏(xià )四(sì )月(yuè ),江(jiāng )南(nán )八(bā )个(gè )郡(jùn )国(guó )发(fā )生(shēng )地(dì )震(zhèn );陇(lǒng )西(xī )下(xià )霜(shuāng ),损(sǔn )伤(shāng )冬(dōng )小(xiǎo )麦(mài )。五(wǔ )月(yuè ),义(yì )阳(yáng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )奇(qí )有(yǒu )罪(zuì ),降(jiàng )为(wéi )三(sān )纵(zòng )亭(tíng )侯(hóu )。下(xià )诏(zhào )让(ràng )内(nèi )外(wài )群(qún )官(guān )推(tuī )举(jǔ )能(néng )做(zuò )太(tài )守(shǒu )县(xiàn )令(lìng )的(de )人(rén )才(cái )。六(liù )月(yuè )初(chū )一(yī ),日(rì )蚀(shí )。章(zhāng )武(wǔ )王(wáng )司(sī )马(mǎ )威(wēi )转(zhuǎn )封(fēng )为(wéi )义(yì )阳(yáng )王(wáng )。三(sān )十(shí )二(èr )个(gè )郡(jùn )国(guó )大(dà )旱(hàn ),损(sǔn )伤(shāng )小(xiǎo )麦(mài )。秋(qiū )八(bā )月(yuè )十(shí )四(sì )日(rì ),星(xīng )坠(zhuì )地(dì )如(rú )雨(yǔ )。下(xià )诏(zhào )各(gè )郡(jùn )国(guó )五(wǔ )年(nián )以(yǐ )下(xià )的(de )罪(zuì )犯(fàn )遣(qiǎn )返(fǎn )回(huí )家(jiā ),不(bú )留(liú )一(yī )般(bān )囚(qiú )犯(fàn )。九(jiǔ )月(yuè ),东(dōng )夷(yí )七(qī )国(guó )到(dào )校(xiào )尉(wèi )那(nà )里(lǐ ),表(biǎo )示(shì )归(guī )附(fù )内(nèi )地(dì )。二(èr )十(shí )四(sì )个(gè )郡(jùn )国(guó )发(fā )生(shēng )螟(míng )害(hài )。冬(dōng )十(shí )二(èr )月(yuè )初(chū )七(qī ),河(hé )间(jiān )平(píng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )洪(hóng )的(de )儿(ér )子(zǐ )司(sī )马(mǎ )英(yīng )立(lì )为(wéi )章(zhāng )武(wǔ )王(wáng )。十(shí )一(yī )日(rì ),青(qīng )龙(lóng )、黄(huáng )龙(lóng )各(gè )一(yī )条(tiáo )出(chū )现(xiàn )于(yú )鲁(lǔ )国(guó )。十(shí )年(nián )夏(xià )四(sì )月(yuè ),因(yīn )京(jīng )兆(zhào )太(tài )守(shǒu )刘(liú )霄(xiāo )、阳(yáng )平(píng )太(tài )守(shǒu )梁(liáng )柳(liǔ )有(yǒu )政(zhèng )绩(jì ),各(gè )赐(cì )谷(gǔ )千(qiān )斛(hú )。八(bā )个(gè )郡(jùn )国(guó )下(xià )霜(shuāng )。太(tài )庙(miào )落(luò )成(chéng )。十(shí )一(yī )日(rì ),将(jiāng )神(shén )主(zhǔ )迁(qiān )往(wǎng )新(xīn )庙(miào ),武(wǔ )帝(dì )站(zhàn )在(zài )道(dào )左(zuǒ )迎(yíng )接(jiē ),并(bìng )在(zài )新(xīn )太(tài )庙(miào )举(jǔ )行(háng )了(le )对(duì )远(yuǎn )近(jìn )祖(zǔ )先(xiān )的(de )合(hé )祭(jì )。大(dà )赦(shè ),文(wén )武(wǔ )大(dà )臣(chén )增(zēng )位(wèi )一(yī )等(děng ),负(fù )责(zé )建(jiàn )庙(miào )的(de )增(zēng )二(èr )等(děng )。