律书【登录】

《史记》 > 八书 > 《律书》 > 拼音版

王(wáng )者(zhě )制(zhì )事(shì )立(lì )法(fǎ ),物(wù )度(dù )轨(guǐ )则(zé ),壹(yī )禀(bǐng )於(yú )六(liù )律(lǜ ),六(liù )律(lǜ )为(wéi )万(wàn )事(shì )根(gēn )本(běn )焉(yān )。

其(qí )於(yú )兵(bīng )械(xiè )尤(yóu )所(suǒ )重(zhòng ),故(gù )云(yún )“望(wàng )敌(dí )知(zhī )吉(jí )凶(xiōng ),闻(wén )声(shēng )效(xiào )胜(shèng )负(fù )”,百(bǎi )王(wáng )不(bú )易(yì )之(zhī )道(dào )也(yě )。

武(wǔ )王(wáng )伐(fá )纣(zhòu ),吹(chuī )律(lǜ )听(tīng )声(shēng ),推(tuī )孟(mèng )春(chūn )以(yǐ )至(zhì )于(yú )季(jì )冬(dōng ),杀(shā )气(qì )相(xiàng )并(bìng ),而(ér )音(yīn )尚(shàng )宫(gōng )。同(tóng )声(shēng )相(xiàng )从(cóng ),物(wù )之(zhī )自(zì )然(rán ),何(hé )足(zú )怪(guài )哉(zāi )?

兵(bīng )者(zhě ),圣(shèng )人(rén )所(suǒ )以(yǐ )讨(tǎo )彊(jiāng )暴(bào ),平(píng )乱(luàn )世(shì ),夷(yí )险(xiǎn )阻(zǔ ),救(jiù )危(wēi )殆(dài )。自(zì )含(hán )戴(dài )角(jiǎo )之(zhī )兽(shòu )见(jiàn )犯(fàn )则(zé )校(xiào ),而(ér )况(kuàng )於(yú )人(rén )怀(huái )好(hǎo )恶(è )喜(xǐ )怒(nù )之(zhī )气(qì )?喜(xǐ )则(zé )爱(ài )心(xīn )生(shēng ),怒(nù )则(zé )毒(dú )螫(shì )加(jiā ),情(qíng )性(xìng )之(zhī )理(lǐ )也(yě )。

昔(xī )黄(huáng )帝(dì )有(yǒu )涿(zhuō )鹿(lù )之(zhī )战(zhàn ),以(yǐ )定(dìng )火(huǒ )灾(zāi );颛(zhuān )顼(xū )有(yǒu )共(gòng )工(gōng )之(zhī )陈(chén ),以(yǐ )平(píng )水(shuǐ )害(hài );成(chéng )汤(tāng )有(yǒu )南(nán )巢(cháo )之(zhī )伐(fá ),以(yǐ )殄(tiǎn )夏(xià )乱(luàn )。递(dì )兴(xìng )递(dì )废(fèi ),胜(shèng )者(zhě )用(yòng )事(shì ),所(suǒ )受(shòu )於(yú )天(tiān )也(yě )。

自(zì )是(shì )之(zhī )後(hòu ),名(míng )士(shì )迭(dié )兴(xìng ),晋(jìn )用(yòng )咎(jiù )犯(fàn ),而(ér )齐(qí )用(yòng )王(wáng )子(zǐ ),吴(wú )用(yòng )孙(sūn )武(wǔ ),申(shēn )明(míng )军(jūn )约(yuē ),赏(shǎng )罚(fá )必(bì )信(xìn ),卒(zú )伯(bó )诸(zhū )侯(hóu ),兼(jiān )列(liè )邦(bāng )土(tǔ ),虽(suī )不(bú )及(jí )三(sān )代(dài )之(zhī )诰(gào )誓(shì ),然(rán )身(shēn )宠(chǒng )君(jūn )尊(zūn ),当(dāng )世(shì )显(xiǎn )扬(yáng ),可(kě )不(bú )谓(wèi )荣(róng )焉(yān )?岂(qǐ )与(yǔ )世(shì )儒(rú )闇(ān )於(yú )大(dà )较(jiào ),不(bú )权(quán )轻(qīng )重(zhòng ),猥(wěi )云(yún )德(dé )化(huà ),不(bú )当(dāng )用(yòng )兵(bīng ),大(dà )至(zhì )君(jūn )辱(rǔ )失(shī )守(shǒu ),小(xiǎo )乃(nǎi )侵(qīn )犯(fàn )削(xuē )弱(ruò ),遂(suí )执(zhí )不(bú )移(yí )等(děng )哉(zāi )!故(gù )教(jiāo )笞(chī )不(bú )可(kě )废(fèi )於(yú )家(jiā ),刑(xíng )罚(fá )不(bú )可(kě )捐(juān )於(yú )国(guó ),诛(zhū )伐(fá )不(bú )可(kě )偃(yǎn )於(yú )天(tiān )下(xià ),用(yòng )之(zhī )有(yǒu )巧(qiǎo )拙(zhuō ),行(háng )之(zhī )有(yǒu )逆(nì )顺(shùn )耳(ěr )。

