版法解【登录】

ok8.org > 《管子》 > 《版法解》 > 拼音版

版(bǎn )法(fǎ )者(zhě ),法(fǎ )天(tiān )地(dì )之(zhī )位(wèi ),象(xiàng )四(sì )时(shí )之(zhī )行(háng ),以(yǐ )治(zhì )天(tiān )下(xià )。四(sì )时(shí )之(zhī )行(háng ),有(yǒu )寒(hán )有(yǒu )暑(shǔ ),圣(shèng )人(rén )法(fǎ )之(zhī ),故(gù )有(yǒu )文(wén )有(yǒu )武(wǔ )。天(tiān )地(dì )之(zhī )位(wèi ),有(yǒu )前(qián )有(yǒu )后(hòu ),有(yǒu )左(zuǒ )有(yǒu )右(yòu ),圣(shèng )人(rén )法(fǎ )之(zhī ),以(yǐ )建(jiàn )经(jīng )纪(jì )。春(chūn )生(shēng )于(yú )左(zuǒ ),秋(qiū )杀(shā )于(yú )右(yòu );夏(xià )长(zhǎng )于(yú )前(qián ),冬(dōng )藏(cáng )于(yú )后(hòu )。生(shēng )长(zhǎng )之(zhī )事(shì ),文(wén )也(yě );收(shōu )藏(cáng )之(zhī )事(shì ),武(wǔ )也(yě )。是(shì )故(gù )文(wén )事(shì )在(zài )左(zuǒ ),武(wǔ )事(shì )在(zài )右(yòu ),圣(shèng )人(rén )法(fǎ )之(zhī ),以(yǐ )行(háng )法(fǎ )令(lìng ),以(yǐ )治(zhì )事(shì )理(lǐ )。凡(fán )法(fǎ )事(shì )者(zhě ),操(cāo )持(chí )不(bú )可(kě )以(yǐ )不(bú )正(zhèng ),操(cāo )持(chí )不(bú )正(zhèng )则(zé )听(tīng )治(zhì )不(bú )公(gōng );听(tīng )治(zhì )不(bú )公(gōng )则(zé )治(zhì )不(bú )尽(jìn )理(lǐ ),事(shì )不(bú )尽(jìn )应(yīng )。治(zhì )不(bú )尽(jìn )理(lǐ ),则(zé )疏(shū )远(yuǎn )微(wēi )贱(jiàn )者(zhě )无(wú )所(suǒ )告(gào );事(shì )不(bú )尽(jìn )应(yīng ),则(zé )功(gōng )利(lì )不(bú )尽(jìn )举(jǔ )。功(gōng )利(lì )不(bú )尽(jìn )举(jǔ )则(zé )国(guó )贫(pín ),疏(shū )远(yuǎn )微(wēi )贱(jiàn )者(zhě )无(wú )所(suǒ )告(gào )则(zé )下(xià )饶(ráo )。故(gù )臼(jiù ):“凡(fán )将(jiāng )立(lì )事(shì ),正(zhèng )彼(bǐ )天(tiān )植(zhí )。”

天(tiān )植(zhí )者(zhě ),心(xīn )也(yě )。天(tiān )棺(guān )正(zhèng ),则(zé )不(bú )私(sī )近(jìn )亲(qīn ),不(bú )孽(niè )疏(shū )远(yuǎn )。不(bú )私(sī )近(jìn )亲(qīn ),不(bú )孽(niè )疏(shū )远(yuǎn ),则(zé )无(wú )遗(yí )利(lì ),无(wú )隐(yǐn )治(zhì )。无(wú )遗(yí )利(lì ),无(wú )隐(yǐn )治(zhì ),则(zé )事(shì )无(wú )不(bú )举(jǔ ),物(wù )无(wú )遗(yí )者(zhě )。欲(yù )见(jiàn )天(tiān )心(xīn ),明(míng )以(yǐ )风(fēng )雨(yǔ )。故(gù )曰(yuē ):“风(fēng )雨(yǔ )无(wú )违(wéi ),远(yuǎn )近(jìn )高(gāo )下(xià ),各(gè )得(dé )其(qí )嗣(sì )。”

