列传·第四十五章【登录】

《晋书》 > 列传 > 《列传·第四十五章》 > 拼音版

王(wáng )湛(zhàn ),字(zì )处(chù )冲(chōng ),司(sī )徒(tú )浑(hún )之(zhī )弟(dì )也(yě )。少(shǎo )有(yǒu )识(shí )度(dù )。身(shēn )长(zhǎng )七(qī )尺(chǐ )八(bā )寸(cùn ),龙(lóng )颡(sǎng )大(dà )鼻(bí ),少(shǎo )言(yán )语(yǔ )。初(chū )有(yǒu )隐(yǐn )德(dé ),人(rén )莫(mò )能(néng )知(zhī ),兄(xiōng )弟(dì )宗(zōng )族(zú )皆(jiē )以(yǐ )为(wéi )痴(chī ),其(qí )父(fù )昶(chǎng )独(dú )异(yì )焉(yān )。遭(zāo )父(fù )丧(sàng ),居(jū )于(yú )墓(mù )次(cì )。服(fú )阕(què ),阖(hé )门(mén )守(shǒu )静(jìng ),不(bú )交(jiāo )当(dāng )世(shì ),冲(chōng )素(sù )简(jiǎn )淡(dàn ),器(qì )量(liàng )隤(tuí )然(rán ),有(yǒu )公(gōng )辅(fǔ )之(zhī )望(wàng )。

兄(xiōng )子(zǐ )济(jì )轻(qīng )之(zhī ),所(suǒ )食(shí )方(fāng )丈(zhàng )盈(yíng )前(qián ),不(bú )以(yǐ )及(jí )淇(qí )。湛(zhàn )命(mìng )取(qǔ )菜(cài )蔬(shū ),对(duì )而(ér )食(shí )之(zhī )。济(jì )尝(cháng )诣(yì )湛(zhàn ),见(jiàn )床(chuáng )头(tóu )有(yǒu )《周(zhōu )易(yì )》,问(wèn )曰(yuē ):“叔(shū )父(fù )何(hé )用(yòng )此(cǐ )为(wéi )?”湛(zhàn )曰(yuē ):“体(tǐ )中(zhōng )不(bú )佳(jiā )时(shí ),脱(tuō )复(fù )看(kàn )耳(ěr )。”济(jì )请(qǐng )言(yán )之(zhī )。湛(zhàn )因(yīn )剖(pōu )析(xī )玄(xuán )理(lǐ ),微(wēi )妙(miào )有(yǒu )奇(qí )趣(qù ),皆(jiē )济(jì )所(suǒ )未(wèi )闻(wén )也(yě )。济(jì )才(cái )气(qì )抗(kàng )迈(mài ),于(yú )湛(zhàn )略(luè )无(wú )子(zǐ )侄(zhí )之(zhī )敬(jìng )。既(jì )闻(wén )其(qí )言(yán ),不(bú )觉(jiào )栗(lì )然(rán ),心(xīn )形(xíng )俱(jù )肃(sù )。遂(suí )留(liú )连(lián )弥(mí )日(rì )累(lèi )夜(yè ),自(zì )视(shì )缺(quē )然(rán ),乃(nǎi )叹(tàn )曰(yuē ):“家(jiā )有(yǒu )名(míng )士(shì ),三(sān )十(shí )年(nián )而(ér )不(bú )知(zhī ),济(jì )之(zhī )罪(zuì )也(yě )。”既(jì )而(ér )辞(cí )去(qù ),湛(zhàn )送(sòng )至(zhì )门(mén )。济(jì )有(yǒu )从(cóng )马(mǎ )绝(jué )难(nán )乘(chéng ),济(jì )问(wèn )湛(zhàn )曰(yuē ):“叔(shū )颇(pō )好(hǎo )骑(qí )不(bú )?”湛(zhàn )曰(yuē ):“亦(yì )好(hǎo )之(zhī )。”因(yīn )骑(qí )此(cǐ )马(mǎ ),姿(zī )容(róng )既(jì )妙(miào ),回(huí )策(cè )如(rú )萦(yíng ),善(shàn )骑(qí )者(zhě )无(wú )以(yǐ )过(guò )之(zhī )。又(yòu )济(jì )所(suǒ )乘(chéng )马(mǎ ),甚(shèn )爱(ài )之(zhī ),湛(zhàn )曰(yuē ):“此(cǐ )马(mǎ )虽(suī )快(kuài ),然(rán )力(lì )薄(báo )不(bú )堪(kān )苦(kǔ )行(háng )。近(jìn )见(jiàn )督(dū )邮(yóu )马(mǎ )当(dāng )胜(shèng ),但(dàn )刍(chú )秣(mò )不(bú )至(zhì )耳(ěr )。”济(jì )试(shì )养(yǎng )之(zhī ),而(ér )与(yǔ )己(jǐ )马(mǎ )等(děng )。湛(zhàn )又(yòu )曰(yuē ):“此(cǐ )马(mǎ )任(rèn )重(zhòng )方(fāng )知(zhī )之(zhī ),平(píng )路(lù )无(wú )以(yǐ )别(bié )也(yě )。”于(yú )是(shì )当(dāng )蚁(yǐ )封(fēng )内(nèi )试(shì )之(zhī ),济(jì )马(mǎ )果(guǒ )踬(zhì ),而(ér )督(dū )邮(yóu )马(mǎ )如(rú )常(cháng )。济(jì )益(yì )叹(tàn ),还(hái )白(bái )其(qí )父(fù ),曰(yuē ):“济(jì )始(shǐ )得(dé )一(yī )叔(shū ),乃(nǎi )济(jì )以(yǐ )上(shàng )人(rén )也(yě )。”武(wǔ )帝(dì )亦(yì )以(yǐ )湛(zhàn )为(wéi )痴(chī ),每(měi )见(jiàn )济(jì ),辄(zhé )调(diào )之(zhī )曰(yuē ):“卿(qīng )家(jiā )痴(chī )叔(shū )死(sǐ )未(wèi )?”济(jì )常(cháng )无(wú )以(yǐ )答(dá )。及(jí )是(shì ),帝(dì )又(yòu )问(wèn )如(rú )初(chū ),济(jì )曰(yuē ):“臣(chén )叔(shū )殊(shū )不(bú )痴(chī )。”因(yīn )称(chēng )其(qí )美(měi )。帝(dì )曰(yuē ):“谁(shuí )比(bǐ )?”济(jì )曰(yuē ):“山(shān )涛(tāo )以(yǐ )下(xià ),魏(wèi )舒(shū )以(yǐ )上(shàng )。”时(shí )人(rén )谓(wèi )湛(zhàn )上(shàng )方(fāng )山(shān )涛(tāo )不(bú )足(zú ),下(xià )比(bǐ )魏(wèi )舒(shū )有(yǒu )余(yú )。湛(zhàn )闻(wén )曰(yuē ):“欲(yù )处(chù )我(wǒ )于(yú )季(jì )孟(mèng )之(zhī )间(jiān )乎(hū )?”

