汉纪四十八【登录】

《资治通鉴》 > 《汉纪》·六十卷 > 《汉纪四十八》 > 拼音版

起(qǐ )强(qiáng )圉(yǔ )协(xié )洽(qià ),尽(jìn )重(zhòng )光(guāng )大(dà )渊(yuān )献(xiàn ),凡(fán )五(wǔ )年(nián )。

孝(xiào )桓(huán )皇(huáng )帝(dì )下(xià )永(yǒng )康(kāng )元(yuán )年(nián )(丁(dīng )未(wèi ),公(gōng )元(yuán )一(yī )六(liù )七(qī )年(nián ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),东(dōng )羌(qiāng )先(xiān )零(líng )围(wéi )祋(duì )祤(yǔ ),掠(luě )云(yún )阳(yáng ),当(dāng )煎(jiān )诸(zhū )种(zhǒng )复(fù )反(fǎn )。段(duàn )颎(jiǒng )击(jī )之(zhī )于(yú )鸾(luán )鸟(niǎo ),大(dà )破(pò )之(zhī ),西(xī )羌(qiāng )遂(suí )定(dìng )。

夫(fū )馀(yú )王(wáng )夫(fū )台(tái )寇(kòu )玄(xuán )菟(tú );玄(xuán )菟(tú )太(tài )守(shǒu )公(gōng )孙(sūn )域(yù )击(jī )破(pò )之(zhī )。

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),先(xiān )零(líng )羌(qiāng )寇(kòu )三(sān )辅(fǔ ),攻(gōng )没(méi )两(liǎng )营(yíng ),杀(shā )千(qiān )馀(yú )人(rén )。

五(wǔ )月(yuè ),壬(rén )子(zǐ )晦(huì ),日(rì )有(yǒu )食(shí )之(zhī )。

陈(chén )蕃(fān )既(jì )免(miǎn ),朝(cháo )臣(chén )震(zhèn )栗(lì ),莫(mò )敢(gǎn )复(fù )为(wéi )党(dǎng )人(rén )言(yán )者(zhě )。贾(jiǎ )彪(biāo )曰(yuē ):“吾(wú )不(bú )西(xī )行(háng ),大(dà )祸(huò )不(bú )解(jiě )。”乃(nǎi )入(rù )雒(luò )阳(yáng ),说(shuō )城(chéng )门(mén )校(xiào )尉(wèi )窦(dòu )武(wǔ )、尚(shàng )书(shū )魏(wèi )郡(jùn )霍(huò )谞(xū )等(děng ),使(shǐ )讼(sòng )之(zhī )。武(wǔ )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):“陛(bì )下(xià )即(jí )位(wèi )以(yǐ )来(lái ),未(wèi )闻(wén )善(shàn )政(zhèng ),常(cháng )侍(shì )、黄(huáng )门(mén ),竞(jìng )行(háng )谲(jué )诈(zhà ),妄(wàng )爵(jué )非(fēi )人(rén )。伏(fú )寻(xún )西(xī )京(jīng ),佞(nìng )臣(chén )执(zhí )政(zhèng ),终(zhōng )丧(sàng )天(tiān )下(xià )。今(jīn )不(bú )虑(lǜ )前(qián )事(shì )之(zhī )失(shī ),复(fù )循(xún )覆(fù )车(chē )之(zhī )轨(guǐ )。臣(chén )恐(kǒng )二(èr )世(shì )之(zhī )难(nán ),必(bì )将(jiāng )复(fù )及(jí ),赵(zhào )高(gāo )之(zhī )变(biàn ),不(bú )朝(cháo )则(zé )夕(xī )。近(jìn )者(zhě )奸(jiān )臣(chén )牢(láo )修(xiū )造(zào )设(shè )党(dǎng )议(yì ),遂(suí )收(shōu )前(qián )司(sī )隶(lì )校(xiào )尉(wèi )李(lǐ )膺(yīng )等(děng )逮(dǎi )考(kǎo ),连(lián )及(jí )数(shù )百(bǎi )人(rén )。旷(kuàng )年(nián )拘(jū )录(lù ),事(shì )无(wú )效(xiào )验(yàn )。臣(chén )惟(wéi )膺(yīng )等(děng )建(jiàn )忠(zhōng )抗(kàng )节(jiē ),志(zhì )经(jīng )王(wáng )室(shì ),此(cǐ )诚(chéng )陛(bì )下(xià )稷(jì )、伊(yī )、吕(lǚ )之(zhī )佐(zuǒ );而(ér )虚(xū )为(wéi )奸(jiān )臣(chén )贼(zéi )子(zǐ )之(zhī )所(suǒ )诬(wū )枉(wǎng ),天(tiān )下(xià )寒(hán )心(xīn ),海(hǎi )内(nèi )失(shī )望(wàng )。惟(wéi )陛(bì )下(xià )留(liú )神(shén )澄(chéng )省(shěng ),时(shí )见(jiàn )理(lǐ )出(chū ),以(yǐ )厌(yàn )人(rén )鬼(guǐ )喁(yóng )喁(yóng )之(zhī )心(xīn )。今(jīn )台(tái )阁(gé )近(jìn )臣(chén ),尚(shàng )书(shū )硃(zhū )寓(yù )、荀(xún )绲(gǔn )、刘(liú )祐(yòu )、魏(wèi )朗(lǎng )、刘(liú )矩(jǔ )、尹(yǐn )勋(xūn )等(děng ),皆(jiē )国(guó )之(zhī )贞(zhēn )士(shì ),朝(cháo )之(zhī )良(liáng )佐(zuǒ );尚(shàng )书(shū )郎(láng )张(zhāng )陵(líng )、妫(guī )皓(hào )、苑(yuàn )康(kāng )、杨(yáng )乔(qiáo )、边(biān )韶(sháo )、戴(dài )恢(huī )等(děng ),文(wén )质(zhì )彬(bīn )彬(bīn ),明(míng )达(dá )国(guó )典(diǎn ),内(nèi )外(wài )之(zhī )职(zhí ),群(qún )才(cái )并(bìng )列(liè )。而(ér )陛(bì )下(xià )委(wěi )任(rèn )近(jìn )习(xí ),专(zhuān )树(shù )饕(tāo )餮(tiè ),外(wài )典(diǎn )州(zhōu )郡(jùn ),内(nèi )干(gàn )心(xīn )膂(lǚ ),宜(yí )以(yǐ )次(cì )贬(biǎn )黜(chù ),案(àn )罪(zuì )纠(jiū )罚(fá );信(xìn )任(rèn )忠(zhōng )良(liáng ),平(píng )决(jué )臧(zāng )否(fǒu ),使(shǐ )邪(xié )正(zhèng )毁(huǐ )誉(yù ),各(gè )得(dé )其(qí )所(suǒ ),宝(bǎo )爱(ài )天(tiān )官(guān ),唯(wéi )善(shàn )是(shì )授(shòu ),如(rú )此(cǐ ),咎(jiù )征(zhēng )可(kě )消(xiāo ),天(tiān )应(yīng )可(kě )待(dài )。间(jiān )者(zhě )有(yǒu )嘉(jiā )禾(hé )、芝(zhī )草(cǎo )、黄(huáng )龙(lóng )之(zhī )见(jiàn )。夫(fū )瑞(ruì )生(shēng )必(bì )于(yú )嘉(jiā )士(shì ),福(fú )至(zhì )实(shí )由(yóu )善(shàn )人(rén ),在(zài )德(dé )为(wéi )瑞(ruì ),无(wú )德(dé )为(wéi )灾(zāi )。陛(bì )下(xià )所(suǒ )行(háng )不(bú )合(hé )天(tiān )意(yì ),不(bú )宜(yí )称(chēng )庆(qìng )。”书(shū )奏(zòu ),因(yīn )以(yǐ )病(bìng )上(shàng )还(hái )城(chéng )门(mén )校(xiào )尉(wèi )、槐(huái )里(lǐ )侯(hóu )印(yìn )绶(shòu )。霍(huò )谞(xū )亦(yì )为(wéi )表(biǎo )请(qǐng )。帝(dì )意(yì )稍(shāo )解(jiě ),因(yīn )中(zhōng )常(cháng )侍(shì )王(wáng )甫(fǔ )就(jiù )狱(yù )讯(xùn )党(dǎng )人(rén )范(fàn )滂(pāng )等(děng ),皆(jiē )三(sān )木(mù )囊(náng )头(tóu ),暴(bào )于(yú )阶(jiē )下(xià ),甫(fǔ )以(yǐ )次(cì )辨(biàn )诘(jié )曰(yuē ):“卿(qīng )等(děng )更(gèng )相(xiàng )拔(bá )举(jǔ ),迭(dié )为(wéi )脣(chún )齿(chǐ ),其(qí )意(yì )如(rú )何(hé )?”滂(pāng )曰(yuē ):“仲(zhòng )尼(ní )之(zhī )言(yán ):‘见(jiàn )善(shàn )如(rú )不(bú )及(jí ),见(jiàn )恶(è )如(rú )探(tàn )汤(tāng )。’滂(pāng )欲(yù )使(shǐ )善(shàn )善(shàn )同(tóng )其(qí )清(qīng ),恶(è )恶(è )同(tóng )其(qí )污(wū ),谓(wèi )王(wáng )政(zhèng )之(zhī )所(suǒ )愿(yuàn )闻(wén ),不(bú )悟(wù )更(gèng )以(yǐ )为(wéi )党(dǎng )。古(gǔ )之(zhī )修(xiū )善(shàn ),自(zì )求(qiú )多(duō )福(fú )。今(jīn )之(zhī )修(xiū )善(shàn ),身(shēn )陷(xiàn )大(dà )戮(lù )。身(shēn )死(sǐ )之(zhī )日(rì ),愿(yuàn )埋(mái )滂(pāng )于(yú )首(shǒu )阳(yáng )山(shān )侧(cè ),上(shàng )不(bú )负(fù )皇(huáng )天(tiān ),下(xià )不(bú )愧(kuì )夷(yí )、齐(qí )。”甫(fǔ )愍(mǐn )然(rán )为(wéi )之(zhī )改(gǎi )容(róng ),乃(nǎi )得(dé )并(bìng )解(jiě )桎(zhì )梏(gù )。李(lǐ )膺(yīng )等(děng )又(yòu )多(duō )引(yǐn )宦(huàn )官(guān )子(zǐ )弟(dì ),宦(huàn )官(guān )惧(jù ),请(qǐng )帝(dì )以(yǐ )天(tiān )时(shí )宜(yí )赦(shè )。六(liù )月(yuè ),庚(gēng )申(shēn ),赦(shè )天(tiān )下(xià ),改(gǎi )元(yuán );党(dǎng )人(rén )二(èr )百(bǎi )馀(yú )人(rén )皆(jiē )归(guī )田(tián )里(lǐ ),书(shū )名(míng )三(sān )府(fǔ ),禁(jìn )锢(gù )终(zhōng )身(shēn )。范(fàn )滂(pāng )往(wǎng )候(hòu )霍(huò )谞(xū )而(ér )不(bú )谢(xiè )。或(huò )让(ràng )之(zhī ),滂(pāng )曰(yuē ):“昔(xī )叔(shū )向(xiàng )不(bú )见(jiàn )祁(qí )奚(xī ),吾(wú )何(hé )谢(xiè )焉(yān )!”滂(pāng )南(nán )归(guī )汝(rǔ )南(nán ),南(nán )阳(yáng )士(shì )大(dà )夫(fū )迎(yíng )之(zhī )者(zhě ),车(chē )数(shù )千(qiān )两(liǎng ),乡(xiāng )人(rén )殷(yīn )陶(táo )、黄(huáng )穆(mù )侍(shì )卫(wèi )于(yú )旁(páng ),应(yīng )对(duì )宾(bīn )客(kè )。滂(pāng )谓(wèi )陶(táo )等(děng )曰(yuē ):“今(jīn )子(zǐ )相(xiàng )随(suí ),是(shì )重(zhòng )吾(wú )祸(huò )也(yě )!”遂(suí )遁(dùn )还(hái )乡(xiāng )里(lǐ )。

初(chū ),诏(zhào )书(shū )下(xià )举(jǔ )钩(gōu )党(dǎng ),郡(jùn )国(guó )所(suǒ )奏(zòu )相(xiàng )连(lián )及(jí )者(zhě ),多(duō )至(zhì )百(bǎi )数(shù ),唯(wéi )平(píng )原(yuán )相(xiàng )史(shǐ )弼(bì )独(dú )无(wú )所(suǒ )上(shàng )。诏(zhào )书(shū )前(qián )后(hòu )迫(pò )切(qiē )州(zhōu )郡(jùn ),髡(kūn )笞(chī )掾(yuàn )史(shǐ ),从(cóng )事(shì )坐(zuò )传(chuán )舍(shě )责(zé )曰(yuē ):“诏(zhào )书(shū )疾(jí )恶(è )党(dǎng )人(rén ),旨(zhǐ )意(yì )恳(kěn )恻(cè )。青(qīng )州(zhōu )六(liù )郡(jùn ),其(qí )五(wǔ )有(yǒu )党(dǎng ),平(píng )原(yuán )何(hé )治(zhì )而(ér )得(dé )独(dú )无(wú )?”弼(bì )曰(yuē ):“先(xiān )王(wáng )疆(jiāng )理(lǐ )天(tiān )下(xià ),画(huà )界(jiè )分(fèn )境(jìng ),水(shuǐ )土(tǔ )异(yì )齐(qí ),风(fēng )俗(sú )不(bú )同(tóng )。它(tā )郡(jùn )自(zì )有(yǒu ),平(píng )原(yuán )自(zì )无(wú ),胡(hú )可(kě )相(xiàng )比(bǐ )!若(ruò )承(chéng )望(wàng )上(shàng )司(sī ),诬(wū )陷(xiàn )良(liáng )善(shàn ),淫(yín )刑(xíng )滥(làn )罚(fá ),以(yǐ )逞(chěng )非(fēi )理(lǐ ),则(zé )平(píng )原(yuán )之(zhī )人(rén ),户(hù )可(kě )为(wéi )党(dǎng )。相(xiàng )有(yǒu )死(sǐ )而(ér )已(yǐ ),所(suǒ )不(bú )能(néng )也(yě )!”从(cóng )事(shì )大(dà )怒(nù ),即(jí )收(shōu )郡(jùn )僚(liáo )职(zhí )送(sòng )狱(yù ),遂(suí )举(jǔ )奏(zòu )弼(bì )。会(huì )党(dǎng )禁(jìn )中(zhōng )解(jiě ),弼(bì )以(yǐ )俸(fèng )赎(shú )罪(zuì )。所(suǒ )脱(tuō )者(zhě )甚(shèn )众(zhòng )。窦(dòu )武(wǔ )所(suǒ )荐(jiàn ):硃(zhū )寓(yù ),沛(pèi )人(rén );苑(yuàn )康(kāng ),勃(bó )海(hǎi )人(rén );杨(yáng )乔(qiáo ),会(huì )稽(jī )人(rén );边(biān )韶(sháo ),陈(chén )留(liú )人(rén )。乔(qiáo )容(róng )仪(yí )伟(wěi )丽(lì ),数(shù )上(shàng )言(yán )政(zhèng )事(shì ),帝(dì )爱(ài )其(qí )才(cái )貌(mào ),欲(yù )妻(qī )以(yǐ )公(gōng )主(zhǔ ),乔(qiáo )固(gù )辞(cí ),不(bú )听(tīng ),遂(suí )闭(bì )口(kǒu )不(bú )食(shí ),七(qī )日(rì )而(ér )死(sǐ )。

秋(qiū ),八(bā )月(yuè ),巴(bā )部(bù )言(yán )黄(huáng )龙(lóng )见(jiàn )。初(chū ),郡(jùn )人(rén )欲(yù )就(jiù )池(chí )浴(yù ),见(jiàn )池(chí )水(shuǐ )浊(zhuó ),因(yīn )戏(xì )相(xiàng )恐(kǒng ),“此(cǐ )中(zhōng )有(yǒu )黄(huáng )龙(lóng ),”语(yǔ )遂(suí )行(háng )民(mín )间(jiān ),太(tài )守(shǒu )欲(yù )以(yǐ )为(wéi )美(měi )。故(gù )上(shàng )之(zhī )。郡(jùn )吏(lì )傅(fù )坚(jiān )谏(jiàn )曰(yuē ):“此(cǐ )走(zǒu )卒(zú )戏(xì )语(yǔ )耳(ěr )。”太(tài )守(shǒu )不(bú )听(tīng )。