十(shí )三(sān )日(rì ),尚(shàng )书(shū )右(yòu )仆(pú )射(shè )、广(guǎng )兴(xìng )侯(hóu )朱(zhū )整(zhěng )死(sǐ )。十(shí )九(jiǔ )日(rì ),崇(chóng )贤(xián )殿(diàn )发(fā )生(shēng )火(huǒ )灾(zāi )。五(wǔ )月(yuè ),鲜(xiān )卑(bēi )慕(mù )容(róng )磒(yǔn )投(tóu )降(jiàng ),东(dōng )夷(yí )十(shí )一(yī )国(guó )归(guī )附(fù )内(nèi )地(dì )。六(liù )月(yuè )初(chū )七(qī ),山(shān )阳(yáng )公(gōng )刘(liú )瑾(jǐn )死(sǐ )。恢(huī )复(fù )二(èr )社(shè )。冬(dōng )十(shí )月(yuè )二(èr )十(shí )一(yī )日(rì ),南(nán )宫(gōng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )承(chéng )转(zhuǎn )封(fēng )为(wéi )武(wǔ )邑(yì )王(wáng )。

十(shí )一(yī )月(yuè )丙(bǐng )辰(chén ),兼(jiān )尚(shàng )书(shū )令(lìng )、左(zuǒ )光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )荀(xún )勖(xù )死(sǐ )。武(wǔ )帝(dì )病(bìng )愈(yù ),赐(cì )给(gěi )王(wáng )公(gōng )以(yǐ )下(xià )帛(bó )不(bú )等(děng )。含(hán )章(zhāng )殿(diàn )踢(tī )球(qiú )的(de )场(chǎng )所(suǒ )起(qǐ )火(huǒ )。二(èr )十(shí )三(sān )日(rì ),以(yǐ )汝(rǔ )南(nán )王(wáng )司(sī )马(mǎ )亮(liàng )为(wéi )大(dà )司(sī )马(mǎ )、大(dà )都(dōu )督(dū )、假(jiǎ )黄(huáng )钺(yuè )。改(gǎi )封(fēng )南(nán )阳(yáng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )柬(jiǎn )为(wéi )秦(qín )王(wáng ),始(shǐ )平(píng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )玮(wěi )为(wéi )楚(chǔ )王(wáng ),濮(pú )阳(yáng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )允(yǔn )为(wéi )淮(huái )南(nán )王(wáng ),并(bìng )持(chí )皇(huáng )帝(dì )符(fú )节(jiē )到(dào )封(fēng )地(dì ),统(tǒng )管(guǎn )各(gè )地(dì )州(zhōu )郡(jùn )的(de )军(jūn )事(shì )。立(lì )皇(huáng )子(zǐ )司(sī )马(mǎ )磖(lā )为(wéi )长(zhǎng )沙(shā )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )颖(yǐng )为(wéi )成(chéng )都(dōu )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )晏(yàn )为(wéi )吴(wú )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )炽(chì )为(wéi )豫(yù )章(zhāng )王(wáng ),司(sī )马(mǎ )演(yǎn )为(wéi )代(dài )王(wáng ),皇(huáng )孙(sūn )司(sī )马(mǎ )睶(chǔn )为(wéi )广(guǎng )陵(líng )王(wáng )。