湛(zhàn )少(shǎo )仕(shì )历(lì )秦(qín )王(wáng )文(wén )学(xué )、太(tài )子(zǐ )洗(xǐ )马(mǎ )、尚(shàng )书(shū )郎(láng )、太(tài )子(zǐ )中(zhōng )庶(shù )子(zǐ ),出(chū )为(wéi )汝(rǔ )南(nán )内(nèi )史(shǐ )。元(yuán )康(kāng )五(wǔ )年(nián )卒(zú ),年(nián )四(sì )十(shí )七(qī )。子(zǐ )承(chéng )嗣(sì )。

承(chéng )字(zì )安(ān )期(qī )。清(qīng )虚(xū )寡(guǎ )欲(yù ),无(wú )所(suǒ )修(xiū )尚(shàng )。言(yán )理(lǐ )辩(biàn )物(wù ),但(dàn )明(míng )其(qí )指(zhǐ )要(yào )而(ér )不(bú )饰(shì )文(wén )辞(cí ),有(yǒu )识(shí )者(zhě )服(fú )其(qí )约(yuē )而(ér )能(néng )通(tōng )。弱(ruò )冠(guàn )知(zhī )名(míng )。太(tài )尉(wèi )王(wáng )衍(yǎn )雅(yǎ )贵(guì )异(yì )之(zhī ),比(bǐ )南(nán )阳(yáng )乐(lè )广(guǎng )焉(yān )。永(yǒng )宁(níng )初(chū ),为(wéi )骠(biāo )骑(qí )参(cān )军(jūn )。值(zhí )天(tiān )下(xià )将(jiāng )乱(luàn ),乃(nǎi )避(bì )难(nán )南(nán )下(xià )。迁(qiān )司(sī )空(kōng )从(cóng )事(shì )中(zhōng )郎(láng )。豫(yù )迎(yíng )大(dà )驾(jià ),赐(cì )爵(jué )蓝(lán )田(tián )县(xiàn )侯(hóu )。迁(qiān )尚(shàng )书(shū )郎(láng ),不(bú )就(jiù )。东(dōng )海(hǎi )王(wáng )越(yuè )镇(zhèn )许(xǔ ),以(yǐ )为(wéi )记(jì )室(shì )参(cān )军(jūn )。雅(yǎ )相(xiàng )知(zhī )重(zhòng ),敕(chì )其(qí )子(zǐ )毗(pí )曰(yuē ):“夫(fū )学(xué )之(zhī )所(suǒ )益(yì )者(zhě )浅(qiǎn ),体(tǐ )之(zhī )所(suǒ )安(ān )者(zhě )深(shēn )。闲(xián )习(xí )礼(lǐ )度(dù ),不(bú )如(rú )式(shì )瞻(zhān )仪(yí )形(xíng );讽(fěng )味(wèi )遗(yí )言(yán ),不(bú )若(ruò )亲(qīn )承(chéng )音(yīn )旨(zhǐ )。王(wáng )参(cān )军(jūn )人(rén )伦(lún )之(zhī )表(biǎo ),汝(rǔ )其(qí )师(shī )之(zhī )。”在(zài )府(fǔ )数(shù )年(nián ),见(jiàn )朝(cháo )政(zhèng )渐(jiàn )替(tì ),辞(cí )以(yǐ )母(mǔ )老(lǎo ),求(qiú )出(chū )。越(yuè )不(bú )许(xǔ )。久(jiǔ )之(zhī ),迁(qiān )东(dōng )海(hǎi )太(tài )守(shǒu ),政(zhèng )尚(shàng )清(qīng )净(jìng ),不(bú )为(wéi )细(xì )察(chá )。小(xiǎo )吏(lì )有(yǒu )盗(dào )池(chí )不(bú )鱼(yú )者(zhě ),纲(gāng )纪(jì )推(tuī )之(zhī ),承(chéng )曰(yuē ):“文(wén )王(wáng )之(zhī )囿(yòu )与(yǔ )众(zhòng )共(gòng )之(zhī ),池(chí )鱼(yú )复(fù )何(hé )足(zú )惜(xī )耶(yē )!”有(yǒu )犯(fàn )夜(yè )者(zhě ),为(wéi )吏(lì )所(suǒ )拘(jū ),承(chéng )问(wèn )其(qí )故(gù ),答(dá )曰(yuē ):“从(cóng )师(shī )受(shòu )书(shū ),不(bú )觉(jiào )日(rì )暮(mù )。”承(chéng )曰(yuē ):“鞭(biān )挞(tà )宁(níng )越(yuè )以(yǐ )立(lì )威(wēi )名(míng ),非(fēi )政(zhèng )化(huà )之(zhī )本(běn )。”使(shǐ )吏(lì )送(sòng ),令(lìng )归(guī )家(jiā )。其(qí )从(cóng )容(róng )宽(kuān )恕(shù )若(ruò )此(cǐ )。

