晋纪三十【登录】

《资治通鉴》 > 《晋纪》·四十卷 > 《晋纪三十》 > 拼音版

起(qǐ )玄(xuán )黓(yì )执(zhí )徐(xú ),尽(jìn )柔(róu )兆(zhào )涒(yūn )滩(tān ),凡(fán )五(wǔ )年(nián )。

烈(liè )宗(zōng )孝(xiào )武(wǔ )皇(huáng )帝(dì )下(xià )太(tài )元(yuán )十(shí )七(qī )年(nián )(壬(rén )辰(chén ),公(gōng )元(yuán )三(sān )九(jiǔ )二(èr )年(nián ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),已(yǐ )巳(sì )朔(shuò ),大(dà )赦(shè )。

秦(qín )主(zhǔ )登(dēng )立(lì )昭(zhāo )仪(yí )陇(lǒng )西(xī )李(lǐ )氏(shì )为(wéi )皇(huáng )后(hòu )。

二(èr )月(yuè ),壬(rén )寅(yín ),燕(yàn )主(zhǔ )垂(chuí )自(zì )鲁(lǔ )口(kǒu )如(rú )河(hé )间(jiān )、渤(bó )海(hǎi )、平(píng )原(yuán )。翟(zhái )钊(zhāo )遣(qiǎn )其(qí )将(jiāng )翟(zhái )都(dōu )侵(qīn )馆(guǎn )陶(táo ),屯(tún )苏(sū )康(kāng )垒(lěi )。三(sān )月(yuè ),垂(chuí )引(yǐn )兵(bīng )南(nán )击(jī )钊(zhāo )。

秦(qín )骠(biāo )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )没(méi )弈(yì )干(gàn )帅(shuài )众(zhòng )降(jiàng )于(yú )后(hòu )秦(qín ),后(hòu )秦(qín )以(yǐ )为(wéi )车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn ),封(fēng )高(gāo )平(píng )公(gōng )。

后(hòu )秦(qín )主(zhǔ )苌(cháng )寝(qǐn )疾(jí ),命(mìng )姚(yáo )硕(shuò )德(dé )镇(zhèn )李(lǐ )润(rùn ),尹(yǐn )纬(wěi )守(shǒu )长(zhǎng )安(ān ),召(zhào )太(tài )子(zǐ )兴(xìng )诣(yì )行(háng )营(yíng )。征(zhēng )南(nán )将(jiāng )军(jūn )姚(yáo )方(fāng )成(chéng )言(yán )于(yú )兴(xìng )曰(yuē ):“今(jīn )寇(kòu )敌(dí )未(wèi )灭(miè ),上(shàng )复(fù )寝(qǐn )疾(jí )。王(wáng )统(tǒng )等(děng )皆(jiē )有(yǒu )部(bù )曲(qǔ ),终(zhōng )为(wéi )人(rén )患(huàn ),宜(yí )尽(jìn )除(chú )之(zhī )。”兴(xìng )从(cóng )之(zhī ),杀(shā )王(wáng )统(tǒng )、王(wáng )广(guǎng )、苻(fú )胤(yìn )、徐(xú )成(chéng )、毛(máo )盛(shèng )。苌(cháng )怒(nù )曰(yuē ):“王(wáng )统(tǒng )兄(xiōng )弟(dì ),吾(wú )之(zhī )州(zhōu )里(lǐ ),实(shí )无(wú )他(tā )志(zhì );徐(xú )成(chéng )等(děng )皆(jiē )前(qián )朝(cháo )名(míng )将(jiāng ),吾(wú )方(fāng )用(yòng )之(zhī ),奈(nài )何(hé )辄(zhé )杀(shā )之(zhī )!”

燕(yàn )主(zhǔ )垂(chuí )进(jìn )逼(bī )苏(sū )康(kāng )垒(lěi )。夏(xià ),四(sì )月(yuè ),翟(zhái )都(dōu )南(nán )走(zǒu )滑(huá )台(tái )。翟(zhái )钊(zhāo )求(qiú )救(jiù )于(yú )西(xī )燕(yàn ),西(xī )燕(yàn )主(zhǔ )永(yǒng )谋(móu )于(yú )群(qún )臣(chén ),尚(shàng )书(shū )渤(bó )海(hǎi )鲍(bào )遵(zūn )曰(yuē ):“使(shǐ )两(liǎng )寇(kòu )相(xiàng )弊(bì ),吾(wú )承(chéng )其(qí )后(hòu ),此(cǐ )卞(biàn )庄(zhuāng )子(zǐ )之(zhī )策(cè )也(yě )。”中(zhōng )书(shū )侍(shì )郎(láng )太(tài )原(yuán )张(zhāng )腾(téng )曰(yuē ):“垂(chuí )强(qiáng )钊(zhāo )弱(ruò ),何(hé )弊(bì )之(zhī )承(chéng )!不(bú )如(rú )速(sù )救(jiù )之(zhī ),以(yǐ )成(chéng )鼎(dǐng )足(zú )之(zhī )势(shì )。今(jīn )我(wǒ )引(yǐn )兵(bīng )趋(qū )中(zhōng )山(shān ),昼(zhòu )多(duō )疑(yí )兵(bīng ),夜(yè )多(duō )火(huǒ )炬(jù ),垂(chuí )必(bì )惧(jù )而(ér )自(zì )救(jiù )。我(wǒ )冲(chōng )其(qí )前(qián ),钊(zhāo )蹑(niè )其(qí )后(hòu ),此(cǐ )天(tiān )授(shòu )之(zhī )机(jī ),不(bú )可(kě )失(shī )也(yě )。”永(yǒng )不(bú )从(cóng )。

燕(yàn )大(dà )赦(shè )。

五(wǔ )月(yuè ),丁(dīng )卯(mǎo )朔(shuò ),日(rì )有(yǒu )食(shí )之(zhī )。

六(liù )月(yuè ),燕(yàn )主(zhǔ )垂(chuí )军(jūn )黎(lí )阳(yáng )。临(lín )河(hé )欲(yù )济(jì ),翟(zhái )钊(zhāo )列(liè )兵(bīng )南(nán )岸(àn )以(yǐ )拒(jù )之(zhī )。辛(xīn )亥(hài ),垂(chuí )徙(xǐ )营(yíng )就(jiù )西(xī )津(jīn ),去(qù )黎(lí )阳(yáng )西(xī )四(sì )十(shí )里(lǐ ),为(wéi )牛(niú )皮(pí )船(chuán )百(bǎi )馀(yú )艘(sōu ),伪(wěi )列(liè )兵(bīng )仗(zhàng ),溯(sù )流(liú )而(ér )上(shàng )。钊(zhāo )亟(jí )引(yǐn )兵(bīng )趣(qù )西(xī )津(jīn ),垂(chuí )潜(qián )遣(qiǎn )中(zhōng )垒(lěi )将(jiāng )军(jūn )桂(guì )林(lín )王(wáng )镇(zhèn )等(děng )自(zì )黎(lí )阳(yáng )津(jīn )夜(yè )济(jì ),营(yíng )于(yú )河(hé )南(nán ),比(bǐ )明(míng )而(ér )营(yíng )成(chéng )。钊(zhāo )闻(wén )之(zhī ),亟(jí )还(hái ),攻(gōng )镇(zhèn )等(děng )营(yíng );垂(chuí )命(mìng )镇(zhèn )等(děng )坚(jiān )壁(bì )勿(wù )战(zhàn )。钊(zhāo )兵(bīng )往(wǎng )来(lái )疲(pí )暍(yē ),攻(gōng )营(yíng )不(bú )能(néng )拔(bá ),将(jiāng )引(yǐn )去(qù );镇(zhèn )等(děng )引(yǐn )兵(bīng )出(chū )战(zhàn )。骠(biāo )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )农(nóng )自(zì )西(xī )津(jīn )济(jì ),与(yǔ )镇(zhèn )等(děng )夹(jiá )击(jī ),大(dà )破(pò )之(zhī )。钊(zhāo )走(zǒu )还(hái )滑(huá )台(tái ),将(jiāng )妻(qī )子(zǐ ),收(shōu )遗(yí )众(zhòng ),北(běi )济(jì )河(hé ),登(dēng )白(bái )鹿(lù )山(shān ),凭(píng )险(xiǎn )自(zì )守(shǒu ),燕(yàn )兵(bīng )不(bú )得(dé )进(jìn )。农(nóng )曰(yuē ):“钊(zhāo )无(wú )粮(liáng ),不(bú )能(néng )久(jiǔ )居(jū )山(shān )中(zhōng )。”乃(nǎi )引(yǐn )兵(bīng )还(hái ),留(liú )骑(qí )候(hòu )之(zhī )。钊(zhāo )果(guǒ )下(xià )山(shān );还(hái )兵(bīng )掩(yǎn )击(jī ),尽(jìn )获(huò )其(qí )众(zhòng ),钊(zhāo )单(dān )骑(qí )奔(bēn )长(zhǎng )子(zǐ )。西(xī )燕(yàn )主(zhǔ )永(yǒng )以(yǐ )钊(zhāo )为(wéi )车(chē )骑(qí )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、兗(yǎn )州(zhōu )牧(mù ),封(fēng )东(dōng )郡(jùn )王(wáng )。岁(suì )馀(yú ),钊(zhāo )谋(móu )反(fǎn ),永(yǒng )杀(shā )之(zhī )。

初(chū ),郝(hǎo )晷(guǐ )、崔(cuī )逞(chěng )及(jí )清(qīng )河(hé )崔(cuī )宏(hóng )、新(xīn )兴(xìng )张(zhāng )卓(zhuó )、辽(liáo )东(dōng )夔(kuí )腾(téng )、阳(yáng )平(píng )路(lù )纂(zuǎn )皆(jiē )仕(shì )于(yú )秦(qín ),避(bì )秦(qín )乱(luàn )来(lái )奔(bēn ),诏(zhào )以(yǐ )为(wéi )冀(jì )州(zhōu )诸(zhū )郡(jùn ),各(gè )将(jiāng )部(bù )曲(qǔ )营(yíng )于(yú )河(hé )南(nán )。既(jì )而(ér )受(shòu )翟(zhái )氏(shì )官(guān )爵(jué ),翟(zhái )氏(shì )败(bài ),皆(jiē )降(jiàng )于(yú )燕(yàn ),燕(yàn )主(zhǔ )垂(chuí )各(gè )随(suí )其(qí )材(cái )而(ér )用(yòng )之(zhī )。钊(zhāo )所(suǒ )统(tǒng )七(qī )郡(jùn )三(sān )万(wàn )馀(yú )户(hù ),皆(jiē )按(àn )堵(dǔ )如(rú )故(gù )。以(yǐ )章(zhāng )武(wǔ )王(wáng )宙(zhòu )为(wéi )兗(yǎn )、豫(yù )二(èr )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),镇(zhèn )滑(huá )台(tái );徙(xǐ )徐(xú )州(zhōu )民(mín )七(qī )千(qiān )馀(yú )户(hù )于(yú )黎(lí )阳(yáng ),以(yǐ )彭(péng )城(chéng )王(wáng )脱(tuō )为(wéi )徐(xú )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),镇(zhèn )黎(lí )阳(yáng )。脱(tuō ),垂(chuí )之(zhī )弟(dì )子(zǐ )也(yě )。垂(chuí )以(yǐ )崔(cuī )廕(yìn )为(wéi )宙(zhòu )司(sī )马(mǎ )。

初(chū ),陈(chén )留(liú )王(wáng )绍(shào )为(wéi )镇(zhèn )南(nán )将(jiāng )军(jūn ),太(tài )原(yuán )王(wáng )楷(kǎi )为(wéi )征(zhēng )西(xī )将(jiāng )军(jūn ),乐(lè )浪(làng )王(wáng )温(wēn )为(wéi )征(zhēng )东(dōng )将(jiāng )军(jūn ),垂(chuí )皆(jiē )以(yǐ )廕(yìn )为(wéi )之(zhī )佐(zuǒ )。廕(yìn )才(cái )干(gàn )明(míng )敏(mǐn )强(qiáng )正(zhèng ),善(shàn )规(guī )谏(jiàn ),四(sì )王(wáng )皆(jiē )严(yán )惮(dàn )之(zhī );所(suǒ )至(zhì )简(jiǎn )刑(xíng )法(fǎ ),轻(qīng )赋(fù )役(yì ),流(liú )民(mín )归(guī )之(zhī ),户(hù )口(kǒu )滋(zī )息(xī )。

秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),垂(chuí )如(rú )鄴(yè ),以(yǐ )太(tài )原(yuán )王(wáng )楷(kǎi )为(wéi )冀(jì )州(zhōu )牧(mù ),右(yòu )光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )馀(yú )蔚(wèi )为(wéi )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )。

秦(qín )主(zhǔ )登(dēng )闻(wén )后(hòu )秦(qín )主(zhǔ )苌(cháng )疾(jí )病(bìng ),大(dà )喜(xǐ ),告(gào )祠(cí )世(shì )祖(zǔ )神(shén )主(zhǔ ),大(dà )赦(shè ),百(bǎi )官(guān )进(jìn )位(wèi )二(èr )等(děng ),秣(mò )马(mǎ )厉(lì )兵(bīng ),进(jìn )逼(bī )安(ān )定(dìng ),去(qù )城(chéng )九(jiǔ )十(shí )馀(yú )里(lǐ )。八(bā )月(yuè ),苌(cháng )疾(jí )小(xiǎo )瘳(chōu ),出(chū )拒(jù )之(zhī )。登(dēng )引(yǐn )兵(bīng )出(chū )营(yíng ),将(jiāng )逆(nì )战(zhàn ),苌(cháng )遣(qiǎn )安(ān )南(nán )将(jiāng )军(jūn )姚(yáo )熙(xī )隆(lóng )别(bié )攻(gōng )秦(qín )营(yíng ),登(dēng )惧(jù )而(ér )还(hái )。苌(cháng )夜(yè )引(yǐn )兵(bīng )旁(páng )出(chū )以(yǐ )蹑(niè )其(qí )后(hòu ),旦(dàn )而(ér )候(hòu )骑(qí )告(gào )曰(yuē ):“贼(zéi )诸(zhū )营(yíng )已(yǐ )空(kōng ),不(bú )知(zhī )所(suǒ )向(xiàng )。”登(dēng )惊(jīng )曰(yuē ):“彼(bǐ )为(wéi )何(hé )人(rén ),去(qù )令(lìng )我(wǒ )不(bú )知(zhī ),来(lái )令(lìng )我(wǒ )不(bú )觉(jiào ),谓(wèi )其(qí )将(jiāng )死(sǐ ),忽(hū )然(rán )复(fù )来(lái ),朕(zhèn )与(yǔ )此(cǐ )羌(qiāng )同(tóng )世(shì ),何(hé )其(qí )厄(è )哉(zāi )!”登(dēng )遂(suí )还(hái )雍(yōng ),苌(cháng )亦(yì )还(hái )安(ān )定(dìng )。

三(sān )河(hé )王(wáng )光(guāng )遣(qiǎn )其(qí )弟(dì )右(yòu )将(jiāng )军(jūn )宝(bǎo )等(děng )攻(gōng )金(jīn )城(chéng )王(wáng )乾(qián )归(guī ),宝(bǎo )及(jí )将(jiāng )士(shì )死(sǐ )者(zhě )万(wàn )馀(yú )人(rén )。又(yòu )遣(qiǎn )其(qí )子(zǐ )虎(hǔ )贲(bēn )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )纂(zuǎn )击(jī )南(nán )羌(qiāng )彭(péng )奚(xī )念(niàn ),纂(zuǎn )亦(yì )败(bài )归(guī )。光(guāng )自(zì )将(jiāng )击(jī )奚(xī )念(niàn )于(yú )枹(bāo )罕(hǎn ),克(kè )之(zhī ),奚(xī )念(niàn )奔(bēn )甘(gān )松(sōng )。

冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),辛(xīn )亥(hài ),荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )王(wáng )忱(chén )卒(zú )。雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )硃(zhū )序(xù )以(yǐ )老(lǎo )病(bìng )求(qiú )解(jiě )职(zhí ),诏(zhào )以(yǐ )太(tài )子(zǐ )右(yòu )卫(wèi )率(lǜ )郗(xī )恢(huī )为(wéi )雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),代(dài )序(xù )镇(zhèn )襄(xiāng )阳(yáng )。恢(huī ),昙(tán )之(zhī )子(zǐ )也(yě )。

巴(bā )蜀(shǔ )人(rén )在(zài )关(guān )中(zhōng )者(zhě )皆(jiē )叛(pàn )后(hòu )秦(qín ),据(jù )弘(hóng )农(nóng )以(yǐ )附(fù )秦(qín )。秦(qín )主(zhǔ )登(dēng )以(yǐ )窦(dòu )冲(chōng )为(wéi )左(zuǒ )丞(chéng )相(xiàng ),冲(chōng )徙(xǐ )屯(tún )华(huá )阴(yīn )。郗(xī )恢(huī )遣(qiǎn )将(jiāng )军(jūn )赵(zhào )睦(mù )守(shǒu )金(jīn )墉(yōng ),河(hé )南(nán )太(tài )守(shǒu )杨(yáng )佺(quán )期(qī )帅(shuài )众(zhòng )军(jūn )湖(hú )城(chéng ),击(jī )冲(chōng ),走(zǒu )之(zhī )。

十(shí )一(yī )月(yuè ),癸(guǐ )酉(yǒu ),以(yǐ )黄(huáng )门(mén )郎(láng )殷(yīn )仲(zhòng )堪(kān )为(wéi )都(dōu )督(dū )荆(jīng )、益(yì )、宁(níng )三(sān )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),镇(zhèn )江(jiāng )陵(líng )。仲(zhòng )堪(kān )虽(suī )有(yǒu )英(yīng )誉(yù ),资(zī )望(wàng )犹(yóu )浅(qiǎn ),议(yì )者(zhě )不(bú )以(yǐ )为(wéi )允(yǔn )。到(dào )官(guān ),好(hǎo )行(háng )小(xiǎo )惠(huì ),纲(gāng )目(mù )不(bú )举(jǔ )。