夏(xià )桀(jié )、殷(yīn )纣(zhòu )手(shǒu )搏(bó )豺(chái )狼(láng ),足(zú )追(zhuī )四(sì )马(mǎ ),勇(yǒng )非(fēi )微(wēi )也(yě );百(bǎi )战(zhàn )克(kè )胜(shèng ),诸(zhū )侯(hóu )慑(shè )服(fú ),权(quán )非(fēi )轻(qīng )也(yě )。秦(qín )二(èr )世(shì )宿(xiǔ )军(jūn )无(wú )用(yòng )之(zhī )地(dì ),连(lián )兵(bīng )於(yú )边(biān )陲(chuí ),力(lì )非(fēi )弱(ruò )也(yě );结(jié )怨(yuàn )匈(xiōng )奴(nú ),絓(guà )祸(huò )於(yú )越(yuè ),势(shì )非(fēi )寡(guǎ )也(yě )。及(jí )其(qí )威(wēi )尽(jìn )势(shì )极(jí ),闾(lǘ )巷(xiàng )之(zhī )人(rén )为(wéi )敌(dí )国(guó ),咎(jiù )生(shēng )穷(qióng )武(wǔ )之(zhī )不(bú )知(zhī )足(zú ),甘(gān )得(dé )之(zhī )心(xīn )不(bú )息(xī )也(yě )。

高(gāo )祖(zǔ )有(yǒu )天(tiān )下(xià ),三(sān )边(biān )外(wài )畔(pàn );大(dà )国(guó )之(zhī )王(wáng )虽(suī )称(chēng )蕃(fān )辅(fǔ ),臣(chén )节(jiē )未(wèi )尽(jìn )。会(huì )高(gāo )祖(zǔ )厌(yàn )苦(kǔ )军(jūn )事(shì ),亦(yì )有(yǒu )萧(xiāo )、张(zhāng )之(zhī )谋(móu ),故(gù )偃(yǎn )武(wǔ )一(yī )休(xiū )息(xī ),羁(jī )縻(mí )不(bú )备(bèi )。

历(lì )至(zhì )孝(xiào )文(wén )即(jí )位(wèi ),将(jiāng )军(jūn )陈(chén )武(wǔ )等(děng )议(yì )曰(yuē ):“南(nán )越(yuè )、朝(cháo )鲜(xiān )自(zì )全(quán )秦(qín )时(shí )内(nèi )属(shǔ )为(wéi )臣(chén )子(zǐ ),後(hòu )且(qiě )拥(yōng )兵(bīng )阻(zǔ )戹(è ),选(xuǎn )蠕(rú )观(guān )望(wàng )。高(gāo )祖(zǔ )时(shí )天(tiān )下(xià )新(xīn )定(dìng ),人(rén )民(mín )小(xiǎo )安(ān ),未(wèi )可(kě )复(fù )兴(xìng )兵(bīng )。今(jīn )陛(bì )下(xià )仁(rén )惠(huì )抚(fǔ )百(bǎi )姓(xìng ),恩(ēn )泽(zé )加(jiā )海(hǎi )内(nèi ),宜(yí )及(jí )士(shì )民(mín )乐(lè )用(yòng ),征(zhēng )讨(tǎo )逆(nì )党(dǎng ),以(yǐ )一(yī )封(fēng )疆(jiāng )。”孝(xiào )文(wén )曰(yuē ):“朕(zhèn )能(néng )任(rèn )衣(yī )冠(guàn ),念(niàn )不(bú )到(dào )此(cǐ )。会(huì )吕(lǚ )氏(shì )之(zhī )乱(luàn ),功(gōng )臣(chén )宗(zōng )室(shì )共(gòng )不(bú )羞(xiū )耻(chǐ ),误(wù )居(jū )正(zhèng )位(wèi ),常(cháng )战(zhàn )战(zhàn )栗(lì )栗(lì ),恐(kǒng )事(shì )之(zhī )不(bú )终(zhōng )。且(qiě )兵(bīng )凶(xiōng )器(qì ),虽(suī )克(kè )所(suǒ )原(yuán ),动(dòng )亦(yì )秏(mào )病(bìng ),谓(wèi )百(bǎi )姓(xìng )远(yuǎn )方(fāng )何(hé )?又(yòu )先(xiān )帝(dì )知(zhī )劳(láo )民(mín )不(bú )可(kě )烦(fán ),故(gù )不(bú )以(yǐ )为(wéi )意(yì )。朕(zhèn )岂(qǐ )自(zì )谓(wèi )能(néng )?今(jīn )匈(xiōng )奴(nú )内(nèi )侵(qīn ),军(jūn )吏(lì )无(wú )功(gōng ),边(biān )民(mín )父(fù )子(zǐ )荷(hé )兵(bīng )日(rì )久(jiǔ ),朕(zhèn )常(cháng )为(wéi )动(dòng )心(xīn )伤(shāng )痛(tòng ),无(wú )日(rì )忘(wàng )之(zhī )。今(jīn )未(wèi )能(néng )销(xiāo )距(jù ),原(yuán )且(qiě )坚(jiān )边(biān )设(shè )候(hòu ),结(jié )和(hé )通(tōng )使(shǐ ),休(xiū )宁(níng )北(běi )陲(chuí ),为(wéi )功(gōng )多(duō )矣(yǐ )。且(qiě )无(wú )议(yì )军(jūn )。”故(gù )百(bǎi )姓(xìng )无(wú )内(nèi )外(wài )之(zhī )繇(yáo ),得(dé )息(xī )肩(jiān )於(yú )田(tián )亩(mǔ ),天(tiān )下(xià )殷(yīn )富(fù ),粟(sù )至(zhì )十(shí )馀(yú )钱(qián ),鸣(míng )鸡(jī )吠(fèi )狗(gǒu ),烟(yān )火(huǒ )万(wàn )里(lǐ ),可(kě )谓(wèi )和(hé )乐(lè )者(zhě )乎(hū )!