立(lì )濮(pú )阳(yáng )王(wáng )子(zǐ )司(sī )马(mǎ )迪(dí )为(wéi )汉(hàn )王(wáng ),始(shǐ )平(píng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )仪(yí )为(wéi )毗(pí )陵(líng )王(wáng ),汝(rǔ )南(nán )王(wáng )次(cì )子(zǐ )司(sī )马(mǎ )羕(yàng )为(wéi )西(xī )阳(yáng )公(gōng )。改(gǎi )封(fēng )扶(fú )风(fēng )王(wáng )司(sī )马(mǎ )畅(chàng )为(wéi )顺(shùn )阳(yáng )王(wáng ),封(fēng )司(sī )马(mǎ )畅(chàng )之(zhī )弟(dì )司(sī )马(mǎ )歆(xīn )为(wéi )新(xīn )野(yě )公(gōng ),琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng )司(sī )马(mǎ )觐(jìn )之(zhī )弟(dì )司(sī )马(mǎ )澹(dàn )为(wéi )东(dōng )武(wǔ )公(gōng ),司(sī )马(mǎ )繇(yáo )为(wéi )东(dōng )安(ān )公(gōng ),司(sī )马(mǎ )氵(sān )崔(cuī )为(wéi )广(guǎng )陵(líng )公(gōng ),司(sī )马(mǎ )卷(juàn )为(wéi )东(dōng )莞(wǎn )公(gōng )。改(gǎi )诸(zhū )王(wáng )国(guó )的(de )国(guó )相(xiàng )为(wéi )内(nèi )史(shǐ )。十(shí )二(èr )月(yuè )庚(gēng )寅(yín ),太(tài )庙(miào )梁(liáng )折(shé )。这(zhè )一(yī )年(nián ),东(dōng )夷(yí )最(zuì )远(yuǎn )的(de )三(sān )十(shí )余(yú )国(guó )、西(xī )南(nán )夷(yí )二(èr )十(shí )余(yú )国(guó )朝(cháo )贡(gòng )。胡(hú )虏(lǔ )奚(xī )轲(kē )男(nán )女(nǚ )十(shí )万(wàn )口(kǒu )来(lái )降(jiàng )。太(tài )熙(xī )元(yuán )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )初(chū )一(yī ),改(gǎi )年(nián )号(hào )。初(chū )七(qī ),以(yǐ )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )王(wáng )浑(hún )为(wéi )司(sī )徒(tú ),司(sī )空(kōng )卫(wèi )馞(bó )为(wéi )太(tài )保(bǎo )。二(èr )月(yuè )十(shí )二(èr )日(rì ),东(dōng )夷(yí )七(qī )国(guó )朝(cháo )贡(gòng )。琅(láng )王(wáng )牙(yá )王(wáng )司(sī )马(mǎ )觐(jìn )死(sǐ )。三(sān )月(yuè )初(chū )五(wǔ ),以(yǐ )右(yòu )光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )石(shí )鉴(jiàn )为(wéi )司(sī )空(kōng )。

夏(xià )四(sì )月(yuè )十(shí )二(èr )日(rì ),以(yǐ )侍(shì )中(zhōng )车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )杨(yáng )骏(jùn )为(wéi )太(tài )尉(wèi )、都(dōu )督(dū )中(zhōng )外(wài )诸(zhū )军(jūn )、录(lù )尚(shàng )书(shū )事(shì )。二(èr )十(shí )日(rì ),武(wǔ )帝(dì )死(sǐ )于(yú )含(hán )章(zhāng )殿(diàn ),终(zhōng )年(nián )五(wǔ )十(shí )五(wǔ )岁(suì ),葬(zàng )在(zài )峻(jùn )阳(yáng )陵(líng ),庙(miào )号(hào )世(shì )祖(zǔ )。