朋党论【登录】

《古文观止》 > 卷九·唐宋文 > 《朋党论》 > 拼音版

臣(chén )闻(wén )朋(péng )党(dǎng )之(zhī )说(shuō ),自(zì )古(gǔ )有(yǒu )之(zhī ),惟(wéi )幸(xìng )人(rén )君(jūn )辨(biàn )其(qí )君(jūn )子(zǐ )小(xiǎo )人(rén )而(ér )已(yǐ )。大(dà )凡(fán )君(jūn )子(zǐ )与(yǔ )君(jūn )子(zǐ )以(yǐ )同(tóng )道(dào )为(wéi )朋(péng ),小(xiǎo )人(rén )与(yǔ )小(xiǎo )人(rén )以(yǐ )同(tóng )利(lì )为(wéi )朋(péng ),此(cǐ )自(zì )然(rán )之(zhī )理(lǐ )也(yě )。

然(rán )臣(chén )谓(wèi )小(xiǎo )人(rén )无(wú )朋(péng ),惟(wéi )君(jūn )子(zǐ )则(zé )有(yǒu )之(zhī )。其(qí )故(gù )何(hé )哉(zāi )?小(xiǎo )人(rén )所(suǒ )好(hǎo )者(zhě )禄(lù )利(lì )也(yě ),所(suǒ )贪(tān )者(zhě )财(cái )货(huò )也(yě )。当(dāng )其(qí )同(tóng )利(lì )之(zhī )时(shí ),暂(zàn )相(xiàng )党(dǎng )引(yǐn )以(yǐ )为(wéi )朋(péng )者(zhě ),伪(wěi )也(yě );及(jí )其(qí )见(jiàn )利(lì )而(ér )争(zhēng )先(xiān ),或(huò )利(lì )尽(jìn )而(ér )交(jiāo )疏(shū ),则(zé )反(fǎn )相(xiàng )贼(zéi )害(hài ),虽(suī )其(qí )兄(xiōng )弟(dì )亲(qīn )戚(qī ),不(bú )能(néng )自(zì )保(bǎo )。故(gù )臣(chén )谓(wèi )小(xiǎo )人(rén )无(wú )朋(péng ),其(qí )暂(zàn )为(wéi )朋(péng )者(zhě ),伪(wěi )也(yě )。君(jūn )子(zǐ )则(zé )不(bú )然(rán )。所(suǒ )守(shǒu )者(zhě )道(dào )义(yì ),所(suǒ )行(háng )者(zhě )忠(zhōng )信(xìn ),所(suǒ )惜(xī )者(zhě )名(míng )节(jiē )。以(yǐ )之(zhī )修(xiū )身(shēn ),则(zé )同(tóng )道(dào )而(ér )相(xiàng )益(yì );以(yǐ )之(zhī )事(shì )国(guó ),则(zé )同(tóng )心(xīn )而(ér )共(gòng )济(jì );终(zhōng )始(shǐ )如(rú )一(yī ),此(cǐ )君(jūn )子(zǐ )之(zhī )朋(péng )也(yě )。故(gù )为(wéi )人(rén )君(jūn )者(zhě ),但(dàn )当(dāng )退(tuì )小(xiǎo )人(rén )之(zhī )伪(wěi )朋(péng ),用(yòng )君(jūn )子(zǐ )之(zhī )真(zhēn )朋(péng ),则(zé )天(tiān )下(xià )治(zhì )矣(yǐ )。