太(tài )史(shǐ )公(gōng )曰(yuē ):文(wén )帝(dì )时(shí ),会(huì )天(tiān )下(xià )新(xīn )去(qù )汤(tāng )火(huǒ ),人(rén )民(mín )乐(lè )业(yè ),因(yīn )其(qí )欲(yù )然(rán ),能(néng )不(bú )扰(rǎo )乱(luàn ),故(gù )百(bǎi )姓(xìng )遂(suí )安(ān )。自(zì )年(nián )六(liù )七(qī )十(shí )翁(wēng )亦(yì )未(wèi )尝(cháng )至(zhì )市(shì )井(jǐng ),游(yóu )敖(áo )嬉(xī )戏(xì )如(rú )小(xiǎo )兒(ér )状(zhuàng )。孔(kǒng )子(zǐ )所(suǒ )称(chēng )有(yǒu )德(dé )君(jūn )子(zǐ )者(zhě )邪(xié )!

书(shū )曰(yuē )“七(qī )正(zhèng )”,二(èr )十(shí )八(bā )舍(shě )。律(lǜ )历(lì ),天(tiān )所(suǒ )以(yǐ )通(tōng )五(wǔ )行(háng )八(bā )正(zhèng )之(zhī )气(qì ),天(tiān )所(suǒ )以(yǐ )成(chéng )孰(shú )万(wàn )物(wù )也(yě )。舍(shě )者(zhě ),日(rì )月(yuè )所(suǒ )舍(shě )。舍(shě )者(zhě ),舒(shū )气(qì )也(yě )。

不(bú )周(zhōu )风(fēng )居(jū )西(xī )北(běi ),主(zhǔ )杀(shā )生(shēng )。东(dōng )壁(bì )居(jū )不(bú )周(zhōu )风(fēng )东(dōng ),主(zhǔ )辟(pì )生(shēng )气(qì )而(ér )东(dōng )之(zhī )。至(zhì )於(yú )营(yíng )室(shì )。营(yíng )室(shì )者(zhě ),主(zhǔ )营(yíng )胎(tāi )阳(yáng )气(qì )而(ér )产(chǎn )之(zhī )。东(dōng )至(zhì )于(yú )危(wēi )。危(wēi ),垝(guǐ )也(yě )。言(yán )阳(yáng )气(qì )之(zhī )垝(guǐ ),故(gù )曰(yuē )危(wēi )。十(shí )月(yuè )也(yě ),律(lǜ )中(zhōng )应(yīng )锺(zhōng )。应(yīng )锺(zhōng )者(zhě ),阳(yáng )气(qì )之(zhī )应(yīng ),不(bú )用(yòng )事(shì )也(yě )。其(qí )於(yú )十(shí )二(èr )子(zǐ )为(wéi )亥(hài )。亥(hài )者(zhě ),该(gāi )也(yě )。言(yán )阳(yáng )气(qì )藏(cáng )於(yú )下(xià ),故(gù )该(gāi )也(yě )。

