王制【登录】

ok8.org > 《礼记》 > 《王制》 > 拼音版

王(wáng )者(zhě )之(zhī )制(zhì )禄(lù )爵(jué ),公(gōng )侯(hóu )伯(bó )子(zǐ )男(nán ),凡(fán )五(wǔ )等(děng )。诸(zhū )侯(hóu )之(zhī )上(shàng )大(dà )夫(fū )卿(qīng ),下(xià )大(dà )夫(fū ),上(shàng )士(shì )中(zhōng )士(shì )下(xià )士(shì ),凡(fán )五(wǔ )等(děng )。

天(tiān )子(zǐ )之(zhī )田(tián )方(fāng )千(qiān )里(lǐ ),公(gōng )侯(hóu )田(tián )方(fāng )百(bǎi )里(lǐ ),伯(bó )七(qī )十(shí )里(lǐ ),子(zǐ )男(nán )五(wǔ )十(shí )里(lǐ )。不(bú )能(néng )五(wǔ )十(shí )里(lǐ )者(zhě ),不(bú )合(hé )于(yú )天(tiān )子(zǐ ),附(fù )于(yú )诸(zhū )侯(hóu )曰(yuē )附(fù )庸(yōng )。天(tiān )子(zǐ )之(zhī )三(sān )公(gōng )之(zhī )田(tián )视(shì )公(gōng )侯(hóu ),天(tiān )子(zǐ )之(zhī )卿(qīng )视(shì )伯(bó ),天(tiān )子(zǐ )之(zhī )大(dà )夫(fū )视(shì )子(zǐ )男(nán ),天(tiān )子(zǐ )之(zhī )元(yuán )士(shì )视(shì )附(fù )庸(yōng )。

制(zhì ):农(nóng )田(tián )百(bǎi )亩(mǔ )。百(bǎi )亩(mǔ )之(zhī )分(fèn ):上(shàng )农(nóng )夫(fū )食(shí )九(jiǔ )人(rén ),其(qí )次(cì )食(shí )八(bā )人(rén ),其(qí )次(cì )食(shí )七(qī )人(rén ),其(qí )次(cì )食(shí )六(liù )人(rén );下(xià )农(nóng )夫(fū )食(shí )五(wǔ )人(rén )。庶(shù )人(rén )在(zài )官(guān )者(zhě ),其(qí )禄(lù )以(yǐ )是(shì )为(wéi )差(chà )也(yě )。

诸(zhū )侯(hóu )之(zhī )下(xià )士(shì )视(shì )上(shàng )农(nóng )夫(fū ),禄(lù )足(zú )以(yǐ )代(dài )其(qí )耕(gēng )也(yě )。中(zhōng )上(shàng )倍(bèi )下(xià )士(shì ),上(shàng )士(shì )倍(bèi )中(zhōng )士(shì ),下(xià )大(dà )夫(fū )倍(bèi )上(shàng )士(shì );卿(qīng ),四(sì )大(dà )夫(fū )禄(lù );君(jūn ),十(shí )卿(qīng )禄(lù )。次(cì )国(guó )之(zhī )卿(qīng ),三(sān )大(dà )夫(fū )禄(lù );君(jūn ),十(shí )卿(qīng )禄(lù )。小(xiǎo )国(guó )之(zhī )卿(qīng ),倍(bèi )大(dà )夫(fū )禄(lù ),君(jūn )十(shí )卿(qīng )禄(lù )。

次(cì )国(guó )之(zhī )上(shàng )卿(qīng ),位(wèi )当(dāng )大(dà )国(guó )之(zhī )中(zhōng ),中(zhōng )当(dāng )其(qí )下(xià ),下(xià )当(dāng )其(qí )上(shàng )大(dà )夫(fū )。小(xiǎo )国(guó )之(zhī )上(shàng )卿(qīng ),位(wèi )当(dāng )大(dà )国(guó )之(zhī )下(xià )卿(qīng ),中(zhōng )当(dāng )其(qí )上(shàng )大(dà )夫(fū ),下(xià )当(dāng )其(qí )下(xià )大(dà )夫(fū ),其(qí )有(yǒu )中(zhōng )士(shì )、下(xià )士(shì )者(zhě ),数(shù )各(gè )居(jū )其(qí )上(shàng )之(zhī )三(sān )分(fèn )。凡(fán )四(sì )海(hǎi )之(zhī )内(nèi )九(jiǔ )州(zhōu )岛(dǎo ),州(zhōu )方(fāng )千(qiān )里(lǐ )。州(zhōu ),建(jiàn )百(bǎi )里(lǐ )之(zhī )国(guó )三(sān )十(shí ),七(qī )十(shí )里(lǐ )之(zhī )国(guó )六(liù )十(shí ),五(wǔ )十(shí )里(lǐ )之(zhī )国(guó )百(bǎi )有(yǒu )二(èr )十(shí ),凡(fán )二(èr )百(bǎi )一(yī )十(shí )国(guó );名(míng )山(shān )大(dà )泽(zé )不(bú )以(yǐ )封(fēng ),其(qí )余(yú )以(yǐ )为(wéi )附(fù )庸(yōng )间(jiān )田(tián )。八(bā )州(zhōu ),州(zhōu )二(èr )百(bǎi )一(yī )十(shí )国(guó )。天(tiān )子(zǐ )之(zhī )县(xiàn )内(nèi ),方(fāng )百(bǎi )里(lǐ )之(zhī )国(guó )九(jiǔ ),七(qī )十(shí )里(lǐ )之(zhī )国(guó )二(èr )十(shí )有(yǒu )一(yī ),五(wǔ )十(shí )里(lǐ )之(zhī )国(guó )六(liù )十(shí )有(yǒu )三(sān ),凡(fán )九(jiǔ )十(shí )三(sān )国(guó );名(míng )山(shān )大(dà )泽(zé )不(bú )以(yǐ )晳(xī ),其(qí )余(yú )以(yǐ )禄(lù )士(shì ),以(yǐ )为(wéi )间(jiān )田(tián )。凡(fán )九(jiǔ )州(zhōu )岛(dǎo ),千(qiān )七(qī )百(bǎi )七(qī )十(shí )三(sān )国(guó )。天(tiān )子(zǐ )之(zhī )元(yuán )士(shì )、诸(zhū )侯(hóu )之(zhī )附(fù )庸(yōng )不(bú )与(yǔ )。天(tiān )子(zǐ )百(bǎi )里(lǐ )之(zhī )内(nèi )以(yǐ )共(gòng )官(guān ),千(qiān )里(lǐ )之(zhī )内(nèi )以(yǐ )为(wéi )御(yù )。千(qiān )里(lǐ )之(zhī )外(wài ),设(shè )方(fāng )伯(bó )。五(wǔ )国(guó )以(yǐ )为(wéi )属(shǔ ),属(shǔ )有(yǒu )长(zhǎng )。十(shí )国(guó )以(yǐ )为(wéi )连(lián ),连(lián )有(yǒu )帅(shuài )。三(sān )十(shí )国(guó )以(yǐ )为(wéi )卒(zú ),卒(zú )有(yǒu )正(zhèng )。二(èr )百(bǎi )一(yī )十(shí )国(guó )以(yǐ )为(wéi )州(zhōu ),州(zhōu )有(yǒu )伯(bó )。八(bā )州(zhōu )八(bā )伯(bó ),五(wǔ )十(shí )六(liù )正(zhèng ),百(bǎi )六(liù )十(shí )八(bā )帅(shuài ),三(sān )百(bǎi )三(sān )十(shí )六(liù )长(zhǎng )。八(bā )伯(bó )各(gè )以(yǐ )其(qí )属(shǔ ),属(shǔ )于(yú )天(tiān )子(zǐ )之(zhī )老(lǎo )二(èr )人(rén ),分(fèn )天(tiān )下(xià )以(yǐ )为(wéi )左(zuǒ )右(yòu ),曰(yuē )二(èr )伯(bó )。千(qiān )里(lǐ )之(zhī )内(nèi )曰(yuē )甸(diàn ),千(qiān )里(lǐ )之(zhī )外(wài ),曰(yuē )采(cǎi )、曰(yuē )流(liú )。天(tiān )子(zǐ ):三(sān )公(gōng ),九(jiǔ )卿(qīng ),二(èr )十(shí )七(qī )大(dà )夫(fū ),八(bā )十(shí )一(yī )元(yuán )士(shì )。大(dà )国(guó ):三(sān )卿(qīng );皆(jiē )命(mìng )于(yú )天(tiān )子(zǐ );下(xià )大(dà )夫(fū )五(wǔ )人(rén ),上(shàng )士(shì )二(èr )十(shí )七(qī )人(rén )。次(cì )国(guó ):三(sān )卿(qīng );二(èr )卿(qīng )命(mìng )于(yú )天(tiān )子(zǐ ),一(yī )卿(qīng )命(mìng )于(yú )其(qí )君(jūn );下(xià )大(dà )夫(fū )五(wǔ )人(rén ),上(shàng )士(shì )二(èr )十(shí )七(qī )人(rén )。小(xiǎo )国(guó ):二(èr )卿(qīng );皆(jiē )命(mìng )于(yú )其(qí )君(jūn );下(xià )大(dà )夫(fū )五(wǔ )人(rén ),上(shàng )士(shì )二(èr )十(shí )七(qī )人(rén )。天(tiān )子(zǐ )使(shǐ )其(qí )大(dà )夫(fū )为(wéi )三(sān )监(jiān ),监(jiān )于(yú )方(fāng )伯(bó )之(zhī )国(guó ),国(guó )三(sān )人(rén )。天(tiān )子(zǐ )之(zhī )县(xiàn )内(nèi )诸(zhū )侯(hóu ),禄(lù )也(yě );外(wài )诸(zhū )侯(hóu ),嗣(sì )也(yě )。制(zhì ):三(sān )公(gōng ),一(yī )命(mìng )卷(juàn );若(ruò )有(yǒu )加(jiā ),则(zé )赐(cì )也(yě )。不(bú )过(guò )九(jiǔ )命(mìng )。次(cì )国(guó )之(zhī )君(jūn ),不(bú )过(guò )七(qī )命(mìng );小(xiǎo )国(guó )之(zhī )君(jūn ),不(bú )过(guò )五(wǔ )命(mìng )。大(dà )国(guó )之(zhī )卿(qīng ),不(bú )过(guò )三(sān )命(mìng );下(xià )卿(qīng )再(zài )命(mìng ),小(xiǎo )国(guó )之(zhī )卿(qīng )与(yǔ )下(xià )大(dà )夫(fū )一(yī )命(mìng )。凡(fán )官(guān )民(mín )材(cái ),必(bì )先(xiān )论(lùn )之(zhī )。论(lùn )辨(biàn )然(rán )后(hòu )使(shǐ )之(zhī ),任(rèn )事(shì )然(rán )后(hòu )爵(jué )之(zhī ),位(wèi )定(dìng )然(rán )后(hòu )禄(lù )之(zhī )。爵(jué )人(rén )于(yú )朝(cháo ),与(yǔ )士(shì )共(gòng )之(zhī )。刑(xíng )人(rén )于(yú )市(shì ),与(yǔ )众(zhòng )弃(qì )之(zhī )。是(shì )故(gù )公(gōng )家(jiā )不(bú )畜(chù )刑(xíng )人(rén ),大(dà )夫(fū )弗(fú )养(yǎng ),士(shì )遇(yù )之(zhī )涂(tú )弗(fú )与(yǔ )言(yán )也(yě );屏(píng )之(zhī )四(sì )方(fāng ),唯(wéi )其(qí )所(suǒ )之(zhī ),不(bú )及(jí )以(yǐ )政(zhèng ),亦(yì )弗(fú )故(gù )生(shēng )也(yě )。诸(zhū )侯(hóu )之(zhī )于(yú )天(tiān )子(zǐ )也(yě ),比(bǐ )年(nián )一(yī )小(xiǎo )聘(pìn ),三(sān )年(nián )一(yī )大(dà )聘(pìn ),五(wǔ )年(nián )一(yī )朝(cháo )。

