鲁仲连邹阳列传【登录】

《史记》 > 七十列传 > 《鲁仲连邹阳列传》 > 拼音版

鲁(lǔ )仲(zhòng )连(lián )者(zhě ),齐(qí )人(rén )也(yě )。好(hǎo )奇(qí )伟(wěi )俶(chù )傥(tǎng )之(zhī )画(huà )策(cè ),而(ér )不(bú )肯(kěn )仕(shì )宦(huàn )任(rèn )职(zhí ),好(hǎo )持(chí )高(gāo )节(jiē )。游(yóu )於(yú )赵(zhào )。

赵(zhào )孝(xiào )成(chéng )王(wáng )时(shí ),而(ér )秦(qín )王(wáng )使(shǐ )白(bái )起(qǐ )破(pò )赵(zhào )长(zhǎng )平(píng )之(zhī )军(jūn )前(qián )後(hòu )四(sì )十(shí )馀(yú )万(wàn ),秦(qín )兵(bīng )遂(suí )东(dōng )围(wéi )邯(hán )郸(dān )。赵(zhào )王(wáng )恐(kǒng ),诸(zhū )侯(hóu )之(zhī )救(jiù )兵(bīng )莫(mò )敢(gǎn )击(jī )秦(qín )军(jūn )。魏(wèi )安(ān )釐(lí )王(wáng )使(shǐ )将(jiāng )军(jūn )晋(jìn )鄙(bǐ )救(jiù )赵(zhào ),畏(wèi )秦(qín ),止(zhǐ )於(yú )荡(dàng )阴(yīn )不(bú )进(jìn )。魏(wèi )王(wáng )使(shǐ )客(kè )将(jiāng )军(jūn )新(xīn )垣(yuán )衍(yǎn )间(jiān )入(rù )邯(hán )郸(dān ),因(yīn )平(píng )原(yuán )君(jūn )谓(wèi )赵(zhào )王(wáng )曰(yuē ):“秦(qín )所(suǒ )为(wéi )急(jí )围(wéi )赵(zhào )者(zhě ),前(qián )与(yǔ )齐(qí )湣(mǐn )王(wáng )争(zhēng )彊(jiāng )为(wéi )帝(dì ),已(yǐ )而(ér )复(fù )归(guī )帝(dì );今(jīn )齐(qí )已(yǐ )益(yì )弱(ruò ),方(fāng )今(jīn )唯(wéi )秦(qín )雄(xióng )天(tiān )下(xià ),此(cǐ )非(fēi )必(bì )贪(tān )邯(hán )郸(dān ),其(qí )意(yì )欲(yù )复(fù )求(qiú )为(wéi )帝(dì )。赵(zhào )诚(chéng )发(fā )使(shǐ )尊(zūn )秦(qín )昭(zhāo )王(wáng )为(wéi )帝(dì ),秦(qín )必(bì )喜(xǐ ),罢(bà )兵(bīng )去(qù )。”平(píng )原(yuán )君(jūn )犹(yóu )预(yù )未(wèi )有(yǒu )所(suǒ )决(jué )。

此(cǐ )时(shí )鲁(lǔ )仲(zhòng )连(lián )適(shì )游(yóu )赵(zhào ),会(huì )秦(qín )围(wéi )赵(zhào ),闻(wén )魏(wèi )将(jiāng )欲(yù )令(lìng )赵(zhào )尊(zūn )秦(qín )为(wéi )帝(dì ),乃(nǎi )见(jiàn )平(píng )原(yuán )君(jūn )曰(yuē ):“事(shì )将(jiāng )柰(nài )何(hé )?”平(píng )原(yuán )君(jūn )曰(yuē ):“胜(shèng )也(yě )何(hé )敢(gǎn )言(yán )事(shì )!前(qián )亡(wáng )四(sì )十(shí )万(wàn )之(zhī )众(zhòng )於(yú )外(wài ),今(jīn )又(yòu )内(nèi )围(wéi )邯(hán )郸(dān )而(ér )不(bú )能(néng )去(qù )。魏(wèi )王(wáng )使(shǐ )客(kè )将(jiāng )军(jūn )新(xīn )垣(yuán )衍(yǎn )令(lìng )赵(zhào )帝(dì )秦(qín ),今(jīn )其(qí )人(rén )在(zài )是(shì )。胜(shèng )也(yě )何(hé )敢(gǎn )言(yán )事(shì )!”鲁(lǔ )仲(zhòng )连(lián )曰(yuē ):“吾(wú )始(shǐ )以(yǐ )君(jūn )为(wéi )天(tiān )下(xià )之(zhī )贤(xián )公(gōng )子(zǐ )也(yě ),吾(wú )乃(nǎi )今(jīn )然(rán )後(hòu )知(zhī )君(jūn )非(fēi )天(tiān )下(xià )之(zhī )贤(xián )公(gōng )子(zǐ )也(yě )。梁(liáng )客(kè )新(xīn )垣(yuán )衍(yǎn )安(ān )在(zài )?吾(wú )请(qǐng )为(wéi )君(jūn )责(zé )而(ér )归(guī )之(zhī )。”平(píng )原(yuán )君(jūn )曰(yuē ):“胜(shèng )请(qǐng )为(wéi )绍(shào )介(jiè )而(ér )见(jiàn )之(zhī )於(yú )先(xiān )生(shēng )。”平(píng )原(yuán )君(jūn )遂(suí )见(jiàn )新(xīn )垣(yuán )衍(yǎn )曰(yuē ):“东(dōng )国(guó )有(yǒu )鲁(lǔ )仲(zhòng )连(lián )先(xiān )生(shēng )者(zhě ),今(jīn )其(qí )人(rén )在(zài )此(cǐ ),胜(shèng )请(qǐng )为(wéi )绍(shào )介(jiè ),交(jiāo )之(zhī )於(yú )将(jiāng )军(jūn )。”新(xīn )垣(yuán )衍(yǎn )曰(yuē ):“吾(wú )闻(wén )鲁(lǔ )仲(zhòng )连(lián )先(xiān )生(shēng ),齐(qí )国(guó )之(zhī )高(gāo )士(shì )也(yě )。衍(yǎn )人(rén )臣(chén )也(yě ),使(shǐ )事(shì )有(yǒu )职(zhí ),吾(wú )不(bú )原(yuán )见(jiàn )鲁(lǔ )仲(zhòng )连(lián )先(xiān )生(shēng )。”平(píng )原(yuán )君(jūn )曰(yuē ):“胜(shèng )既(jì )已(yǐ )泄(xiè )之(zhī )矣(yǐ )。”新(xīn )垣(yuán )衍(yǎn )许(xǔ )诺(nuò )。