万(wàn )物(wù )尊(zūn )天(tiān )而(ér )贵(guì )风(fēng )雨(yǔ )。所(suǒ )以(yǐ )尊(zūn )天(tiān )者(zhě ),为(wéi )其(qí )莫(mò )不(bú )受(shòu )命(mìng )焉(yān )也(yě );所(suǒ )以(yǐ )贵(guì )风(fēng )雨(yǔ )者(zhě ),为(wéi )其(qí )莫(mò )不(bú )待(dài )风(fēng )而(ér )动(dòng )待(dài )雨(yǔ )而(ér )濡(rú )也(yě )。若(ruò )使(shǐ )万(wàn )物(wù )释(shì )天(tiān )而(ér )更(gèng )有(yǒu )所(suǒ )受(shòu )命(mìng ),释(shì )风(fēng )而(ér )更(gèng )有(yǒu )所(suǒ )仰(yǎng )动(dòng ),释(shì )雨(yǔ )而(ér )更(gèng )有(yǒu )所(suǒ )仰(yǎng )濡(rú ),则(zé )无(wú )为(wéi )尊(zūn )天(tiān )而(ér )贵(guì )风(fēng )雨(yǔ )矣(yǐ )。今(jīn )人(rén )君(jūn )之(zhī )所(suǒ )尊(zūn )安(ān )者(zhě ),为(wéi )其(qí )威(wēi )立(lì )而(ér )令(lìng )行(háng )也(yě )。其(qí )所(suǒ )以(yǐ )能(néng )立(lì )威(wēi )行(háng )令(lìng )者(zhě ),为(wéi )其(qí )威(wēi )利(lì )之(zhī )操(cāo )莫(mò )不(bú )在(zài )君(jūn )也(yě )。若(ruò )使(shǐ )威(wēi )利(lì )之(zhī )操(cāo )不(bú )专(zhuān )在(zài )君(jūn ),而(ér )有(yǒu )所(suǒ )分(fèn )散(sàn ),则(zé )君(jūn )日(rì )益(yì )轻(qīng )而(ér )威(wēi )利(lì )日(rì )衰(shuāi ),侵(qīn )暴(bào )之(zhī )道(dào )也(yě )。故(gù )曰(yuē ):“三(sān )经(jīng )既(jì )饬(chì ),君(jūn )乃(nǎi )有(yǒu )国(guó )。”

乘(chéng )夏(xià )方(fāng )长(zhǎng ),审(shěn )治(zhì )刑(xíng )赏(shǎng ),必(bì )明(míng )经(jīng )纪(jì ),陈(chén )义(yì )设(shè )法(fǎ )。断(duàn )事(shì )以(yǐ )理(lǐ ),虚(xū )气(qì )平(píng )心(xīn ),乃(nǎi )去(qù )怒(nù )喜(xǐ )。若(ruò )倍(bèi )法(fǎ )弃(qì )令(lìng )而(ér )行(háng )怒(nù )喜(xǐ ),祸(huò )乱(luàn )乃(nǎi )生(shēng ),上(shàng )位(wèi )乃(nǎi )殆(dài )。故(gù )曰(yuē ):“喜(xǐ )无(wú )以(yǐ )赏(shǎng ),怒(nù )无(wú )以(yǐ )杀(shā )。喜(xǐ )以(yǐ )赏(shǎng ),怒(nù )以(yǐ )杀(shā ),怨(yuàn )乃(nǎi )起(qǐ ),令(lìng )乃(nǎi )废(fèi )。骤(zhòu )令(lìng )而(ér )不(bú )行(háng ),民(mín )心(xīn )乃(nǎi )外(wài ),外(wài )之(zhī )有(yǒu )徒(tú ),祸(huò )乃(nǎi )始(shǐ )牙(yá )。众(zhòng )之(zhī )所(suǒ )忿(fèn ),寡(guǎ )不(bú )能(néng )图(tú )。”