寻(xún )去(qù )官(guān ),东(dōng )渡(dù )江(jiāng )。是(shì )时(shí )道(dào )路(lù )梗(gěng )涩(sè ),人(rén )怀(huái )危(wēi )惧(jù ),承(chéng )每(měi )遇(yù )艰(jiān )险(xiǎn ),处(chù )之(zhī )夷(yí )然(rán ),虽(suī )家(jiā )人(rén )近(jìn )习(xí ),不(bú )见(jiàn )其(qí )忧(yōu )喜(xǐ )之(zhī )色(sè )。既(jì )至(zhì )下(xià )邳(pī ),登(dēng )山(shān )北(běi )望(wàng ),叹(tàn )曰(yuē ):“人(rén )言(yán )愁(chóu ),我(wǒ )始(shǐ )欲(yù )愁(chóu )矣(yǐ )。”及(jí )至(zhì )建(jiàn )鄴(yè ),为(wéi )元(yuán )帝(dì )镇(zhèn )东(dōng )府(fǔ )从(cóng )事(shì )中(zhōng )郎(láng ),甚(shèn )见(jiàn )优(yōu )礼(lǐ )。承(chéng )少(shǎo )有(yǒu )重(zhòng )誉(yù ),而(ér )推(tuī )诚(chéng )接(jiē )物(wù ),尽(jìn )弘(hóng )恕(shù )之(zhī )理(lǐ ),故(gù )众(zhòng )咸(xián )亲(qīn )爱(ài )焉(yān )。渡(dù )江(jiāng )名(míng )臣(chén )王(wáng )导(dǎo )、卫(wèi )玠(jiè )、周(zhōu )顗(yǐ )、庾(yǔ )亮(liàng )之(zhī )徒(tú )皆(jiē )出(chū )其(qí )下(xià ),为(wéi )中(zhōng )兴(xìng )第(dì )一(yī )。年(nián )四(sì )十(shí )六(liù )卒(zú ),朝(cháo )野(yě )痛(tòng )惜(xī )之(zhī )。自(zì )昶(chǎng )至(zhì )承(chéng ),世(shì )有(yǒu )高(gāo )名(míng ),论(lùn )者(zhě )以(yǐ )为(wéi )祖(zǔ )不(bú )及(jí )孙(sūn ),孙(sūn )不(bú )及(jí )父(fù )。子(zǐ )述(shù )嗣(sì )。

述(shù )字(zì )怀(huái )祖(zǔ )。少(shǎo )孤(gū ),事(shì )母(mǔ )以(yǐ )孝(xiào )闻(wén )。安(ān )贫(pín )守(shǒu )约(yuē ),不(bú )求(qiú )闻(wén )达(dá )。性(xìng )沈(shěn )静(jìng ),每(měi )坐(zuò )客(kè )驰(chí )辨(biàn ),异(yì )端(duān )竞(jìng )起(qǐ ),而(ér )述(shù )处(chù )之(zhī )恬(tián )如(rú )也(yě )。少(shǎo )袭(xí )父(fù )爵(jué )。年(nián )三(sān )十(shí ),尚(shàng )未(wèi )知(zhī )名(míng ),人(rén )或(huò )谓(wèi )之(zhī )痴(chī )。司(sī )徒(tú )王(wáng )导(dǎo )以(yǐ )门(mén )地(dì )辟(pì )为(wéi )中(zhōng )兵(bīng )属(shǔ )。既(jì )见(jiàn ),无(wú )他(tā )言(yán ),惟(wéi )问(wèn )以(yǐ )江(jiāng )东(dōng )米(mǐ )价(jià )。述(shù )但(dàn )张(zhāng )目(mù )不(bú )答(dá )。导(dǎo )曰(yuē ):“王(wáng )掾(yuàn )不(bú )痴(chī ),人(rén )何(hé )言(yán )痴(chī )也(yě )?”尝(cháng )见(jiàn )导(dǎo )每(měi )发(fā )言(yán ),一(yī )坐(zuò )莫(mò )不(bú )赞(zàn )美(měi ),述(shù )正(zhèng )色(sè )曰(yuē ):“人(rén )非(fēi )尧(yáo )舜(shùn ),何(hé )得(dé )每(měi )事(shì )尽(jìn )善(shàn )!”导(dǎo )改(gǎi )容(róng )谢(xiè )之(zhī ),庾(yǔ )亮(liàng )曰(yuē ):“怀(huái )祖(zǔ )清(qīng )贞(zhēn )简(jiǎn )贵(guì ),不(bú )减(jiǎn )祖(zǔ )、父(fù ),但(dàn )旷(kuàng )淡(dàn )微(wēi )不(bú )及(jí )耳(ěr )。”