鲁(lǔ )连(lián )见(jiàn )新(xīn )垣(yuán )衍(yǎn )而(ér )无(wú )言(yán )。新(xīn )垣(yuán )衍(yǎn )曰(yuē ):“吾(wú )视(shì )居(jū )此(cǐ )围(wéi )城(chéng )之(zhī )中(zhōng )者(zhě ),皆(jiē )有(yǒu )求(qiú )於(yú )平(píng )原(yuán )君(jūn )者(zhě )也(yě );今(jīn )吾(wú )观(guān )先(xiān )生(shēng )之(zhī )玉(yù )貌(mào ),非(fēi )有(yǒu )求(qiú )於(yú )平(píng )原(yuán )君(jūn )者(zhě )也(yě ),曷(hé )为(wéi )久(jiǔ )居(jū )此(cǐ )围(wéi )城(chéng )之(zhī )中(zhōng )而(ér )不(bú )去(qù )?”鲁(lǔ )仲(zhòng )连(lián )曰(yuē ):“世(shì )以(yǐ )鲍(bào )焦(jiāo )为(wéi )无(wú )从(cóng )颂(sòng )而(ér )死(sǐ )者(zhě ),皆(jiē )非(fēi )也(yě )。众(zhòng )人(rén )不(bú )知(zhī ),则(zé )为(wéi )一(yī )身(shēn )。彼(bǐ )秦(qín )者(zhě ),弃(qì )礼(lǐ )义(yì )而(ér )上(shàng )首(shǒu )功(gōng )之(zhī )国(guó )也(yě ),权(quán )使(shǐ )其(qí )士(shì ),虏(lǔ )使(shǐ )其(qí )民(mín )。彼(bǐ )即(jí )肆(sì )然(rán )而(ér )为(wéi )帝(dì ),过(guò )而(ér )为(wéi )政(zhèng )於(yú )天(tiān )下(xià ),则(zé )连(lián )有(yǒu )蹈(dǎo )东(dōng )海(hǎi )而(ér )死(sǐ )耳(ěr ),吾(wú )不(bú )忍(rěn )为(wéi )之(zhī )民(mín )也(yě )。所(suǒ )为(wéi )见(jiàn )将(jiāng )军(jūn )者(zhě ),欲(yù )以(yǐ )助(zhù )赵(zhào )也(yě )。”

新(xīn )垣(yuán )衍(yǎn )曰(yuē ):“先(xiān )生(shēng )助(zhù )之(zhī )将(jiāng )柰(nài )何(hé )?”鲁(lǔ )连(lián )曰(yuē ):“吾(wú )将(jiāng )使(shǐ )梁(liáng )及(jí )燕(yàn )助(zhù )之(zhī ),齐(qí )、楚(chǔ )则(zé )固(gù )助(zhù )之(zhī )矣(yǐ )。”新(xīn )垣(yuán )衍(yǎn )曰(yuē ):“燕(yàn )则(zé )吾(wú )请(qǐng )以(yǐ )从(cóng )矣(yǐ );若(ruò )乃(nǎi )梁(liáng )者(zhě ),则(zé )吾(wú )乃(nǎi )梁(liáng )人(rén )也(yě ),先(xiān )生(shēng )恶(è )能(néng )使(shǐ )梁(liáng )助(zhù )之(zhī )?”鲁(lǔ )连(lián )曰(yuē ):“梁(liáng )未(wèi )睹(dǔ )秦(qín )称(chēng )帝(dì )之(zhī )害(hài )故(gù )耳(ěr )。使(shǐ )梁(liáng )睹(dǔ )秦(qín )称(chēng )帝(dì )之(zhī )害(hài ),则(zé )必(bì )助(zhù )赵(zhào )矣(yǐ )。”

新(xīn )垣(yuán )衍(yǎn )曰(yuē ):“秦(qín )称(chēng )帝(dì )之(zhī )害(hài )何(hé )如(rú )?”鲁(lǔ )连(lián )曰(yuē ):“昔(xī )者(zhě )齐(qí )威(wēi )王(wáng )尝(cháng )为(wéi )仁(rén )义(yì )矣(yǐ ),率(lǜ )天(tiān )下(xià )诸(zhū )侯(hóu )而(ér )朝(cháo )周(zhōu )。周(zhōu )贫(pín )且(qiě )微(wēi ),诸(zhū )侯(hóu )莫(mò )朝(cháo ),而(ér )齐(qí )独(dú )朝(cháo )之(zhī )。居(jū )岁(suì )馀(yú ),周(zhōu )烈(liè )王(wáng )崩(bēng ),齐(qí )後(hòu )往(wǎng ),周(zhōu )怒(nù ),赴(fù )於(yú )齐(qí )曰(yuē ):‘天(tiān )崩(bēng )地(dì )坼(chè ),天(tiān )子(zǐ )下(xià )席(xí )。东(dōng )籓(bān )之(zhī )臣(chén )因(yīn )齐(qí )後(hòu )至(zhì ),则(zé )斮(zhuó )。’齐(qí )威(wēi )王(wáng )勃(bó )然(rán )怒(nù )曰(yuē ):‘叱(chì )嗟(jiē ),而(ér )母(mǔ )婢(bì )也(yě )!’卒(zú )为(wéi )天(tiān )下(xià )笑(xiào )。故(gù )生(shēng )则(zé )朝(cháo )周(zhōu ),死(sǐ )则(zé )叱(chì )之(zhī ),诚(chéng )不(bú )忍(rěn )其(qí )求(qiú )也(yě )。彼(bǐ )天(tiān )子(zǐ )固(gù )然(rán ),其(qí )无(wú )足(zú )怪(guài )。”