广(guǎng )莫(mò )风(fēng )居(jū )北(běi )方(fāng )。广(guǎng )莫(mò )者(zhě ),言(yán )阳(yáng )气(qì )在(zài )下(xià ),阴(yīn )莫(mò )阳(yáng )广(guǎng )大(dà )也(yě ),故(gù )曰(yuē )广(guǎng )莫(mò )。东(dōng )至(zhì )於(yú )虚(xū )。虚(xū )者(zhě ),能(néng )实(shí )能(néng )虚(xū ),言(yán )阳(yáng )气(qì )冬(dōng )则(zé )宛(wǎn )藏(cáng )於(yú )虚(xū ),日(rì )冬(dōng )至(zhì )则(zé )一(yī )阴(yīn )下(xià )藏(cáng ),一(yī )阳(yáng )上(shàng )舒(shū ),故(gù )曰(yuē )虚(xū )。东(dōng )至(zhì )于(yú )须(xū )女(nǚ )。言(yán )万(wàn )物(wù )变(biàn )动(dòng )其(qí )所(suǒ ),阴(yīn )阳(yáng )气(qì )未(wèi )相(xiàng )离(lí ),尚(shàng )相(xiàng )胥(xū )也(yě ),故(gù )曰(yuē )须(xū )女(nǚ )。十(shí )一(yī )月(yuè )也(yě ),律(lǜ )中(zhōng )黄(huáng )锺(zhōng )。黄(huáng )锺(zhōng )者(zhě ),阳(yáng )气(qì )踵(zhǒng )黄(huáng )泉(quán )而(ér )出(chū )也(yě )。其(qí )於(yú )十(shí )二(èr )子(zǐ )为(wéi )子(zǐ )。子(zǐ )者(zhě ),滋(zī )也(yě );滋(zī )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )滋(zī )於(yú )下(xià )也(yě )。其(qí )於(yú )十(shí )母(mǔ )为(wéi )壬(rén )癸(guǐ )。壬(rén )之(zhī )为(wéi )言(yán )任(rèn )也(yě ),言(yán )阳(yáng )气(qì )任(rèn )养(yǎng )万(wàn )物(wù )於(yú )下(xià )也(yě )。癸(guǐ )之(zhī )为(wéi )言(yán )揆(kuí )也(yě ),言(yán )万(wàn )物(wù )可(kě )揆(kuí )度(dù ),故(gù )曰(yuē )癸(guǐ )。东(dōng )至(zhì )牵(qiān )牛(niú )。牵(qiān )牛(niú )者(zhě ),言(yán )阳(yáng )气(qì )牵(qiān )引(yǐn )万(wàn )物(wù )出(chū )之(zhī )也(yě )。牛(niú )者(zhě ),冒(mào )也(yě ),言(yán )地(dì )虽(suī )冻(dòng ),能(néng )冒(mào )而(ér )生(shēng )也(yě )。牛(niú )者(zhě ),耕(gēng )植(zhí )种(zhǒng )万(wàn )物(wù )也(yě )。东(dōng )至(zhì )於(yú )建(jiàn )星(xīng )。建(jiàn )星(xīng )者(zhě ),建(jiàn )诸(zhū )生(shēng )也(yě )。十(shí )二(èr )月(yuè )也(yě ),律(lǜ )中(zhōng )大(dà )吕(lǚ )。大(dà )吕(lǚ )者(zhě )。其(qí )於(yú )十(shí )二(èr )子(zǐ )为(wéi )丑(chǒu )。

条(tiáo )风(fēng )居(jū )东(dōng )北(běi ),主(zhǔ )出(chū )万(wàn )物(wù )。条(tiáo )之(zhī )言(yán )条(tiáo )治(zhì )万(wàn )物(wù )而(ér )出(chū )之(zhī ),故(gù )曰(yuē )条(tiáo )风(fēng )。南(nán )至(zhì )於(yú )箕(jī )。箕(jī )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )根(gēn )棋(qí ),故(gù )曰(yuē )箕(jī )。正(zhèng )月(yuè )也(yě ),律(lǜ )中(zhōng )泰(tài )蔟(cù )。泰(tài )蔟(cù )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )蔟(cù )生(shēng )也(yě ),故(gù )曰(yuē )泰(tài )蔟(cù )。其(qí )於(yú )十(shí )二(èr )子(zǐ )为(wéi )寅(yín )。寅(yín )言(yán )万(wàn )物(wù )始(shǐ )生(shēng )螾(yín )然(rán )也(yě ),故(gù )曰(yuē )寅(yín )。南(nán )至(zhì )於(yú )尾(wěi ),言(yán )万(wàn )物(wù )始(shǐ )生(shēng )如(rú )尾(wěi )也(yě )。南(nán )至(zhì )於(yú )心(xīn ),言(yán )万(wàn )物(wù )始(shǐ )生(shēng )有(yǒu )华(huá )心(xīn )也(yě )。南(nán )至(zhì )於(yú )房(fáng )。房(fáng )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )门(mén )户(hù )也(yě ),至(zhì )于(yú )门(mén )则(zé )出(chū )矣(yǐ )。