康(kāng )帝(dì )为(wéi )骠(biāo )骑(qí )将(jiāng )军(jūn ),召(zhào )补(bǔ )功(gōng )曹(cáo ),出(chū )为(wéi )宛(wǎn )陵(líng )令(lìng )。太(tài )尉(wèi )、司(sī )空(kōng )频(pín )辟(pì ),又(yòu )除(chú )尚(shàng )书(shū )吏(lì )部(bù )郎(láng ),并(bìng )不(bú )行(háng )。历(lì )庾(yǔ )冰(bīng )征(zhēng )虏(lǔ )长(zhǎng )史(shǐ )。时(shí )庾(yǔ )翼(yì )镇(zhèn )武(wǔ )昌(chāng ),以(yǐ )累(lèi )有(yǒu )妖(yāo )怪(guài ),又(yòu )猛(měng )兽(shòu )入(rù )府(fǔ ),欲(yù )移(yí )镇(zhèn )避(bì )之(zhī )。述(shù )与(yǔ )冰(bīng )笺(jiān )曰(yuē ):

窃(qiè )闻(wén )安(ān )西(xī )欲(yù )移(yí )镇(zhèn )乐(lè )乡(xiāng ),不(bú )审(shěn )此(cǐ )为(wéi )算(suàn )邪(xié ),将(jiāng )为(wéi )情(qíng )邪(xié )?若(ruò )谓(wèi )为(wéi )算(suàn ),则(zé )彼(bǐ )去(qù )武(wǔ )昌(chāng )千(qiān )有(yǒu )余(yú )里(lǐ ),数(shù )万(wàn )之(zhī )众(zhòng )造(zào )创(chuàng )移(yí )徒(tú ),方(fāng )当(dāng )兴(xìng )立(lì )城(chéng )壁(bì ),公(gōng )私(sī )劳(láo )扰(rǎo )。若(ruò )信(xìn )要(yào )害(hài )之(zhī )地(dì ),所(suǒ )宜(yí )进(jìn )据(jù ),犹(yóu )当(dāng )计(jì )移(yí )徙(xǐ )之(zhī )烦(fán ),权(quán )二(èr )者(zhě )轻(qīng )重(zhòng ),况(kuàng )此(cǐ )非(fēi )今(jīn )日(rì )之(zhī )要(yào )邪(xié )!方(fāng )今(jīn )强(qiáng )胡(hú )陆(lù )梁(liáng ),当(dāng )畜(chù )力(lì )养(yǎng )锐(ruì ),而(ér )无(wú )故(gù )迁(qiān )动(dòng ),自(zì )取(qǔ )非(fēi )算(suàn )。又(yòu )江(jiāng )州(zhōu )当(dāng )溯(sù )流(liú )数(shù )千(qiān ),供(gòng )继(jì )军(jūn )府(fǔ ),力(lì )役(yì )增(zēng )倍(bèi ),疲(pí )曳(yè )道(dào )路(lù )。且(qiě )武(wǔ )昌(chāng )实(shí )是(shì )江(jiāng )东(dōng )镇(zhèn )戍(shù )之(zhī )中(zhōng ),非(fēi )但(dàn )捍(hàn )御(yù )上(shàng )流(liú )而(ér )已(yǐ )。急(jí )缓(huǎn )赴(fù )告(gào ),骏(jùn )奔(bēn )不(bú )难(nán )。若(ruò )移(yí )乐(lè )乡(xiāng ),远(yuǎn )在(zài )西(xī )陲(chuí ),一(yī )朝(cháo )江(jiāng )渚(zhǔ )有(yǒu )虞(yú ),不(bú )相(xiàng )接(jiē )救(jiù )。方(fāng )岳(yuè )取(qǔ )重(zhòng )将(jiāng ),故(gù )当(dāng )居(jū )要(yào )害(hài )之(zhī )地(dì ),为(wéi )内(nèi )外(wài )形(xíng )势(shì )。使(shǐ )窥(kuī )窬(yú )之(zhī )心(xīn )不(bú )知(zhī )所(suǒ )向(xiàng )。若(ruò )是(shì )情(qíng )邪(xié ),则(zé )天(tiān )道(dào )玄(xuán )远(yuǎn ),鬼(guǐ )神(shén )难(nán )言(yán ),妖(yāo )祥(xiáng )吉(jí )凶(xiōng ),谁(shuí )知(zhī )其(qí )故(gù )!是(shì )以(yǐ )达(dá )人(rén )君(jūn )子(zǐ )直(zhí )道(dào )而(ér )行(háng ),不(bú )以(yǐ )情(qíng )失(shī )。昔(xī )秦(qín )忌(jì ):“亡(wáng )胡(hú )”之(zhī )谶(chèn ),卒(zú )为(wéi )刘(liú )项(xiàng )之(zhī )资(zī );周(zhōu )恶(è )檿(yǎn )弧(hú )之(zhī )谣(yáo ),而(ér )成(chéng )褒(bāo )姒(sì )之(zhī )乱(luàn )。此(cǐ )既(jì )然(rán )矣(yǐ )。历(lì )观(guān )古(gǔ )今(jīn ),鉴(jiàn )其(qí )遗(yí )事(shì ),妖(yāo )异(yì )速(sù )祸(huò )败(bài )者(zhě ),盖(gài )不(bú )少(shǎo )矣(yǐ ),禳(ráng )避(bì )之(zhī )道(dào ),苟(gǒu )非(fēi )所(suǒ )审(shěn ),且(qiě )当(dāng )择(zé )人(rén )事(shì )之(zhī )胜(shèng )理(lǐ ),思(sī )社(shè )稷(jì )之(zhī )长(zhǎng )计(jì ),斯(sī )则(zé )天(tiān )下(xià )幸(xìng )甚(shèn ),令(lìng )名(míng )可(kě )保(bǎo )矣(yǐ )。