天(tiān )子(zǐ )五(wǔ )年(nián )一(yī )巡(xún )守(shǒu ):岁(suì )二(èr )月(yuè ),东(dōng )巡(xún )守(shǒu )至(zhì )于(yú )岱(dài )宗(zōng ),柴(chái )而(ér )望(wàng )祀(sì )山(shān )川(chuān );觐(jìn )诸(zhū )侯(hóu );问(wèn )百(bǎi )年(nián )者(zhě )就(jiù )见(jiàn )之(zhī )。命(mìng )大(dà )师(shī )陈(chén )诗(shī )以(yǐ )观(guān )民(mín )风(fēng ),命(mìng )市(shì )纳(nà )贾(jiǎ )以(yǐ )观(guān )民(mín )之(zhī )所(suǒ )好(hǎo )恶(è ),志(zhì )淫(yín )好(hǎo )辟(pì )。命(mìng )典(diǎn )礼(lǐ )考(kǎo )时(shí )月(yuè ),定(dìng )日(rì ),同(tóng )律(lǜ ),礼(lǐ )乐(lè )制(zhì )度(dù )衣(yī )服(fú )正(zhèng )之(zhī )。山(shān )川(chuān )神(shén )只(zhī ),有(yǒu )不(bú )举(jǔ )者(zhě ),为(wéi )不(bú )敬(jìng );不(bú )敬(jìng )者(zhě ),君(jūn )削(xuē )以(yǐ )地(dì )。宗(zōng )庙(miào ),有(yǒu )不(bú )顺(shùn )者(zhě )为(wéi )不(bú )孝(xiào );不(bú )孝(xiào )者(zhě ),君(jūn )绌(chù )以(yǐ )爵(jué )。变(biàn )礼(lǐ )易(yì )乐(lè )者(zhě ),为(wéi )不(bú )从(cóng );不(bú )从(cóng )者(zhě ),君(jūn )流(liú )。革(gé )制(zhì )度(dù )衣(yī )服(fú )者(zhě ),为(wéi )畔(pàn );畔(pàn )者(zhě ),君(jūn )讨(tǎo )。有(yǒu )功(gōng )德(dé )于(yú )民(mín )者(zhě ),加(jiā )地(dì )进(jìn )律(lǜ )。五(wǔ )月(yuè ),南(nán )巡(xún )守(shǒu )至(zhì )于(yú )南(nán )岳(yuè ),如(rú )东(dōng )巡(xún )守(shǒu )之(zhī )礼(lǐ )。八(bā )月(yuè ),西(xī )巡(xún )守(shǒu )至(zhì )于(yú )西(xī )岳(yuè ),如(rú )南(nán )巡(xún )守(shǒu )之(zhī )礼(lǐ )。十(shí )有(yǒu )一(yī )月(yuè ),北(běi )巡(xún )守(shǒu )至(zhì )于(yú )北(běi )岳(yuè ),如(rú )西(xī )巡(xún )守(shǒu )之(zhī )礼(lǐ )。归(guī ),假(jiǎ )于(yú )祖(zǔ )祢(mí ),用(yòng )特(tè )。

天(tiān )子(zǐ )将(jiāng )出(chū ),类(lèi )乎(hū )上(shàng )帝(dì ),宜(yí )乎(hū )社(shè ),造(zào )乎(hū )祢(mí )。诸(zhū )侯(hóu )将(jiāng )出(chū ),宜(yí )乎(hū )社(shè ),造(zào )乎(hū )祢(mí )。天(tiān )子(zǐ )无(wú )事(shì )与(yǔ )诸(zhū )侯(hóu )相(xiàng )见(jiàn )曰(yuē )朝(cháo ),考(kǎo )礼(lǐ )正(zhèng )刑(xíng )一(yī )德(dé ),以(yǐ )尊(zūn )于(yú )天(tiān )子(zǐ )。天(tiān )子(zǐ )赐(cì )诸(zhū )侯(hóu )乐(lè ),则(zé )以(yǐ )柷(zhù )将(jiāng )之(zhī ),赐(cì )伯(bó )、子(zǐ )、男(nán )乐(lè ),则(zé )以(yǐ )鼗(táo )将(jiāng )之(zhī )。诸(zhū )侯(hóu ),赐(cì )弓(gōng )矢(shǐ )然(rán )后(hòu )征(zhēng ),赐(cì )鈇(fū )钺(yuè )然(rán )后(hòu )杀(shā ),赐(cì )圭(guī )瓒(zàn )然(rán )后(hòu )为(wéi )鬯(chàng )。未(wèi )赐(cì )圭(guī )瓒(zàn ),则(zé )资(zī )鬯(chàng )于(yú )天(tiān )子(zǐ )。

天(tiān )子(zǐ )命(mìng )之(zhī )教(jiāo )然(rán )后(hòu )为(wéi )学(xué )。小(xiǎo )学(xué )在(zài )公(gōng )宫(gōng )南(nán )之(zhī )左(zuǒ ),大(dà )学(xué )在(zài )郊(jiāo )。天(tiān )子(zǐ )曰(yuē )辟(pì )痈(yōng ),诸(zhū )侯(hóu )曰(yuē )頖(pàn )宫(gōng )。