南(nán )郡(jùn )公(gōng )桓(huán )玄(xuán )负(fù )其(qí )才(cái )地(dì ),以(yǐ )雄(xióng )豪(háo )自(zì )处(chù ),朝(cháo )廷(tíng )疑(yí )而(ér )不(bú )用(yòng )。年(nián )二(èr )十(shí )三(sān ),始(shǐ )拜(bài )太(tài )子(zǐ )洗(xǐ )马(mǎ )。玄(xuán )尝(cháng )诣(yì )琅(láng )邪(xié )王(wáng )道(dào )子(zǐ ),值(zhí )其(qí )酣(hān )醉(zuì ),张(zhāng )目(mù )谓(wèi )众(zhòng )客(kè )曰(yuē ):“桓(huán )温(wēn )晚(wǎn )途(tú )欲(yù )作(zuò )贼(zéi ),云(yún )何(hé )?”玄(xuán )伏(fú )地(dì )流(liú )汗(hàn ),不(bú )能(néng )起(qǐ )。由(yóu )是(shì )益(yì )不(bú )自(zì )安(ān ),常(cháng )切(qiē )齿(chǐ )于(yú )道(dào )子(zǐ )。后(hòu )出(chū )补(bǔ )义(yì )兴(xìng )太(tài )守(shǒu ),郁(yù )郁(yù )不(bú )得(dé )志(zhì ),叹(tàn )曰(yuē ):“父(fù )为(wéi )九(jiǔ )州(zhōu )伯(bó ),儿(ér )为(wéi )五(wǔ )湖(hú )长(zhǎng )!”遂(suí )弃(qì )官(guān )归(guī )国(guó ),上(shàng )疏(shū )自(zì )讼(sòng )曰(yuē ):“先(xiān )臣(chén )勤(qín )王(wáng )匡(kuāng )复(fù )之(zhī )勋(xūn ),朝(cháo )廷(tíng )遗(yí )之(zhī ),臣(chén )不(bú )复(fù )计(jì )。至(zhì )于(yú )先(xiān )帝(dì )龙(lóng )飞(fēi ),陛(bì )下(xià )继(jì )明(míng ),请(qǐng )问(wèn )谈(tán )者(zhě ),谁(shuí )之(zhī )由(yóu )邪(xié )?”疏(shū )寝(qǐn )不(bú )报(bào )。

玄(xuán )在(zài )江(jiāng )陵(líng ),仲(zhòng )堪(kān )甚(shèn )敬(jìng )惮(dàn )之(zhī )。桓(huán )氏(shì )累(lèi )世(shì )临(lín )荆(jīng )州(zhōu ),玄(xuán )复(fù )豪(háo )横(héng ),士(shì )民(mín )畏(wèi )之(zhī ),过(guò )于(yú )仲(zhòng )堪(kān )。尝(cháng )于(yú )仲(zhòng )堪(kān )听(tīng )事(shì )前(qián )戏(xì )马(mǎ ),以(yǐ )槊(shuò )拟(nǐ )仲(zhòng )堪(kān )。仲(zhòng )堪(kān )中(zhōng )兵(bīng )参(cān )军(jūn )彭(péng )城(chéng )刘(liú )迈(mài )谓(wèi )玄(xuán )曰(yuē ):“马(mǎ )槊(shuò )有(yǒu )馀(yú ),精(jīng )理(lǐ )不(bú )足(zú )。”玄(xuán )不(bú )悦(yuè ),仲(zhòng )堪(kān )为(wéi )之(zhī )失(shī )色(sè )。玄(xuán )出(chū ),仲(zhòng )堪(kān )谓(wèi )迈(mài )曰(yuē ):“卿(qīng ),狂(kuáng )人(rén )也(yě )!玄(xuán )夜(yè )遣(qiǎn )杀(shā )卿(qīng ),我(wǒ )岂(qǐ )能(néng )相(xiàng )救(jiù )邪(xié )?”使(shǐ )迈(mài )下(xià )都(dōu )避(bì )之(zhī );玄(xuán )使(shǐ )人(rén )追(zhuī )之(zhī ),迈(mài )仅(jǐn )而(ér )获(huò )免(miǎn )。

征(zhēng )虏(lǔ )参(cān )军(jūn )豫(yù )章(zhāng )胡(hú )籓(bān )过(guò )江(jiāng )陵(líng ),见(jiàn )仲(zhòng )堪(kān ),说(shuō )之(zhī )曰(yuē ):“桓(huán )玄(xuán )志(zhì )趣(qù )不(bú )常(cháng ),每(měi )怏(yàng )怏(yàng )于(yú )失(shī )职(zhí ),节(jiē )下(xià )崇(chóng )待(dài )太(tài )守(shǒu ),恐(kǒng )非(fēi )将(jiāng )来(lái )之(zhī )计(jì )也(yě )!”仲(zhòng )堪(kān )不(bú )悦(yuè )。籓(bān )内(nèi )弟(dì )同(tóng )郡(jùn )罗(luó )企(qǐ )生(shēng )为(wéi )仲(zhòng )堪(kān )功(gōng )曹(cáo ),籓(bān )退(tuì ),谓(wèi )企(qǐ )生(shēng )曰(yuē ):“殷(yīn )侯(hóu )倒(dǎo )戈(gē )以(yǐ )授(shòu )人(rén ),必(bì )及(jí )于(yú )祸(huò )。君(jūn )不(bú )早(zǎo )图(tú )去(qù )就(jiù ),后(hòu )悔(huǐ )无(wú )及(jí )矣(yǐ )!”

庚(gēng )寅(yín ),立(lì )皇(huáng )子(zǐ )德(dé )文(wén )为(wéi )琅(láng )邪(xié )王(wáng ),徙(xǐ )琅(láng )邪(xié )王(wáng )道(dào )子(zǐ )为(wéi )会(huì )稽(jī )王(wáng )。

十(shí )二(èr )月(yuè ),燕(yàn )主(zhǔ )垂(chuí )还(hái )中(zhōng )山(shān ),以(yǐ )辽(liáo )西(xī )王(wáng )农(nóng )为(wéi )都(dōu )督(dū )兗(yǎn )、豫(yù )、荆(jīng )、徐(xú )、雍(yōng )五(wǔ )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì ),镇(zhèn )鄴(yè )。

休(xiū )官(guān )权(quán )千(qiān )成(chéng )据(jù )显(xiǎn )亲(qīn ),自(zì )称(chēng )秦(qín )州(zhōu )牧(mù )。

清(qīng )河(hé )人(rén )李(lǐ )辽(liáo )上(shàng )表(biǎo )请(qǐng )敕(chì )兗(yǎn )州(zhōu )修(xiū )孔(kǒng )子(zǐ )庙(miào ),给(gěi )户(hù )洒(sǎ )扫(sǎo ),仍(réng )立(lì )庠(xiáng )序(xù ),收(shōu )教(jiāo )学(xué )者(zhě ),曰(yuē ):“事(shì )有(yǒu )如(rú )赊(shē )而(ér )实(shí )急(jí )者(zhě ),此(cǐ )之(zhī )谓(wèi )也(yě )!”表(biǎo )不(bú )见(jiàn )省(shěng )。

烈(liè )宗(zōng )孝(xiào )武(wǔ )皇(huáng )帝(dì )下(xià )太(tài )元(yuán )十(shí )八(bā )年(nián )(癸(guǐ )巳(sì ),公(gōng )元(yuán )三(sān )九(jiǔ )三(sān )年(nián ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),燕(yàn )阳(yáng )平(píng )孝(xiào )王(wáng )柔(róu )卒(zú )。

权(quán )千(qiān )成(chéng )为(wéi )秦(qín )所(suǒ )逼(bī ),请(qǐng )降(jiàng )于(yú )金(jīn )城(chéng )王(wáng )乾(qián )归(guī ),乾(qián )归(guī )以(yǐ )为(wéi )东(dōng )秦(qín )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )、休(xiū )官(guān )大(dà )都(dōu )统(tǒng )、显(xiǎn )亲(qīn )公(gōng )。

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),庚(gēng )子(zǐ ),燕(yàn )主(zhǔ )垂(chuí )加(jiā )太(tài )子(zǐ )宝(bǎo )大(dà )单(dān )于(yú );以(yǐ )安(ān )定(dìng )王(wáng )库(kù )傉(nù )官(guān )伟(wěi )为(wéi )太(tài )尉(wèi ),范(fàn )阳(yáng )王(wáng )德(dé )为(wéi )司(sī )徒(tú ),太(tài )原(yuán )王(wáng )楷(kǎi )为(wéi )司(sī )空(kōng ),陈(chén )留(liú )王(wáng )绍(shào )为(wéi )尚(shàng )书(shū )右(yòu )仆(pú )射(shè )。五(wǔ )月(yuè ),立(lì )子(zǐ )熙(xī )为(wéi )河(hé )间(jiān )王(wáng ),朗(lǎng )为(wéi )渤(bó )海(hǎi )王(wáng ),鉴(jiàn )为(wéi )博(bó )陵(líng )王(wáng )。

秦(qín )右(yòu )丞(chéng )相(xiàng )窦(dòu )冲(chōng )矜(jīn )才(cái )尚(shàng )人(rén ),自(zì )请(qǐng )封(fēng )天(tiān )水(shuǐ )王(wáng ),秦(qín )主(zhǔ )登(dēng )不(bú )许(xǔ )。六(liù )月(yuè ),冲(chōng )自(zì )称(chēng )秦(qín )王(wáng ),改(gǎi )元(yuán )元(yuán )光(guāng )。

金(jīn )城(chéng )王(wáng )乾(qián )归(guī )立(lì )其(qí )子(zǐ )炽(chì )磐(pán )为(wéi )太(tài )子(zǐ )。炽(chì )磐(pán )勇(yǒng )略(luè )明(míng )决(jué ),过(guò )于(yú )其(qí )父(fù )。

秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),秦(qín )主(zhǔ )登(dēng )攻(gōng )窦(dòu )冲(chōng )于(yú )野(yě )人(rén )堡(bǎo ),冲(chōng )求(qiú )救(jiù )于(yú )后(hòu )秦(qín )。尹(yǐn )纬(wěi )言(yán )于(yú )后(hòu )秦(qín )主(zhǔ )苌(cháng )曰(yuē ):“太(tài )子(zǐ )仁(rén )厚(hòu )之(zhī )称(chēng ),著(zhe )于(yú )远(yuǎn )近(jìn ),而(ér )英(yīng )略(luè )未(wèi )著(zhe ),请(qǐng )使(shǐ )击(jī )苻(fú )以(yǐ )著(zhe )之(zhī )。”苌(cháng )从(cóng )之(zhī )。太(tài )子(zǐ )兴(xìng )将(jiāng )兵(bīng )攻(gōng )胡(hú )空(kōng )堡(bǎo ),登(dēng )解(jiě )冲(chōng )围(wéi )以(yǐ )赴(fù )之(zhī )。兴(xìng )因(yīn )袭(xí )平(píng )凉(liáng )。大(dà )获(huò )而(ér )归(guī )。苌(cháng )使(shǐ )兴(xìng )还(hái )镇(zhèn )长(zhǎng )安(ān )。

魏(wèi )王(wáng )珪(guī )以(yǐ )薛(xuē )干(gàn )太(tài )悉(xī )伏(fú )不(bú )送(sòng )刘(liú )勃(bó )勃(bó ),八(bā )月(yuè ),袭(xí )其(qí )城(chéng ),屠(tú )之(zhī ),太(tài )悉(xī )伏(fú )奔(bēn )秦(qín )。

氐(dī )帅(shuài )杨(yáng )佛(fó )嵩(sōng )叛(pàn ),奔(bēn )后(hòu )秦(qín ),杨(yáng )佺(quán )期(qī )、赵(zhào )睦(mù )追(zhuī )之(zhī ),九(jiǔ )月(yuè ),丙(bǐng )戌(xū ),败(bài )佛(fó )嵩(sōng )于(yú )潼(tóng )关(guān )。后(hòu )秦(qín )将(jiāng )姚(yáo )崇(chóng )救(jiù )佛(fó )嵩(sōng ),败(bài )晋(jìn )兵(bīng ),赵(zhào )睦(mù )死(sǐ )。

冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),后(hòu )秦(qín )主(zhǔ )苌(cháng )疾(jí )甚(shèn ),还(hái )长(zhǎng )安(ān )。

燕(yàn )主(zhǔ )垂(chuí )议(yì )伐(fá )西(xī )燕(yàn ),诸(zhū )将(jiāng )皆(jiē )曰(yuē ):“永(yǒng )未(wèi )有(yǒu )衅(xìn ),我(wǒ )连(lián )年(nián )征(zhēng )讨(tǎo ),士(shì )卒(zú )疲(pí )弊(bì ),未(wèi )可(kě )也(yě )。”范(fàn )阳(yáng )王(wáng )德(dé )曰(yuē ):“永(yǒng )既(jì )国(guó )之(zhī )枝(zhī )叶(yè ),又(yòu )僭(jiàn )举(jǔ )位(wèi )号(hào ),惑(huò )民(mín )视(shì )听(tīng ),宜(yí )行(háng )先(xiān )除(chú )之(zhī ),以(yǐ )壹(yī )民(mín )心(xīn )。士(shì )卒(zú )虽(suī )疲(pí ),庸(yōng )得(dé )已(yǐ )乎(hū )!”垂(chuí )曰(yuē ):“司(sī )徒(tú )意(yì )正(zhèng )与(yǔ )吾(wú )同(tóng )。吾(wú )比(bǐ )老(lǎo ),叩(kòu )囊(náng )底(dǐ )智(zhì ),足(zú )以(yǐ )取(qǔ )之(zhī ),终(zhōng )不(bú )复(fù )留(liú )此(cǐ )贼(zéi )以(yǐ )累(lèi )子(zǐ )孙(sūn )也(yě )。”遂(suí )戒(jiè )严(yán )。

十(shí )一(yī )月(yuè ),垂(chuí )发(fā )中(zhōng )山(shān )步(bù )骑(qí )七(qī )万(wàn ),遣(qiǎn )镇(zhèn )西(xī )将(jiāng )军(jūn )丹(dān )杨(yáng )王(wáng )缵(zuǎn ),[瓚(zàn )]、龙(lóng )骧(xiāng )将(jiāng )军(jūn )张(zhāng )崇(chóng )出(chū )井(jǐng )陉(xíng ),攻(gōng )西(xī )燕(yàn )武(wǔ )乡(xiāng )公(gōng )友(yǒu )于(yú )晋(jìn )阳(yáng ),征(zhēng )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )平(píng )规(guī )攻(gōng )镇(zhèn )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )段(duàn )平(píng )于(yú )沙(shā )亭(tíng )。西(xī )燕(yàn )主(zhǔ )永(yǒng )遣(qiǎn )其(qí )尚(shàng )书(shū )令(lìng )刁(diāo )云(yún )、车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )慕(mù )容(róng )钟(zhōng )帅(shuài )众(zhòng )五(wǔ )万(wàn )守(shǒu )潞(lù )川(chuān )。友(yǒu ),永(yǒng )之(zhī )弟(dì )也(yě )。十(shí )二(èr )月(yuè ),垂(chuí )至(zhì )鄴(yè )。

己(jǐ )亥(hài ),后(hòu )秦(qín )主(zhǔ )苌(cháng )召(zhào )太(tài )尉(wèi )姚(yáo )旻(mín )、仆(pú )射(shè )尹(yǐn )纬(wěi )、姚(yáo )晃(huǎng )、将(jiāng )军(jūn )姚(yáo )大(dà )目(mù )、尚(shàng )书(shū )狄(dí )伯(bó )支(zhī )入(rù )禁(jìn )中(zhōng ),受(shòu )遗(yí )诏(zhào )辅(fǔ )政(zhèng )。苌(cháng )谓(wèi )太(tài )子(zǐ )兴(xìng )曰(yuē ):“有(yǒu )毁(huǐ )此(cǐ )诸(zhū )公(gōng )者(zhě ),慎(shèn )勿(wù )受(shòu )之(zhī )。汝(rǔ )抚(fǔ )骨(gǔ )肉(ròu )以(yǐ )恩(ēn ),接(jiē )大(dà )臣(chén )以(yǐ )礼(lǐ ),待(dài )物(wù )以(yǐ )信(xìn ),遇(yù )民(mín )以(yǐ )仁(rén ),四(sì )者(zhě )不(bú )失(shī ),吾(wú )无(wú )忧(yōu )矣(yǐ )。”姚(yáo )晃(huǎng )垂(chuí )涕(tì )问(wèn )取(qǔ )苻(fú )登(dēng )之(zhī )策(cè ),苌(cháng )曰(yuē ):“今(jīn )大(dà )业(yè )垂(chuí )成(chéng ),兴(xìng )才(cái )智(zhì )足(zú )办(bàn ),奚(xī )所(suǒ )复(fù )问(wèn )!”庚(gēng )子(zǐ ),苌(cháng )卒(zú )。兴(xìng )秘(mì )不(bú )发(fā )丧(sàng ),以(yǐ )其(qí )叔(shū )父(fù )绪(xù )镇(zhèn )安(ān )定(dìng ),硕(shuò )德(dé )镇(zhèn )阴(yīn )密(mì ),弟(dì )崇(chóng )守(shǒu )长(zhǎng )安(ān )。或(huò )谓(wèi )硕(shuò )德(dé )曰(yuē ):“公(gōng )威(wēi )名(míng )素(sù )重(zhòng ),部(bù )曲(qǔ )最(zuì )强(qiáng ),今(jīn )易(yì )世(shì )之(zhī )际(jì ),必(bì )为(wéi )朝(cháo )廷(tíng )所(suǒ )疑(yí ),不(bú )如(rú )且(qiě )奔(bēn )秦(qín )州(zhōu ),观(guān )望(wàng )事(shì )势(shì )。”硕(shuò )德(dé )曰(yuē ):“太(tài )子(zǐ )志(zhì )度(dù )宽(kuān )明(míng ),必(bì )无(wú )它(tā )虑(lǜ )。今(jīn )苻(fú )登(dēng )未(wèi )灭(miè )而(ér )骨(gǔ )肉(ròu )相(xiàng )攻(gōng ),是(shì )自(zì )亡(wáng )也(yě )。吾(wú )有(yǒu )死(sǐ )而(ér )已(yǐ ),终(zhōng )不(bú )为(wéi )也(yě )。”遂(suí )往(wǎng )见(jiàn )兴(xìng ),兴(xìng )优(yōu )礼(lǐ )而(ér )遣(qiǎn )之(zhī )。兴(xìng )自(zì )称(chēng )是(shì )大(dà )将(jiāng )军(jūn ),以(yǐ )尹(yǐn )纬(wěi )为(wéi )长(zhǎng )史(shǐ ),狄(dí )伯(bó )支(zhī )为(wéi )司(sī )马(mǎ ),帅(shuài )众(zhòng )伐(fá )秦(qín )。