六(liù )月(yuè )大(dà )水(shuǐ ),勃(bó )海(hǎi )海(hǎi )溢(yì )。

冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),先(xiān )零(líng )羌(qiāng )寇(kòu )三(sān )辅(fǔ ),张(zhāng )奂(huàn )遣(qiǎn )司(sī )马(mǎ )尹(yǐn )端(duān )、董(dǒng )卓(zhuó )拒(jù )击(jī ),大(dà )破(pò )之(zhī ),斩(zhǎn )其(qí )酋(qiú )豪(háo ),首(shǒu )虏(lǔ )万(wàn )馀(yú )人(rén ),三(sān )州(zhōu )清(qīng )定(dìng )。奂(huàn )论(lùn )功(gōng )当(dāng )封(fēng ),以(yǐ )不(bú )事(shì )宦(huàn )官(guān )故(gù )不(bú )果(guǒ )封(fēng ),唯(wéi )赐(cì )钱(qián )二(èr )十(shí )万(wàn ),除(chú )家(jiā )一(yī )人(rén )为(wéi )郎(láng )。奂(huàn )辞(cí )不(bú )受(shòu ),请(qǐng )徙(xǐ )属(shǔ )弘(hóng )农(nóng )。旧(jiù )制(zhì ),边(biān )人(rén )不(bú )得(dé )内(nèi )徙(xǐ ),诏(zhào )以(yǐ )奂(huàn )有(yǒu )功(gōng ),特(tè )许(xǔ )之(zhī )。拜(bài )董(dǒng )卓(zhuó )为(wéi )郎(láng )中(zhōng )。卓(zhuó ),陇(lǒng )西(xī )人(rén ),性(xìng )粗(cū )猛(měng )有(yǒu )谋(móu ),羌(qiāng )胡(hú )畏(wèi )之(zhī )。

十(shí )二(èr )月(yuè ),壬(rén )申(shēn ),复(fù )瘿(yǐng )陶(táo )王(wáng )悝(kuī )为(wéi )勃(bó )海(hǎi )王(wáng )。

丁(dīng )丑(chǒu ),帝(dì )崩(bēng )于(yú )德(dé )阳(yáng )前(qián )殿(diàn )。戊(wù )寅(yín ),尊(zūn )皇(huáng )后(hòu )曰(yuē )皇(huáng )太(tài )后(hòu )。太(tài )后(hòu )临(lín )朝(cháo )。初(chū ),窦(dòu )后(hòu )既(jì )立(lì ),御(yù )见(jiàn )甚(shèn )稀(xī ),唯(wéi )采(cǎi )女(nǚ )田(tián )圣(shèng )等(děng )有(yǒu )宠(chǒng )。后(hòu )素(sù )忌(jì )忍(rěn ),帝(dì )梓(zǐ )宫(gōng )尚(shàng )在(zài )前(qián )殿(diàn ),遂(suí )杀(shā )田(tián )圣(shèng )。城(chéng )门(mén )校(xiào )尉(wèi )窦(dòu )武(wǔ )议(yì )立(lì )嗣(sì ),召(zhào )侍(shì )御(yù )史(shǐ )河(hé )间(jiān )刘(liú )鯈(tiáo ),问(wèn )以(yǐ )国(guó )中(zhōng )宗(zōng )室(shì )之(zhī )贤(xián )者(zhě ),鯈(tiáo )称(chēng )解(jiě )渎(dú )亭(tíng )侯(hóu )宏(hóng )。宏(hóng )者(zhě ),河(hé )间(jiān )孝(xiào )王(wáng )之(zhī )曾(céng )孙(sūn )也(yě ),祖(zǔ )淑(shū ),父(fù )苌(cháng ),世(shì )封(fēng )解(jiě )渎(dú )亭(tíng )侯(hóu )。武(wǔ )乃(nǎi )入(rù )白(bái )太(tài )后(hòu ),定(dìng )策(cè )禁(jìn )中(zhōng ),以(yǐ )鯈(tiáo )守(shǒu )光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū ),与(yǔ )中(zhōng )常(cháng )侍(shì )曹(cáo )节(jiē )并(bìng )持(chí )节(jiē )将(jiāng )中(zhōng )黄(huáng )门(mén )、虎(hǔ )贲(bēn )、羽(yǔ )林(lín )千(qiān )人(rén ),奉(fèng )迎(yíng )宏(hóng ),时(shí )年(nián )十(shí )二(èr )。

孝(xiào )桓(huán )皇(huáng )帝(dì )下(xià )建(jiàn )宁(níng )元(yuán )年(nián )(戊(wù )申(shēn ),公(gōng )元(yuán )一(yī )六(liù )八(bā )年(nián ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),壬(rén )午(wǔ ),以(yǐ )城(chéng )门(mén )校(xiào )尉(wèi )窦(dòu )武(wǔ )为(wéi )大(dà )将(jiāng )军(jūn )。前(qián )太(tài )尉(wèi )陈(chén )蕃(fān )为(wéi )太(tài )傅(fù ),与(yǔ )武(wǔ )及(jí )司(sī )徒(tú )胡(hú )广(guǎng )参(cān )录(lù )尚(shàng )书(shū )事(shì )。时(shí )新(xīn )遭(zāo )大(dà )丧(sàng ),国(guó )嗣(sì )未(wèi )立(lì ),诸(zhū )尚(shàng )书(shū )畏(wèi )惧(jù ),多(duō )托(tuō )病(bìng )不(bú )朝(cháo )。陈(chén )蕃(fān )移(yí )书(shū )责(zé )之(zhī )曰(yuē ):“古(gǔ )人(rén )立(lì )节(jiē ),事(shì )亡(wáng )如(rú )存(cún )。今(jīn )帝(dì )祚(zuò )未(wèi )立(lì ),政(zhèng )事(shì )日(rì )蹙(cù ),诸(zhū )君(jūn )奈(nài )何(hé )委(wěi )荼(tú )蓼(liǎo )之(zhī )苦(kǔ ),息(xī )偃(yǎn )在(zài )床(chuáng ),于(yú )义(yì )安(ān )乎(hū )!”诸(zhū )尚(shàng )书(shū )惶(huáng )怖(bù ),皆(jiē )起(qǐ )视(shì )事(shì )。

己(jǐ )亥(hài ),解(jiě )渎(dú )亭(tíng )侯(hóu )至(zhì )夏(xià )门(mén )亭(tíng ),使(shǐ )窦(dòu )武(wǔ )持(chí )节(jiē ),以(yǐ )王(wáng )青(qīng )盖(gài )车(chē )迎(yíng )入(rù )殿(diàn )中(zhōng );庚(gēng )子(zǐ ),即(jí )皇(huáng )帝(dì )位(wèi ),改(gǎi )元(yuán )。

二(èr )月(yuè ),辛(xīn )酉(yǒu ),葬(zàng )孝(xiào )桓(huán )皇(huáng )帝(dì )于(yú )宣(xuān )陵(líng ),庙(miào )曰(yuē )威(wēi )宗(zōng )。

辛(xīn )未(wèi ),赦(shè )天(tiān )下(xià )。

初(chū ),护(hù )羌(qiāng )校(xiào )尉(wèi )段(duàn )颎(jiǒng )既(jì )定(dìng )西(xī )羌(qiāng ),而(ér )东(dōng )羌(qiāng )先(xiān )零(líng )等(děng )种(zhǒng )犹(yóu )未(wèi )服(fú ),度(dù )辽(liáo )将(jiāng )军(jūn )皇(huáng )甫(fǔ )规(guī )、中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )张(zhāng )奂(huàn )招(zhāo )之(zhī )连(lián )年(nián ),既(jì )降(jiàng )又(yòu )叛(pàn )。桓(huán )帝(dì )诏(zhào )问(wèn )颎(jiǒng )曰(yuē ):“先(xiān )零(líng )东(dōng )羌(qiāng )造(zào )恶(è )反(fǎn )逆(nì ),而(ér )皇(huáng )甫(fǔ )规(guī )、张(zhāng )奂(huàn )各(gè )拥(yōng )强(qiáng )众(zhòng ),不(bú )时(shí )辑(jí )定(dìng ),欲(yù )令(lìng )颎(jiǒng )移(yí )兵(bīng )东(dōng )讨(tǎo ),未(wèi )识(shí )其(qí )宜(yí ),可(kě )参(cān )思(sī )术(shù )略(luè )。”颎(jiǒng )上(shàng )言(yán )曰(yuē ):“臣(chén )伏(fú )见(jiàn )先(xiān )零(líng )东(dōng )羌(qiāng )虽(suī )数(shù )叛(pàn )逆(nì ),而(ér )降(jiàng )于(yú )皇(huáng )甫(fǔ )规(guī )者(zhě ),已(yǐ )二(èr )万(wàn )许(xǔ )落(luò );善(shàn )恶(è )既(jì )分(fèn ),馀(yú )寇(kòu )无(wú )几(jǐ )。今(jīn )张(zhāng )奂(huàn )踌(chóu )躇(chú )久(jiǔ )不(bú )进(jìn )者(zhě ),当(dāng )虑(lǜ )外(wài )离(lí )内(nèi )合(hé ),兵(bīng )往(wǎng )必(bì )惊(jīng )。且(qiě )自(zì )冬(dōng )践(jiàn )春(chūn ),屯(tún )结(jié )不(bú )散(sàn ),人(rén )畜(chù )疲(pí )羸(léi ),有(yǒu )自(zì )亡(wáng )之(zhī )势(shì ),欲(yù )更(gèng )招(zhāo )降(jiàng ),坐(zuò )制(zhì )强(qiáng )敌(dí )耳(ěr )。臣(chén )以(yǐ )为(wéi )狼(láng )子(zǐ )野(yě )心(xīn ),难(nán )以(yǐ )恩(ēn )纳(nà ),势(shì )穷(qióng )虽(suī )服(fú ),兵(bīng )去(qù )复(fù )动(dòng );唯(wéi )当(dāng )长(zhǎng )矛(máo )挟(jiā )胁(xié ),白(bái )刃(rèn )加(jiā )颈(jǐng )耳(ěr )!计(jì )东(dōng )种(zhǒng )所(suǒ )馀(yú )三(sān )万(wàn )馀(yú )落(luò ),近(jìn )居(jū )塞(sāi )内(nèi ),路(lù )无(wú )险(xiǎn )所(suǒ ),非(fēi )有(yǒu )燕(yàn )、齐(qí )、秦(qín )、赵(zhào )从(cóng )横(héng )之(zhī )势(shì ),而(ér )久(jiǔ )乱(luàn )并(bìng )、凉(liáng ),累(lèi )侵(qīn )三(sān )辅(fǔ ),西(xī )河(hé )、上(shàng )郡(jùn ),已(yǐ )各(gè )内(nèi )徙(xǐ ),安(ān )定(dìng )、北(běi )地(dì ),复(fù )至(zhì )单(dān )危(wēi )。自(zì )云(yún )中(zhōng )、五(wǔ )原(yuán ),西(xī )至(zhì )汉(hàn )阳(yáng )二(èr )千(qiān )馀(yú )里(lǐ ),匈(xiōng )奴(nú )、诸(zhū )羌(qiāng ),并(bìng )擅(shàn )其(qí )地(dì ),是(shì )为(wéi )痈(yōng )疽(jū )伏(fú )疾(jí ),留(liú )滞(zhì )胁(xié )下(xià ),如(rú )不(bú )加(jiā )诛(zhū ),转(zhuǎn )就(jiù )滋(zī )大(dà )。若(ruò )以(yǐ )骑(qí )五(wǔ )千(qiān )、步(bù )万(wàn )人(rén )、车(chē )三(sān )千(qiān )两(liǎng ),三(sān )冬(dōng )二(èr )夏(xià ),足(zú )以(yǐ )破(pò )定(dìng ),无(wú )虑(lǜ )用(yòng )费(fèi )为(wéi )钱(qián )五(wǔ )十(shí )四(sì )亿(yì ),如(rú )此(cǐ ),则(zé )可(kě )令(lìng )群(qún )羌(qiāng )破(pò )尽(jìn ),匈(xiōng )奴(nú )长(zhǎng )服(fú ),内(nèi )徙(xǐ )郡(jùn )县(xiàn ),得(dé )反(fǎn )本(běn )土(tǔ )。伏(fú )计(jì )永(yǒng )初(chū )中(zhōng ),诸(zhū )羌(qiāng )反(fǎn )叛(pàn ),十(shí )有(yǒu )四(sì )年(nián ),用(yòng )二(èr )百(bǎi )四(sì )十(shí )亿(yì );永(yǒng )和(hé )之(zhī )末(mò ),复(fù )经(jīng )七(qī )年(nián ),用(yòng )八(bā )十(shí )馀(yú )亿(yì )。费(fèi )耗(hào )若(ruò )此(cǐ ),犹(yóu )不(bú )诛(zhū )尽(jìn ),馀(yú )孽(niè )复(fù )起(qǐ ),于(yú )兹(zī )作(zuò )害(hài )。今(jīn )不(bú )暂(zàn )疲(pí )民(mín ),则(zé )永(yǒng )宁(níng )无(wú )期(qī )。臣(chén )庶(shù )竭(jié )驽(nú )劣(liè ),伏(fú )待(dài )节(jiē )度(dù )。”帝(dì )许(xǔ )之(zhī ),悉(xī )听(tīng )如(rú )所(suǒ )上(shàng ),颎(jiǒng )于(yú )是(shì )将(jiāng )兵(bīng )万(wàn )馀(yú )人(rén ),赍(jī )十(shí )五(wǔ )日(rì )粮(liáng ),从(cóng )彭(péng )阳(yáng )直(zhí )指(zhǐ )高(gāo )平(píng ),与(yǔ )先(xiān )零(líng )诸(zhū )种(zhǒng )战(zhàn )于(yú )逢(féng )义(yì )山(shān )。虏(lǔ )兵(bīng )盛(shèng ),颎(jiǒng )众(zhòng )皆(jiē )恐(kǒng )。颎(jiǒng )乃(nǎi )令(lìng )军(jūn )中(zhōng )长(zhǎng )镞(zú )利(lì )刃(rèn ),长(zhǎng )矛(máo )三(sān )重(zhòng ),挟(jiā )以(yǐ )强(qiáng )弩(nǔ ),列(liè )轻(qīng )骑(qí )为(wéi )左(zuǒ )右(yòu )翼(yì ),谓(wèi )将(jiāng )士(shì )曰(yuē ):“今(jīn )去(qù )家(jiā )数(shù )千(qiān )里(lǐ ),进(jìn )则(zé )事(shì )成(chéng ),走(zǒu )必(bì )尽(jìn )死(sǐ ),努(nǔ )力(lì )共(gòng )功(gōng )名(míng )!”因(yīn )大(dà )呼(hū ),众(zhòng )皆(jiē )应(yīng )声(shēng )腾(téng )赴(fù ),驰(chí )骑(qí )于(yú )傍(bàng ),突(tū )而(ér )击(jī )之(zhī ),虏(lǔ )众(zhòng )大(dà )溃(kuì ),斩(zhǎn )首(shǒu )八(bā )千(qiān )馀(yú )级(jí )。太(tài )后(hòu )赐(cì )诏(zhào )书(shū )褒(bāo )美(měi )曰(yuē ):“须(xū )东(dōng )羌(qiāng )尽(jìn )定(dìng ),当(dāng )并(bìng )录(lù )功(gōng )勤(qín );今(jīn )且(qiě )赐(cì )颎(jiǒng )钱(qián )二(èr )十(shí )万(wàn ),以(yǐ )家(jiā )一(yī )人(rén )为(wéi )郎(láng )中(zhōng )。”敕(chì )中(zhōng )藏(cáng )府(fǔ )调(diào )金(jīn )钱(qián )、彩(cǎi )物(wù )增(zēng )助(zhù )军(jūn )费(fèi ),拜(bài )颎(jiǒng )破(pò )羌(qiāng )将(jiāng )军(jūn )。

闰(rùn )月(yuè ),甲(jiǎ )午(wǔ ),追(zhuī )尊(zūn )皇(huáng )祖(zǔ )为(wéi )孝(xiào )元(yuán )皇(huáng ),夫(fū )人(rén )夏(xià )氏(shì )为(wéi )孝(xiào )元(yuán )后(hòu ),考(kǎo )为(wéi )孝(xiào )仁(rén )皇(huáng ),尊(zūn )帝(dì )母(mǔ )董(dǒng )氏(shì )为(wéi )慎(shèn )园(yuán )贵(guì )人(rén )。