若(ruò )安(ān )西(xī )盛(shèng )意(yì )已(yǐ )耳(ěr ),不(bú )能(néng )安(ān )于(yú )武(wǔ )昌(chāng ),但(dàn )得(dé )近(jìn )移(yí )夏(xià )口(kǒu ),则(zé )其(qí )次(cì )也(yě )。乐(lè )乡(xiāng )之(zhī )举(jǔ ),咸(xián )谓(wèi )不(bú )可(kě )。愿(yuàn )将(jiāng )军(jūn )体(tǐ )国(guó )为(wéi )家(jiā ),固(gù )审(shěn )此(cǐ )举(jǔ )。

时(shí )朝(cháo )议(yì )亦(yì )不(bú )允(yǔn ),翼(yì )遂(suí )不(bú )移(yí )镇(zhèn )。

述(shù )出(chū )补(bǔ )临(lín )海(hǎi )太(tài )守(shǒu ),迁(qiān )建(jiàn )威(wēi )将(jiāng )军(jūn )、会(huì )稽(jī )内(nèi )史(shǐ )。莅(lì )政(zhèng )清(qīng )肃(sù ),终(zhōng )日(rì )无(wú )事(shì )。母(mǔ )忧(yōu )去(qù )职(zhí )。服(fú )阕(què ),代(dài )殷(yīn )浩(hào )为(wéi )扬(yáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),加(jiā )征(zhēng )虏(lǔ )将(jiāng )军(jūn )。初(chū )至(zhì ),主(zhǔ )簿(bù )请(qǐng )讳(huì )。报(bào )曰(yuē ):“亡(wáng )祖(zǔ )先(xiān )君(jūn ),名(míng )播(bō )海(hǎi )内(nèi ),远(yuǎn )近(jìn )所(suǒ )知(zhī );内(nèi )讳(huì )不(bú )出(chū )门(mén ),余(yú )无(wú )所(suǒ )讳(huì )。”寻(xún )加(jiā )中(zhōng )书(shū )监(jiān ),固(gù )让(ràng ),经(jīng )年(nián )不(bú )拜(bài )。复(fù )加(jiā )征(zhēng )虏(lǔ )将(jiāng )军(jūn ),进(jìn )都(dōu )督(dū )扬(yáng )州(zhōu )徐(xú )州(zhōu )之(zhī )琅(láng )邪(xié )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )、并(bìng )冀(jì )幽(yōu )平(píng )四(sì )州(zhōu )大(dà )中(zhōng )正(zhèng ),刺(cì )史(shǐ )如(rú )故(gù )。寻(xún )迁(qiān )散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )、尚(shàng )书(shū )令(lìng ),将(jiāng )军(jūn )如(rú )故(gù )。述(shù )每(měi )受(shòu )职(zhí ),不(bú )为(wéi )虚(xū )让(ràng ),其(qí )有(yǒu )所(suǒ )辞(cí ),必(bì )于(yú )不(bú )受(shòu )。至(zhì )是(shì ),子(zǐ )坦(tǎn )之(zhī )谏(jiàn ),以(yǐ )为(wéi )故(gù )事(shì )应(yīng )让(ràng )。述(shù )曰(yuē ):“汝(rǔ )谓(wèi )我(wǒ )不(bú )堪(kān )邪(xié )?”坦(tǎn )之(zhī )曰(yuē ):“非(fēi )也(yě )。但(dàn )克(kè )让(ràng )自(zì )美(měi )事(shì )耳(ěr )。”述(shù )曰(yuē ):“既(jì )云(yún )堪(kān ),何(hé )为(wéi )复(fù )让(ràng )!人(rén )言(yán )汝(rǔ )胜(shèng )我(wǒ ),定(dìng )不(bú )及(jí )也(yě )。”坦(tǎn )之(zhī )为(wéi )桓(huán )温(wēn )长(zhǎng )史(shǐ )。温(wēn )欲(yù )为(wéi )子(zǐ )求(qiú )婚(hūn )于(yú )坦(tǎn )之(zhī )。及(jí )还(hái )家(jiā )省(shěng )父(fù ),而(ér )述(shù )爱(ài )坦(tǎn )之(zhī )。虽(suī )长(zhǎng )大(dà ),犹(yóu )抱(bào )置(zhì )膝(xī )上(shàng )。坦(tǎn )之(zhī )因(yīn )言(yán )温(wēn )意(yì )。述(shù )大(dà )怒(nù ),遽(jù )排(pái )下(xià ),曰(yuē ):“汝(rǔ )竟(jìng )痴(chī )邪(xié )!讵(jù )可(kě )畏(wèi )温(wēn )面(miàn )而(ér )以(yǐ )女(nǚ )妻(qī )兵(bīng )也(yě )。”坦(tǎn )之(zhī )乃(nǎi )辞(cí )以(yǐ )他(tā )故(gù )。温(wēn )曰(yuē ):“此(cǐ )尊(zūn )君(jūn )不(bú )肯(kěn )耳(ěr )。”遂(suí )止(zhǐ )。简(jiǎn )文(wén )帝(dì )每(měi )言(yán )述(shù )才(cái )既(jì )不(bú )长(zhǎng ),直(zhí )以(yǐ )真(zhēn )率(lǜ )便(biàn )敌(dí )人(rén )耳(ěr )。谢(xiè )安(ān )亦(yì )叹(tàn )美(měi )之(zhī )。