武(wǔ )帝(dì )胸(xiōng )怀(huái )阔(kuò )大(dà )为(wéi )人(rén )忠(zhōng )厚(hòu ),举(jǔ )动(dòng )必(bì )符(fú )合(hé )仁(rén )恕(shù ),能(néng )容(róng )纳(nà )直(zhí )言(yán ),对(duì )人(rén )态(tài )度(dù )庄(zhuāng )重(zhòng ),表(biǎo )里(lǐ )如(rú )一(yī ),明(míng )达(dá )善(shàn )谋(móu ),能(néng )断(duàn )大(dà )事(shì ),故(gù )能(néng )安(ān )定(dìng )万(wàn )国(guó ),绥(suí )静(jìng )四(sì )方(fāng )。继(jì )魏(wèi )末(mò )为(wéi )政(zhèng )奢(shē )侈(chǐ )苛(kē )刻(kè )之(zhī )后(hòu ),百(bǎi )姓(xìng )思(sī )慕(mù )古(gǔ )代(dài )淳(chún )朴(pǔ )之(zhī )风(fēng ),于(yú )是(shì )勉(miǎn )励(lì )恭(gōng )谨(jǐn )简(jiǎn )约(yuē ),敦(dūn )促(cù )清(qīng )廉(lián )寡(guǎ )欲(yù )。有(yǒu )司(sī )曾(céng )奏(zòu )御(yù )牛(niú )用(yòng )的(de )青(qīng )丝(sī )引(yǐn )绳(shéng )断(duàn )了(le ),下(xià )诏(zhào )以(yǐ )青(qīng )麻(má )代(dài )替(tì ),临(lín )朝(cháo )处(chù )事(shì )宽(kuān )绥(suí )雍(yōng )容(róng ),法(fǎ )度(dù )有(yǒu )常(cháng )。平(píng )吴(wú )之(zhī )后(hòu ),天(tiān )下(xià )安(ān )定(dìng ),遂(suí )怠(dài )于(yú )政(zhèng )事(shì ),沉(chén )缅(miǎn )于(yú )游(yóu )宴(yàn ),宠(chǒng )用(yòng )皇(huáng )后(hòu )家(jiā )族(zú ),亲(qīn )贵(guì )当(dāng )权(quán ),旧(jiù )臣(chén )不(bú )得(dé )专(zhuān )任(rèn ),典(diǎn )章(zhāng )紊(wěn )乱(luàn )或(huò )废(fèi )弃(qì ),请(qǐng )托(tuō )贿(huì )赂(lù )公(gōng )行(háng )。到(dào )了(le )晚(wǎn )年(nián ),明(míng )知(zhī )惠(huì )帝(dì )不(bú )能(néng )担(dān )负(fù )国(guó )家(jiā )重(zhòng )任(rèn ),然(rán )恃(shì )皇(huáng )孙(sūn )聪(cōng )明(míng ),未(wèi )下(xià )废(fèi )太(tài )子(zǐ )的(de )决(jué )心(xīn )。又(yòu )顾(gù )虑(lǜ )皇(huáng )孙(sūn )非(fēi )贾(jiǎ )后(hòu )所(suǒ )生(shēng ),终(zhōng )将(jiāng )发(fā )生(shēng )危(wēi )难(nán ),遂(suí )与(yǔ )心(xīn )腹(fù )图(tú )谋(móu )后(hòu )事(shì ),出(chū )谋(móu )划(huá )策(cè )者(zhě )纷(fēn )然(rán )杂(zá )出(chū ),长(zhǎng )久(jiǔ )未(wèi )决(jué ),终(zhōng )于(yú )用(yòng )王(wáng )佑(yòu )之(zhī )谋(móu ),派(pài )遣(qiǎn )太(tài )子(zǐ )亲(qīn )弟(dì )秦(qín )王(wáng )司(sī )马(mǎ )柬(jiǎn )都(dōu )督(dū )关(guān )中(zhōng ),楚(chǔ )王(wáng )司(sī )马(mǎ )玮(wěi )、淮(huái )南(nán )王(wáng )司(sī )马(mǎ )允(yǔn )镇(zhèn )守(shǒu )要(yào )害(hài ),以(yǐ )加(jiā )强(qiáng )帝(dì )室(shì )。