明(míng )庶(shù )风(fēng )居(jū )东(dōng )方(fāng )。明(míng )庶(shù )者(zhě ),明(míng )众(zhòng )物(wù )尽(jìn )出(chū )也(yě )。二(èr )月(yuè )也(yě ),律(lǜ )中(zhōng )夹(jiá )锺(zhōng )。夹(jiá )锺(zhōng )者(zhě ),言(yán )阴(yīn )阳(yáng )相(xiàng )夹(jiá )厕(cè )也(yě )。其(qí )於(yú )十(shí )二(èr )子(zǐ )为(wéi )卯(mǎo )。卯(mǎo )之(zhī )为(wéi )言(yán )茂(mào )也(yě ),言(yán )万(wàn )物(wù )茂(mào )也(yě )。其(qí )於(yú )十(shí )母(mǔ )为(wéi )甲(jiǎ )乙(yǐ )。甲(jiǎ )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )剖(pōu )符(fú )甲(jiǎ )而(ér )出(chū )也(yě );乙(yǐ )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )生(shēng )轧(zhá )轧(zhá )也(yě )。南(nán )至(zhì )于(yú )氐(dī )者(zhě )。氐(dī )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )皆(jiē )至(zhì )也(yě )。南(nán )至(zhì )於(yú )亢(kàng )。亢(kàng )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )亢(kàng )见(jiàn )也(yě )。南(nán )至(zhì )于(yú )角(jiǎo )。角(jiǎo )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )皆(jiē )有(yǒu )枝(zhī )格(gé )如(rú )角(jiǎo )也(yě )。三(sān )月(yuè )也(yě ),律(lǜ )中(zhōng )姑(gū )洗(xǐ )。姑(gū )洗(xǐ )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )洗(xǐ )生(shēng )。其(qí )於(yú )十(shí )二(èr )子(zǐ )为(wéi )辰(chén )。辰(chén )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )之(zhī )蜄(zhèn )也(yě )。

清(qīng )明(míng )风(fēng )居(jū )东(dōng )南(nán )维(wéi ),主(zhǔ )风(fēng )吹(chuī )万(wàn )物(wù )而(ér )西(xī )之(zhī )。轸(zhěn )。轸(zhěn )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )益(yì )大(dà )而(ér )轸(zhěn )轸(zhěn )然(rán )。西(xī )至(zhì )於(yú )翼(yì )。翼(yì )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )皆(jiē )有(yǒu )羽(yǔ )翼(yì )也(yě )。四(sì )月(yuè )也(yě ),律(lǜ )中(zhōng )中(zhōng )吕(lǚ )。中(zhōng )吕(lǚ )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )尽(jìn )旅(lǚ )而(ér )西(xī )行(háng )也(yě )。其(qí )於(yú )十(shí )二(èr )子(zǐ )为(wéi )巳(sì )。巳(sì )者(zhě ),言(yán )阳(yáng )气(qì )之(zhī )已(yǐ )尽(jìn )也(yě )。西(xī )至(zhì )于(yú )七(qī )星(xīng )。七(qī )星(xīng )者(zhě ),阳(yáng )数(shù )成(chéng )於(yú )七(qī ),故(gù )曰(yuē )七(qī )星(xīng )。西(xī )至(zhì )于(yú )张(zhāng )。张(zhāng )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )皆(jiē )张(zhāng )也(yě )。西(xī )至(zhì )于(yú )注(zhù )。注(zhù )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )之(zhī )始(shǐ )衰(shuāi ),阳(yáng )气(qì )下(xià )注(zhù ),故(gù )曰(yuē )注(zhù )。五(wǔ )月(yuè )也(yě ),律(lǜ )中(zhōng )蕤(ruí )宾(bīn )。蕤(ruí )宾(bīn )者(zhě ),言(yán )阴(yīn )气(qì )幼(yòu )少(shǎo ),故(gù )曰(yuē )蕤(ruí );痿(wěi )阳(yáng )不(bú )用(yòng )事(shì ),故(gù )曰(yuē )宾(bīn )。

景(jǐng )风(fēng )居(jū )南(nán )方(fāng )。景(jǐng )者(zhě ),言(yán )阳(yáng )气(qì )道(dào )竟(jìng ),故(gù )曰(yuē )景(jǐng )风(fēng )。其(qí )於(yú )十(shí )二(èr )子(zǐ )为(wéi )午(wǔ )。午(wǔ )者(zhě ),阴(yīn )阳(yáng )交(jiāo ),故(gù )曰(yuē )午(wǔ )。其(qí )於(yú )十(shí )母(mǔ )为(wéi )丙(bǐng )丁(dīng )。丙(bǐng )者(zhě ),言(yán )阳(yáng )道(dào )著(zhe )明(míng ),故(gù )曰(yuē )丙(bǐng );丁(dīng )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )之(zhī )丁(dīng )壮(zhuàng )也(yě ),故(gù )曰(yuē )丁(dīng )。西(xī )至(zhì )于(yú )弧(hú )。弧(hú )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )之(zhī )吴(wú )落(luò )且(qiě )就(jiù )死(sǐ )也(yě )。西(xī )至(zhì )于(yú )狼(láng )。狼(láng )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )可(kě )度(dù )量(liàng ),断(duàn )万(wàn )物(wù ),故(gù )曰(yuē )狼(láng )。