初(chū ),述(shù )家(jiā )贫(pín )。求(qiú )试(shì )宛(wǎn )陵(líng )令(lìng )。颇(pō )受(shòu )赠(zèng )遗(yí )。而(ér )修(xiū )家(jiā )具(jù ),为(wéi )州(zhōu )司(sī )所(suǒ )检(jiǎn ),有(yǒu )一(yī )千(qiān )三(sān )百(bǎi )条(tiáo )。王(wáng )导(dǎo )使(shǐ )谓(wèi )之(zhī )曰(yuē ):“名(míng )父(fù )之(zhī )子(zǐ )不(bú )患(huàn )无(wú )禄(lù ),屈(qū )临(lín )小(xiǎo )县(xiàn ),甚(shèn )不(bú )宜(yí )耳(ěr )。”述(shù )答(dá )曰(yuē ):“足(zú )自(zì )当(dāng )止(zhǐ )。时(shí )人(rén )未(wèi )之(zhī )达(dá )也(yě )。”比(bǐ )后(hòu )屡(lǚ )居(jū )州(zhōu )郡(jùn ),清(qīng )洁(jié )绝(jué )伦(lún ),禄(lù )赐(cì )皆(jiē )散(sàn )之(zhī )亲(qīn )故(gù ),宅(zhái )宇(yǔ )旧(jiù )物(wù )不(bú )革(gé )于(yú )昔(xī ),始(shǐ )为(wéi )当(dāng )时(shí )所(suǒ )叹(tàn )。但(dàn )性(xìng )急(jí )为(wéi )累(lèi )。尝(cháng )食(shí )鸡(jī )子(zǐ ),以(yǐ )箸(zhù )刺(cì )之(zhī ),不(bú )得(dé ),便(biàn )大(dà )怒(nù )掷(zhì )地(dì )。鸡(jī )子(zǐ )圆(yuán )转(zhuǎn )不(bú )止(zhǐ ),便(biàn )下(xià )床(chuáng )以(yǐ )屐(jī )齿(chǐ )踏(tà )之(zhī ),又(yòu )不(bú )得(dé )。瞋(tián )甚(shèn ),掇(duō )内(nèi )口(kǒu )中(zhōng ),啮(niè )破(pò )而(ér )吐(tǔ )之(zhī )。既(jì )跻(jī )重(zhòng )位(wèi ),每(měi )以(yǐ )柔(róu )克(kè )为(wéi )用(yòng )。谢(xiè )奕(yì )性(xìng )粗(cū ),尝(cháng )忿(fèn )述(shù ),极(jí )言(yán )骂(mà )之(zhī )。述(shù )无(wú )所(suǒ )应(yīng ),面(miàn )壁(bì )而(ér )已(yǐ ),居(jū )半(bàn )日(rì ),奕(yì )去(qù ),始(shǐ )复(fù )坐(zuò )。人(rén )以(yǐ )此(cǐ )称(chēng )之(zhī )。

太(tài )和(hé )二(èr )年(nián ),以(yǐ )年(nián )迫(pò )悬(xuán )车(chē ),上(shàng )疏(shū )乞(qǐ )骸(hái )骨(gǔ ),曰(yuē ):“臣(chén )曾(céng )祖(zǔ )父(fù )魏(wèi )司(sī )空(kōng )昶(chǎng )白(bái )笺(jiān )于(yú )文(wén )皇(huáng )帝(dì )曰(yuē ):‘昔(xī )与(yǔ )南(nán )阳(yáng )宗(zōng )世(shì )林(lín )共(gòng )为(wéi )东(dōng )宫(gōng )官(guān )属(shǔ )。世(shì )林(lín )少(shǎo )得(dé )好(hǎo )名(míng ),州(zhōu )里(lǐ )瞻(zhān )敬(jìng )。及(jí )其(qí )年(nián )老(lǎo ),汲(jí )汲(jí )自(zì )励(lì ),恐(kǒng )见(jiàn )废(fèi )弃(qì ),时(shí )人(rén )咸(xián )共(gòng )笑(xiào )之(zhī )。若(ruò )天(tiān )假(jiǎ )其(qí )寿(shòu ),致(zhì )仕(shì )之(zhī )年(nián ),不(bú )为(wéi )此(cǐ )公(gōng )婆(pó )娑(suō )之(zhī )事(shì )。’情(qíng )旨(zhǐ )慷(kāng )慨(kǎi ),深(shēn )所(suǒ )鄙(bǐ )薄(báo )。虽(suī )是(shì )笺(jiān )书(shū ),乃(nǎi )实(shí )训(xùn )诫(jiè )。臣(chén )忝(tiǎn )端(duān )右(yòu ),而(ér )以(yǐ )疾(jí )患(huàn ),礼(lǐ )敬(jìng )废(fèi )替(tì )。犹(yóu )谓(wèi )可(kě )有(yǒu )差(chà )理(lǐ ),日(rì )复(fù )一(yī )日(rì ),而(ér )年(nián )衰(shuāi )疾(jí )痼(gù ),永(yǒng )无(wú )复(fù )瞻(zhān )华(huá )幄(wò )之(zhī )期(qī )。乞(qǐ )奉(fèng )先(xiān )诫(jiè ),归(guī )老(lǎo )丘(qiū )园(yuán )。”不(bú )许(xǔ )。述(shù )竟(jìng )不(bú )起(qǐ )。三(sān )年(nián )卒(zú ),时(shí )年(nián )六(liù )十(shí )六(liù )。