新(xīn )垣(yuán )衍(yǎn )曰(yuē ):“先(xiān )生(shēng )独(dú )不(bú )见(jiàn )夫(fū )仆(pú )乎(hū )?十(shí )人(rén )而(ér )从(cóng )一(yī )人(rén )者(zhě ),宁(níng )力(lì )不(bú )胜(shèng )而(ér )智(zhì )不(bú )若(ruò )邪(xié )?畏(wèi )之(zhī )也(yě )。”鲁(lǔ )仲(zhòng )连(lián )曰(yuē ):“呜(wū )呼(hū )!梁(liáng )之(zhī )比(bǐ )於(yú )秦(qín )若(ruò )仆(pú )邪(xié )?”新(xīn )垣(yuán )衍(yǎn )曰(yuē ):“然(rán )。”鲁(lǔ )仲(zhòng )连(lián )曰(yuē ):“吾(wú )将(jiāng )使(shǐ )秦(qín )王(wáng )烹(pēng )醢(hǎi )梁(liáng )王(wáng )。”新(xīn )垣(yuán )衍(yǎn )怏(yàng )然(rán )不(bú )悦(yuè ),曰(yuē ):“噫(yī )嘻(xī ),亦(yì )太(tài )甚(shèn )矣(yǐ )先(xiān )生(shēng )之(zhī )言(yán )也(yě )!先(xiān )生(shēng )又(yòu )恶(è )能(néng )使(shǐ )秦(qín )王(wáng )烹(pēng )醢(hǎi )梁(liáng )王(wáng )?”鲁(lǔ )仲(zhòng )鲁(lǔ )曰(yuē ):“固(gù )也(yě ),吾(wú )将(jiāng )言(yán )之(zhī )。昔(xī )者(zhě )九(jiǔ )侯(hóu )、鄂(è )侯(hóu )、文(wén )王(wáng ),纣(zhòu )之(zhī )三(sān )公(gōng )也(yě )。九(jiǔ )侯(hóu )有(yǒu )子(zǐ )而(ér )好(hǎo ),献(xiàn )之(zhī )於(yú )纣(zhòu ),纣(zhòu )以(yǐ )为(wéi )恶(è ),醢(hǎi )九(jiǔ )侯(hóu )。鄂(è )侯(hóu )争(zhēng )之(zhī )彊(jiāng ),辩(biàn )之(zhī )疾(jí ),故(gù )脯(pú )鄂(è )侯(hóu )。文(wén )王(wáng )闻(wén )之(zhī ),喟(kuì )然(rán )而(ér )叹(tàn ),故(gù )拘(jū )之(zhī )牖(yǒu )里(lǐ )之(zhī )库(kù )百(bǎi )日(rì ),欲(yù )令(lìng )之(zhī )死(sǐ )。曷(hé )为(wéi )与(yǔ )人(rén )俱(jù )称(chēng )王(wáng ),卒(zú )就(jiù )脯(pú )醢(hǎi )之(zhī )地(dì )?齐(qí )湣(mǐn )王(wáng )之(zhī )鲁(lǔ ),夷(yí )维(wéi )子(zǐ )为(wéi )执(zhí )策(cè )而(ér )从(cóng ),谓(wèi )鲁(lǔ )人(rén )曰(yuē ):‘子(zǐ )将(jiāng )何(hé )以(yǐ )待(dài )吾(wú )君(jūn )?’鲁(lǔ )人(rén )曰(yuē ):‘吾(wú )将(jiāng )以(yǐ )十(shí )太(tài )牢(láo )待(dài )子(zǐ )之(zhī )君(jūn )。’夷(yí )维(wéi )子(zǐ )曰(yuē ):‘子(zǐ )安(ān )取(qǔ )礼(lǐ )而(ér )来(lái )吾(wú )君(jūn )?彼(bǐ )吾(wú )君(jūn )者(zhě ),天(tiān )子(zǐ )也(yě )。天(tiān )子(zǐ )巡(xún )狩(shòu ),诸(zhū )侯(hóu )辟(pì )舍(shě ),纳(nà )筦(guǎn )籥(yào ),摄(shè )衽(rèn )抱(bào )机(jī ),视(shì )膳(shàn )於(yú )堂(táng )下(xià ),天(tiān )子(zǐ )已(yǐ )食(shí ),乃(nǎi )退(tuì )而(ér )听(tīng )朝(cháo )也(yě )。’鲁(lǔ )人(rén )投(tóu )其(qí )籥(yào ),不(bú )果(guǒ )纳(nà )。不(bú )得(dé )入(rù )於(yú )鲁(lǔ ),将(jiāng )之(zhī )薛(xuē ),假(jiǎ )途(tú )於(yú )邹(zōu )。当(dāng )是(shì )时(shí ),邹(zōu )君(jūn )死(sǐ ),湣(mǐn )王(wáng )欲(yù )入(rù )吊(diào ),夷(yí )维(wéi )子(zǐ )谓(wèi )邹(zōu )之(zhī )孤(gū )曰(yuē ):‘天(tiān )子(zǐ )吊(diào ),主(zhǔ )人(rén )必(bì )将(jiāng )倍(bèi )殡(bìn )棺(guān ),设(shè )北(běi )面(miàn )於(yú )南(nán )方(fāng ),然(rán )后(hòu )天(tiān )子(zǐ )南(nán )面(miàn )吊(diào )也(yě )。’邹(zōu )之(zhī )群(qún )臣(chén )曰(yuē ):‘必(bì )若(ruò )此(cǐ ),吾(wú )将(jiāng )伏(fú )剑(jiàn )而(ér )死(sǐ )。’固(gù )不(bú )敢(gǎn )入(rù )於(yú )邹(zōu )。邹(zōu )、鲁(lǔ )之(zhī )臣(chén ),生(shēng )则(zé )不(bú )得(dé )事(shì )养(yǎng ),死(sǐ )则(zé )不(bú )得(dé )赙(fù )襚(suì ),然(rán )且(qiě )欲(yù )行(háng )天(tiān )子(zǐ )之(zhī )礼(lǐ )於(yú )邹(zōu )、鲁(lǔ ),邹(zōu )、鲁(lǔ )之(zhī )臣(chén )不(bú )果(guǒ )纳(nà )。今(jīn )秦(qín )万(wàn )乘(chéng )之(zhī )国(guó )也(yě ),梁(liáng )亦(yì )万(wàn )乘(chéng )之(zhī )国(guó )也(yě )。俱(jù )据(jù )万(wàn )乘(chéng )之(zhī )国(guó ),各(gè )有(yǒu )称(chēng )王(wáng )之(zhī )名(míng ),睹(dǔ )其(qí )一(yī )战(zhàn )而(ér )胜(shèng ),欲(yù )从(cóng )而(ér )帝(dì )之(zhī ),是(shì )使(shǐ )三(sān )晋(jìn )之(zhī )大(dà )臣(chén )不(bú )如(rú )邹(zōu )、鲁(lǔ )之(zhī )仆(pú )妾(qiè )也(yě )。且(qiě )秦(qín )无(wú )已(yǐ )而(ér )帝(dì ),则(zé )且(qiě )变(biàn )易(yì )诸(zhū )侯(hóu )之(zhī )大(dà )臣(chén )。彼(bǐ )将(jiāng )夺(duó )其(qí )所(suǒ )不(bú )肖(xiāo )而(ér )与(yǔ )其(qí )所(suǒ )贤(xián ),夺(duó )其(qí )所(suǒ )憎(zēng )而(ér )与(yǔ )其(qí )所(suǒ )爱(ài )。彼(bǐ )又(yòu )将(jiāng )使(shǐ )其(qí )子(zǐ )女(nǚ )谗(chán )妾(qiè )为(wéi )诸(zhū )侯(hóu )妃(fēi )姬(jī )。处(chù )梁(liáng )之(zhī )宫(gōng )。梁(liáng )王(wáng )安(ān )得(dé )晏(yàn )然(rán )而(ér )已(yǐ )乎(hū )?而(ér )将(jiāng )军(jūn )又(yòu )何(hé )以(yǐ )得(dé )故(gù )宠(chǒng )乎(hū )?”

於(yú )是(shì )新(xīn )垣(yuán )衍(yǎn )起(qǐ ),再(zài )拜(bài )谢(xiè )曰(yuē ):“始(shǐ )以(yǐ )先(xiān )生(shēng )为(wéi )庸(yōng )人(rén ),吾(wú )乃(nǎi )今(jīn )日(rì )知(zhī )先(xiān )生(shēng )为(wéi )天(tiān )下(xià )之(zhī )士(shì )也(yě )。吾(wú )请(qǐng )出(chū ),不(bú )敢(gǎn )复(fù )言(yán )帝(dì )秦(qín )。”秦(qín )将(jiāng )闻(wén )之(zhī ),为(wéi )卻(què )军(jūn )五(wǔ )十(shí )里(lǐ )。適(shì )会(huì )魏(wèi )公(gōng )子(zǐ )无(wú )忌(jì )夺(duó )晋(jìn )鄙(bǐ )军(jūn )以(yǐ )救(jiù )赵(zhào ),击(jī )秦(qín )军(jūn ),秦(qín )军(jūn )遂(suí )引(yǐn )而(ér )去(qù )。

於(yú )是(shì )平(píng )原(yuán )君(jūn )欲(yù )封(fēng )鲁(lǔ )连(lián ),鲁(lǔ )连(lián )辞(cí )让(ràng )者(zhě )三(sān ),终(zhōng )不(bú )肯(kěn )受(shòu )。平(píng )原(yuán )君(jūn )乃(nǎi )置(zhì )酒(jiǔ ),酒(jiǔ )酣(hān )起(qǐ )前(qián ),以(yǐ )千(qiān )金(jīn )为(wéi )鲁(lǔ )连(lián )寿(shòu )。鲁(lǔ )连(lián )笑(xiào )曰(yuē ):“所(suǒ )贵(guì )於(yú )天(tiān )下(xià )之(zhī )士(shì )者(zhě ),为(wéi )人(rén )排(pái )患(huàn )释(shì )难(nán )解(jiě )纷(fēn )乱(luàn )而(ér )无(wú )取(qǔ )也(yě )。即(jí )有(yǒu )取(qǔ )者(zhě ),是(shì )商(shāng )贾(jiǎ )之(zhī )事(shì )也(yě ),而(ér )连(lián )不(bú )忍(rěn )为(wéi )也(yě )。”遂(suí )辞(cí )平(píng )原(yuán )君(jūn )而(ér )去(qù ),终(zhōng )身(shēn )不(bú )复(fù )见(jiàn )。