烈(liè )宗(zōng )孝(xiào )武(wǔ )皇(huáng )帝(dì )下(xià )太(tài )元(yuán )十(shí )九(jiǔ )年(nián )(甲(jiǎ )午(wǔ ),公(gōng )元(yuán )三(sān )九(jiǔ )四(sì )年(nián ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),秦(qín )主(zhǔ )登(dēng )闻(wén )后(hòu )秦(qín )主(zhǔ )苌(cháng )卒(zú ),喜(xǐ )曰(yuē ):“姚(yáo )兴(xìng )小(xiǎo )儿(ér ),吾(wú )折(shé )杖(zhàng )笞(chī )之(zhī )耳(ěr )。”乃(nǎi )大(dà )赦(shè ),尽(jìn )众(zhòng )而(ér )东(dōng ),留(liú )司(sī )徒(tú )安(ān )成(chéng )王(wáng )广(guǎng )守(shǒu )雍(yōng ),太(tài )子(zǐ )崇(chóng )守(shǒu )胡(hú )空(kōng )堡(bǎo );遣(qiǎn )使(shǐ )拜(bài )金(jīn )城(chéng )王(wáng )乾(qián )归(guī )为(wéi )左(zuǒ )丞(chéng )相(xiàng )、河(hé )南(nán )王(wáng ),领(lǐng )秦(qín )、梁(liáng )、益(yì )、凉(liáng )、沙(shā )五(wǔ )州(zhōu )牧(mù ),加(jiā )九(jiǔ )锡(xī )。初(chū ),秃(tū )发(fā )思(sī )复(fù )鞬(jiān )卒(zú ),子(zǐ )乌(wū )孤(gū )立(lì )。乌(wū )孤(gū )雄(xióng )勇(yǒng )有(yǒu )大(dà )志(zhì ),与(yǔ )大(dà )将(jiāng )纷(fēn )陀(tuó )谋(móu )取(qǔ )凉(liáng )州(zhōu )。纷(fēn )陀(tuó )曰(yuē ):“公(gōng )必(bì )欲(yù )得(dé )凉(liáng )州(zhōu ),宜(yí )先(xiān )务(wù )农(nóng )讲(jiǎng )武(wǔ ),礼(lǐ )俊(jùn )贤(xián ),修(xiū )政(zhèng )刑(xíng ),然(rán )后(hòu )可(kě )也(yě )。”乌(wū )孤(gū )从(cóng )之(zhī )。三(sān )河(hé )王(wáng )光(guāng )遣(qiǎn )使(shǐ )拜(bài )乌(wū )孤(gū )冠(guàn )军(jūn )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、河(hé )西(xī )鲜(xiān )卑(bēi )大(dà )都(dōu )统(tǒng )。乌(wū )孤(gū )与(yǔ )其(qí )群(qún )下(xià )谋(móu )之(zhī )曰(yuē );“可(kě )受(shòu )乎(hū )?”皆(jiē )曰(yuē ):“吾(wú )士(shì )马(mǎ )众(zhòng )多(duō ),何(hé )为(wéi )属(shǔ )人(rén )?”石(shí )真(zhēn )若(ruò )留(liú )不(bú )对(duì ),乌(wū )孤(gū )曰(yuē ):“卿(qīng )畏(wèi )吕(lǚ )光(guāng )邪(xié )?”石(shí )真(zhēn )若(ruò )留(liú )曰(yuē ):“吾(wú )本(běn )根(gēn )未(wèi )固(gù ),小(xiǎo )大(dà )非(fēi )敌(dí ),若(ruò )光(guāng )致(zhì )死(sǐ )于(yú )我(wǒ ),何(hé )以(yǐ )待(dài )之(zhī )?不(bú )如(rú )受(shòu ),以(yǐ )骄(jiāo )之(zhī ),俟(sì )衅(xìn )而(ér )动(dòng ),蔑(miè )不(bú )克(kè )矣(yǐ )。”乌(wū )孤(gū )乃(nǎi )受(shòu )之(zhī )。

二(èr )月(yuè ),秦(qín )主(zhǔ )登(dēng )攻(gōng )屠(tú )各(gè )姚(yáo )奴(nú )、帛(bó )蒲(pú )二(èr )堡(bǎo ),克(kè )之(zhī )。

燕(yàn )主(zhǔ )垂(chuí )留(liú )清(qīng )河(hé )公(gōng )会(huì )镇(zhèn )鄴(yè ),发(fā )司(sī )、冀(jì )、青(qīng )、兗(yǎn )兵(bīng ),遣(qiǎn )太(tài )原(yuán )王(wáng )楷(kǎi )出(chū )滏(fǔ )口(kǒu ),辽(liáo )西(xī )王(wáng )农(nóng )出(chū )壶(hú )关(guān ),垂(chuí )自(zì )出(chū )沙(shā )庭(tíng ),以(yǐ )击(jī )西(xī )燕(yàn ),标(biāo )榜(bǎng )所(suǒ )趣(qù ),军(jūn )各(gè )就(jiù )顿(dùn )。西(xī )燕(yàn )主(zhǔ )永(yǒng )闻(wén )之(zhī ),严(yán )兵(bīng )分(fèn )道(dào )拒(jù )守(shǒu ),聚(jù )粮(liáng )台(tái )壁(bì ),遣(qiǎn )从(cóng )子(zǐ )征(zhēng )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )小(xiǎo )逸(yì )豆(dòu )归(guī )、镇(zhèn )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )次(cì )多(duō )、右(yòu )将(jiāng )军(jūn )勒(lè )马(mǎ )驹(jū )帅(shuài )众(zhòng )万(wàn )馀(yú )人(rén )戍(shù )之(zhī )。

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),秦(qín )主(zhǔ )登(dēng )自(zì )六(liù )陌(mò )趣(qù )废(fèi )桥(qiáo ),后(hòu )秦(qín )始(shǐ )平(píng )太(tài )守(shǒu )姚(yáo )详(xiáng )据(jù )马(mǎ )嵬(wéi )堡(bǎo )以(yǐ )拒(jù )之(zhī )。太(tài )子(zǐ )兴(xìng )遣(qiǎn )尹(yǐn )纬(wěi )将(jiāng )兵(bīng )救(jiù )详(xiáng ),纬(wěi )据(jù )废(fèi )桥(qiáo )以(yǐ )待(dài )秦(qín )。秦(qín )兵(bīng )争(zhēng )水(shuǐ ),不(bú )能(néng )得(dé ),渴(kě )死(sǐ )者(zhě )什(shí )二(èr )、三(sān ),因(yīn )急(jí )攻(gōng )纬(wěi )。兴(xìng )驰(chí )遣(qiǎn )狄(dí )伯(bó )支(zhī )谓(wèi )纬(wěi )曰(yuē ):“苻(fú )登(dēng )穷(qióng )寇(kòu ),宜(yí )持(chí )重(zhòng )以(yǐ )挫(cuò )之(zhī )。”纬(wěi )曰(yuē ):“先(xiān )帝(dì )登(dēng )遐(xiá ),人(rén )情(qíng )扰(rǎo )惧(jù ),今(jīn )不(bú )因(yīn )思(sī )奋(fèn )之(zhī )力(lì )以(yǐ )禽(qín )敌(dí ),大(dà )事(shì )去(qù )矣(yǐ )!”遂(suí )与(yǔ )秦(qín )战(zhàn ),秦(qín )兵(bīng )大(dà )败(bài )。其(qí )夜(yè ),秦(qín )众(zhòng )溃(kuì ),登(dēng )单(dān )骑(qí )奔(bēn )雍(yōng )。太(tài )子(zǐ )崇(chóng )及(jí )安(ān )成(chéng )王(wáng )广(guǎng )闻(wén )败(bài ),皆(jiē )弃(qì )城(chéng )走(zǒu );登(dēng )至(zhì ),无(wú )所(suǒ )归(guī ),乃(nǎi )奔(bēn )平(píng )凉(liáng ),收(shōu )集(jí )遗(yí )众(zhòng ),入(rù )马(mǎ )毛(máo )山(shān )。

燕(yàn )主(zhǔ )垂(chuí )顿(dùn )军(jūn )鄴(yè )西(xī )南(nán ),月(yuè )馀(yú )不(bú )进(jìn )。西(xī )燕(yàn )主(zhǔ )永(yǒng )怪(guài )之(zhī ),以(yǐ )为(wéi )太(tài )行(háng )道(dào )宽(kuān ),疑(yí )垂(chuí )欲(yù )诡(guǐ )道(dào )取(qǔ )之(zhī ),乃(nǎi )悉(xī )敛(liǎn )诸(zhū )军(jūn )屯(tún )轵(zhǐ )关(guān ),杜(dù )太(tài )行(háng )口(kǒu ),惟(wéi )留(liú )台(tái )壁(bì )一(yī )军(jūn )。甲(jiǎ )戌(xū ),垂(chuí )引(yǐn )大(dà )军(jūn )出(chū )滏(fǔ )口(kǒu ),入(rù )天(tiān )井(jǐng )关(guān )。五(wǔ )月(yuè ),乙(yǐ )酉(yǒu ),燕(yàn )军(jūn )至(zhì )台(tái )壁(bì ),永(yǒng )遣(qiǎn )从(cóng )兄(xiōng )太(tài )尉(wèi )大(dà )逸(yì )豆(dòu )归(guī )救(jiù )之(zhī ),平(píng )规(guī )击(jī )破(pò )之(zhī )。小(xiǎo )逸(yì )豆(dòu )归(guī )出(chū )战(zhàn ),辽(liáo )西(xī )王(wáng )农(nóng )又(yòu )击(jī )破(pò )之(zhī ),斩(zhǎn )勒(lè )马(mǎ )驹(jū ),禽(qín )王(wáng )次(cì )多(duō ),遂(suí )围(wéi )台(tái )壁(bì )。永(yǒng )召(zhào )太(tài )行(háng )军(jūn )还(hái ),自(zì )将(jiāng )精(jīng )兵(bīng )五(wǔ )万(wàn )以(yǐ )拒(jù )之(zhī )。刁(diāo )云(yún )、慕(mù )容(róng )钟(zhōng )震(zhèn )怖(bù ),帅(shuài )众(zhòng )降(jiàng )燕(yàn ),永(yǒng )诛(zhū )其(qí )妻(qī )子(zǐ )。己(jǐ )亥(hài ),垂(chuí )陈(chén )于(yú )台(tái )壁(bì )南(nán ),遣(qiǎn )骁(xiāo )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )慕(mù )容(róng )国(guó )伏(fú )千(qiān )骑(qí )于(yú )涧(jiàn )下(xià )。庚(gēng )子(zǐ ),与(yǔ )永(yǒng )合(hé )战(zhàn ),垂(chuí )伪(wěi )退(tuì ),永(yǒng )众(zhòng )追(zhuī )之(zhī ),行(háng )数(shù )里(lǐ ),国(guó )骑(qí )从(cóng )涧(jiàn )中(zhōng )出(chū ),断(duàn )其(qí )后(hòu ),诸(zhū )军(jūn )四(sì )面(miàn )俱(jù )进(jìn ),大(dà )破(pò )之(zhī ),斩(zhǎn )首(shǒu )八(bā )千(qiān )馀(yú )级(jí ),永(yǒng )走(zǒu )归(guī )长(zhǎng )子(zǐ )。晋(jìn )阳(yáng )守(shǒu )将(jiāng )闻(wén )之(zhī ),弃(qì )城(chéng )走(zǒu )。丹(dān )杨(yáng )王(wáng )瓚(zàn )等(děng )进(jìn )取(qǔ )晋(jìn )阳(yáng )。

后(hòu )秦(qín )太(tài )子(zǐ )先(xiān )始(shǐ )发(fā )丧(sàng ),即(jí )皇(huáng )帝(dì )位(wèi )于(yú )槐(huái )里(lǐ ),大(dà )赦(shè ),改(gǎi )元(yuán )皇(huáng )初(chū ),遂(suí )如(rú )安(ān )定(dìng )。谥(shì )后(hòu )秦(qín )主(zhǔ )苌(cháng )曰(yuē )武(wǔ )昭(zhāo )皇(huáng )帝(dì ),庙(miào )号(hào )太(tài )祖(zǔ )。

六(liù )月(yuè ),壬(rén )子(zǐ ),追(zhuī )尊(zūn )会(huì )稽(jī )王(wáng )太(tài )妃(fēi )郑(zhèng )氏(shì )曰(yuē )简(jiǎn )文(wén )宣(xuān )太(tài )后(hòu )。群(qún )臣(chén )谓(wèi )宣(xuān )太(tài )后(hòu )应(yīng )配(pèi )食(shí )元(yuán )帝(dì ),太(tài )子(zǐ )前(qián )率(lǜ )徐(xú )邈(miǎo )曰(yuē ):“宣(xuān )太(tài )后(hòu )平(píng )素(sù )之(zhī )时(shí ),不(bú )伉(kàng )俪(lì )于(yú )先(xiān )帝(dì )。至(zhì )于(yú )子(zǐ )孙(sūn ),岂(qǐ )可(kě )为(wéi )祖(zǔ )考(kǎo )立(lì )配(pèi )!”国(guó )学(xué )明(míng )教(jiāo )东(dōng )莞(wǎn )臧(zāng )焘(tāo )曰(yuē ):“今(jīn )尊(zūn )号(hào )既(jì )正(zhèng ),则(zé )罔(wǎng )极(jí )之(zhī )情(qíng )申(shēn );别(bié )建(jiàn )寝(qǐn )庙(miào ),则(zé )严(yán )祢(mí )之(zhī )义(yì )显(xiǎn );系(xì )子(zǐ )为(wéi )称(chēng ),兼(jiān )明(míng )贵(guì )之(zhī )所(suǒ )由(yóu )。一(yī )举(jǔ )而(ér )允(yǔn )三(sān )义(yì ),不(bú )亦(yì )善(shàn )乎(hū )?”乃(nǎi )立(lì )庙(miào )于(yú )太(tài )庙(miào )路(lù )西(xī )。

燕(yàn )主(zhǔ )垂(chuí )进(jìn )军(jūn )围(wéi )长(zhǎng )子(zǐ )。西(xī )燕(yàn )主(zhǔ )永(yǒng )欲(yù )奔(bēn )后(hòu )秦(qín ),侍(shì )中(zhōng )兰(lán )英(yīng )曰(yuē ):“昔(xī )石(shí )虎(hǔ )伐(fá )龙(lóng )都(dōu ),太(tài )祖(zǔ )坚(jiān )守(shǒu )不(bú )去(qù ),卒(zú )成(chéng )大(dà )燕(yàn )之(zhī )基(jī )。今(jīn )垂(chuí )七(qī )十(shí )老(lǎo )翁(wēng ),厌(yàn )苦(kǔ )兵(bīng )革(gé ),终(zhōng )不(bú )能(néng )顿(dùn )兵(bīng )连(lián )岁(suì )以(yǐ )攻(gōng )我(wǒ )也(yě )。但(dàn )当(dāng )城(chéng )守(shǒu )以(yǐ )疲(pí )之(zhī )。”永(yǒng )从(cóng )之(zhī )。

秦(qín )主(zhǔ )登(dēng )遣(qiǎn )其(qí )子(zǐ )汝(rǔ )阴(yīn )王(wáng )宗(zōng )为(wéi )质(zhì )于(yú )河(hé )南(nán )王(wáng )乾(qián )归(guī )以(yǐ )请(qǐng )救(jiù ),进(jìn )封(fēng )乾(qián )归(guī )梁(liáng )王(wáng ),纳(nà )其(qí )妹(mèi )为(wéi )梁(liáng )王(wáng )后(hòu )。乾(qián )归(guī )遣(qiǎn )前(qián )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )乞(qǐ )伏(fú )益(yì )州(zhōu )等(děng )帅(shuài )骑(qí )一(yī )万(wàn )救(jiù )之(zhī )。秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),登(dēng )引(yǐn )兵(bīng )出(chū )迎(yíng )乾(qián )归(guī )兵(bīng )。后(hòu )秦(qín )主(zhǔ )兴(xìng )自(zì )安(ān )定(dìng )如(rú )泾(jīng )阳(yáng ),与(yǔ )登(dēng )战(zhàn )于(yú )山(shān )南(nán ),执(zhí )登(dēng ),杀(shā )之(zhī )。悉(xī )散(sàn )其(qí )部(bù )众(zhòng ),使(shǐ )归(guī )农(nóng )业(yè ),徙(xǐ )阴(yīn )密(mì )三(sān )万(wàn )户(hù )于(yú )长(zhǎng )安(ān ),以(yǐ )李(lǐ )后(hòu )赐(cì )姚(yáo )晃(huǎng )。益(yì )州(zhōu )等(děng )闻(wén )之(zhī ),引(yǐn )兵(bīng )还(hái )。秦(qín )太(tài )子(zǐ )崇(chóng )奔(bēn )湟(huáng )中(zhōng ),即(jí )帝(dì )位(wèi ),改(gǎi )元(yuán )延(yán )初(chū )。谥(shì )登(dēng )曰(yuē )高(gāo )皇(huáng )帝(dì ),庙(miào )号(hào )太(tài )宗(zōng )。

后(hòu )秦(qín )安(ān )南(nán )将(jiāng )军(jūn )强(qiáng )熙(xī )、镇(zhèn )远(yuǎn )将(jiāng )军(jūn )杨(yáng )多(duō )叛(pàn ),推(tuī )窦(dòu )冲(chōng )为(wéi )主(zhǔ )。后(hòu )秦(qín )主(zhǔ )兴(xìng )自(zì )将(jiāng )讨(tǎo )之(zhī ),军(jūn )至(zhì )武(wǔ )功(gōng ),多(duō )兄(xiōng )子(zǐ )良(liáng )国(guó )杀(shā )多(duō )而(ér )降(jiàng ),熙(xī )奔(bēn )秦(qín )州(zhōu ),冲(chōng )奔(bēn )汧(qiān )川(chuān ),汧(qiān )川(chuān )氐(dī )仇(chóu )高(gāo )执(zhí )送(sòng )之(zhī )。

三(sān )河(hé )王(wáng )光(guāng )以(yǐ )子(zǐ )覆(fù )为(wéi )都(dōu )督(dū )玉(yù )门(mén )以(yǐ )西(xī )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、西(xī )域(yù )大(dà )都(dōu )护(hù ),镇(zhèn )高(gāo )昌(chāng ),命(mìng )大(dà )臣(chén )子(zǐ )弟(dì )随(suí )之(zhī )。

八(bā )月(yuè ),己(jǐ )巳(sì ),尊(zūn )皇(huáng )太(tài )妃(fēi )李(lǐ )氏(shì )为(wéi )皇(huáng )太(tài )后(hòu ),居(jū )崇(chóng )训(xùn )宫(gōng )。