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),戊(wù )辰(chén ),太(tài )尉(wèi )周(zhōu )景(jǐng )薨(hōng ),司(sī )空(kōng )宣(xuān )酆(fēng )免(miǎn );以(yǐ )长(zhǎng )乐(lè )卫(wèi )尉(wèi )王(wáng )畅(chàng )为(wéi )司(sī )空(kōng )。

五(wǔ )月(yuè ),丁(dīng )未(wèi )朔(shuò ),日(rì )有(yǒu )食(shí )之(zhī )。

以(yǐ )太(tài )中(zhōng )大(dà )夫(fū )刘(liú )矩(jǔ )为(wéi )太(tài )尉(wèi )。

六(liù )月(yuè ),京(jīng )师(shī )大(dà )水(shuǐ )。

癸(guǐ )巳(sì ),录(lù )定(dìng )策(cè )功(gōng ),封(fēng )窦(dòu )武(wǔ )为(wéi )闻(wén )喜(xǐ )侯(hóu ),武(wǔ )子(zǐ )机(jī )为(wéi )渭(wèi )阳(yáng )侯(hóu ),兄(xiōng )子(zǐ )绍(shào )为(wéi )鄠(hù )侯(hóu ),靖(jìng )为(wéi )西(xī )乡(xiāng )侯(hóu ),中(zhōng )常(cháng )侍(shì )曹(cáo )节(jiē )为(wéi )长(zhǎng )安(ān )乡(xiāng )侯(hóu ),侯(hóu )者(zhě )凡(fán )十(shí )一(yī )人(rén )。涿(zhuō )郡(jùn )卢(lú )植(zhí )上(shàng )书(shū )说(shuō )武(wǔ )曰(yuē ):“足(zú )下(xià )之(zhī )于(yú )汉(hàn )朝(cháo ),犹(yóu )旦(dàn )、奭(shì )之(zhī )在(zài )周(zhōu )室(shì ),建(jiàn )立(lì )圣(shèng )主(zhǔ ),四(sì )海(hǎi )有(yǒu )系(xì ),论(lùn )者(zhě )以(yǐ )为(wéi )吾(wú )子(zǐ )之(zhī )功(gōng ),于(yú )斯(sī )为(wéi )重(zhòng )。今(jīn )同(tóng )宗(zōng )相(xiàng )后(hòu ),披(pī )图(tú )案(àn )牒(dié ),以(yǐ )次(cì )建(jiàn )之(zhī ),何(hé )勋(xūn )之(zhī )有(yǒu )!岂(qǐ )可(kě )横(héng )叨(dāo )天(tiān )功(gōng ),以(yǐ )为(wéi )己(jǐ )力(lì )乎(hū )!宜(yí )辞(cí )大(dà )赏(shǎng ),以(yǐ )全(quán )身(shēn )名(míng )。”武(wǔ )不(bú )能(néng )用(yòng )。植(zhí )身(shēn )长(zhǎng )八(bā )尺(chǐ )二(èr )寸(cùn ),音(yīn )声(shēng )如(rú )钟(zhōng ),性(xìng )刚(gāng )毅(yì ),有(yǒu )大(dà )节(jiē )。少(shǎo )事(shì )马(mǎ )融(róng ),融(róng )性(xìng )豪(háo )侈(chǐ ),多(duō )列(liè )女(nǚ )倡(chàng )歌(gē )舞(wǔ )于(yú )前(qián ),植(zhí )侍(shì )讲(jiǎng )积(jī )年(nián ),未(wèi )尝(cháng )转(zhuǎn )眄(miǎn ),融(róng )以(yǐ )是(shì )敬(jìng )之(zhī )。太(tài )后(hòu )以(yǐ )陈(chén )蕃(fān )旧(jiù )德(dé ),特(tè )封(fēng )高(gāo )阳(yáng )乡(xiāng )侯(hóu )。蕃(fān )上(shàng )疏(shū )让(ràng )曰(yuē ):“臣(chén )闻(wén )割(gē )地(dì )之(zhī )封(fēng ),功(gōng )德(dé )是(shì )为(wéi )。臣(chén )虽(suī )无(wú )素(sù )洁(jié )之(zhī )行(háng ),窃(qiè )慕(mù )君(jūn )子(zǐ )‘不(bú )以(yǐ )其(qí )道(dào )得(dé )之(zhī ),不(bú )居(jū )也(yě )’。若(ruò )受(shòu )爵(jué )不(bú )让(ràng ),掩(yǎn )面(miàn )就(jiù )之(zhī ),使(shǐ )皇(huáng )天(tiān )振(zhèn )怒(nù ),灾(zāi )流(liú )下(xià )民(mín ),于(yú )臣(chén )之(zhī )身(shēn ),亦(yì )何(hé )所(suǒ )寄(jì )!”太(tài )后(hòu )不(bú )许(xǔ )。蕃(fān )固(gù )让(ràng ),章(zhāng )前(qián )后(hòu )十(shí )上(shàng ),竟(jìng )不(bú )受(shòu )封(fēng )。

段(duàn )颎(jiǒng )将(jiāng )轻(qīng )兵(bīng )追(zhuī )羌(qiāng ),出(chū )桥(qiáo )门(mén ),晨(chén )夜(yè )兼(jiān )行(háng ),与(yǔ )战(zhàn )于(yú )奢(shē )延(yán )泽(zé )、落(luò )川(chuān )、令(lìng )鲜(xiān )水(shuǐ )上(shàng ),连(lián )破(pò )之(zhī );又(yòu )战(zhàn )于(yú )灵(líng )武(wǔ )谷(gǔ ),羌(qiāng )遂(suí )大(dà )败(bài )。秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),颎(jiǒng )至(zhì )泾(jīng )阳(yáng ),馀(yú )寇(kòu )四(sì )千(qiān )落(luò ),悉(xī )散(sàn )入(rù )汉(hàn )阳(yáng )山(shān )谷(gǔ )间(jiān )。护(hù )匈(xiōng )奴(nú )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )张(zhāng )奂(huàn )上(shàng )言(yán ):“东(dōng )羌(qiāng )虽(suī )破(pò ),馀(yú )种(zhǒng )难(nán )尽(jìn ),段(duàn )颎(jiǒng )性(xìng )轻(qīng )果(guǒ ),虑(lǜ )负(fù )败(bài )难(nán )常(cháng ),宜(yí )且(qiě )以(yǐ )恩(ēn )降(jiàng ),可(kě )无(wú )后(hòu )悔(huǐ )。”诏(zhào )书(shū )下(xià )颎(jiǒng ),颎(jiǒng )复(fù )上(shàng )言(yán ):“臣(chén )本(běn )知(zhī )东(dōng )羌(qiāng )虽(suī )众(zhòng ),而(ér )软(ruǎn )弱(ruò )易(yì )制(zhì ),所(suǒ )以(yǐ )比(bǐ )陈(chén )愚(yú )虑(lǜ ),思(sī )为(wéi )永(yǒng )宁(níng )之(zhī )算(suàn ),而(ér )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )张(zhāng )奂(huàn )说(shuō )虏(lǔ )强(qiáng )难(nán )破(pò ),宜(yí )用(yòng )招(zhāo )降(jiàng )。圣(shèng )朝(cháo )明(míng )监(jiān ),信(xìn )纳(nà )瞽(gǔ )言(yán ),故(gù )臣(chén )谋(móu )得(dé )行(háng ),奂(huàn )计(jì )不(bú )用(yòng )。事(shì )势(shì )相(xiàng )反(fǎn ),遂(suí )怀(huái )猜(cāi )恨(hèn ),信(xìn )叛(pàn )羌(qiāng )之(zhī )诉(sù ),饰(shì )润(rùn )辞(cí )意(yì ),云(yún )臣(chén )兵(bīng )‘累(lèi )见(jiàn )折(shé )衄(nǜ ),又(yòu )言(yán )‘羌(qiāng )一(yī )气(qì )所(suǒ )生(shēng ),不(bú )可(kě )诛(zhū )尽(jìn ),山(shān )谷(gǔ )广(guǎng )大(dà ),不(bú )可(kě )空(kōng )静(jìng ),血(xuè )流(liú )污(wū )野(yě ),伤(shāng )和(hé )致(zhì )灾(zāi )。’臣(chén )伏(fú )念(niàn )周(zhōu )、秦(qín )之(zhī )际(jì ),戎(róng )狄(dí )为(wéi )害(hài ),中(zhōng )兴(xìng )以(yǐ )来(lái ),羌(qiāng )寇(kòu )最(zuì )盛(shèng ),诛(zhū )之(zhī )不(bú )尽(jìn ),虽(suī )降(jiàng )复(fù )叛(pàn )。今(jīn )先(xiān )零(líng )杂(zá )种(zhǒng ),累(lèi )以(yǐ )反(fǎn )覆(fù ),攻(gōng )没(méi )县(xiàn )邑(yì ),剽(piāo )略(luè )人(rén )物(wù ),发(fā )冢(zhǒng )露(lù )尸(shī ),祸(huò )及(jí )生(shēng )死(sǐ ),上(shàng )天(tiān )震(zhèn )怒(nù ),假(jiǎ )手(shǒu )行(háng )诛(zhū )。昔(xī )邢(xíng )为(wéi )无(wú )道(dào ),卫(wèi )国(guó )伐(fá )之(zhī ),师(shī )兴(xìng )而(ér )雨(yǔ );臣(chén )动(dòng )兵(bīng )涉(shè )夏(xià ),连(lián )获(huò )甘(gān )澍(shù ),岁(suì )时(shí )丰(fēng )稔(rěn ),人(rén )无(wú )疵(cī )疫(yì )。上(shàng )占(zhàn )天(tiān )心(xīn ),不(bú )为(wéi )灾(zāi )伤(shāng );下(xià )察(chá )人(rén )事(shì ),众(zhòng )和(hé )师(shī )克(kè )。自(zì )桥(qiáo )门(mén )以(yǐ )西(xī )、落(luò )川(chuān )以(yǐ )东(dōng ),故(gù )宫(gōng )县(xiàn )邑(yì ),更(gèng )相(xiàng )通(tōng )属(shǔ ),非(fēi )为(wéi )深(shēn )险(xiǎn )绝(jué )域(yù )之(zhī )地(dì ),车(chē )骑(qí )安(ān )行(háng ),无(wú )应(yīng )折(shé )衄(nǜ )。案(àn )奂(huàn )为(wéi )汉(hàn )吏(lì ),身(shēn )当(dāng )武(wǔ )职(zhí ),驻(zhù )军(jūn )二(èr )年(nián ),不(bú )能(néng )平(píng )寇(kòu ),虚(xū )欲(yù )修(xiū )文(wén )戢(jí )戈(gē ),招(zhāo )降(jiàng )犷(guǎng )敌(dí ),诞(dàn )辞(cí )空(kōng )说(shuō ),僭(jiàn )而(ér )无(wú )征(zhēng )。何(hé )以(yǐ )言(yán )之(zhī )?昔(xī )先(xiān )零(líng )作(zuò )寇(kòu ),赵(zhào )充(chōng )国(guó )徙(xǐ )令(lìng )居(jū )内(nèi ),煎(jiān )当(dāng )乱(luàn )边(biān ),马(mǎ )援(yuán )迁(qiān )之(zhī )三(sān )辅(fǔ ),始(shǐ )服(fú )终(zhōng )叛(pàn ),至(zhì )今(jīn )为(wéi )鲠(gěng ),故(gù )远(yuǎn )识(shí )之(zhī )士(shì ),以(yǐ )为(wéi )深(shēn )忧(yōu )。今(jīn )傍(bàng )郡(jùn )户(hù )口(kǒu )单(dān )少(shǎo ),数(shù )为(wéi )羌(qiāng )所(suǒ )创(chuàng )毒(dú ),而(ér )欲(yù )令(lìng )降(jiàng )徒(tú )与(yǔ )之(zhī )杂(zá )居(jū ),是(shì )犹(yóu )种(zhǒng )枳(zhǐ )棘(jí )于(yú )良(liáng )田(tián ),养(yǎng )虺(huī )蛇(shé )于(yú )室(shì )内(nèi )也(yě )。故(gù )臣(chén )奉(fèng )大(dà )汉(hàn )之(zhī )威(wēi ),建(jiàn )长(zhǎng )久(jiǔ )之(zhī )策(cè ),欲(yù )绝(jué )其(qí )本(běn )根(gēn ),不(bú )使(shǐ )能(néng )殖(zhí )。本(běn )规(guī )三(sān )岁(suì )之(zhī )费(fèi ),用(yòng )五(wǔ )十(shí )四(sì )亿(yì );今(jīn )适(shì )期(qī )年(nián ),所(suǒ )耗(hào )未(wèi )半(bàn ),而(ér )馀(yú )寇(kòu )残(cán )烬(jìn ),将(jiāng )向(xiàng )殄(tiǎn )灭(miè )。臣(chén )每(měi )奉(fèng )诏(zhào )书(shū ),军(jūn )不(bú )内(nèi )御(yù ),愿(yuàn )卒(zú )斯(sī )言(yán ),一(yī )以(yǐ )任(rèn )臣(chén ),临(lín )时(shí )量(liàng )宜(yí ),不(bú )失(shī )权(quán )便(biàn )。”

八(bā )月(yuè ),司(sī )空(kōng )王(wáng )畅(chàng )免(miǎn ),宗(zōng )正(zhèng )刘(liú )宠(chǒng )为(wéi )司(sī )空(kōng )。

