后周纪五【登录】

《资治通鉴》 > 《后周纪》·五卷 > 《后周纪五》 > 拼音版

起(qǐ )著(zhe )雍(yōng )敦(dūn )牂(zāng ),尽(jìn )屠(tú )维(wéi )协(xié )洽(qià ),凡(fán )二(èr )年(nián )。

世(shì )宗(zōng )睿(ruì )武(wǔ )孝(xiào )文(wén )皇(huáng )帝(dì )下(xià )显(xiǎn )德(dé )五(wǔ )年(nián )(戊(wù )午(wǔ ),公(gōng )元(yuán )九(jiǔ )五(wǔ )八(bā )年(nián ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),乙(yǐ )酉(yǒu ),废(fèi )匡(kuāng )国(guó )军(jūn )。

唐(táng )改(gǎi )元(yuán )中(zhōng )兴(xìng )。

丁(dīng )亥(hài ),右(yòu )龙(lóng )武(wǔ )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )汉(hàn )璋(zhāng )奏(zòu )克(kè )海(hǎi )州(zhōu )。

己(jǐ )丑(chǒu ),以(yǐ )侍(shì )卫(wèi )马(mǎ )军(jūn )都(dōu )指(zhǐ )挥(huī )使(shǐ )韩(hán )令(lìng )坤(kūn )权(quán )扬(yáng )州(zhōu )军(jūn )府(fǔ )事(shì )。

上(shàng )欲(yù )引(yǐn )战(zhàn )舰(jiàn )自(zì )淮(huái )入(rù )江(jiāng ),阻(zǔ )北(běi )神(shén )堰(yàn ),不(bú )得(dé )渡(dù );欲(yù )凿(záo )楚(chǔ )州(zhōu )西(xī )北(běi )鹳(guàn )水(shuǐ )以(yǐ )通(tōng )其(qí )道(dào ),遣(qiǎn )使(shǐ )行(háng )视(shì ),还(hái )言(yán )地(dì )形(xíng )不(bú )便(biàn ),计(jì )功(gōng )甚(shèn )多(duō )。上(shàng )自(zì )往(wǎng )视(shì )之(zhī ),授(shòu )以(yǐ )规(guī )画(huà ),发(fā )楚(chǔ )州(zhōu )民(mín )夫(fū )浚(xùn )之(zhī ),旬(xún )日(rì )而(ér )成(chéng ),用(yòng )功(gōng )甚(shèn )省(shěng )。巨(jù )舰(jiàn )百(bǎi )艘(sōu )皆(jiē )达(dá )于(yú )江(jiāng ),唐(táng )人(rén )大(dà )惊(jīng ),以(yǐ )为(wéi )神(shén )。

壬(rén )辰(chén ),拔(bá )静(jìng )海(hǎi )军(jūn ),始(shǐ )通(tōng )吴(wú )越(yuè )之(zhī )路(lù )。先(xiān )是(shì )帝(dì )遣(qiǎn )左(zuǒ )谏(jiàn )议(yì )大(dà )夫(fū )长(zhǎng )安(ān )尹(yǐn )日(rì )就(jiù )等(děng )使(shǐ )吴(wú )越(yuè ),语(yǔ )之(zhī )曰(yuē ):“卿(qīng )今(jīn )去(qù )虽(suī )泛(fàn )海(hǎi ),比(bǐ )还(hái ),淮(huái )南(nán )已(yǐ )平(píng ),当(dāng )陆(lù )归(guī )耳(ěr )。”已(yǐ )而(ér )果(guǒ )然(rán )。

甲(jiǎ )辰(chén ),蜀(shǔ )右(yòu )补(bǔ )阙(què )章(zhāng )九(jiǔ )龄(líng )见(jiàn )蜀(shǔ )主(zhǔ ),言(yán )政(zhèng )事(shì )不(bú )治(zhì ),由(yóu )奸(jiān )佞(nìng )在(zài )朝(cháo )。蜀(shǔ )主(zhǔ )问(wèn )奸(jiān )佞(nìng )为(wéi )谁(shuí ),指(zhǐ )李(lǐ )昊(hào )、王(wáng )昭(zhāo )远(yuǎn )以(yǐ )对(duì )。蜀(shǔ )主(zhǔ )怒(nù ),以(yǐ )九(jiǔ )龄(líng )为(wéi )毁(huǐ )斥(chì )大(dà )臣(chén ),贬(biǎn )维(wéi )州(zhōu )录(lù )事(shì )参(cān )军(jūn )。周(zhōu )兵(bīng )攻(gōng )楚(chǔ )州(zhōu ),逾(yú )四(sì )旬(xún ),唐(táng )楚(chǔ )州(zhōu )防(fáng )御(yù )使(shǐ )张(zhāng )彦(yàn )卿(qīng )固(gù )守(shǒu )不(bú )下(xià )。乙(yǐ )巳(sì ),帝(dì )自(zì )督(dū )诸(zhū )将(jiāng )攻(gōng )之(zhī ),宿(xiǔ )于(yú )城(chéng )下(xià )。丁(dīng )未(wèi ),克(kè )之(zhī )。彦(yàn )卿(qīng )与(yǔ )都(dōu )监(jiān )郑(zhèng )昭(zhāo )业(yè )犹(yóu )帅(shuài )众(zhòng )拒(jù )战(zhàn ),矢(shǐ )刃(rèn )皆(jiē )尽(jìn ),彦(yàn )卿(qīng )举(jǔ )绳(shéng )床(chuáng )以(yǐ )斗(dòu )而(ér )死(sǐ ),所(suǒ )部(bù )千(qiān )馀(yú )人(rén ),至(zhì )死(sǐ )无(wú )一(yī )人(rén )降(jiàng )者(zhě )。

高(gāo )保(bǎo )融(róng )遣(qiǎn )指(zhǐ )挥(huī )使(shǐ )魏(wèi )璘(lín )将(jiāng )战(zhàn )船(chuán )百(bǎi )艘(sōu )东(dōng )下(xià )会(huì )伐(fá )唐(táng ),至(zhì )于(yú )鄂(è )州(zhōu )。

庚(gēng )戌(xū ),蜀(shǔ )置(zhì )永(yǒng )宁(níng )军(jūn )于(yú )果(guǒ )州(zhōu ),以(yǐ )通(tōng )州(zhōu )隶(lì )之(zhī )。

唐(táng )以(yǐ )天(tiān )长(zhǎng )为(wéi )雄(xióng )州(zhōu ),以(yǐ )建(jiàn )武(wǔ )军(jūn )使(shǐ )易(yì )文(wén )赟(yūn )为(wéi )刺(cì )史(shǐ )。二(èr )月(yuè ),甲(jiǎ )寅(yín ),文(wén )赟(yūn )举(jǔ )城(chéng )降(jiàng )。

戊(wù )午(wǔ ),帝(dì )发(fā )楚(chǔ )州(zhōu )。丁(dīng )卯(mǎo ),至(zhì )扬(yáng )州(zhōu ),命(mìng )韩(hán )令(lìng )坤(kūn )发(fā )丁(dīng )夫(fū )万(wàn )馀(yú ),筑(zhù )故(gù )城(chéng )之(zhī )东(dōng )南(nán )隅(yú )为(wéi )小(xiǎo )城(chéng )以(yǐ )治(zhì )之(zhī )。

乙(yǐ )亥(hài ),黄(huáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )司(sī )超(chāo )奏(zòu )与(yǔ )控(kòng )鹤(hè )右(yòu )厢(xiāng )都(dōu )指(zhǐ )挥(huī )使(shǐ )王(wáng )审(shěn )琦(qí )攻(gōng )唐(táng )舒(shū )州(zhōu ),擒(qín )其(qí )刺(cì )史(shǐ )施(shī )仁(rén )望(wàng )。

丙(bǐng )子(zǐ ),建(jiàn )雄(xióng )节(jiē )度(dù )使(shǐ )真(zhēn )定(dìng )杨(yáng )廷(tíng )璋(zhāng )奏(zòu )败(bài )北(běi )汉(hàn )兵(bīng )于(yú )隰(xí )州(zhōu )城(chéng )下(xià )。时(shí )隰(xí )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )孙(sūn )议(yì )暴(bào )卒(zú ),廷(tíng )璋(zhāng )谓(wèi )都(dōu )监(jiān )、闲(xián )厩(jiù )使(shǐ )李(lǐ )谦(qiān )溥(pǔ )曰(yuē ):“今(jīn )大(dà )驾(jià )南(nán )征(zhēng ),泽(zé )州(zhōu )无(wú )守(shǒu )将(jiāng ),河(hé )东(dōng )必(bì )生(shēng )心(xīn )。若(ruò )奏(zòu )请(qǐng )待(dài )报(bào ),则(zé )孤(gū )城(chéng )危(wēi )矣(yǐ )!”即(jí )牒(dié )谦(qiān )溥(pǔ )权(quán )隰(xí )州(zhōu )事(shì ),谦(qiān )溥(pǔ )至(zhì )则(zé )修(xiū )守(shǒu )备(bèi )。未(wèi )几(jǐ ),北(běi )汉(hàn )兵(bīng )果(guǒ )至(zhì ),诸(zhū )将(jiāng )请(qǐng )速(sù )救(jiù )之(zhī )。廷(tíng )璋(zhāng )曰(yuē ):“隰(xí )州(zhōu )城(chéng )坚(jiān )将(jiāng )良(liáng ),未(wèi )易(yì )克(kè )也(yě )。”北(běi )汉(hàn )攻(gōng )城(chéng )久(jiǔ )不(bú )下(xià ),廷(tíng )璋(zhāng )度(dù )其(qí )疲(pí )困(kùn )无(wú )备(bèi ),潜(qián )与(yǔ )谦(qiān )溥(pǔ )约(yuē ),各(gè )募(mù )死(sǐ )士(shì )百(bǎi )馀(yú )夜(yè )袭(xí )其(qí )营(yíng ),北(běi )汉(hàn )兵(bīng )惊(jīng )溃(kuì ),斩(zhǎn )首(shǒu )千(qiān )馀(yú )级(jí ),北(běi )汉(hàn )兵(bīng )遂(suí )解(jiě )去(qù )。

三(sān )月(yuè ),壬(rén )午(wǔ )朔(shuò ),帝(dì )如(rú )泰(tài )州(zhōu )。

丁(dīng )亥(hài ),唐(táng )大(dà )赦(shè ),改(gǎi )元(yuán )交(jiāo )泰(tài )。

唐(táng )太(tài )弟(dì )景(jǐng )遂(suí )前(qián )后(hòu )凡(fán )十(shí )表(biǎo )辞(cí )位(wèi ),且(qiě )言(yán ):“今(jīn )国(guó )危(wēi )不(bú )能(néng )扶(fú ),请(qǐng )出(chū )就(jiù )籓(bān )镇(zhèn )。燕(yàn )王(wáng )弘(hóng )冀(jì )嫡(dí )长(zhǎng )有(yǒu )军(jūn )功(gōng ),宜(yí )为(wéi )嗣(sì ),谨(jǐn )奉(fèng )上(shàng )太(tài )弟(dì )宝(bǎo )册(cè )。”齐(qí )王(wáng )景(jǐng )达(dá )亦(yì )以(yǐ )败(bài )军(jūn )辞(cí )元(yuán )帅(shuài )。唐(táng )主(zhǔ )乃(nǎi )立(lì )景(jǐng )遂(suí )为(wéi )晋(jìn )王(wáng ),加(jiā )天(tiān )策(cè )上(shàng )将(jiāng )军(jūn )、江(jiāng )南(nán )西(xī )道(dào )兵(bīng )马(mǎ )元(yuán )帅(shuài )、洪(hóng )州(zhōu )大(dà )督(dū )都(dōu )、太(tài )尉(wèi )、尚(shàng )书(shū )令(lìng ),以(yǐ )景(jǐng )达(dá )为(wéi )浙(zhè )西(xī )道(dào )元(yuán )帅(shuài )、润(rùn )州(zhōu )大(dà )都(dōu )督(dū )。景(jǐng )达(dá )以(yǐ )浙(zhè )西(xī )方(fāng )用(yòng )兵(bīng ),固(gù )辞(cí ),改(gǎi )抚(fǔ )州(zhōu )大(dà )都(dōu )督(dū )。立(lì )弘(hóng )冀(jì )为(wéi )皇(huáng )太(tài )子(zǐ ),参(cān )决(jué )庶(shù )政(zhèng )。弘(hóng )冀(jì )为(wéi )人(rén )猜(cāi )忌(jì )严(yán )刻(kè ),景(jǐng )遂(suí )左(zuǒ )右(yòu )有(yǒu )未(wèi )出(chū )东(dōng )宫(gōng )者(zhě ),立(lì )斥(chì )逐(zhú )之(zhī )。其(qí )弟(dì )安(ān )定(dìng )公(gōng )从(cóng )嘉(jiā )畏(wèi )之(zhī ),不(bú )敢(gǎn )预(yù )事(shì ),专(zhuān )以(yǐ )经(jīng )籍(jí )自(zì )娱(yú )。

辛(xīn )卯(mǎo ),上(shàng )如(rú )迎(yíng )銮(luán )镇(zhèn ),屡(lǚ )至(zhì )江(jiāng )口(kǒu ),遣(qiǎn )水(shuǐ )军(jūn )击(jī )唐(táng )兵(bīng ),破(pò )之(zhī )。上(shàng )闻(wén )唐(táng )战(zhàn )舰(jiàn )数(shù )百(bǎi )艘(sōu )泊(bó )东(dōng )氵(sān )布(bù )州(zhōu ),将(jiāng )趣(qù )海(hǎi )口(kǒu )扼(è )苏(sū )、杭(háng )路(lù ),遣(qiǎn )殿(diàn )前(qián )都(dōu )虞(yú )候(hòu )慕(mù )容(róng )延(yán )钊(zhāo )将(jiāng )步(bù )骑(qí ),右(yòu )神(shén )武(wǔ )统(tǒng )军(jūn )宋(sòng )延(yán )渥(wò )将(jiāng )水(shuǐ )军(jūn ),循(xún )江(jiāng )而(ér )下(xià )。甲(jiǎ )午(wǔ ),延(yán )钊(zhāo )奏(zòu )大(dà )破(pò )唐(táng )兵(bīng )于(yú )东(dōng )氵(sān )布(bù )州(zhōu )。上(shàng )遣(qiǎn )李(lǐ )重(zhòng )进(jìn )将(jiāng )兵(bīng )趣(qù )庐(lú )州(zhōu )。唐(táng )主(zhǔ )闻(wén )上(shàng )在(zài )江(jiāng )上(shàng ),恐(kǒng )遂(suí )南(nán )渡(dù ),又(yòu )耻(chǐ )降(jiàng )号(hào )称(chēng )籓(bān ),乃(nǎi )遣(qiǎn )兵(bīng )部(bù )侍(shì )郎(láng )陈(chén )觉(jiào )奉(fèng )表(biǎo ),请(qǐng )传(chuán )位(wèi )于(yú )太(tài )子(zǐ )弘(hóng )冀(jì ),使(shǐ )听(tīng )命(mìng )于(yú )中(zhōng )国(guó )。时(shí )淮(huái )南(nán )惟(wéi )庐(lú )、舒(shū )、蕲(qí )、黄(huáng )未(wèi )下(xià )。丙(bǐng )申(shēn ),觉(jiào )至(zhì )迎(yíng )銮(luán ),见(jiàn )周(zhōu )兵(bīng )之(zhī )盛(shèng ),白(bái )上(shàng ),请(qǐng )遣(qiǎn )人(rén )度(dù )江(jiāng )取(qǔ )表(biǎo ),献(xiàn )四(sì )州(zhōu )之(zhī )地(dì ),画(huà )江(jiāng )为(wéi )境(jìng ),以(yǐ )求(qiú )息(xī )兵(bīng ),辞(cí )指(zhǐ )甚(shèn )哀(āi )。上(shàng )曰(yuē ):“朕(zhèn )本(běn )兴(xìng )师(shī )止(zhǐ )取(qǔ )江(jiāng )北(běi ),今(jīn )尔(ěr )主(zhǔ )能(néng )举(jǔ )国(guó )内(nèi )附(fù ),朕(zhèn )复(fù )何(hé )求(qiú )!”觉(jiào )拜(bài )谢(xiè )而(ér )退(tuì )。丁(dīng )酉(yǒu ),觉(jiào )请(qǐng )遣(qiǎn )其(qí )属(shǔ )閤(gě )门(mén )承(chéng )旨(zhǐ )刘(liú )承(chéng )遇(yù )如(rú )金(jīn )陵(líng ),上(shàng )赐(cì )唐(táng )主(zhǔ )书(shū ),称(chēng )“皇(huáng )帝(dì )恭(gōng )问(wèn )江(jiāng )南(nán )国(guó )主(zhǔ )”,慰(wèi )纳(nà )之(zhī )。戊(wù )戌(xū ),吴(wú )越(yuè )奏(zòu )遣(qiǎn )上(shàng )直(zhí )都(dōu )指(zhǐ )挥(huī )使(shǐ )、处(chù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )邵(shào )可(kě )迁(qiān )、秀(xiù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )路(lù )彦(yàn )铢(zhū )以(yǐ )战(zhàn )舰(jiàn )四(sì )百(bǎi )艘(sōu )、士(shì )卒(zú )万(wàn )七(qī )千(qiān )人(rén )屯(tún )通(tōng )州(zhōu )南(nán )岸(àn )。