天(tiān )子(zǐ )将(jiāng )出(chū )征(zhēng ),类(lèi )乎(hū )上(shàng )帝(dì ),宜(yí )乎(hū )社(shè ),造(zào )乎(hū )祢(mí ),祃(mà )于(yú )所(suǒ )征(zhēng )之(zhī )地(dì )。受(shòu )命(mìng )于(yú )祖(zǔ ),受(shòu )成(chéng )于(yú )学(xué )。出(chū )征(zhēng ),执(zhí )有(yǒu )罪(zuì );反(fǎn ),释(shì )奠(diàn )于(yú )学(xué ),以(yǐ )讯(xùn )馘(guó )告(gào )。

天(tiān )子(zǐ )、诸(zhū )侯(hóu )无(wú )事(shì )则(zé )岁(suì )三(sān )田(tián ):一(yī )为(wéi )干(gàn )豆(dòu ),二(èr )为(wéi )宾(bīn )客(kè ),三(sān )为(wéi )充(chōng )君(jūn )之(zhī )庖(páo )。无(wú )事(shì )而(ér )不(bú )田(tián ),曰(yuē )不(bú )敬(jìng );田(tián )不(bú )以(yǐ )礼(lǐ ),曰(yuē )暴(bào )天(tiān )物(wù )。天(tiān )子(zǐ )不(bú )合(hé )围(wéi ),诸(zhū )侯(hóu )不(bú )掩(yǎn )群(qún )。天(tiān )子(zǐ )杀(shā )则(zé )下(xià )大(dà )绥(suí ),诸(zhū )侯(hóu )杀(shā )则(zé )下(xià )小(xiǎo )绥(suí ),大(dà )夫(fū )杀(shā )则(zé )止(zhǐ )佐(zuǒ )车(chē )。佐(zuǒ )车(chē )止(zhǐ ),则(zé )百(bǎi )姓(xìng )田(tián )猎(liè )。獭(tǎ )祭(jì )鱼(yú ),然(rán )后(hòu )虞(yú )人(rén )入(rù )泽(zé )梁(liáng )。豺(chái )祭(jì )兽(shòu ),然(rán )后(hòu )田(tián )猎(liè )。鸠(jiū )化(huà )为(wéi )鹰(yīng ),然(rán )后(hòu )设(shè )罻(wèi )罗(luó )。草(cǎo )木(mù )零(líng )落(luò ),然(rán )后(hòu )入(rù )山(shān )林(lín )。昆(kūn )虫(chóng )未(wèi )蛰(zhé ),不(bú )以(yǐ )火(huǒ )田(tián ),不(bú )麑(ní ),不(bú )卵(luǎn ),不(bú )杀(shā )胎(tāi ),不(bú )殀(yǎo )夭(yāo ),不(bú )覆(fù )巢(cháo )。

冢(zhǒng )宰(zǎi )制(zhì )国(guó )用(yòng ),必(bì )于(yú )岁(suì )之(zhī )杪(miǎo ),五(wǔ )谷(gǔ )皆(jiē )入(rù )然(rán )后(hòu )制(zhì )国(guó )用(yòng )。用(yòng )地(dì )小(xiǎo )大(dà ),视(shì )年(nián )之(zhī )丰(fēng )耗(hào )。以(yǐ )三(sān )十(shí )年(nián )之(zhī )通(tōng )制(zhì )国(guó )用(yòng ),量(liàng )入(rù )以(yǐ )为(wéi )出(chū ),祭(jì )用(yòng )数(shù )之(zhī )仂(lè )。丧(sàng ),三(sān )年(nián )不(bú )祭(jì ),唯(wéi )祭(jì )天(tiān )地(dì )社(shè )稷(jì )为(wéi )越(yuè )绋(fú )而(ér )行(háng )事(shì )。丧(sàng )用(yòng )三(sān )年(nián )之(zhī )仂(lè )。丧(sàng )祭(jì ),用(yòng )不(bú )足(zú )曰(yuē )暴(bào ),有(yǒu )余(yú )曰(yuē )浩(hào )。祭(jì ),丰(fēng )年(nián )不(bú )奢(shē ),凶(xiōng )年(nián )不(bú )俭(jiǎn )。国(guó )无(wú )九(jiǔ )年(nián )之(zhī )蓄(xù )曰(yuē )不(bú )足(zú ),无(wú )六(liù )年(nián )之(zhī )蓄(xù )曰(yuē )急(jí ),无(wú )三(sān )年(nián )之(zhī )蓄(xù )曰(yuē )国(guó )非(fēi )其(qí )国(guó )也(yě )。三(sān )年(nián )耕(gēng ),必(bì )有(yǒu )一(yī )年(nián )之(zhī )食(shí );九(jiǔ )年(nián )耕(gēng ),必(bì )有(yǒu )三(sān )年(nián )之(zhī )食(shí )。以(yǐ )三(sān )十(shí )年(nián )之(zhī )通(tōng ),虽(suī )有(yǒu )凶(xiōng )旱(hàn )水(shuǐ )溢(yì ),民(mín )无(wú )菜(cài )色(sè ),然(rán )后(hòu )天(tiān )子(zǐ )食(shí ),日(rì )举(jǔ )以(yǐ )乐(lè )。

天(tiān )子(zǐ )七(qī )日(rì )而(ér )殡(bìn ),七(qī )月(yuè )而(ér )葬(zàng )。诸(zhū )侯(hóu )五(wǔ )日(rì )而(ér )殡(bìn ),五(wǔ )月(yuè )而(ér )葬(zàng )。大(dà )夫(fū )、士(shì )、庶(shù )人(rén ),三(sān )日(rì )而(ér )殡(bìn ),三(sān )月(yuè )而(ér )葬(zàng )。三(sān )年(nián )之(zhī )丧(sàng ),自(zì )天(tiān )子(zǐ )达(dá ),庶(shù )人(rén )县(xiàn )封(fēng ),葬(zàng )不(bú )为(wéi )雨(yǔ )止(zhǐ ),不(bú )封(fēng )不(bú )树(shù ),丧(sàng )不(bú )贰(èr )事(shì ),自(zì )天(tiān )子(zǐ )达(dá )于(yú )庶(shù )人(rén )。丧(sàng )从(cóng )死(sǐ )者(zhě ),祭(jì )从(cóng )生(shēng )者(zhě )。支(zhī )子(zǐ )不(bú )祭(jì )。天(tiān )子(zǐ )七(qī )庙(miào ),三(sān )昭(zhāo )三(sān )穆(mù ),与(yǔ )太(tài )祖(zǔ )之(zhī )庙(miào )而(ér )七(qī )。诸(zhū )侯(hóu )五(wǔ )庙(miào ),二(èr )昭(zhāo )二(èr )穆(mù ),与(yǔ )太(tài )祖(zǔ )之(zhī )庙(miào )而(ér )五(wǔ )。大(dà )夫(fū )三(sān )庙(miào ),一(yī )昭(zhāo )一(yī )穆(mù ),与(yǔ )太(tài )祖(zǔ )之(zhī )庙(miào )而(ér )三(sān )。士(shì )一(yī )庙(miào )。庶(shù )人(rén )祭(jì )于(yú )寝(qǐn )。

天(tiān )子(zǐ )、诸(zhū )侯(hóu )宗(zōng )庙(miào )之(zhī )祭(jì ):春(chūn )曰(yuē )礿(yuè ),夏(xià )曰(yuē )禘(dì ),秋(qiū )曰(yuē )尝(cháng ),冬(dōng )曰(yuē )烝(zhēng )。天(tiān )子(zǐ )祭(jì )天(tiān )地(dì ),诸(zhū )侯(hóu )祭(jì )社(shè )稷(jì ),大(dà )夫(fū )祭(jì )五(wǔ )祀(sì )。天(tiān )子(zǐ )祭(jì )天(tiān )下(xià )名(míng )山(shān )大(dà )川(chuān ):五(wǔ )岳(yuè )视(shì )三(sān )公(gōng ),四(sì )渎(dú )视(shì )诸(zhū )侯(hóu )。诸(zhū )侯(hóu )祭(jì )名(míng )山(shān )大(dà )川(chuān )之(zhī )在(zài )其(qí )地(dì )者(zhě )。天(tiān )子(zǐ )诸(zhū )侯(hóu )祭(jì )因(yīn )国(guó )之(zhī )在(zài )其(qí )地(dì )而(ér )无(wú )主(zhǔ )后(hòu )者(zhě )。天(tiān )子(zǐ )犆(tè )礿(yuè ),祫(xiá )禘(dì ),祫(xiá )尝(cháng ),祫(xiá )烝(zhēng )。诸(zhū )侯(hóu )礿(yuè )则(zé )不(bú )禘(dì ),禘(dì )则(zé )不(bú )尝(cháng ),尝(cháng )则(zé )不(bú )烝(zhēng ),烝(zhēng )则(zé )不(bú )礿(yuè )。诸(zhū )侯(hóu )礿(yuè ),犆(tè );禘(dì ),一(yī )犆(tè )一(yī )祫(xiá );尝(cháng ),祫(xiá );烝(zhēng ),祫(xiá )。