尧(yáo )之(zhī )时(shí ),小(xiǎo )人(rén )共(gòng )工(gōng )、驩(huān )兜(dōu )等(děng )四(sì )人(rén )为(wéi )一(yī )朋(péng ),君(jūn )子(zǐ )八(bā )元(yuán )、八(bā )恺(kǎi )十(shí )六(liù )人(rén )为(wéi )一(yī )朋(péng )。舜(shùn )佐(zuǒ )尧(yáo ),退(tuì )四(sì )凶(xiōng )小(xiǎo )人(rén )之(zhī )朋(péng ),而(ér )进(jìn )元(yuán )、恺(kǎi )君(jūn )子(zǐ )之(zhī )朋(péng ),尧(yáo )之(zhī )天(tiān )下(xià )大(dà )治(zhì )。及(jí )舜(shùn )自(zì )为(wéi )天(tiān )子(zǐ ),而(ér )皋(gāo )、夔(kuí )、稷(jì )、契(qì )等(děng )二(èr )十(shí )二(èr )人(rén )并(bìng )列(liè )于(yú )朝(cháo ),更(gèng )相(xiàng )称(chēng )美(měi ),更(gèng )相(xiàng )推(tuī )让(ràng ),凡(fán )二(èr )十(shí )二(èr )人(rén )为(wéi )一(yī )朋(péng ),而(ér )舜(shùn )皆(jiē )用(yòng )之(zhī ),天(tiān )下(xià )亦(yì )大(dà )治(zhì )。《书(shū )》曰(yuē ):“纣(zhòu )有(yǒu )臣(chén )亿(yì )万(wàn ),惟(wéi )亿(yì )万(wàn )心(xīn );周(zhōu )有(yǒu )臣(chén )三(sān )千(qiān ),惟(wéi )一(yī )心(xīn )。”纣(zhòu )之(zhī )时(shí ),亿(yì )万(wàn )人(rén )各(gè )异(yì )心(xīn ),可(kě )谓(wèi )不(bú )为(wéi )朋(péng )矣(yǐ ),然(rán )纣(zhòu )以(yǐ )亡(wáng )国(guó )。周(zhōu )武(wǔ )王(wáng )之(zhī )臣(chén ),三(sān )千(qiān )人(rén )为(wéi )一(yī )大(dà )朋(péng ),而(ér )周(zhōu )用(yòng )以(yǐ )兴(xìng )。后(hòu )汉(hàn )献(xiàn )帝(dì )时(shí ),尽(jìn )取(qǔ )天(tiān )下(xià )名(míng )士(shì )囚(qiú )禁(jìn )之(zhī ),目(mù )为(wéi )党(dǎng )人(rén )。及(jí )黄(huáng )巾(jīn )贼(zéi )起(qǐ ),汉(hàn )室(shì )大(dà )乱(luàn ),后(hòu )方(fāng )悔(huǐ )悟(wù ),尽(jìn )解(jiě )党(dǎng )人(rén )而(ér )释(shì )之(zhī ),然(rán )已(yǐ )无(wú )救(jiù )矣(yǐ )。唐(táng )之(zhī )晚(wǎn )年(nián ),渐(jiàn )起(qǐ )朋(péng )党(dǎng )之(zhī )论(lùn )。及(jí )昭(zhāo )宗(zōng )时(shí ),尽(jìn )杀(shā )朝(cháo )之(zhī )名(míng )士(shì ),或(huò )投(tóu )之(zhī )黄(huáng )河(hé ),曰(yuē ):“此(cǐ )辈(bèi )清(qīng )流(liú ),可(kě )投(tóu )浊(zhuó )流(liú )。”而(ér )唐(táng )遂(suí )亡(wáng )矣(yǐ )。

夫(fū )前(qián )世(shì )之(zhī )主(zhǔ ),能(néng )使(shǐ )人(rén )人(rén )异(yì )心(xīn )不(bú )为(wéi )朋(péng ),莫(mò )如(rú )纣(zhòu );能(néng )禁(jìn )绝(jué )善(shàn )人(rén )为(wéi )朋(péng ),莫(mò )如(rú )汉(hàn )献(xiàn )帝(dì );能(néng )诛(zhū )戮(lù )清(qīng )流(liú )之(zhī )朋(péng ),莫(mò )如(rú )唐(táng )昭(zhāo )宗(zōng )之(zhī )世(shì );然(rán )皆(jiē )乱(luàn )亡(wáng )其(qí )国(guó )。更(gèng )相(xiàng )称(chēng )美(měi )推(tuī )让(ràng )而(ér )不(bú )自(zì )疑(yí ),莫(mò )如(rú )舜(shùn )之(zhī )二(èr )十(shí )二(èr )臣(chén ),舜(shùn )亦(yì )不(bú )疑(yí )而(ér )皆(jiē )用(yòng )之(zhī );然(rán )而(ér )后(hòu )世(shì )不(bú )诮(qiào )舜(shùn )为(wéi )二(èr )十(shí )二(èr )人(rén )朋(péng )党(dǎng )所(suǒ )欺(qī ),而(ér )称(chēng )舜(shùn )为(wéi )聪(cōng )明(míng )之(zhī )圣(shèng )者(zhě ),以(yǐ )能(néng )辨(biàn )君(jūn )子(zǐ )与(yǔ )小(xiǎo )人(rén )也(yě )。周(zhōu )武(wǔ )之(zhī )世(shì ),举(jǔ )其(qí )国(guó )之(zhī )臣(chén )三(sān )千(qiān )人(rén )共(gòng )为(wéi )一(yī )朋(péng ),自(zì )古(gǔ )为(wéi )朋(péng )之(zhī )多(duō )且(qiě )大(dà ),莫(mò )如(rú )周(zhōu );然(rán )周(zhōu )用(yòng )此(cǐ )以(yǐ )兴(xìng )者(zhě ),善(shàn )人(rén )虽(suī )多(duō )而(ér )不(bú )厌(yàn )也(yě )。

嗟(jiē )呼(hū )!兴(xìng )亡(wáng )治(zhì )乱(luàn )之(zhī )迹(jì ),为(wéi )人(rén )君(jūn )者(zhě ),可(kě )以(yǐ )鉴(jiàn )矣(yǐ )。

阅读:25884

打赏捐助〔Donate〕>>>

《朋党论》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库