唐(táng )主(zhǔ )复(fù )遣(qiǎn )刘(liú )承(chéng )遇(yù )奉(fèng )表(biǎo )称(chēng )唐(táng )国(guó )主(zhǔ ),请(qǐng )献(xiàn )江(jiāng )北(běi )四(sì )州(zhōu ),岁(suì )输(shū )贡(gòng )物(wù )数(shù )十(shí )万(wàn )。于(yú )是(shì )江(jiāng )北(běi )悉(xī )平(píng ),得(dé )州(zhōu )十(shí )四(sì ),县(xiàn )六(liù )十(shí )。

庚(gēng )子(zǐ ),上(shàng )赐(cì )唐(táng )主(zhǔ )书(shū ),谕(yù )以(yǐ ):“缘(yuán )江(jiāng )诸(zhū )军(jūn )及(jí )两(liǎng )浙(zhè )、湖(hú )南(nán )、荆(jīng )南(nán )兵(bīng )并(bìng )当(dāng )罢(bà )归(guī ),其(qí )庐(lú )、蕲(qí )、黄(huáng )三(sān )道(dào ),亦(yì )令(lìng )敛(liǎn )兵(bīng )近(jìn )外(wài )。俟(sì )彼(bǐ )将(jiāng )士(shì )及(jí )家(jiā )属(shǔ )皆(jiē )就(jiù )道(dào ),可(kě )遣(qiǎn )人(rén )召(zhào )将(jiāng )校(xiào )以(yǐ )城(chéng )邑(yì )付(fù )之(zhī )。江(jiāng )中(zhōng )舟(zhōu )舰(jiàn )有(yǒu )须(xū )往(wǎng )来(lái )者(zhě ),并(bìng )令(lìng )就(jiù )北(běi )岸(àn )引(yǐn )之(zhī )。”辛(xīn )丑(chǒu ),陈(chén )觉(jiào )辞(cí )行(háng ),又(yòu )赐(cì )唐(táng )主(zhǔ )书(shū ),谕(yù )以(yǐ )不(bú )必(bì )传(chuán )位(wèi )于(yú )子(zǐ )。

壬(rén )寅(yín ),上(shàng )自(zì )迎(yíng )銮(luán )复(fù )如(rú )扬(yáng )州(zhōu )。

癸(guǐ )卯(mǎo ),诏(zhào )吴(wú )越(yuè )、荆(jīng )南(nán )军(jūn )又(yòu )归(guī )本(běn )道(dào );赐(cì )钱(qián )弘(hóng )亻(dān )叔(shū )犒(kào )军(jūn )帛(bó )三(sān )万(wàn )匹(pǐ ),高(gāo )保(bǎo )融(róng )一(yī )万(wàn )匹(pǐ )。

甲(jiǎ )辰(chén ),置(zhì )保(bǎo )信(xìn )军(jūn )于(yú )庐(lú )州(zhōu ),以(yǐ )右(yòu )龙(lóng )武(wǔ )统(tǒng )军(jūn )赵(zhào )匡(kuāng )赞(zàn )为(wéi )节(jiē )度(dù )使(shǐ )。

丙(bǐng )午(wǔ ),唐(táng )主(zhǔ )遣(qiǎn )冯(féng )延(yán )己(jǐ )献(xiàn )银(yín )、绢(juàn )、钱(qián )、茶(chá )、谷(gǔ )共(gòng )百(bǎi )万(wàn )以(yǐ )犒(kào )军(jūn )。

己(jǐ )酉(yǒu ),命(mìng )宋(sòng )延(yán )渥(wò )将(jiāng )水(shuǐ )军(jūn )三(sān )千(qiān )溯(sù )江(jiāng )巡(xún )警(jǐng )。

庚(gēng )戌(xū ),敕(chì )故(gù )淮(huái )南(nán )节(jiē )度(dù )使(shǐ )杨(yáng )行(háng )密(mì )、故(gù )升(shēng )府(fǔ )节(jiē )度(dù )使(shǐ )徐(xú )温(wēn )等(děng )墓(mù )并(bìng )量(liàng )给(gěi )守(shǒu )户(hù )。其(qí )江(jiāng )南(nán )群(qún )臣(chén )墓(mù )在(zài )江(jiāng )北(běi )者(zhě ),亦(yì )委(wěi )长(zhǎng )吏(lì )以(yǐ )时(shí )检(jiǎn )校(xiào )。

辛(xīn )亥(hài ),唐(táng )主(zhǔ )遣(qiǎn )其(qí )临(lín )汝(rǔ )公(gōng )徐(xú )辽(liáo )代(dài )己(jǐ )来(lái )上(shàng )寿(shòu )。

是(shì )月(yuè ),浚(xùn )汴(biàn )口(kǒu ),导(dǎo )河(hé )流(liú )达(dá )于(yú )淮(huái ),于(yú )是(shì )江(jiāng )、淮(huái )舟(zhōu )楫(jí )始(shǐ )通(tōng )。

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),乙(yǐ )卯(mǎo ),帝(dì )自(zì )扬(yáng )州(zhōu )北(běi )还(hái )。

新(xīn )作(zuò )太(tài )庙(miào )成(chéng )。庚(gēng )申(shēn ),神(shén )主(zhǔ )入(rù )庙(miào )。

辛(xīn )酉(yǒu )夜(yè ),钱(qián )唐(táng )城(chéng )南(nán )火(huǒ ),延(yán )及(jí )内(nèi )城(chéng ),官(guān )府(fǔ )庐(lú )舍(shě )几(jǐ )尽(jìn )。壬(rén )戌(xū )旦(dàn ),火(huǒ )将(jiāng )及(jí )镇(zhèn )国(guó )仓(cāng )。吴(wú )越(yuè )王(wáng )弘(hóng )亻(dān )叔(shū )久(jiǔ )疾(jí ),自(zì )强(qiáng )出(chū )救(jiù )火(huǒ )。火(huǒ )止(zhǐ ),谓(wèi )左(zuǒ )右(yòu )曰(yuē ):“吾(wú )疾(jí )因(yīn )灾(zāi )而(ér )愈(yù )。”众(zhòng )心(xīn )稍(shāo )安(ān )。

帝(dì )之(zhī )南(nán )征(zhēng )也(yě ),契(qì )丹(dān )乘(chéng )虚(xū )入(rù )寇(kòu )。壬(rén )申(shēn ),帝(dì )至(zhì )大(dà )梁(liáng ),命(mìng )镇(zhèn )宁(níng )节(jiē )度(dù )使(shǐ )张(zhāng )永(yǒng )德(dé )将(jiāng )兵(bīng )备(bèi )御(yù )北(běi )边(biān )。

五(wǔ )月(yuè ),辛(xīn )巳(sì )朔(shuò ),日(rì )有(yǒu )食(shí )之(zhī )。

诏(zhào )赏(shǎng )劳(láo )南(nán )征(zhēng )士(shì )卒(zú )及(jí )淮(huái )南(nán )新(xīn )附(fù )之(zhī )民(mín )。

辛(xīn )卯(mǎo ),以(yǐ )太(tài )祖(zǔ )皇(huáng )帝(dì )领(lǐng )忠(zhōng )武(wǔ )节(jiē )度(dù )使(shǐ ),徙(xǐ )安(ān )审(shěn )琦(qí )为(wéi )平(píng )卢(lú )节(jiē )度(dù )使(shǐ )。

成(chéng )德(dé )节(jiē )度(dù )使(shǐ )郭(guō )崇(chóng )攻(gōng )契(qì )丹(dān )东(dōng )城(chéng ),拔(bá )之(zhī ),以(yǐ )报(bào )其(qí )入(rù )寇(kòu )也(yě )。

唐(táng )主(zhǔ )避(bì )周(zhōu )讳(huì ),更(gèng )名(míng )景(jǐng ),下(xià )令(lìng )去(qù )帝(dì )号(hào ),称(chēng )国(guó )主(zhǔ ),凡(fán )天(tiān )子(zǐ )仪(yí )制(zhì )皆(jiē )有(yǒu )降(jiàng )损(sǔn ),去(qù )年(nián )号(hào ),用(yòng )周(zhōu )正(zhèng )朔(shuò ),仍(réng )告(gào )于(yú )太(tài )庙(miào )。左(zuǒ )仆(pú )射(shè )、同(tóng )平(píng )章(zhāng )事(shì )冯(féng )延(yán )己(jǐ )罢(bà )为(wéi )太(tài )子(zǐ )太(tài )傅(fù ),门(mén )下(xià )侍(shì )郎(láng )、同(tóng )平(píng )章(zhāng )事(shì )严(yán )续(xù )罢(bà )为(wéi )少(shǎo )傅(fù )、枢(shū )密(mì )使(shǐ ),兵(bīng )部(bù )侍(shì )郎(láng )陈(chén )觉(jiào )罢(bà )守(shǒu )本(běn )官(guān )。初(chū ),冯(féng )延(yán )己(jǐ )以(yǐ )取(qǔ )中(zhōng )原(yuán )之(zhī )策(cè )说(shuō )唐(táng )主(zhǔ ),由(yóu )是(shì )有(yǒu )宠(chǒng )。延(yán )己(jǐ )尝(cháng )笑(xiào )烈(liè )祖(zǔ )戢(jí )兵(bīng )为(wéi )龌(wò )龊(chuò ),曰(yuē ):“安(ān )陆(lù )所(suǒ )丧(sàng )才(cái )数(shù )千(qiān )兵(bīng ),为(wéi )之(zhī )辍(chuò )食(shí )咨(zī )嗟(jiē )者(zhě )旬(xún )日(rì ),此(cǐ )田(tián )舍(shě )翁(wēng )识(shí )量(liàng )耳(ěr ),安(ān )足(zú )与(yǔ )成(chéng )大(dà )事(shì )!岂(qǐ )如(rú )今(jīn )上(shàng )暴(bào )师(shī )数(shù )万(wàn )于(yú )外(wài ),而(ér )击(jī )球(qiú )宴(yàn )乐(lè )无(wú )异(yì )平(píng )日(rì ),真(zhēn )英(yīng )主(zhǔ )也(yě )!”延(yán )己(jǐ )与(yǔ )其(qí )党(dǎng )谈(tán )论(lùn ),常(cháng )以(yǐ )天(tiān )下(xià )为(wéi )己(jǐ )任(rèn ),更(gèng )相(xiàng )唱(chàng )和(hé )。翰(hàn )林(lín )学(xué )士(shì )常(cháng )梦(mèng )锡(xī )屡(lǚ )言(yán )延(yán )己(jǐ )等(děng )浮(fú )诞(dàn ),不(bú )可(kě )信(xìn ),唐(táng )主(zhǔ )不(bú )听(tīng )。梦(mèng )锡(xī )曰(yuē ):“奸(jiān )言(yán )似(sì )忠(zhōng ),陛(bì )下(xià )不(bú )悟(wù ),国(guó )必(bì )亡(wáng )矣(yǐ )!”及(jí )臣(chén )服(fú )于(yú )周(zhōu ),延(yán )己(jǐ )之(zhī )党(dǎng )相(xiàng )与(yǔ )言(yán ),有(yǒu )谓(wèi )周(zhōu )为(wéi )大(dà )朝(cháo )者(zhě ),梦(mèng )锡(xī )大(dà )笑(xiào )曰(yuē ):“诸(zhū )公(gōng )常(cháng )欲(yù )致(zhì )君(jūn )尧(yáo )、舜(shùn ),何(hé )意(yì )今(jīn )日(rì )自(zì )为(wéi )小(xiǎo )朝(cháo )邪(xié )!”众(zhòng )默(mò )然(rán )。

自(zì )唐(táng )主(zhǔ )内(nèi )附(fù ),帝(dì )止(zhǐ )因(yīn )其(qí )使(shǐ )者(zhě )赐(cì )书(shū ),未(wèi )尝(cháng )遣(qiǎn )使(shǐ )至(zhì )其(qí )国(guó )。己(jǐ )酉(yǒu ),始(shǐ )命(mìng )太(tài )仆(pú )卿(qīng )冯(féng )延(yán )鲁(lǔ )、卫(wèi )尉(wèi )少(shǎo )卿(qīng )钟(zhōng )谟(mó )使(shǐ )于(yú )唐(táng ),赐(cì )以(yǐ )御(yù )衣(yī )、玉(yù )带(dài )等(děng )及(jí )犒(kào )军(jūn )帛(bó )十(shí )万(wàn ),并(bìng )今(jīn )年(nián )《钦(qīn )天(tiān )历(lì )》。

刘(liú )承(chéng )遇(yù )之(zhī )还(hái )自(zì )金(jīn )陵(líng )也(yě ),唐(táng )主(zhǔ )使(shǐ )陈(chén )觉(jiào )白(bái )帝(dì ),以(yǐ )江(jiāng )南(nán )无(wú )卤(lǔ )田(tián ),愿(yuàn )得(dé )海(hǎi )陵(líng )盐(yán )监(jiān )南(nán )属(shǔ )以(yǐ )赡(shàn )军(jūn )。帝(dì )曰(yuē ):“海(hǎi )陵(líng )在(zài )江(jiāng )北(běi ),难(nán )以(yǐ )交(jiāo )居(jū ),当(dāng )别(bié )有(yǒu )处(chù )分(fèn )。”至(zhì )是(shì ),诏(zhào )岁(suì )支(zhī )盐(yán )三(sān )十(shí )万(wàn )斛(hú )以(yǐ )给(gěi )江(jiāng )南(nán ),所(suǒ )俘(fú )获(huò )江(jiāng )南(nán )士(shì )卒(zú ),稍(shāo )稍(shāo )归(guī )之(zhī )。

六(liù )月(yuè ),壬(rén )子(zǐ ),昭(zhāo )义(yì )节(jiē )度(dù )使(shǐ )李(lǐ )筠(jūn )奏(zòu )击(jī )北(běi )汉(hàn )石(shí )会(huì )关(guān ),拔(bá )其(qí )六(liù )寨(zhài )。乙(yǐ )卯(mǎo ),晋(jìn )州(zhōu )奏(zòu )都(dōu )监(jiān )李(lǐ )谦(qiān )溥(pǔ )击(jī )北(běi )汉(hàn ),破(pò )孝(xiào )义(yì )。

高(gāo )保(bǎo )融(róng )遣(qiǎn )使(shǐ )劝(quàn )蜀(shǔ )主(zhǔ )称(chēng )籓(bān )于(yú )周(zhōu ),蜀(shǔ )主(zhǔ )报(bào )以(yǐ )前(qián )岁(suì )遣(qiǎn )胡(hú )立(lì )致(zhì )书(shū )于(yú )周(zhōu )而(ér )不(bú )答(dá )。

秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),丙(bǐng )戌(xū ),初(chū )行(háng )《大(dà )周(zhōu )刑(xíng )统(tǒng )》。

帝(dì )欲(yù )均(jūn )田(tián )租(zū ),丁(dīng )亥(hài ),以(yǐ )元(yuán )稹(zhěn )《均(jūn )田(tián )图(tú )》遍(biàn )赐(cì )诸(zhū )道(dào )。

闰(rùn )月(yuè ),唐(táng )清(qīng )源(yuán )节(jiē )度(dù )使(shǐ )兼(jiān )中(zhōng )书(shū )令(lìng )留(liú )从(cóng )效(xiào )遣(qiǎn )牙(yá )将(jiāng )蔡(cài )仲(zhòng )赟(yūn )衣(yī )商(shāng )人(rén )服(fú ),以(yǐ )绢(juàn )表(biǎo )置(zhì )革(gé )带(dài )中(zhōng ),间(jiān )道(dào )来(lái )称(chēng )籓(bān )。唐(táng )江(jiāng )西(xī )元(yuán )帅(shuài )晋(jìn )王(wáng )景(jǐng )遂(suí )之(zhī )赴(fù )洪(hóng )州(zhōu )也(yě ),以(yǐ )时(shí )方(fāng )用(yòng )兵(bīng ),启(qǐ )求(qiú )大(dà )臣(chén )以(yǐ )自(zì )副(fù ),唐(táng )主(zhǔ )以(yǐ )枢(shū )密(mì )副(fù )使(shǐ )、工(gōng )部(bù )侍(shì )郎(láng )李(lǐ )征(zhēng )古(gǔ )为(wéi )镇(zhèn )南(nán )节(jiē )度(dù )副(fù )使(shǐ )。征(zhēng )古(gǔ )傲(ào )很(hěn )专(zhuān )恣(zì ),景(jǐng )遂(suí )虽(suī )宽(kuān )厚(hòu ),久(jiǔ )而(ér )不(bú )能(néng )堪(kān ),常(cháng )欲(yù )斩(zhǎn )征(zhēng )古(gǔ ),自(zì )拘(jū )于(yú )有(yǒu )司(sī ),左(zuǒ )右(yòu )谏(jiàn )而(ér )止(zhǐ ),景(jǐng )遂(suí )忽(hū )忽(hū )不(bú )乐(lè )。