又(yòu )恐(kǒng )后(hòu )党(dǎng )杨(yáng )氏(shì )威(wēi )胁(xié ),又(yòu )以(yǐ )王(wáng )佑(yòu )为(wéi )北(běi )军(jūn )中(zhōng )侯(hóu ),统(tǒng )领(lǐng )禁(jìn )军(jūn )。后(hòu )来(lái )病(bìng )情(qíng )加(jiā )剧(jù ),开(kāi )国(guó )元(yuán )勋(xūn ),皆(jiē )已(yǐ )先(xiān )死(sǐ ),群(qún )臣(chén )恐(kǒng )慌(huāng )疑(yí )虑(lǜ ),不(bú )知(zhī )所(suǒ )措(cuò )。武(wǔ )帝(dì )病(bìng )稍(shāo )愈(yù ),下(xià )诏(zhào )让(ràng )汝(rǔ )南(nán )王(wáng )司(sī )马(mǎ )亮(liàng )辅(fǔ )政(zhèng ),又(yòu )欲(yù )令(lìng )几(jǐ )个(gè )年(nián )少(shǎo )而(ér )有(yǒu )名(míng )望(wàng )的(de )朝(cháo )臣(chén )辅(fǔ )助(zhù )他(tā ),杨(yáng )骏(jùn )密(mì )藏(cáng )诏(zhào )书(shū )而(ér )不(bú )宣(xuān )。武(wǔ )帝(dì )不(bú )久(jiǔ )又(yòu )陷(xiàn )于(yú )昏(hūn )迷(mí ),杨(yáng )后(hòu )竟(jìng )作(zuò )诏(zhào )书(shū )使(shǐ )司(sī )马(mǎ )骏(jùn )辅(fǔ )政(zhèng ),督(dū )促(cù )司(sī )马(mǎ )亮(liàng )进(jìn )发(fā )。武(wǔ )帝(dì )病(bìng )稍(shāo )好(hǎo )转(zhuǎn ),问(wèn )汝(rǔ )南(nán )王(wáng )来(lái )否(fǒu )。意(yì )欲(yù )与(yǔ )汝(rǔ )南(nán )王(wáng )见(jiàn )面(miàn )有(yǒu )所(suǒ )托(tuō )付(fù ),左(zuǒ )右(yòu )回(huí )答(dá )未(wèi )到(dào ),武(wǔ )帝(dì )遂(suí )转(zhuǎn )剧(jù ),西(xī )晋(jìn )后(hòu )期(qī )之(zhī )乱(luàn ),从(cóng )这(zhè )时(shí )实(shí )际(jì )已(yǐ )经(jīng )开(kāi )始(shǐ )了(le )。

制(zhì )曰(yuē ):武(wǔ )皇(huáng )继(jì )承(chéng )宏(hóng )业(yè ),实(shí )为(wéi )顺(shùn )应(yīng )天(tiān )命(mìng ),驾(jià )驭(yù )控(kòng )制(zhì )天(tiān )下(xià ),普(pǔ )遍(biàn )教(jiāo )化(huà )人(rén )民(mín ),以(yǐ )逸(yì )代(dài )劳(láo ),以(yǐ )治(zhì )代(dài )乱(luàn )。不(bú )再(zài )让(ràng )四(sì )方(fāng )以(yǐ )细(xì )丝(sī )织(zhī )物(wù )纳(nà )贡(gòng ),务(wù )求(qiú )去(qù )掉(diào )雕(diāo )琢(zhuó )的(de )装(zhuāng )饰(shì ),抑(yì )制(zhì )奢(shē )侈(chǐ )之(zhī )风(fēng )而(ér )转(zhuǎn )为(wéi )俭(jiǎn )约(yuē ),制(zhì )止(zhǐ )轻(qīng )浮(fú )浅(qiǎn )薄(báo )而(ér )返(fǎn )回(huí )淳(chún )朴(pǔ )。