西(xī )燕(yàn )主(zhǔ )永(yǒng )困(kùn )急(jí ),遣(qiǎn )其(qí )子(zǐ )常(cháng )山(shān )公(gōng )弘(hóng )等(děng )求(qiú )救(jiù )于(yú )雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )郗(xī )恢(huī ),并(bìng )献(xiàn )玉(yù )玺(xǐ )一(yī )纽(niǔ )。恢(huī )上(shàng )言(yán ):“垂(chuí )若(ruò )并(bìng )永(yǒng ),为(wéi )患(huàn )益(yì )深(shēn ),不(bú )如(rú )两(liǎng )存(cún )之(zhī ),可(kě )以(yǐ )乘(chéng )机(jī )双(shuāng )毙(bì )。”帝(dì )以(yǐ )为(wéi )然(rán ),诏(zhào )青(qīng )、兗(yǎn )二(èr )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )王(wáng )恭(gōng )、豫(yù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )庾(yǔ )楷(kǎi )救(jiù )之(zhī )。楷(kǎi ),亮(liàng )之(zhī )孙(sūn )也(yě )。永(yǒng )恐(kǒng )晋(jìn )兵(bīng )不(bú )出(chū ),又(yòu )遣(qiǎn )其(qí )太(tài )子(zǐ )亮(liàng )为(wéi )质(zhì );平(píng )规(guī )追(zhuī )亮(liàng ),及(jí )于(yú )高(gāo )都(dōu ),获(huò )之(zhī )。永(yǒng )又(yòu )告(gào )急(jí )于(yú )魏(wèi ),魏(wèi )王(wáng )珪(guī )遣(qiǎn )陈(chén )留(liú )公(gōng )虔(qián )、将(jiāng )军(jūn )庾(yǔ )岳(yuè )帅(shuài )骑(qí )五(wǔ )万(wàn )东(dōng )渡(dù )河(hé ),屯(tún )秀(xiù )容(róng ),以(yǐ )救(jiù )之(zhī )。虔(qián ),纥(gē )根(gēn )之(zhī )子(zǐ )也(yě )。晋(jìn )、魏(wèi )兵(bīng )皆(jiē )未(wèi )至(zhì ),大(dà )逸(yì )豆(dòu )归(guī )部(bù )将(jiāng )伐(fá )勤(qín )等(děng )开(kāi )门(mén )内(nèi )燕(yàn )兵(bīng ),燕(yàn )人(rén )执(zhí )永(yǒng ),斩(zhǎn )之(zhī ),并(bìng )斩(zhǎn )其(qí )公(gōng )卿(qīng )大(dà )将(jiāng )刁(diāo )云(yún )、大(dà )逸(yì )豆(dòu )归(guī )等(děng )三(sān )十(shí )馀(yú )人(rén ),得(dé )永(yǒng )所(suǒ )统(tǒng )八(bā )郡(jùn )七(qī )万(wàn )馀(yú )户(hù )及(jí )秦(qín )乘(chéng )舆(yú )、服(fú )御(yù )、伎(jì )乐(lè )、珍(zhēn )宝(bǎo )甚(shèn )众(zhòng )。燕(yàn )主(zhǔ )垂(chuí )以(yǐ )丹(dān )杨(yáng )王(wáng )瓚(zàn )为(wéi )并(bìng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),镇(zhèn )晋(jìn )阳(yáng );宜(yí )都(dōu )王(wáng )凤(fèng )为(wéi )雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),镇(zhèn )长(zhǎng )子(zǐ )。永(yǒng )尚(shàng )书(shū )仆(pú )射(shè )昌(chāng )黎(lí )屈(qū )遵(zūn )、尚(shàng )书(shū )阳(yáng )平(píng )王(wáng )德(dé )、秘(mì )书(shū )监(jiān )中(zhōng )山(shān )李(lǐ )先(xiān )、太(tài )子(zǐ )詹(zhān )事(shì )渤(bó )海(hǎi )封(fēng )则(zé )、黄(huáng )门(mén )郎(láng )太(tài )山(shān )胡(hú )母(mǔ )亮(liàng )、中(zhōng )书(shū )郎(láng )张(zhāng )腾(téng )、尚(shàng )书(shū )郎(láng )燕(yàn )郡(jùn )公(gōng )孙(sūn )表(biǎo )皆(jiē )随(suí )才(cái )擢(zhuó )叙(xù )。

九(jiǔ )月(yuè ),垂(chuí )自(zì )长(zhǎng )子(zǐ )如(rú )鄴(yè )。

冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),秦(qín )主(zhǔ )崇(chóng )为(wéi )梁(liáng )王(wáng )乾(qián )归(guī )所(suǒ )逐(zhú ),奔(bēn )陇(lǒng )西(xī )王(wáng )杨(yáng )定(dìng )。定(dìng )留(liú )司(sī )马(mǎ )邵(shào )强(qiáng )守(shǒu )秦(qín )州(zhōu ),帅(shuài )众(zhòng )二(èr )万(wàn )与(yǔ )崇(chóng )共(gòng )攻(gōng )乾(qián )归(guī ),乾(qián )归(guī )遣(qiǎn )凉(liáng )州(zhōu )牧(mù )轲(kē )弹(dàn )、秦(qín )州(zhōu )牧(mù )益(yì )州(zhōu )、立(lì )义(yì )将(jiāng )军(jūn )诘(jié )归(guī )帅(shuài )骑(qí )三(sān )万(wàn )拒(jù )之(zhī )。益(yì )州(zhōu )与(yǔ )定(dìng )战(zhàn ),败(bài )于(yú )平(píng )州(zhōu )。轲(kē )弹(dàn )、诘(jié )归(guī )皆(jiē )引(yǐn )退(tuì ),轲(kē )弹(dàn )司(sī )马(mǎ )翟(zhái )瑥(wēn )奋(fèn )剑(jiàn )怒(nù )曰(yuē ):“主(zhǔ )上(shàng )以(yǐ )雄(xióng )武(wǔ )开(kāi )基(jī ),所(suǒ )向(xiàng )无(wú )敌(dí ),威(wēi )振(zhèn )秦(qín )、蜀(shǔ )。将(jiāng )军(jūn )以(yǐ )宗(zōng )室(shì )居(jū )元(yuán )帅(shuài )之(zhī )任(rèn ),当(dāng )竭(jié )力(lì )致(zhì )命(mìng )以(yǐ )佐(zuǒ )国(guó )家(jiā )。今(jīn )秦(qín )州(zhōu )虽(suī )败(bài ),二(èr )军(jūn )尚(shàng )全(quán ),奈(nài )何(hé )望(wàng )风(fēng )退(tuì )衄(nǜ ),将(jiāng )何(hé )面(miàn )以(yǐ )见(jiàn )主(zhǔ )上(shàng )乎(hū )?瑥(wēn )虽(suī )无(wú )任(rèn ),独(dú )不(bú )能(néng )以(yǐ )便(biàn )宜(yí )斩(zhǎn )将(jiāng )军(jūn )乎(hū )?”轲(kē )弹(dàn )谢(xiè )曰(yuē ):“向(xiàng )者(zhě )未(wèi )知(zhī )众(zhòng )心(xīn )何(hé )如(rú )耳(ěr )。果(guǒ )能(néng )如(rú )是(shì ),吾(wú )敢(gǎn )爱(ài )死(sǐ )?”乃(nǎi )帅(shuài )骑(qí )进(jìn )战(zhàn ),益(yì )州(zhōu )、诘(jié )归(guī )亦(yì )勒(lè )兵(bīng )继(jì )之(zhī ),大(dà )败(bài )定(dìng )兵(bīng ),杀(shā )定(dìng )乃(nǎi )崇(chóng ),斩(zhǎn )首(shǒu )万(wàn )七(qī )千(qiān )级(jí )。乾(qián )归(guī )于(yú )是(shì )尽(jìn )有(yǒu )陇(lǒng )西(xī )之(zhī )地(dì )。

定(dìng )无(wú )子(zǐ ),其(qí )叔(shū )父(fù )佛(fó )狗(gǒu )之(zhī )子(zǐ )盛(shèng ),先(xiān )守(shǒu )仇(chóu )池(chí ),自(zì )称(chēng )征(zhēng )西(xī )将(jiāng )军(jūn )、秦(qín )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )、仇(chóu )池(chí )公(gōng ),谥(shì )定(dìng )为(wéi )武(wǔ )王(wáng ),仍(réng )遣(qiǎn )使(shǐ )来(lái )称(chēng )籓(bān )。秦(qín )太(tài )子(zǐ )宣(xuān )奔(bēn )盛(shèng ),盛(shèng )分(fèn )氐(dī )、羌(qiāng )为(wéi )二(èr )十(shí )部(bù )护(hù )军(jūn ),各(gè )为(wéi )镇(zhèn )戍(shù ),不(bú )置(zhì )郡(jùn )县(xiàn )。

燕(yàn )主(zhǔ )垂(chuí )东(dōng )巡(xún )阳(yáng )平(píng )、平(píng )原(yuán ),命(mìng )辽(liáo )西(xī )王(wáng )农(nóng )济(jì )河(hé ),与(yǔ )安(ān )南(nán )将(jiāng )军(jūn )尹(yǐn )国(guó )略(luè )地(dì )青(qīng )、兗(yǎn )。农(nóng )攻(gōng )廪(lǐn )丘(qiū ),国(guó )攻(gōng )阳(yáng )城(chéng ),皆(jiē )拔(bá )之(zhī )。东(dōng )平(píng )太(tài )守(shǒu )韦(wéi )简(jiǎn )战(zhàn )死(sǐ ),高(gāo )平(píng )、太(tài )山(shān )、琅(láng )邪(xié )诸(zhū )郡(jùn )皆(jiē )委(wěi )城(chéng )奔(bēn )溃(kuì ),农(nóng )进(jìn )军(jūn )临(lín )海(hǎi ),遍(biàn )置(zhì )守(shǒu )宰(zǎi )。

柔(róu )然(rán )曷(hé )多(duō )汗(hàn )弃(qì )其(qí )父(fù ),与(yǔ )社(shè )仑(lún )帅(shuài )众(zhòng )西(xī )走(zǒu );魏(wèi )长(zhǎng )孙(sūn )肥(féi )追(zhuī )之(zhī ),及(jí )于(yú )上(shàng )郡(jùn )跋(bá )那(nà )山(shān ),斩(zhǎn )曷(hé )多(duō )汗(hàn )。社(shè )仑(lún )收(shōu )其(qí )馀(yú )众(zhòng )数(shù )百(bǎi ),奔(bēn )疋(yǎ )候(hòu )跋(bá ),疋(yǎ )候(hòu )跋(bá )处(chù )之(zhī )南(nán )鄙(bǐ )。社(shè )仑(lún )袭(xí )疋(yǎ )候(hòu )跋(bá ),杀(shā )之(zhī );疋(yǎ )候(hòu )跋(bá )子(zǐ )启(qǐ )跋(bá )、吴(wú )颉(jié )等(děng )皆(jiē )奔(bēn )魏(wèi )。社(shè )仑(lún )掠(luě )五(wǔ )原(yuán )以(yǐ )西(xī )诸(zhū )部(bù ),走(zǒu )度(dù )漠(mò )北(běi )。

十(shí )一(yī )月(yuè ),燕(yàn )辽(liáo )西(xī )王(wáng )农(nóng )败(bài )辟(pì )闾(lǘ )浑(hún )于(yú )龙(lóng )水(shuǐ ),遂(suí )入(rù )临(lín )淄(zī )。十(shí )二(èr )月(yuè ),燕(yàn )主(zhǔ )垂(chuí )召(zhào )农(nóng )等(děng )还(hái )。

秦(qín )主(zhǔ )兴(xìng )遣(qiǎn )使(shǐ )与(yǔ )燕(yàn )结(jié )好(hǎo ),并(bìng )送(sòng )太(tài )子(zǐ )宝(bǎo )之(zhī )子(zǐ )敏(mǐn )于(yú )燕(yàn ),燕(yàn )封(fēng )敏(mǐn )为(wéi )河(hé )东(dōng )公(gōng )。

梁(liáng )王(wáng )乾(qián )归(guī )自(zì )称(chēng )秦(qín )王(wáng ),大(dà )赦(shè )。

烈(liè )宗(zōng )孝(xiào )武(wǔ )皇(huáng )帝(dì )下(xià )太(tài )元(yuán )二(èr )十(shí )年(nián )(乙(yǐ )未(wèi ),公(gōng )元(yuán )三(sān )九(jiǔ )五(wǔ )年(nián ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),燕(yàn )主(zhǔ )垂(chuí )遣(qiǎn )散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )封(fēng )则(zé )报(bào )聘(pìn )于(yú )秦(qín );遂(suí )自(zì )平(píng )原(yuán )狩(shòu )于(yú )广(guǎng )川(chuān )、勃(bó )海(hǎi )、长(zhǎng )乐(lè )而(ér )归(guī )。

西(xī )秦(qín )王(wáng )乾(qián )归(guī )以(yǐ )太(tài )子(zǐ )炽(chì )磐(pán )领(lǐng )尚(shàng )书(shū )令(lìng ),左(zuǒ )长(zhǎng )史(shǐ )边(biān )芮(ruì )为(wéi )左(zuǒ )仆(pú )射(shè ),右(yòu )长(zhǎng )史(shǐ )秘(mì )宜(yí )为(wéi )右(yòu )仆(pú )射(shè ),置(zhì )官(guān )皆(jiē )如(rú )魏(wèi )武(wǔ )、晋(jìn )文(wén )故(gù )事(shì ),然(rán )犹(yóu )称(chēng )大(dà )单(dān )于(yú )、大(dà )将(jiāng )军(jūn )。边(biān )芮(ruì )等(děng )领(lǐng )府(fǔ )佐(zuǒ )如(rú )故(gù )。

薛(xuē )干(gàn )太(tài )悉(xī )伏(fú )自(zì )长(zhǎng )安(ān )亡(wáng )归(guī )岭(lǐng )北(běi ),上(shàng )郡(jùn )以(yǐ )西(xī )鲜(xiān )卑(bēi )杂(zá )胡(hú )皆(jiē )应(yīng )之(zhī )。

二(èr )月(yuè ),甲(jiǎ )寅(yín ),尚(shàng )书(shū )令(lìng )陆(lù )纳(nà )卒(zú )。

三(sān )月(yuè ),庚(gēng )辰(chén )朔(shuò ),日(rì )有(yǒu )食(shí )之(zhī )。

皇(huáng )太(tài )子(zǐ )出(chū )就(jiù )东(dōng )宫(gōng ),以(yǐ )丹(dān )杨(yáng )尹(yǐn )王(wáng )雅(yǎ )领(lǐng )少(shǎo )傅(fù )。

时(shí )会(huì )稽(jī )王(wáng )道(dào )子(zǐ )专(zhuān )权(quán )奢(shē )纵(zòng ),嬖(bì )人(rén )赵(zhào )牙(yá )本(běn )出(chū )倡(chàng )优(yōu ),茹(rú )千(qiān )秋(qiū )本(běn )钱(qián )唐(táng )捕(bǔ )贼(zéi )吏(lì ),皆(jiē )以(yǐ )谄(chǎn )赂(lù )得(dé )进(jìn )。道(dào )子(zǐ )以(yǐ )牙(yá )为(wéi )魏(wèi )郡(jùn )太(tài )守(shǒu ),千(qiān )秋(qiū )为(wéi )骠(biāo )骑(qí )咨(zī )议(yì )参(cān )军(jūn )。牙(yá )为(wéi )道(dào )子(zǐ )开(kāi )东(dōng )第(dì ),筑(zhù )山(shān )穿(chuān )池(chí ),功(gōng )用(yòng )巨(jù )万(wàn )。帝(dì )尝(cháng )幸(xìng )其(qí )第(dì ),谓(wèi )道(dào )子(zǐ )曰(yuē ):“府(fǔ )内(nèi )乃(nǎi )有(yǒu )山(shān ),甚(shèn )善(shàn );然(rán )修(xiū )饰(shì )太(tài )过(guò )。”道(dào )子(zǐ )无(wú )以(yǐ )对(duì )。帝(dì )去(qù ),道(dào )子(zǐ )谓(wèi )牙(yá )曰(yuē ):“上(shàng )若(ruò )知(zhī )山(shān )是(shì )人(rén )力(lì )所(suǒ )为(wéi ),尔(ěr )必(bì )死(sǐ )矣(yǐ )!”牙(yá )曰(yuē ):“公(gōng )在(zài ),牙(yá )何(hé )敢(gǎn )死(sǐ )!”营(yíng )作(zuò )弥(mí )甚(shèn )。千(qiān )秋(qiū )卖(mài )官(guān )招(zhāo )权(quán ),聚(jù )货(huò )累(lèi )亿(yì )。博(bó )平(píng )令(lìng )吴(wú )兴(xìng )闻(wén )人(rén )奭(shì )上(shàng )疏(shū )言(yán )之(zhī ),帝(dì )益(yì )恶(è )道(dào )子(zǐ ),而(ér )逼(bī )于(yú )太(tài )后(hòu ),不(bú )忍(rěn )废(fèi )黜(chù ),乃(nǎi )擢(zhuó )时(shí )望(wàng )及(jí )所(suǒ )亲(qīn )幸(xìng )王(wáng )恭(gōng )、郄(qiè )恢(huī )、殷(yīn )仲(zhòng )堪(kān )、王(wáng )珣(xún )、王(wáng )雅(yǎ )等(děng ),使(shǐ )居(jū )内(nèi )外(wài )要(yào )任(rèn )以(yǐ )防(fáng )道(dào )子(zǐ )。道(dào )子(zǐ )亦(yì )引(yǐn )王(wáng )国(guó )及(jí )国(guó )宝(bǎo )从(cóng )弟(dì )琅(láng )邪(xié )内(nèi )史(shǐ )绪(xù ),以(yǐ )为(wéi )心(xīn )腹(fù )。由(yóu )是(shì )朋(péng )党(dǎng )竞(jìng )起(qǐ ),无(wú )复(fù )向(xiàng )时(shí )友(yǒu )爱(ài )之(zhī )欢(huān )矣(yǐ );太(tài )后(hòu )每(měi )和(hé )解(jiě )之(zhī )。中(zhōng )书(shū )侍(shì )郎(láng )徐(xú )邈(miǎo )从(cóng )容(róng )言(yán )于(yú )帝(dì )曰(yuē ):“汉(hàn )文(wén )明(míng )主(zhǔ ),犹(yóu )悔(huǐ )淮(huái )南(nán );世(shì )祖(zǔ )聪(cōng )达(dá ),负(fù )愧(kuì )齐(qí )王(wáng )。兄(xiōng )弟(dì )之(zhī )际(jì ),实(shí )为(wéi )深(shēn )慎(shèn )。会(huì )稽(jī )王(wáng )虽(suī )有(yǒu )酣(hān )媟(xiè )之(zhī )累(lèi ),宜(yí )加(jiā )弘(hóng )贷(dài ),消(xiāo )散(sàn )群(qún )议(yì ),外(wài )为(wéi )国(guó )家(jiā )之(zhī )计(jì ),内(nèi )慰(wèi )太(tài )后(hòu )之(zhī )心(xīn )。”帝(dì )纳(nà )之(zhī ),复(fù )委(wěi )任(rèn )道(dào )子(zǐ )如(rú )故(gù )。

初(chū ),杨(yáng )定(dìng )之(zhī )死(sǐ )也(yě ),天(tiān )水(shuǐ )姜(jiāng )乳(rǔ )袭(xí )据(jù )上(shàng )邽(guī );夏(xià ),四(sì )月(yuè ),西(xī )秦(qín )王(wáng )乾(qián )归(guī )遣(qiǎn )乞(qǐ )伏(fú )益(yì )州(zhōu )帅(shuài )骑(qí )六(liù )千(qiān )讨(tǎo )之(zhī )。左(zuǒ )仆(pú )射(shè )边(biān )芮(ruì )、民(mín )部(bù )尚(shàng )书(shū )王(wáng )松(sōng )寿(shòu )曰(yuē ):“益(yì )州(zhōu )屡(lǚ )胜(shèng )而(ér )骄(jiāo ),不(bú )可(kě )专(zhuān )任(rèn )。必(bì )以(yǐ )轻(qīng )敌(dí )取(qǔ )败(bài )。”乾(qián )归(guī )曰(yuē ):“益(yì )州(zhōu )骁(xiāo )勇(yǒng ),诸(zhū )将(jiāng )莫(mò )及(jí ),当(dāng )以(yǐ )重(zhòng )佐(zuǒ )辅(fǔ )之(zhī )耳(ěr )。”乃(nǎi )以(yǐ )平(píng )北(běi )将(jiāng )军(jūn )韦(wéi )虔(qián )为(wéi )长(zhǎng )史(shǐ ),左(zuǒ )禁(jìn )将(jiāng )军(jūn )务(wù )和(hé )为(wéi )司(sī )马(mǎ )。至(zhì )大(dà )寒(hán )岭(lǐng ),益(yì )州(zhōu )不(bú )设(shè )部(bù )伍(wǔ ),听(tīng )将(jiāng )士(shì )游(yóu )畋(tián )纵(zòng )饮(yǐn ),令(lìng )曰(yuē ):“敢(gǎn )言(yán )军(jūn )事(shì )者(zhě )斩(zhǎn )!”虔(qián )等(děng )谏(jiàn )不(bú )听(tīng ),乳(rǔ )逆(nì )击(jī ),大(dà )破(pò )之(zhī )。