太(tài )子(zǐ )弘(hóng )冀(jì )在(zài )东(dōng )宫(gōng )多(duō )不(bú )法(fǎ ),唐(táng )主(zhǔ )怒(nù ),尝(cháng )以(yǐ )球(qiú )杖(zhàng )击(jī )之(zhī )曰(yuē ):“吾(wú )当(dāng )复(fù )召(zhào )景(jǐng )遂(suí )。”昭(zhāo )庆(qìng )宫(gōng )使(shǐ )袁(yuán )从(cóng )范(fàn )从(cóng )景(jǐng )遂(suí )为(wéi )洪(hóng )州(zhōu )都(dōu )押(yā )牙(yá ),或(huò )谮(zèn )从(cóng )范(fàn )之(zhī )子(zǐ )于(yú )景(jǐng )遂(suí ),景(jǐng )遂(suí )欲(yù )杀(shā )之(zhī ),从(cóng )范(fàn )由(yóu )是(shì )怨(yuàn )望(wàng )。弘(hóng )冀(jì )闻(wén )之(zhī ),密(mì )遣(qiǎn )从(cóng )范(fàn )毒(dú )之(zhī )。八(bā )月(yuè ),庚(gēng )辰(chén ),景(jǐng )遂(suí )击(jī )球(qiú )渴(kě )甚(shèn ),从(cóng )范(fàn )进(jìn )浆(jiāng ),景(jǐng )遂(suí )饮(yǐn )之(zhī )而(ér )卒(zú )。未(wèi )殡(bìn ),体(tǐ )已(yǐ )溃(kuì )。唐(táng )主(zhǔ )不(bú )之(zhī )知(zhī ),赠(zèng )皇(huáng )太(tài )弟(dì ),谥(shì )曰(yuē )文(wén )成(chéng )。

辛(xīn )巳(sì ),南(nán )汉(hàn )中(zhōng )宗(zōng )殂(cú ),长(zhǎng )子(zǐ )卫(wèi )王(wáng )继(jì )兴(xìng )即(jí )帝(dì )位(wèi ),更(gèng )名(míng )鋹(chǎng ),改(gǎi )元(yuán )大(dà )宝(bǎo )。鋹(chǎng )年(nián )十(shí )六(liù ),国(guó )事(shì )皆(jiē )决(jué )于(yú )宦(huàn )官(guān )玉(yù )清(qīng )宫(gōng )使(shǐ )龚(gōng )澄(chéng )枢(shū )及(jí )女(nǚ )侍(shì )中(zhōng )卢(lú )琼(qióng )仙(xiān )等(děng ),台(tái )省(shěng )官(guān )备(bèi )位(wèi )而(ér )已(yǐ )。

甲(jiǎ )申(shēn ),唐(táng )始(shǐ )置(zhì )进(jìn )奏(zòu )院(yuàn )于(yú )大(dà )梁(liáng )。

壬(rén )辰(chén ),命(mìng )西(xī )上(shàng )阁(gé )门(mén )使(shǐ )灵(líng )寿(shòu )曹(cáo )彬(bīn )使(shǐ )于(yú )吴(wú )越(yuè ),赐(cì )吴(wú )越(yuè )王(wáng )弘(hóng )亻(dān )叔(shū )骑(qí )军(jūn )钢(gāng )甲(jiǎ )二(èr )百(bǎi ),步(bù )军(jūn )甲(jiǎ )五(wǔ )千(qiān )及(jí )他(tā )兵(bīng )器(qì )。彬(bīn )事(shì )毕(bì )亟(jí )返(fǎn ),不(bú )受(shòu )馈(kuì )遗(yí ),吴(wú )越(yuè )人(rén )以(yǐ )轻(qīng )舟(zhōu )追(zhuī )与(yǔ )之(zhī ),至(zhì )于(yú )数(shù )四(sì ),彬(bīn )曰(yuē ):“吾(wú )终(zhōng )不(bú )受(shòu ),是(shì )窃(qiè )名(míng )也(yě )。尽(jìn )籍(jí )其(qí )数(shù ),归(guī )而(ér )献(xiàn )之(zhī )。帝(dì )曰(yuē ):“曏(shǎn )之(zhī )奉(fèng )使(shǐ )者(zhě ),乞(qǐ )丐(gài )无(wú )厌(yàn ),使(shǐ )四(sì )方(fāng )轻(qīng )朝(cháo )命(mìng ),卿(qīng )能(néng )如(rú )是(shì ),甚(shèn )善(shàn )。然(rán )彼(bǐ )以(yǐ )遗(yí )卿(qīng ),卿(qīng )自(zì )取(qǔ )之(zhī )。”彬(bīn )始(shǐ )拜(bài )受(shòu ),悉(xī )以(yǐ )散(sàn )于(yú )亲(qīn )识(shí ),家(jiā )无(wú )留(liú )者(zhě )。

辛(xīn )丑(chǒu ),冯(féng )延(yán )鲁(lǔ )、钟(zhōng )谟(mó )来(lái )自(zì )唐(táng ),唐(táng )主(zhǔ )手(shǒu )表(biǎo )谢(xiè )恩(ēn ),其(qí )略(luè )曰(yuē ):“天(tiān )地(dì )之(zhī )恩(ēn )厚(hòu )矣(yǐ ),父(fù )母(mǔ )之(zhī )恩(ēn )深(shēn )矣(yǐ ),子(zǐ )不(bú )谢(xiè )父(fù ),人(rén )何(hé )报(bào )天(tiān )!惟(wéi )有(yǒu )赤(chì )心(xīn ),可(kě )酬(chóu )大(dà )造(zào )。“又(yòu )乞(qǐ )比(bǐ )籓(bān )方(fāng ),赐(cì )诏(zhào )书(shū )。又(yòu )称(chēng ):“有(yǒu )情(qíng )事(shì )令(lìng )钟(zhōng )谟(mó )上(shàng )奏(zòu ),乞(qǐ )令(lìng )早(zǎo )还(hái )。”唐(táng )主(zhǔ )复(fù )令(lìng )谟(mó )白(bái )帝(dì ),欲(yù )传(chuán )位(wèi )太(tài )子(zǐ )。九(jiǔ )月(yuè ),丁(dīng )巳(sì ),以(yǐ )延(yán )鲁(lǔ )为(wéi )刑(xíng )部(bù )侍(shì )郎(láng )、谟(mó )为(wéi )给(gěi )事(shì )中(zhōng )。己(jǐ )未(wèi ),先(xiān )遣(qiǎn )谟(mó )还(hái ),赐(cì )书(shū )谕(yù )以(yǐ )“未(wèi )可(kě )传(chuán )位(wèi )”之(zhī )意(yì )。唐(táng )主(zhǔ )复(fù )遣(qiǎn )吏(lì )部(bù )尚(shàng )书(shū )、知(zhī )枢(shū )密(mì )院(yuàn )殷(yīn )崇(chóng )义(yì )来(lái )贺(hè )天(tiān )清(qīng )节(jiē )。

帝(dì )谋(móu )伐(fá )蜀(shǔ ),冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),己(jǐ )卯(mǎo ),以(yǐ )户(hù )部(bù )侍(shì )郎(láng )高(gāo )防(fáng )为(wéi )西(xī )南(nán )面(miàn )水(shuǐ )陆(lù )制(zhì )置(zhì )使(shǐ ),右(yòu )赞(zàn )善(shàn )大(dà )夫(fū )李(lǐ )玉(yù )为(wéi )判(pàn )官(guān )。甲(jiǎ )午(wǔ ),帝(dì )归(guī )冯(féng )延(yán )鲁(lǔ )及(jí )左(zuǒ )监(jiān )门(mén )卫(wèi )上(shàng )将(jiāng )军(jūn )许(xǔ )文(wén )稹(zhěn )、右(yòu )千(qiān )牛(niú )卫(wèi )上(shàng )将(jiāng )军(jūn )边(biān )镐(gǎo )、卫(wèi )尉(wèi )卿(qīng )周(zhōu )廷(tíng )构(gòu )于(yú )唐(táng )。唐(táng )主(zhǔ )以(yǐ )文(wén )稹(zhěn )等(děng )皆(jiē )败(bài )军(jūn )之(zhī )俘(fú ),弃(qì )不(bú )复(fù )用(yòng )。

高(gāo )保(bǎo )融(róng )再(zài )遗(yí )蜀(shǔ )主(zhǔ )书(shū ),劝(quàn )称(chēng )臣(chén )于(yú )周(zhōu ),蜀(shǔ )主(zhǔ )集(jí )将(jiāng )相(xiàng )议(yì )之(zhī ),李(lǐ )昊(hào )曰(yuē ):“从(cóng )之(zhī )则(zé )君(jūn )父(fù )之(zhī )辱(rǔ ),违(wéi )之(zhī )则(zé )周(zhōu )师(shī )必(bì )至(zhì ),诸(zhū )将(jiāng )能(néng )拒(jù )周(zhōu )乎(hū )?”诸(zhū )将(jiāng )皆(jiē )曰(yuē ):“以(yǐ )陛(bì )下(xià )圣(shèng )明(míng ),江(jiāng )山(shān )险(xiǎn )固(gù ),岂(qǐ )可(kě )望(wàng )风(fēng )屈(qū )服(fú )!秣(mò )马(mǎ )厉(lì )兵(bīng ),正(zhèng )为(wéi )今(jīn )日(rì )。臣(chén )等(děng )请(qǐng )以(yǐ )死(sǐ )卫(wèi )社(shè )稷(jì )!”丁(dīng )酉(yǒu ),蜀(shǔ )主(zhǔ )命(mìng )昊(hào )草(cǎo )书(shū ),极(jí )言(yán )拒(jù )绝(jué )之(zhī )。

诏(zhào )左(zuǒ )散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )须(xū )城(chéng )艾(ài )颍(yǐng )等(děng )三(sān )十(shí )四(sì )人(rén )分(fèn )行(háng )诸(zhū )州(zhōu ),均(jūn )定(dìng )田(tián )租(zū )。庚(gēng )子(zǐ ),诏(zhào )诸(zhū )州(zhōu )并(bìng )乡(xiāng )村(cūn ),率(lǜ )以(yǐ )百(bǎi )户(hù )为(wéi )团(tuán ),团(tuán )置(zhì )耆(qí )长(zhǎng )三(sān )人(rén )。帝(dì )留(liú )心(xīn )农(nóng )事(shì ),刻(kè )木(mù )为(wéi )耕(gēng )夫(fū )、蚕(cán )妇(fù ),置(zhì )之(zhī )殿(diàn )庭(tíng )。命(mìng )武(wǔ )胜(shèng )节(jiē )度(dù )使(shǐ )宋(sòng )延(yán )渥(wò )以(yǐ )水(shuǐ )军(jūn )巡(xún )江(jiāng )。

高(gāo )保(bǎo )融(róng )奏(zòu ),闻(wén )王(wáng )师(shī )将(jiāng )伐(fá )蜀(shǔ ),请(qǐng )以(yǐ )水(shuǐ )军(jūn )趣(qù )三(sān )峡(xiá ),诏(zhào )褒(bāo )之(zhī )。

十(shí )一(yī )月(yuè ),庚(gēng )戌(xū ),敕(chì )窦(dòu )俨(yǎn )编(biān )集(jí )《大(dà )周(zhōu )通(tōng )礼(lǐ )》、《大(dà )周(zhōu )正(zhèng )乐(lè )》。

辛(xīn )亥(hài ),南(nán )汉(hàn )葬(zàng )文(wén )武(wǔ )光(guāng )明(míng )孝(xiào )皇(huáng )帝(dì )于(yú )昭(zhāo )陵(líng ),庙(miào )号(hào )中(zhōng )宗(zōng )。

乙(yǐ )丑(chǒu ),唐(táng )主(zhǔ )复(fù )遣(qiǎn )礼(lǐ )部(bù )侍(shì )郎(láng )钟(zhōng )谟(mó )入(rù )见(jiàn )。

李(lǐ )玉(yù )至(zhì )长(zhǎng )安(ān ),或(huò )言(yán )“蜀(shǔ )归(guī )安(ān )镇(zhèn )在(zài )长(zhǎng )安(ān )南(nán )三(sān )百(bǎi )馀(yú )里(lǐ ),可(kě )袭(xí )取(qǔ )也(yě )。”玉(yù )信(xìn )之(zhī ),牒(dié )永(yǒng )兴(xìng )节(jiē )度(dù )使(shǐ )王(wáng )彦(yàn )超(chāo ),索(suǒ )兵(bīng )二(èr )百(bǎi ),彦(yàn )超(chāo )以(yǐ )为(wéi )归(guī )安(ān )道(dào )阻(zǔ )隘(ài )难(nán )取(qǔ ),玉(yù )曰(yuē ):“吾(wú )自(zì )奉(fèng )密(mì )旨(zhǐ )。”彦(yàn )超(chāo )不(bú )得(dé )已(yǐ )与(yǔ )之(zhī )。玉(yù )将(jiāng )以(yǐ )往(wǎng ),十(shí )二(èr )月(yuè ),蜀(shǔ )归(guī )安(ān )镇(zhèn )遏(è )使(shǐ )李(lǐ )承(chéng )勋(xūn )据(jù )险(xiǎn )邀(yāo )之(zhī ),斩(zhǎn )玉(yù ),其(qí )众(zhòng )皆(jiē )没(méi )。

乙(yǐ )酉(yǒu ),蜀(shǔ )主(zhǔ )以(yǐ )右(yòu )卫(wèi )圣(shèng )步(bù )军(jūn )都(dōu )指(zhǐ )使(shǐ )赵(zhào )崇(chóng )韬(tāo )为(wéi )北(běi )面(miàn )招(zhāo )讨(tǎo )使(shǐ ),丙(bǐng )戌(xū ),以(yǐ )奉(fèng )銮(luán )肃(sù )卫(wèi )都(dōu )指(zhǐ )挥(huī )使(shǐ )、武(wǔ )信(xìn )节(jiē )度(dù )使(shǐ )兼(jiān )中(zhōng )书(shū )令(lìng )孟(mèng )贻(yí )业(yè )为(wéi )昭(zhāo )武(wǔ )、文(wén )州(zhōu )都(dōu )招(zhāo )讨(tǎo )使(shǐ ),左(zuǒ )卫(wèi )圣(shèng )马(mǎ )军(jūn )都(dōu )指(zhǐ )挥(huī )使(shǐ )赵(zhào )思(sī )进(jìn )为(wéi )东(dōng )面(miàn )招(zhāo )讨(tǎo )使(shǐ ),山(shān )南(nán )西(xī )道(dào )节(jiē )度(dù )使(shǐ )韩(hán )保(bǎo )贞(zhēn )为(wéi )北(běi )面(miàn )都(dōu )招(zhāo )讨(tǎo )使(shǐ ),将(jiāng )兵(bīng )六(liù )万(wàn ),分(fèn )屯(tún )要(yào )害(hài )以(yǐ )备(bèi )周(zhōu )。

丙(bǐng )戌(xū ),诏(zhào )凡(fán )诸(zhū )色(sè )课(kè )户(hù )及(jí )俸(fèng )户(hù )并(bìng )勒(lè )归(guī )州(zhōu )县(xiàn ),其(qí )幕(mù )职(zhí )、州(zhōu )县(xiàn )官(guān )自(zì )今(jīn )并(bìng )支(zhī )俸(fèng )钱(qián )及(jí )米(mǐ )麦(mài )。