冬(dōng )既(jì )闭(bì )藏(cáng ),百(bǎi )事(shì )尽(jìn )止(zhǐ ),往(wǎng )事(shì )毕(bì )登(dēng ),来(lái )事(shì )未(wèi )起(qǐ )。方(fāng )冬(dōng )无(wú )事(shì ),慎(shèn )观(guān )终(zhōng )始(shǐ ),审(shěn )察(chá )事(shì )理(lǐ )。事(shì )有(yǒu )先(xiān )易(yì )而(ér )后(hòu )难(nán )者(zhě ),有(yǒu )始(shǐ )不(bú )足(zú )见(jiàn )而(ér )终(zhōng )不(bú )可(kě )及(jí )者(zhě );此(cǐ )常(cháng )利(lì )之(zhī )所(suǒ )以(yǐ )不(bú )举(jǔ ),事(shì )之(zhī )所(suǒ )以(yǐ )困(kùn )者(zhě )也(yě )。事(shì )之(zhī )先(xiān )易(yì )者(zhě ),人(rén )轻(qīng )行(háng )之(zhī ),人(rén )轻(qīng )行(háng )之(zhī ),则(zé )必(bì )困(kùn )难(nán )成(chéng )之(zhī )事(shì );始(shǐ )不(bú )足(zú )见(jiàn )者(zhě ),人(rén )轻(qīng )弃(qì )之(zhī ),人(rén )轻(qīng )弃(qì )之(zhī ),则(zé )必(bì )失(shī )不(bú )可(kě )及(jí )之(zhī )功(gōng )。夫(fū )数(shù )困(kùn )难(nán )成(chéng )之(zhī )事(shì ),而(ér )时(shí )失(shī )不(bú )可(kě )及(jí )之(zhī )功(gōng ),衰(shuāi )耗(hào )之(zhī )道(dào )也(yě )。是(shì )故(gù )明(míng )君(jūn )审(shěn )察(chá )事(shì )理(lǐ ),慎(shèn )观(guān )终(zhōng )始(shǐ ),为(wéi )必(bì )知(zhī )其(qí )所(suǒ )成(chéng ),成(chéng )必(bì )知(zhī )其(qí )所(suǒ )用(yòng ),用(yòng )必(bì )知(zhī )其(qí )所(suǒ )利(lì )害(hài )。为(wéi )而(ér )不(bú )知(zhī )所(suǒ )成(chéng ),成(chéng )而(ér )不(bú )知(zhī )所(suǒ )用(yòng ),用(yòng )而(ér )不(bú )知(zhī )所(suǒ )利(lì )害(hài ),谓(wèi )之(zhī )妄(wàng )举(jǔ )。妄(wàng )举(jǔ )者(zhě ),其(qí )事(shì )不(bú )成(chéng ),其(qí )功(gōng )不(bú )立(lì )。故(gù )曰(yuē ):“举(jǔ )所(suǒ )美(měi )必(bì )观(guān )其(qí )所(suǒ )终(zhōng ),废(fèi )所(suǒ )恶(è )必(bì )计(jì )其(qí )所(suǒ )穷(qióng )。”

凡(fán )人(rén )君(jūn )者(zhě ),欲(yù )民(mín )之(zhī )有(yǒu )礼(lǐ )义(yì )也(yě )。夫(fū )民(mín )无(wú )礼(lǐ )义(yì ),则(zé )上(shàng )下(xià )乱(luàn )而(ér )贵(guì )贱(jiàn )争(zhēng )。故(gù )曰(yuē ):“庆(qìng )勉(miǎn )敦(dūn )敬(jìng )以(yǐ )显(xiǎn )之(zhī ),富(fù )禄(lù )有(yǒu )功(gōng )以(yǐ )劝(quàn )之(zhī ),爵(jué )贵(guì )有(yǒu )名(míng )以(yǐ )休(xiū )之(zhī )。”