初(chū ),桓(huán )温(wēn )平(píng )洛(luò )阳(yáng ),议(yì )欲(yù )迁(qiān )都(dōu ),朝(cháo )廷(tíng )忧(yōu )惧(jù ),将(jiāng )遣(qiǎn )侍(shì )中(zhōng )止(zhǐ )之(zhī )。述(shù )曰(yuē ):“温(wēn )欲(yù )以(yǐ )虚(xū )声(shēng )威(wēi )朝(cháo )廷(tíng ),非(fēi )事(shì )实(shí )也(yě )。但(dàn )从(cóng )之(zhī ),自(zì )无(wú )所(suǒ )至(zhì )。”事(shì )果(guǒ )不(bú )行(háng )。又(yòu )议(yì )欲(yù )移(yí )洛(luò )阳(yáng )钟(zhōng )虡(jù ),述(shù )曰(yuē ):“永(yǒng )嘉(jiā )不(bú )竞(jìng ),暂(zàn )都(dōu )江(jiāng )左(zuǒ )。方(fāng )当(dāng )荡(dàng )平(píng )区(qū )宇(yǔ ),旋(xuán )轸(zhěn )旧(jiù )京(jīng )。若(ruò )其(qí )不(bú )耳(ěr ),宜(yí )改(gǎi )迁(qiān )园(yuán )陵(líng )。不(bú )应(yīng )先(xiān )事(shì )钟(zhōng )虡(jù )。”温(wēn )竟(jìng )无(wú )以(yǐ )夺(duó )之(zhī )。追(zhuī )赠(zèng )侍(shì )中(zhōng )、骠(biāo )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )、开(kāi )府(fǔ ),谥(shì )曰(yuē )穆(mù ),以(yǐ )避(bì )穆(mù )帝(dì ),改(gǎi )曰(yuē )简(jiǎn )。子(zǐ )坦(tǎn )之(zhī )嗣(sì )。

坦(tǎn )之(zhī )字(zì )文(wén )度(dù )。弱(ruò )冠(guàn )与(yǔ )郗(xī )超(chāo )俱(jù )有(yǒu )重(zhòng )名(míng ),时(shí )人(rén )为(wéi )之(zhī )语(yǔ )曰(yuē ):“盛(shèng )德(dé )绝(jué )伦(lún )郗(xī )嘉(jiā )宾(bīn ),江(jiāng )东(dōng )独(dú )步(bù )王(wáng )文(wén )度(dù )。”嘉(jiā )宾(bīn ),超(chāo )小(xiǎo )字(zì )也(yě )。仆(pú )射(shè )江(jiāng )[A170]领(lǐng )选(xuǎn ),将(jiāng )拟(nǐ )为(wéi )尚(shàng )书(shū )郎(láng )。坦(tǎn )之(zhī )闻(wén )曰(yuē ):“自(zì )过(guò )江(jiāng )来(lái ),尚(shàng )书(shū )郎(láng )正(zhèng )用(yòng )第(dì )二(èr )人(rén ),何(hé )得(dé )以(yǐ )此(cǐ )见(jiàn )拟(nǐ )!”[A170]遂(suí )止(zhǐ )。简(jiǎn )文(wén )帝(dì )为(wéi )抚(fǔ )军(jūn )将(jiāng )军(jūn ),辟(pì )为(wéi )掾(yuàn )。累(lèi )迁(qiān )参(cān )军(jūn )、从(cóng )事(shì )中(zhōng )郎(láng ),仍(réng )为(wéi )司(sī )马(mǎ ),加(jiā )散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )。出(chū )为(wéi )大(dà )司(sī )马(mǎ )桓(huán )温(wēn )长(zhǎng )史(shǐ )。寻(xún )以(yǐ )父(fù )忧(yōu )去(qù )职(zhí ),服(fú )阕(què )。征(zhēng )拜(bài )侍(shì )中(zhōng ),袭(xí )父(fù )爵(jué )。时(shí )卒(zú )士(shì )韩(hán )怅(chàng )逃(táo )之(zhī )归(guī )首(shǒu ),云(yún )“失(shī )牛(niú )故(gù )叛(pàn )。”有(yǒu )司(sī )劾(hé )怅(chàng )偷(tōu )牛(niú ),考(kǎo )掠(luě )服(fú )罪(zuì )。坦(tǎn )之(zhī )以(yǐ )为(wéi )怅(chàng )束(shù )身(shēn )自(zì )归(guī ),而(ér )法(fǎ )外(wài )加(jiā )罪(zuì ),懈(xiè )怠(dài )失(shī )牛(niú ),事(shì )或(huò )可(kě )恕(shù ),加(jiā )之(zhī )木(mù )石(shí ),理(lǐ )有(yǒu )自(zì )诬(wū ),宜(yí )附(fù )罪(zuì )疑(yí )从(cóng )轻(qīng )之(zhī )例(lì ),遂(suí )以(yǐ )见(jiàn )原(yuán )。海(hǎi )西(xī )公(gōng )废(fèi ),领(lǐng )左(zuǒ )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )。

坦(tǎn )之(zhī )有(yǒu )风(fēng )格(gé ),尤(yóu )非(fēi )时(shí )俗(sú )放(fàng )荡(dàng ),不(bú )敦(dūn )儒(rú )教(jiāo ),颇(pō )尚(shàng )刑(xíng )名(míng )学(xué ),著(zhe )《废(fèi )庄(zhuāng )论(lùn )》曰(yuē ):