初(chū ),唐(táng )太(tài )傅(fù )兼(jiān )中(zhōng )书(shū )令(lìng )楚(chǔ )公(gōng )宋(sòng )齐(qí )丘(qiū )多(duō )树(shù )朋(péng )党(dǎng ),欲(yù )以(yǐ )专(zhuān )固(gù )朝(cháo )权(quán ),躁(zào )进(jìn )之(zhī )士(shì )争(zhēng )附(fù )之(zhī ),推(tuī )奖(jiǎng )以(yǐ )为(wéi )国(guó )之(zhī )元(yuán )老(lǎo )。枢(shū )密(mì )使(shǐ )陈(chén )觉(jiào )、副(fù )使(shǐ )李(lǐ )征(zhēng )古(gǔ )恃(shì )齐(qí )丘(qiū )之(zhī )势(shì ),尤(yóu )骄(jiāo )慢(màn )。及(jí )许(xǔ )文(wén )稹(zhěn )等(děng )败(bài )于(yú )紫(zǐ )金(jīn )山(shān ),觉(jiào )与(yǔ )齐(qí )丘(qiū )、景(jǐng )达(dá )自(zì )濠(háo )州(zhōu )遁(dùn )归(guī ),国(guó )人(rén )忷(xiōng )惧(jù )。唐(táng )主(zhǔ )尝(cháng )叹(tàn )曰(yuē ):“吾(wú )国(guó )家(jiā )一(yī )朝(cháo )至(zhì )此(cǐ )!”因(yīn )泣(qì )下(xià )。征(zhēng )古(gǔ )曰(yuē ):“陛(bì )下(xià )当(dāng )治(zhì )兵(bīng )以(yǐ )扞(gǎn )敌(dí ),涕(tì )泣(qì )何(hé )为(wéi )!岂(qǐ )饮(yǐn )酒(jiǔ )过(guò )量(liàng )邪(xié ),将(jiāng )乳(rǔ )母(mǔ )不(bú )至(zhì )邪(xié )?”唐(táng )主(zhǔ )色(sè )变(biàn ),而(ér )征(zhēng )古(gǔ )举(jǔ )止(zhǐ )自(zì )若(ruò )。会(huì )司(sī )天(tiān )奏(zòu ):“天(tiān )文(wén )有(yǒu )变(biàn ),人(rén )主(zhǔ )宜(yí )避(bì )位(wèi )禳(ráng )灾(zāi )。”唐(táng )主(zhǔ )乃(nǎi )曰(yuē ):“祸(huò )难(nán )方(fāng )殷(yīn ),吾(wú )欲(yù )释(shì )去(qù )万(wàn )机(jī ),栖(qī )心(xīn )冲(chōng )寂(jì ),谁(shuí )可(kě )以(yǐ )托(tuō )国(guó )者(zhě )?”征(zhēng )古(gǔ )曰(yuē ):“宋(sòng )公(gōng ),造(zào )国(guó )手(shǒu )也(yě ),陛(bì )下(xià )如(rú )厌(yàn )万(wàn )机(jī ),何(hé )不(bú )举(jǔ )国(guó )授(shòu )之(zhī )!”觉(jiào )曰(yuē ):“陛(bì )下(xià )深(shēn )居(jū )禁(jìn )中(zhōng ),国(guó )事(shì )皆(jiē )委(wěi )宋(sòng )公(gōng ),先(xiān )行(háng )后(hòu )闻(wén ),臣(chén )等(děng )时(shí )入(rù )侍(shì ),谈(tán )释(shì )、老(lǎo )而(ér )已(yǐ )。”唐(táng )主(zhǔ )心(xīn )愠(yùn ),即(jí )命(mìng )中(zhōng )书(shū )舍(shě )人(rén )豫(yù )章(zhāng )陈(chén )乔(qiáo )草(cǎo )诏(zhào )行(háng )之(zhī )。乔(qiáo )惶(huáng )恐(kǒng )请(qǐng )见(jiàn ),曰(yuē ):“陛(bì )下(xià )一(yī )署(shǔ )此(cǐ )诏(zhào ),臣(chén )不(bú )复(fù )得(dé )见(jiàn )矣(yǐ )!”因(yīn )极(jí )言(yán )其(qí )不(bú )可(kě )。唐(táng )主(zhǔ )笑(xiào )曰(yuē ):“尔(ěr )亦(yì )知(zhī )其(qí )非(fēi )邪(xié )?”乃(nǎi )止(zhǐ )。由(yóu )是(shì )因(yīn )晋(jìn )王(wáng )出(chū )镇(zhèn ),以(yǐ )征(zhēng )古(gǔ )为(wéi )之(zhī )副(fù ),觉(jiào )自(zì )周(zhōu )还(hái ),亦(yì )罢(bà )近(jìn )职(zhí )。钟(zhōng )谟(mó )素(sù )与(yǔ )李(lǐ )德(dé )明(míng )善(shàn ),以(yǐ )德(dé )明(míng )之(zhī )死(sǐ )怨(yuàn )齐(qí )丘(qiū )。及(jí )奉(fèng )使(shǐ )归(guī )唐(táng ),言(yán )于(yú )唐(táng )主(zhǔ )曰(yuē ):“齐(qí )丘(qiū )乘(chéng )国(guó )之(zhī )危(wēi ),遽(jù )谋(móu )篡(cuàn )窃(qiè ),陈(chén )觉(jiào )、李(lǐ )征(zhēng )古(gǔ )为(wéi )之(zhī )羽(yǔ )翼(yì ),理(lǐ )不(bú )可(kě )容(róng )。”陈(chén )觉(jiào )之(zhī )自(zì )周(zhōu )还(hái ),矫(jiǎo )以(yǐ )帝(dì )命(mìng )谓(wèi )唐(táng )主(zhǔ )曰(yuē ):“闻(wén )江(jiāng )南(nán )连(lián )岁(suì )拒(jù )命(mìng ),皆(jiē )宰(zǎi )相(xiàng )严(yán )续(xù )之(zhī )谋(móu ),当(dāng )为(wéi )我(wǒ )斩(zhǎn )之(zhī )。”唐(táng )主(zhǔ )知(zhī )觉(jiào )素(sù )与(yǔ )续(xù )有(yǒu )隙(xì ),固(gù )未(wèi )之(zhī )信(xìn )。钟(zhōng )谟(mó )主(zhǔ )覆(fù )之(zhī )于(yú )周(zhōu )。唐(táng )主(zhǔ )乃(nǎi )因(yīn )谟(mó )复(fù )命(mìng ),上(shàng )言(yán ):“久(jiǔ )拒(jù )王(wáng )师(shī ),皆(jiē )臣(chén )愚(yú )迷(mí ),非(fēi )续(xù )之(zhī )罪(zuì )。”帝(dì )闻(wén )之(zhī ),大(dà )惊(jīng )曰(yuē ):“审(shěn )如(rú )此(cǐ ),则(zé )续(xù )乃(nǎi )忠(zhōng )臣(chén ),朕(zhèn )为(wéi )天(tiān )下(xià )主(zhǔ ),岂(qǐ )教(jiāo )人(rén )杀(shā )忠(zhōng )臣(chén )乎(hū )!”谟(mó )还(hái ),以(yǐ )白(bái )唐(táng )主(zhǔ )。唐(táng )主(zhǔ )欲(yù )诛(zhū )齐(qí )丘(qiū )等(děng ),复(fù )遣(qiǎn )谟(mó )入(rù )禀(bǐng )于(yú )帝(dì )。帝(dì )以(yǐ )异(yì )国(guó )之(zhī )臣(chén ),无(wú )所(suǒ )可(kě )否(fǒu )。己(jǐ )亥(hài ),唐(táng )主(zhǔ )命(mìng )知(zhī )枢(shū )密(mì )院(yuàn )殷(yīn )崇(chóng )义(yì )草(cǎo )诏(zhào )暴(bào )齐(qí )丘(qiū )、觉(jiào )、征(zhēng )古(gǔ )罪(zuì )恶(è ),听(tīng )齐(qí )丘(qiū )归(guī )九(jiǔ )华(huá )山(shān )旧(jiù )隐(yǐn ),官(guān )爵(jué )悉(xī )如(rú )故(gù );觉(jiào )责(zé )授(shòu )国(guó )子(zǐ )博(bó )士(shì ),宣(xuān )州(zhōu )安(ān )置(zhì );征(zhēng )古(gǔ )削(xuē )夺(duó )官(guān )爵(jué ),赐(cì )自(zì )尽(jìn );党(dǎng )与(yǔ )皆(jiē )不(bú )问(wèn )。遣(qiǎn )使(shǐ )告(gào )于(yú )周(zhōu )。

丙(bǐng )午(wǔ ),蜀(shǔ )以(yǐ )峡(xiá )路(lù )巡(xún )检(jiǎn )制(zhì )置(zhì )使(shǐ )高(gāo )彦(yàn )俦(chóu )为(wéi )招(zhāo )讨(tǎo )使(shǐ )。

平(píng )卢(lú )节(jiē )度(dù )使(shǐ )、太(tài )师(shī )、中(zhōng )书(shū )令(lìng )陈(chén )王(wáng )安(ān )审(shěn )琦(qí )仆(pú )夫(fū )安(ān )友(yǒu )进(jìn )与(yǔ )其(qí )嬖(bì )妾(qiè )通(tōng ),妾(qiè )恐(kǒng )事(shì )泄(xiè ),与(yǔ )友(yǒu )进(jìn )谋(móu )杀(shā )审(shěn )琦(qí ),友(yǒu )进(jìn )不(bú )可(kě ),妾(qiè )曰(yuē ):“不(bú )然(rán ),我(wǒ )当(dāng )反(fǎn )告(gào )汝(rǔ )。”友(yǒu )进(jìn )惧(jù )而(ér )从(cóng )之(zhī )。

世(shì )宗(zōng )睿(ruì )武(wǔ )孝(xiào )文(wén )皇(huáng )帝(dì )下(xià )显(xiǎn )德(dé )六(liù )年(nián )(己(jǐ )未(wèi ),公(gōng )元(yuán )九(jiǔ )五(wǔ )九(jiǔ )年(nián ))

春(chūn ),正(zhèng )月(yuè ),癸(guǐ )丑(chǒu ),审(shěn )琦(qí )醉(zuì )熟(shú )寝(qǐn ),妾(qiè )取(qǔ )审(shěn )琦(qí )所(suǒ )枕(zhěn )剑(jiàn )授(shòu )友(yǒu )进(jìn )而(ér )杀(shā )之(zhī ),仍(réng )尽(jìn )杀(shā )侍(shì )婢(bì )在(zài )帐(zhàng )下(xià )者(zhě )以(yǐ )灭(miè )口(kǒu )。后(hòu )数(shù )日(rì ),其(qí )子(zǐ )守(shǒu )忠(zhōng )始(shǐ )知(zhī )之(zhī ),执(zhí )友(yǒu )进(jìn )等(děng )剐(guǎ )之(zhī )。

初(chū ),有(yǒu )司(sī )将(jiāng )立(lì )正(zhèng )仗(zhàng ),宿(xiǔ )设(shè )乐(lè )县(xiàn )于(yú )殿(diàn )庭(tíng ),帝(dì )观(guān )之(zhī ),见(jiàn )钟(zhōng )磬(qìng )有(yǒu )设(shè )而(ér )不(bú )击(jī )者(zhě ),问(wèn )乐(lè )工(gōng ),皆(jiē )不(bú )能(néng )对(duì )。乃(nǎi )命(mìng )窦(dòu )俨(yǎn )讨(tǎo )论(lùn )古(gǔ )今(jīn ),考(kǎo )正(zhèng )雅(yǎ )乐(lè )。王(wáng )朴(pǔ )素(sù )音(yīn )律(lǜ ),帝(dì )以(yǐ )乐(lè )事(shì )询(xún )之(zhī ),朴(pǔ )上(shàng )疏(shū ),以(yǐ )为(wéi ):“礼(lǐ )以(yǐ )检(jiǎn )形(xíng ),乐(lè )以(yǐ )治(zhì )心(xīn );形(xíng )顺(shùn )于(yú )外(wài ),心(xīn )和(hé )于(yú )内(nèi ),然(rán )而(ér )天(tiān )下(xià )不(bú )治(zhì )者(zhě )未(wèi )之(zhī )有(yǒu )也(yě )。是(shì )以(yǐ )礼(lǐ )乐(lè )修(xiū )于(yú )上(shàng ),而(ér )万(wàn )国(guó )化(huà )于(yú )下(xià ),圣(shèng )人(rén )之(zhī )教(jiāo )不(bú )肃(sù )而(ér )成(chéng ),其(qí )政(zhèng )不(bú )严(yán )而(ér )治(zhì ),用(yòng )此(cǐ )道(dào )也(yě )。夫(fū )乐(lè )生(shēng )于(yú )人(rén )心(xīn )而(ér )声(shēng )成(chéng )于(yú )物(wù ),物(wù )声(shēng )既(jì )成(chéng ),复(fù )能(néng )感(gǎn )人(rén )之(zhī )心(xīn )。昔(xī )者(zhě )黄(huáng )帝(dì )吹(chuī )九(jiǔ )寸(cùn )之(zhī )管(guǎn ),得(dé )黄(huáng )钟(zhōng )正(zhèng )声(shēng ),半(bàn )之(zhī )为(wéi )清(qīng )声(shēng ),倍(bèi )之(zhī )为(wéi )缓(huǎn )声(shēng ),三(sān )分(fèn )损(sǔn )益(yì )之(zhī )以(yǐ )生(shēng )十(shí )二(èr )律(lǜ )。十(shí )二(èr )律(lǜ )旋(xuán )相(xiàng )为(wéi )宫(gōng )以(yǐ )生(shēng )七(qī )调(diào ),为(wéi )一(yī )均(jūn )。凡(fán )十(shí )二(èr )均(jūn ),八(bā )十(shí )四(sì )调(diào )而(ér )大(dà )备(bèi )。遭(zāo )秦(qín )灭(miè )学(xué ),历(lì )代(dài )治(zhì )乐(lè )者(zhě )罕(hǎn )能(néng )用(yòng )之(zhī )。唐(táng )太(tài )宗(zōng )之(zhī )世(shì ),祖(zǔ )孝(xiào )孙(sūn )、张(zhāng )文(wén )收(shōu )考(kǎo )正(zhèng )大(dà )乐(lè ),备(bèi )八(bā )十(shí )四(sì )调(diào )。安(ān )、史(shǐ )之(zhī )乱(luàn ),器(qì )与(yǔ )工(gōng )什(shí )亡(wáng )八(bā )九(jiǔ );至(zhì )于(yú )黄(huáng )巢(cháo ),荡(dàng )尽(jìn )无(wú )遗(yí )。时(shí )有(yǒu )太(tài )常(cháng )博(bó )士(shì )殷(yīn )盈(yíng )孙(sūn ),按(àn )《考(kǎo )工(gōng )记(jì )》,铸(zhù )镈(bó )钟(zhōng )十(shí )二(èr ),编(biān )钟(zhōng )二(èr )百(bǎi )四(sì )十(shí )。处(chù )士(shì )萧(xiāo )承(chéng )训(xùn )校(xiào )定(dìng )石(shí )磬(qìng ),今(jīn )之(zhī )在(zài )县(xiàn )者(zhě )是(shì )也(yě )。虽(suī )有(yǒu )钟(zhōng )磬(qìng )之(zhī )状(zhuàng ),殊(shū )无(wú )相(xiàng )应(yīng )之(zhī )和(hé ),其(qí )镈(bó )钟(zhōng )不(bú )问(wèn )音(yīn )律(lǜ ),但(dàn )循(xún )环(huán )而(ér )击(jī ),编(biān )钟(zhōng )、编(biān )磬(qìng )徒(tú )悬(xuán )而(ér )已(yǐ )。丝(sī )、竹(zhú )、匏(páo )、土(tǔ )仅(jǐn )有(yǒu )七(qī )声(shēng ),名(míng )为(wéi )黄(huáng )钟(zhōng )之(zhī )宫(gōng ),其(qí )存(cún )者(zhě )九(jiǔ )曲(qǔ )。考(kǎo )之(zhī )三(sān )曲(qǔ )协(xié )律(lǜ ),六(liù )曲(qǔ )参(cān )涉(shè )诸(zhū )调(diào )。盖(gài )乐(lè )之(zhī )废(fèi )缺(quē ),无(wú )甚(shèn )于(yú )今(jīn )。

“陛(bì )下(xià )武(wǔ )功(gōng )既(jì )著(zhe ),垂(chuí )意(yì )礼(lǐ )乐(lè ),以(yǐ )臣(chén )尝(cháng )学(xué )律(lǜ )吕(lǚ ),宣(xuān )示(shì )古(gǔ )今(jīn )乐(lè )录(lù ),命(mìng )臣(chén )讨(tǎo )论(lùn )。臣(chén )谨(jǐn )如(rú )古(gǔ )法(fǎ ),以(yǐ )秬(jù )黍(shǔ )定(dìng )尺(chǐ ),长(zhǎng )九(jiǔ )寸(cùn )径(jìng )三(sān )分(fèn )为(wéi )黄(huáng )钟(zhōng )之(zhī )管(guǎn ),与(yǔ )今(jīn )黄(huáng )钟(zhōng )之(zhī )声(shēng )相(xiàng )应(yīng ),因(yīn )而(ér )推(tuī )之(zhī ),得(dé )十(shí )二(èr )律(lǜ )。以(yǐ )为(wéi )众(zhòng )管(guǎn )互(hù )吹(chuī ),用(yòng )声(shēng )不(bú )便(biàn ),乃(nǎi )作(zuò )律(lǜ )准(zhǔn ),十(shí )有(yǒu )三(sān )弦(xián ),其(qí )长(zhǎng )九(jiǔ )尺(chǐ ),皆(jiē )应(yīng )黄(huáng )钟(zhōng )之(zhī )声(shēng ),以(yǐ )次(cì )设(shè )柱(zhù ),为(wéi )十(shí )一(yī )律(lǜ ),及(jí )黄(huáng )钟(zhōng )清(qīng )声(shēng ),旋(xuán )用(yòng )七(qī )律(lǜ )以(yǐ )为(wéi )一(yī )均(jūn )。为(wéi )均(jūn )之(zhī )主(zhǔ )者(zhě ),宫(gōng )也(yě ),征(zhēng )、商(shāng )、羽(yǔ )、角(jiǎo )、变(biàn )宫(gōng )、变(biàn )征(zhēng )次(cì )焉(yān )。发(fā )其(qí )均(jūn )主(zhǔ )之(zhī )声(shēng ),归(guī )于(yú )本(běn )音(yīn )之(zhī )律(lǜ ),迭(dié )应(yīng )不(bú )乱(luàn ),乃(nǎi )成(chéng )其(qí )调(diào ),凡(fán )八(bā )十(shí )一(yī )调(diào )。此(cǐ )法(fǎ )久(jiǔ )绝(jué ),出(chū )臣(chén )独(dú )见(jiàn ),乞(qǐ )集(jí )百(bǎi )官(guān )校(xiào )其(qí )得(dé )失(shī )。”诏(zhào )从(cóng )之(zhī ),百(bǎi )官(guān )皆(jiē )以(yǐ )为(wéi )然(rán ),乃(nǎi )行(háng )之(zhī )。

唐(táng )宋(sòng )齐(qí )丘(qiū )至(zhì )九(jiǔ )华(huá )山(shān ),唐(táng )主(zhǔ )命(mìng )锁(suǒ )其(qí )第(dì ),穴(xué )墙(qiáng )给(gěi )饮(yǐn )食(shí )。齐(qí )丘(qiū )叹(tàn )曰(yuē ):“吾(wú )昔(xī )献(xiàn )谋(móu )幽(yōu )让(ràng )皇(huáng )帝(dì )族(zú )于(yú )泰(tài )州(zhōu ),宜(yí )其(qí )及(jí )此(cǐ )!”乃(nǎi )缢(yì )而(ér )死(sǐ )。谥(shì )曰(yuē )丑(chǒu )缪(miù )。