其(qí )後(hòu )二(èr )十(shí )馀(yú )年(nián ),燕(yàn )将(jiāng )攻(gōng )下(xià )聊(liáo )城(chéng ),聊(liáo )城(chéng )人(rén )或(huò )谗(chán )之(zhī )燕(yàn ),燕(yàn )将(jiāng )惧(jù )诛(zhū ),因(yīn )保(bǎo )守(shǒu )聊(liáo )城(chéng ),不(bú )敢(gǎn )归(guī )。齐(qí )田(tián )单(dān )攻(gōng )聊(liáo )城(chéng )岁(suì )馀(yú ),士(shì )卒(zú )多(duō )死(sǐ )而(ér )聊(liáo )城(chéng )不(bú )下(xià )。鲁(lǔ )连(lián )乃(nǎi )为(wéi )书(shū ),约(yuē )之(zhī )矢(shǐ )以(yǐ )射(shè )城(chéng )中(zhōng ),遗(yí )燕(yàn )将(jiāng )。书(shū )曰(yuē ):

吾(wú )闻(wén )之(zhī ),智(zhì )者(zhě )不(bú )倍(bèi )时(shí )而(ér )弃(qì )利(lì ),勇(yǒng )士(shì )不(bú )却(què )死(sǐ )而(ér )灭(miè )名(míng ),忠(zhōng )臣(chén )不(bú )先(xiān )身(shēn )而(ér )後(hòu )君(jūn )。今(jīn )公(gōng )行(háng )一(yī )朝(cháo )之(zhī )忿(fèn ),不(bú )顾(gù )燕(yàn )王(wáng )之(zhī )无(wú )臣(chén ),非(fēi )忠(zhōng )也(yě );杀(shā )身(shēn )亡(wáng )聊(liáo )城(chéng ),而(ér )威(wēi )不(bú )信(xìn )於(yú )齐(qí ),非(fēi )勇(yǒng )也(yě );功(gōng )败(bài )名(míng )灭(miè ),後(hòu )世(shì )无(wú )称(chēng )焉(yān ),非(fēi )智(zhì )也(yě )。三(sān )者(zhě )世(shì )主(zhǔ )不(bú )臣(chén ),说(shuō )士(shì )不(bú )载(zǎi ),故(gù )智(zhì )者(zhě )不(bú )再(zài )计(jì ),勇(yǒng )士(shì )不(bú )怯(qiè )死(sǐ )。今(jīn )死(sǐ )生(shēng )荣(róng )辱(rǔ ),贵(guì )贱(jiàn )尊(zūn )卑(bēi ),此(cǐ )时(shí )不(bú )再(zài )至(zhì ),原(yuán )公(gōng )详(xiáng )计(jì )而(ér )无(wú )与(yǔ )俗(sú )同(tóng )。

且(qiě )楚(chǔ )攻(gōng )齐(qí )之(zhī )南(nán )阳(yáng ),魏(wèi )攻(gōng )平(píng )陆(lù ),而(ér )齐(qí )无(wú )南(nán )面(miàn )之(zhī )心(xīn ),以(yǐ )为(wéi )亡(wáng )南(nán )阳(yáng )之(zhī )害(hài )小(xiǎo ),不(bú )如(rú )得(dé )济(jì )北(běi )之(zhī )利(lì )大(dà ),故(gù )定(dìng )计(jì )审(shěn )处(chù )之(zhī )。今(jīn )秦(qín )人(rén )下(xià )兵(bīng ),魏(wèi )不(bú )敢(gǎn )东(dōng )面(miàn );衡(héng )秦(qín )之(zhī )势(shì )成(chéng ),楚(chǔ )国(guó )之(zhī )形(xíng )危(wēi );齐(qí )弃(qì )南(nán )阳(yáng ),断(duàn )右(yòu )壤(rǎng ),定(dìng )济(jì )北(běi ),计(jì )犹(yóu )且(qiě )为(wéi )之(zhī )也(yě )。且(qiě )夫(fū )齐(qí )之(zhī )必(bì )决(jué )於(yú )聊(liáo )城(chéng ),公(gōng )勿(wù )再(zài )计(jì )。今(jīn )楚(chǔ )魏(wèi )交(jiāo )退(tuì )於(yú )齐(qí ),而(ér )燕(yàn )救(jiù )不(bú )至(zhì )。以(yǐ )全(quán )齐(qí )之(zhī )兵(bīng ),无(wú )天(tiān )下(xià )之(zhī )规(guī ),与(yǔ )聊(liáo )城(chéng )共(gòng )据(jù )期(qī )年(nián )之(zhī )敝(bì ),则(zé )臣(chén )见(jiàn )公(gōng )之(zhī )不(bú )能(néng )得(dé )也(yě )。且(qiě )燕(yàn )国(guó )大(dà )乱(luàn ),君(jūn )臣(chén )失(shī )计(jì ),上(shàng )下(xià )迷(mí )惑(huò ),栗(lì )腹(fù )以(yǐ )十(shí )万(wàn )之(zhī )众(zhòng )五(wǔ )折(shé )於(yú )外(wài ),以(yǐ )万(wàn )乘(chéng )之(zhī )国(guó )被(bèi )围(wéi )於(yú )赵(zhào ),壤(rǎng )削(xuē )主(zhǔ )困(kùn ),为(wéi )天(tiān )下(xià )僇(liáo )笑(xiào )。国(guó )敝(bì )而(ér )祸(huò )多(duō ),民(mín )无(wú )所(suǒ )归(guī )心(xīn )。今(jīn )公(gōng )又(yòu )以(yǐ )敝(bì )聊(liáo )之(zhī )民(mín )距(jù )全(quán )齐(qí )之(zhī )兵(bīng ),是(shì )墨(mò )翟(zhái )之(zhī )守(shǒu )也(yě )。食(shí )人(rén )炊(chuī )骨(gǔ ),士(shì )无(wú )反(fǎn )外(wài )之(zhī )心(xīn ),是(shì )孙(sūn )膑(bìn )之(zhī )兵(bīng )也(yě )。能(néng )见(jiàn )於(yú )天(tiān )下(xià )。虽(suī )然(rán ),为(wéi )公(gōng )计(jì )者(zhě ),不(bú )如(rú )全(quán )车(chē )甲(jiǎ )以(yǐ )报(bào )於(yú )燕(yàn )。车(chē )甲(jiǎ )全(quán )而(ér )归(guī )燕(yàn ),燕(yàn )王(wáng )必(bì )喜(xǐ );身(shēn )全(quán )而(ér )归(guī )於(yú )国(guó ),士(shì )民(mín )如(rú )见(jiàn )父(fù )母(mǔ ),交(jiāo )游(yóu )攘(rǎng )臂(bì )而(ér )议(yì )於(yú )世(shì ),功(gōng )业(yè )可(kě )明(míng )。上(shàng )辅(fǔ )孤(gū )主(zhǔ )以(yǐ )制(zhì )群(qún )臣(chén ),下(xià )养(yǎng )百(bǎi )姓(xìng )以(yǐ )资(zī )说(shuō )士(shì ),矫(jiǎo )国(guó )更(gèng )俗(sú ),功(gōng )名(míng )可(kě )立(lì )也(yě )。亡(wáng )意(yì )亦(yì )捐(juān )燕(yàn )弃(qì )世(shì ),东(dōng )游(yóu )於(yú )齐(qí )乎(hū )?裂(liè )地(dì )定(dìng )封(fēng ),富(fù )比(bǐ )乎(hū )陶(táo )、卫(wèi ),世(shì )世(shì )称(chēng )孤(gū ),与(yǔ )齐(qí )久(jiǔ )存(cún ),又(yòu )一(yī )计(jì )也(yě )。此(cǐ )两(liǎng )计(jì )者(zhě ),显(xiǎn )名(míng )厚(hòu )实(shí )也(yě ),原(yuán )公(gōng )详(xiáng )计(jì )而(ér )审(shěn )处(chù )一(yī )焉(yān )。