凡(fán )人(rén )君(jūn )者(zhě ),欲(yù )众(zhòng )之(zhī )亲(qīn )上(shàng )乡(xiāng )意(yì )也(yě ),欲(yù )其(qí )从(cóng )事(shì )之(zhī )胜(shèng )任(rèn )也(yě )。而(ér )众(zhòng )者(zhě ),不(bú )爱(ài )则(zé )不(bú )亲(qīn ),不(bú )亲(qīn )则(zé )不(bú )明(míng ),不(bú )教(jiāo )顺(shùn )则(zé )不(bú )乡(xiāng )意(yì )。是(shì )故(gù )明(míng )君(jūn )兼(jiān )爱(ài )以(yǐ )亲(qīn )之(zhī ),明(míng )教(jiāo )顺(shùn )以(yǐ )道(dào )之(zhī ),便(biàn )其(qí )势(shì ),利(lì )其(qí )备(bèi ),爱(ài )其(qí )力(lì ),而(ér )勿(wù )夺(duó )其(qí )时(shí )以(yǐ )利(lì )之(zhī )。如(rú )此(cǐ )则(zé )众(zhòng )亲(qīn )上(shàng )乡(xiāng )意(yì ),从(cóng )事(shì )胜(shèng )任(rèn )矣(yǐ )。故(gù )曰(yuē ):“兼(jiān )爱(ài )无(wú )遗(yí ),是(shì )谓(wèi )君(jūn )心(xīn )。必(bì )先(xiān )顺(shùn )教(jiāo ),万(wàn )民(mín )乡(xiāng )风(fēng )。旦(dàn )暮(mù )利(lì )之(zhī ),众(zhòng )乃(nǎi )胜(shèng )任(rèn )。”

治(zhì )之(zhī )本(běn )二(èr ):一(yī )曰(yuē )人(rén ),二(èr )曰(yuē )事(shì )。人(rén )欲(yù )必(bì )用(yòng ),事(shì )欲(yù )必(bì )工(gōng )。人(rén )有(yǒu )逆(nì )顺(shùn ),事(shì )有(yǒu )称(chēng )量(liàng )。人(rén )心(xīn )逆(nì )则(zé )人(rén )不(bú )用(yòng ),事(shì )失(shī )称(chēng )量(liàng )则(zé )事(shì )不(bú )工(gōng )。事(shì )不(bú )工(gōng )则(zé )伤(shāng ),人(rén )不(bú )用(yòng )则(zé )怨(yuàn )。故(gù )曰(yuē ):“取(qǔ )人(rén )以(yǐ )己(jǐ ),成(chéng )事(shì )以(yǐ )质(zhì )。”

成(chéng )事(shì )以(yǐ )质(zhì )者(zhě ),用(yòng )称(chēng )量(liàng )也(yě )。取(qǔ )人(rén )以(yǐ )己(jǐ )者(zhě ),度(dù )恕(shù )而(ér )行(háng )也(yě )。度(dù )恕(shù )者(zhě ),度(dù )之(zhī )于(yú )己(jǐ )也(yě ),己(jǐ )之(zhī )所(suǒ )不(bú )安(ān ),勿(wù )施(shī )于(yú )人(rén )。故(gù )曰(yuē ):“审(shěn )用(yòng )财(cái ),慎(shèn )施(shī )报(bào ),察(chá )称(chēng )量(liàng )。故(gù )用(yòng )财(cái )不(bú )可(kě )以(yǐ )啬(sè ),用(yòng )力(lì )不(bú )可(kě )以(yǐ )苦(kǔ )。用(yòng )财(cái )啬(sè )则(zé )费(fèi ),用(yòng )力(lì )苦(kǔ )则(zé )劳(láo )矣(yǐ )。”