初(chū ),翰(hàn )林(lín )学(xué )士(shì )常(cháng )梦(mèng )锡(xī )知(zhī )宣(xuān )政(zhèng )院(yuàn ),参(cān )预(yù )机(jī )政(zhèng ),深(shēn )疾(jí )齐(qí )丘(qiū )之(zhī )党(dǎng ),数(shù )言(yán )于(yú )唐(táng )主(zhǔ )曰(yuē ):“不(bú )去(qù )此(cǐ )属(shǔ ),国(guó )必(bì )危(wēi )亡(wáng )。”与(yǔ )冯(féng )延(yán )己(jǐ )、魏(wèi )岑(cén )之(zhī )徒(tú )日(rì )有(yǒu )争(zhēng )论(lùn )。久(jiǔ )之(zhī ),罢(bà )宣(xuān )政(zhèng )院(yuàn ),梦(mèng )锡(xī )郁(yù )郁(yù )不(bú )得(dé )志(zhì ),不(bú )复(fù )预(yù )事(shì ),日(rì )纵(zòng )酒(jiǔ )成(chéng )疾(jí )而(ér )卒(zú )。及(jí )齐(qí )丘(qiū )死(sǐ ),唐(táng )主(zhǔ )曰(yuē ):“常(cháng )梦(mèng )锡(xī )平(píng )生(shēng )欲(yù )杀(shā )齐(qí )丘(qiū ),恨(hèn )不(bú )使(shǐ )见(jiàn )之(zhī )!”赠(zèng )梦(mèng )锡(xī )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )。

二(èr )月(yuè ),丙(bǐng )子(zǐ )朔(shuò ),命(mìng )王(wáng )朴(pǔ )如(rú )河(hé )阴(yīn )按(àn )行(háng )河(hé )堤(dī ),立(lì )斗(dòu )门(mén )于(yú )汴(biàn )口(kǒu )。壬(rén )午(wǔ ),命(mìng )侍(shì )卫(wèi )都(dōu )指(zhǐ )挥(huī )使(shǐ )韩(hán )通(tōng )、宣(xuān )徽(huī )南(nán )院(yuàn )使(shǐ )吴(wú )廷(tíng )祚(zuò ),发(fā )徐(xú )、宿(xiǔ )、宋(sòng )、单(dān )等(děng )州(zhōu )丁(dīng )夫(fū )数(shù )万(wàn )浚(xùn )汴(biàn )水(shuǐ )。甲(jiǎ )申(shēn ),命(mìng )马(mǎ )军(jūn )都(dōu )指(zhǐ )挥(huī )使(shǐ )韩(hán )令(lìng )坤(kūn )自(zì )大(dà )梁(liáng )城(chéng )东(dōng )导(dǎo )汴(biàn )水(shuǐ )入(rù )于(yú )蔡(cài )水(shuǐ ),以(yǐ )通(tōng )陈(chén )、颍(yǐng )之(zhī )漕(cáo ),命(mìng )步(bù )军(jūn )都(dōu )指(zhǐ )挥(huī )使(shǐ )袁(yuán )彦(yàn )浚(xùn )五(wǔ )丈(zhàng )渠(qú )东(dōng )过(guò )曹(cáo )、济(jì )、梁(liáng )山(shān )泊(bó ),以(yǐ )通(tōng )青(qīng )、郓(yùn )之(zhī )漕(cáo ),发(fā )畿(jī )内(nèi )及(jí )滑(huá )、亳(bó )丁(dīng )夫(fū )数(shù )千(qiān )以(yǐ )供(gòng )其(qí )役(yì )。

丁(dīng )亥(hài ),开(kāi )封(fēng )府(fǔ )奏(zòu )田(tián )税(shuì )旧(jiù )一(yī )十(shí )万(wàn )二(èr )千(qiān )馀(yú )顷(qǐng ),今(jīn )按(àn )行(háng )得(dé )羡(xiàn )田(tián )四(sì )万(wàn )二(èr )千(qiān )馀(yú )顷(qǐng ),敕(chì )减(jiǎn )三(sān )万(wàn )八(bā )千(qiān )顷(qǐng )。诸(zhū )州(zhōu )行(háng )田(tián )使(shǐ )还(hái ),所(suǒ )奏(zòu )羡(xiàn )田(tián ),减(jiǎn )之(zhī )仿(fǎng )此(cǐ )。

淮(huái )南(nán )饥(jī ),上(shàng )命(mìng )以(yǐ )米(mǐ )贷(dài )之(zhī )。或(huò )曰(yuē ):“民(mín )贫(pín ),恐(kǒng )不(bú )能(néng )偿(cháng )。”上(shàng )曰(yuē ):“民(mín )吾(wú )子(zǐ )也(yě ),安(ān )有(yǒu )子(zǐ )倒(dǎo )悬(xuán )而(ér )父(fù )不(bú )为(wéi )之(zhī )解(jiě )哉(zāi )!安(ān )在(zài )责(zé )其(qí )必(bì )偿(cháng )也(yě )!”

庚(gēng )申(shēn ),枢(shū )密(mì )使(shǐ )王(wáng )朴(pǔ )卒(zú )。上(shàng )临(lín )其(qí )丧(sàng ),以(yǐ )玉(yù )钺(yuè )卓(zhuó )地(dì ),恸(tòng )哭(kū )数(shù )四(sì ),不(bú )能(néng )自(zì )止(zhǐ )。朴(pǔ )性(xìng )刚(gāng )而(ér )锐(ruì )敏(mǐn ),智(zhì )略(luè )过(guò )人(rén ),上(shàng )以(yǐ )是(shì )惜(xī )之(zhī )。

甲(jiǎ )子(zǐ ),诏(zhào )以(yǐ )北(běi )鄙(bǐ )未(wèi )复(fù ),将(jiāng )幸(xìng )沧(cāng )州(zhōu ),命(mìng )义(yì )武(wǔ )节(jiē )度(dù )使(shǐ )孙(sūn )行(háng )友(yǒu )扞(gǎn )西(xī )山(shān )路(lù ),以(yǐ )宣(xuān )徽(huī )南(nán )院(yuàn )使(shǐ )吴(wú )廷(tíng )祚(zuò )权(quán )东(dōng )京(jīng )留(liú )守(shǒu )、判(pàn )开(kāi )封(fēng )府(fǔ )事(shì ),三(sān )司(sī )使(shǐ )张(zhāng )美(měi )权(quán )大(dà )内(nèi )都(dōu )部(bù )署(shǔ )。丁(dīng )卯(mǎo ),命(mìng )侍(shì )卫(wèi )亲(qīn )军(jūn )都(dōu )虞(yú )侯(hóu )韩(hán )通(tōng )等(děng )将(jiāng )水(shuǐ )陆(lù )军(jūn )先(xiān )发(fā )。甲(jiǎ )戌(xū ),上(shàng )发(fā )大(dà )梁(liáng )。

夏(xià ),四(sì )月(yuè ),庚(gēng )寅(yín ),韩(hán )通(tōng )奏(zòu )自(zì )沧(cāng )州(zhōu )治(zhì )水(shuǐ )道(dào )入(rù )契(qì )丹(dān )境(jìng ),栅(shān )于(yú )乾(qián )宁(níng )军(jūn )南(nán ),补(bǔ )坏(huài )防(fáng ),开(kāi )游(yóu )口(kǒu )三(sān )十(shí )六(liù ),遂(suí )通(tōng )瀛(yíng )、莫(mò )。

辛(xīn )卯(mǎo ),上(shàng )至(zhì )沧(cāng )州(zhōu ),即(jí )日(rì )帅(shuài )步(bù )骑(qí )数(shù )万(wàn )发(fā )沧(cāng )州(zhōu ),直(zhí )趋(qū )契(qì )丹(dān )之(zhī )境(jìng )。河(hé )北(běi )州(zhōu )县(xiàn )非(fēi )车(chē )驾(jià )所(suǒ )过(guò ),民(mín )间(jiān )皆(jiē )不(bú )之(zhī )知(zhī )。壬(rén )辰(chén ),上(shàng )至(zhì )乾(qián )宁(níng )军(jūn ),契(qì )丹(dān )宁(níng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )王(wáng )洪(hóng )举(jǔ )城(chéng )降(jiàng )。

乙(yǐ )未(wèi ),大(dà )治(zhì )水(shuǐ )军(jūn ),分(fèn )命(mìng )诸(zhū )将(jiāng )水(shuǐ )陆(lù )俱(jù )下(xià ),以(yǐ )韩(hán )通(tōng )为(wéi )陆(lù )路(lù )都(dōu )部(bù )署(shǔ ),太(tài )祖(zǔ )皇(huáng )帝(dì )为(wéi )水(shuǐ )路(lù )都(dōu )部(bù )署(shǔ )。丁(dīng )酉(yǒu ),上(shàng )御(yù )龙(lóng )舟(zhōu )沿(yán )流(liú )而(ér )北(běi ),舳(zhú )舻(lú )相(xiàng )连(lián )数(shù )十(shí )里(lǐ )。己(jǐ )亥(hài ),至(zhì )独(dú )流(liú )口(kǒu ),溯(sù )流(liú )而(ér )西(xī )。辛(xīn )丑(chǒu ),至(zhì )益(yì )津(jīn )关(guān ),契(qì )丹(dān )守(shǒu )将(jiāng )终(zhōng )廷(tíng )晖(huī )以(yǐ )城(chéng )降(jiàng )。自(zì )是(shì )以(yǐ )西(xī ),水(shuǐ )路(lù )渐(jiàn )隘(ài ),不(bú )能(néng )胜(shèng )巨(jù )舰(jiàn ),乃(nǎi )舍(shě )之(zhī )。壬(rén )寅(yín ),上(shàng )登(dēng )陆(lù )而(ér )西(xī ),宿(xiǔ )于(yú )野(yě )次(cì ),侍(shì )卫(wèi )之(zhī )士(shì )不(bú )及(jí )一(yī )旅(lǚ ),从(cóng )官(guān )皆(jiē )恐(kǒng )惧(jù )。胡(hú )骑(qí )连(lián )群(qún )出(chū )其(qí )左(zuǒ )右(yòu ),不(bú )敢(gǎn )逼(bī )。

癸(guǐ )卯(mǎo ),太(tài )祖(zǔ )皇(huáng )帝(dì )先(xiān )至(zhì )瓦(wǎ )桥(qiáo )关(guān ),契(qì )丹(dān )守(shǒu )将(jiāng )姚(yáo )内(nèi )斌(bīn )举(jǔ )城(chéng )降(jiàng ),上(shàng )入(rù )瓦(wǎ )桥(qiáo )关(guān )。内(nèi )斌(bīn ),平(píng )州(zhōu )人(rén )也(yě )。

甲(jiǎ )辰(chén ),契(qì )丹(dān )莫(mò )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )刘(liú )楚(chǔ )信(xìn )举(jǔ )城(chéng )降(jiàng )。正(zhèng )月(yuè ),乙(yǐ )巳(sì )朔(shuò ),侍(shì )卫(wèi )亲(qīn )军(jūn )都(dōu )挥(huī )使(shǐ )、天(tiān )平(píng )节(jiē )度(dù )使(shǐ )李(lǐ )重(zhòng )进(jìn )等(děng )始(shǐ )引(yǐn )兵(bīng )继(jì )至(zhì ),契(qì )丹(dān )瀛(yíng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )高(gāo )彦(yàn )晖(huī )举(jǔ )城(chéng )降(jiàng )。彦(yàn )晖(huī ),蓟(jì )州(zhōu )人(rén )也(yě )。于(yú )是(shì )关(guān )南(nán )悉(xī )平(píng )。

丙(bǐng )午(wǔ ),宴(yàn )诸(zhū )将(jiāng )于(yú )行(háng )宫(gōng ),议(yì )取(qǔ )幽(yōu )州(zhōu )。诸(zhū )将(jiāng )以(yǐ )为(wéi ):“陛(bì )下(xià )离(lí )京(jīng )四(sì )十(shí )二(èr )日(rì ),兵(bīng )不(bú )血(xuè )刃(rèn ),取(qǔ )燕(yàn )南(nán )之(zhī )地(dì ),此(cǐ )不(bú )世(shì )之(zhī )功(gōng )也(yě ),今(jīn )虏(lǔ )骑(qí )皆(jiē )聚(jù )幽(yōu )州(zhōu )之(zhī )北(běi ),未(wèi )宜(yí )深(shēn )入(rù )。”上(shàng )不(bú )悦(yuè )。是(shì )日(rì ),趣(qù )先(xiān )锋(fēng )都(dōu )指(zhǐ )挥(huī )使(shǐ )刘(liú )重(zhòng )进(jìn )先(xiān )发(fā ),据(jù )固(gù )安(ān )。上(shàng )自(zì )至(zhì )安(ān )阳(yáng )水(shuǐ ),命(mìng )作(zuò )桥(qiáo ),会(huì )日(rì )暮(mù ),还(hái )宿(xiǔ )瓦(wǎ )桥(qiáo ),是(shì )日(rì ),上(shàng )不(bú )豫(yù )而(ér )止(zhǐ )。契(qì )丹(dān )主(zhǔ )遣(qiǎn )使(shǐ )者(zhě )日(rì )驰(chí )七(qī )百(bǎi )里(lǐ )诣(yì )晋(jìn )阳(yáng ),命(mìng )北(běi )汉(hàn )主(zhǔ )发(fā )兵(bīng )挠(náo )周(zhōu )边(biān ),闻(wén )上(shàng )南(nán )归(guī ),乃(nǎi )罢(bà )兵(bīng )。

戊(wù )申(shēn ),孙(sūn )行(háng )友(yǒu )奏(zòu )拔(bá )易(yì )州(zhōu ),擒(qín )契(qì )丹(dān )刺(cì )史(shǐ )李(lǐ )在(zài )钦(qīn ),献(xiàn )之(zhī ),斩(zhǎn )于(yú )军(jūn )市(shì )。

己(jǐ )酉(yǒu ),以(yǐ )瓦(wǎ )桥(qiáo )关(guān )为(wéi )雄(xióng )州(zhōu ),割(gē )容(róng )城(chéng )、归(guī )义(yì )二(èr )县(xiàn )隶(lì )之(zhī )。以(yǐ )益(yì )津(jīn )关(guān )为(wéi )霸(bà )州(zhōu ),割(gē )文(wén )安(ān )、大(dà )城(chéng )二(èr )县(xiàn )隶(lì )之(zhī )。发(fā )滨(bīn )、棣(dì )丁(dīng )夫(fū )数(shù )千(qiān )城(chéng )霸(bà )州(zhōu ),命(mìng )韩(hán )通(tōng )董(dǒng )其(qí )役(yì )。

庚(gēng )戌(xū ),命(mìng )李(lǐ )重(zhòng )进(jìn )将(jiāng )兵(bīng )出(chū )土(tǔ )门(mén ),击(jī )北(běi )汉(hàn )。辛(xīn )亥(hài ),以(yǐ )侍(shì )卫(wèi )马(mǎ )步(bù )都(dōu )指(zhǐ )挥(huī )使(shǐ )韩(hán )令(lìng )坤(kūn )为(wéi )霸(bà )州(zhōu )都(dōu )部(bù )署(shǔ ),义(yì )成(chéng )节(jiē )度(dù )留(liú )后(hòu )陈(chén )思(sī )让(ràng )为(wéi )雄(xióng )州(zhōu )都(dōu )部(bù )署(shǔ ),各(gè )将(jiāng )部(bù )兵(bīng )以(yǐ )戍(shù )之(zhī )。壬(rén )子(zǐ ),上(shàng )自(zì )雄(xióng )州(zhōu )南(nán )还(hái )。己(jǐ )巳(sì ),李(lǐ )重(zhòng )进(jìn )奏(zòu )败(bài )北(běi )汉(hàn )兵(bīng )于(yú )北(běi )井(jǐng ),斩(zhǎn )首(shǒu )二(èr )千(qiān )馀(yú )级(jí )。甲(jiǎ )戌(xū ),帝(dì )至(zhì )大(dà )梁(liáng )。

六(liù )月(yuè ),乙(yǐ )亥(hài )朔(shuò ),昭(zhāo )义(yì )节(jiē )度(dù )使(shǐ )李(lǐ )筠(jūn )奏(zòu )击(jī )北(běi )汉(hàn ),拔(bá )辽(liáo )州(zhōu ),获(huò )其(qí )刺(cì )史(shǐ )张(zhāng )丕(pī )。丙(bǐng )子(zǐ ),郑(zhèng )州(zhōu )奏(zòu )河(hé )决(jué )原(yuán )武(wǔ ),命(mìng )宣(xuān )徽(huī )南(nán )院(yuàn )使(shǐ )吴(wú )延(yán )祚(zuò )发(fā )近(jìn )县(xiàn )二(èr )万(wàn )馀(yú )夫(fū )塞(sāi )之(zhī )。