魏(wèi )王(wáng )珪(guī )叛(pàn )燕(yàn ),侵(qīn )逼(bī )附(fù )塞(sāi )诸(zhū )部(bù )。五(wǔ )月(yuè ),甲(jiǎ )戌(xū ),燕(yàn )主(zhǔ )垂(chuí )遣(qiǎn )太(tài )子(zǐ )宝(bǎo )、辽(liáo )西(xī )王(wáng )农(nóng )、赵(zhào )王(wáng )麟(lín )帅(shuài )众(zhòng )八(bā )万(wàn ),自(zì )五(wǔ )原(yuán )伐(fá )魏(wèi ),范(fàn )阳(yáng )王(wáng )德(dé )、陈(chén )留(liú )王(wáng )绍(shào )别(bié )将(jiāng )步(bù )骑(qí )万(wàn )八(bā )千(qiān )为(wéi )后(hòu )继(jì )。散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )高(gāo )湖(hú )谏(jiàn )曰(yuē ):“魏(wèi )与(yǔ )燕(yàn )世(shì )为(wéi )昏(hūn )姻(yīn ),彼(bǐ )有(yǒu )内(nèi )难(nán ),燕(yàn )实(shí )存(cún )之(zhī ),其(qí )施(shī )德(dé )厚(hòu )矣(yǐ ),结(jié )好(hǎo )久(jiǔ )矣(yǐ )。间(jiān )以(yǐ )求(qiú )马(mǎ )不(bú )获(huò )而(ér )留(liú )其(qí )弟(dì ),曲(qǔ )在(zài )于(yú )我(wǒ ),奈(nài )何(hé )遽(jù )兴(xìng )兵(bīng )击(jī )之(zhī )!拓(tuò )跋(bá )涉(shè )珪(guī )沉(chén )勇(yǒng )有(yǒu )谋(móu ),幼(yòu )历(lì )艰(jiān )难(nán ),兵(bīng )精(jīng )马(mǎ )强(qiáng ),未(wèi )易(yì )轻(qīng )也(yě )。皇(huáng )太(tài )子(zǐ )富(fù )于(yú )春(chūn )秋(qiū ),志(zhì )果(guǒ )气(qì )锐(ruì ),今(jīn )委(wěi )之(zhī )专(zhuān )征(zhēng ),必(bì )小(xiǎo )魏(wèi )而(ér )易(yì )之(zhī ),万(wàn )一(yī )不(bú )如(rú )所(suǒ )欲(yù ),伤(shāng )威(wēi )毁(huǐ )重(zhòng ),愿(yuàn )陛(bì )下(xià )深(shēn )图(tú )之(zhī )!”言(yán )颇(pō )激(jī )切(qiē )。垂(chuí )怒(nù ),免(miǎn )湖(hú )官(guān )。湖(hú ),泰(tài )之(zhī )子(zǐ )也(yě )。

六(liù )月(yuè ),癸(guǐ )丑(chǒu ),燕(yàn )太(tài )原(yuán )元(yuán )王(wáng )楷(kǎi )卒(zú )。

西(xī )秦(qín )王(wáng )乾(qián )归(guī )迁(qiān )于(yú )西(xī )城(chéng )。

秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),三(sān )河(hé )王(wáng )光(guāng )帅(shuài )众(zhòng )十(shí )万(wàn )伐(fá )西(xī )秦(qín ),西(xī )秦(qín )左(zuǒ )辅(fǔ )密(mì )贵(guì )周(zhōu )、左(zuǒ )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )莫(mò )者(zhě )羖(gǔ )羝(dī )劝(quàn )西(xī )秦(qín )王(wáng )乾(qián )归(guī )称(chēng )籓(bān )于(yú )光(guāng ),以(yǐ )子(zǐ )敕(chì )勃(bó )为(wéi )质(zhì )。光(guāng )引(yǐn )兵(bīng )还(hái ),乾(qián )归(guī )悔(huǐ )之(zhī ),杀(shā )周(zhōu )及(jí )羖(gǔ )羝(dī )。

魏(wèi )张(zhāng )兗(yǎn )闻(wén )燕(yàn )军(jūn )将(jiāng )至(zhì ),言(yán )于(yú )魏(wèi )王(wáng )珪(guī )曰(yuē ):“燕(yàn )狃(niǔ )于(yú )滑(huá )台(tái )、长(zhǎng )子(zǐ )之(zhī )捷(jié ),竭(jié )国(guó )之(zhī )资(zī )力(lì )以(yǐ )来(lái )。有(yǒu )轻(qīng )我(wǒ )之(zhī )心(xīn )。宜(yí )羸(léi )形(xíng )以(yǐ )骄(jiāo )之(zhī ),乃(nǎi )可(kě )克(kè )也(yě )。”珪(guī )从(cóng )之(zhī ),悉(xī )徙(xǐ )部(bù )落(luò )畜(chù )产(chǎn )西(xī )渡(dù )河(hé )千(qiān )馀(yú )里(lǐ )以(yǐ )避(bì )之(zhī )。燕(yàn )军(jūn )至(zhì )五(wǔ )原(yuán ),降(jiàng )魏(wèi )别(bié )部(bù )三(sān )万(wàn )馀(yú )家(jiā ),收(shōu )穄(jì )田(tián )百(bǎi )馀(yú )万(wàn )斛(hú ),置(zhì )黑(hēi )城(chéng ),进(jìn )军(jūn )临(lín )河(hé ),造(zào )船(chuán )为(wéi )济(jì )具(jù )。珪(guī )遣(qiǎn )右(yòu )司(sī )马(mǎ )许(xǔ )谦(qiān )乞(qǐ )师(shī )于(yú )秦(qín )。

秃(tū )发(fā )乌(wū )孤(gū )击(jī )乙(yǐ )弗(fú )、折(shé )掘(jué )等(děng )诸(zhū )部(bù ),皆(jiē )破(pò )降(jiàng )之(zhī ),筑(zhù )廉(lián )川(chuān )堡(bǎo )而(ér )都(dōu )之(zhī )。广(guǎng )武(wǔ )赵(zhào )振(zhèn ),少(shǎo )好(hǎo )奇(qí )略(luè ),闻(wén )乌(wū )孤(gū )在(zài )廉(lián )川(chuān ),弃(qì )家(jiā )从(cóng )之(zhī )。乌(wū )孤(gū )喜(xǐ )曰(yuē ):“吾(wú )得(dé )赵(zhào )生(shēng ),大(dà )事(shì )济(jì )矣(yǐ )!”拜(bài )左(zuǒ )司(sī )马(mǎ )。三(sān )河(hé )王(wáng )光(guāng )封(fēng )乌(wū )孤(gū )为(wéi )广(guǎng )武(wǔ )郡(jùn )公(gōng )。

有(yǒu )长(zhǎng )星(xīng )见(jiàn )自(zì )须(xū )女(nǚ ),至(zhì )于(yú )哭(kū )星(xīng )。帝(dì )心(xīn )恶(è )之(zhī ),于(yú )华(huá )林(lín )园(yuán )举(jǔ )酒(jiǔ )祝(zhù )之(zhī )曰(yuē ):“长(zhǎng )星(xīng ),劝(quàn )汝(rǔ )一(yī )杯(bēi )酒(jiǔ )。自(zì )古(gǔ )何(hé )有(yǒu )万(wàn )岁(suì )天(tiān )子(zǐ )邪(xié )!”

八(bā )月(yuè ),魏(wèi )王(wáng )珪(guī )治(zhì )兵(bīng )河(hé )南(nán )。九(jiǔ )月(yuè ),进(jìn )军(jūn )临(lín )河(hé )。燕(yàn )太(tài )子(zǐ )宝(bǎo )列(liè )兵(bīng )将(jiāng )济(jì ),暴(bào )风(fēng )起(qǐ ),漂(piāo )其(qí )船(chuán )数(shù )十(shí )艘(sōu )洎(jì )南(nán )岸(àn )。魏(wèi )获(huò )其(qí )甲(jiǎ )士(shì )三(sān )百(bǎi )馀(yú )人(rén ),皆(jiē )释(shì )而(ér )遣(qiǎn )之(zhī )。

宝(bǎo )之(zhī )发(fā )中(zhōng )山(shān )也(yě ),燕(yàn )主(zhǔ )垂(chuí )已(yǐ )有(yǒu )疾(jí ),既(jì )至(zhì )五(wǔ )原(yuán ),珪(guī )使(shǐ )人(rén )邀(yāo )中(zhōng )山(shān )之(zhī )路(lù ),伺(sì )其(qí )使(shǐ )者(zhě ),尽(jìn )执(zhí )之(zhī ),宝(bǎo )等(děng )数(shù )月(yuè )不(bú )闻(wén )垂(chuí )起(qǐ )居(jū ),珪(guī )使(shǐ )所(suǒ )执(zhí )使(shǐ )者(zhě )临(lín )河(hé )告(gào )之(zhī )曰(yuē ):“若(ruò )父(fù )已(yǐ )死(sǐ ),何(hé )不(bú )早(zǎo )归(guī )!”宝(bǎo )等(děng )忧(yōu )恐(kǒng ),士(shì )卒(zú )骇(hài )动(dòng )。

珪(guī )使(shǐ )陈(chén )留(liú )公(gōng )虔(qián )将(jiāng )五(wǔ )万(wàn )骑(qí )屯(tún )河(hé )东(dōng ),东(dōng )平(píng )公(gōng )仪(yí )将(jiāng )十(shí )万(wàn )骑(qí )屯(tún )河(hé )北(běi ),略(luè )阳(yáng )公(gōng )遵(zūn )将(jiāng )七(qī )万(wàn )骑(qí )塞(sāi )燕(yàn )军(jūn )之(zhī )南(nán )。遵(zūn ),寿(shòu )乌(wū )之(zhī )子(zǐ )也(yě )。秦(qín )兴(xìng )遣(qiǎn )杨(yáng )佛(fó )嵩(sōng )将(jiāng )兵(bīng )救(jiù )魏(wèi )。燕(yàn )术(shù )士(shì )靳(jìn )安(ān )言(yán )於(yú )太(tài )子(zǐ )宝(bǎo )曰(yuē ):“天(tiān )时(shí )不(bú )利(lì ),燕(yàn )必(bì )大(dà )败(bài ),速(sù )去(qù )可(kě )免(miǎn )。”宝(bǎo )不(bú )听(tīng )。安(ān )退(tuì ),告(gào )人(rén )曰(yuē ):“吾(wú )辈(bèi )皆(jiē )当(dāng )弃(qì )尸(shī )草(cǎo )野(yě ),不(bú )得(dé )归(guī )矣(yǐ )!”

燕(yàn )、魏(wèi )相(xiàng )持(chí )积(jī )旬(xún ),赵(zhào )王(wáng )麟(lín )将(jiāng )慕(mù )舆(yú )嵩(sōng )等(děng )以(yǐ )垂(chuí )为(wéi )实(shí )死(sǐ ),谋(móu )作(zuò )乱(luàn ),奉(fèng )麟(lín )为(wéi )主(zhǔ )。事(shì )泄(xiè ),嵩(sōng )等(děng )皆(jiē )死(sǐ ),宝(bǎo )、麟(lín )等(děng )内(nèi )自(zì )疑(yí ),冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),辛(xīn )未(wèi ),烧(shāo )船(chuán )夜(yè )遁(dùn )。时(shí )河(hé )冰(bīng )未(wèi )结(jié ),宝(bǎo )以(yǐ )魏(wèi )兵(bīng )必(bì )不(bú )能(néng )渡(dù ),不(bú )设(shè )斥(chì )候(hòu )。十(shí )一(yī )月(yuè ),己(jǐ )卯(mǎo ),暴(bào )风(fēng ),冰(bīng )合(hé )。魏(wèi )王(wáng )珪(guī )引(yǐn )兵(bīng )济(jì )河(hé ),留(liú )辎(zī )重(zhòng ),选(xuǎn )精(jīng )锐(ruì )二(èr )万(wàn )馀(yú )骑(qí )急(jí )追(zhuī )之(zhī )。

燕(yàn )军(jūn )至(zhì )参(cān )合(hé )陂(bēi ),有(yǒu )大(dà )风(fēng ),黑(hēi )气(qì )如(rú )堤(dī ),自(zì )军(jūn )后(hòu )来(lái ),临(lín )覆(fù )军(jūn )上(shàng )。沙(shā )门(mén )支(zhī )昙(tán )猛(měng )言(yán )于(yú )宝(bǎo )曰(yuē ):“风(fēng )气(qì )暴(bào )迅(xùn ),魏(wèi )兵(bīng )将(jiāng )至(zhì )之(zhī )候(hòu ),宜(yí )遣(qiǎn )兵(bīng )御(yù )之(zhī )。”宝(bǎo )以(yǐ )去(qù )魏(wèi )军(jūn )已(yǐ )远(yuǎn ),笑(xiào )而(ér )不(bú )应(yīng )。昙(tán )猛(měng )固(gù )请(qǐng )不(bú )已(yǐ ),麟(lín )怒(nù )曰(yuē ):“以(yǐ )殿(diàn )下(xià )神(shén )武(wǔ ),师(shī )徒(tú )之(zhī )盛(shèng ),足(zú )以(yǐ )横(héng )行(háng )沙(shā )漠(mò ),索(suǒ )虏(lǔ )何(hé )敢(gǎn )远(yuǎn )来(lái )!而(ér )昙(tán )猛(měng )妄(wàng )言(yán )惊(jīng )众(zhòng ),当(dāng )斩(zhǎn )以(yǐ )徇(xùn )!”昙(tán )猛(měng )泣(qì )曰(yuē ):“苻(fú )氏(shì )以(yǐ )百(bǎi )万(wàn )之(zhī )师(shī ),败(bài )于(yú )淮(huái )南(nán ),正(zhèng )由(yóu )恃(shì )众(zhòng )轻(qīng )敌(dí ),不(bú )信(xìn )天(tiān )道(dào )故(gù )也(yě )!”司(sī )徒(tú )德(dé )劝(quàn )宝(bǎo )从(cóng )昙(tán )猛(měng )言(yán ),宝(bǎo )乃(nǎi )遣(qiǎn )麟(lín )帅(shuài )骑(qí )三(sān )万(wàn )居(jū )军(jūn )后(hòu )以(yǐ )备(bèi )非(fēi )常(cháng )。麟(lín )以(yǐ )昙(tán )猛(měng )赤(chì )妄(wàng ),纵(zòng )骑(qí )游(yóu )猎(liè ),不(bú )肯(kěn )设(shè )备(bèi )。宝(bǎo )遣(qiǎn )骑(qí )还(hái )诇(xiòng )魏(wèi )兵(bīng ),骑(qí )和(hé )十(shí )馀(yú )里(lǐ ),即(jí )解(jiě )鞍(ān )寝(qǐn )。

魏(wèi )军(jūn )晨(chén )夜(yè )兼(jiān )行(háng ),乙(yǐ )酉(yǒu ),暮(mù ),至(zhì )参(cān )合(hé )陂(bēi )西(xī )。燕(yàn )军(jūn )在(zài )陂(bēi )东(dōng ),营(yíng )于(yú )蟠(pán )羊(yáng )山(shān )南(nán )水(shuǐ )上(shàng )。魏(wèi )王(wáng )珪(guī )夜(yè )部(bù )分(fèn )诸(zhū )将(jiāng ),掩(yǎn )覆(fù )燕(yàn )军(jūn ),士(shì )卒(zú )衔(xián )枚(méi )束(shù )马(mǎ )口(kǒu )潜(qián )进(jìn )。丙(bǐng )戌(xū ),日(rì )出(chū ),魏(wèi )军(jūn )登(dēng )山(shān ),下(xià )临(lín )燕(yàn )营(yíng )。燕(yàn )军(jūn )将(jiāng )东(dōng )引(yǐn ),顾(gù )见(jiàn )之(zhī ),士(shì )卒(zú )大(dà )惊(jīng )扰(rǎo )乱(luàn )。珪(guī )纵(zòng )兵(bīng )击(jī )之(zhī ),燕(yàn )兵(bīng )走(zǒu )赴(fù )水(shuǐ ),人(rén )马(mǎ )相(xiàng )腾(téng ),蹑(niè )压(yā )溺(nì )死(sǐ )者(zhě )以(yǐ )万(wàn )数(shù )。略(luè )阳(yáng )公(gōng )遵(zūn )以(yǐ )兵(bīng )邀(yāo )其(qí )前(qián ),燕(yàn )兵(bīng )四(sì )五(wǔ )万(wàn )人(rén ),一(yī )时(shí )放(fàng )仗(zhàng )敛(liǎn )手(shǒu )就(jiù )禽(qín ),其(qí )遗(yí )迸(bèng )去(qù )者(zhě )不(bú )过(guò )数(shù )千(qiān )人(rén ),太(tài )子(zǐ )宝(bǎo )等(děng )皆(jiē )单(dān )骑(qí )仅(jǐn )免(miǎn )。杀(shā )燕(yàn )右(yòu )仆(pú )陈(chén )留(liú )悼(dào )王(wáng )绍(shào ),生(shēng )禽(qín )鲁(lǔ )阳(yáng )王(wáng )倭(wō )奴(nú )、桂(guì )林(lín )王(wáng )道(dào )成(chéng )、济(jì )阴(yīn )公(gōng )尹(yǐn )国(guó )等(děng )文(wén )武(wǔ )将(jiāng )吏(lì )数(shù )千(qiān )人(rén ),兵(bīng )甲(jiǎ )粮(liáng )货(huò )以(yǐ )巨(jù )万(wàn )计(jì )。道(dào )成(chéng ),垂(chuí )之(zhī )弟(dì )子(zǐ )也(yě )。

魏(wèi )王(wáng )珪(guī )择(zé )燕(yàn )臣(chén )之(zhī )有(yǒu )才(cái )用(yòng )者(zhě )代(dài )郡(jùn )太(tài )守(shǒu )广(guǎng )川(chuān )贾(jiǎ )闰(rùn )、闰(rùn )从(cóng )弟(dì )骠(biāo )骑(qí )长(zhǎng )史(shǐ )昌(chāng )黎(lí )太(tài )守(shǒu )彝(yí )、太(tài )史(shǐ )郎(láng )辽(liáo )东(dōng )晁(cháo )崇(chóng )等(děng )留(liú )之(zhī ),其(qí )馀(yú )欲(yù )悉(xī )给(gěi )衣(yī )粮(liáng )遣(qiǎn )还(hái ),以(yǐ )招(zhāo )怀(huái )中(zhōng )州(zhōu )之(zhī )人(rén )。中(zhōng )部(bù )大(dà )人(rén )王(wáng )建(jiàn )曰(yuē ):“燕(yàn )众(zhòng )强(qiáng )盛(shèng ),今(jīn )倾(qīng )国(guó )而(ér )来(lái ),我(wǒ )幸(xìng )而(ér )大(dà )捷(jié ),不(bú )如(rú )悉(xī )杀(shā )之(zhī ),则(zé )其(qí )国(guó )空(kōng )虚(xū ),取(qǔ )之(zhī )为(wéi )易(yì )。且(qiě )获(huò )寇(kòu )而(ér )纵(zòng )之(zhī ),无(wú )乃(nǎi )不(bú )可(kě )乎(hū )!”乃(nǎi )尽(jìn )坑(kēng )之(zhī )。十(shí )二(èr )月(yuè ),珪(guī )还(hái )云(yún )中(zhōng )盛(shèng )乐(lè )。