奚(xī )以(yǐ )知(zhī )其(qí )然(rán )也(yě )?用(yòng )力(lì )苦(kǔ )则(zé )事(shì )不(bú )工(gōng ),事(shì )不(bú )工(gōng )而(ér )数(shù )复(fù )之(zhī ),故(gù )曰(yuē )劳(láo )矣(yǐ )。用(yòng )财(cái )啬(sè )则(zé )不(bú )当(dāng )人(rén )心(xīn ),不(bú )当(dāng )人(rén )心(xīn )则(zé )怨(yuàn )起(qǐ )。用(yòng )财(cái )而(ér )生(shēng )怨(yuàn ),故(gù )曰(yuē )费(fèi )。怨(yuàn )起(qǐ )而(ér )不(bú )复(fù )反(fǎn ),众(zhòng )劳(láo )而(ér )不(bú )得(dé )息(xī ),则(zé )必(bì )有(yǒu )崩(bēng )阤(yǐ )堵(dǔ )坏(huài )之(zhī )心(xīn )。故(gù )曰(yuē ):“民(mín )不(bú )足(zú ),令(lìng )乃(nǎi )辱(rǔ );民(mín )苦(kǔ )殃(yāng ),令(lìng )不(bú )行(háng )。施(shī )报(bào )不(bú )得(dé ),祸(huò )乃(nǎi )始(shǐ )昌(chāng );祸(huò )昌(chāng )而(ér )不(bú )悟(wù ),民(mín )乃(nǎi )自(zì )图(tú )。”

凡(fán )国(guó )无(wú )法(fǎ )则(zé )众(zhòng )不(bú )知(zhī )所(suǒ )为(wéi ),无(wú )度(dù )则(zé )事(shì )无(wú )机(jī ),有(yǒu )法(fǎ )不(bú )正(zhèng ),有(yǒu )度(dù )不(bú )直(zhí ),则(zé )治(zhì )辟(pì )。治(zhì )辟(pì )则(zé )国(guó )乱(luàn )。故(gù )曰(yuē ):“正(zhèng )法(fǎ )直(zhí )度(dù ),罪(zuì )杀(shā )不(bú )赦(shè )。杀(shā )僇(liáo )必(bì )信(xìn ),民(mín )畏(wèi )而(ér )惧(jù )。武(wǔ )威(wēi )既(jì )明(míng ),令(lìng )不(bú )再(zài )行(háng )。”

凡(fán )民(mín )者(zhě ),莫(mò )不(bú )恶(è )罚(fá )而(ér )畏(wèi )罪(zuì )。是(shì )以(yǐ )人(rén )君(jūn )严(yán )教(jiāo )以(yǐ )示(shì )之(zhī ),明(míng )刑(xíng )罚(fá )以(yǐ )致(zhì )之(zhī )。故(gù )曰(yuē ):“顿(dùn )卒(zú )怠(dài )倦(juàn )以(yǐ )辱(rǔ )之(zhī ),罚(fá )罪(zuì )有(yǒu )过(guò )以(yǐ )惩(chéng )之(zhī ),杀(shā )僇(liáo )犯(fàn )禁(jìn )以(yǐ )振(zhèn )之(zhī )。”