喜(xǐ )好(hǎo )直(zhí )言(yán )谏(jiàn )静(jìng ),留(liú )心(xīn )选(xuǎn )拔(bá )人(rén )才(cái ),塑(sù )隧(suì )、墓(mù )撞(zhuàng )因(yīn )质(zhì )朴(pǔ )正(zhèng )直(zhí )而(ér )得(dé )到(dào )信(xìn )任(rèn ),霾(mái )鳄(è )、注(zhù )童(tóng )虽(suī )是(shì )仇(chóu )人(rén )却(què )不(bú )受(shòu )废(fèi )弃(qì )。用(yòng )仁(rén )义(yì )来(lái )统(tǒng )治(zhì )天(tiān )下(xià ),因(yīn )宽(kuān )容(róng )而(ér )深(shēn )得(dé )人(rén )心(xīn ),伟(wěi )略(luè )大(dà )度(dù ),有(yǒu )帝(dì )王(wáng )器(qì )量(liàng )。当(dāng )时(shí )人(rén )民(mín )和(hé )睦(mù )风(fēng )俗(sú )清(qīng )静(jìng ),家(jiā )丰(fēng )人(rén )足(zú ),然(rán )后(hòu )治(zhì )兵(bīng )习(xí )武(wǔ ),谋(móu )划(huá )开(kāi )拓(tuò )疆(jiāng )域(yù )。神(shén )机(jī )妙(miào )算(suàn ),谋(móu )议(yì )宏(hóng )图(tú )。马(mǎ )隆(lóng )西(xī )伐(fá ),王(wáng )浚(xùn )南(nán )征(zhēng ),进(jìn )军(jūn )不(bú )延(yán )误(wù )时(shí )机(jī ),贼(zéi )虏(lǔ )销(xiāo )声(shēng )匿(nì )迹(jì ),刀(dāo )刃(rèn )未(wèi )沾(zhān )染(rǎn )血(xuè )迹(jì ),扬(yáng )越(yuè )已(yǐ )化(huà )作(zuò )废(fèi )墟(xū )。交(jiāo )通(tōng )上(shàng )代(dài )所(suǒ )不(bú )通(tōng )之(zhī )地(dì ),降(jiàng )服(fú )前(qián )王(wáng )所(suǒ )未(wèi )服(fú )之(zhī )邦(bāng )。祥(xiáng )瑞(ruì )应(yīng )验(yàn ),风(fēng )俗(sú )教(jiāo )化(huà )肃(sù )清(qīng ),天(tiān )人(rén )之(zhī )功(gōng )已(yǐ )成(chéng ),霸(bà )王(wáng )之(zhī )业(yè )巍(wēi )然(rán )。虽(suī )然(rán )辞(cí )让(ràng )而(ér )不(bú )行(háng )登(dēng )泰(tài )山(shān )祭(jì )天(tiān )地(dì )之(zhī )礼(lǐ ),但(dàn )骄(jiāo )恣(zì )放(fàng )纵(zòng )之(zhī )心(xīn ),由(yóu )此(cǐ )而(ér )生(shēng )。见(jiàn )土(tǔ )地(dì )之(zhī )广(guǎng )袤(mào ),认(rèn )为(wéi )将(jiāng )万(wàn )代(dài )而(ér )无(wú )患(huàn );睹(dǔ )天(tiān )下(xià )之(zhī )安(ān )定(dìng ),认(rèn )为(wéi )将(jiāng )千(qiān )年(nián )而(ér )永(yǒng )治(zhì )。不(bú )懂(dǒng )得(dé )处(chù )于(yú )广(guǎng )袤(mào )之(zhī )地(dì )而(ér )想(xiǎng )到(dào )形(xíng )势(shì )逼(bī )仄(zè )之(zhī )时(shí ),才(cái )可(kě )保(bǎo )持(chí )长(zhǎng )久(jiǔ )广(guǎng )袤(mào );若(ruò )在(zài )天(tiān )下(xià )大(dà )治(zhì )之(zhī )时(shí )忘(wàng )记(jì )危(wēi )难(nán )时(shí )刻(kè ),则(zé )会(huì )失(shī )去(qù )长(zhǎng )久(jiǔ )的(de )安(ān )定(dìng )。