凉(liáng )风(fēng )居(jū )西(xī )南(nán )维(wéi ),主(zhǔ )地(dì )。地(dì )者(zhě ),沈(shěn )夺(duó )万(wàn )物(wù )气(qì )也(yě )。六(liù )月(yuè )也(yě ),律(lǜ )中(zhōng )林(lín )锺(zhōng )。林(lín )锺(zhōng )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )就(jiù )死(sǐ )气(qì )林(lín )林(lín )然(rán )。其(qí )於(yú )十(shí )二(èr )子(zǐ )为(wéi )未(wèi )。未(wèi )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )皆(jiē )成(chéng ),有(yǒu )滋(zī )味(wèi )也(yě )。北(běi )至(zhì )於(yú )罚(fá )。罚(fá )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )气(qì )夺(duó )可(kě )伐(fá )也(yě )。北(běi )至(zhì )於(yú )参(cān )。参(cān )言(yán )万(wàn )物(wù )可(kě )参(cān )也(yě ),故(gù )曰(yuē )参(cān )。七(qī )月(yuè )也(yě ),律(lǜ )中(zhōng )夷(yí )则(zé )。夷(yí )则(zé ),言(yán )阴(yīn )气(qì )之(zhī )贼(zéi )万(wàn )物(wù )也(yě )。其(qí )於(yú )十(shí )二(èr )子(zǐ )为(wéi )申(shēn )。申(shēn )者(zhě ),言(yán )阴(yīn )用(yòng )事(shì ),申(shēn )贼(zéi )万(wàn )物(wù ),故(gù )曰(yuē )申(shēn )。北(běi )至(zhì )於(yú )浊(zhuó )。浊(zhuó )者(zhě ),触(chù )也(yě ),言(yán )万(wàn )物(wù )皆(jiē )触(chù )死(sǐ )也(yě ),故(gù )曰(yuē )浊(zhuó )。北(běi )至(zhì )於(yú )留(liú )。留(liú )者(zhě ),言(yán )阳(yáng )气(qì )之(zhī )稽(jī )留(liú )也(yě ),故(gù )曰(yuē )留(liú )。八(bā )月(yuè )也(yě ),律(lǜ )中(zhōng )南(nán )吕(lǚ )。南(nán )吕(lǚ )者(zhě ),言(yán )阳(yáng )气(qì )之(zhī )旅(lǚ )入(rù )藏(cáng )也(yě )。其(qí )於(yú )十(shí )二(èr )子(zǐ )为(wéi )酉(yǒu )。酉(yǒu )者(zhě ),万(wàn )物(wù )之(zhī )老(lǎo )也(yě ),故(gù )曰(yuē )酉(yǒu )。