治(zhì )国(guó )有(yǒu )三(sān )器(qì ),乱(luàn )国(guó )有(yǒu )六(liù )攻(gōng )。明(míng )君(jūn )能(néng )胜(shèng )六(liù )攻(gōng )而(ér )立(lì )三(sān )器(qì ),则(zé )国(guó )治(zhì );不(bú )肖(xiāo )之(zhī )君(jūn )不(bú )能(néng )胜(shèng )六(liù )攻(gōng )而(ér )立(lì )三(sān )器(qì ),故(gù )国(guó )不(bú )治(zhì )。三(sān )器(qì )者(zhě )何(hé )也(yě )?曰(yuē ):号(hào )令(lìng )也(yě )、斧(fǔ )钺(yuè )也(yě )、禄(lù )赏(shǎng )也(yě )。六(liù )攻(gōng )者(zhě )何(hé )也(yě )?亲(qīn )也(yě )、贵(guì )也(yě )、货(huò )也(yě )、色(sè )也(yě )、巧(qiǎo )佞(nìng )也(yě )、玩(wán )好(hǎo )也(yě )。三(sān )器(qì )之(zhī )用(yòng )何(hé )也(yě )?曰(yuē ):非(fēi )号(hào )令(lìng )无(wú )以(yǐ )使(shǐ )下(xià ),非(fēi )斧(fǔ )钺(yuè )无(wú )以(yǐ )畏(wèi )众(zhòng ),非(fēi )禄(lù )赏(shǎng )无(wú )以(yǐ )劝(quàn )民(mín )。六(liù )攻(gōng )之(zhī )败(bài )何(hé )也(yě )?曰(yuē ):虽(suī )不(bú )听(tīng )而(ér )可(kě )以(yǐ )得(dé )存(cún ),虽(suī )犯(fàn )禁(jìn )而(ér )可(kě )以(yǐ )得(dé )免(miǎn ),虽(suī )无(wú )功(gōng )而(ér )可(kě )以(yǐ )得(dé )富(fù )。夫(fū )国(guó )有(yǒu )不(bú )听(tīng )而(ér )可(kě )以(yǐ )得(dé )存(cún )者(zhě ),则(zé )号(hào )令(lìng )不(bú )足(zú )以(yǐ )使(shǐ )下(xià );有(yǒu )犯(fàn )禁(jìn )而(ér )可(kě )以(yǐ )得(dé )免(miǎn )者(zhě ),则(zé )斧(fǔ )钺(yuè )不(bú )足(zú )以(yǐ )畏(wèi )众(zhòng );有(yǒu )无(wú )功(gōng )而(ér )可(kě )以(yǐ )得(dé )富(fù )者(zhě ),则(zé )禄(lù )赏(shǎng )不(bú )足(zú )以(yǐ )劝(quàn )民(mín )。号(hào )令(lìng )不(bú )足(zú )以(yǐ )使(shǐ )下(xià ),斧(fǔ )钺(yuè )不(bú )足(zú )以(yǐ )畏(wèi )众(zhòng ),禄(lù )赏(shǎng )不(bú )足(zú )以(yǐ )劝(quàn )民(mín ),则(zé )人(rén )君(jūn )无(wú )以(yǐ )自(zì )守(shǒu )也(yě )。然(rán )则(zé )明(míng )君(jūn )奈(nài )何(hé )?明(míng )君(jūn )不(bú )为(wéi )六(liù )者(zhě )变(biàn )更(gèng )号(hào )令(lìng ),不(bú )为(wéi )六(liù )者(zhě )疑(yí )错(cuò )斧(fǔ )钺(yuè ),不(bú )为(wéi )六(liù )者(zhě )益(yì )损(sǔn )禄(lù )赏(shǎng )。故(gù )曰(yuē ):“植(zhí )固(gù )而(ér )不(bú )动(dòng ),奇(qí )邪(xié )乃(nǎi )恐(kǒng )。奇(qí )革(gé )邪(xié )化(huà ),令(lìng )往(wǎng )民(mín )移(yí )。”

凡(fán )人(rén )君(jūn )者(zhě ),覆(fù )载(zǎi )万(wàn )民(mín )而(ér )兼(jiān )有(yǒu )之(zhī ),烛(zhú )临(lín )万(wàn )族(zú )而(ér )事(shì )使(shǐ )之(zhī )。是(shì )故(gù )以(yǐ )天(tiān )地(dì )、日(rì )月(yuè )、四(sì )时(shí )为(wéi )主(zhǔ )、为(wéi )质(zhì ),以(yǐ )治(zhì )天(tiān )下(xià )。天(tiān )覆(fù )而(ér )无(wú )外(wài )也(yě ),其(qí )德(dé )无(wú )所(suǒ )不(bú )在(zài );地(dì )载(zǎi )而(ér )无(wú )弃(qì )也(yě ),安(ān )固(gù )而(ér )不(bú )动(dòng ),故(gù )莫(mò )不(bú )生(shēng )殖(zhí )。圣(shèng )人(rén )法(fǎ )之(zhī )以(yǐ )覆(fù )载(zǎi )万(wàn )民(mín ),故(gù )莫(mò )不(bú )得(dé )其(qí )职(zhí )姓(xìng ),得(dé )其(qí )职(zhí )姓(xìng ),则(zé )莫(mò )不(bú )为(wéi )用(yòng )。故(gù )曰(yuē ):“法(fǎ )天(tiān )合(hé )德(dé ),象(xiàng )地(dì )无(wú )亲(qīn )。”