且(qiě )吾(wú )闻(wén )之(zhī ),规(guī )小(xiǎo )节(jiē )者(zhě )不(bú )能(néng )成(chéng )荣(róng )名(míng ),恶(è )小(xiǎo )耻(chǐ )者(zhě )不(bú )能(néng )立(lì )大(dà )功(gōng )。昔(xī )者(zhě )管(guǎn )夷(yí )吾(wú )射(shè )桓(huán )公(gōng )中(zhōng )其(qí )钩(gōu ),篡(cuàn )也(yě );遗(yí )公(gōng )子(zǐ )纠(jiū )不(bú )能(néng )死(sǐ ),怯(qiè )也(yě );束(shù )缚(fù )桎(zhì )梏(gù ),辱(rǔ )也(yě )。若(ruò )此(cǐ )三(sān )行(háng )者(zhě ),世(shì )主(zhǔ )不(bú )臣(chén )而(ér )乡(xiāng )里(lǐ )不(bú )通(tōng )。乡(xiāng )使(shǐ )管(guǎn )子(zǐ )幽(yōu )囚(qiú )而(ér )不(bú )出(chū ),身(shēn )死(sǐ )而(ér )不(bú )反(fǎn )於(yú )齐(qí ),则(zé )亦(yì )名(míng )不(bú )免(miǎn )为(wéi )辱(rǔ )人(rén )贱(jiàn )行(háng )矣(yǐ )。臧(zāng )获(huò )且(qiě )羞(xiū )与(yǔ )之(zhī )同(tóng )名(míng )矣(yǐ ),况(kuàng )世(shì )俗(sú )乎(hū )!故(gù )管(guǎn )子(zǐ )不(bú )耻(chǐ )身(shēn )在(zài )縲(léi )绁(xiè )之(zhī )中(zhōng )而(ér )耻(chǐ )天(tiān )下(xià )之(zhī )不(bú )治(zhì ),不(bú )耻(chǐ )不(bú )死(sǐ )公(gōng )子(zǐ )纠(jiū )而(ér )耻(chǐ )威(wēi )之(zhī )不(bú )信(xìn )於(yú )诸(zhū )侯(hóu ),故(gù )兼(jiān )三(sān )行(háng )之(zhī )过(guò )而(ér )为(wéi )五(wǔ )霸(bà )首(shǒu ),名(míng )高(gāo )天(tiān )下(xià )而(ér )光(guāng )烛(zhú )邻(lín )国(guó )。曹(cáo )子(zǐ )为(wéi )鲁(lǔ )将(jiāng ),三(sān )战(zhàn )三(sān )北(běi ),而(ér )亡(wáng )地(dì )五(wǔ )百(bǎi )里(lǐ )。乡(xiāng )使(shǐ )曹(cáo )子(zǐ )计(jì )不(bú )反(fǎn )顾(gù ),议(yì )不(bú )还(hái )踵(zhǒng ),刎(wěn )颈(jǐng )而(ér )死(sǐ ),则(zé )亦(yì )名(míng )不(bú )免(miǎn )为(wéi )败(bài )军(jūn )禽(qín )将(jiāng )矣(yǐ )。曹(cáo )子(zǐ )弃(qì )三(sān )北(běi )之(zhī )耻(chǐ ),而(ér )退(tuì )与(yǔ )鲁(lǔ )君(jūn )计(jì )。桓(huán )公(gōng )朝(cháo )天(tiān )下(xià ),会(huì )诸(zhū )侯(hóu ),曹(cáo )子(zǐ )以(yǐ )一(yī )剑(jiàn )之(zhī )任(rèn ),枝(zhī )桓(huán )公(gōng )之(zhī )心(xīn )於(yú )坛(tán )坫(diàn )之(zhī )上(shàng ),颜(yán )色(sè )不(bú )变(biàn ),辞(cí )气(qì )不(bú )悖(bèi ),三(sān )战(zhàn )之(zhī )所(suǒ )亡(wáng )一(yī )朝(cháo )而(ér )复(fù )之(zhī ),天(tiān )下(xià )震(zhèn )动(dòng ),诸(zhū )侯(hóu )惊(jīng )骇(hài ),威(wēi )加(jiā )吴(wú )、越(yuè )。若(ruò )此(cǐ )二(èr )士(shì )者(zhě ),非(fēi )不(bú )能(néng )成(chéng )小(xiǎo )廉(lián )而(ér )行(háng )小(xiǎo )节(jiē )也(yě ),以(yǐ )为(wéi )杀(shā )身(shēn )亡(wáng )躯(qū ),绝(jué )世(shì )灭(miè )後(hòu ),功(gōng )名(míng )不(bú )立(lì ),非(fēi )智(zhì )也(yě )。故(gù )去(qù )感(gǎn )忿(fèn )之(zhī )怨(yuàn ),立(lì )终(zhōng )身(shēn )之(zhī )名(míng );弃(qì )忿(fèn )悁(yuān )之(zhī )节(jiē ),定(dìng )累(lèi )世(shì )之(zhī )功(gōng )。是(shì )以(yǐ )业(yè )与(yǔ )三(sān )王(wáng )争(zhēng )流(liú ),而(ér )名(míng )与(yǔ )天(tiān )壤(rǎng )相(xiàng )弊(bì )也(yě )。原(yuán )公(gōng )择(zé )一(yī )而(ér )行(háng )之(zhī )。

燕(yàn )将(jiāng )见(jiàn )鲁(lǔ )连(lián )书(shū ),泣(qì )三(sān )日(rì ),犹(yóu )豫(yù )不(bú )能(néng )自(zì )决(jué )。欲(yù )归(guī )燕(yàn ),已(yǐ )有(yǒu )隙(xì ),恐(kǒng )诛(zhū );欲(yù )降(jiàng )齐(qí ),所(suǒ )杀(shā )虏(lǔ )於(yú )齐(qí )甚(shèn )众(zhòng ),恐(kǒng )已(yǐ )降(jiàng )而(ér )後(hòu )见(jiàn )辱(rǔ )。喟(kuì )然(rán )叹(tàn )曰(yuē ):“与(yǔ )人(rén )刃(rèn )我(wǒ ),宁(níng )自(zì )刃(rèn )。”乃(nǎi )自(zì )杀(shā )。聊(liáo )城(chéng )乱(luàn ),田(tián )单(dān )遂(suí )屠(tú )聊(liáo )城(chéng )。归(guī )而(ér )言(yán )鲁(lǔ )连(lián ),欲(yù )爵(jué )之(zhī )。鲁(lǔ )连(lián )逃(táo )隐(yǐn )於(yú )海(hǎi )上(shàng ),曰(yuē ):“吾(wú )与(yǔ )富(fù )贵(guì )而(ér )诎(qū )於(yú )人(rén ),宁(níng )贫(pín )贱(jiàn )而(ér )轻(qīng )世(shì )肆(sì )志(zhì )焉(yān )。”