天(tiān )子(zǐ )社(shè )稷(jì )皆(jiē )大(dà )牢(láo ),诸(zhū )侯(hóu )社(shè )稷(jì )皆(jiē )少(shǎo )牢(láo )。大(dà )夫(fū )、士(shì )宗(zōng )庙(miào )之(zhī )祭(jì ),有(yǒu )田(tián )则(zé )祭(jì ),无(wú )田(tián )则(zé )荐(jiàn )。庶(shù )人(rén )春(chūn )荐(jiàn )韭(jiǔ ),夏(xià )荐(jiàn )麦(mài ),秋(qiū )荐(jiàn )黍(shǔ ),冬(dōng )荐(jiàn )稻(dào )。韭(jiǔ )以(yǐ )卵(luǎn ),麦(mài )以(yǐ )鱼(yú ),黍(shǔ )以(yǐ )豚(tún ),稻(dào )以(yǐ )雁(yàn )。祭(jì )天(tiān )地(dì )之(zhī )牛(niú ),角(jiǎo )茧(jiǎn )栗(lì );宗(zōng )庙(miào )之(zhī )牛(niú ),角(jiǎo )握(wò );宾(bīn )客(kè )之(zhī )牛(niú ),角(jiǎo )尺(chǐ )。诸(zhū )侯(hóu )无(wú )故(gù )不(bú )杀(shā )牛(niú ),大(dà )夫(fū )无(wú )故(gù )不(bú )杀(shā )羊(yáng ),士(shì )无(wú )故(gù )不(bú )杀(shā )犬(quǎn )豕(shǐ ),庶(shù )人(rén )无(wú )故(gù )不(bú )食(shí )珍(zhēn )。庶(shù )羞(xiū )不(bú )逾(yú )牲(shēng ),燕(yàn )衣(yī )不(bú )逾(yú )祭(jì )服(fú ),寝(qǐn )不(bú )逾(yú )庙(miào )。

古(gǔ )者(zhě ):公(gōng )田(tián ),藉(jiè )而(ér )不(bú )税(shuì )。市(shì ),廛(chán )而(ér )不(bú )税(shuì )。关(guān ),讥(jī )而(ér )不(bú )征(zhēng )。林(lín )麓(lù )川(chuān )泽(zé ),以(yǐ )时(shí )入(rù )而(ér )不(bú )禁(jìn )。夫(fū )圭(guī )田(tián )无(wú )征(zhēng )。用(yòng )民(mín )之(zhī )力(lì ),岁(suì )不(bú )过(guò )三(sān )日(rì )。田(tián )里(lǐ )不(bú )粥(zhōu ),墓(mù )地(dì )不(bú )请(qǐng )。司(sī )空(kōng )执(zhí )度(dù )度(dù )地(dì ),居(jū )民(mín )山(shān )川(chuān )沮(jǔ )泽(zé ),时(shí )四(sì )时(shí )。量(liàng )地(dì )远(yuǎn )近(jìn ),兴(xìng )事(shì )任(rèn )力(lì )。凡(fán )使(shǐ )民(mín ):任(rèn )老(lǎo )者(zhě )之(zhī )事(shì ),食(shí )壮(zhuàng )者(zhě )之(zhī )食(shí )。凡(fán )居(jū )民(mín )材(cái ),必(bì )因(yīn )天(tiān )地(dì )寒(hán )暖(nuǎn )燥(zào )湿(shī ),广(guǎng )谷(gǔ )大(dà )川(chuān )异(yì )制(zhì )。民(mín )生(shēng )其(qí )间(jiān )者(zhě )异(yì )俗(sú ):刚(gāng )柔(róu )轻(qīng )重(zhòng )迟(chí )速(sù )异(yì )齐(qí ),五(wǔ )味(wèi )异(yì )和(hé ),器(qì )械(xiè )异(yì )制(zhì ),衣(yī )服(fú )异(yì )宜(yí )。修(xiū )其(qí )教(jiāo ),不(bú )易(yì )其(qí )俗(sú );齐(qí )其(qí )政(zhèng ),不(bú )易(yì )其(qí )宜(yí )。中(zhōng )国(guó )戎(róng )夷(yí ),五(wǔ )方(fāng )之(zhī )民(mín ),皆(jiē )有(yǒu )其(qí )性(xìng )也(yě ),不(bú )可(kě )推(tuī )移(yí )。东(dōng )方(fāng )曰(yuē )夷(yí ),被(bèi )髪(fā )文(wén )身(shēn ),有(yǒu )不(bú )火(huǒ )食(shí )者(zhě )矣(yǐ )。南(nán )方(fāng )曰(yuē )蛮(mán ),雕(diāo )题(tí )交(jiāo )趾(zhǐ ),有(yǒu )不(bú )火(huǒ )食(shí )者(zhě )矣(yǐ )。西(xī )方(fāng )曰(yuē )戎(róng ),被(bèi )髪(fā )衣(yī )皮(pí ),有(yǒu )不(bú )粒(lì )食(shí )者(zhě )矣(yǐ )。北(běi )方(fāng )曰(yuē )狄(dí ),衣(yī )羽(yǔ )毛(máo )穴(xué )居(jū ),有(yǒu )不(bú )粒(lì )食(shí )者(zhě )矣(yǐ )。中(zhōng )国(guó )、夷(yí )、蛮(mán )、戎(róng )、狄(dí ),皆(jiē )有(yǒu )安(ān )居(jū )、和(hé )味(wèi )、宜(yí )服(fú )、利(lì )用(yòng )、备(bèi )器(qì ),五(wǔ )方(fāng )之(zhī )民(mín ),言(yán )语(yǔ )不(bú )通(tōng ),嗜(shì )欲(yù )不(bú )同(tóng )。达(dá )其(qí )志(zhì ),通(tōng )其(qí )欲(yù ):东(dōng )方(fāng )曰(yuē )寄(jì ),南(nán )方(fāng )曰(yuē )象(xiàng ),西(xī )方(fāng )曰(yuē )狄(dí )鞮(dī ),北(běi )方(fāng )曰(yuē )译(yì )。

凡(fán )居(jū )民(mín ),量(liàng )地(dì )以(yǐ )制(zhì )邑(yì ),度(dù )地(dì )以(yǐ )居(jū )民(mín )。地(dì )、邑(yì )、民(mín )、居(jū ),必(bì )参(cān )相(xiàng )得(dé )也(yě )。无(wú )旷(kuàng )土(tǔ ),无(wú )游(yóu )民(mín ),食(shí )节(jiē )事(shì )时(shí ),民(mín )咸(xián )安(ān )其(qí )居(jū ),乐(lè )事(shì )劝(quàn )功(gōng ),尊(zūn )君(jūn )亲(qīn )上(shàng ),然(rán )后(hòu )兴(xìng )学(xué )。