阊(chāng )阖(hé )风(fēng )居(jū )西(xī )方(fāng )。阊(chāng )者(zhě ),倡(chàng )也(yě );阖(hé )者(zhě ),藏(cáng )也(yě )。言(yán )阳(yáng )气(qì )道(dào )万(wàn )物(wù ),阖(hé )黄(huáng )泉(quán )也(yě )。其(qí )於(yú )十(shí )母(mǔ )为(wéi )庚(gēng )辛(xīn )。庚(gēng )者(zhě ),言(yán )阴(yīn )气(qì )庚(gēng )万(wàn )物(wù ),故(gù )曰(yuē )庚(gēng );辛(xīn )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )之(zhī )辛(xīn )生(shēng ),故(gù )曰(yuē )辛(xīn )。北(běi )至(zhì )於(yú )胃(wèi )。胃(wèi )者(zhě ),言(yán )阳(yáng )气(qì )就(jiù )藏(cáng ),皆(jiē )胃(wèi )胃(wèi )也(yě )。北(běi )至(zhì )於(yú )娄(lóu )。娄(lóu )者(zhě ),呼(hū )万(wàn )物(wù )且(qiě )内(nèi )之(zhī )也(yě )。北(běi )至(zhì )於(yú )奎(kuí )。奎(kuí )者(zhě ),主(zhǔ )毒(dú )螫(shì )杀(shā )万(wàn )物(wù )也(yě ),奎(kuí )而(ér )藏(cáng )之(zhī )。九(jiǔ )月(yuè )也(yě ),律(lǜ )中(zhōng )无(wú )射(shè )。无(wú )射(shè )者(zhě ),阴(yīn )气(qì )盛(shèng )用(yòng )事(shì ),阳(yáng )气(qì )无(wú )馀(yú )也(yě ),故(gù )曰(yuē )无(wú )射(shè )。其(qí )於(yú )十(shí )二(èr )子(zǐ )为(wéi )戌(xū )。戌(xū )者(zhě ),言(yán )万(wàn )物(wù )尽(jìn )灭(miè ),故(gù )曰(yuē )戌(xū )。律(lǜ )数(shù ):九(jiǔ )九(jiǔ )八(bā )十(shí )一(yī )以(yǐ )为(wéi )宫(gōng )。三(sān )分(fèn )去(qù )一(yī ),五(wǔ )十(shí )四(sì )以(yǐ )为(wéi )徵(zhēng )。三(sān )分(fèn )益(yì )一(yī ),七(qī )十(shí )二(èr )以(yǐ )为(wéi )商(shāng )。三(sān )分(fèn )去(qù )一(yī ),四(sì )十(shí )八(bā )以(yǐ )为(wéi )羽(yǔ )。三(sān )分(fèn )益(yì )一(yī ),六(liù )十(shí )四(sì )以(yǐ )为(wéi )角(jiǎo )。黄(huáng )锺(zhōng )长(zhǎng )八(bā )寸(cùn )七(qī )分(fèn )一(yī ),宫(gōng )。大(dà )吕(lǚ )长(zhǎng )七(qī )寸(cùn )五(wǔ )分(fèn )三(sān )分(fèn )。太(tài )蔟(cù )长(zhǎng )七(qī )寸(cùn )分(fèn )二(èr ),角(jiǎo )。夹(jiá )锺(zhōng )长(zhǎng )六(liù )寸(cùn )分(fèn )三(sān )分(fèn )一(yī )。姑(gū )洗(xǐ )长(zhǎng )六(liù )寸(cùn )分(fèn )四(sì ),羽(yǔ )。仲(zhòng )吕(lǚ )长(zhǎng )五(wǔ )寸(cùn )九(jiǔ )分(fèn )三(sān )分(fèn )二(èr ),徵(zhēng )。蕤(ruí )宾(bīn )长(zhǎng )五(wǔ )寸(cùn )六(liù )分(fèn )三(sān )分(fèn )。林(lín )锺(zhōng )长(zhǎng )五(wǔ )寸(cùn )分(fèn )四(sì ),角(jiǎo )。夷(yí )则(zé )长(zhǎng )五(wǔ )寸(cùn )三(sān )分(fèn )二(èr ),商(shāng )。南(nán )吕(lǚ )长(zhǎng )四(sì )寸(cùn )分(fèn )八(bā ),徵(zhēng )。无(wú )射(shè )长(zhǎng )四(sì )寸(cùn )四(sì )分(fèn )三(sān )分(fèn )二(èr )。应(yīng )锺(zhōng )长(zhǎng )四(sì )寸(cùn )二(èr )分(fèn )三(sān )分(fèn )二(èr ),羽(yǔ )。生(shēng )锺(zhōng )分(fèn ):子(zǐ )一(yī )分(fèn )。丑(chǒu )三(sān )分(fèn )二(èr )。寅(yín )九(jiǔ )分(fèn )八(bā )。卯(mǎo )二(èr )十(shí )七(qī )分(fèn )十(shí )六(liù )。辰(chén )八(bā )十(shí )一(yī )分(fèn )六(liù )十(shí )四(sì )。巳(sì )二(èr )百(bǎi )四(sì )十(shí )三(sān )分(fèn )一(yī )百(bǎi )二(èr )十(shí )八(bā )。午(wǔ )七(qī )百(bǎi )二(èr )十(shí )九(jiǔ )分(fèn )五(wǔ )百(bǎi )一(yī )十(shí )二(èr )。未(wèi )二(èr )千(qiān )一(yī )百(bǎi )八(bā )十(shí )七(qī )分(fèn )一(yī )千(qiān )二(èr )十(shí )四(sì )。申(shēn )六(liù )千(qiān )五(wǔ )百(bǎi )六(liù )十(shí )一(yī )分(fèn )四(sì )千(qiān )九(jiǔ )十(shí )六(liù )。酉(yǒu )一(yī )万(wàn )九(jiǔ )千(qiān )六(liù )百(bǎi )八(bā )十(shí )三(sān )分(fèn )八(bā )千(qiān )一(yī )百(bǎi )九(jiǔ )十(shí )二(èr )。戌(xū )五(wǔ )万(wàn )九(jiǔ )千(qiān )四(sì )十(shí )九(jiǔ )分(fèn )三(sān )万(wàn )二(èr )千(qiān )七(qī )百(bǎi )六(liù )十(shí )八(bā )。亥(hài )十(shí )七(qī )万(wàn )七(qī )千(qiān )一(yī )百(bǎi )四(sì )十(shí )七(qī )分(fèn )六(liù )万(wàn )五(wǔ )千(qiān )五(wǔ )百(bǎi )三(sān )十(shí )六(liù )。