邹(zōu )阳(yáng )者(zhě ),齐(qí )人(rén )也(yě )。游(yóu )於(yú )梁(liáng ),与(yǔ )故(gù )吴(wú )人(rén )庄(zhuāng )忌(jì )夫(fū )子(zǐ )、淮(huái )阴(yīn )枚(méi )生(shēng )之(zhī )徒(tú )交(jiāo )。上(shàng )书(shū )而(ér )介(jiè )於(yú )羊(yáng )胜(shèng )、公(gōng )孙(sūn )诡(guǐ )之(zhī )间(jiān )。胜(shèng )等(děng )嫉(jí )邹(zōu )阳(yáng ),恶(è )之(zhī )梁(liáng )孝(xiào )王(wáng )。孝(xiào )王(wáng )怒(nù ),下(xià )之(zhī )吏(lì ),将(jiāng )欲(yù )杀(shā )之(zhī )。邹(zōu )阳(yáng )客(kè )游(yóu ),以(yǐ )谗(chán )见(jiàn )禽(qín ),恐(kǒng )死(sǐ )而(ér )负(fù )累(lèi ),乃(nǎi )从(cóng )狱(yù )中(zhōng )上(shàng )书(shū )曰(yuē ):臣(chén )闻(wén )忠(zhōng )无(wú )不(bú )报(bào ),信(xìn )不(bú )见(jiàn )疑(yí ),臣(chén )常(cháng )以(yǐ )为(wéi )然(rán ),徒(tú )虚(xū )语(yǔ )耳(ěr )。昔(xī )者(zhě )荆(jīng )轲(kē )慕(mù )燕(yàn )丹(dān )之(zhī )义(yì ),白(bái )虹(hóng )贯(guàn )日(rì ),太(tài )子(zǐ )畏(wèi )之(zhī );卫(wèi )先(xiān )生(shēng )为(wéi )秦(qín )画(huà )长(zhǎng )平(píng )之(zhī )事(shì ),太(tài )白(bái )蚀(shí )昴(mǎo ),而(ér )昭(zhāo )王(wáng )疑(yí )之(zhī )。夫(fū )精(jīng )变(biàn )天(tiān )地(dì )而(ér )信(xìn )不(bú )喻(yù )两(liǎng )主(zhǔ ),岂(qǐ )不(bú )哀(āi )哉(zāi )!今(jīn )臣(chén )尽(jìn )忠(zhōng )竭(jié )诚(chéng ),毕(bì )议(yì )原(yuán )知(zhī ),左(zuǒ )右(yòu )不(bú )明(míng ),卒(zú )从(cóng )吏(lì )讯(xùn ),为(wéi )世(shì )所(suǒ )疑(yí ),是(shì )使(shǐ )荆(jīng )轲(kē )、卫(wèi )先(xiān )生(shēng )复(fù )起(qǐ ),而(ér )燕(yàn )、秦(qín )不(bú )悟(wù )也(yě )。原(yuán )大(dà )王(wáng )孰(shú )察(chá )之(zhī )。

昔(xī )卞(biàn )和(hé )献(xiàn )宝(bǎo ),楚(chǔ )王(wáng )刖(yuè )之(zhī );李(lǐ )斯(sī )竭(jié )忠(zhōng ),胡(hú )亥(hài )极(jí )刑(xíng )。是(shì )以(yǐ )箕(jī )子(zǐ )详(xiáng )狂(kuáng ),接(jiē )舆(yú )辟(pì )世(shì ),恐(kǒng )遭(zāo )此(cǐ )患(huàn )也(yě )。原(yuán )大(dà )王(wáng )孰(shú )察(chá )卞(biàn )和(hé )、李(lǐ )斯(sī )之(zhī )意(yì ),而(ér )後(hòu )楚(chǔ )王(wáng )、胡(hú )亥(hài )之(zhī )听(tīng ),无(wú )使(shǐ )臣(chén )为(wéi )箕(jī )子(zǐ )、接(jiē )舆(yú )所(suǒ )笑(xiào )。臣(chén )闻(wén )比(bǐ )干(gàn )剖(pōu )心(xīn ),子(zǐ )胥(xū )鸱(chī )夷(yí ),臣(chén )始(shǐ )不(bú )信(xìn ),乃(nǎi )今(jīn )知(zhī )之(zhī )。原(yuán )大(dà )王(wáng )孰(shú )察(chá ),少(shǎo )加(jiā )怜(lián )焉(yān )。

谚(yàn )曰(yuē ):“有(yǒu )白(bái )头(tóu )如(rú )新(xīn ),倾(qīng )盖(gài )如(rú )故(gù )。”何(hé )则(zé )?知(zhī )与(yǔ )不(bú )知(zhī )也(yě )。故(gù )昔(xī )樊(fán )於(yú )期(qī )逃(táo )秦(qín )之(zhī )燕(yàn ),藉(jiè )荆(jīng )轲(kē )首(shǒu )以(yǐ )奉(fèng )丹(dān )之(zhī )事(shì );王(wáng )奢(shē )去(qù )齐(qí )之(zhī )魏(wèi ),临(lín )城(chéng )自(zì )刭(jǐng )以(yǐ )卻(què )齐(qí )而(ér )存(cún )魏(wèi )。夫(fū )王(wáng )奢(shē )、樊(fán )於(yú )期(qī )非(fēi )新(xīn )於(yú )齐(qí )、秦(qín )而(ér )故(gù )於(yú )燕(yàn )、魏(wèi )也(yě ),所(suǒ )以(yǐ )去(qù )二(èr )国(guó )死(sǐ )两(liǎng )君(jūn )者(zhě ),行(háng )合(hé )於(yú )志(zhì )而(ér )慕(mù )义(yì )无(wú )穷(qióng )也(yě )。是(shì )以(yǐ )苏(sū )秦(qín )不(bú )信(xìn )於(yú )天(tiān )下(xià ),而(ér )为(wéi )燕(yàn )尾(wěi )生(shēng );白(bái )圭(guī )战(zhàn )亡(wáng )六(liù )城(chéng ),为(wéi )魏(wèi )取(qǔ )中(zhōng )山(shān )。何(hé )则(zé )?诚(chéng )有(yǒu )以(yǐ )相(xiàng )知(zhī )也(yě )。苏(sū )秦(qín )相(xiàng )燕(yàn ),燕(yàn )人(rén )恶(è )之(zhī )於(yú )王(wáng ),王(wáng )按(àn )剑(jiàn )而(ér )怒(nù ),食(shí )以(yǐ )夬(guài )騠(tí );白(bái )圭(guī )显(xiǎn )於(yú )中(zhōng )山(shān ),中(zhōng )山(shān )人(rén )恶(è )之(zhī )魏(wèi )文(wén )侯(hóu ),文(wén )侯(hóu )投(tóu )之(zhī )以(yǐ )夜(yè )光(guāng )之(zhī )璧(bì )。何(hé )则(zé )?两(liǎng )主(zhǔ )二(èr )臣(chén ),剖(pōu )心(xīn )坼(chè )肝(gān )相(xiàng )信(xìn ),岂(qǐ )移(yí )於(yú )浮(fú )辞(cí )哉(zāi )!