司(sī )徒(tú )修(xiū )六(liù )礼(lǐ )以(yǐ )节(jiē )民(mín )性(xìng ),明(míng )七(qī )教(jiāo )以(yǐ )兴(xìng )民(mín )德(dé ),齐(qí )八(bā )政(zhèng )以(yǐ )防(fáng )淫(yín ),一(yī )道(dào )德(dé )以(yǐ )同(tóng )俗(sú ),养(yǎng )耆(qí )老(lǎo )以(yǐ )致(zhì )孝(xiào ),恤(xù )孤(gū )独(dú )以(yǐ )逮(dǎi )不(bú )足(zú ),上(shàng )贤(xián )以(yǐ )崇(chóng )德(dé ),简(jiǎn )不(bú )肖(xiāo )以(yǐ )绌(chù )恶(è )。命(mìng )乡(xiāng ),简(jiǎn )不(bú )帅(shuài )教(jiāo )者(zhě )以(yǐ )告(gào )。耆(qí )老(lǎo )皆(jiē )朝(cháo )于(yú )庠(xiáng ),元(yuán )日(rì ),习(xí )射(shè )上(shàng )功(gōng ),习(xí )乡(xiāng )上(shàng )齿(chǐ ),大(dà )司(sī )徒(tú )帅(shuài )国(guó )之(zhī )俊(jùn )士(shì )与(yǔ )执(zhí )事(shì )焉(yān )。不(bú )变(biàn ),命(mìng )国(guó )之(zhī )右(yòu )乡(xiāng ),简(jiǎn )不(bú )帅(shuài )教(jiāo )者(zhě )移(yí )之(zhī )左(zuǒ );命(mìng )国(guó )之(zhī )左(zuǒ )乡(xiāng ),简(jiǎn )不(bú )帅(shuài )教(jiāo )者(zhě )移(yí )之(zhī )右(yòu ),如(rú )初(chū )礼(lǐ )。不(bú )变(biàn ),移(yí )之(zhī )郊(jiāo ),如(rú )初(chū )礼(lǐ )。不(bú )变(biàn ),移(yí )之(zhī )遂(suí ),如(rú )初(chū )礼(lǐ )。不(bú )变(biàn ),屏(píng )之(zhī )远(yuǎn )方(fāng ),终(zhōng )身(shēn )不(bú )齿(chǐ )。命(mìng )乡(xiāng ),论(lùn )秀(xiù )士(shì ),升(shēng )之(zhī )司(sī )徒(tú ),曰(yuē )选(xuǎn )士(shì )。司(sī )徒(tú )论(lùn )选(xuǎn )士(shì )之(zhī )秀(xiù )者(zhě )而(ér )升(shēng )之(zhī )学(xué ),曰(yuē )俊(jùn )士(shì )。升(shēng )于(yú )司(sī )徒(tú )者(zhě ),不(bú )征(zhēng )于(yú )乡(xiāng );升(shēng )于(yú )学(xué )者(zhě ),不(bú )征(zhēng )于(yú )司(sī )徒(tú ),曰(yuē )造(zào )士(shì )。乐(lè )正(zhèng )崇(chóng )四(sì )术(shù ),立(lì )四(sì )教(jiāo ),顺(shùn )先(xiān )王(wáng )诗(shī )书(shū )礼(lǐ )乐(lè )以(yǐ )造(zào )士(shì )。春(chūn )、秋(qiū )教(jiāo )以(yǐ )礼(lǐ )乐(lè ),冬(dōng )、夏(xià )教(jiāo )以(yǐ )诗(shī )书(shū )。王(wáng )大(dà )子(zǐ )、王(wáng )子(zǐ )、群(qún )后(hòu )之(zhī )大(dà )子(zǐ )、卿(qīng )大(dà )夫(fū )元(yuán )士(shì )之(zhī )适(shì )子(zǐ )、国(guó )之(zhī )俊(jùn )选(xuǎn ),皆(jiē )造(zào )焉(yān )。凡(fán )入(rù )学(xué )以(yǐ )齿(chǐ )。将(jiāng )出(chū )学(xué ),小(xiǎo )胥(xū )、大(dà )胥(xū )、小(xiǎo )乐(lè )正(zhèng )简(jiǎn )不(bú )帅(shuài )教(jiāo )者(zhě )以(yǐ )告(gào )于(yú )大(dà )乐(lè )正(zhèng )。大(dà )乐(lè )正(zhèng )以(yǐ )告(gào )于(yú )王(wáng )。王(wáng )命(mìng )三(sān )公(gōng )、九(jiǔ )卿(qīng )、大(dà )夫(fū )、元(yuán )士(shì )皆(jiē )入(rù )学(xué )。不(bú )变(biàn ),王(wáng )亲(qīn )视(shì )学(xué )。不(bú )变(biàn ),王(wáng )三(sān )日(rì )不(bú )举(jǔ ),屏(píng )之(zhī )远(yuǎn )方(fāng )。西(xī )方(fāng )曰(yuē )棘(jí ),东(dōng )方(fāng )曰(yuē )寄(jì ),终(zhōng )身(shēn )不(bú )齿(chǐ )。

大(dà )乐(lè )正(zhèng )论(lùn )造(zào )士(shì )之(zhī )秀(xiù )者(zhě )以(yǐ )告(gào )于(yú )王(wáng ),而(ér )升(shēng )诸(zhū )司(sī )马(mǎ ),曰(yuē )进(jìn )士(shì )。司(sī )马(mǎ )辨(biàn )论(lùn )官(guān )材(cái ),论(lùn )进(jìn )士(shì )之(zhī )贤(xián )者(zhě )以(yǐ )告(gào )于(yú )王(wáng ),而(ér )定(dìng )其(qí )论(lùn )。论(lùn )定(dìng )然(rán )后(hòu )官(guān )之(zhī ),任(rèn )官(guān )然(rán )后(hòu )爵(jué )之(zhī ),位(wèi )定(dìng )然(rán )后(hòu )禄(lù )之(zhī )。大(dà )夫(fū )废(fèi )其(qí )事(shì ),终(zhōng )身(shēn )不(bú )仕(shì ),死(sǐ )以(yǐ )士(shì )礼(lǐ )葬(zàng )之(zhī )。有(yǒu )发(fā ),则(zé )命(mìng )大(dà )司(sī )徒(tú )教(jiāo )士(shì )以(yǐ )车(chē )甲(jiǎ )。凡(fán )执(zhí )技(jì )论(lùn )力(lì ),适(shì )四(sì )方(fāng ),裸(luǒ )股(gǔ )肱(gōng ),决(jué )射(shè )御(yù )。凡(fán )执(zhí )技(jì )以(yǐ )事(shì )上(shàng )者(zhě ):祝(zhù )史(shǐ )、射(shè )御(yù )、医(yī )卜(bo )及(jí )百(bǎi )工(gōng )。凡(fán )执(zhí )技(jì )以(yǐ )事(shì )上(shàng )者(zhě ):不(bú )贰(èr )事(shì ),不(bú )移(yí )官(guān ),出(chū )乡(xiāng )不(bú )与(yǔ )士(shì )齿(chǐ )。仕(shì )于(yú )家(jiā )者(zhě ),出(chū )乡(xiāng )不(bú )与(yǔ )士(shì )齿(chǐ )。司(sī )寇(kòu )正(zhèng )刑(xíng )明(míng )辟(pì )以(yǐ )听(tīng )狱(yù )讼(sòng )。必(bì )三(sān )刺(cì )。有(yǒu )旨(zhǐ )无(wú )简(jiǎn )不(bú )听(tīng )。附(fù )从(cóng )轻(qīng ),赦(shè )从(cóng )重(zhòng )。凡(fán )制(zhì )五(wǔ )刑(xíng ),必(bì )即(jí )天(tiān )论(lùn )。邮(yóu )罚(fá )丽(lì )于(yú )事(shì )。