燕(yàn )太(tài )子(zǐ )宝(bǎo )耻(chǐ )于(yú )参(cān )合(hé )之(zhī )败(bài ),请(qǐng )更(gèng )击(jī )魏(wèi )。司(sī )徒(tú )德(dé )言(yán )于(yú )燕(yàn )主(zhǔ )垂(chuí )曰(yuē ):“虏(lǔ )以(yǐ )参(cān )合(hé )之(zhī )捷(jié ),有(yǒu )轻(qīng )太(tài )子(zǐ )之(zhī )心(xīn ),宜(yí )及(jí )陛(bì )下(xià )神(shén )略(luè )以(yǐ )服(fú )之(zhī ),不(bú )然(rán ),将(jiāng )为(wéi )后(hòu )患(huàn )。”垂(chuí )乃(nǎi )以(yǐ )清(qīng )河(hé )公(gōng )会(huì )录(lù )留(liú )台(tái )事(shì ),领(lǐng )幽(yōu )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),代(dài )高(gāo )阳(yáng )王(wáng )隆(lóng )镇(zhèn )龙(lóng )城(chéng );以(yǐ )阳(yáng )城(chéng )王(wáng )兰(lán )汗(hàn )为(wéi )北(běi )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng ),代(dài )长(zhǎng )乐(lè )公(gōng )盛(shèng )镇(zhèn )蓟(jì );命(mìng )隆(lóng )、盛(shèng )悉(xī )引(yǐn )其(qí )精(jīng )兵(bīng )还(hái )中(zhōng )山(shān ),期(qī )以(yǐ )明(míng )年(nián )大(dà )举(jǔ )击(jī )魏(wèi )。

是(shì )岁(suì ),秦(qín )主(zhǔ )兴(xìng )封(fēng )其(qí )叔(shū )父(fù )绪(xù )为(wéi )晋(jìn )王(wáng ),硕(shuò )德(dé )为(wéi )陇(lǒng )西(xī )王(wáng ),弟(dì )崇(chóng )为(wéi )齐(qí )公(gōng ),显(xiǎn )为(wéi )常(cháng )山(shān )公(gōng )。

烈(liè )宗(zōng )孝(xiào )武(wǔ )皇(huáng )帝(dì )下(xià )太(tài )元(yuán )二(èr )十(shí )一(yī )年(nián )(丙(bǐng )申(shēn ),公(gōng )元(yuán )三(sān )九(jiǔ )六(liù )年(nián ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),燕(yàn )高(gāo )阳(yáng )王(wáng )隆(lóng )引(yǐn )龙(lóng )城(chéng )之(zhī )甲(jiǎ )入(rù )中(zhōng )山(shān ),军(jūn )容(róng )精(jīng )整(zhěng ),燕(yàn )人(rén )之(zhī )气(qì )稍(shāo )振(zhèn )。

休(xiū )官(guān )权(quán )万(wàn )世(shì )帅(shuài )众(zhòng )降(jiàng )西(xī )秦(qín )。燕(yàn )主(zhǔ )垂(chuí )遣(qiǎn )征(zhēng )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )平(píng )规(guī )发(fā )兵(bīng )冀(jì )州(zhōu )。二(èr )月(yuè ),规(guī )以(yǐ )博(bó )陵(líng )、武(wǔ )邑(yì )、长(zhǎng )乐(lè )三(sān )郡(jùn )兵(bīng )反(fǎn )于(yú )鲁(lǔ )口(kǒu ),其(qí )从(cóng )子(zǐ )冀(jì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )喜(xǐ )谏(jiàn ),不(bú )听(tīng )。规(guī )弟(dì )海(hǎi )阳(yáng )令(lìng )翰(hàn )亦(yì )起(qǐ )兵(bīng )于(yú )辽(liáo )西(xī )以(yǐ )应(yīng )之(zhī )。垂(chuí )遣(qiǎn )镇(zhèn )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )馀(yú )嵩(sōng )击(jī )规(guī ),嵩(sōng )败(bài )死(sǐ )。垂(chuí )自(zì )将(jiāng )击(jī )规(guī ),军(jūn )至(zhì )鲁(lǔ )口(kǒu ),规(guī )弃(qì )众(zhòng ),将(jiāng )妻(qī )子(zǐ )及(jí )平(píng )喜(xǐ )等(děng )数(shù )十(shí )人(rén )走(zǒu )渡(dù )河(hé ),垂(chuí )引(yǐn )兵(bīng )还(hái )。翰(hàn )引(yǐn )兵(bīng )趣(qù )龙(lóng )城(chéng ),清(qīng )河(hé )公(gōng )会(huì )遣(qiǎn )东(dōng )阳(yáng )公(gōng )根(gēn )等(děng )击(jī )翰(hàn ),破(pò )之(zhī ),翰(hàn )走(zǒu )山(shān )南(nán )。

三(sān )月(yuè ),庚(gēng )子(zǐ ),燕(yàn )主(zhǔ )垂(chuí )留(liú )范(fàn )阳(yáng )王(wáng )德(dé )守(shǒu )中(zhōng )山(shān ),引(yǐn )兵(bīng )密(mì )发(fā )。逾(yú )青(qīng )岭(lǐng ),经(jīng )天(tiān )门(mén ),凿(záo )山(shān )通(tōng )道(dào ),出(chū )魏(wèi )不(bú )意(yì ),直(zhí )指(zhǐ )云(yún )中(zhōng )。魏(wèi )陈(chén )留(liú )公(gōng )虔(qián )帅(shuài )部(bù )落(luò )三(sān )万(wàn )馀(yú )家(jiā )镇(zhèn )平(píng )城(chéng );垂(chuí )至(zhì )猎(liè )岭(lǐng ),以(yǐ )辽(liáo )西(xī )王(wáng )农(nóng )、高(gāo )阳(yáng )王(wáng )隆(lóng )为(wéi )前(qián )锋(fēng )以(yǐ )袭(xí )之(zhī )。是(shì )时(shí ),燕(yàn )兵(bīng )新(xīn )败(bài ),皆(jiē )畏(wèi )魏(wèi ),惟(wéi )龙(lóng )城(chéng )兵(bīng )勇(yǒng )锐(ruì )争(zhēng )先(xiān )。虔(qián )素(sù )不(bú )设(shè )备(bèi ),闰(rùn )月(yuè ),乙(yǐ )卯(mǎo ),燕(yàn )军(jūn )至(zhì )平(píng )城(chéng ),虔(qián )乃(nǎi )觉(jiào )之(zhī ),帅(shuài )麾(huī )下(xià )出(chū )战(zhàn ),败(bài )死(sǐ ),燕(yàn )军(jūn )尽(jìn )收(shōu )其(qí )部(bù )落(luò )。魏(wèi )王(wáng )珪(guī )震(zhèn )怖(bù ),欲(yù )走(zǒu ),诸(zhū )部(bù )闻(wén )虔(qián )死(sǐ ),皆(jiē )有(yǒu )贰(èr )心(xīn ),珪(guī )不(bú )知(zhī )所(suǒ )适(shì )。

垂(chuí )之(zhī )过(guò )参(cān )合(hé )陂(bēi )也(yě ),见(jiàn )积(jī )骸(hái )如(rú )山(shān ),为(wéi )之(zhī )设(shè )祭(jì ),军(jūn )士(shì )皆(jiē )恸(tòng )哭(kū ),声(shēng )震(zhèn )山(shān )谷(gǔ )。垂(chuí )惭(cán )愤(fèn )呕(ǒu )血(xuè ),由(yóu )是(shì )发(fā )疾(jí ),乘(chéng )马(mǎ )舆(yú )而(ér )进(jìn ),顿(dùn )平(píng )城(chéng )西(xī )北(běi )三(sān )十(shí )里(lǐ )。太(tài )子(zǐ )宝(bǎo )等(děng )闻(wén )之(zhī ),皆(jiē )引(yǐn )还(hái )。燕(yàn )军(jūn )叛(pàn )者(zhě )告(gào )于(yú )魏(wèi )云(yún )“垂(chuí )已(yǐ )死(sǐ ),舆(yú )尸(shī )在(zài )军(jūn )。”魏(wèi )王(wáng )珪(guī )欲(yù )追(zhuī )之(zhī ),闻(wén )平(píng )城(chéng )已(yǐ )没(méi ),乃(nǎi )引(yǐn )还(hái )阻(zǔ )山(shān )。

垂(chuí )在(zài )平(píng )城(chéng )积(jī )十(shí )日(rì ),疾(jí )转(zhuǎn )笃(dǔ ),乃(nǎi )筑(zhù )燕(yàn )昌(chāng )城(chéng )而(ér )还(hái )。夏(xià ),四(sì )月(yuè ),癸(guǐ )未(wèi ),卒(zú )于(yú )上(shàng )谷(gǔ )之(zhī )沮(jǔ )阳(yáng ),秘(mì )不(bú )发(fā )丧(sàng )。丙(bǐng )申(shēn ),至(zhì )中(zhōng )山(shān );戊(wù )戌(xū ),发(fā )丧(sàng ),谥(shì )曰(yuē )成(chéng )武(wǔ )皇(huáng )帝(dì ),庙(miào )号(hào )世(shì )祖(zǔ )。壬(rén )寅(yín ),太(tài )子(zǐ )宝(bǎo )即(jí )位(wèi ),大(dà )赦(shè ),改(gǎi )元(yuán )永(yǒng )康(kāng )。

五(wǔ )月(yuè ),辛(xīn )亥(hài ),以(yǐ )范(fàn )阳(yáng )王(wáng )德(dé )为(wéi )都(dōu )督(dū )冀(jì )、兗(yǎn )、青(qīng )、徐(xú )、荆(jīng )、豫(yù )六(liù )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、车(chē )骑(qí )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、冀(jì )州(zhōu )牧(mù ),镇(zhèn )鄴(yè );辽(liáo )西(xī )王(wáng )农(nóng )为(wéi )都(dōu )督(dū )并(bìng )、雍(yōng )、益(yì )、梁(liáng )、秦(qín )、凉(liáng )六(liù )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、并(bìng )州(zhōu )牧(mù ),镇(zhèn )晋(jìn )阳(yáng )。又(yòu )以(yǐ )安(ān )定(dìng )王(wáng )库(kù )傉(nù )官(guān )伟(wěi )为(wéi )太(tài )师(shī ),夫(fū )馀(yú )王(wáng )为(wéi )太(tài )傅(fù )。甲(jiǎ )寅(yín ),以(yǐ )赵(zhào )王(wáng )麟(lín )领(lǐng )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè ),高(gāo )阳(yáng )王(wáng )隆(lóng )领(lǐng )右(yòu )仆(pú )射(shè ),长(zhǎng )乐(lè )公(gōng )盛(shèng )为(wéi )司(sī )隶(lì )校(xiào )尉(wèi ),宜(yí )都(dōu )王(wáng )凤(fèng )为(wéi )冀(jì )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。

乙(yǐ )卯(mǎo ),以(yǐ )散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )彭(péng )城(chéng )刘(liú )该(gāi )为(wéi )徐(xú )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),镇(zhèn )鄄(juàn )城(chéng )。

甲(jiǎ )子(zǐ ),以(yǐ )望(wàng )蔡(cài )公(gōng )谢(xiè )琰(yǎn )为(wéi )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )。

初(chū ),燕(yàn )主(zhǔ )垂(chuí )先(xiān )段(duàn )后(hòu )生(shēng )子(zǐ )令(lìng )、宝(bǎo ),后(hòu )段(duàn )后(hòu )生(shēng )子(zǐ )朗(lǎng )、鉴(jiàn ),爱(ài )诸(zhū )姬(jī )子(zǐ )麟(lín )、农(nóng )、隆(lóng )、柔(róu )、熙(xī )。宝(bǎo )初(chū )为(wéi )太(tài )子(zǐ ),有(yǒu )美(měi )称(chēng ),已(yǐ )而(ér )荒(huāng )怠(dài ),中(zhōng )外(wài )失(shī )望(wàng )。后(hòu )段(duàn )后(hòu )尝(cháng )言(yán )于(yú )垂(chuí )曰(yuē ):“太(tài )子(zǐ )遭(zāo )承(chéng )平(píng )之(zhī )世(shì ),足(zú )为(wéi )守(shǒu )成(chéng )之(zhī )主(zhǔ );今(jīn )国(guó )步(bù )艰(jiān )难(nán ),恐(kǒng )非(fēi )济(jì )世(shì )之(zhī )才(cái )。辽(liáo )西(xī )、高(gāo )阳(yáng )二(èr )王(wáng ),陛(bì )下(xià )之(zhī )贤(xián )子(zǐ ),宜(yí )择(zé )一(yī )人(rén ),付(fù )以(yǐ )大(dà )业(yè )。赵(zhào )王(wáng )麟(lín )奸(jiān )诈(zhà )强(qiáng )愎(bì ),异(yì )日(rì )必(bì )为(wéi )国(guó )家(jiā )之(zhī )患(huàn ),宜(yí )早(zǎo )图(tú )之(zhī )。”宝(bǎo )善(shàn )事(shì )垂(chuí )左(zuǒ )右(yòu ),左(zuǒ )右(yòu )多(duō )誉(yù )之(zhī ),故(gù )垂(chuí )以(yǐ )为(wéi )贤(xián ),谓(wèi )段(duàn )氏(shì )曰(yuē ):“汝(rǔ )欲(yù )使(shǐ )我(wǒ )为(wéi )晋(jìn )献(xiàn )公(gōng )乎(hū )?”段(duàn )氏(shì )泣(qì )而(ér )退(tuì ),告(gào )其(qí )妹(mèi )范(fàn )阳(yáng )王(wáng )妃(fēi )曰(yuē ):“太(tài )子(zǐ )不(bú )才(cái ),天(tiān )下(xià )所(suǒ )知(zhī ),吾(wú )为(wéi )社(shè )稷(jì )言(yán )之(zhī ),主(zhǔ )上(shàng )乃(nǎi )以(yǐ )吾(wú )为(wéi )骊(lí )姬(jī ),何(hé )其(qí )苦(kǔ )哉(zāi )!观(guān )太(tài )子(zǐ )必(bì )丧(sàng )社(shè )稷(jì ),范(fàn )阳(yáng )王(wáng )有(yǒu )非(fēi )常(cháng )器(qì )度(dù ),若(ruò )燕(yàn )祚(zuò )未(wèi )尽(jìn ),其(qí )在(zài )王(wáng )乎(hū )!”宝(bǎo )及(jí )麟(lín )闻(wén )而(ér )恨(hèn )之(zhī )。乙(yǐ )丑(chǒu ),使(shǐ )麟(lín )谓(wèi )段(duàn )氏(shì )曰(yuē ):“后(hòu )常(cháng )谓(wèi )主(zhǔ )上(shàng )不(bú )能(néng )守(shǒu )大(dà )业(yè ),今(jīn )竟(jìng )能(néng )不(bú )?宜(yí )早(zǎo )自(zì )裁(cái ),以(yǐ )全(quán )段(duàn )宗(zōng )!”段(duàn )氏(shì )怒(nù )曰(yuē ):“汝(rǔ )兄(xiōng )弟(dì )不(bú )难(nán )逼(bī )杀(shā )其(qí )母(mǔ ),况(kuàng )能(néng )守(shǒu )先(xiān )业(yè )乎(hū )!吾(wú )岂(qǐ )爱(ài )死(sǐ ),但(dàn )念(niàn )国(guó )亡(wáng )不(bú )久(jiǔ )耳(ěr )。”遂(suí )自(zì )杀(shā )。宝(bǎo )议(yì )以(yǐ )段(duàn )后(hòu )谋(móu )废(fèi )適(shì )统(tǒng ),无(wú )母(mǔ )后(hòu )之(zhī )道(dào ),不(bú )宜(yí )成(chéng )丧(sàng ),群(qún )臣(chén )咸(xián )以(yǐ )为(wéi )然(rán )。中(zhōng )书(shū )令(lìng )眭(suī )邃(suì )扬(yáng )言(yán )于(yú )朝(cháo )曰(yuē ):“子(zǐ )无(wú )废(fèi )母(mǔ )之(zhī )义(yì ),汉(hàn )安(ān )恩(ēn )阎(yán )后(hòu )亲(qīn )废(fèi )顺(shùn )帝(dì ),犹(yóu )得(dé )配(pèi )飨(xiǎng )太(tài )庙(miào ),况(kuàng )先(xiān )后(hòu )暖(nuǎn )昧(mèi )之(zhī )言(yán ),虚(xū )实(shí )未(wèi )可(kě )知(zhī )乎(hū )?”乃(nǎi )成(chéng )丧(sàng )。

六(liù )月(yuè ),癸(guǐ )酉(yǒu ),魏(wèi )王(wáng )珪(guī )遣(qiǎn )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )建(jiàn )等(děng )击(jī )燕(yàn )广(guǎng )宁(níng )太(tài )守(shǒu )刘(liú )亢(kàng )泥(ní ),斩(zhǎn )之(zhī ),徙(xǐ )其(qí )部(bù )落(luò )于(yú )平(píng )城(chéng )。燕(yàn )上(shàng )谷(gǔ )太(tài )守(shǒu )开(kāi )封(fēng )公(gōng )详(xiáng )弃(qì )郡(jùn )走(zǒu )。详(xiáng ),珪(guī )之(zhī )曾(céng )孙(sūn )也(yě )。

丁(dīng )亥(hài ),魏(wèi )贺(hè )太(tài )妃(fēi )卒(zú )。

燕(yàn )主(zhǔ )宝(bǎo )定(dìng )士(shì )族(zú )旧(jiù )籍(jí ),分(fèn )辨(biàn )清(qīng )浊(zhuó ),校(xiào )阅(yuè )户(hù )口(kǒu ),罢(bà )军(jūn )营(yíng )封(fēng )廕(yìn )之(zhī )户(hù ),悉(xī )属(shǔ )郡(jùn )县(xiàn )。由(yóu )是(shì )士(shì )民(mín )嗟(jiē )怨(yuàn ),始(shǐ )有(yǒu )离(lí )心(xīn )。

三(sān )河(hé )王(wáng )吕(lǚ )光(guāng )即(jí )天(tiān )王(wáng )位(wèi ),国(guó )号(hào )大(dà )凉(liáng ),大(dà )赦(shè ),改(gǎi )元(yuán )龙(lóng )飞(fēi )。备(bèi )置(zhì )百(bǎi )官(guān ),以(yǐ )世(shì )子(zǐ )绍(shào )为(wéi )太(tài )子(zǐ ),封(fēng )子(zǐ )弟(dì )为(wéi )公(gōng )侯(hóu )者(zhě )二(èr )十(shí )人(rén ),以(yǐ )中(zhōng )书(shū )令(lìng )王(wáng )详(xiáng )为(wéi )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè ),著(zhe )作(zuò )郎(láng )段(duàn )业(yè )等(děng )五(wǔ )人(rén )为(wéi )尚(shàng )书(shū )。