唐(táng )清(qīng )源(yuán )节(jiē )度(dù )使(shǐ )留(liú )从(cóng )效(xiào )遣(qiǎn )使(shǐ )入(rù )贡(gòng ),请(qǐng )置(zhì )进(jìn )奏(zòu )院(yuàn )于(yú )京(jīng )师(shī ),直(zhí )隶(lì )中(zhōng )朝(cháo )。戊(wù )寅(yín ),诏(zhào )报(bào )以(yǐ )“江(jiāng )南(nán )近(jìn )服(fú ),方(fāng )务(wù )绥(suí )怀(huái ),卿(qīng )久(jiǔ )奉(fèng )金(jīn )陵(líng ),未(wèi )可(kě )改(gǎi )图(tú )。若(ruò )置(zhì )邸(dǐ )上(shàng )都(dōu ),与(yǔ )彼(bǐ )抗(kàng )衡(héng ),受(shòu )而(ér )有(yǒu )之(zhī ),罪(zuì )在(zài )于(yú )朕(zhèn )。卿(qīng )远(yuǎn )修(xiū )职(zhí )贡(gòng ),足(zú )表(biǎo )忠(zhōng )勤(qín ),勉(miǎn )事(shì )旧(jiù )君(jūn ),且(qiě )宜(yí )如(rú )故(gù )。如(rú )此(cǐ ),则(zé )于(yú )卿(qīng )笃(dǔ )始(shǐ )终(zhōng )之(zhī )义(yì ),于(yú )朕(zhèn )尽(jìn )柔(róu )远(yuǎn )之(zhī )宜(yí ),惟(wéi )乃(nǎi )通(tōng )方(fāng ),谅(liàng )达(dá )予(yǔ )意(yì ),”唐(táng )主(zhǔ )遣(qiǎn )其(qí )子(zǐ )纪(jì )公(gōng )从(cóng )善(shàn )与(yǔ )钟(zhōng )谟(mó )俱(jù )入(rù )负(fù ),上(shàng )问(wèn )谟(mó )曰(yuē ):“江(jiāng )南(nán )亦(yì )治(zhì )兵(bīng ),修(xiū )守(shǒu )备(bèi )乎(hū )?”对(duì )曰(yuē ):“既(jì )臣(chén )事(shì )大(dà )国(guó ),不(bú )敢(gǎn )复(fù )尔(ěr )。”上(shàng )曰(yuē ):“不(bú )然(rán ),曏(shǎn )时(shí )则(zé )为(wéi )仇(chóu )敌(dí ),今(jīn )日(rì )则(zé )为(wéi )一(yī )家(jiā ),吾(wú )与(yǔ )汝(rǔ )国(guó )大(dà )义(yì )已(yǐ )定(dìng ),保(bǎo )无(wú )它(tā )虞(yú )。然(rán )人(rén )生(shēng )难(nán )期(qī ),至(zhì )于(yú )后(hòu )世(shì ),则(zé )事(shì )不(bú )可(kě )知(zhī )。归(guī )语(yǔ )汝(rǔ )主(zhǔ ):可(kě )及(jí )吾(wú )时(shí )完(wán )城(chéng )郭(guō ),缮(shàn )甲(jiǎ )兵(bīng ),据(jù )守(shǒu )要(yào )害(hài ),为(wéi )子(zǐ )孙(sūn )计(jì )。”谟(mó )归(guī ),以(yǐ )告(gào )唐(táng )主(zhǔ )。唐(táng )主(zhǔ )乃(nǎi )城(chéng )金(jīn )陵(líng ),凡(fán )诸(zhū )州(zhōu )城(chéng )之(zhī )不(bú )完(wán )者(zhě )葺(qì )之(zhī ),戍(shù )兵(bīng )少(shǎo )者(zhě )益(yì )之(zhī )。

臣(chén )光(guāng )曰(yuē ):或(huò )问(wèn )臣(chén ):五(wǔ )代(dài )帝(dì )王(wáng ),唐(táng )庄(zhuāng )宗(zōng )、周(zhōu )世(shì )宗(zōng )皆(jiē )称(chēng )英(yīng )武(wǔ ),二(èr )主(zhǔ )孰(shú )贤(xián )?臣(chén )应(yīng )之(zhī )曰(yuē ):夫(fū )天(tiān )子(zǐ )所(suǒ )以(yǐ )统(tǒng )治(zhì )万(wàn )国(guó ),讨(tǎo )其(qí )不(bú )服(fú ),抚(fǔ )其(qí )微(wēi )弱(ruò ),行(háng )其(qí )号(hào )令(lìng ),壹(yī )其(qí )法(fǎ )度(dù ),敦(dūn )明(míng )信(xìn )义(yì ),以(yǐ )兼(jiān )爱(ài )兆(zhào )民(mín )者(zhě )也(yě )。庄(zhuāng )宗(zōng )既(jì )灭(miè )梁(liáng ),海(hǎi )内(nèi )震(zhèn )动(dòng ),湖(hú )南(nán )马(mǎ )氏(shì )遣(qiǎn )子(zǐ )希(xī )范(fàn )入(rù )贡(gòng ),庄(zhuāng )宗(zōng )曰(yuē ):“比(bǐ )闻(wén )马(mǎ )氏(shì )之(zhī )业(yè ),终(zhōng )为(wéi )高(gāo )郁(yù )所(suǒ )夺(duó )。今(jīn )有(yǒu )儿(ér )如(rú )此(cǐ ),郁(yù )岂(qǐ )能(néng )得(dé )之(zhī )哉(zāi )?”郁(yù ),马(mǎ )氏(shì )之(zhī )良(liáng )佐(zuǒ )也(yě )。希(xī )范(fàn )兄(xiōng )希(xī )声(shēng )闻(wén )庄(zhuāng )宗(zōng )言(yán ),卒(zú )矫(jiǎo )其(qí )父(fù )命(mìng )而(ér )杀(shā )之(zhī ),此(cǐ )乃(nǎi )市(shì )道(dào )商(shāng )贾(jiǎ )之(zhī )所(suǒ )为(wéi ),岂(qǐ )帝(dì )王(wáng )之(zhī )体(tǐ )哉(zāi )!盖(gài )庄(zhuāng )宗(zōng )善(shàn )战(zhàn )者(zhě )也(yě ),故(gù )能(néng )以(yǐ )弱(ruò )晋(jìn )胜(shèng )强(qiáng )梁(liáng ),既(jì )得(dé )之(zhī ),曾(céng )不(bú )数(shù )年(nián ),外(wài )内(nèi )离(lí )叛(pàn ),置(zhì )身(shēn )无(wú )所(suǒ )。诚(chéng )由(yóu )知(zhī )用(yòng )兵(bīng )之(zhī )术(shù ),不(bú )知(zhī )为(wéi )天(tiān )下(xià )之(zhī )道(dào )故(gù )也(yě )。世(shì )宗(zōng )以(yǐ )信(xìn )令(lìng )御(yù )群(qún )臣(chén ),以(yǐ )正(zhèng )义(yì )责(zé )诸(zhū )国(guó ),王(wáng )环(huán )以(yǐ )不(bú )降(jiàng )受(shòu )赏(shǎng ),刘(liú )仁(rén )赡(shàn )以(yǐ )坚(jiān )守(shǒu )蒙(méng )褒(bāo ),严(yán )续(xù )以(yǐ )尽(jìn )忠(zhōng )获(huò )存(cún ),蜀(shǔ )兵(bīng )以(yǐ )反(fǎn )覆(fù )就(jiù )诛(zhū ),冯(féng )道(dào )以(yǐ )失(shī )节(jiē )被(bèi )弃(qì ),张(zhāng )美(měi )以(yǐ )私(sī )恩(ēn )见(jiàn )疏(shū )。江(jiāng )南(nán )未(wèi )服(fú ),则(zé )亲(qīn )犯(fàn )矢(shǐ )石(shí ),期(qī )于(yú )必(bì )克(kè ),既(jì )服(fú ),则(zé )爱(ài )之(zhī )如(rú )子(zǐ ),推(tuī )诚(chéng )尽(jìn )言(yán ),为(wéi )之(zhī )远(yuǎn )虑(lǜ )。其(qí )宏(hóng )规(guī )大(dà )度(dù ),岂(qǐ )得(dé )与(yǔ )庄(zhuāng )宗(zōng )同(tóng )日(rì )语(yǔ )哉(zāi )!《书(shū )》曰(yuē ):“无(wú )偏(piān )无(wú )党(dǎng ),王(wáng )道(dào )荡(dàng )荡(dàng )。”又(yòu )曰(yuē ):“大(dà )邦(bāng )畏(wèi )其(qí )力(lì ),小(xiǎo )邦(bāng )怀(huái )其(qí )德(dé )。”世(shì )宗(zōng )近(jìn )之(zhī )矣(yǐ )!

辛(xīn )巳(sì ),建(jiàn )雄(xióng )节(jiē )度(dù )使(shǐ )杨(yáng )廷(tíng )璋(zhāng )奏(zòu )出(chū )北(běi )汉(hàn ),降(jiàng )堡(bǎo )寨(zhài )一(yī )十(shí )三(sān )。

癸(guǐ )未(wèi ),立(lì )皇(huáng )后(hòu )符(fú )氏(shì ),宣(xuān )懿(yì )皇(huáng )后(hòu )之(zhī )女(nǚ )弟(dì )也(yě )。

立(lì )皇(huáng )子(zǐ )宗(zōng )训(xùn )为(wéi )梁(liáng )王(wáng ),领(lǐng )左(zuǒ )卫(wèi )上(shàng )将(jiāng )军(jūn ),宗(zōng )让(ràng )为(wéi )燕(yàn )王(wáng ),领(lǐng )左(zuǒ )骁(xiāo )卫(wèi )上(shàng )将(jiāng )军(jūn )。

上(shàng )欲(yù )相(xiàng )枢(shū )密(mì )使(shǐ )魏(wèi )仁(rén )浦(pǔ ),议(yì )者(zhě )以(yǐ )仁(rén )浦(pǔ )不(bú )由(yóu )科(kē )第(dì ),不(bú )可(kě )为(wéi )相(xiàng )。上(shàng )曰(yuē ):“自(zì )古(gǔ )用(yòng )文(wén )武(wǔ )才(cái )略(luè )为(wéi )辅(fǔ )佐(zuǒ ),岂(qǐ )尽(jìn )由(yóu )科(kē )第(dì )邪(xié )!”己(jǐ )丑(chǒu ),加(jiā )王(wáng )溥(pǔ )门(mén )下(xià )侍(shì )郎(láng ),与(yǔ )范(fàn )质(zhì )皆(jiē )参(cān )知(zhī )枢(shū )密(mì )院(yuàn )事(shì )。以(yǐ )仁(rén )浦(pǔ )为(wéi )中(zhōng )书(shū )侍(shì )郎(láng )、同(tóng )平(píng )章(zhāng )事(shì ),枢(shū )密(mì )使(shǐ )如(rú )故(gù )。仁(rén )浦(pǔ )虽(suī )处(chù )权(quán )要(yào )而(ér )能(néng )谦(qiān )谨(jǐn ),上(shàng )性(xìng )严(yán )急(jí ),近(jìn )职(zhí )有(yǒu )忤(wǔ )旨(zhǐ )者(zhě ),仁(rén )浦(pǔ )多(duō )引(yǐn )罪(zuì )归(guī )己(jǐ )以(yǐ )救(jiù )之(zhī ),所(suǒ )全(quán )活(huó )什(shí )七(qī )八(bā )。故(gù )虽(suī )起(qǐ )刀(dāo )笔(bǐ )吏(lì ),致(zhì )位(wèi )宰(zǎi )相(xiàng ),时(shí )人(rén )不(bú )以(yǐ )为(wéi )忝(tiǎn )。又(yòu )以(yǐ )宣(xuān )徽(huī )南(nán )院(yuàn )使(shǐ )吴(wú )延(yán )祚(zuò )为(wéi )左(zuǒ )骁(xiāo )卫(wèi )上(shàng )将(jiāng )军(jūn ),充(chōng )枢(shū )密(mì )使(shǐ )。加(jiā )归(guī )德(dé )节(jiē )度(dù )使(shǐ )、侍(shì )卫(wèi )亲(qīn )军(jūn )都(dōu )虞(yú )候(hòu )韩(hán )通(tōng )、镇(zhèn )宁(níng )节(jiē )度(dù )使(shǐ )兼(jiān )殿(diàn )前(qián )都(dōu )点(diǎn )检(jiǎn )张(zhāng )永(yǒng )德(dé )并(bìng )同(tóng )平(píng )章(zhāng )事(shì ),仍(réng )以(yǐ )通(tōng )充(chōng )侍(shì )卫(wèi )亲(qīn )军(jūn )副(fù )都(dōu )指(zhǐ )挥(huī )使(shǐ );以(yǐ )太(tài )祖(zǔ )皇(huáng )帝(dì )兼(jiān )殿(diàn )前(qián )都(dōu )点(diǎn )检(jiǎn )。

上(shàng )尝(cháng )问(wèn )大(dà )臣(chén )可(kě )为(wéi )相(xiàng )者(zhě )于(yú )兵(bīng )部(bù )尚(shàng )书(shū )张(zhāng )昭(zhāo ),昭(zhāo )荐(jiàn )李(lǐ )涛(tāo )。上(shàng )愕(è )然(rán )曰(yuē ):“涛(tāo )轻(qīng )薄(báo )无(wú )大(dà )臣(chén )体(tǐ ),朕(zhèn )问(wèn )相(xiàng )而(ér )卿(qīng )首(shǒu )荐(jiàn )之(zhī ),何(hé )也(yě )?”对(duì )曰(yuē ):“陛(bì )下(xià )所(suǒ )责(zé )者(zhě )细(xì )行(háng )也(yě ),臣(chén )所(suǒ )举(jǔ )者(zhě )大(dà )节(jiē )也(yě )。昔(xī )晋(jìn )高(gāo )祖(zǔ )之(zhī )世(shì ),张(zhāng )彦(yàn )泽(zé )虐(nuè )杀(shā )不(bú )辜(gū ),涛(tāo )累(lèi )疏(shū )请(qǐng )诛(zhū )之(zhī ),以(yǐ )为(wéi )不(bú )杀(shā )必(bì )为(wéi )国(guó )患(huàn );汉(hàn )隐(yǐn )帝(dì )之(zhī )世(shì ),涛(tāo )亦(yì )上(shàng )疏(shū )请(qǐng )解(jiě )先(xiān )帝(dì )兵(bīng )权(quán )。夫(fū )国(guó )家(jiā )安(ān )危(wēi )未(wèi )形(xíng )而(ér )能(néng )见(jiàn )之(zhī ),此(cǐ )真(zhēn )宰(zǎi )相(xiàng )器(qì )也(yě ),臣(chén )是(shì )以(yǐ )荐(jiàn )之(zhī )。”上(shàng )曰(yuē ):“卿(qīng )言(yán )甚(shèn )善(shàn )且(qiě )至(zhì )公(gōng ),然(rán )如(rú )涛(tāo )者(zhě ),终(zhōng )不(bú )可(kě )置(zhì )之(zhī )中(zhōng )书(shū )。”涛(tāo )喜(xǐ )诙(huī )谐(xié ),不(bú )修(xiū )边(biān )幅(fú ),与(yǔ )弟(dì )澣(hàn )俱(jù )以(yǐ )文(wén )学(xué )著(zhe )名(míng ),虽(suī )甚(shèn )友(yǒu )爱(ài ),而(ér )多(duō )谑(xuè )浪(làng ),无(wú )长(zhǎng )幼(yòu )体(tǐ ),上(shàng )以(yǐ )是(shì )薄(báo )之(zhī )。上(shàng )以(yǐ )翰(hàn )林(lín )学(xué )士(shì )单(dān )父(fù )王(wáng )著(zhe )幕(mù )府(fǔ )旧(jiù )僚(liáo ),屡(lǚ )欲(yù )相(xiàng )之(zhī ),以(yǐ )其(qí )嗜(shì )酒(jiǔ )无(wú )检(jiǎn )而(ér )罢(bà )。

癸(guǐ )巳(sì ),大(dà )渐(jiàn ),召(zhào )范(fàn )质(zhì )等(děng )入(rù )受(shòu )顾(gù )命(mìng )。上(shàng )曰(yuē ):“王(wáng )著(zhe )籓(bān )邸(dǐ )故(gù )人(rén ),朕(zhèn )若(ruò )不(bú )起(qǐ ),当(dāng )相(xiàng )之(zhī )。”质(zhì )等(děng )出(chū ),相(xiàng )谓(wèi )曰(yuē ):“著(zhe )终(zhōng )日(rì )游(yóu )醉(zuì )乡(xiāng ),岂(qǐ )堪(kān )为(wéi )相(xiàng )!慎(shèn )毋(wú )泄(xiè )此(cǐ )言(yán )。”是(shì )日(rì ),上(shàng )殂(cú )。