凡(fán )听(tīng )五(wǔ )刑(xíng )之(zhī )讼(sòng ),必(bì )原(yuán )父(fù )子(zǐ )之(zhī )亲(qīn )、立(lì )君(jūn )臣(chén )之(zhī )义(yì )以(yǐ )权(quán )之(zhī )。意(yì )论(lùn )轻(qīng )重(zhòng )之(zhī )序(xù )、慎(shèn )测(cè )浅(qiǎn )深(shēn )之(zhī )量(liàng )以(yǐ )别(bié )之(zhī )。悉(xī )其(qí )聪(cōng )明(míng )、致(zhì )其(qí )忠(zhōng )爱(ài )以(yǐ )尽(jìn )之(zhī )。疑(yí )狱(yù ),泛(fàn )与(yǔ )众(zhòng )共(gòng )之(zhī );众(zhòng )疑(yí ),赦(shè )之(zhī )。必(bì )察(chá )小(xiǎo )大(dà )之(zhī )比(bǐ )以(yǐ )成(chéng )之(zhī )。成(chéng )狱(yù )辞(cí ),史(shǐ )以(yǐ )狱(yù )成(chéng )告(gào )于(yú )正(zhèng ),正(zhèng )听(tīng )之(zhī )。正(zhèng )以(yǐ )狱(yù )成(chéng )告(gào )于(yú )大(dà )司(sī )寇(kòu ),大(dà )司(sī )寇(kòu )听(tīng )之(zhī )棘(jí )木(mù )之(zhī )下(xià )。大(dà )司(sī )寇(kòu )以(yǐ )狱(yù )之(zhī )成(chéng )告(gào )于(yú )王(wáng ),王(wáng )命(mìng )三(sān )公(gōng )参(cān )听(tīng )之(zhī )。三(sān )公(gōng )以(yǐ )狱(yù )之(zhī )成(chéng )告(gào )于(yú )王(wáng ),王(wáng )三(sān )又(yòu ),然(rán )后(hòu )制(zhì )刑(xíng )。凡(fán )作(zuò )刑(xíng )罚(fá ),轻(qīng )无(wú )赦(shè )。刑(xíng )者(zhě )侀(xíng )也(yě ),侀(xíng )者(zhě )成(chéng )也(yě ),一(yī )成(chéng )而(ér )不(bú )可(kě )变(biàn ),故(gù )君(jūn )子(zǐ )尽(jìn )心(xīn )焉(yān )。析(xī )言(yán )破(pò )律(lǜ ),乱(luàn )名(míng )改(gǎi )作(zuò ),执(zhí )左(zuǒ )道(dào )以(yǐ )乱(luàn )政(zhèng ),杀(shā )。作(zuò )淫(yín )声(shēng )、异(yì )服(fú )、奇(qí )技(jì )、奇(qí )器(qì )以(yǐ )疑(yí )众(zhòng ),杀(shā )。行(háng )伪(wěi )而(ér )坚(jiān ),言(yán )伪(wěi )而(ér )辩(biàn ),学(xué )非(fēi )而(ér )博(bó ),顺(shùn )非(fēi )而(ér )泽(zé ),以(yǐ )疑(yí )众(zhòng ),杀(shā )。假(jiǎ )于(yú )鬼(guǐ )神(shén )、时(shí )日(rì )、卜(bo )筮(shì )以(yǐ )疑(yí )众(zhòng ),杀(shā )。此(cǐ )四(sì )诛(zhū )者(zhě ),不(bú )以(yǐ )听(tīng )。凡(fán )执(zhí )禁(jìn )以(yǐ )齐(qí )众(zhòng ),不(bú )赦(shè )过(guò )。有(yǒu )圭(guī )璧(bì )金(jīn )璋(zhāng ),不(bú )粥(zhōu )于(yú )市(shì );命(mìng )服(fú )命(mìng )车(chē ),不(bú )粥(zhōu )于(yú )市(shì );宗(zōng )庙(miào )之(zhī )器(qì ),不(bú )粥(zhōu )于(yú )市(shì );牺(xī )牲(shēng )不(bú )粥(zhōu )于(yú )市(shì );戎(róng )器(qì )不(bú )粥(zhōu )于(yú )市(shì )。用(yòng )器(qì )不(bú )中(zhōng )度(dù ),不(bú )粥(zhōu )于(yú )市(shì )。兵(bīng )车(chē )不(bú )中(zhōng )度(dù ),不(bú )粥(zhōu )于(yú )市(shì )。布(bù )帛(bó )精(jīng )粗(cū )不(bú )中(zhōng )数(shù )、幅(fú )广(guǎng )狭(xiá )不(bú )中(zhōng )量(liàng ),不(bú )粥(zhōu )于(yú )市(shì )。奸(jiān )色(sè )乱(luàn )正(zhèng )色(sè ),不(bú )粥(zhōu )于(yú )市(shì )。锦(jǐn )文(wén )珠(zhū )玉(yù )成(chéng )器(qì ),不(bú )粥(zhōu )于(yú )市(shì )。衣(yī )服(fú )饮(yǐn )食(shí ),不(bú )粥(zhōu )于(yú )市(shì )。五(wǔ )谷(gǔ )不(bú )时(shí ),果(guǒ )实(shí )未(wèi )熟(shú ),不(bú )粥(zhōu )于(yú )市(shì )。木(mù )不(bú )中(zhōng )伐(fá ),不(bú )粥(zhōu )于(yú )市(shì )。禽(qín )兽(shòu )鱼(yú )鳖(biē )不(bú )中(zhōng )杀(shā ),不(bú )粥(zhōu )于(yú )市(shì )。关(guān )执(zhí )禁(jìn )以(yǐ )讥(jī ),禁(jìn )异(yì )服(fú ),识(shí )异(yì )言(yán )。

大(dà )史(shǐ )典(diǎn )礼(lǐ ),执(zhí )简(jiǎn )记(jì ),奉(fèng )讳(huì )恶(è )。天(tiān )子(zǐ )齐(qí )戒(jiè )受(shòu )谏(jiàn )。司(sī )会(huì )以(yǐ )岁(suì )之(zhī )成(chéng ),质(zhì )于(yú )天(tiān )子(zǐ ),冢(zhǒng )宰(zǎi )齐(qí )戒(jiè )受(shòu )质(zhì )。大(dà )乐(lè )正(zhèng )、大(dà )司(sī )寇(kòu )、市(shì ),三(sān )官(guān )以(yǐ )其(qí )成(chéng ),从(cóng )质(zhì )于(yú )天(tiān )子(zǐ )。大(dà )司(sī )徒(tú )、大(dà )司(sī )马(mǎ )、大(dà )司(sī )空(kōng )齐(qí )戒(jiè )受(shòu )质(zhì );百(bǎi )官(guān )各(gè )以(yǐ )其(qí )成(chéng ),质(zhì )于(yú )三(sān )官(guān )。大(dà )司(sī )徒(tú )、大(dà )司(sī )马(mǎ )、大(dà )司(sī )空(kōng )以(yǐ )百(bǎi )官(guān )之(zhī )成(chéng ),质(zhì )于(yú )天(tiān )子(zǐ )。百(bǎi )官(guān )齐(qí )戒(jiè )受(shòu )质(zhì )。然(rán )后(hòu ),休(xiū )老(lǎo )劳(láo )农(nóng ),成(chéng )岁(suì )事(shì ),制(zhì )国(guó )用(yòng )。

凡(fán )养(yǎng )老(lǎo ):有(yǒu )虞(yú )氏(shì )以(yǐ )燕(yàn )礼(lǐ ),夏(xià )后(hòu )氏(shì )以(yǐ )飨(xiǎng )礼(lǐ ),殷(yīn )人(rén )以(yǐ )食(shí )礼(lǐ ),周(zhōu )人(rén )修(xiū )而(ér )兼(jiān )用(yòng )之(zhī )。五(wǔ )十(shí )养(yǎng )于(yú )乡(xiāng ),六(liù )十(shí )养(yǎng )于(yú )国(guó ),七(qī )十(shí )养(yǎng )于(yú )学(xué ),达(dá )于(yú )诸(zhū )侯(hóu )。八(bā )十(shí )拜(bài )君(jūn )命(mìng ),一(yī )坐(zuò )再(zài )至(zhì ),瞽(gǔ )亦(yì )如(rú )之(zhī )。九(jiǔ )十(shí )使(shǐ )人(rén )受(shòu )。五(wǔ )十(shí )异(yì )粻(zhāng ),六(liù )十(shí )宿(xiǔ )肉(ròu ),七(qī )十(shí )贰(èr )膳(shàn ),八(bā )十(shí )常(cháng )珍(zhēn );九(jiǔ )十(shí ),饮(yǐn )食(shí )不(bú )离(lí )寝(qǐn )、膳(shàn )饮(yǐn )从(cóng )于(yú )游(yóu )可(kě )也(yě )。六(liù )十(shí )岁(suì )制(zhì ),七(qī )十(shí )时(shí )制(zhì ),八(bā )十(shí )月(yuè )制(zhì );九(jiǔ )十(shí )日(rì )修(xiū ),唯(wéi )绞(jiǎo )、衾(qīn )、冒(mào ),死(sǐ )而(ér )后(hòu )制(zhì )。五(wǔ )十(shí )始(shǐ )衰(shuāi ),六(liù )十(shí )非(fēi )肉(ròu )不(bú )饱(bǎo ),七(qī )十(shí )非(fēi )帛(bó )不(bú )暖(nuǎn ),八(bā )十(shí )非(fēi )人(rén )不(bú )暖(nuǎn );九(jiǔ )十(shí ),虽(suī )得(dé )人(rén )不(bú )暖(nuǎn )矣(yǐ )。五(wǔ )十(shí )杖(zhàng )于(yú )家(jiā ),六(liù )十(shí )杖(zhàng )于(yú )乡(xiāng ),七(qī )十(shí )杖(zhàng )于(yú )国(guó ),八(bā )十(shí )杖(zhàng )于(yú )朝(cháo );九(jiǔ )十(shí )者(zhě ),天(tiān )子(zǐ )欲(yù )有(yǒu )问(wèn )焉(yān ),则(zé )就(jiù )其(qí )室(shì ),以(yǐ )珍(zhēn )从(cóng )。七(qī )十(shí )不(bú )俟(sì )朝(cháo ),八(bā )十(shí )月(yuè )告(gào )存(cún ),九(jiǔ )十(shí )日(rì )有(yǒu )秩(zhì )五(wǔ )十(shí )不(bú )从(cóng )力(lì )政(zhèng ),六(liù )十(shí )不(bú )与(yǔ )服(fú )戎(róng ),七(qī )十(shí )不(bú )与(yǔ )宾(bīn )客(kè )之(zhī )事(shì ),八(bā )十(shí )齐(qí )丧(sàng )之(zhī )事(shì )弗(fú )及(jí )也(yě )。五(wǔ )十(shí )而(ér )爵(jué ),六(liù )十(shí )不(bú )亲(qīn )学(xué ),七(qī )十(shí )致(zhì )政(zhèng )。唯(wéi )衰(shuāi )麻(má )为(wéi )丧(sàng )。