故(gù )女(nǚ )无(wú )美(měi )恶(è ),入(rù )宫(gōng )见(jiàn )妒(dù );士(shì )无(wú )贤(xián )不(bú )肖(xiāo ),入(rù )朝(cháo )见(jiàn )嫉(jí )。昔(xī )者(zhě )司(sī )马(mǎ )喜(xǐ )髌(bìn )脚(jiǎo )於(yú )宋(sòng ),卒(zú )相(xiàng )中(zhōng )山(shān );范(fàn )睢(suī )摺(zhé )胁(xié )折(shé )齿(chǐ )於(yú )魏(wèi ),卒(zú )为(wéi )应(yīng )侯(hóu )。此(cǐ )二(èr )人(rén )者(zhě ),皆(jiē )信(xìn )必(bì )然(rán )之(zhī )画(huà ),捐(juān )朋(péng )党(dǎng )之(zhī )私(sī ),挟(jiā )孤(gū )独(dú )之(zhī )位(wèi ),故(gù )不(bú )能(néng )自(zì )免(miǎn )於(yú )嫉(jí )妒(dù )之(zhī )人(rén )也(yě )。是(shì )以(yǐ )申(shēn )徒(tú )狄(dí )自(zì )沈(shěn )於(yú )河(hé ),徐(xú )衍(yǎn )负(fù )石(shí )入(rù )海(hǎi )。不(bú )容(róng )於(yú )世(shì ),义(yì )不(bú )苟(gǒu )取(qǔ ),比(bǐ )周(zhōu )於(yú )朝(cháo ),以(yǐ )移(yí )主(zhǔ )上(shàng )之(zhī )心(xīn )。故(gù )百(bǎi )里(lǐ )奚(xī )乞(qǐ )食(shí )於(yú )路(lù ),缪(miù )公(gōng )委(wěi )之(zhī )以(yǐ )政(zhèng );甯(níng )戚(qī )饭(fàn )牛(niú )车(chē )下(xià ),而(ér )桓(huán )公(gōng )任(rèn )之(zhī )以(yǐ )国(guó )。此(cǐ )二(èr )人(rén )者(zhě ),岂(qǐ )借(jiè )宦(huàn )於(yú )朝(cháo ),假(jiǎ )誉(yù )於(yú )左(zuǒ )右(yòu ),然(rán )後(hòu )二(èr )主(zhǔ )用(yòng )之(zhī )哉(zāi )?感(gǎn )於(yú )心(xīn ),合(hé )於(yú )行(háng ),亲(qīn )於(yú )胶(jiāo )漆(qī ),昆(kūn )弟(dì )不(bú )能(néng )离(lí ),岂(qǐ )惑(huò )於(yú )众(zhòng )口(kǒu )哉(zāi )?故(gù )偏(piān )听(tīng )生(shēng )奸(jiān ),独(dú )任(rèn )成(chéng )乱(luàn )。昔(xī )者(zhě )鲁(lǔ )听(tīng )季(jì )孙(sūn )之(zhī )说(shuō )而(ér )逐(zhú )孔(kǒng )子(zǐ ),宋(sòng )信(xìn )子(zǐ )罕(hǎn )之(zhī )计(jì )而(ér )囚(qiú )墨(mò )翟(zhái )。夫(fū )以(yǐ )孔(kǒng )、墨(mò )之(zhī )辩(biàn ),不(bú )能(néng )自(zì )免(miǎn )於(yú )谗(chán )谀(yú ),而(ér )二(èr )国(guó )以(yǐ )危(wēi )。何(hé )则(zé )?众(zhòng )口(kǒu )铄(shuò )金(jīn ),积(jī )毁(huǐ )销(xiāo )骨(gǔ )也(yě )。是(shì )以(yǐ )秦(qín )用(yòng )戎(róng )人(rén )由(yóu )余(yú )而(ér )霸(bà )中(zhōng )国(guó ),齐(qí )用(yòng )越(yuè )人(rén )蒙(méng )而(ér )彊(jiāng )威(wēi )、宣(xuān )。此(cǐ )二(èr )国(guó ),岂(qǐ )拘(jū )於(yú )俗(sú ),牵(qiān )於(yú )世(shì ),系(xì )阿(ā )偏(piān )之(zhī )辞(cí )哉(zāi )?公(gōng )听(tīng )并(bìng )观(guān ),垂(chuí )名(míng )当(dāng )世(shì )。故(gù )意(yì )合(hé )则(zé )胡(hú )越(yuè )为(wéi )昆(kūn )弟(dì ),由(yóu )余(yú )、越(yuè )人(rén )蒙(méng )是(shì )矣(yǐ );不(bú )合(hé ),则(zé )骨(gǔ )肉(ròu )出(chū )逐(zhú )不(bú )收(shōu ),硃(zhū )、象(xiàng )、管(guǎn )、蔡(cài )是(shì )矣(yǐ )。今(jīn )人(rén )主(zhǔ )诚(chéng )能(néng )用(yòng )齐(qí )、秦(qín )之(zhī )义(yì ),後(hòu )宋(sòng )、鲁(lǔ )之(zhī )听(tīng ),则(zé )五(wǔ )伯(bó )不(bú )足(zú )称(chēng ),三(sān )王(wáng )易(yì )为(wéi )也(yě )。

是(shì )以(yǐ )圣(shèng )王(wáng )觉(jiào )寤(wù ),捐(juān )子(zǐ )之(zhī )之(zhī )心(xīn ),而(ér )能(néng )不(bú )说(shuō )於(yú )田(tián )常(cháng )之(zhī )贤(xián );封(fēng )比(bǐ )干(gàn )之(zhī )後(hòu ),修(xiū )孕(yùn )妇(fù )之(zhī )墓(mù ),故(gù )功(gōng )业(yè )复(fù )就(jiù )於(yú )天(tiān )下(xià )。何(hé )则(zé )?欲(yù )善(shàn )无(wú )厌(yàn )也(yě )。夫(fū )晋(jìn )文(wén )公(gōng )亲(qīn )其(qí )雠(chóu ),彊(jiāng )霸(bà )诸(zhū )侯(hóu );齐(qí )桓(huán )公(gōng )用(yòng )其(qí )仇(chóu ),而(ér )一(yī )匡(kuāng )天(tiān )下(xià )。何(hé )则(zé ),慈(cí )仁(rén )殷(yīn )勤(qín ),诚(chéng )加(jiā )於(yú )心(xīn ),不(bú )可(kě )以(yǐ )虚(xū )辞(cí )借(jiè )也(yě )。

至(zhì )夫(fū )秦(qín )用(yòng )商(shāng )鞅(yāng )之(zhī )法(fǎ ),东(dōng )弱(ruò )韩(hán )、魏(wèi ),兵(bīng )彊(jiāng )天(tiān )下(xià ),而(ér )卒(zú )车(chē )裂(liè )之(zhī );越(yuè )用(yòng )大(dà )夫(fū )种(zhǒng )之(zhī )谋(móu ),禽(qín )劲(jìn )吴(wú ),霸(bà )中(zhōng )国(guó ),而(ér )卒(zú )诛(zhū )其(qí )身(shēn )。是(shì )以(yǐ )孙(sūn )叔(shū )敖(áo )三(sān )去(qù )相(xiàng )而(ér )不(bú )悔(huǐ ),於(yú )陵(líng )子(zǐ )仲(zhòng )辞(cí )三(sān )公(gōng )为(wéi )人(rén )灌(guàn )园(yuán )。今(jīn )人(rén )主(zhǔ )诚(chéng )能(néng )去(qù )骄(jiāo )泬(jué )之(zhī )心(xīn ),怀(huái )可(kě )报(bào )之(zhī )意(yì ),披(pī )心(xīn )腹(fù ),见(jiàn )情(qíng )素(sù ),堕(duò )肝(gān )胆(dǎn ),施(shī )德(dé )厚(hòu ),终(zhōng )与(yǔ )之(zhī )穷(qióng )达(dá ),无(wú )爱(ài )於(yú )士(shì ),则(zé )桀(jié )之(zhī )狗(gǒu )可(kě )使(shǐ )吠(fèi )尧(yáo ),而(ér )蹠(zhí )之(zhī )客(kè )可(kě )使(shǐ )刺(cì )由(yóu );况(kuàng )因(yīn )万(wàn )乘(chéng )之(zhī )权(quán ),假(jiǎ )圣(shèng )王(wáng )之(zhī )资(zī )乎(hū )?然(rán )则(zé )荆(jīng )轲(kē )之(zhī )湛(zhàn )七(qī )族(zú ),要(yào )离(lí )之(zhī )烧(shāo )妻(qī )子(zǐ ),岂(qǐ )足(zú )道(dào )哉(zāi )!