上(shàng )在(zài )籓(bān ),多(duō )务(wù )韬(tāo )晦(huì ),及(jí )即(jí )位(wèi ),破(pò )高(gāo )平(píng )之(zhī )寇(kòu ),人(rén )始(shǐ )服(fú )其(qí )英(yīng )武(wǔ )。其(qí )御(yù )军(jūn ),号(hào )令(lìng )严(yán )明(míng ),人(rén )莫(mò )敢(gǎn )犯(fàn ),攻(gōng )城(chéng )对(duì )敌(dí ),矢(shǐ )石(shí )落(luò )其(qí )左(zuǒ )右(yòu ),人(rén )皆(jiē )失(shī )色(sè ),而(ér )上(shàng )略(luè )不(bú )动(dòng )容(róng )。应(yīng )机(jī )决(jué )策(cè ),出(chū )人(rén )意(yì )表(biǎo )。又(yòu )勤(qín )于(yú )为(wéi )治(zhì ),百(bǎi )司(sī )簿(bù )籍(jí ),过(guò )目(mù )无(wú )所(suǒ )忘(wàng )。发(fā )奸(jiān )擿(tī )伏(fú ),聪(cōng )察(chá )如(rú )神(shén )。闲(xián )暇(xiá )则(zé )召(zhào )儒(rú )者(zhě )读(dú )前(qián )史(shǐ ),商(shāng )榷(què )大(dà )义(yì )。性(xìng )不(bú )好(hǎo )丝(sī )竹(zhú )珍(zhēn )玩(wán )之(zhī )物(wù ),常(cháng )言(yán )太(tài )祖(zǔ )养(yǎng )成(chéng )王(wáng )峻(jùn )、王(wáng )殷(yīn )之(zhī )恶(è ),致(zhì )君(jūn )臣(chén )之(zhī )分(fèn )不(bú )终(zhōng ),故(gù )群(qún )臣(chén )有(yǒu )过(guò )则(zé )面(miàn )质(zhì )责(zé )之(zhī ),服(fú )则(zé )赦(shè )之(zhī ),有(yǒu )功(gōng )则(zé )厚(hòu )赏(shǎng )之(zhī )。文(wén )武(wǔ )参(cān )用(yòng ),各(gè )尽(jìn )其(qí )能(néng ),人(rén )无(wú )不(bú )畏(wèi )其(qí )明(míng )而(ér )怀(huái )其(qí )惠(huì ),故(gù )能(néng )破(pò )敌(dí )广(guǎng )地(dì ),所(suǒ )向(xiàng )无(wú )前(qián )。然(rán )用(yòng )法(fǎ )太(tài )严(yán ),群(qún )臣(chén )职(zhí )事(shì )小(xiǎo )有(yǒu )不(bú )举(jǔ ),往(wǎng )往(wǎng )置(zhì )之(zhī )极(jí )刑(xíng ),虽(suī )素(sù )有(yǒu )才(cái )干(gàn )声(shēng )名(míng ),无(wú )所(suǒ )开(kāi )宥(yòu ),寻(xún )亦(yì )悔(huǐ )之(zhī ),末(mò )年(nián )浸(jìn )宽(kuān )。登(dēng )遐(xiá )之(zhī )日(rì ),远(yuǎn )迩(ěr )哀(āi )慕(mù )焉(yān )。

甲(jiǎ )午(wǔ ),宣(xuān )遗(yí )诏(zhào ),命(mìng )梁(liáng )王(wáng )宗(zōng )训(xùn )即(jí )皇(huáng )帝(dì )位(wèi ),生(shēng )七(qī )年(nián )矣(yǐ )。

秋(qiū ),七(qī )月(yuè ),壬(rén )戌(xū ),以(yǐ )侍(shì )卫(wèi )亲(qīn )军(jūn )都(dōu )指(zhǐ )挥(huī )使(shǐ )李(lǐ )重(zhòng )进(jìn )领(lǐng )淮(huái )南(nán )节(jiē )度(dù )使(shǐ ),副(fù )都(dōu )指(zhǐ )挥(huī )使(shǐ )韩(hán )通(tōng )领(lǐng )天(tiān )平(píng )节(jiē )度(dù )使(shǐ ),太(tài )祖(zǔ )皇(huáng )帝(dì )领(lǐng )归(guī )德(dé )节(jiē )度(dù )使(shǐ )。以(yǐ )山(shān )南(nán )东(dōng )道(dào )节(jiē )度(dù )使(shǐ )、同(tóng )平(píng )章(zhāng )事(shì )向(xiàng )拱(gǒng )为(wéi )西(xī )京(jīng )留(liú )守(shǒu )。庚(gēng )申(shēn ),加(jiā )拱(gǒng )兼(jiān )侍(shì )中(zhōng )。拱(gǒng ),即(jí )向(xiàng )训(xùn )也(yě ),避(bì )恭(gōng )帝(dì )名(míng )改(gǎi )焉(yān )。

丙(bǐng )寅(yín ),大(dà )赦(shè )。

唐(táng )主(zhǔ )以(yǐ )金(jīn )陵(líng )去(qù )周(zhōu )境(jìng )才(cái )隔(gé )一(yī )水(shuǐ ),洪(hóng )州(zhōu )险(xiǎn )固(gù )居(jū )上(shàng )游(yóu ),集(jí )群(qún )臣(chén )议(yì )徙(xǐ )都(dōu )之(zhī )。群(qún )臣(chén )多(duō )不(bú )欲(yù )徙(xǐ ),惟(wéi )枢(shū )密(mì )副(fù )使(shǐ )、给(gěi )事(shì )中(zhōng )唐(táng )镐(gǎo )劝(quàn )之(zhī ),乃(nǎi )命(mìng )经(jīng )营(yíng )豫(yù )章(zhāng )为(wéi )都(dōu )城(chéng )之(zhī )制(zhì )。

唐(táng )自(zì )淮(huái )上(shàng )用(yòng )兵(bīng )及(jí )割(gē )江(jiāng )北(běi ),臣(chén )事(shì )于(yú )周(zhōu ),岁(suì )时(shí )贡(gòng )献(xiàn ),府(fǔ )藏(cáng )空(kōng )竭(jié ),钱(qián )益(yì )少(shǎo ),物(wù )价(jià )腾(téng )贵(guì )。礼(lǐ )部(bù )侍(shì )郎(láng )钟(zhōng )谟(mó )请(qǐng )铸(zhù )大(dà )钱(qián ),一(yī )当(dāng )五(wǔ )十(shí )。中(zhōng )书(shū )舍(shě )人(rén )韩(hán )熙(xī )载(zǎi )请(qǐng )铸(zhù )铁(tiě )钱(qián )。唐(táng )主(zhǔ )始(shǐ )皆(jiē )不(bú )从(cóng ),谟(mó )陈(chén )请(qǐng )不(bú )已(yǐ ),乃(nǎi )从(cóng )之(zhī )。是(shì )月(yuè ),始(shǐ )铸(zhù )当(dāng )十(shí )大(dà )钱(qián ),文(wén )曰(yuē )“永(yǒng )通(tōng )泉(quán )货(huò )”,又(yòu )铸(zhù )当(dāng )二(èr )钱(qián ),文(wén )曰(yuē )“唐(táng )国(guó )通(tōng )宝(bǎo )”,与(yǔ )开(kāi )元(yuán )钱(qián )并(bìng )行(háng )。

八(bā )月(yuè ),戊(wù )子(zǐ ),蜀(shǔ )主(zhǔ )以(yǐ )李(lǐ )昊(hào )领(lǐng )武(wǔ )信(xìn )节(jiē )度(dù )使(shǐ ),右(yòu )补(bǔ )阙(què )李(lǐ )起(qǐ )上(shàng )言(yán ):“故(gù )事(shì ),宰(zǎi )相(xiàng )无(wú )领(lǐng )方(fāng )镇(zhèn )者(zhě )。”蜀(shǔ )主(zhǔ )曰(yuē ):“昊(hào )家(jiā )多(duō )冗(rǒng )费(fèi ),以(yǐ )厚(hòu )禄(lù )优(yōu )之(zhī )耳(ěr )。”起(qǐ ),邛(qióng )州(zhōu )人(rén ),性(xìng )婞(xìng )直(zhí ),李(lǐ )昊(hào )尝(cháng )语(yǔ )之(zhī )曰(yuē ):“以(yǐ )子(zǐ )之(zhī )才(cái ),苟(gǒu )能(néng )慎(shèn )默(mò ),当(dāng )为(wéi )翰(hàn )林(lín )学(xué )士(shì )。”起(qǐ )曰(yuē ):“俟(sì )无(wú )舌(shé ),乃(nǎi )不(bú )言(yán )耳(ěr )。”

庚(gēng )寅(yín ),立(lì )皇(huáng )弟(dì )宗(zōng )让(ràng )为(wéi )曹(cáo )王(wáng ),更(gèng )名(míng )熙(xī )让(ràng );熙(xī )谨(jǐn )为(wéi )纪(jì )王(wáng ),熙(xī )诲(huì )为(wéi )蕲(qí )王(wáng )。

九(jiǔ )月(yuè ),丙(bǐng )午(wǔ ),唐(táng )太(tài )子(zǐ )弘(hóng )冀(jì )卒(zú ),有(yǒu )司(sī )引(yǐn )浙(zhè )西(xī )之(zhī )功(gōng ),谥(shì )曰(yuē )武(wǔ )宣(xuān )。句(jù )容(róng )尉(wèi )全(quán )椒(jiāo )张(zhāng )洎(jì )上(shàng )言(yán ):“太(tài )子(zǐ )之(zhī )德(dé ),主(zhǔ )于(yú )孝(xiào )敬(jìng ),今(jīn )谥(shì )以(yǐ )武(wǔ )功(gōng ),非(fēi )所(suǒ )以(yǐ )防(fáng )微(wēi )而(ér )慎(shèn )德(dé )也(yě )。”乃(nǎi )更(gèng )谥(shì )曰(yuē )文(wén )献(xiàn ),擢(zhuó )洎(jì )为(wéi )上(shàng )元(yuán )尉(wèi )。

唐(táng )礼(lǐ )部(bù )侍(shì )郎(láng )、知(zhī )尚(shàng )书(shū )省(shěng )事(shì )钟(zhōng )谟(mó )数(shù )奉(fèng )使(shǐ )入(rù )周(zhōu ),传(chuán )世(shì )宗(zōng )命(mìng )于(yú )唐(táng )主(zhǔ ),世(shì )宗(zōng )及(jí )唐(táng )主(zhǔ )皆(jiē )厚(hòu )待(dài )之(zhī ),恃(shì )此(cǐ )骄(jiāo )横(héng )于(yú )其(qí )国(guó ),三(sān )省(shěng )之(zhī )事(shì )皆(jiē )预(yù )焉(yān )。文(wén )献(xiàn )太(tài )子(zǐ )总(zǒng )朝(cháo )政(zhèng ),谟(mó )求(qiú )兼(jiān )东(dōng )宫(gōng )官(guān )不(bú )得(dé ),乃(nǎi )荐(jiàn )其(qí )所(suǒ )善(shàn )阎(yán )式(shì )为(wéi )司(sī )议(yì )郎(láng ),掌(zhǎng )百(bǎi )司(sī )关(guān )启(qǐ )。李(lǐ )德(dé )明(míng )之(zhī )死(sǐ )也(yě ),唐(táng )镐(gǎo )预(yù )其(qí )谋(móu ),谟(mó )闻(wén )镐(gǎo )受(shòu )赇(qiú ),尝(cháng )面(miàn )诘(jié )之(zhī ),镐(gǎo )甚(shèn )惧(jù )。谟(mó )与(yǔ )天(tiān )威(wēi )都(dōu )虞(yú )候(hòu )张(zhāng )峦(luán )善(shàn ),数(shù )于(yú )弘(hóng )第(dì )屏(píng )人(rén )语(yǔ )至(zhì )夜(yè )分(fèn ),镐(gǎo )谮(zèn )诸(zhū )唐(táng )主(zhǔ )曰(yuē ):“谟(mó )与(yǔ )峦(luán )气(qì )类(lèi )不(bú )同(tóng ),而(ér )过(guò )相(xiàng )亲(qīn )狎(xiá ),谟(mó )屡(lǚ )使(shǐ )上(shàng )国(guó ),峦(luán )北(běi )人(rén ),恐(kǒng )其(qí )有(yǒu )异(yì )谋(móu )。”又(yòu )言(yán ):“永(yǒng )通(tōng )大(dà )钱(qián )民(mín )多(duō )盗(dào )铸(zhù ),犯(fàn )法(fǎ )者(zhě )众(zhòng )。”及(jí )文(wén )献(xiàn )太(tài )子(zǐ )卒(zú ),唐(táng )主(zhǔ )欲(yù )方(fāng )其(qí )母(mǔ )弟(dì )郑(zhèng )王(wáng )从(cóng )嘉(jiā ),谟(mó )尝(cháng )与(yǔ )纪(jì )公(gōng )从(cóng )善(shàn )同(tóng )奉(fèng )使(shǐ )于(yú )周(zhōu ),相(xiàng )厚(hòu )善(shàn ),言(yán )于(yú )唐(táng )主(zhǔ )曰(yuē ):“从(cóng )嘉(jiā )德(dé )轻(qīng )志(zhì )懦(nuò ),又(yòu )酷(kù )信(xìn )释(shì )氏(shì ),非(fēi )人(rén )主(zhǔ )才(cái )。从(cóng )善(shàn )果(guǒ )敢(gǎn )凝(níng )重(zhòng ),宜(yí )为(wéi )嗣(sì )。”唐(táng )主(zhǔ )由(yóu )是(shì )怒(nù )。寻(xún )徙(xǐ )从(cóng )嘉(jiā )为(wéi )吴(wú )王(wáng )、尚(shàng )书(shū )令(lìng )、知(zhī )政(zhèng )事(shì ),居(jū )东(dōng )宫(gōng )。冬(dōng ),十(shí )月(yuè ),谟(mó )请(qǐng )令(lìng )张(zhāng )峦(luán )以(yǐ )所(suǒ )部(bù )兵(bīng )巡(xún )徼(jiǎo )都(dōu )城(chéng )。唐(táng )主(zhǔ )乃(nǎi )下(xià )诏(zhào )暴(bào )谟(mó )侵(qīn )官(guān )之(zhī )罪(zuì ),贬(biǎn )国(guó )子(zǐ )司(sī )业(yè ),流(liú )饶(ráo )州(zhōu ),贬(biǎn )张(zhāng )峦(luán )为(wéi )宣(xuān )州(zhōu )副(fù )使(shǐ ),未(wèi )几(jǐ ),皆(jiē )杀(shā )之(zhī )。废(fèi )永(yǒng )通(tōng )钱(qián )。

十(shí )一(yī )月(yuè ),壬(rén )寅(yín )朔(shuò ),葬(zàng )睿(ruì )武(wǔ )孝(xiào )文(wén )皇(huáng )帝(dì )于(yú )庆(qìng )陵(líng ),庙(miào )号(hào )世(shì )宗(zōng )。

南(nán )汉(hàn )主(zhǔ )以(yǐ )中(zhōng )书(shū )舍(shě )人(rén )钟(zhōng )允(yǔn )章(zhāng ),籓(bān )府(fǔ )旧(jiù )僚(liáo ),擢(zhuó )为(wéi )尚(shàng )书(shū )右(yòu )丞(chéng )、参(cān )政(zhèng )事(shì ),甚(shèn )委(wěi )任(rèn )之(zhī )。允(yǔn )章(zhāng )请(qǐng )诛(zhū )乱(luàn )法(fǎ )者(zhě )数(shù )人(rén )以(yǐ )正(zhèng )纲(gāng )纪(jì ),南(nán )汉(hàn )主(zhǔ )不(bú )能(néng )从(cóng ),宦(huàn )官(guān )闻(wén )而(ér )恶(è )之(zhī )。南(nán )汉(hàn )主(zhǔ )将(jiāng )祀(sì )圜(huán )丘(qiū ),前(qián )三(sān )日(rì ),允(yǔn )章(zhāng )帅(shuài )礼(lǐ )官(guān )登(dēng )坛(tán ),四(sì )顾(gù )指(zhǐ )挥(huī )设(shè )神(shén )位(wèi ),内(nèi )侍(shì )监(jiān )许(xǔ )彦(yàn )真(zhēn )望(wàng )之(zhī )曰(yuē ):“此(cǐ )谋(móu )反(fǎn )也(yě )!”即(jí )带(dài )剑(jiàn )登(dēng )坛(tán ),允(yǔn )章(zhāng )叱(chì )之(zhī )。彦(yàn )真(zhēn )驰(chí )入(rù )宫(gōng ),告(gào )允(yǔn )章(zhāng )欲(yù )于(yú )郊(jiāo )祀(sì )日(rì )作(zuò )乱(luàn )。南(nán )汉(hàn )主(zhǔ )曰(yuē ):“朕(zhèn )待(dài )允(yǔn )章(zhāng )厚(hòu ),岂(qǐ )有(yǒu )此(cǐ )邪(xié )!”玉(yù )清(qīng )宫(gōng )使(shǐ )龚(gōng )澄(chéng )枢(shū )、内(nèi )侍(shì )监(jiān )李(lǐ )托(tuō )等(děng )共(gòng )证(zhèng )之(zhī ),以(yǐ )彦(yàn )真(zhēn )言(yán )为(wéi )然(rán ),乃(nǎi )收(shōu )允(yǔn )章(zhāng ),系(xì )含(hán )章(zhāng )楼(lóu )下(xià ),命(mìng )宦(huàn )者(zhě )与(yǔ )礼(lǐ )部(bù )尚(shàng )书(shū )薛(xuē )用(yòng )丕(pī )杂(zá )治(zhì )之(zhī )。用(yòng )丕(pī )素(sù )与(yǔ )允(yǔn )章(zhāng )善(shàn ),告(gào )以(yǐ )必(bì )不(bú )免(miǎn ),允(yǔn )章(zhāng )执(zhí )用(yòng )丕(pī )手(shǒu )泣(qì )曰(yuē ):“老(lǎo )夫(fū )今(jīn )日(rì )犹(yóu )机(jī )上(shàng )肉(ròu )耳(ěr ),分(fèn )为(wéi )仇(chóu )人(rén )所(suǒ )烹(pēng )。但(dàn )恨(hèn )邕(yōng )、昌(chāng )幼(yòu ),不(bú )知(zhī )吾(wú )冤(yuān ),及(jí )其(qí )长(zhǎng )也(yě ),公(gōng )为(wéi )我(wǒ )语(yǔ )之(zhī )。”彦(yàn )真(zhēn )闻(wén )之(zhī ),骂(mà )曰(yuē ):“反(fǎn )贼(zéi )欲(yù )使(shǐ )其(qí )子(zǐ )报(bào )仇(chóu )邪(xié )!”复(fù )白(bái )南(nán )汉(hàn )主(zhǔ )曰(yuē ):“允(yǔn )章(zhāng )与(yǔ )二(èr )子(zǐ )共(gòng )登(dēng )坛(tán ),潜(qián )有(yǒu )所(suǒ )祷(dǎo )。”俱(jù )斩(zhǎn )之(zhī )。自(zì )是(shì )宦(huàn )官(guān )益(yì )横(héng )。李(lǐ )托(tuō ),封(fēng )州(zhōu )人(rén )也(yě ),辛(xīn )亥(hài ),南(nán )汉(hàn )主(zhǔ )祀(sì )圜(huán )丘(qiū ),大(dà )赦(shè )。未(wèi )几(jǐ ),以(yǐ )龚(gōng )澄(chéng )枢(shū )为(wéi )左(zuǒ )龙(lóng )虎(hǔ )观(guān )军(jūn )容(róng )使(shǐ )、内(nèi )太(tài )师(shī ),军(jūn )国(guó )之(zhī )事(shì )皆(jiē )取(qǔ )决(jué )焉(yān )。凡(fán )群(qún )臣(chén )有(yǒu )才(cái )能(néng )及(jí )进(jìn )士(shì )状(zhuàng )头(tóu )或(huò )僧(sēng )道(dào )可(kě )与(yǔ )谈(tán )者(zhě ),皆(jiē )先(xiān )下(xià )蚕(cán )室(shì ),然(rán )后(hòu )得(dé )进(jìn ),亦(yì )有(yǒu )自(zì )宫(gōng )以(yǐ )求(qiú )进(jìn )者(zhě ),亦(yì )有(yǒu )免(miǎn )死(sǐ )而(ér )宫(gōng )者(zhě ),由(yóu )是(shì )宦(huàn )者(zhě )近(jìn )二(èr )万(wàn )人(rén )。贵(guì )显(xiǎn )用(yòng )事(shì )之(zhī )人(rén ),大(dà )抵(dǐ )皆(jiē )宦(huàn )者(zhě )也(yě ),谓(wèi )士(shì )人(rén )为(wéi )门(mén )外(wài )人(rén ),不(bú )得(dé )预(yù )事(shì ),卒(zú )以(yǐ )此(cǐ )亡(wáng )国(guó )。