光(guāng )遣(qiǎn )使(shǐ )者(zhě )拜(bài )秃(tū )发(fā )乌(wū )孤(gū )为(wéi )征(zhēng )南(nán )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、益(yì )州(zhōu )牧(mù )、左(zuǒ )贤(xián )王(wáng )。乌(wū )孤(gū )谓(wèi )使(shǐ )者(zhě )曰(yuē ):“吕(lǚ )王(wáng )诸(zhū )子(zǐ )贪(tān )淫(yín ),三(sān )甥(shēng )暴(bào )虐(nuè ),远(yuǎn )近(jìn )愁(chóu )怨(yuàn ),吾(wú )安(ān )可(kě )违(wéi )百(bǎi )姓(xìng )之(zhī )心(xīn ),受(shòu )不(bú )义(yì )之(zhī )爵(jué )乎(hū )?吾(wú )当(dāng )为(wéi )帝(dì )王(wáng )之(zhī )事(shì )耳(ěr )。”乃(nǎi )留(liú )其(qí )鼓(gǔ )吹(chuī )、羽(yǔ )仪(yí ),谢(xiè )而(ér )遣(qiǎn )之(zhī )。

平(píng )规(guī )收(shōu )合(hé )馀(yú )党(dǎng )据(jù )高(gāo )唐(táng ),燕(yàn )主(zhǔ )宝(bǎo )遣(qiǎn )高(gāo )阳(yáng )王(wáng )隆(lóng )将(jiāng )兵(bīng )讨(tǎo )之(zhī )。东(dōng )土(tǔ )之(zhī )民(mín ),素(sù )怀(huái )隆(lóng )惠(huì ),迎(yíng )候(hòu )者(zhě )属(shǔ )路(lù )。秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),隆(lóng )进(jìn )军(jūn )临(lín )河(hé ),规(guī )弃(qì )高(gāo )唐(táng )走(zǒu )。隆(lóng )遣(qiǎn )建(jiàn )威(wēi )将(jiāng )军(jūn )慕(mù )容(róng )进(jìn )等(děng )济(jì )河(hé )追(zhuī )之(zhī ),斩(zhǎn )规(guī )于(yú )济(jì )北(běi )。平(píng )喜(xǐ )奔(bēn )彭(péng )城(chéng )。

纳(nà )故(gù )中(zhōng )书(shū )令(lìng )王(wáng )献(xiàn )之(zhī )女(nǚ )为(wéi )太(tài )子(zǐ )妃(fēi )。献(xiàn )之(zhī ),羲(xī )之(zhī )之(zhī )子(zǐ )也(yě )。

魏(wèi )群(qún )臣(chén )劝(quàn )魏(wèi )王(wáng )珪(guī )称(chēng )尊(zūn )号(hào ),珪(guī )始(shǐ )建(jiàn )天(tiān )子(zǐ )旌(jīng )旗(qí ),出(chū )警(jǐng )入(rù )跸(bì ),改(gǎi )元(yuán )皇(huáng )始(shǐ )。参(cān )军(jūn )事(shì )上(shàng )谷(gǔ )张(zhāng )恂(xún )劝(quàn )珪(guī )进(jìn )取(qǔ )中(zhōng )原(yuán ),珪(guī )善(shàn )之(zhī )。

燕(yàn )辽(liáo )西(xī )王(wáng )农(nóng )悉(xī )将(jiāng )部(bù )曲(qǔ )数(shù )万(wàn )口(kǒu )之(zhī )并(bìng )州(zhōu ),并(bìng )州(zhōu )素(sù )乏(fá )储(chǔ )彳(chì )侍(shì )。是(shì )岁(suì )早(zǎo )霜(shuāng ),民(mín )不(bú )能(néng )供(gòng )其(qí )食(shí )。又(yòu )遣(qiǎn )诸(zhū )部(bù )护(hù )军(jūn )分(fèn )监(jiān )诸(zhū )胡(hú ),由(yóu )是(shì )民(mín )夷(yí )俱(jù )怨(yuàn ),潜(qián )召(zhào )魏(wèi )军(jūn )。八(bā )月(yuè ),己(jǐ )亥(hài ),魏(wèi )王(wáng )珪(guī )大(dà )举(jǔ )伐(fá )燕(yàn ),步(bù )骑(qí )四(sì )十(shí )馀(yú )万(wàn ),南(nán )出(chū )马(mǎ )邑(yì ),逾(yú )句(jù )注(zhù ),旌(jīng )旗(qí )二(èr )千(qiān )馀(yú )里(lǐ ),鼓(gǔ )行(háng )而(ér )进(jìn )。左(zuǒ )将(jiāng )军(jūn )雁(yàn )门(mén )李(lǐ )栗(lì )将(jiāng )五(wǔ )万(wàn )骑(qí )为(wéi )前(qián )驱(qū ),别(bié )遣(qiǎn )将(jiāng )国(guó )封(fēng )真(zhēn )等(děng )从(cóng )东(dōng )道(dào )出(chū )军(jūn )都(dōu ),袭(xí )燕(yàn )幽(yōu )州(zhōu )。

燕(yàn )征(zhēng )北(běi )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、幽(yōu )、平(píng )二(èr )州(zhōu )牧(mù )、清(qīng )河(hé )公(gōng )会(huì )母(mǔ )贱(jiàn )而(ér )年(nián )长(zhǎng ),雄(xióng )俊(jùn )有(yǒu )器(qì )艺(yì ),燕(yàn )主(zhǔ )垂(chuí )爱(ài )之(zhī )。宝(bǎo )之(zhī )伐(fá )魏(wèi )也(yě ),垂(chuí )命(mìng )会(huì )摄(shè )东(dōng )宫(gōng )事(shì )、总(zǒng )录(lù ),礼(lǐ )遇(yù )一(yī )如(rú )太(tài )子(zǐ )。及(jí )垂(chuí )代(dài )魏(wèi ),命(mìng )会(huì )镇(zhèn )龙(lóng )城(chéng ),委(wěi )以(yǐ )东(dōng )北(běi )之(zhī )任(rèn ),国(guó )官(guān )府(fǔ )佐(zuǒ ),皆(jiē )选(xuǎn )一(yī )时(shí )才(cái )望(wàng )。垂(chuí )疾(jí )笃(dǔ ),遗(yí )言(yán )命(mìng )宝(bǎo )以(yǐ )会(huì )为(wéi )嗣(sì );而(ér )宝(bǎo )爱(ài )少(shǎo )子(zǐ )濮(pú )阳(yáng )公(gōng )策(cè ),意(yì )不(bú )在(zài )会(huì )。长(zhǎng )乐(lè )公(gōng )盛(shèng )与(yǔ )会(huì )同(tóng )年(nián ),耻(chǐ )为(wéi )之(zhī )下(xià ),乃(nǎi )与(yǔ )赵(zhào )王(wáng )麟(lín )共(gòng )劝(quàn )宝(bǎo )立(lì )策(cè ),宝(bǎo )从(cóng )之(zhī )。乙(yǐ )亥(hài ),立(lì )妃(fēi )段(duàn )氏(shì )为(wéi )皇(huáng )后(hòu ),策(cè )为(wéi )皇(huáng )太(tài )子(zǐ ),会(huì )、盛(shèng )皆(jiē )进(jìn )爵(jué )为(wéi )王(wáng )。策(cè )年(nián )十(shí )一(yī ),素(sù )憃(chōng )弱(ruò );会(huì )闻(wén )之(zhī ),心(xīn )愠(yùn )怼(duì )。九(jiǔ )月(yuè ),章(zhāng )武(wǔ )王(wáng )宙(zhòu )奉(fèng )燕(yàn )方(fāng )垂(chuí )及(jí )成(chéng )哀(āi )段(duàn )后(hòu )之(zhī )丧(sàng )葬(zàng )于(yú )龙(lóng )城(chéng )宣(xuān )平(píng )陵(líng )。宝(bǎo )诏(zhào )宙(zhòu )悉(xī )高(gāo )阳(yáng )王(wáng )隆(lóng )参(cān )佐(zuǒ )、部(bù )曲(qǔ )、家(jiā )属(shǔ )还(hái )中(zhōng )山(shān ),会(huì )违(wéi )诏(zhào ),多(duō )留(liú )部(bù )曲(qǔ )不(bú )遣(qiǎn )。宙(zhòu )年(nián )长(zhǎng )属(shǔ )尊(zūn ),会(huì )每(měi )事(shì )陵(líng )侮(wǔ )之(zhī ),见(jiàn )者(zhě )皆(jiē )知(zhī )其(qí )有(yǒu )异(yì )志(zhì )。

戊(wù )午(wǔ ),魏(wèi )军(jūn )至(zhì )阳(yáng )曲(qǔ ),乘(chéng )西(xī )山(shān ),临(lín )晋(jìn )阳(yáng ),遣(qiǎn )骑(qí )环(huán )城(chéng )大(dà )噪(zào )而(ér )去(qù )。燕(yàn )辽(liáo )西(xī )王(wáng )农(nóng )出(chū )战(zhàn ),大(dà )败(bài ),奔(bēn )还(hái )晋(jìn )阳(yáng ),司(sī )马(mǎ )慕(mù )舆(yú )嵩(sōng )闭(bì )门(mén )拒(jù )之(zhī )。农(nóng )将(jiāng )妻(qī )子(zǐ )帅(shuài )数(shù )千(qiān )骑(qí )东(dōng )走(zǒu ),魏(wèi )中(zhōng )领(lǐng )将(jiāng )军(jūn )长(zhǎng )孙(sūn )肥(féi )追(zhuī )之(zhī ),及(jí )于(yú )潞(lù )川(chuān ),获(huò )农(nóng )妻(qī )子(zǐ )。燕(yàn )军(jūn )尽(jìn )没(méi ),农(nóng )被(bèi )创(chuàng ),独(dú )与(yǔ )三(sān )骑(qí )逃(táo )归(guī )中(zhōng )山(shān )。

魏(wèi )王(wáng )珪(guī )遂(suí )取(qǔ )并(bìng )州(zhōu )。初(chū )建(jiàn )台(tái )省(shěng ),置(zhì )刺(cì )史(shǐ )、太(tài )守(shǒu )、尚(shàng )书(shū )郎(láng )以(yǐ )下(xià )官(guān ),悉(xī )用(yòng )儒(rú )生(shēng )为(wéi )之(zhī )。士(shì )大(dà )夫(fū )诣(yì )军(jūn )门(mén )者(zhě ),无(wú )少(shǎo )长(zhǎng ),皆(jiē )引(yǐn )入(rù )存(cún )慰(wèi ),使(shǐ )人(rén )人(rén )尽(jìn )言(yán ),少(shǎo )有(yǒu )才(cái )用(yòng ),咸(xián )加(jiā )擢(zhuó )叙(xù )。己(jǐ )未(wèi ),遣(qiǎn )辅(fǔ )国(guó )将(jiāng )军(jūn )奚(xī )收(shōu )略(luè )地(dì )汾(fén )川(chuān ),获(huò )燕(yàn )丹(dān )杨(yáng )王(wáng )买(mǎi )得(dé )及(jí )离(lí )石(shí )护(hù )军(jūn )高(gāo )秀(xiù )和(hé )。以(yǐ )中(zhōng )书(shū )侍(shì )郎(láng )张(zhāng )恂(xún )等(děng )为(wéi )诸(zhū )郡(jùn )太(tài )守(shǒu ),招(zhāo )抚(fǔ )离(lí )散(sàn ),劝(quàn )课(kè )农(nóng )桑(sāng )。

燕(yàn )主(zhǔ )宝(bǎo )闻(wén )魏(wèi )军(jūn )将(jiāng )至(zhì ),议(yì )于(yú )东(dōng )堂(táng )。中(zhōng )山(shān )尹(yǐn )苻(fú )谟(mó )曰(yuē ):“今(jīn )魏(wèi )军(jūn )众(zhòng )强(qiáng ),千(qiān )里(lǐ )远(yuǎn )斗(dòu ),乘(chéng )胜(shèng )气(qì )锐(ruì )。若(ruò )纵(zòng )之(zhī )使(shǐ )入(rù )平(píng )土(tǔ ),不(bú )可(kě )敌(dí ),宜(yí )杜(dù )险(xiǎn )以(yǐ )拒(jù )之(zhī )。”中(zhōng )书(shū )令(lìng )眭(suī )邃(suì )曰(yuē ):“魏(wèi )多(duō )骑(qí )兵(bīng ),往(wǎng )来(lái )剽(piāo )速(sù ),马(mǎ )上(shàng )赍(jī )粮(liáng ),不(bú )过(guò )旬(xún )日(rì )。宜(yí )令(lìng )郡(jùn )县(xiàn )聚(jù )民(mín )千(qiān )家(jiā )为(wéi )一(yī )堡(bǎo ),深(shēn )沟(gōu )高(gāo )垒(lěi ),清(qīng )野(yě )以(yǐ )待(dài )之(zhī )。彼(bǐ )至(zhì )无(wú )所(suǒ )掠(luě ),不(bú )过(guò )六(liù )旬(xún ),食(shí )尽(jìn )自(zì )退(tuì )。”尚(shàng )书(shū )封(fēng )懿(yì )曰(yuē );“今(jīn )魏(wèi )兵(bīng )数(shù )十(shí )万(wàn ),天(tiān )下(xià )之(zhī )勍(qíng )敌(dí )也(yě ),民(mín )虽(suī )筑(zhù )堡(bǎo ),不(bú )足(zú )以(yǐ )自(zì )固(gù ),是(shì )聚(jù )兵(bīng )及(jí )粮(liáng )以(yǐ )资(zī )之(zhī )也(yě )。且(qiě )动(dòng )摇(yáo )民(mín )心(xīn ),示(shì )之(zhī )以(yǐ )弱(ruò )。不(bú )如(rú )阻(zǔ )关(guān )拒(jù )战(zhàn ),计(jì )之(zhī )上(shàng )也(yě )。”赵(zhào )王(wáng )麟(lín )曰(yuē ):“魏(wèi )今(jīn )乘(chéng )胜(shèng )气(qì )锐(ruì ),其(qí )锋(fēng )不(bú )可(kě )当(dāng ),宜(yí )完(wán )守(shǒu )中(zhōng )山(shān ),待(dài )其(qí )弊(bì )而(ér )乘(chéng )之(zhī )。”于(yú )是(shì )修(xiū )城(chéng )积(jī )粟(sù ),为(wéi )持(chí )久(jiǔ )之(zhī )备(bèi )。命(mìng )辽(liáo )西(xī )王(wáng )农(nóng )出(chū )屯(tún )安(ān )喜(xǐ ),军(jūn )事(shì )动(dòng )静(jìng ),悉(xī )以(yǐ )委(wěi )麟(lín )。

帝(dì )嗜(shì )酒(jiǔ ),流(liú )连(lián )内(nèi )殿(diàn ),醒(xǐng )治(zhì )既(jì )少(shǎo ),外(wài )人(rén )罕(hǎn )得(dé )进(jìn )见(jiàn )。张(zhāng )贵(guì )人(rén )宠(chǒng )冠(guàn )后(hòu )宫(gōng ),后(hòu )宫(gōng )皆(jiē )畏(wèi )之(zhī )。庚(gēng )申(shēn ),帝(dì )与(yǔ )后(hòu )宫(gōng )宴(yàn ),妓(jì )乐(lè )尽(jìn )侍(shì );时(shí )贵(guì )人(rén )年(nián )近(jìn )三(sān )十(shí ),帝(dì )戏(xì )之(zhī )曰(yuē ):“汝(rǔ )以(yǐ )年(nián )亦(yì )当(dāng )废(fèi )矣(yǐ ),吾(wú )意(yì )更(gèng )属(shǔ )少(shǎo )者(zhě )。”贵(guì )人(rén )潜(qián )怒(nù ),向(xiàng )夕(xī ),帝(dì )醉(zuì ),寝(qǐn )于(yú )清(qīng )暑(shǔ )殿(diàn ),贵(guì )人(rén )遍(biàn )饮(yǐn )宦(huàn )者(zhě )酒(jiǔ ),散(sàn )遣(qiǎn )之(zhī ),使(shǐ )婢(bì )以(yǐ )被(bèi )蒙(méng )帝(dì )面(miàn ),弑(shì )之(zhī ),重(zhòng )赂(lù )左(zuǒ )右(yòu ),云(yún )“因(yīn )魇(yǎn )暴(bào )崩(bēng )”。时(shí )太(tài )子(zǐ )暗(àn )弱(ruò ),会(huì )稽(jī )王(wáng )道(dào )子(zǐ )昏(hūn )荒(huāng ),遂(suí )不(bú )复(fù )推(tuī )问(wèn )。王(wáng )国(guó )宝(bǎo )夜(yè )叩(kòu )禁(jìn )门(mén ),欲(yù )入(rù )为(wéi )遗(yí )诏(zhào ),侍(shì )中(zhōng )王(wáng )爽(shuǎng )拒(jù )之(zhī ),曰(yuē ):“大(dà )行(háng )晏(yàn )驾(jià ),皇(huáng )太(tài )子(zǐ )未(wèi )至(zhì ),敢(gǎn )入(rù )者(zhě )斩(zhǎn )!”国(guó )宝(bǎo )乃(nǎi )止(zhǐ )。爽(shuǎng ),恭(gōng )之(zhī )弟(dì )也(yě )。辛(xīn )酉(yǒu ),太(tài )子(zǐ )即(jí )皇(huáng )帝(dì )位(wèi ),大(dà )赦(shè )。

癸(guǐ )亥(hài ),有(yǒu )司(sī )奏(zòu ):“会(huì )稽(jī )王(wáng )道(dào )子(zǐ )宜(yí )进(jìn )位(wèi )太(tài )傅(fù )、扬(yáng )州(zhōu )牧(mù ),假(jiǎ )黄(huáng )钺(yuè )。”诏(zhào )内(nèi )外(wài )众(zhòng )事(shì )动(dòng )静(jìng )咨(zī )之(zhī )。

安(ān )帝(dì )幼(yòu )而(ér )不(bú )慧(huì ),口(kǒu )不(bú )能(néng )言(yán ),至(zhì )于(yú )寒(hán )暑(shǔ )饥(jī )饱(bǎo )亦(yì )不(bú )能(néng )辨(biàn ),饮(yǐn )食(shí )寝(qǐn )兴(xìng )皆(jiē )非(fēi )己(jǐ )出(chū )。母(mǔ )弟(dì )琅(láng )邪(xié )王(wáng )德(dé )文(wén ),性(xìng )恭(gōng )谨(jǐn ),常(cháng )侍(shì )左(zuǒ )右(yòu ),为(wéi )之(zhī )节(jiē )适(shì ),始(shǐ )得(dé )其(qí )宜(yí )。