初(chū ),窦(dòu )太(tài )后(hòu )之(zhī )立(lì )也(yě ),陈(chén )蕃(fān )有(yǒu )力(lì )焉(yān )。及(jí )临(lín )朝(cháo ),政(zhèng )无(wú )大(dà )小(xiǎo ),皆(jiē )委(wěi )于(yú )蕃(fān )。蕃(fān )与(yǔ )窦(dòu )武(wǔ )同(tóng )心(xīn )戮(lù )力(lì ),以(yǐ )奖(jiǎng )王(wáng )室(shì ),征(zhēng )天(tiān )下(xià )名(míng )贤(xián )李(lǐ )膺(yīng )、杜(dù )密(mì )、尹(yǐn )勋(xūn )、刘(liú )瑜(yú )等(děng ),皆(jiē )列(liè )于(yú )朝(cháo )廷(tíng ),与(yǔ )共(gòng )参(cān )政(zhèng )事(shì )。于(yú )是(shì )天(tiān )下(xià )之(zhī )士(shì ),莫(mò )不(bú )延(yán )颈(jǐng )想(xiǎng )望(wàng )太(tài )平(píng )。而(ér )帝(dì )乳(rǔ )母(mǔ )赵(zhào )娆(ráo )及(jí )诸(zhū )女(nǚ )尚(shàng )书(shū ),旦(dàn )夕(xī )在(zài )太(tài )后(hòu )侧(cè ),中(zhōng )常(cháng )侍(shì )曹(cáo )节(jiē )、王(wáng )甫(fǔ )等(děng )共(gòng )相(xiàng )朋(péng )结(jié ),谄(chǎn )事(shì )太(tài )后(hòu )。太(tài )后(hòu )信(xìn )之(zhī ),数(shù )出(chū )诏(zhào )命(mìng ),有(yǒu )所(suǒ )封(fēng )拜(bài )。蕃(fān )、武(wǔ )疾(jí )之(zhī ),尝(cháng )共(gòng )会(huì )朝(cháo )堂(táng ),蕃(fān )私(sī )谓(wèi )武(wǔ )曰(yuē ):“曹(cáo )节(jiē )、王(wáng )甫(fǔ )等(děng ),自(zì )先(xiān )帝(dì )时(shí )操(cāo )弄(nòng )国(guó )权(quán ),浊(zhuó )乱(luàn )海(hǎi )内(nèi ),今(jīn )不(bú )诛(zhū )之(zhī ),后(hòu )必(bì )难(nán )图(tú )。”武(wǔ )深(shēn )然(rán )之(zhī )。蕃(fān )大(dà )喜(xǐ ),以(yǐ )手(shǒu )椎(zhuī )席(xí )而(ér )起(qǐ )。武(wǔ )于(yú )是(shì )引(yǐn )同(tóng )志(zhì )尚(shàng )书(shū )令(lìng )尹(yǐn )勋(xūn )等(děng )共(gòng )定(dìng )计(jì )策(cè )。会(huì )有(yǒu )日(rì )食(shí )之(zhī )变(biàn ),蕃(fān )谓(wèi )武(wǔ )曰(yuē ):“昔(xī )萧(xiāo )望(wàng )之(zhī )困(kùn )一(yī )石(shí )显(xiǎn ),况(kuàng )今(jīn )石(shí )显(xiǎn )数(shù )十(shí )辈(bèi )乎(hū )!蕃(fān )以(yǐ )八(bā )十(shí )之(zhī )年(nián ),欲(yù )为(wéi )将(jiāng )军(jūn )除(chú )害(hài ),今(jīn )可(kě )因(yīn )日(rì )食(shí )斥(chì )罢(bà )宦(huàn )官(guān ),以(yǐ )塞(sāi )天(tiān )变(biàn )。”武(wǔ )乃(nǎi )白(bái )太(tài )后(hòu )曰(yuē ):“故(gù )事(shì ),黄(huáng )门(mén )、常(cháng )侍(shì )但(dàn )当(dāng )给(gěi )事(shì )省(shěng )内(nèi )典(diǎn )门(mén )户(hù ),主(zhǔ )近(jìn )署(shǔ )财(cái )物(wù )耳(ěr );今(jīn )乃(nǎi )使(shǐ )与(yǔ )政(zhèng )事(shì ),任(rèn )重(zhòng )权(quán ),子(zǐ )弟(dì )布(bù )列(liè ),专(zhuān )为(wéi )贪(tān )暴(bào )。天(tiān )下(xià )匈(xiōng )匈(xiōng ),正(zhèng )以(yǐ )此(cǐ )故(gù ),宜(yí )悉(xī )诛(zhū )废(fèi )以(yǐ )清(qīng )朝(cháo )廷(tíng )。”太(tài )后(hòu )曰(yuē ):“汉(hàn )元(yuán )以(yǐ )来(lái )故(gù )事(shì ),世(shì )有(yǒu )宦(huàn )官(guān ),但(dàn )当(dāng )诛(zhū )其(qí )有(yǒu )罪(zuì )者(zhě ),岂(qǐ )可(kě )尽(jìn )废(fèi )邪(xié )!”时(shí )中(zhōng )常(cháng )侍(shì )管(guǎn )霸(bà ),颇(pō )有(yǒu )才(cái )略(luè ),专(zhuān )制(zhì )省(shěng )内(nèi ),武(wǔ )先(xiān )白(bái )收(shōu )霸(bà )及(jí )中(zhōng )常(cháng )侍(shì )苏(sū )康(kāng )等(děng ),皆(jiē )坐(zuò )死(sǐ )。武(wǔ )复(fù )数(shù )白(bái )诛(zhū )曹(cáo )节(jiē )等(děng ),太(tài )后(hòu )冘(yóu )豫(yù )未(wèi )忍(rěn ),故(gù )事(shì )久(jiǔ )不(bú )发(fā )。蕃(fān )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):“今(jīn )京(jīng )师(shī )嚣(xiāo )嚣(xiāo ),道(dào )路(lù )喧(xuān )哗(huá ),言(yán )侯(hóu )览(lǎn )、曹(cáo )节(jiē )、公(gōng )乘(chéng )昕(xīn )、王(wáng )甫(fǔ )、郑(zhèng )飒(sà )等(děng ),与(yǔ )赵(zhào )夫(fū )人(rén )、诸(zhū )尚(shàng )书(shū )并(bìng )乱(luàn )天(tiān )下(xià ),附(fù )从(cóng )者(zhě )升(shēng )进(jìn ),忤(wǔ )逆(nì )者(zhě )中(zhōng )伤(shāng ),一(yī )朝(cháo )群(qún )臣(chén )如(rú )河(hé )中(zhōng )木(mù )耳(ěr ),泛(fàn )泛(fàn )东(dōng )西(xī ),耽(dān )禄(lù )畏(wèi )害(hài )。陛(bì )下(xià )今(jīn )不(bú )急(jí )诛(zhū )此(cǐ )曹(cáo ),必(bì )生(shēng )变(biàn )乱(luàn ),倾(qīng )危(wēi )社(shè )稷(jì ),其(qí )祸(huò )难(nán )量(liàng )。愿(yuàn )出(chū )臣(chén )章(zhāng )宣(xuān )示(shì )左(zuǒ )右(yòu ),并(bìng )令(lìng )天(tiān )下(xià )诸(zhū )奸(jiān )知(zhī )臣(chén )疾(jí )之(zhī )。”太(tài )后(hòu )不(bú )纳(nà )。

是(shì )月(yuè ),太(tài )白(bái )犯(fàn )房(fáng )之(zhī )上(shàng )将(jiāng ),入(rù )太(tài )微(wēi )。侍(shì )中(zhōng )刘(liú )瑜(yú )素(sù )善(shàn )天(tiān )官(guān ),恶(è )之(zhī ),上(shàng )书(shū )皇(huáng )太(tài )后(hòu )曰(yuē ):“案(àn )《占(zhàn )书(shū )》:宫(gōng )门(mén )当(dāng )闭(bì ),将(jiāng )相(xiàng )不(bú )利(lì ),奸(jiān )人(rén )在(zài )主(zhǔ )傍(bàng ),愿(yuàn )急(jí )防(fáng )之(zhī )。”又(yòu )与(yǔ )武(wǔ )、蕃(fān )书(shū ),以(yǐ )星(xīng )辰(chén )错(cuò )缪(miù ),不(bú )利(lì )大(dà )臣(chén ),宜(yí )速(sù )断(duàn )大(dà )计(jì )。于(yú )是(shì )武(wǔ )、蕃(fān )以(yǐ )硃(zhū )寓(yù )为(wéi )司(sī )隶(lì )校(xiào )尉(wèi ),刘(liú )祐(yòu )为(wéi )河(hé )南(nán )尹(yǐn )、虞(yú )祁(qí )为(wéi )雒(luò )阳(yáng )令(lìng )。武(wǔ )奏(zòu )免(miǎn )黄(huáng )门(mén )令(lìng )魏(wèi )彪(biāo ),以(yǐ )所(suǒ )亲(qīn )小(xiǎo )黄(huáng )门(mén )山(shān )冰(bīng )代(dài )之(zhī ),使(shǐ )冰(bīng )奏(zòu )收(shōu )长(zhǎng )乐(lè )尚(shàng )书(shū )郑(zhèng )飒(sà ),送(sòng )北(běi )寺(sì )狱(yù )。蕃(fān )谓(wèi )武(wǔ )曰(yuē ):“此(cǐ )曹(cáo )子(zǐ )便(biàn )当(dāng )收(shōu )杀(shā ),何(hé )复(fù )考(kǎo )为(wéi )!”武(wǔ )不(bú )从(cóng ),令(lìng )冰(bīng )与(yǔ )尹(yǐn )勋(xūn )、侍(shì )御(yù )史(shǐ )祝(zhù )瑨(jìn )杂(zá )考(kǎo )飒(sà ),辞(cí )连(lián )及(jí )曹(cáo )节(jiē )、王(wáng )甫(fǔ )。勋(xūn )、冰(bīng )即(jí )奏(zòu )收(shōu )节(jiē )等(děng ),使(shǐ )刘(liú )瑜(yú )内(nèi )奏(zòu )。

九(jiǔ )月(yuè ),辛(xīn )亥(hài ),武(wǔ )出(chū )宿(xiǔ )归(guī )府(fǔ )。典(diǎn )中(zhōng )书(shū )者(zhě )先(xiān )以(yǐ )告(gào )长(zhǎng )乐(lè )五(wǔ )官(guān )史(shǐ )硃(zhū )瑀(yǔ ),瑀(yǔ )盗(dào )发(fā )武(wǔ )奏(zòu ),骂(mà )曰(yuē ):“中(zhōng )官(guān )放(fàng )纵(zòng )者(zhě ),自(zì )可(kě )诛(zhū )耳(ěr ),我(wǒ )曹(cáo )何(hé )罪(zuì ),而(ér )当(dāng )尽(jìn )见(jiàn )族(zú )灭(miè )!”因(yīn )大(dà )呼(hū )曰(yuē ):“陈(chén )蕃(fān )、窦(dòu )武(wǔ )奏(zòu )白(bái )太(tài )后(hòu )废(fèi )帝(dì ),为(wéi )大(dà )逆(nì )!”乃(nǎi )夜(yè )召(zhào )素(sù )所(suǒ )亲(qīn )壮(zhuàng )健(jiàn )者(zhě )长(zhǎng )乐(lè )从(cóng )官(guān )史(shǐ )共(gòng )普(pǔ )、张(zhāng )亮(liàng )等(děng )十(shí )七(qī )人(rén ),歃(shà )血(xuè )共(gòng )盟(méng ),谋(móu )诛(zhū )武(wǔ )等(děng )。曹(cáo )节(jiē )白(bái )帝(dì )曰(yuē ):“外(wài )间(jiān )切(qiē )切(qiē ),请(qǐng )出(chū )御(yù )德(dé )阳(yáng )前(qián )殿(diàn )。”令(lìng )帝(dì )拔(bá )剑(jiàn )踊(yǒng )跃(yuè ),使(shǐ )乳(rǔ )母(mǔ )赵(zhào )娆(ráo )等(děng )拥(yōng )卫(wèi )左(zuǒ )右(yòu ),取(qǔ )棨(qǐ )信(xìn ),闭(bì )诸(zhū )禁(jìn )门(mén ),召(zhào )尚(shàng )书(shū )官(guān )属(shǔ ),胁(xié )以(yǐ )白(bái )刃(rèn ),使(shǐ )作(zuò )诏(zhào )板(bǎn ),拜(bài )王(wáng )甫(fǔ )为(wéi )黄(huáng )门(mén )令(lìng ),持(chí )节(jiē )至(zhì )北(běi )寺(sì )狱(yù ),收(shōu )尹(yǐn )勋(xūn )、山(shān )冰(bīng )。冰(bīng )疑(yí ),不(bú )受(shòu )诏(zhào ),甫(fǔ )格(gé )杀(shā )之(zhī ),并(bìng )杀(shā )勋(xūn );出(chū )郑(zhèng )飒(sà ),还(hái )兵(bīng )劫(jié )太(tài )后(hòu ),夺(duó )玺(xǐ )绶(shòu )。令(lìng )中(zhōng )谒(yè )者(zhě )守(shǒu )南(nán )宫(gōng ),闭(bì )门(mén )绝(jué )复(fù )道(dào )。使(shǐ )郑(zhèng )飒(sà )等(děng )持(chí )节(jiē )及(jí )侍(shì )御(yù )史(shǐ )谒(yè )者(zhě )捕(bǔ )收(shōu )武(wǔ )等(děng )。武(wǔ )不(bú )受(shòu )诏(zhào ),驰(chí )入(rù )步(bù )兵(bīng )营(yíng ),与(yǔ )其(qí )兄(xiōng )子(zǐ )步(bù )兵(bīng )校(xiào )尉(wèi )绍(shào )共(gòng )射(shè )杀(shā )使(shǐ )者(zhě )。召(zhào )会(huì )北(běi )军(jūn )五(wǔ )校(xiào )士(shì )数(shù )千(qiān )人(rén )屯(tún )都(dōu )亭(tíng ),下(xià )令(lìng )军(jūn )士(shì )曰(yuē ):“黄(huáng )门(mén )、常(cháng )侍(shì )反(fǎn ),尽(jìn )力(lì )者(zhě )封(fēng )侯(hóu )重(zhòng )赏(shǎng )。”陈(chén )蕃(fān )闻(wén )难(nán ),将(jiāng )官(guān )属(shǔ )诸(zhū )生(shēng )八(bā )十(shí )馀(yú )人(rén ),并(bìng )拔(bá )刃(rèn )突(tū )入(rù )承(chéng )明(míng )门(mén ),到(dào )尚(shàng )书(shū )门(mén ),攘(rǎng )臂(bì )呼(hū )曰(yuē ):“大(dà )将(jiāng )军(jūn )忠(zhōng )以(yǐ )卫(wèi )国(guó ),黄(huáng )门(mén )反(fǎn )逆(nì ),何(hé )云(yún )窦(dòu )氏(shì )不(bú )道(dào )邪(xié )!”王(wáng )甫(fǔ )时(shí )出(chū )与(yǔ )蕃(fān )相(xiàng )遇(yù ),适(shì )闻(wén )其(qí )言(yán ),而(ér )让(ràng )蕃(fān )曰(yuē ):“先(xiān )帝(dì )新(xīn )弃(qì )天(tiān )下(xià ),山(shān )陵(líng )未(wèi )成(chéng ),武(wǔ )有(yǒu )何(hé )功(gōng ),兄(xiōng )弟(dì )父(fù )子(zǐ )并(bìng )封(fēng )三(sān )侯(hóu )!又(yòu )设(shè )乐(lè )饮(yǐn )宴(yàn ),多(duō )取(qǔ )掖(yè )廷(tíng )宫(gōng )人(rén ),旬(xún )日(rì )之(zhī )间(jiān ),赀(zī )财(cái )巨(jù )万(wàn ),大(dà )臣(chén )若(ruò )此(cǐ ),为(wéi )是(shì )道(dào )邪(xié )!公(gōng )为(wéi )宰(zǎi )辅(fǔ ),苟(gǒu )相(xiàng )阿(ā )党(dǎng ),复(fù )何(hé )求(qiú )贼(zéi )!”使(shǐ )剑(jiàn )士(shì )收(shōu )蕃(fān ),蕃(fān )拔(bá )剑(jiàn )叱(chì )甫(fǔ ),辞(cí )色(sè )逾(yú )厉(lì )。遂(suí )执(zhí )蕃(fān ),送(sòng )北(běi )寺(sì )狱(yù )。黄(huáng )门(mén )从(cóng )官(guān )驺(zōu )蹋(tà )踧(dí )蕃(fān )曰(yuē ):“死(sǐ )老(lǎo )魅(mèi )!复(fù )能(néng )损(sǔn )我(wǒ )曹(cáo )员(yuán )数(shù )、夺(duó )我(wǒ )曹(cáo )禀(bǐng )假(jiǎ )不(bú )!”即(jí )日(rì ),杀(shā )之(zhī )。时(shí )护(hù )匈(xiōng )奴(nú )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )张(zhāng )奂(huàn )征(zhēng )还(hái )京(jīng )师(shī ),曹(cáo )节(jiē )等(děng )以(yǐ )奂(huàn )新(xīn )至(zhì ),不(bú )知(zhī )本(běn )谋(móu ),矫(jiǎo )制(zhì )以(yǐ )少(shǎo )府(fǔ )周(zhōu )靖(jìng )行(háng )车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )、加(jiā )节(jiē ),与(yǔ )奂(huàn )率(lǜ )五(wǔ )营(yíng )士(shì )讨(tǎo )武(wǔ )。夜(yè )漏(lòu )尽(jìn ),王(wáng )甫(fǔ )将(jiāng )虎(hǔ )贲(bēn )、羽(yǔ )林(lín )等(děng )合(hé )千(qiān )馀(yú )人(rén ),出(chū )屯(tún )硃(zhū )雀(què )掖(yè )门(mén ),与(yǔ )奂(huàn )等(děng )合(hé ),已(yǐ )而(ér )悉(xī )军(jūn )阙(què )下(xià ),与(yǔ )武(wǔ )对(duì )陈(chén )。甫(fǔ )兵(bīng )渐(jiàn )盛(shèng ),使(shǐ )其(qí )士(shì )大(dà )呼(hū )武(wǔ )军(jūn )曰(yuē ):“窦(dòu )武(wǔ )反(fǎn ),汝(rǔ )皆(jiē )禁(jìn )兵(bīng ),当(dāng )宿(xiǔ )卫(wèi )宫(gōng )省(shěng ),何(hé )故(gù )随(suí )反(fǎn )者(zhě )乎(hū )!先(xiān )降(jiàng )有(yǒu )赏(shǎng )!”营(yíng )府(fǔ )兵(bīng )素(sù )畏(wèi )服(fú )中(zhōng )官(guān ),于(yú )是(shì )武(wǔ )军(jūn )稍(shāo )稍(shāo )归(guī )甫(fǔ ),自(zì )旦(dàn )至(zhì )食(shí )时(shí ),兵(bīng )降(jiàng )略(luè )尽(jìn )。武(wǔ )、绍(shào )走(zǒu ),诸(zhū )军(jūn )追(zhuī )围(wéi )之(zhī ),皆(jiē )自(zì )杀(shā ),枭(xiāo )首(shǒu )雒(luò )阳(yáng )都(dōu )亭(tíng );收(shōu )捕(bǔ )宗(zōng )亲(qīn )宾(bīn )客(kè )姻(yīn )属(shǔ ),悉(xī )诛(zhū )之(zhī ),及(jí )侍(shì )中(zhōng )刘(liú )瑜(yú )、屯(tún )骑(qí )校(xiào )尉(wèi )冯(féng )述(shù ),皆(jiē )夷(yí )其(qí )族(zú )。宦(huàn )官(guān )又(yòu )谮(zèn )虎(hǔ )贲(bēn )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )河(hé )间(jiān )刘(liú )淑(shū )、故(gù )尚(shàng )书(shū )会(huì )稽(jī )魏(wèi )朗(lǎng ),云(yún )与(yǔ )武(wǔ )等(děng )通(tōng )谋(móu ),皆(jiē )自(zì )杀(shā )。迁(qiān )皇(huáng )太(tài )后(hòu )于(yú )南(nán )宫(gōng ),徙(xǐ )武(wǔ )家(jiā )属(shǔ )于(yú )日(rì )南(nán );自(zì )公(gōng )卿(qīng )以(yǐ )下(xià )尝(cháng )为(wéi )蕃(fān )、武(wǔ )所(suǒ )举(jǔ )者(zhě )及(jí )门(mén )生(shēng )故(gù )吏(lì ),皆(jiē )免(miǎn )官(guān )禁(jìn )锢(gù )。议(yì )郎(láng )勃(bó )海(hǎi )巴(bā )肃(sù ),始(shǐ )与(yǔ )武(wǔ )等(děng )同(tóng )谋(móu ),曹(cáo )节(jiē )等(děng )不(bú )知(zhī ),但(dàn )坐(zuò )禁(jìn )锢(gù ),后(hòu )乃(nǎi )知(zhī )而(ér )收(shōu )之(zhī )。肃(sù )自(zì )载(zǎi )诣(yì )县(xiàn ),县(xiàn )令(lìng )见(jiàn )肃(sù ),入(rù )阁(gé ),解(jiě )印(yìn )绶(shòu ),欲(yù )与(yǔ )俱(jù )去(qù )。肃(sù )曰(yuē ):“为(wéi )人(rén )臣(chén )者(zhě ),有(yǒu )谋(móu )不(bú )敢(gǎn )隐(yǐn ),有(yǒu )罪(zuì )不(bú )逃(táo )刑(xíng ),既(jì )不(bú )隐(yǐn )其(qí )谋(móu )矣(yǐ ),又(yòu )敢(gǎn )逃(táo )其(qí )刑(xíng )乎(hū )!”遂(suí )被(bèi )诛(zhū )。