有(yǒu )虞(yú )氏(shì )养(yǎng )国(guó )老(lǎo )于(yú )上(shàng )庠(xiáng ),养(yǎng )庶(shù )老(lǎo )于(yú )下(xià )庠(xiáng )。夏(xià )后(hòu )氏(shì )养(yǎng )国(guó )老(lǎo )于(yú )东(dōng )序(xù ),养(yǎng )庶(shù )老(lǎo )于(yú )西(xī )序(xù )。殷(yīn )人(rén )养(yǎng )国(guó )老(lǎo )于(yú )右(yòu )学(xué ),养(yǎng )庶(shù )老(lǎo )于(yú )左(zuǒ )学(xué )。周(zhōu )人(rén )养(yǎng )国(guó )老(lǎo )于(yú )东(dōng )胶(jiāo ),养(yǎng )庶(shù )老(lǎo )于(yú )虞(yú )庠(xiáng ):虞(yú )庠(xiáng )在(zài )国(guó )之(zhī )西(xī )郊(jiāo )。有(yǒu )虞(yú )氏(shì )皇(huáng )而(ér )祭(jì ),深(shēn )衣(yī )而(ér )养(yǎng )老(lǎo )。夏(xià )后(hòu )氏(shì )收(shōu )而(ér )祭(jì ),燕(yàn )衣(yī )而(ér )养(yǎng )老(lǎo )。殷(yīn )人(rén )冔(xǔ )而(ér )祭(jì ),缟(gǎo )衣(yī )而(ér )养(yǎng )老(lǎo )。周(zhōu )人(rén )冕(miǎn )而(ér )祭(jì ),玄(xuán )衣(yī )而(ér )养(yǎng )老(lǎo )。凡(fán )三(sān )王(wáng )养(yǎng )老(lǎo )皆(jiē )引(yǐn )年(nián )。八(bā )十(shí )者(zhě )一(yī )子(zǐ )不(bú )从(cóng )政(zhèng ),九(jiǔ )十(shí )者(zhě )其(qí )家(jiā )不(bú )从(cóng )政(zhèng ),废(fèi )疾(jí )非(fēi )人(rén )不(bú )养(yǎng )者(zhě )一(yī )人(rén )不(bú )从(cóng )政(zhèng )。父(fù )母(mǔ )之(zhī )丧(sàng ),三(sān )年(nián )不(bú )从(cóng )政(zhèng )。齐(qí )衰(shuāi )、大(dà )功(gōng )之(zhī )丧(sàng ),三(sān )月(yuè )不(bú )从(cóng )政(zhèng )。将(jiāng )徙(xǐ )于(yú )诸(zhū )侯(hóu ),三(sān )月(yuè )不(bú )从(cóng )政(zhèng )。自(zì )诸(zhū )侯(hóu )来(lái )徙(xǐ )家(jiā ),期(qī )不(bú )从(cóng )政(zhèng )。

少(shǎo )而(ér )无(wú )父(fù )者(zhě )谓(wèi )之(zhī )孤(gū ),老(lǎo )而(ér )无(wú )子(zǐ )者(zhě )谓(wèi )之(zhī )独(dú ),老(lǎo )而(ér )无(wú )妻(qī )者(zhě )谓(wèi )之(zhī )矜(jīn ),老(lǎo )而(ér )无(wú )夫(fū )者(zhě )谓(wèi )之(zhī )寡(guǎ )。此(cǐ )四(sì )者(zhě ),天(tiān )民(mín )之(zhī )穷(qióng )而(ér )无(wú )告(gào )者(zhě )也(yě ),皆(jiē )有(yǒu )常(cháng )饩(xì )。瘖(yīn )、聋(lóng )、跛(bǒ )、躃(bì )、断(duàn )者(zhě )、侏(zhū )儒(rú )、百(bǎi )工(gōng ),各(gè )以(yǐ )其(qí )器(qì )食(shí )之(zhī )。

道(dào )路(lù ):男(nán )子(zǐ )由(yóu )右(yòu ),妇(fù )人(rén )由(yóu )左(zuǒ ),车(chē )从(cóng )中(zhōng )央(yāng )。父(fù )之(zhī )齿(chǐ )随(suí )行(háng ),兄(xiōng )之(zhī )齿(chǐ )雁(yàn )行(háng ),朋(péng )友(yǒu )不(bú )相(xiàng )逾(yú )。轻(qīng )任(rèn )并(bìng ),重(zhòng )任(rèn )分(fèn ),斑(bān )白(bái )者(zhě )不(bú )提(tí )挈(qiè )。君(jūn )子(zǐ )耆(qí )老(lǎo )不(bú )徒(tú )行(háng ),庶(shù )人(rén )耆(qí )老(lǎo )不(bú )徒(tú )食(shí )。

大(dà )夫(fū )祭(jì )器(qì )不(bú )假(jiǎ )。祭(jì )器(qì )未(wèi )成(chéng ),不(bú )造(zào )燕(yàn )器(qì )。

方(fāng )一(yī )里(lǐ )者(zhě )为(wéi )田(tián )九(jiǔ )百(bǎi )亩(mǔ )。方(fāng )十(shí )里(lǐ )者(zhě ),为(wéi )方(fāng )一(yī )里(lǐ )者(zhě )百(bǎi ),为(wéi )田(tián )九(jiǔ )万(wàn )亩(mǔ )。方(fāng )百(bǎi )里(lǐ )者(zhě ),为(wéi )方(fāng )十(shí )里(lǐ )者(zhě )百(bǎi ),为(wéi )田(tián )九(jiǔ )十(shí )亿(yì )亩(mǔ )。方(fāng )千(qiān )里(lǐ )者(zhě ),为(wéi )方(fāng )百(bǎi )里(lǐ )者(zhě )百(bǎi ),为(wéi )田(tián )九(jiǔ )万(wàn )亿(yì )亩(mǔ )。

自(zì )恒(héng )山(shān )至(zhì )于(yú )南(nán )河(hé ),千(qiān )里(lǐ )而(ér )近(jìn );自(zì )南(nán )河(hé )至(zhì )于(yú )江(jiāng ),千(qiān )里(lǐ )而(ér )近(jìn )。自(zì )江(jiāng )至(zhì )于(yú )衡(héng )山(shān ),千(qiān )里(lǐ )而(ér )遥(yáo );自(zì )东(dōng )河(hé )至(zhì )于(yú )东(dōng )海(hǎi ),千(qiān )里(lǐ )而(ér )遥(yáo )。自(zì )东(dōng )河(hé )至(zhì )于(yú )西(xī )河(hé ),千(qiān )里(lǐ )而(ér )近(jìn );自(zì )西(xī )河(hé )至(zhì )于(yú )流(liú )沙(shā ),千(qiān )里(lǐ )而(ér )遥(yáo )。西(xī )不(bú )尽(jìn )流(liú )沙(shā ),南(nán )不(bú )尽(jìn )衡(héng )山(shān ),东(dōng )不(bú )近(jìn )东(dōng )海(hǎi ),北(běi )不(bú )尽(jìn )恒(héng )山(shān ),凡(fán )四(sì )海(hǎi )之(zhī )内(nèi ),断(duàn )长(zhǎng )补(bǔ )短(duǎn ),方(fāng )三(sān )千(qiān )里(lǐ ),为(wéi )田(tián )八(bā )十(shí )万(wàn )亿(yì )一(yī )万(wàn )亿(yì )亩(mǔ )。方(fāng )百(bǎi )里(lǐ )者(zhě )为(wéi )田(tián )九(jiǔ )十(shí )亿(yì )亩(mǔ ):山(shān )陵(líng )、林(lín )麓(lù )、川(chuān )泽(zé )、沟(gōu )渎(dú )、城(chéng )郭(guō )、宫(gōng )室(shì )、涂(tú )巷(xiàng ),三(sān )分(fèn )去(qù )一(yī ),其(qí )余(yú )六(liù )十(shí )亿(yì )亩(mǔ )。