初(chū ),王(wáng )国(guó )宝(bǎo )党(dǎng )附(fù )会(huì )稽(jī )王(wáng )道(dào )子(zǐ ),骄(jiāo )纵(zòng )不(bú )法(fǎ ),屡(lǚ )为(wéi )御(yù )史(shǐ )中(zhōng )丞(chéng )褚(chǔ )粲(càn )所(suǒ )纠(jiū )。国(guó )宝(bǎo )起(qǐ )斋(zhāi ),侔(móu )清(qīng )暑(shǔ )殿(diàn ),孝(xiào )武(wǔ )帝(dì )甚(shèn )恶(è )之(zhī );国(guó )宝(bǎo )惧(jù ),遂(suí )更(gèng )求(qiú )媚(mèi )于(yú )帝(dì )而(ér )疏(shū )道(dào )子(zǐ ),帝(dì )复(fù )宠(chǒng )昵(nì )之(zhī )。道(dào )子(zǐ )大(dà )怒(nù ),尝(cháng )于(yú )内(nèi )省(shěng )面(miàn )责(zé )国(guó )宝(bǎo ),以(yǐ )剑(jiàn )掷(zhì )之(zhī ),旧(jiù )好(hǎo )尽(jìn )矣(yǐ )。及(jí )帝(dì )崩(bēng ),国(guó )宝(bǎo )复(fù )事(shì )道(dào )子(zǐ ),与(yǔ )王(wáng )绪(xù )共(gòng )为(wéi )邪(xié )谄(chǎn )。道(dào )子(zǐ )更(gèng )惑(huò )之(zhī ),倚(yǐ )为(wéi )心(xīn )腹(fù ),遂(suí )参(cān )管(guǎn )朝(cháo )权(quán ),威(wēi )震(zhèn )内(nèi )外(wài ),并(bìng )为(wéi )时(shí )之(zhī )所(suǒ )疾(jí )。

王(wáng )恭(gōng )入(rù )赴(fù )山(shān )陵(líng ),每(měi )正(zhèng )色(sè )直(zhí )言(yán ),道(dào )子(zǐ )深(shēn )惮(dàn )之(zhī )。恭(gōng )罢(bà )朝(cháo ),叹(tàn )曰(yuē ):“榱(cuī )栋(dòng )虽(suī )新(xīn ),便(biàn )有(yǒu )黍(shǔ )离(lí )之(zhī )叹(tàn )!”绪(xù )说(shuō )国(guó )宝(bǎo ),因(yīn )恭(gōng )入(rù )朝(cháo ),劝(quàn )相(xiàng )王(wáng )伏(fú )兵(bīng )杀(shā )之(zhī ),国(guó )宝(bǎo )不(bú )许(xǔ )。道(dào )子(zǐ )欲(yù )辑(jí )和(hé )内(nèi )外(wài ),乃(nǎi )深(shēn )布(bù )腹(fù )心(xīn )于(yú )恭(gōng ),冀(jì )除(chú )旧(jiù )恶(è );而(ér )恭(gōng )每(měi )言(yán )及(jí )时(shí )政(zhèng ),辄(zhé )厉(lì )声(shēng )色(sè )。道(dào )子(zǐ )知(zhī )恭(gōng )不(bú )可(kě )和(hé )协(xié ),遂(suí )有(yǒu )相(xiàng )图(tú )之(zhī )志(zhì )。

或(huò )劝(quàn )恭(gōng )因(yīn )入(rù )朝(cháo )以(yǐ )兵(bīng )诛(zhū )国(guó )宝(bǎo ),恭(gōng )以(yǐ )豫(yù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )庾(yǔ )楷(kǎi )士(shì )马(mǎ )甚(shèn )盛(shèng ),党(dǎng )于(yú )国(guó )宝(bǎo ),惮(dàn )之(zhī ),不(bú )敢(gǎn )发(fā )。王(wáng )珣(xún )谓(wèi )恭(gōng )曰(yuē ):“国(guó )宝(bǎo )虽(suī )终(zhōng )为(wéi )祸(huò )乱(luàn ),要(yào )之(zhī )罪(zuì )逆(nì )未(wèi )彰(zhāng ),今(jīn )遽(jù )先(xiān )事(shì )而(ér )安(ān ),必(bì )大(dà )失(shī )朝(cháo )野(yě )之(zhī )望(wàng )。况(kuàng )拥(yōng )强(qiáng )兵(bīng )窃(qiè )发(fā )于(yú )京(jīng )辇(niǎn ),谁(shuí )谓(wèi )非(fēi )逆(nì )!国(guó )宝(bǎo )若(ruò )遂(suí )不(bú )改(gǎi ),恶(è )布(bù )天(tiān )下(xià ),然(rán )后(hòu )顺(shùn )众(zhòng )心(xīn )以(yǐ )除(chú )之(zhī ),亦(yì )无(wú )忧(yōu )不(bú )济(jì )也(yě )。”恭(gōng )乃(nǎi )止(zhǐ )。既(jì )而(ér )谓(wèi )珣(xún )曰(yuē ):“比(bǐ )来(lái )视(shì )君(jūn )一(yī )似(sì )胡(hú )广(guǎng )”。珣(xún )曰(yuē ):“王(wáng )陵(líng )廷(tíng )争(zhēng ),陈(chén )平(píng )慎(shèn )默(mò ),但(dàn )问(wèn )岁(suì )晏(yàn )何(hé )如(rú )耳(ěr )!”

冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),甲(jiǎ )申(shēn ),葬(zàng )孝(xiào )武(wǔ )帝(dì )于(yú )隆(lóng )平(píng )陵(líng )。王(wáng )恭(gōng )还(hái )镇(zhèn ),将(jiāng )行(háng ),谓(wèi )道(dào )子(zǐ )曰(yuē ):“主(zhǔ )上(shàng )谅(liàng )暗(àn ),冢(zhǒng )宰(zǎi )之(zhī )任(rèn ),伊(yī )、周(zhōu )所(suǒ )难(nán ),愿(yuàn )大(dà )王(wáng )亲(qīn )万(wàn )几(jǐ ),纳(nà )直(zhí )言(yán )。放(fàng )郑(zhèng )声(shēng ),远(yuǎn )佞(nìng )人(rén )。”国(guó )宝(bǎo )等(děng )愈(yù )惧(jù )。

魏(wèi )王(wáng )珪(guī )使(shǐ )冠(guàn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )代(dài )人(rén )于(yú )栗(lì )磾(dī )、宁(níng )朔(shuò )将(jiāng )军(jūn )公(gōng )孙(sūn )兰(lán )帅(shuài )步(bù )骑(qí )二(èr )万(wàn ),潜(qián )自(zì )晋(jìn )阳(yáng )开(kāi )韩(hán )信(xìn )故(gù )道(dào )。己(jǐ )酉(yǒu ),珪(guī )自(zì )井(jǐng )陉(xíng )趋(qū )中(zhōng )山(shān )。李(lǐ )先(xiān )降(jiàng )魏(wèi ),珪(guī )以(yǐ )为(wéi )征(zhēng )东(dōng )左(zuǒ )长(zhǎng )史(shǐ )。

西(xī )秦(qín )凉(liáng )州(zhōu )牧(mù )轲(kē )弹(dàn )与(yǔ )秦(qín )州(zhōu )牧(mù )益(yì )州(zhōu )不(bú )平(píng ),轲(kē )弹(dàn )奔(bēn )凉(liáng )。

魏(wèi )王(wáng )珪(guī )进(jìn )攻(gōng )常(cháng )山(shān ),拔(bá )之(zhī ),获(huò )太(tài )守(shǒu )苟(gǒu )延(yán ),自(zì )常(cháng )山(shān )以(yǐ )东(dōng ),守(shǒu )宰(zǎi )或(huò )走(zǒu )或(huò )降(jiàng ),诸(zhū )郡(jùn )县(xiàn )皆(jiē )附(fù )于(yú )魏(wèi ),惟(wéi )中(zhōng )山(shān )、鄴(yè )、信(xìn )都(dōu )三(sān )城(chéng )为(wéi )燕(yàn )守(shǒu )。十(shí )一(yī )月(yuè ),珪(guī )命(mìng )东(dōng )平(píng )公(gōng )仪(yí )将(jiāng )五(wǔ )万(wàn )骑(qí )攻(gōng )鄴(yè ),冠(guàn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )建(jiàn )、左(zuǒ )将(jiāng )军(jūn )李(lǐ )栗(lì )攻(gōng )信(xìn )都(dōu )。戊(wù )午(wǔ ),珪(guī )进(jìn )军(jūn )中(zhōng )山(shān );己(jǐ )未(wèi ),攻(gōng )之(zhī )。燕(yàn )高(gāo )阳(yáng )王(wáng )隆(lóng )守(shǒu )南(nán )郭(guō ),帅(shuài )众(zhòng )力(lì )战(zhàn ),自(zì )旦(dàn )至(zhì )晡(bū ),杀(shā )伤(shāng )数(shù )千(qiān )人(rén ),魏(wèi )兵(bīng )乃(nǎi )退(tuì )。珪(guī )谓(wèi )诸(zhū )将(jiāng )曰(yuē ):“中(zhōng )山(shān )城(chéng )固(gù ),宝(bǎo )必(bì )不(bú )肯(kěn )出(chū )战(zhàn )。急(jí )攻(gōng )则(zé )伤(shāng )士(shì ),久(jiǔ )围(wéi )则(zé )费(fèi )粮(liáng ),不(bú )如(rú )先(xiān )取(qǔ )鄴(yè )、信(xìn )都(dōu ),然(rán )后(hòu )图(tú )之(zhī )。”丁(dīng )卯(mǎo ),珪(guī )引(yǐn )兵(bīng )而(ér )南(nán )。

章(zhāng )武(wǔ )王(wáng )寅(yín )自(zì )龙(lóng )城(chéng )还(hái ),闻(wén )有(yǒu )魏(wèi )寇(kòu ),驰(chí )入(rù )蓟(jì ),与(yǔ )镇(zhèn )北(běi )将(jiāng )军(jūn )阳(yáng )城(chéng )王(wáng )兰(lán )乘(chéng )城(chéng )固(gù )守(shǒu )。兰(lán ),垂(chuí )之(zhī )从(cóng )弟(dì )也(yě )。魏(wèi )别(bié )将(jiāng )石(shí )河(hé )头(tóu )攻(gōng )之(zhī ),不(bú )克(kè ),退(tuì )屯(tún )渔(yú )阳(yáng )。

珪(guī )军(jūn )于(yú )鲁(lǔ )口(kǒu ),博(bó )陵(líng )太(tài )守(shǒu )申(shēn )永(yǒng )奔(bēn )河(hé )南(nán ),高(gāo )阳(yáng )太(tài )守(shǒu )崔(cuī )宏(hóng )奔(bēn )海(hǎi )渚(zhǔ )。珪(guī )素(sù )闻(wén )宏(hóng )名(míng ),遣(qiǎn )吏(lì )追(zhuī )求(qiú ),获(huò )之(zhī ),以(yǐ )为(wéi )黄(huáng )门(mén )侍(shì )郎(láng ),与(yǔ )给(gěi )事(shì )黄(huáng )门(mén )侍(shì )郎(láng )张(zhāng )衮(gǔn )对(duì )掌(zhǎng )机(jī )要(yào ),创(chuàng )立(lì )制(zhì )度(dù )。博(bó )陵(líng )令(lìng )屈(qū )遵(zūn )降(jiàng )魏(wèi ),珪(guī )为(wéi )中(zhōng )书(shū )令(lìng ),出(chū )纳(nà )号(hào )令(lìng ),兼(jiān )总(zǒng )文(wén )诰(gào )。

燕(yàn )范(fàn )阳(yáng )王(wáng )德(dé )使(shǐ )南(nán )安(ān )王(wáng )青(qīng )等(děng )夜(yè )击(jī )魏(wèi )军(jūn )于(yú )鄴(yè )下(xià ),破(pò )之(zhī ),魏(wèi )军(jūn )退(tuì )屯(tún )新(xīn )城(chéng )。青(qīng )等(děng )请(qǐng )追(zhuī )击(jī )之(zhī ),别(bié )驾(jià )韩(hán )竨(diào )曰(yuē ):“古(gǔ )人(rén )先(xiān )计(jì )而(ér )后(hòu )战(zhàn )。魏(wèi )军(jūn )不(bú )可(kě )击(jī )者(zhě )四(sì ):悬(xuán )军(jūn )远(yuǎn )客(kè ),利(lì )在(zài )野(yě )战(zhàn ),一(yī )也(yě );深(shēn )入(rù )近(jìn )畿(jī ),顿(dùn )兵(bīng )死(sǐ )地(dì ),二(èr )也(yě );前(qián )锋(fēng )既(jì )败(bài ),后(hòu )阵(zhèn )方(fāng )固(gù ),三(sān )也(yě );彼(bǐ )众(zhòng )我(wǒ )寡(guǎ ),四(sì )也(yě )。官(guān )军(jūn )不(bú )宜(yí )动(dòng )者(zhě )三(sān ):自(zì )战(zhàn )其(qí )地(dì ),一(yī )也(yě );动(dòng )而(ér )不(bú )胜(shèng ),众(zhòng )心(xīn )难(nán )固(gù ),二(èr )也(yě );城(chéng )隍(huáng )未(wèi )修(xiū ),敌(dí )来(lái )无(wú )备(bèi ),三(sān )也(yě )。今(jīn )魏(wèi )无(wú )资(zī )粮(liáng ),不(bú )如(rú )深(shēn )垒(lěi )固(gù )军(jūn )以(yǐ )老(lǎo )之(zhī )。”德(dé )从(cóng )之(zhī ),召(zhào )青(qīng )还(hái )。青(qīng ),详(xiáng )之(zhī )兄(xiōng )也(yě )。

十(shí )二(èr )月(yuè ),魏(wèi )辽(liáo )西(xī )公(gōng )贺(hè )赖(lài )卢(lú )帅(shuài )骑(qí )二(èr )万(wàn )会(huì )东(dōng )平(píng )公(gōng )议(yì )攻(gōng )鄴(yè )。赖(lài )卢(lú ),讷(nè )之(zhī )弟(dì )也(yě )。

魏(wèi )别(bié )部(bù )大(dà )人(rén )没(méi )根(gēn )有(yǒu )胆(dǎn )勇(yǒng ),魏(wèi )王(wáng )珪(guī )恶(è )之(zhī )。没(méi )根(gēn )惧(jù )诛(zhū ),己(jǐ )丑(chǒu ),将(jiāng )亲(qīn )兵(bīng )数(shù )十(shí )人(rén )降(jiàng )燕(yàn ),燕(yàn )主(zhǔ )宝(bǎo )以(yǐ )为(wéi )镇(zhèn )东(dōng )大(dà )将(jiāng )军(jūn ),封(fēng )雁(yàn )门(mén )公(gōng )。没(méi )根(gēn )求(qiú )还(hái )袭(xí )魏(wèi ),宝(bǎo )难(nán )与(yǔ )重(zhòng )兵(bīng ),给(gěi )百(bǎi )馀(yú )骑(qí )。没(méi )根(gēn )效(xiào )其(qí )号(hào )令(lìng ),夜(yè )入(rù )魏(wèi )营(yíng ),至(zhì )中(zhōng )仗(zhàng ),珪(guī )乃(nǎi )觉(jiào )之(zhī ),狼(láng )狈(bèi )惊(jīng )走(zǒu );没(méi )根(gēn )以(yǐ )所(suǒ )从(cóng )人(rén )少(shǎo ),不(bú )能(néng )坏(huài )其(qí )大(dà )众(zhòng ),多(duō )获(huò )首(shǒu )虏(lǔ )而(ér )还(hái )。

杨(yáng )盛(shèng )遣(qiǎn )使(shǐ )来(lái )请(qǐng )命(mìng )。诏(zhào )拜(bài )盛(shèng )镇(zhèn )南(nán )将(jiāng )军(jūn )、仇(chóu )池(chí )公(gōng )。盛(shèng )表(biǎo )苻(fú )宣(xuān )为(wéi )平(píng )北(běi )将(jiāng )军(jūn )。

是(shì )岁(suì ),越(yuè )质(zhì )诘(jié )归(guī )帅(shuài )户(hù )二(èr )万(wàn )叛(pàn )西(xī )秦(qín )降(jiàng )于(yú )秦(qín ),秦(qín )人(rén )处(chù )之(zhī )成(chéng )纪(jì ),拜(bài )镇(zhèn )西(xī )将(jiāng )军(jūn )、平(píng )襄(xiāng )公(gōng )。

秦(qín )陇(lǒng )西(xī )王(wáng )硕(shuò )德(dé )攻(gōng )姜(jiāng )乳(rǔ )于(yú )上(shàng )邽(guī ),乳(rǔ )帅(shuài )众(zhòng )降(jiàng )。秦(qín )以(yǐ )硕(shuò )德(dé )为(wéi )秦(qín )州(zhōu )牧(mù ),镇(zhèn )上(shàng )邽(guī );征(zhēng )乳(rǔ )为(wéi )尚(shàng )书(shū )。强(qiáng )熙(xī )、权(quán )千(qiān )成(chéng )帅(shuài )众(zhòng )三(sān )万(wàn )共(gòng )围(wéi )上(shàng )邽(guī ),硕(shuò )德(dé )击(jī )破(pò )之(zhī ),熙(xī )奔(bēn )仇(chóu )池(chí ),遂(suí )来(lái )奔(bēn )。硕(shuò )德(dé )西(xī )去(qù )千(qiān )成(chéng )于(yú )略(luè )阳(yáng ),千(qiān )成(chéng )降(jiàng )。

西(xī )燕(yàn )既(jì )亡(wáng ),其(qí )所(suǒ )署(shǔ )河(hé )东(dōng )太(tài )守(shǒu )柳(liǔ )恭(gōng )等(děng )各(gè )拥(yōng )兵(bīng )自(zì )守(shǒu )。秦(qín )主(zhǔ )兴(xìng )遣(qiǎn )晋(jìn )王(wáng )绪(xù )攻(gōng )之(zhī ),恭(gōng )等(děng )临(lín )河(hé )拒(jù )守(shǒu ),绪(xù )不(bú )得(dé )济(jì )。初(chū ),永(yǒng )嘉(jiā )之(zhī )乱(luàn ),汾(fén )阴(yīn )薛(xuē )氏(shì )聚(jù )其(qí )族(zú )党(dǎng ),阻(zǔ )河(hé )自(zì )固(gù ),不(bú )仕(shì )刘(liú )、石(shí )。及(jí )苻(fú )氏(shì )兴(xìng ),乃(nǎi )以(yǐ )礼(lǐ )聘(pìn )薛(xuē )强(qiáng ),拜(bài )镇(zhèn )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )。强(qiáng )引(yǐn )秦(qín )兵(bīng )自(zì )龙(lóng )门(mén )济(jì ),遂(suí )入(rù )蒲(pú )阪(bǎn ),恭(gōng )等(děng )皆(jiē )降(jiàng )。兴(xìng )以(yǐ )绪(xù )为(wéi )并(bìng )、冀(jì )二(èr )州(zhōu )牧(mù ),镇(zhèn )蒲(pú )阪(bǎn )。

阅读:24390

打赏捐助〔Donate〕>>>

《晋纪三十》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库