臣(chén )闻(wén )明(míng )月(yuè )之(zhī )珠(zhū ),夜(yè )光(guāng )之(zhī )璧(bì ),以(yǐ )闇(ān )投(tóu )人(rén )於(yú )道(dào )路(lù ),人(rén )无(wú )不(bú )按(àn )剑(jiàn )相(xiàng )眄(miǎn )者(zhě )。何(hé )则(zé )?无(wú )因(yīn )而(ér )至(zhì )前(qián )也(yě )。蟠(pán )木(mù )根(gēn )柢(dǐ ),轮(lún )囷(qūn )离(lí )诡(guǐ ),而(ér )为(wéi )万(wàn )乘(chéng )器(qì )者(zhě )。何(hé )则(zé )?以(yǐ )左(zuǒ )右(yòu )先(xiān )为(wéi )之(zhī )容(róng )也(yě )。故(gù )无(wú )因(yīn )至(zhì )前(qián ),虽(suī )出(chū )随(suí )侯(hóu )之(zhī )珠(zhū ),夜(yè )光(guāng )之(zhī )璧(bì ),犹(yóu )结(jié )怨(yuàn )而(ér )不(bú )见(jiàn )德(dé )。故(gù )有(yǒu )人(rén )先(xiān )谈(tán ),则(zé )以(yǐ )枯(kū )木(mù )朽(xiǔ )株(zhū )树(shù )功(gōng )而(ér )不(bú )忘(wàng )。今(jīn )夫(fū )天(tiān )下(xià )布(bù )衣(yī )穷(qióng )居(jū )之(zhī )士(shì ),身(shēn )在(zài )贫(pín )贱(jiàn ),虽(suī )蒙(méng )尧(yáo )、舜(shùn )之(zhī )术(shù ),挟(jiā )伊(yī )、管(guǎn )之(zhī )辩(biàn ),怀(huái )龙(lóng )逢(féng )、比(bǐ )干(gàn )之(zhī )意(yì ),欲(yù )尽(jìn )忠(zhōng )当(dāng )世(shì )之(zhī )君(jūn ),而(ér )素(sù )无(wú )根(gēn )柢(dǐ )之(zhī )容(róng ),虽(suī )竭(jié )精(jīng )思(sī ),欲(yù )开(kāi )忠(zhōng )信(xìn ),辅(fǔ )人(rén )主(zhǔ )之(zhī )治(zhì ),则(zé )人(rén )主(zhǔ )必(bì )有(yǒu )按(àn )剑(jiàn )相(xiàng )眄(miǎn )之(zhī )迹(jì ),是(shì )使(shǐ )布(bù )衣(yī )不(bú )得(dé )为(wéi )枯(kū )木(mù )朽(xiǔ )株(zhū )之(zhī )资(zī )也(yě )。

是(shì )以(yǐ )圣(shèng )王(wáng )制(zhì )世(shì )御(yù )俗(sú ),独(dú )化(huà )於(yú )陶(táo )钧(jūn )之(zhī )上(shàng ),而(ér )不(bú )牵(qiān )於(yú )卑(bēi )乱(luàn )之(zhī )语(yǔ ),不(bú )夺(duó )於(yú )众(zhòng )多(duō )之(zhī )口(kǒu )。故(gù )秦(qín )皇(huáng )帝(dì )任(rèn )中(zhōng )庶(shù )子(zǐ )蒙(méng )嘉(jiā )之(zhī )言(yán ),以(yǐ )信(xìn )荆(jīng )轲(kē )之(zhī )说(shuō ),而(ér )匕(bǐ )首(shǒu )窃(qiè )发(fā );周(zhōu )文(wén )王(wáng )猎(liè )泾(jīng )、渭(wèi ),载(zǎi )吕(lǚ )尚(shàng )而(ér )归(guī ),以(yǐ )王(wáng )天(tiān )下(xià )。故(gù )秦(qín )信(xìn )左(zuǒ )右(yòu )而(ér )杀(shā ),周(zhōu )用(yòng )乌(wū )集(jí )而(ér )王(wáng )。何(hé )则(zé )?以(yǐ )其(qí )能(néng )越(yuè )挛(luán )拘(jū )之(zhī )语(yǔ ),驰(chí )域(yù )外(wài )之(zhī )议(yì ),独(dú )观(guān )於(yú )昭(zhāo )旷(kuàng )之(zhī )道(dào )也(yě )。

今(jīn )人(rén )主(zhǔ )沈(shěn )於(yú )谄(chǎn )谀(yú )之(zhī )辞(cí ),牵(qiān )於(yú )帷(wéi )裳(shang )之(zhī )制(zhì ),使(shǐ )不(bú )羁(jī )之(zhī )士(shì )与(yǔ )牛(niú )骥(jì )同(tóng )皁(zào ),此(cǐ )鲍(bào )焦(jiāo )所(suǒ )以(yǐ )忿(fèn )於(yú )世(shì )而(ér )不(bú )留(liú )富(fù )贵(guì )之(zhī )乐(lè )也(yě )。

臣(chén )闻(wén )盛(shèng )饰(shì )入(rù )朝(cháo )者(zhě )不(bú )以(yǐ )利(lì )汙(yú )义(yì ),砥(dǐ )厉(lì )名(míng )号(hào )者(zhě )不(bú )以(yǐ )欲(yù )伤(shāng )行(háng ),故(gù )县(xiàn )名(míng )胜(shèng )母(mǔ )而(ér )曾(céng )子(zǐ )不(bú )入(rù ),邑(yì )号(hào )朝(cháo )歌(gē )而(ér )墨(mò )子(zǐ )回(huí )车(chē )。今(jīn )欲(yù )使(shǐ )天(tiān )下(xià )寥(liáo )廓(kuò )之(zhī )士(shì ),摄(shè )於(yú )威(wēi )重(zhòng )之(zhī )权(quán ),主(zhǔ )於(yú )位(wèi )势(shì )之(zhī )贵(guì ),故(gù )回(huí )面(miàn )汙(yú )行(háng )以(yǐ )事(shì )谄(chǎn )谀(yú )之(zhī )人(rén )而(ér )求(qiú )亲(qīn )近(jìn )於(yú )左(zuǒ )右(yòu ),则(zé )士(shì )伏(fú )死(sǐ )堀(kū )穴(xué )岩(yán )之(zhī )中(zhōng )耳(ěr ),安(ān )肯(kěn )有(yǒu )尽(jìn )忠(zhōng )信(xìn )而(ér )趋(qū )阙(què )下(xià )者(zhě )哉(zāi )!

书(shū )奏(zòu )梁(liáng )孝(xiào )王(wáng ),孝(xiào )王(wáng )使(shǐ )人(rén )出(chū )之(zhī ),卒(zú )为(wéi )上(shàng )客(kè )。

太(tài )史(shǐ )公(gōng )曰(yuē ):鲁(lǔ )连(lián )其(qí )指(zhǐ )意(yì )虽(suī )不(bú )合(hé )大(dà )义(yì ),然(rán )余(yú )多(duō )其(qí )在(zài )布(bù )衣(yī )之(zhī )位(wèi ),荡(dàng )然(rán )肆(sì )志(zhì ),不(bú )诎(qū )於(yú )诸(zhū )侯(hóu ),谈(tán )说(shuō )於(yú )当(dāng )世(shì ),折(shé )卿(qīng )相(xiàng )之(zhī )权(quán )。邹(zōu )阳(yáng )辞(cí )虽(suī )不(bú )逊(xùn ),然(rán )其(qí )比(bǐ )物(wù )连(lián )类(lèi ),有(yǒu )足(zú )悲(bēi )者(zhě ),亦(yì )可(kě )谓(wèi )抗(kàng )直(zhí )不(bú )桡(ráo )矣(yǐ ),吾(wú )是(shì )以(yǐ )附(fù )之(zhī )列(liè )传(chuán )焉(yān )。

鲁(lǔ )连(lián )达(dá )士(shì ),高(gāo )才(cái )远(yuǎn )致(zhì )。释(shì )难(nán )解(jiě )纷(fēn ),辞(cí )禄(lù )肆(sì )志(zhì )。齐(qí )将(jiāng )挫(cuò )辩(biàn ),燕(yàn )军(jūn )沮(jǔ )气(qì )。邹(zōu )子(zǐ )遇(yù )谗(chán ),见(jiàn )诋(dǐ )狱(yù )吏(lì )。慷(kāng )慨(kǎi )献(xiàn )说(shuō ),时(shí )王(wáng )所(suǒ )器(qì )。

阅读:24950

打赏捐助〔Donate〕>>>

《鲁仲连邹阳列传》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库