唐(táng )更(gèng )命(mìng )洪(hóng )州(zhōu )曰(yuē )南(nán )昌(chāng )府(fǔ ),建(jiàn )南(nán )都(dōu ),以(yǐ )武(wǔ )清(qīng )节(jiē )度(dù )使(shǐ )何(hé )敬(jìng )洙(zhū )为(wéi )南(nán )都(dōu )留(liú )守(shǒu ),以(yǐ )兵(bīng )部(bù )尚(shàng )书(shū )陈(chén )继(jì )善(shàn )为(wéi )南(nán )昌(chāng )尹(yǐn )。

周(zhōu )人(rén )之(zhī )攻(gōng )秦(qín )、凤(fèng )也(yě )、蜀(shǔ )中(zhōng )忷(xiōng )惧(jù )。都(dōu )官(guān )郎(láng )中(zhōng )徐(xú )及(jí )甫(fǔ )自(zì )负(fù )才(cái )略(luè ),仕(shì )不(bú )得(dé )志(zhì ),阴(yīn )结(jié )党(dǎng )与(yǔ ),谋(móu )奉(fèng )前(qián )蜀(shǔ )高(gāo )祖(zǔ )之(zhī )孙(sūn )少(shǎo )府(fǔ )少(shǎo )监(jiān )王(wáng )令(lìng )仪(yí )为(wéi )主(zhǔ )以(yǐ )作(zuò )乱(luàn ),会(huì )周(zhōu )兵(bīng )退(tuì )而(ér )止(zhǐ )。至(zhì )是(shì ),其(qí )党(dǎng )有(yǒu )告(gào )者(zhě ),收(shōu )捕(bǔ )之(zhī ),及(jí )甫(fǔ )自(zì )杀(shā )。十(shí )二(èr )月(yuè ),甲(jiǎ )午(wǔ ),赐(cì )令(lìng )仪(yí )死(sǐ )。

端(duān )明(míng )殿(diàn )学(xué )士(shì )、兵(bīng )部(bù )侍(shì )郎(láng )窦(dòu )仪(yí )使(shǐ )于(yú )唐(táng ),天(tiān )雨(yǔ )雪(xuě ),唐(táng )主(zhǔ )欲(yù )受(shòu )诏(zhào )于(yú )庑(wǔ )下(xià )。仪(yí )曰(yuē ):“使(shǐ )者(zhě )奉(fèng )诏(zhào )而(ér )来(lái ),不(bú )敢(gǎn )失(shī )旧(jiù )礼(lǐ )。若(ruò )雪(xuě )沾(zhān )服(fú ),请(qǐng )俟(sì )它(tā )日(rì )。”唐(táng )主(zhǔ )乃(nǎi )拜(bài )诏(zhào )于(yú )庭(tíng )。

契(qì )丹(dān )主(zhǔ )遣(qiǎn )其(qí )舅(jiù )使(shǐ )于(yú )唐(táng ),泰(tài )州(zhōu )团(tuán )练(liàn )使(shǐ )荆(jīng )罕(hǎn )儒(rú )募(mù )刺(cì )客(kè )使(shǐ )杀(shā )之(zhī )。唐(táng )人(rén )夜(yè )宴(yàn )契(qì )丹(dān )使(shǐ )者(zhě )于(yú )清(qīng )风(fēng )驿(yì ),酒(jiǔ )酣(hān ),起(qǐ )更(gèng )衣(yī )。久(jiǔ )不(bú )返(fǎn ),视(shì )之(zhī ),失(shī )其(qí )首(shǒu )矣(yǐ )。自(zì )是(shì )契(qì )丹(dān )与(yǔ )唐(táng )绝(jué )。罕(hǎn )儒(rú ),冀(jì )州(zhōu )人(rén )也(yě )。

臣(chén )光(guāng )言(yán ):先(xiān )奉(fèng )敕(chì )编(biān )集(jí )历(lì )代(dài )君(jūn )臣(chén )事(shì )迹(jì ),又(yòu )奉(fèng )圣(shèng )旨(zhǐ )赐(cì )名(míng )《资(zī )治(zhì )通(tōng )鉴(jiàn )》,今(jīn )已(yǐ )了(le )毕(bì )者(zhě )。伏(fú )念(niàn )臣(chén )性(xìng )识(shí )愚(yú )鲁(lǔ ),学(xué )术(shù )荒(huāng )疏(shū ),凡(fán )百(bǎi )事(shì )为(wéi ),皆(jiē )出(chū )人(rén )下(xià )。独(dú )于(yú )前(qián )史(shǐ ),粗(cū )尝(cháng )尽(jìn )心(xīn ),自(zì )幼(yòu )至(zhì )老(lǎo ),嗜(shì )之(zhī )不(bú )厌(yàn )。每(měi )患(huàn )迁(qiān )、固(gù )以(yǐ )来(lái ),文(wén )字(zì )繁(fán )多(duō ),自(zì )布(bù )衣(yī )之(zhī )士(shì ),读(dú )之(zhī )不(bú )遍(biàn ),况(kuàng )于(yú )人(rén )主(zhǔ ),日(rì )有(yǒu )万(wàn )机(jī ),何(hé )暇(xiá )周(zhōu )览(lǎn )!臣(chén )常(cháng )不(bú )自(zì )揆(kuí ),欲(yù )删(shān )削(xuē )冗(rǒng )长(zhǎng ),举(jǔ )撮(cuō )机(jī )要(yào ),专(zhuān )取(qǔ )关(guān )国(guó )家(jiā )兴(xìng )衰(shuāi ),系(xì )生(shēng )民(mín )休(xiū )戚(qī ),善(shàn )可(kě )为(wéi )法(fǎ ),恶(è )可(kě )为(wéi )戒(jiè )者(zhě ),为(wéi )编(biān )年(nián )一(yī )书(shū )。使(shǐ )先(xiān )后(hòu )有(yǒu )伦(lún ),精(jīng )粗(cū )不(bú )杂(zá ),私(sī )家(jiā )力(lì )薄(báo ),无(wú )由(yóu )可(kě )成(chéng )。伏(fú )遇(yù )英(yīng )宗(zōng )皇(huáng )帝(dì ),资(zī )睿(ruì )智(zhì )之(zhī )性(xìng ),敷(fū )文(wén )明(míng )之(zhī )治(zhì ),思(sī )历(lì )览(lǎn )古(gǔ )事(shì ),用(yòng )恢(huī )张(zhāng )大(dà )猷(yóu ),爱(ài )诏(zhào )下(xià )臣(chén ),俾(bǐ )之(zhī )编(biān )集(jí )。臣(chén )夙(sù )昔(xī )所(suǒ )愿(yuàn ),一(yī )朝(cháo )获(huò )伸(shēn ),踊(yǒng )跃(yuè )奉(fèng )承(chéng ),惟(wéi )惧(jù )不(bú )称(chēng )。先(xiān )帝(dì )仍(réng )命(mìng )自(zì )选(xuǎn )辟(pì )官(guān )属(shǔ ),于(yú )崇(chóng )文(wén )院(yuàn )置(zhì )局(jú ),许(xǔ )借(jiè )龙(lóng )图(tú )、天(tiān )章(zhāng )阁(gé )、三(sān )馆(guǎn )、秘(mì )阁(gé )书(shū )籍(jí ),赐(cì )以(yǐ )御(yù )府(fǔ )笔(bǐ )墨(mò )缯(zēng )帛(bó )及(jí )御(yù )前(qián )钱(qián )以(yǐ )供(gòng )果(guǒ )饵(ěr ),以(yǐ )内(nèi )臣(chén )为(wéi )承(chéng )受(shòu ),眷(juàn )遇(yù )之(zhī )荣(róng ),近(jìn )臣(chén )莫(mò )及(jí )。不(bú )幸(xìng )书(shū )未(wèi )进(jìn )御(yù ),先(xiān )帝(dì )违(wéi )弃(qì )群(qún )臣(chén )。陛(bì )下(xià )绍(shào )膺(yīng )大(dà )统(tǒng ),钦(qīn )承(chéng )先(xiān )志(zhì ),宠(chǒng )以(yǐ )冠(guàn )序(xù ),锡(xī )之(zhī )嘉(jiā )名(míng ),每(měi )开(kāi )经(jīng )筵(yàn ),常(cháng )令(lìng )进(jìn )读(dú )。臣(chén )虽(suī )顽(wán )愚(yú ),荷(hé )两(liǎng )朝(cháo )知(zhī )待(dài )如(rú )此(cǐ )其(qí )厚(hòu ),陨(yǔn )身(shēn )丧(sàng )元(yuán ),未(wèi )足(zú )报(bào )塞(sāi ),苟(gǒu )智(zhì )力(lì )所(suǒ )及(jí ),岂(qǐ )敢(gǎn )有(yǒu )遗(yí )!会(huì )差(chà )知(zhī )永(yǒng )兴(xìng )军(jūn ),以(yǐ )衰(shuāi )疾(jí )不(bú )任(rèn )治(zhì )剧(jù ),乞(qǐ )就(jiù )冗(rǒng )官(guān )。陛(bì )下(xià )俯(fǔ )从(cóng )所(suǒ )欲(yù ),曲(qǔ )赐(cì )容(róng )养(yǎng ),差(chà )判(pàn )西(xī )京(jīng )留(liú )司(sī )御(yù )史(shǐ )台(tái )及(jí )提(tí )举(jǔ )嵩(sōng )山(shān )崇(chóng )福(fú )宫(gōng ),前(qián )后(hòu )六(liù )任(rèn ),仍(réng )听(tīng )以(yǐ )书(shū )局(jú )自(zì )随(suí ),给(gěi )之(zhī )禄(lù )秩(zhì ),不(bú )责(zé )职(zhí )业(yè )。臣(chén )既(jì )无(wú )他(tā )事(shì ),得(dé )以(yǐ )研(yán )精(jīng )极(jí )虑(lǜ ),穷(qióng )竭(jié )所(suǒ )有(yǒu ),日(rì )力(lì )不(bú )足(zú ),继(jì )之(zhī )以(yǐ )夜(yè )。遍(biàn )阅(yuè )旧(jiù )史(shǐ ),旁(páng )采(cǎi )小(xiǎo )说(shuō ),简(jiǎn )牍(dú )盈(yíng )积(jī ),浩(hào )如(rú )烟(yān )海(hǎi ),抉(jué )擿(tī )幽(yōu )隐(yǐn ),校(xiào )计(jì )豪(háo )厘(lí )。上(shàng )起(qǐ )战(zhàn )国(guó ),下(xià )终(zhōng )五(wǔ )代(dài ),凡(fán )一(yī )千(qiān )三(sān )百(bǎi )六(liù )十(shí )二(èr )年(nián ),修(xiū )成(chéng )二(èr )百(bǎi )九(jiǔ )十(shí )四(sì )卷(juàn )。又(yòu )略(luè )举(jǔ )事(shì )目(mù ),年(nián )经(jīng )国(guó )纬(wěi ),以(yǐ )备(bèi )检(jiǎn )寻(xún ),为(wéi )目(mù )录(lù )三(sān )十(shí )卷(juàn )。又(yòu )参(cān )考(kǎo )群(qún )书(shū ),评(píng )其(qí )同(tóng )异(yì ),俾(bǐ )归(guī )一(yī )涂(tú ),为(wéi )《考(kǎo )异(yì )》三(sān )十(shí )卷(juàn )。合(hé )三(sān )百(bǎi )五(wǔ )十(shí )四(sì )卷(juàn )。自(zì )治(zhì )平(píng )开(kāi )局(jú ),迨(dài )今(jīn )始(shǐ )成(chéng ),岁(suì )月(yuè )淹(yān )久(jiǔ ),其(qí )间(jiān )抵(dǐ )牾(wǔ ),不(bú )敢(gǎn )自(zì )保(bǎo ),罪(zuì )负(fù )之(zhī )重(zhòng ),固(gù )无(wú )所(suǒ )逃(táo )。臣(chén )光(guāng )诚(chéng )惶(huáng )诚(chéng )惧(jù ),顿(dùn )首(shǒu )顿(dùn )首(shǒu )。

重(zhòng )念(niàn )臣(chén )违(wéi )离(lí )阙(què )庭(tíng ),十(shí )有(yǒu )五(wǔ )年(nián ),虽(suī )身(shēn )处(chù )于(yú )外(wài ),区(qū )区(qū )之(zhī )心(xīn ),朝(cháo )夕(xī )寤(wù )寐(mèi ),何(hé )尝(cháng )不(bú )在(zài )陛(bì )下(xià )之(zhī )左(zuǒ )右(yòu )!顾(gù )以(yǐ )驽(nú )蹇(jiǎn ),无(wú )施(shī )而(ér )可(kě ),是(shì )以(yǐ )专(zhuān )事(shì )铅(qiān )椠(qiàn ),用(yòng )酬(chóu )大(dà )恩(ēn ),庶(shù )竭(jié )涓(juān )尘(chén ),少(shǎo )裨(bì )海(hǎi )岳(yuè )。臣(chén )今(jīn )赅(gāi )骨(gǔ )癯(qú )瘁(cuì ),目(mù )视(shì )昏(hūn )近(jìn ),齿(chǐ )牙(yá )无(wú )几(jǐ ),神(shén )识(shí )衰(shuāi )耗(hào ),目(mù )前(qián )所(suǒ )为(wéi ),旋(xuán )踵(zhǒng )遗(yí )忘(wàng )。臣(chén )之(zhī )精(jīng )力(lì ),尽(jìn )于(yú )此(cǐ )书(shū )。伏(fú )望(wàng )陛(bì )下(xià )宽(kuān )其(qí )妄(wàng )作(zuò )之(zhī )诛(zhū ),察(chá )其(qí )愿(yuàn )忠(zhōng )之(zhī )意(yì ),以(yǐ )清(qīng )闲(xián )之(zhī )燕(yàn ),时(shí )赐(cì )有(yǒu )览(lǎn ),鉴(jiàn )前(qián )世(shì )之(zhī )兴(xìng )衰(shuāi ),考(kǎo )当(dāng )今(jīn )之(zhī )得(dé )失(shī ),嘉(jiā )善(shàn )矜(jīn )恶(è ),取(qǔ )得(dé )舍(shě )非(fēi ),足(zú )以(yǐ )懋(mào )稽(jī )古(gǔ )之(zhī )盛(shèng )德(dé ),跻(jī )无(wú )前(qián )之(zhī )至(zhì )治(zhì )。俾(bǐ )四(sì )海(hǎi )群(qún )生(shēng ),咸(xián )蒙(méng )其(qí )福(fú ),则(zé )臣(chén )虽(suī )委(wěi )骨(gǔ )九(jiǔ )泉(quán ),志(zhì )愿(yuàn )永(yǒng )毕(bì )矣(yǐ )!

谨(jǐn )奉(fèng )表(biǎo )陈(chén )进(jìn )以(yǐ )闻(wén )。臣(chén )光(guāng )诚(chéng )惶(huáng )诚(chéng )惧(jù ),顿(dùn )首(shǒu )顿(dùn )首(shǒu ),谨(jǐn )言(yán )。

阅读:24847

打赏捐助〔Donate〕>>>

《后周纪五》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库