古(gǔ )者(zhě )以(yǐ )周(zhōu )尺(chǐ )八(bā )尺(chǐ )为(wéi )步(bù ),今(jīn )以(yǐ )周(zhōu )尺(chǐ )六(liù )尺(chǐ )四(sì )寸(cùn )为(wéi )步(bù )。古(gǔ )者(zhě )百(bǎi )亩(mǔ ),当(dāng )今(jīn )东(dōng )田(tián )百(bǎi )四(sì )十(shí )六(liù )亩(mǔ )三(sān )十(shí )步(bù )。古(gǔ )者(zhě )百(bǎi )里(lǐ ),当(dāng )今(jīn )百(bǎi )二(èr )十(shí )一(yī )里(lǐ )六(liù )十(shí )步(bù )四(sì )尺(chǐ )二(èr )寸(cùn )二(èr )分(fèn )。

方(fāng )千(qiān )里(lǐ )者(zhě ),为(wéi )方(fāng )百(bǎi )里(lǐ )者(zhě )百(bǎi )。封(fēng )方(fāng )百(bǎi )里(lǐ )者(zhě )三(sān )十(shí )国(guó ),其(qí )余(yú ),方(fāng )百(bǎi )里(lǐ )者(zhě )七(qī )十(shí )。又(yòu )封(fēng )方(fāng )七(qī )十(shí )里(lǐ )者(zhě )六(liù )十(shí )--为(wéi )方(fāng )百(bǎi )里(lǐ )者(zhě )二(èr )十(shí )九(jiǔ ),方(fāng )十(shí )里(lǐ )者(zhě )四(sì )十(shí )。其(qí )余(yú ),方(fāng )百(bǎi )里(lǐ )者(zhě )四(sì )十(shí ),方(fāng )十(shí )里(lǐ )者(zhě )六(liù )十(shí );又(yòu )封(fēng )方(fāng )五(wǔ )十(shí )里(lǐ )者(zhě )二(èr )十(shí )--为(wéi )方(fāng )百(bǎi )里(lǐ )者(zhě )三(sān )十(shí );其(qí )余(yú ),方(fāng )百(bǎi )里(lǐ )者(zhě )十(shí ),方(fāng )十(shí )里(lǐ )者(zhě )六(liù )十(shí )。名(míng )山(shān )大(dà )泽(zé )不(bú )以(yǐ )封(fēng ),其(qí )余(yú )以(yǐ )为(wéi )附(fù )庸(yōng )间(jiān )田(tián )。诸(zhū )侯(hóu )之(zhī )有(yǒu )功(gōng )者(zhě ),取(qǔ )于(yú )间(jiān )田(tián )以(yǐ )禄(lù )之(zhī );其(qí )有(yǒu )削(xuē )地(dì )者(zhě ),归(guī )之(zhī )间(jiān )田(tián )。

天(tiān )子(zǐ )之(zhī )县(xiàn )内(nèi ):方(fāng )千(qiān )里(lǐ )者(zhě )为(wéi )方(fāng )百(bǎi )里(lǐ )者(zhě )百(bǎi )。封(fēng )方(fāng )百(bǎi )里(lǐ )者(zhě )九(jiǔ ),其(qí )余(yú )方(fāng )百(bǎi )里(lǐ )者(zhě )九(jiǔ )十(shí )一(yī )。又(yòu )封(fēng )方(fāng )七(qī )十(shí )里(lǐ )者(zhě )二(èr )十(shí )一(yī )--为(wéi )方(fāng )百(bǎi )里(lǐ )者(zhě )十(shí ),方(fāng )十(shí )里(lǐ )者(zhě )二(èr )十(shí )九(jiǔ );其(qí )余(yú ),方(fāng )百(bǎi )里(lǐ )者(zhě )八(bā )十(shí ),方(fāng )十(shí )里(lǐ )者(zhě )七(qī )十(shí )一(yī )。又(yòu )封(fēng )方(fāng )五(wǔ )十(shí )里(lǐ )者(zhě )六(liù )十(shí )三(sān )--为(wéi )方(fāng )百(bǎi )里(lǐ )者(zhě )十(shí )五(wǔ ),方(fāng )十(shí )里(lǐ )者(zhě )七(qī )十(shí )五(wǔ );其(qí )余(yú )方(fāng )百(bǎi )里(lǐ )者(zhě )六(liù )十(shí )四(sì ),方(fāng )十(shí )里(lǐ )者(zhě )九(jiǔ )十(shí )六(liù )。诸(zhū )侯(hóu )之(zhī )下(xià )士(shì )禄(lù )食(shí )九(jiǔ )人(rén ),中(zhōng )士(shì )食(shí )十(shí )八(bā )人(rén ),上(shàng )士(shì )食(shí )三(sān )十(shí )六(liù )人(rén )。下(xià )大(dà )夫(fū )食(shí )七(qī )十(shí )二(èr )人(rén ),卿(qīng )食(shí )二(èr )百(bǎi )八(bā )十(shí )八(bā )人(rén )。君(jūn )食(shí )二(èr )千(qiān )八(bā )百(bǎi )八(bā )十(shí )人(rén )。次(cì )国(guó )之(zhī )卿(qīng )食(shí )二(èr )百(bǎi )一(yī )十(shí )六(liù )人(rén ),君(jūn )食(shí )二(èr )千(qiān )一(yī )百(bǎi )六(liù )十(shí )人(rén )。小(xiǎo )国(guó )之(zhī )卿(qīng )食(shí )百(bǎi )四(sì )十(shí )四(sì )人(rén ),君(jūn )食(shí )千(qiān )四(sì )百(bǎi )四(sì )十(shí )人(rén )。次(cì )国(guó )之(zhī )卿(qīng ),命(mìng )于(yú )其(qí )君(jūn )者(zhě ),如(rú )小(xiǎo )国(guó )之(zhī )卿(qīng )。天(tiān )子(zǐ )之(zhī )大(dà )夫(fū )为(wéi )三(sān )监(jiān ),监(jiān )于(yú )诸(zhū )侯(hóu )之(zhī )国(guó )者(zhě ),其(qí )禄(lù )视(shì )诸(zhū )侯(hóu )之(zhī )卿(qīng ),其(qí )爵(jué )视(shì )次(cì )国(guó )之(zhī )君(jūn ),其(qí )禄(lù )取(qǔ )之(zhī )于(yú )方(fāng )伯(bó )之(zhī )地(dì )。方(fāng )伯(bó )为(wéi )朝(cháo )天(tiān )子(zǐ ),皆(jiē )有(yǒu )汤(tāng )沐(mù )之(zhī )邑(yì )于(yú )天(tiān )子(zǐ )之(zhī )县(xiàn )内(nèi ),视(shì )元(yuán )士(shì )。诸(zhū )侯(hóu )世(shì )子(zǐ )世(shì )国(guó ),大(dà )夫(fū )不(bú )世(shì )爵(jué )。使(shǐ )以(yǐ )德(dé ),爵(jué )以(yǐ )功(gōng ),未(wèi )赐(cì )爵(jué ),视(shì )天(tiān )子(zǐ )之(zhī )元(yuán )士(shì ),以(yǐ )君(jūn )其(qí )国(guó )。诸(zhū )侯(hóu )之(zhī )大(dà )夫(fū ),不(bú )世(shì )爵(jué )禄(lù )。

六(liù )礼(lǐ ):冠(guàn )、昏(hūn )、丧(sàng )、祭(jì )、乡(xiāng )、相(xiàng )见(jiàn )。七(qī )教(jiāo ):父(fù )子(zǐ )、兄(xiōng )弟(dì )、夫(fū )妇(fù )、君(jūn )臣(chén )、长(zhǎng )幼(yòu )、朋(péng )友(yǒu )、宾(bīn )客(kè )。八(bā )政(zhèng ):饮(yǐn )食(shí )、衣(yī )服(fú )、事(shì )为(wéi )、异(yì )别(bié )、度(dù )、量(liàng )、数(shù )、制(zhì )。

阅读:25889

打赏捐助〔Donate〕>>>

《王制》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库