加(jiā )上(shàng )建(jiàn )官(guān )任(rèn )命(mìng )不(bú )得(dé )其(qí )所(suǒ ),委(wěi )托(tuō )重(zhòng )任(rèn )用(yòng )人(rén )不(bú )当(dāng ),意(yì )欲(yù )达(dá )到(dào )升(shēng )乎(hū ),行(háng )动(dòng )首(shǒu )先(xiān )迎(yíng )来(lái )祸(huò )乱(luàn )。这(zhè )犹(yóu )如(rú )将(jiāng )到(dào )越(yuè )地(dì )去(qù )而(ér )向(xiàng )着(zhe )沙(shā )漠(mò )前(qián )进(jìn ),想(xiǎng )要(yào )登(dēng )山(shān )却(què )涉(shè )水(shuǐ )乘(chéng )舟(zhōu )寻(xún )觅(mì )道(dào )路(lù ),所(suǒ )奔(bēn )赴(fù )的(de )道(dào )路(lù )越(yuè )远(yuǎn ),所(suǒ )追(zhuī )求(qiú )的(de )目(mù )标(biāo )越(yuè )难(nán )以(yǐ )达(dá )到(dào ),南(nán )北(běi )不(bú )同(tóng ),高(gāo )下(xià )相(xiàng )反(fǎn ),欲(yù )求(qiú )到(dào )达(dá )终(zhōng )点(diǎn ),不(bú )也(yě )太(tài )困(kùn )难(nán )了(le )吗(ma )!何(hé )况(kuàng )凭(píng )着(zhe )刚(gāng )刚(gāng )聚(jù )集(jí )而(ér )易(yì )于(yú )动(dòng )摇(yáo )的(de )基(jī )础(chǔ ),而(ér )没(méi )有(yǒu )长(zhǎng )治(zhì )久(jiǔ )安(ān )难(nán )以(yǐ )撼(hàn )拔(bá )的(de )考(kǎo )虑(lǜ ),因(yīn )此(cǐ )凶(xiōng )恶(è )的(de )小(xiǎo )人(rén )买(mǎi )充(chōng ),心(xīn )怀(huái )奸(jiān )谋(móu )而(ér )掌(zhǎng )握(wò )实(shí )权(quán );狠(hěn )如(rú )豺(chái )狼(láng )的(de )杨(yáng )骏(jùn ),包(bāo )藏(cáng )祸(huò )心(xīn )而(ér )专(zhuān )权(quán )辅(fǔ )政(zhèng )。及(jí )至(zhì )皇(huáng )帝(dì )去(qù )世(shì ),居(jū )丧(sàng )未(wèi )毕(bì ),藩(fān )国(guó )变(biàn )亲(qīn )成(chéng )疏(shū ),连(lián )结(jié )兵(bīng )力(lì )竞(jìng )相(xiàng )消(xiāo )灭(miè )朝(cháo )廷(tíng );重(zhòng )臣(chén )改(gǎi )忠(zhōng )为(wéi )伪(wěi ),拥(yōng )集(jí )士(shì )众(zhòng )各(gè )自(zì )建(jiàn )立(lì )威(wēi )势(shì )。未(wèi )经(jīng )数(shù )年(nián ),朝(cháo )廷(tíng )纲(gāng )纪(jì )大(dà )乱(luàn ),海(hǎi )内(nèi )动(dòng )荡(dàng )不(bú )安(ān ),宗(zōng )庙(miào )迁(qiān )徙(xǐ )流(liú )离(lí )。帝(dì )王(wáng )之(zhī )道(dào ),让(ràng )位(wèi )于(yú )文(wén )身(shēn )之(zhī )俗(sú );神(shén )州(zhōu )赤(chì )县(xiàn ),变(biàn )为(wéi )被(bèi )发(fā )之(zhī )远(yuǎn )乡(xiāng )。丢(diū )弃(qì )自(zì )己(jǐ )的(de )优(yōu )势(shì )来(lái )资(zī )助(zhù )他(tā )族(zú ),掩(yǎn )盖(gài )自(zì )己(jǐ )的(de )弱(ruò )点(diǎn )来(lái )安(ān )慰(wèi )自(zì )己(jǐ ),被(bèi )天(tiān )下(xià )人(rén )耻(chǐ )笑(xiào ),是(shì )什(shí )么(me )原(yuán )因(yīn )呢(ne )?