曹(cáo )节(jiē )迁(qiān )长(zhǎng )乐(lè )卫(wèi )尉(wèi ),封(fēng )育(yù )阳(yáng )侯(hóu )。王(wáng )甫(fǔ )迁(qiān )中(zhōng )常(cháng )侍(shì ),黄(huáng )门(mén )令(lìng )如(rú )故(gù )。硃(zhū )瑀(yǔ )、共(gòng )普(pǔ )、张(zhāng )亮(liàng )等(děng )六(liù )人(rén )皆(jiē )为(wéi )列(liè )侯(hóu ),十(shí )一(yī )人(rén )为(wéi )关(guān )内(nèi )侯(hóu )。于(yú )是(shì )群(qún )小(xiǎo )得(dé )志(zhì ),士(shì )大(dà )夫(fū )皆(jiē )丧(sàng )气(qì )。蕃(fān )友(yǒu )人(rén )陈(chén )留(liú )硃(zhū )震(zhèn )收(shōu )葬(zàng )蕃(fān )尸(shī ),匿(nì )其(qí )子(zǐ )逸(yì ),事(shì )觉(jiào ),系(xì )狱(yù ),合(hé )门(mén )桎(zhì )梏(gù )。震(zhèn )受(shòu )考(kǎo )掠(luě ),誓(shì )死(sǐ )不(bú )言(yán ),逸(yì )由(yóu )是(shì )得(dé )免(miǎn )。武(wǔ )府(fǔ )掾(yuàn )桂(guì )阳(yáng )胡(hú )腾(téng )殡(bìn )敛(liǎn )武(wǔ )尸(shī ),行(háng )丧(sàng ),坐(zuò )以(yǐ )禁(jìn )锢(gù )。武(wǔ )孙(sūn )辅(fǔ ),年(nián )二(èr )岁(suì ),腾(téng )诈(zhà )以(yǐ )为(wéi )己(jǐ )子(zǐ ),与(yǔ )令(lìng )史(shǐ )南(nán )阳(yáng )张(zhāng )敞(chǎng )共(gòng )匿(nì )之(zhī )于(yú )零(líng )陵(líng )界(jiè )中(zhōng ),亦(yì )得(dé )免(miǎn )。张(zhāng )奂(huàn )迁(qiān )大(dà )司(sī )农(nóng ),以(yǐ )功(gōng )封(fēng )侯(hóu )。奂(huàn )深(shēn )病(bìng )为(wéi )曹(cáo )节(jiē )等(děng )所(suǒ )卖(mài ),固(gù )辞(cí )不(bú )受(shòu )。

以(yǐ )司(sī )徒(tú )胡(hú )广(guǎng )为(wéi )太(tài )傅(fù ),录(lù )尚(shàng )书(shū )事(shì ),司(sī )空(kōng )刘(liú )宠(chǒng )为(wéi )司(sī )徒(tú ),大(dà )鸿(hóng )胪(lú )许(xǔ )栩(xǔ )为(wéi )司(sī )空(kōng )。

冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),甲(jiǎ )辰(chén )晦(huì ),日(rì )有(yǒu )食(shí )之(zhī )。

十(shí )一(yī )月(yuè ),太(tài )尉(wèi )刘(liú )矩(jǔ )免(miǎn ),以(yǐ )太(tài )仆(pú )沛(pèi )国(guó )闻(wén )人(rén )袭(xí )为(wéi )太(tài )尉(wèi )。

十(shí )二(èr )月(yuè ),鲜(xiān )卑(bēi )及(jí )濊(wèi )貊(mò )寇(kòu )幽(yōu )、并(bìng )二(èr )州(zhōu )。

是(shì )岁(suì ),疏(shū )勒(lè )王(wáng )季(jì )父(fù )和(hé )得(dé )杀(shā )其(qí )王(wáng )自(zì )立(lì )。

乌(wū )桓(huán )大(dà )人(rén )上(shàng )谷(gǔ )难(nán )楼(lóu )有(yǒu )众(zhòng )九(jiǔ )千(qiān )馀(yú )落(luò ),辽(liáo )西(xī )丘(qiū )力(lì )居(jū )有(yǒu )众(zhòng )五(wǔ )千(qiān )馀(yú )落(luò ),自(zì )称(chēng )王(wáng )。辽(liáo )东(dōng )苏(sū )仆(pú )延(yán )有(yǒu )众(zhòng )千(qiān )馀(yú )落(luò ),自(zì )称(chēng )峭(qiào )王(wáng )。右(yòu )北(běi )平(píng )乌(wū )延(yán )有(yǒu )众(zhòng )八(bā )百(bǎi )馀(yú )落(luò ),自(zì )称(chēng )汗(hàn )鲁(lǔ )王(wáng )。

孝(xiào )桓(huán )皇(huáng )帝(dì )下(xià )建(jiàn )宁(níng )二(èr )年(nián )(己(jǐ )酉(yǒu ),公(gōng )元(yuán )一(yī )六(liù )九(jiǔ )年(nián ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),丁(dīng )丑(chǒu ),赦(shè )天(tiān )下(xià )。

帝(dì )迎(yíng )董(dǒng )贵(guì )人(rén )于(yú )河(hé )间(jiān )。三(sān )月(yuè ),乙(yǐ )巳(sì ),尊(zūn )为(wéi )孝(xiào )仁(rén )皇(huáng )后(hòu ),居(jū )永(yǒng )乐(lè )宫(gōng ),拜(bài )其(qí )兄(xiōng )宠(chǒng )为(wéi )执(zhí )金(jīn )吾(wú ),兄(xiōng )子(zǐ )重(zhòng )为(wéi )五(wǔ )官(guān )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )。

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),壬(rén )辰(chén ),有(yǒu )青(qīng )蛇(shé )见(jiàn )于(yú )御(yù )坐(zuò )上(shàng )。癸(guǐ )巳(sì ),大(dà )风(fēng ),雨(yǔ )雹(báo ),霹(pī )雳(lì ),拔(bá )大(dà )木(mù )百(bǎi )馀(yú )。诏(zhào )公(gōng )卿(qīng )以(yǐ )下(xià )各(gè )上(shàng )封(fēng )事(shì )。大(dà )司(sī )农(nóng )张(zhāng )奂(huàn )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):“昔(xī )周(zhōu )公(gōng )葬(zàng )不(bú )如(rú )礼(lǐ ),天(tiān )乃(nǎi )动(dòng )威(wēi )。今(jīn )窦(dòu )武(wǔ )、陈(chén )蕃(fān )忠(zhōng )贞(zhēn ),未(wèi )被(bèi )明(míng )宥(yòu ),妖(yāo )眚(shěng )之(zhī )来(lái ),皆(jiē )为(wéi )此(cǐ )也(yě )。宜(yí )急(jí )为(wéi )改(gǎi )葬(zàng ),徙(xǐ )还(hái )家(jiā )属(shǔ ),其(qí )从(cóng )坐(zuò )禁(jìn )锢(gù ),一(yī )切(qiē )蠲(juān )除(chú )。又(yòu ),皇(huáng )太(tài )后(hòu )虽(suī )居(jū )南(nán )宫(gōng ),而(ér )恩(ēn )礼(lǐ )不(bú )接(jiē ),朝(cháo )臣(chén )莫(mò )言(yán ),远(yuǎn )近(jìn )失(shī )望(wàng )。宜(yí )思(sī )大(dà )义(yì )顾(gù )复(fù )之(zhī )报(bào )。”上(shàng )深(shēn )嘉(jiā )奂(huàn )言(yán ),以(yǐ )问(wèn )诸(zhū )常(cháng )侍(shì ),左(zuǒ )右(yòu )皆(jiē )恶(è )之(zhī ),帝(dì )不(bú )得(dé )自(zì )从(cóng )。奂(huàn )又(yòu )与(yǔ )尚(shàng )书(shū )刘(liú )猛(měng )等(děng )共(gòng )荐(jiàn )王(wáng )畅(chàng )、李(lǐ )膺(yīng )可(kě )参(cān )三(sān )公(gōng )之(zhī )选(xuǎn ),曹(cáo )节(jiē )等(děng )弥(mí )疾(jí )其(qí )言(yán ),遂(suí )下(xià )诏(zhào )切(qiē )责(zé )之(zhī )。奂(huàn )等(děng )皆(jiē )自(zì )囚(qiú )廷(tíng )尉(wèi ),数(shù )日(rì ),乃(nǎi )得(dé )出(chū ),并(bìng )以(yǐ )三(sān )月(yuè )俸(fèng )赎(shú )罪(zuì )。

郎(láng )中(zhōng )东(dōng )郡(jùn )谢(xiè )弼(bì )上(shàng )封(fēng )事(shì )曰(yuē ):“臣(chén )闻(wén )‘惟(wéi )虺(huī )惟(wéi )蛇(shé ),女(nǚ )子(zǐ )之(zhī )祥(xiáng )’。伏(fú )惟(wéi )皇(huáng )太(tài )后(hòu )定(dìng )策(cè )宫(gōng )闼(tà ),援(yuán )立(lì )圣(shèng )明(míng ),《书(shū )》曰(yuē ):‘父(fù )子(zǐ )兄(xiōng )弟(dì ),罪(zuì )不(bú )相(xiàng )及(jí )’,窦(dòu )氏(shì )之(zhī )诛(zhū ),岂(qǐ )宜(yí )咎(jiù )延(yán )太(tài )后(hòu )!幽(yōu )隔(gé )空(kōng )宫(gōng ),愁(chóu )感(gǎn )天(tiān )心(xīn ),如(rú )有(yǒu )雾(wù )露(lù )之(zhī )疾(jí ),陛(bì )下(xià )当(dāng )何(hé )面(miàn )目(mù )以(yǐ )见(jiàn )天(tiān )下(xià )!孝(xiào )和(hé )皇(huáng )帝(dì )不(bú )绝(jué )窦(dòu )氏(shì )之(zhī )恩(ēn ),前(qián )世(shì )以(yǐ )为(wéi )美(měi )谈(tán )。礼(lǐ ),‘为(wéi )人(rén )后(hòu )者(zhě )为(wéi )之(zhī )子(zǐ )’,今(jīn )以(yǐ )桓(huán )帝(dì )为(wéi )父(fù ),岂(qǐ )得(dé )不(bú )以(yǐ )太(tài )后(hòu )为(wéi )母(mǔ )哉(zāi )!愿(yuàn )陛(bì )下(xià )仰(yǎng )慕(mù )有(yǒu )虞(yú )蒸(zhēng )蒸(zhēng )之(zhī )化(huà ),俯(fǔ )思(sī )《凯(kǎi )风(fēng )》慰(wèi )母(mǔ )之(zhī )念(niàn )。臣(chén )又(yòu )闻(wén )‘开(kāi )国(guó )承(chéng )家(jiā ),小(xiǎo )人(rén )勿(wù )用(yòng )’。今(jīn )功(gōng )臣(chén )久(jiǔ )外(wài ),未(wèi )蒙(méng )爵(jué )秩(zhì ),阿(ā )母(mǔ )宠(chǒng )私(sī ),乃(nǎi )享(xiǎng )大(dà )封(fēng ),大(dà )风(fēng )雨(yǔ )雹(báo ),亦(yì )由(yóu )于(yú )兹(zī )。又(yòu ),故(gù )太(tài )傅(fù )陈(chén )蕃(fān ),勤(qín )身(shēn )王(wáng )室(shì ),而(ér )见(jiàn )陷(xiàn )群(qún )邪(xié ),一(yī )旦(dàn )诛(zhū )灭(miè ),其(qí )为(wéi )酷(kù )滥(làn ),骇(hài )动(dòng )天(tiān )下(xià );而(ér )门(mén )生(shēng )故(gù )吏(lì ),并(bìng )离(lí )徙(xǐ )锢(gù )。蕃(fān )身(shēn )已(yǐ )往(wǎng ),人(rén )百(bǎi )何(hé )赎(shú )!宜(yí )还(hái )其(qí )家(jiā )属(shǔ ),解(jiě )除(chú )禁(jìn )网(wǎng ),夫(fū )台(tái )宰(zǎi )重(zhòng )器(qì ),国(guó )命(mìng )所(suǒ )系(xì ),今(jīn )之(zhī )四(sì )公(gōng ),唯(wéi )司(sī )空(kōng )刘(liú )宠(chǒng )断(duàn )断(duàn )守(shǒu )善(shàn ),馀(yú )皆(jiē )素(sù )餐(cān )致(zhì )寇(kòu )之(zhī )人(rén ),必(bì )有(yǒu )折(shé )足(zú )覆(fù )餗(sù )之(zhī )凶(xiōng ),可(kě )因(yīn )灾(zāi )异(yì ),并(bìng )加(jiā )罢(bà )黜(chù ),征(zhēng )故(gù )司(sī )空(kōng )王(wáng )畅(chàng )、长(zhǎng )乐(lè )少(shǎo )府(fǔ )李(lǐ )膺(yīng )并(bìng )居(jū )政(zhèng )事(shì ),庶(shù )灾(zāi )变(biàn )可(kě )消(xiāo ),国(guó )祚(zuò )惟(wéi )永(yǒng )。”左(zuǒ )右(yòu )恶(è )其(qí )言(yán ),出(chū )为(wéi )广(guǎng )陵(líng )府(fǔ )丞(chéng ),去(qù )官(guān ),归(guī )家(jiā )。曹(cáo )节(jiē )从(cóng )子(zǐ )绍(shào )为(wéi )东(dōng )郡(jùn )太(tài )守(shǒu ),以(yǐ )它(tā )罪(zuì )收(shōu )弼(bì ),掠(luě )死(sǐ )于(yú )狱(yù )。