日(rì )月(yuè )之(zhī )明(míng )无(wú )私(sī ),故(gù )莫(mò )不(bú )得(dé )光(guāng )。圣(shèng )人(rén )法(fǎ )之(zhī ),以(yǐ )烛(zhú )万(wàn )民(mín ),故(gù )能(néng )审(shěn )察(chá ),则(zé )无(wú )遗(yí )善(shàn ),无(wú )隐(yǐn )奸(jiān )。无(wú )遗(yí )善(shàn ),无(wú )隐(yǐn )奸(jiān ),则(zé )刑(xíng )赏(shǎng )信(xìn )必(bì )。刑(xíng )赏(shǎng )信(xìn )必(bì ),则(zé )善(shàn )劝(quàn )而(ér )奸(jiān )止(zhǐ )。故(gù )曰(yuē ):“参(cān )于(yú )日(rì )月(yuè )。”

四(sì )时(shí )之(zhī )行(háng ),信(xìn )必(bì )而(ér )著(zhe )明(míng )。圣(shèng )人(rén )法(fǎ )之(zhī ),以(yǐ )事(shì )万(wàn )民(mín ),故(gù )不(bú )失(shī )时(shí )功(gōng )。故(gù )曰(yuē ):“伍(wǔ )于(yú )四(sì )时(shí )。”

凡(fán )众(zhòng )者(zhě ),爱(ài )之(zhī )则(zé )亲(qīn ),利(lì )之(zhī )则(zé )至(zhì )。是(shì )故(gù )明(míng )君(jūn )设(shè )利(lì )以(yǐ )致(zhì )之(zhī ),明(míng )爱(ài )以(yǐ )亲(qīn )之(zhī )。徒(tú )利(lì )而(ér )不(bú )爱(ài ),则(zé )众(zhòng )至(zhì )而(ér )不(bú )亲(qīn );徒(tú )爱(ài )而(ér )不(bú )利(lì ),则(zé )众(zhòng )亲(qīn )而(ér )不(bú )至(zhì )。爱(ài )施(shī )俱(jù )行(háng ),则(zé )说(shuō )君(jūn )臣(chén )、说(shuō )朋(péng )友(yǒu )、说(shuō )兄(xiōng )弟(dì )、说(shuō )父(fù )子(zǐ )。爱(ài )施(shī )所(suǒ )设(shè ),四(sì )固(gù )不(bú )能(néng )守(shǒu )。故(gù )曰(yuē ):“说(shuō )在(zài )爱(ài )施(shī )。”

凡(fán )君(jūn )所(suǒ )以(yǐ )有(yǒu )众(zhòng )者(zhě ),爱(ài )施(shī )之(zhī )德(dé )也(yě )。爱(ài )有(yǒu )所(suǒ )移(yí ),利(lì )有(yǒu )所(suǒ )并(bìng ),则(zé )不(bú )能(néng )尽(jìn )有(yǒu )。故(gù )曰(yuē ):“有(yǒu )众(zhòng )在(zài )废(fèi )私(sī )。”