实(shí )在(zài )因(yīn )为(wéi )有(yǒu )失(shī )谨(jǐn )慎(shèn )于(yú )前(qián ),所(suǒ )以(yǐ )遣(qiǎn )留(liú )祸(huò )患(huàn )于(yú )后(hòu )。再(zài )说(shuō )了(le )解(jiě )儿(ér )子(zǐ )的(de )是(shì )贤(xián )父(fù ),了(le )解(jiě )臣(chén )下(xià )的(de )是(shì )明(míng )君(jūn );子(zǐ )不(bú )肖(xiāo )则(zé )家(jiā )亡(wáng ),臣(chén )不(bú )忠(zhōng )则(zé )国(guó )乱(luàn );国(guó )乱(luàn )难(nán )以(yǐ )复(fù )安(ān ),家(jiā )亡(wáng )不(bú )能(néng )再(zài )全(quán )。因(yīn )此(cǐ ),君(jūn )子(zǐ )提(tí )防(fáng )祸(huò )之(zhī )初(chū )始(shǐ ),圣(shèng )人(rén )窥(kuī )见(jiàn )乱(luàn )之(zhī )端(duān )倪(ní )。而(ér )世(shì )祖(zǔ )惑(huò )于(yú )荀(xún )勖(xù )的(de )奸(jiān )诈(zhà )之(zhī )谋(móu ),迷(mí )于(yú )王(wáng )浑(hún )的(de )邪(xié )伪(wěi )之(zhī )策(cè ),心(xīn )志(zhì )在(zài )众(zhòng )人(rén )议(yì )论(lùn )下(xià )反(fǎn )复(fù ),事(shì )务(wù )不(bú )由(yóu )自(zì )己(jǐ )的(de )计(jì )划(huá )来(lái )裁(cái )断(duàn )。应(yīng )除(chú )掉(diào )元(yuán )海(hǎi )而(ér )不(bú )除(chú ),最(zuì )终(zhōng )使(shǐ )他(tā )得(dé )以(yǐ )扰(rǎo )乱(luàn )中(zhōng )原(yuán );应(yīng )废(fèi )惠(huì )帝(dì )而(ér )不(bú )废(fèi ),最(zuì )终(zhōng )导(dǎo )致(zhì )大(dà )业(yè )倾(qīng )覆(fù )。能(néng )够(gòu )保(bǎo )全(quán )一(yī )人(rén )是(shì )小(xiǎo )德(dé ),拯(zhěng )救(jiù )天(tiān )下(xià )方(fāng )为(wéi )大(dà )功(gōng ),抛(pāo )弃(qì )一(yī )于(yú )是(shì )小(xiǎo )忍(rěn ),安(ān )定(dìng )社(shè )稷(jì )始(shǐ )成(chéng )大(dà )孝(xiào );何(hé )况(kuàng )凭(píng )靠(kào )三(sān )世(shì )而(ér )成(chéng )就(jiù )大(dà )业(yè ),延(yán )续(xù )二(èr )孽(niè )而(ér )丧(sàng )失(shī ),这(zhè )正(zhèng )是(shì )所(suǒ )谓(wèi )求(qiú )取(qǔ )轻(qīng )德(dé )而(ér )舍(shě )弃(qì )重(zhòng )功(gōng ),畏(wèi )小(xiǎo )忍(rěn )而(ér )忘(wàng )大(dà )孝(xiào )。圣(shèng )贤(xián )之(zhī )道(dào ),难(nán )道(dào )是(shì )这(zhè )样(yàng )吗(ma )!虽(suī )然(rán )有(yǒu )良(liáng )好(hǎo )开(kāi )端(duān ),却(què )背(bèi )离(lí )了(le )完(wán )满(mǎn )的(de )结(jié )尾(wěi ),关(guān )注(zhù )历(lì )史(shǐ ),不(bú )能(néng )不(bú )感(gǎn )慨(kǎi )万(wàn )端(duān )啊(ā )。

阅读:25643

打赏捐助〔Donate〕>>>

《白话译文》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库