帝(dì )以(yǐ )蛇(shé )妖(yāo )问(wèn )光(guāng )禄(lù )勋(xūn )杨(yáng )赐(cì ),赐(cì )上(shàng )封(fēng )事(shì )曰(yuē ):“夫(fū )善(shàn )不(bú )妄(wàng )来(lái ),灾(zāi )不(bú )空(kōng )发(fā )。王(wáng )者(zhě )心(xīn )有(yǒu )所(suǒ )想(xiǎng ),虽(suī )未(wèi )形(xíng )颜(yán )色(sè ),而(ér )五(wǔ )星(xīng )以(yǐ )之(zhī )推(tuī )移(yí ),阴(yīn )阳(yáng )为(wéi )其(qí )变(biàn )度(dù )。夫(fū )皇(huáng )极(jí )不(bú )建(jiàn ),则(zé )有(yǒu )龙(lóng )蛇(shé )之(zhī )孽(niè ),《诗(shī )》云(yún ):‘惟(wéi )虺(huī )惟(wéi )蛇(shé ),女(nǚ )子(zǐ )之(zhī )祥(xiáng )。’惟(wéi )陛(bì )下(xià )思(sī )乾(qián )刚(gāng )之(zhī )道(dào ),别(bié )内(nèi )外(wài )之(zhī )宜(yí ),抑(yì )皇(huáng )甫(fǔ )之(zhī )权(quán ),割(gē )艳(yàn )妻(qī )之(zhī )爱(ài ),则(zé )蛇(shé )变(biàn )可(kě )消(xiāo ),祯(zhēn )祥(xiáng )立(lì )应(yīng )。”赐(cì ),秉(bǐng )之(zhī )子(zǐ )也(yě )。

五(wǔ )月(yuè ),太(tài )尉(wèi )闻(wén )人(rén )袭(xí )、司(sī )空(kōng )许(xǔ )栩(xǔ )免(miǎn );六(liù )月(yuè ),以(yǐ )司(sī )徒(tú )刘(liú )宠(chǒng )为(wéi )太(tài )尉(wèi ),太(tài )常(cháng )汝(rǔ )南(nán )许(xǔ )训(xùn )为(wéi )司(sī )徒(tú ),太(tài )仆(pú )长(zhǎng )沙(shā )刘(liú )嚣(xiāo )为(wéi )司(sī )空(kōng )。嚣(xiāo )素(sù )附(fù )诸(zhū )常(cháng )侍(shì ),故(gù )致(zhì )位(wèi )公(gōng )辅(fǔ )。

诏(zhào )遣(qiǎn )谒(yè )者(zhě )冯(féng )禅(chán )说(shuō )降(jiàng )汉(hàn )阳(yáng )散(sàn )羌(qiāng )。段(duàn )颎(jiǒng )以(yǐ )春(chūn )农(nóng ),百(bǎi )姓(xìng )布(bù )野(yě ),羌(qiāng )虽(suī )暂(zàn )降(jiàng ),而(ér )县(xiàn )官(guān )无(wú )廪(lǐn ),必(bì )当(dāng )复(fù )为(wéi )盗(dào )贼(zéi ),不(bú )如(rú )乘(chéng )虚(xū )放(fàng )兵(bīng ),势(shì )必(bì )殄(tiǎn )灭(miè )。颎(jiǒng )于(yú )是(shì )自(zì )进(jìn )营(yíng ),去(qù )羌(qiāng )所(suǒ )屯(tún )凡(fán )亭(tíng )山(shān )四(sì )五(wǔ )十(shí )里(lǐ ),遣(qiǎn )骑(qí )司(sī )马(mǎ )田(tián )晏(yàn )、假(jiǎ )司(sī )马(mǎ )夏(xià )育(yù )将(jiāng )五(wǔ )千(qiān )人(rén )先(xiān )进(jìn ),击(jī )破(pò )之(zhī )。羌(qiāng )众(zhòng )溃(kuì )东(dōng )奔(bēn ),复(fù )聚(jù )射(shè )虎(hǔ )谷(gǔ ),分(fèn )兵(bīng )守(shǒu )谷(gǔ )上(shàng )下(xià )门(mén ),颎(jiǒng )规(guī )一(yī )举(jǔ )灭(miè )之(zhī ),不(bú )欲(yù )复(fù )令(lìng )散(sàn )走(zǒu )。秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),颎(jiǒng )遣(qiǎn )千(qiān )人(rén )于(yú )西(xī )县(xiàn )结(jié )木(mù )为(wéi )栅(shān ),广(guǎng )二(èr )十(shí )步(bù ),长(zhǎng )四(sì )十(shí )里(lǐ )遮(zhē )之(zhī )。分(fèn )遣(qiǎn )晏(yàn )、育(yù )等(děng )将(jiāng )七(qī )千(qiān )人(rén )衔(xián )枚(méi )夜(yè )上(shàng )西(xī )山(shān ),结(jié )营(yíng )穿(chuān )堑(qiàn ),去(qù )虏(lǔ )一(yī )里(lǐ )许(xǔ ),又(yòu )遣(qiǎn )司(sī )马(mǎ )张(zhāng )恺(kǎi )等(děng )将(jiāng )三(sān )千(qiān )人(rén )上(shàng )东(dōng )山(shān ),虏(lǔ )乃(nǎi )觉(jiào )之(zhī )。颎(jiǒng )因(yīn )与(yǔ )恺(kǎi )等(děng )夹(jiá )东(dōng )、西(xī )山(shān ),纵(zòng )兵(bīng )奋(fèn )击(jī ),破(pò )之(zhī ),追(zhuī )至(zhì )谷(gǔ )上(shàng )下(xià )门(mén ),穷(qióng )山(shān )深(shēn )谷(gǔ )之(zhī )中(zhōng ),处(chù )处(chù )破(pò )之(zhī ),斩(zhǎn )其(qí )渠(qú )帅(shuài )以(yǐ )下(xià )万(wàn )九(jiǔ )千(qiān )级(jí )。冯(féng )禅(chán )等(děng )所(suǒ )招(zhāo )降(jiàng )四(sì )千(qiān )人(rén ),分(fèn )置(zhì )安(ān )定(dìng )、汉(hàn )阳(yáng )、陇(lǒng )西(xī )三(sān )郡(jùn )。于(yú )是(shì )东(dōng )羌(qiāng )悉(xī )平(píng )。颎(jiǒng )凡(fán )百(bǎi )八(bā )十(shí )战(zhàn ),斩(zhǎn )三(sān )万(wàn )八(bā )千(qiān )馀(yú )级(jí ),获(huò )杂(zá )畜(chù )四(sì )十(shí )二(èr )万(wàn )七(qī )千(qiān )馀(yú )头(tóu ),费(fèi )用(yòng )四(sì )十(shí )四(sì )亿(yì ),军(jūn )士(shì )死(sǐ )者(zhě )四(sì )百(bǎi )馀(yú )人(rén );更(gèng )封(fēng )新(xīn )丰(fēng )县(xiàn )侯(hóu ),邑(yì )万(wàn )户(hù )。

臣(chén )光(guāng )曰(yuē ):书(shū )称(chēng ):“天(tiān )地(dì ),万(wàn )物(wù )父(fù )母(mǔ ),惟(wéi )人(rén )万(wàn )物(wù )之(zhī )灵(líng )。亶(dǎn )聪(cōng )明(míng ),作(zuò )元(yuán )后(hòu ),元(yuán )后(hòu )作(zuò )民(mín )父(fù )母(mǔ )。”夫(fū )蛮(mán )夷(yí )戎(róng )狄(dí ),气(qì )类(lèi )虽(suī )殊(shū ),其(qí )就(jiù )利(lì )避(bì )害(hài ),乐(lè )生(shēng )恶(è )死(sǐ ),亦(yì )与(yǔ )人(rén )同(tóng )耳(ěr )。御(yù )之(zhī )得(dé )其(qí )道(dào )则(zé )附(fù )顺(shùn )服(fú )从(cóng ),失(shī )其(qí )道(dào )则(zé )离(lí )叛(pàn )侵(qīn )扰(rǎo ),固(gù )其(qí )宜(yí )也(yě )。是(shì )以(yǐ )先(xiān )王(wáng )之(zhī )政(zhèng ),叛(pàn )则(zé )讨(tǎo )之(zhī ),服(fú )则(zé )怀(huái )之(zhī ),处(chù )之(zhī )四(sì )裔(yì ),不(bú )使(shǐ )乱(luàn )礼(lǐ )义(yì )之(zhī )邦(bāng )而(ér )已(yǐ )。若(ruò )乃(nǎi )视(shì )之(zhī )如(rú )草(cǎo )木(mù )禽(qín )兽(shòu ),不(bú )分(fèn )臧(zāng )否(fǒu ),不(bú )辨(biàn )去(qù )来(lái ),悉(xī )艾(ài )杀(shā )之(zhī ),岂(qǐ )作(zuò )民(mín )父(fù )母(mǔ )之(zhī )意(yì )哉(zāi )!且(qiě )夫(fū )羌(qiāng )之(zhī )所(suǒ )以(yǐ )叛(pàn )者(zhě ),为(wéi )郡(jùn )县(xiàn )所(suǒ )侵(qīn )冤(yuān )故(gù )也(yě );叛(pàn )而(ér )不(bú )即(jí )诛(zhū )者(zhě ),将(jiāng )帅(shuài )非(fēi )其(qí )人(rén )故(gù )也(yě )。苟(gǒu )使(shǐ )良(liáng )将(jiāng )驱(qū )而(ér )出(chū )之(zhī )塞(sāi )外(wài ),择(zé )良(liáng )吏(lì )而(ér )牧(mù )之(zhī ),则(zé )疆(jiāng )场(chǎng )之(zhī )臣(chén )也(yě ),岂(qǐ )得(dé )专(zhuān )以(yǐ )多(duō )杀(shā )为(wéi )快(kuài )邪(xié )!夫(fū )御(yù )之(zhī )不(bú )得(dé )其(qí )道(dào ),虽(suī )华(huá )夏(xià )之(zhī )民(mín ),亦(yì )将(jiāng )蜂(fēng )起(qǐ )而(ér )为(wéi )寇(kòu ),又(yòu )可(kě )尽(jìn )诛(zhū )邪(xié )!然(rán )则(zé )段(duàn )纪(jì )明(míng )之(zhī )为(wéi )将(jiāng ),虽(suī )克(kè )捷(jié )有(yǒu )功(gōng ),君(jūn )子(zǐ )所(suǒ )不(bú )与(yǔ )也(yě )。

九(jiǔ )月(yuè ),江(jiāng )夏(xià )蛮(mán )反(fǎn ),州(zhōu )郡(jùn )讨(tǎo )平(píng )之(zhī )。

丹(dān )杨(yáng )山(shān )越(yuè )围(wéi )太(tài )守(shǒu )陈(chén )夤(yín ),夤(yín )击(jī )破(pò )之(zhī )。

初(chū ),李(lǐ )膺(yīng )等(děng )虽(suī )废(fèi )锢(gù ),天(tiān )下(xià )士(shì )大(dà )夫(fū )皆(jiē )高(gāo )尚(shàng )其(qí )道(dào )而(ér )污(wū )秽(huì )朝(cháo )廷(tíng ),希(xī )之(zhī )者(zhě )唯(wéi )恐(kǒng )不(bú )及(jí ),更(gèng )共(gòng )相(xiàng )标(biāo )榜(bǎng ),为(wéi )之(zhī )称(chēng )号(hào ):以(yǐ )窦(dòu )武(wǔ )、陈(chén )蕃(fān )、刘(liú )淑(shū )为(wéi )三(sān )君(jūn ),君(jūn )者(zhě ),言(yán )一(yī )世(shì )之(zhī )所(suǒ )宗(zōng )也(yě );李(lǐ )膺(yīng )、荀(xún )翌(yì )、杜(dù )密(mì )、王(wáng )畅(chàng )、刘(liú )祐(yòu )、魏(wèi )朗(lǎng )、赵(zhào )典(diǎn )、硃(zhū )㝢为(wéi )八(bā )俊(jùn ),俊(jùn )者(zhě ),言(yán )人(rén )之(zhī )英(yīng )也(yě );郭(guō )泰(tài )、范(fàn )滂(pāng )、尹(yǐn )勋(xūn )、巴(bā )肃(sù )及(jí )南(nán )阳(yáng )宗(zōng )慈(cí )、陈(chén )留(liú )夏(xià )馥(fù )、汝(rǔ )南(nán )蔡(cài )衍(yǎn )、泰(tài )山(shān )羊(yáng )陟(zhì )为(wéi )八(bā )顾(gù ),顾(gù )者(zhě ),言(yán )能(néng )以(yǐ )德(dé )行(háng )引(yǐn )人(rén )者(zhě )也(yě );张(zhāng )俭(jiǎn )、翟(zhái )超(chāo )、岑(cén )晊(zhì )、苑(yuàn )康(kāng )及(jí )山(shān )阳(yáng )刘(liú )表(biǎo )、汝(rǔ )南(nán )陈(chén )翔(xiáng )、鲁(lǔ )国(guó )孔(kǒng )昱(yù )、山(shān )阳(yáng )檀(tán )敷(fū )为(wéi )八(bā )及(jí ),及(jí )者(zhě ),言(yán )其(qí )能(néng )导(dǎo )人(rén )追(zhuī )宗(zōng )者(zhě )也(yě );度(dù )尚(shàng )及(jí )东(dōng )平(píng )张(zhāng )邈(miǎo )、王(wáng )孝(xiào )、东(dōng )郡(jùn )刘(liú )儒(rú )、泰(tài )山(shān )胡(hú )母(mǔ )班(bān )、陈(chén )留(liú )秦(qín )周(zhōu )、鲁(lǔ )国(guó )蕃(fān )向(xiàng )、东(dōng )莱(lái )王(wáng )章(zhāng )为(wéi )八(bā )厨(chú ),厨(chú )者(zhě ),言(yán )能(néng )以(yǐ )财(cái )救(jiù )人(rén )者(zhě )也(yě )。及(jí )陈(chén )、窦(dòu )用(yòng )事(shì ),复(fù )举(jǔ )拔(bá )膺(yīng )等(děng );陈(chén )、窦(dòu )诛(zhū ),膺(yīng )等(děng )复(fù )废(fèi )。宦(huàn )官(guān )疾(jí )恶(è )膺(yīng )等(děng ),每(měi )下(xià )诏(zhào )书(shū ),辄(zhé )申(shēn )党(dǎng )人(rén )之(zhī )禁(jìn )。侯(hóu )览(lǎn )怨(yuàn )张(zhāng )俭(jiǎn )尤(yóu )甚(shèn ),览(lǎn )乡(xiāng )人(rén )硃(zhū )并(bìng )素(sù )佞(nìng )邪(xié ),为(wéi )俭(jiǎn )所(suǒ )弃(qì ),承(chéng )览(lǎn )意(yì )指(zhǐ ),上(shàng )书(shū )告(gào )俭(jiǎn )与(yǔ )同(tóng )乡(xiāng )二(èr )十(shí )四(sì )人(rén )别(bié )相(xiàng )署(shǔ )号(hào ),共(gòng )为(wéi )部(bù )党(dǎng ),图(tú )危(wēi )社(shè )稷(jì ),而(ér )俭(jiǎn )为(wéi )之(zhī )魁(kuí )。诏(zhào )刊(kān )章(zhāng )捕(bǔ )俭(jiǎn )等(děng )。冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),大(dà )长(zhǎng )秋(qiū )曹(cáo )节(jiē )因(yīn )此(cǐ )讽(fěng )有(yǒu )司(sī )奏(zòu )“诸(zhū )钩(gōu )党(dǎng )者(zhě )故(gù )司(sī )空(kōng )虞(yú )放(fàng )及(jí )李(lǐ )膺(yīng )、杜(dù )密(mì )、硃(zhū )㝢、荀(xún )翌(yì )、翟(zhái )超(chāo )、刘(liú )儒(rú )、范(fàn )滂(pāng )等(děng ),请(qǐng )下(xià )州(zhōu )郡(jùn )考(kǎo )治(zhì )。”是(shì )时(shí )上(shàng )年(nián )十(shí )四(sì ),问(wèn )节(jiē )等(děng )曰(yuē ):“何(hé )以(yǐ )为(wéi )钩(gōu )党(dǎng )?”对(duì )曰(yuē ):“钩(gōu )党(dǎng )者(zhě ),即(jí )党(dǎng )人(rén )也(yě )。”上(shàng )曰(yuē ):“党(dǎng )人(rén )何(hé )用(yòng )为(wéi )恶(è )而(ér )欲(yù )诛(zhū )之(zhī )邪(xié )?”对(duì )曰(yuē ):“皆(jiē )相(xiàng )举(jǔ )群(qún )辈(bèi ),欲(yù )为(wéi )不(bú )轨(guǐ )。”上(shàng )曰(yuē ):“不(bú )轨(guǐ )欲(yù )如(rú )何(hé )?”对(duì )曰(yuē ):“欲(yù )图(tú )社(shè )稷(jì )。”上(shàng )乃(nǎi )可(kě )其(qí )奏(zòu )。或(huò )谓(wèi )李(lǐ )膺(yīng )曰(yuē ):“可(kě )去(qù )矣(yǐ )!”对(duì )曰(yuē ):“事(shì )不(bú )辞(cí )难(nán ),罪(zuì )不(bú )逃(táo )刑(xíng ),臣(chén )之(zhī )节(jiē )也(yě )。吾(wú )年(nián )已(yǐ )六(liù )十(shí ),死(sǐ )生(shēng )有(yǒu )命(mìng ),去(qù )将(jiāng )安(ān )之(zhī )!”乃(nǎi )诣(yì )诏(zhào )狱(yù ),考(kǎo )死(sǐ );门(mén )生(shēng )故(gù )吏(lì )并(bìng )被(bèi )禁(jìn )锢(gù )。侍(shì )御(yù )史(shǐ )蜀(shǔ )郡(jùn )景(jǐng )毅(yì )子(zǐ )顾(gù )为(wéi )膺(yīng )门(mén )徒(tú ),未(wèi )有(yǒu )录(lù )牒(dié ),不(bú )及(jí )于(yú )谴(qiǎn ),毅(yì )慨(kǎi )然(rán )曰(yuē ):“本(běn )谓(wèi )膺(yīng )贤(xián ),遣(qiǎn )子(zǐ )师(shī )之(zhī ),岂(qǐ )可(kě )以(yǐ )漏(lòu )脱(tuō )名(míng )籍(jí ),苟(gǒu )安(ān )而(ér )已(yǐ )!”遂(suí )自(zì )表(biǎo )免(miǎn )归(guī )。