爱(ài )施(shī )之(zhī )德(dé )虽(suī )行(háng )而(ér )无(wú )私(sī ),内(nèi )行(háng )不(bú )修(xiū ),则(zé )不(bú )能(néng )朝(cháo )远(yuǎn )方(fāng )之(zhī )君(jūn )。是(shì )故(gù )正(zhèng )君(jūn )臣(chén )上(shàng )下(xià )之(zhī )义(yì ),饰(shì )父(fù )子(zǐ )兄(xiōng )弟(dì )夫(fū )妻(qī )之(zhī )义(yì ),饰(shì )男(nán )女(nǚ )之(zhī )别(bié ),别(bié )疏(shū )数(shù )之(zhī )差(chà ),使(shǐ )君(jūn )德(dé )臣(chén )忠(zhōng ),父(fù )慈(cí )子(zǐ )孝(xiào ),兄(xiōng )爱(ài )弟(dì )敬(jìng ),礼(lǐ )义(yì )章(zhāng )明(míng )。如(rú )此(cǐ )则(zé )近(jìn )者(zhě )亲(qīn )之(zhī ),远(yuǎn )者(zhě )归(guī )之(zhī )。故(gù )曰(yuē ):“召(zhào )远(yuǎn )在(zài )修(xiū )近(jìn )。”

闭(bì )祸(huò )在(zài )除(chú )怨(yuàn ),非(fēi )有(yǒu )怨(yuàn )乃(nǎi )除(chú )之(zhī ),所(suǒ )事(shì )之(zhī )地(dì )常(cháng )无(wú )怨(yuàn )也(yě )。凡(fán )祸(huò )乱(luàn )之(zhī )所(suǒ )生(shēng ),生(shēng )于(yú )怨(yuàn )咎(jiù );怨(yuàn )咎(jiù )所(suǒ )生(shēng ),生(shēng )于(yú )非(fēi )理(lǐ )。是(shì )以(yǐ )明(míng )君(jūn )之(zhī )事(shì )众(zhòng )也(yě )必(bì )经(jīng ),使(shǐ )之(zhī )必(bì )道(dào ),施(shī )报(bào )必(bì )当(dāng ),出(chū )言(yán )必(bì )得(dé ),刑(xíng )罚(fá )必(bì )理(lǐ )。如(rú )此(cǐ )则(zé )众(zhòng )无(wú )郁(yù )怨(yuàn )之(zhī )心(xīn ),无(wú )憾(hàn )恨(hèn )之(zhī )意(yì ),如(rú )此(cǐ )则(zé )祸(huò )乱(luàn )不(bú )生(shēng ),上(shàng )位(wèi )不(bú )殆(dài )。故(gù )曰(yuē ):“闭(bì )祸(huò )在(zài )除(chú )怨(yuàn )也(yě )。”

凡(fán )人(rén )君(jūn )所(suǒ )以(yǐ )尊(zūn )安(ān )者(zhě ),贤(xián )佐(zuǒ )也(yě )。佐(zuǒ )贤(xián )则(zé )君(jūn )尊(zūn )、国(guó )安(ān )、民(mín )治(zhì ),无(wú )佐(zuǒ )则(zé )君(jūn )卑(bēi )、国(guó )危(wēi )、民(mín )乱(luàn )。故(gù )曰(yuē ):“备(bèi )长(zhǎng )存(cún )乎(hū )任(rèn )贤(xián )。”

凡(fán )人(rén )者(zhě ),莫(mò )不(bú )欲(yù )利(lì )而(ér )恶(è )害(hài ),是(shì )故(gù )与(yǔ )天(tiān )下(xià )同(tóng )利(lì )者(zhě ),天(tiān )下(xià )持(chí )之(zhī );擅(shàn )天(tiān )下(xià )之(zhī )利(lì )者(zhě ),天(tiān )下(xià )谋(móu )之(zhī )。天(tiān )下(xià )所(suǒ )谋(móu ),虽(suī )立(lì )必(bì )隳(huī );天(tiān )下(xià )所(suǒ )持(chí ),虽(suī )高(gāo )不(bú )危(wēi )。故(gù )曰(yuē ):“安(ān )高(gāo )在(zài )乎(hū )同(tóng )利(lì )。”

阅读:26182

打赏捐助〔Donate〕>>>

《版法解》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库