生(shēng )黄(huáng )锺(zhōng )术(shù )曰(yuē ):以(yǐ )下(xià )生(shēng )者(zhě ),倍(bèi )其(qí )实(shí ),三(sān )其(qí )法(fǎ )。以(yǐ )上(shàng )生(shēng )者(zhě ),四(sì )其(qí )实(shí ),三(sān )其(qí )法(fǎ )。上(shàng )九(jiǔ ),商(shāng )八(bā ),羽(yǔ )七(qī ),角(jiǎo )六(liù ),宫(gōng )五(wǔ ),徵(zhēng )九(jiǔ )。置(zhì )一(yī )而(ér )九(jiǔ )三(sān )之(zhī )以(yǐ )为(wéi )法(fǎ )。实(shí )如(rú )法(fǎ ),得(dé )长(zhǎng )一(yī )寸(cùn )。凡(fán )得(dé )九(jiǔ )寸(cùn ),命(mìng )曰(yuē )“黄(huáng )锺(zhōng )之(zhī )宫(gōng )”。故(gù )曰(yuē )音(yīn )始(shǐ )於(yú )宫(gōng ),穷(qióng )於(yú )角(jiǎo );数(shù )始(shǐ )於(yú )一(yī ),终(zhōng )於(yú )十(shí ),成(chéng )於(yú )三(sān );气(qì )始(shǐ )於(yú )冬(dōng )至(zhì ),周(zhōu )而(ér )复(fù )生(shēng )。

神(shén )生(shēng )於(yú )无(wú ),形(xíng )成(chéng )於(yú )有(yǒu ),形(xíng )然(rán )後(hòu )数(shù ),形(xíng )而(ér )成(chéng )声(shēng ),故(gù )曰(yuē )神(shén )使(shǐ )气(qì ),气(qì )就(jiù )形(xíng )。形(xíng )理(lǐ )如(rú )类(lèi )有(yǒu )可(kě )类(lèi )。或(huò )未(wèi )形(xíng )而(ér )未(wèi )类(lèi ),或(huò )同(tóng )形(xíng )而(ér )同(tóng )类(lèi ),类(lèi )而(ér )可(kě )班(bān ),类(lèi )而(ér )可(kě )识(shí )。圣(shèng )人(rén )知(zhī )天(tiān )地(dì )识(shí )之(zhī )别(bié ),故(gù )从(cóng )有(yǒu )以(yǐ )至(zhì )未(wèi )有(yǒu ),以(yǐ )得(dé )细(xì )若(ruò )气(qì ),微(wēi )若(ruò )声(shēng )。然(rán )圣(shèng )人(rén )因(yīn )神(shén )而(ér )存(cún )之(zhī ),虽(suī )妙(miào )必(bì )效(xiào )情(qíng ),核(hé )其(qí )华(huá )道(dào )者(zhě )明(míng )矣(yǐ )。非(fēi )有(yǒu )圣(shèng )心(xīn )以(yǐ )乘(chéng )聪(cōng )明(míng ),孰(shú )能(néng )存(cún )天(tiān )地(dì )之(zhī )神(shén )而(ér )成(chéng )形(xíng )之(zhī )情(qíng )哉(zāi )?神(shén )者(zhě ),物(wù )受(shòu )之(zhī )而(ér )不(bú )能(néng )知(zhī )其(qí )去(qù )来(lái ),故(gù )圣(shèng )人(rén )畏(wèi )而(ér )欲(yù )存(cún )之(zhī )。唯(wéi )欲(yù )存(cún )之(zhī ),神(shén )之(zhī )亦(yì )存(cún )。其(qí )欲(yù )存(cún )之(zhī )者(zhě ),故(gù )莫(mò )贵(guì )焉(yān )。

太(tài )史(shǐ )公(gōng )曰(yuē ):旋(xuán )玑(jī )玉(yù )衡(héng )以(yǐ )齐(qí )七(qī )政(zhèng ),即(jí )天(tiān )地(dì )二(èr )十(shí )八(bā )宿(xiǔ )。十(shí )母(mǔ ),十(shí )二(èr )子(zǐ ),锺(zhōng )律(lǜ )调(diào )自(zì )上(shàng )古(gǔ )。建(jiàn )律(lǜ )运(yùn )历(lì )造(zào )日(rì )度(dù ),可(kě )据(jù )而(ér )度(dù )也(yě )。合(hé )符(fú )节(jiē ),通(tōng )道(dào )德(dé ),即(jí )从(cóng )斯(sī )之(zhī )谓(wèi )也(yě )。

自(zì )昔(xī )轩(xuān )后(hòu ),爰(yuán )命(mìng )伶(líng )纶(lún )。雄(xióng )雌(cí )是(shì )听(tīng ),厚(hòu )薄(báo )伊(yī )均(jūn )。以(yǐ )调(diào )气(qì )候(hòu ),以(yǐ )轨(guǐ )星(xīng )辰(chén )。军(jūn )容(róng )取(qǔ )节(jiē ),乐(lè )器(qì )斯(sī )因(yīn )。自(zì )微(wēi )知(zhī )著(zhe ),测(cè )化(huà )穷(qióng )神(shén )。大(dà )哉(zāi )虚(xū )受(shòu ),含(hán )养(yǎng )生(shēng )人(rén )。

阅读:25548

打赏捐助〔Donate〕>>>

《律书》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库