汝(rǔ )南(nán )督(dū )邮(yóu )吴(wú )导(dǎo )受(shòu )诏(zhào )捕(bǔ )范(fàn )滂(pāng ),至(zhì )征(zhēng )羌(qiāng ),抱(bào )诏(zhào )书(shū )闭(bì )传(chuán )舍(shě ),伏(fú )床(chuáng )而(ér )泣(qì ),一(yī )县(xiàn )不(bú )知(zhī )所(suǒ )为(wéi )。滂(pāng )闻(wén )之(zhī )曰(yuē ):“必(bì )为(wéi )我(wǒ )也(yě )。”即(jí )自(zì )诣(yì )狱(yù )。县(xiàn )令(lìng )郭(guō )揖(yī )大(dà )惊(jīng ),出(chū ),解(jiě )印(yìn )绶(shòu ),引(yǐn )与(yǔ )俱(jù )亡(wáng ),曰(yuē ):“天(tiān )下(xià )大(dà )矣(yǐ ),子(zǐ )何(hé )为(wéi )在(zài )此(cǐ )!”滂(pāng )曰(yuē ):“滂(pāng )死(sǐ )则(zé )祸(huò )塞(sāi ),何(hé )敢(gǎn )以(yǐ )罪(zuì )累(lèi )君(jūn )。又(yòu )令(lìng )老(lǎo )母(mǔ )流(liú )离(lí )乎(hū )!”其(qí )母(mǔ )就(jiù )与(yǔ )之(zhī )诀(jué ),滂(pāng )白(bái )母(mǔ )曰(yuē ):“仲(zhòng )博(bó )孝(xiào )敬(jìng ),足(zú )以(yǐ )供(gòng )养(yǎng )。滂(pāng )从(cóng )龙(lóng )舒(shū )君(jūn )归(guī )黄(huáng )泉(quán ),存(cún )亡(wáng )各(gè )得(dé )其(qí )所(suǒ )。惟(wéi )大(dà )人(rén )割(gē )不(bú )可(kě )忍(rěn )之(zhī )恩(ēn ),勿(wù )增(zēng )感(gǎn )戚(qī )!”仲(zhòng )博(bó )者(zhě ),滂(pāng )弟(dì )也(yě )。龙(lóng )舒(shū )君(jūn )者(zhě ),滂(pāng )父(fù )龙(lóng )舒(shū )侯(hóu )相(xiàng )显(xiǎn )也(yě )。母(mǔ )曰(yuē ):“汝(rǔ )今(jīn )得(dé )与(yǔ )李(lǐ )、杜(dù )齐(qí )名(míng ),死(sǐ )亦(yì )何(hé )恨(hèn )!既(jì )有(yǒu )令(lìng )名(míng ),复(fù )求(qiú )寿(shòu )考(kǎo ),可(kě )兼(jiān )得(dé )乎(hū )!”滂(pāng )跪(guì )受(shòu )教(jiāo ),再(zài )拜(bài )而(ér )辞(cí )。顾(gù )其(qí )子(zǐ )曰(yuē ):“吾(wú )欲(yù )使(shǐ )汝(rǔ )为(wéi )恶(è ),恶(è )不(bú )可(kě )为(wéi );使(shǐ )汝(rǔ )为(wéi )善(shàn ),则(zé )我(wǒ )不(bú )为(wéi )恶(è )。”行(háng )路(lù )闻(wén )之(zhī ),莫(mò )不(bú )流(liú )涕(tì )。凡(fán )党(dǎng )人(rén )死(sǐ )者(zhě )百(bǎi )馀(yú )人(rén ),妻(qī )子(zǐ )皆(jiē )徙(xǐ )边(biān ),天(tiān )下(xià )豪(háo )桀(jié )及(jí )儒(rú )学(xué )有(yǒu )行(háng )义(yì )者(zhě ),宦(huàn )官(guān )一(yī )切(qiē )指(zhǐ )为(wéi )党(dǎng )人(rén );有(yǒu )怨(yuàn )隙(xì )者(zhě ),因(yīn )相(xiàng )陷(xiàn )害(hài ),睚(yá )眦(zì )之(zhī )忿(fèn ),滥(làn )入(rù )党(dǎng )中(zhōng )。州(zhōu )郡(jùn )承(chéng )旨(zhǐ ),或(huò )有(yǒu )未(wèi )尝(cháng )交(jiāo )关(guān ),亦(yì )离(lí )祸(huò )毒(dú ),其(qí )死(sǐ )、徙(xǐ )、废(fèi )、禁(jìn )者(zhě )又(yòu )六(liù )七(qī )百(bǎi )人(rén )。

郭(guō )泰(tài )闻(wén )党(dǎng )人(rén )已(yǐ )死(sǐ ),私(sī )为(wéi )之(zhī )恸(tòng )曰(yuē ):“《诗(shī )》云(yún ):‘人(rén )之(zhī )云(yún )亡(wáng ),邦(bāng )国(guó )殄(tiǎn )瘁(cuì )。’汉(hàn )室(shì )灭(miè )矣(yǐ ),但(dàn )未(wèi )知(zhī )‘瞻(zhān )乌(wū )爰(yuán )止(zhǐ ),于(yú )谁(shuí )之(zhī )屋(wū )’耳(ěr )!”泰(tài )虽(suī )好(hǎo )臧(zāng )否(fǒu )人(rén )伦(lún ),而(ér )不(bú )为(wéi )危(wēi )言(yán )核(hé )论(lùn ),故(gù )能(néng )处(chù )浊(zhuó )世(shì )而(ér )怨(yuàn )祸(huò )不(bú )及(jí )焉(yān )。

张(zhāng )俭(jiǎn )亡(wáng )命(mìng )困(kùn )迫(pò ),望(wàng )门(mén )投(tóu )止(zhǐ ),莫(mò )不(bú )重(zhòng )其(qí )名(míng )行(háng ),破(pò )家(jiā )相(xiàng )容(róng )。后(hòu )流(liú )转(zhuǎn )东(dōng )莱(lái ),止(zhǐ )李(lǐ )笃(dǔ )家(jiā )。外(wài )黄(huáng )令(lìng )毛(máo )钦(qīn )操(cāo )兵(bīng )到(dào )门(mén ),笃(dǔ )引(yǐn )钦(qīn )就(jiù )席(xí )曰(yuē ):“张(zhāng )俭(jiǎn )负(fù )罪(zuì )亡(wáng )命(mìng ),笃(dǔ )岂(qǐ )得(dé )藏(cáng )之(zhī )!若(ruò )审(shěn )在(zài )此(cǐ ),此(cǐ )人(rén )名(míng )士(shì ),明(míng )廷(tíng )宁(níng )宜(yí )执(zhí )之(zhī )乎(hū )!”钦(qīn )因(yīn )起(qǐ )抚(fǔ )笃(dǔ )曰(yuē ):“蘧(qú )伯(bó )玉(yù )耻(chǐ )独(dú )为(wéi )君(jūn )子(zǐ ),足(zú )下(xià )如(rú )何(hé )专(zhuān )取(qǔ )仁(rén )义(yì )!”笃(dǔ )曰(yuē ):“今(jīn )欲(yù )分(fèn )之(zhī ),明(míng )廷(tíng )载(zǎi )半(bàn )去(qù )矣(yǐ )。”钦(qīn )叹(tàn )息(xī )而(ér )去(qù )。笃(dǔ )导(dǎo )俭(jiǎn )经(jīng )北(běi )海(hǎi )戏(xì )子(zǐ )然(rán )家(jiā ),遂(suí )入(rù )渔(yú )阳(yáng )出(chū )塞(sāi )。其(qí )所(suǒ )经(jīng )历(lì ),伏(fú )重(zhòng )诛(zhū )者(zhě )以(yǐ )十(shí )数(shù ),连(lián )引(yǐn )收(shōu )考(kǎo )者(zhě )布(bù )遍(biàn )天(tiān )下(xià ),宗(zōng )亲(qīn )并(bìng )皆(jiē )殄(tiǎn )灭(miè ),郡(jùn )县(xiàn )为(wéi )之(zhī )残(cán )破(pò )。俭(jiǎn )与(yǔ )鲁(lǔ )国(guó )孔(kǒng )褒(bāo )有(yǒu )旧(jiù ),亡(wáng )抵(dǐ )褒(bāo ),不(bú )遇(yù ),褒(bāo )弟(dì )融(róng ),年(nián )十(shí )六(liù ),匿(nì )之(zhī )。后(hòu )事(shì )泄(xiè ),俭(jiǎn )得(dé )亡(wáng )走(zǒu ),国(guó )相(xiàng )收(shōu )褒(bāo )、融(róng )送(sòng )狱(yù ),未(wèi )知(zhī )所(suǒ )坐(zuò )。融(róng )曰(yuē ):“保(bǎo )纳(nà )舍(shě )藏(cáng )者(zhě ),融(róng )也(yě ),当(dāng )坐(zuò )。”褒(bāo )曰(yuē ):“彼(bǐ )来(lái )求(qiú )我(wǒ ),非(fēi )弟(dì )之(zhī )过(guò )。”吏(lì )问(wèn )其(qí )母(mǔ ),母(mǔ )曰(yuē ):“家(jiā )事(shì )任(rèn )长(zhǎng ),妾(qiè )当(dāng )其(qí )辜(gū )。”一(yī )门(mén )争(zhēng )死(sǐ ),郡(jùn )县(xiàn )疑(yí )不(bú )能(néng )决(jué ),乃(nǎi )上(shàng )谳(yàn )之(zhī ),诏(zhào )书(shū )竟(jìng )坐(zuò )褒(bāo )。及(jí )党(dǎng )禁(jìn )解(jiě ),俭(jiǎn )乃(nǎi )还(hái )乡(xiāng )里(lǐ ),后(hòu )为(wéi )卫(wèi )尉(wèi ),卒(zú ),年(nián )八(bā )十(shí )四(sì )。夏(xià )馥(fù )闻(wén )张(zhāng )俭(jiǎn )亡(wáng )命(mìng ),叹(tàn )曰(yuē ):“孽(niè )自(zì )己(jǐ )作(zuò ),空(kōng )污(wū )良(liáng )善(shàn ),一(yī )人(rén )逃(táo )死(sǐ ),祸(huò )及(jí )万(wàn )家(jiā ),何(hé )以(yǐ )生(shēng )为(wéi )!”乃(nǎi )自(zì )翦(jiǎn )须(xū )变(biàn )形(xíng ),入(rù )林(lín )虑(lǜ )山(shān )中(zhōng ),隐(yǐn )姓(xìng )名(míng ),为(wéi )冶(yě )家(jiā )佣(yòng ),亲(qīn )突(tū )烟(yān )炭(tàn ),形(xíng )貌(mào )毁(huǐ )瘁(cuì ),积(jī )二(èr )三(sān )年(nián ),人(rén )无(wú )知(zhī )者(zhě )。馥(fù )弟(dì )静(jìng )载(zǎi )缣(jiān )帛(bó )追(zhuī )求(qiú )饷(xiǎng )之(zhī ),馥(fù )不(bú )受(shòu )曰(yuē ):“弟(dì )奈(nài )何(hé )载(zǎi )祸(huò )相(xiàng )饷(xiǎng )乎(hū )!”党(dǎng )禁(jìn )未(wèi )解(jiě )而(ér )卒(zú )。

初(chū ),中(zhōng )常(cháng )侍(shì )张(zhāng )让(ràng )父(fù )死(sǐ ),归(guī )葬(zàng )颍(yǐng )川(chuān ),虽(suī )一(yī )郡(jùn )毕(bì )至(zhì ),而(ér )名(míng )士(shì )无(wú )往(wǎng )者(zhě ),让(ràng )甚(shèn )耻(chǐ )之(zhī ),陈(chén )寔(shí )独(dú )吊(diào )焉(yān )。及(jí )诛(zhū )党(dǎng )人(rén ),让(ràng )以(yǐ )寔(shí )故(gù ),多(duō )所(suǒ )全(quán )宥(yòu )。南(nán )阳(yáng )何(hé )颙(yú ),素(sù )与(yǔ )陈(chén )蕃(fān )、李(lǐ )膺(yīng )善(shàn ),亦(yì )被(bèi )收(shōu )捕(bǔ ),乃(nǎi )变(biàn )名(míng )姓(xìng )匿(nì )汝(rǔ )南(nán )间(jiān ),与(yǔ )袁(yuán )绍(shào )为(wéi )奔(bēn )走(zǒu )之(zhī )交(jiāo ),常(cháng )私(sī )入(rù )雒(luò )阳(yáng ),从(cóng )绍(shào )计(jì )议(yì ),为(wéi )诸(zhū )名(míng )士(shì )罹(lí )党(dǎng )事(shì )者(zhě )求(qiú )救(jiù )援(yuán ),设(shè )权(quán )计(jì ),使(shǐ )得(dé )逃(táo )隐(yǐn ),所(suǒ )全(quán )免(miǎn )甚(shèn )众(zhòng )。

初(chū ),太(tài )尉(wèi )袁(yuán )汤(tāng )三(sān )子(zǐ ),成(chéng )、逢(féng )、隗(wěi )。成(chéng )生(shēng )绍(shào ),逢(féng )生(shēng )术(shù )。逢(féng )、隗(wěi )皆(jiē )有(yǒu )名(míng )称(chēng ),少(shǎo )历(lì )显(xiǎn )官(guān )。时(shí )中(zhōng )常(cháng )侍(shì )袁(yuán )赦(shè )以(yǐ )逢(féng )、隗(wěi )宰(zǎi )相(xiàng )家(jiā ),与(yǔ )之(zhī )同(tóng )姓(xìng ),推(tuī )崇(chóng )以(yǐ )为(wéi )外(wài )援(yuán ),故(gù )袁(yuán )氏(shì )贵(guì )宠(chǒng )于(yú )世(shì ),富(fù )奢(shē )甚(shèn ),不(bú )与(yǔ )它(tā )公(gōng )族(zú )同(tóng )。绍(shào )壮(zhuàng )健(jiàn )有(yǒu )威(wēi )容(róng ),爱(ài )士(shì )养(yǎng )名(míng ),宾(bīn )客(kè )辐(fú )凑(còu )归(guī )之(zhī ),辎(zī )軿(pēng )柴(chái )毂(gū ),填(tián )接(jiē )街(jiē )陌(mò )。术(shù )亦(yì )以(yǐ )侠(xiá )气(qì )闻(wén )。逢(féng )从(cóng )兄(xiōng )子(zǐ )闳(hóng ),少(shǎo )有(yǒu )操(cāo )行(háng ),以(yǐ )耕(gēng )学(xué )为(wéi )业(yè ),逢(féng )、隗(wěi )数(shù )馈(kuì )之(zhī ),无(wú )所(suǒ )受(shòu )。闳(hóng )见(jiàn )时(shí )方(fāng )险(xiǎn )乱(luàn ),而(ér )家(jiā )门(mén )富(fù )盛(shèng ),常(cháng )对(duì )兄(xiōng )弟(dì )叹(tàn )曰(yuē ):“吾(wú )先(xiān )公(gōng )福(fú )祚(zuò ),后(hòu )世(shì )不(bú )能(néng )以(yǐ )德(dé )守(shǒu )之(zhī ),而(ér )竞(jìng )为(wéi )骄(jiāo )奢(shē ),与(yǔ )乱(luàn )世(shì )争(zhēng )权(quán ),此(cǐ )即(jí )晋(jìn )之(zhī )三(sān )郤(qiè )矣(yǐ )。”及(jí )党(dǎng )事(shì )起(qǐ ),闳(hóng )欲(yù )投(tóu )迹(jì )深(shēn )林(lín ),以(yǐ )母(mǔ )老(lǎo ),不(bú )宜(yí )远(yuǎn )遁(dùn ),乃(nǎi )筑(zhù )土(tǔ )室(shì )四(sì )周(zhōu )于(yú )庭(tíng ),不(bú )为(wéi )户(hù ),自(zì )牖(yǒu )纳(nà )饮(yǐn )食(shí )。母(mǔ )思(sī )闳(hóng )时(shí ),往(wǎng )就(jiù )视(shì ),母(mǔ )去(qù ),便(biàn )自(zì )掩(yǎn )闭(bì ),兄(xiōng )弟(dì )妻(qī )子(zǐ )莫(mò )得(dé )见(jiàn )也(yě )。潜(qián )身(shēn )十(shí )八(bā )年(nián ),卒(zú )于(yú )土(tǔ )室(shì )。

初(chū ),范(fàn )滂(pāng )等(děng )非(fēi )讦(jié )朝(cháo )政(zhèng ),自(zì )公(gōng )卿(qīng )以(yǐ )下(xià )皆(jiē )折(shé )节(jiē )下(xià )之(zhī ),太(tài )学(xué )生(shēng )争(zhēng )慕(mù )其(qí )风(fēng ),以(yǐ )为(wéi )文(wén )学(xué )将(jiāng )兴(xìng ),处(chù )士(shì )复(fù )用(yòng )。申(shēn )屠(tú )蟠(pán )独(dú )叹(tàn )曰(yuē ):“昔(xī )战(zhàn )国(guó )之(zhī )世(shì ),处(chù )士(shì )横(héng )议(yì ),列(liè )国(guó )之(zhī )王(wáng )至(zhì )为(wéi )拥(yōng )彗(huì )先(xiān )驱(qū ),卒(zú )有(yǒu )坑(kēng )儒(rú )烧(shāo )书(shū )之(zhī )祸(huò ),今(jīn )之(zhī )谓(wèi )矣(yǐ )。”乃(nǎi )绝(jué )迹(jì )于(yú )梁(liáng )、砀(dàng )之(zhī )间(jiān ),因(yīn )树(shù )为(wéi )屋(wū ),自(zì )同(tóng )佣(yòng )人(rén )。居(jū )二(èr )年(nián ),滂(pāng )等(děng )果(guǒ )罹(lí )党(dǎng )锢(gù )之(zhī )锅(guō ),唯(wéi )蟠(pán )超(chāo )然(rán )免(miǎn )于(yú )评(píng )论(lùn )。

臣(chén )光(guāng )曰(yuē ):天(tiān )下(xià )有(yǒu )道(dào ),君(jūn )子(zǐ )扬(yáng )于(yú )王(wáng )庭(tíng ),以(yǐ )正(zhèng )小(xiǎo )人(rén )之(zhī )罪(zuì ),而(ér )莫(mò )敢(gǎn )不(bú )服(fú );天(tiān )下(xià )无(wú )道(dào ),君(jūn )子(zǐ )囊(náng )括(kuò )不(bú )言(yán ),以(yǐ )避(bì )小(xiǎo )人(rén )之(zhī )祸(huò ),而(ér )犹(yóu )或(huò )不(bú )免(miǎn )。党(dǎng )人(rén )生(shēng )昏(hūn )乱(luàn )之(zhī )世(shì ),不(bú )在(zài )其(qí )位(wèi ),四(sì )海(hǎi )横(héng )流(liú ),而(ér )欲(yù )以(yǐ )口(kǒu )舌(shé )救(jiù )之(zhī ),臧(zāng )否(fǒu )人(rén )物(wù ),激(jī )浊(zhuó )扬(yáng )清(qīng ),撩(liáo )虺(huī )蛇(shé )之(zhī )头(tóu ),践(jiàn )虎(hǔ )狼(láng )之(zhī )属(shǔ ),以(yǐ )至(zhì )身(shēn )被(bèi )淫(yín )刑(xíng ),祸(huò )及(jí )朋(péng )友(yǒu ),士(shì )类(lèi )歼(jiān )灭(miè )而(ér )国(guó )随(suí )以(yǐ )亡(wáng ),不(bú )亦(yì )悲(bēi )乎(hū )!夫(fū )唯(wéi )郭(guō )泰(tài )既(jì )明(míng )且(qiě )哲(zhé ),以(yǐ )保(bǎo )其(qí )身(shēn ),申(shēn )屠(tú )蟠(pán )见(jiàn )几(jǐ )而(ér )作(zuò ),不(bú )俟(sì )终(zhōng )日(rì ),卓(zhuó )乎(hū )其(qí )不(bú )可(kě )及(jí )已(yǐ )!

庚(gēng )子(zǐ )晦(huì ),日(rì )有(yǒu )食(shí )之(zhī )。

十(shí )一(yī )月(yuè ),太(tài )尉(wèi )刘(liú )宠(chǒng )免(miǎn );太(tài )仆(pú )扶(fú )沟(gōu )郭(guō )禧(xǐ )为(wéi )太(tài )尉(wèi )。

鲜(xiān )卑(bēi )寇(kòu )并(bìng )州(zhōu )。

长(zhǎng )乐(lè )太(tài )仆(pú )曹(cáo )节(jiē )病(bìng )困(kùn ),诏(zhào )拜(bài )车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )。有(yǒu )顷(qǐng ),疾(jí )瘳(chōu ),上(shàng )印(yìn )绶(shòu ),复(fù )为(wéi )中(zhōng )常(cháng )侍(shì ),位(wèi )特(tè )进(jìn ),秩(zhì )中(zhōng )二(èr )千(qiān )石(shí )。

高(gāo )句(jù )骊(lí )王(wáng )伯(bó )固(gù )寇(kòu )辽(liáo )东(dōng ),玄(xuán )菟(tú )太(tài )守(shǒu )耿(gěng )临(lín )讨(tǎo )降(jiàng )之(zhī )。

孝(xiào )桓(huán )皇(huáng )帝(dì )下(xià )建(jiàn )宁(níng )三(sān )年(nián )(庚(gēng )戌(xū ),公(gōng )元(yuán )一(yī )七(qī )零(líng )年(nián ))

春(chūn ),三(sān )月(yuè ),丙(bǐng )寅(yín )晦(huì ),日(rì )有(yǒu )食(shí )之(zhī )。

征(zhēng )段(duàn )颎(jiǒng )还(hái )京(jīng )师(shī ),拜(bài )侍(shì )中(zhōng )。颎(jiǒng )在(zài )边(biān )十(shí )馀(yú )年(nián ),未(wèi )尝(cháng )一(yī )日(rì )蓐(rù )寝(qǐn ),与(yǔ )将(jiāng )士(shì )同(tóng )甘(gān )苦(kǔ ),故(gù )皆(jiē )乐(lè )为(wéi )死(sǐ )战(zhàn ),所(suǒ )向(xiàng )有(yǒu )功(gōng )。

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),太(tài )尉(wèi )郭(guō )禧(xǐ )罢(bà );以(yǐ )太(tài )中(zhōng )大(dà )夫(fū )闻(wén )人(rén )袭(xí )为(wéi )太(tài )尉(wèi )。

秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),司(sī )空(kōng )刘(liú )嚣(xiāo )罢(bà );八(bā )月(yuè ),以(yǐ )大(dà )鸿(hóng )胪(lú )梁(liáng )国(guó )桥(qiáo )玄(xuán )为(wéi )司(sī )空(kōng )。

九(jiǔ )月(yuè ),执(zhí )金(jīn )吾(wú )董(dǒng )宠(chǒng )坐(zuò )矫(jiǎo )永(yǒng )乐(lè )太(tài )后(hòu )属(shǔ )请(qǐng ),下(xià )狱(yù )死(sǐ )。

冬(dōng ),郁(yù )林(lín )太(tài )守(shǒu )谷(gǔ )永(yǒng )以(yǐ )恩(ēn )信(xìn )招(zhāo )降(jiàng )乌(wū )浒(hǔ )人(rén )十(shí )馀(yú )万(wàn ),皆(jiē )内(nèi )属(shǔ ),受(shòu )冠(guàn )带(dài ),开(kāi )置(zhì )七(qī )县(xiàn )。

凉(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )扶(fú )风(fēng )孟(mèng )佗(tuó )遣(qiǎn )从(cóng )事(shì )任(rèn )涉(shè )将(jiāng )敦(dūn )煌(huáng )兵(bīng )五(wǔ )百(bǎi )人(rén ),与(yǔ )戊(wù )己(jǐ )司(sī )马(mǎ )曹(cáo )宽(kuān )、西(xī )域(yù )长(zhǎng )史(shǐ )张(zhāng )宴(yàn )将(jiāng )焉(yān )耆(qí )、龟(guī )兹(zī )、车(chē )师(shī )前(qián )、后(hòu )部(bù ),合(hé )三(sān )万(wàn )馀(yú )人(rén )讨(tǎo )疏(shū ),攻(gōng )桢(zhēn )中(zhōng )城(chéng ),四(sì )十(shí )馀(yú )日(rì )不(bú )能(néng )下(xià ),引(yǐn )去(qù )。其(qí )后(hòu )疏(shū )勒(lè )王(wáng )连(lián )相(xiàng )杀(shā )害(hài ),朝(cháo )廷(tíng )亦(yì )不(bú )能(néng )复(fù )治(zhì )。初(chū ),中(zhōng )常(cháng )侍(shì )张(zhāng )让(ràng )有(yǒu )监(jiān )奴(nú ),典(diǎn )任(rèn )家(jiā )事(shì ),威(wēi )形(xíng )喧(xuān )赫(hè )。孟(mèng )佗(tuó )资(zī )产(chǎn )饶(ráo )赡(shàn ),与(yǔ )奴(nú )朋(péng )结(jié ),倾(qīng )竭(jié )馈(kuì )问(wèn ),无(wú )所(suǒ )遗(yí )爱(ài )。奴(nú )咸(xián )德(dé )之(zhī ),问(wèn )其(qí )所(suǒ )欲(yù )。佗(tuó )曰(yuē ):“吾(wú )望(wàng )汝(rǔ )曹(cáo )为(wéi )我(wǒ )一(yī )拜(bài )耳(ěr )!”时(shí )宾(bīn )客(kè )求(qiú )谒(yè )让(ràng )者(zhě ),车(chē )常(cháng )数(shù )百(bǎi )千(qiān )两(liǎng ),佗(tuó )诣(yì )让(ràng ),后(hòu )至(zhì ),不(bú )得(dé )进(jìn ),监(jiān )奴(nú )乃(nǎi )率(lǜ )诸(zhū )仓(cāng )头(tóu )迎(yíng )拜(bài )于(yú )路(lù ),遂(suí )共(gòng )舆(yú )车(chē )入(rù )门(mén ),宾(bīn )客(kè )咸(xián )惊(jīng ),谓(wèi )佗(tuó )善(shàn )于(yú )让(ràng ),皆(jiē )争(zhēng )以(yǐ )珍(zhēn )玩(wán )赂(lù )之(zhī )。佗(tuó )分(fèn )以(yǐ )遗(yí )让(ràng ),让(ràng )大(dà )喜(xǐ ),由(yóu )是(shì )以(yǐ )佗(tuó )为(wéi )凉(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。

孝(xiào )桓(huán )皇(huáng )帝(dì )下(xià )建(jiàn )宁(níng )四(sì )年(nián )(辛(xīn )亥(hài ),公(gōng )元(yuán )一(yī )七(qī )一(yī )年(nián ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),甲(jiǎ )子(zǐ ),帝(dì )加(jiā )元(yuán )服(fú ),赦(shè )天(tiān )下(xià ),唯(wéi )党(dǎng )人(rén )不(bú )赦(shè )。

二(èr )月(yuè ),癸(guǐ )卯(mǎo ),地(dì )震(zhèn )。

三(sān )月(yuè ),辛(xīn )酉(yǒu )朔(shuò ),日(rì )有(yǒu )食(shí )之(zhī )。

太(tài )尉(wèi )闻(wén )人(rén )袭(xí )免(miǎn );以(yǐ )太(tài )仆(pú )汝(rǔ )南(nán )李(lǐ )咸(xián )为(wéi )太(tài )尉(wèi )。

大(dà )疫(yì )。

司(sī )徒(tú )许(xǔ )训(xùn )免(miǎn );以(yǐ )司(sī )空(kōng )桥(qiáo )玄(xuán )为(wéi )司(sī )徒(tú );夏(xià ),四(sì )月(yuè ),以(yǐ )太(tài )常(cháng )南(nán )阳(yáng )来(lái )艳(yàn )为(wéi )司(sī )空(kōng )。秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),司(sī )空(kōng )来(lái )艳(yàn )免(miǎn )。

癸(guǐ )丑(chǒu ),立(lì )贵(guì )人(rén )宋(sòng )氏(shì )为(wéi )皇(huáng )后(hòu ),后(hòu ),执(zhí )金(jīn )吾(wú )酆(fēng )之(zhī )女(nǚ )也(yě )。

司(sī )徒(tú )桥(qiáo )玄(xuán )免(miǎn );以(yǐ )太(tài )常(cháng )南(nán )阳(yáng )宗(zōng )俱(jù )为(wéi )司(sī )空(kōng ),前(qián )司(sī )空(kōng )许(xǔ )栩(xǔ )为(wéi )司(sī )徒(tú )。

帝(dì )以(yǐ )窦(dòu )太(tài )后(hòu )有(yǒu )援(yuán )立(lì )之(zhī )功(gōng ),冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),戊(wù )子(zǐ )朔(shuò ),率(lǜ )群(qún )臣(chén )朝(cháo )太(tài )后(hòu )于(yú )南(nán )宫(gōng ),亲(qīn )馈(kuì )上(shàng )寿(shòu )。黄(huáng )门(mén )令(lìng )董(dǒng )萌(méng )因(yīn )此(cǐ )数(shù )为(wéi )太(tài )后(hòu )诉(sù )冤(yuān ),帝(dì )深(shēn )纳(nà )之(zhī ),供(gòng )养(yǎng )资(zī )奉(fèng ),有(yǒu )加(jiā )于(yú )前(qián )。曹(cáo )节(jiē )、王(wáng )甫(fǔ )疾(jí )之(zhī ),诬(wū )萌(méng )以(yǐ )谤(bàng )讪(shàn )永(yǒng )乐(lè )宫(gōng ),下(xià )狱(yù )死(sǐ )。

鲜(xiān )卑(bēi )寇(kòu )并(bìng )州(zhōu )。

阅读:26103

打赏捐助〔Donate〕>>>

《汉纪四十八》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库