荀(xún )卿(qīng )称(chēng )庄(zhuāng )子(zǐ )“蔽(bì )于(yú )天(tiān )而(ér )不(bú )知(zhī )人(rén )”,扬(yáng )雄(xióng )亦(yì )曰(yuē )“庄(zhuāng )周(zhōu )放(fàng )荡(dàng )而(ér )不(bú )法(fǎ )”,何(hé )晏(yàn )云(yún )“鬻(yù )庄(zhuāng )躯(qū ),放(fàng )玄(xuán )虚(xū ),而(ér )不(bú )周(zhōu )乎(hū )时(shí )变(biàn )”。三(sān )贤(xián )之(zhī )言(yán ),远(yuǎn )有(yǒu )当(dāng )乎(hū )!夫(fū )独(dú )构(gòu )之(zhī )唱(chàng ),唱(chàng )虚(xū )而(ér )莫(mò )和(hé );无(wú )感(gǎn )之(zhī )作(zuò ),义(yì )偏(piān )而(ér )用(yòng )寡(guǎ )。动(dòng )人(rén )由(yóu )于(yú )兼(jiān )忘(wàng ),应(yīng )物(wù )在(zài )乎(hū )无(wú )心(xīn )。孔(kǒng )父(fù )非(fēi )不(bú )体(tǐ )远(yuǎn ),以(yǐ )体(tǐ )远(yuǎn )故(gù )用(yòng )近(jìn );颜(yán )子(zǐ )岂(qǐ )不(bú )具(jù )德(dé ),以(yǐ )德(dé )备(bèi )故(gù )膺(yīng )教(jiāo )。胡(hú )为(wéi )其(qí )然(rán )哉(zāi )?不(bú )获(huò )已(yǐ )而(ér )然(rán )也(yě )。

夫(fū )自(zì )足(zú )者(zhě )寡(guǎ ),故(gù )理(lǐ )悬(xuán )于(yú )羲(xī )农(nóng );徇(xùn )教(jiāo )者(zhě )众(zhòng ),故(gù )义(yì )申(shēn )于(yú )三(sān )代(dài )。道(dào )心(xīn )惟(wéi )微(wēi ),人(rén )心(xīn )惟(wéi )危(wēi ),吹(chuī )万(wàn )不(bú )同(tóng ),孰(shú )知(zhī )正(zhèng )是(shì )!虽(suī )首(shǒu )阳(yáng )之(zhī )情(qíng ),三(sān )黜(chù )之(zhī )智(zhì ),摩(mó )顶(dǐng )之(zhī )甘(gān ),落(luò )毛(máo )之(zhī )爱(ài ),枯(kū )槁(gǎo )之(zhī )生(shēng ),负(fù )石(shí )之(zhī )死(sǐ ),格(gé )诸(zhū )中(zhōng )庸(yōng ),未(wèi )入(rù )乎(hū )道(dào ),而(ér )况(kuàng )下(xià )斯(sī )者(zhě )乎(hū )!先(xiān )王(wáng )知(zhī )人(rén )情(qíng )之(zhī )难(nán )肆(sì ),惧(jù )违(wéi )行(háng )以(yǐ )致(zhì )讼(sòng ),悼(dào )司(sī )彻(chè )之(zhī )贻(yí )悔(huǐ ),审(shěn )褫(chǐ )带(dài )之(zhī )所(suǒ )缘(yuán ),故(gù )陶(táo )铸(zhù )群(qún )生(shēng ),谋(móu )之(zhī )未(wèi )兆(zhào ),每(měi )摄(shè )其(qí )契(qì ),而(ér )为(wéi )节(jiē )焉(yān )。使(shǐ )夫(fū )敦(dūn )礼(lǐ )以(yǐ )崇(chóng )化(huà ),日(rì )用(yòng )以(yǐ )成(chéng )俗(sú ),诚(chéng )存(cún )而(ér )邪(xié )忘(wàng ),利(lì )损(sǔn )而(ér )竞(jìng )息(xī ),成(chéng )功(gōng )遂(suí )事(shì ),百(bǎi )姓(xìng )皆(jiē )曰(yuē )我(wǒ )自(zì )然(rán )。盖(gài )善(shàn )暗(àn )者(zhě )无(wú )怪(guài ),故(gù )所(suǒ )遇(yù )而(ér )无(wú )滞(zhì ),执(zhí )道(dào )以(yǐ )离(lí )俗(sú ),孰(shú )逾(yú )于(yú )不(bú )达(dá )!语(yǔ )道(dào )而(ér )失(shī )其(qí )为(wéi )者(zhě ),非(fēi )其(qí )道(dào )也(yě );辩(biàn )德(dé )而(ér )有(yǒu )其(qí )位(wèi )者(zhě ),非(fēi )其(qí )德(dé )也(yě )。言(yán )默(mò )所(suǒ )未(wèi )究(jiū ),况(kuàng )扬(yáng )之(zhī )以(yǐ )为(wéi )风(fēng )乎(hū )!且(qiě )即(jí )濠(háo )以(yǐ )寻(xún )鱼(yú ),想(xiǎng )彼(bǐ )之(zhī )我(wǒ )同(tóng );推(tuī )显(xiǎn )以(yǐ )求(qiú )隐(yǐn ),理(lǐ )得(dé )而(ér )情(qíng )昧(mèi )。若(ruò )夫(fū )庄(zhuāng )生(shēng )者(zhě ),望(wàng )大(dà )庭(tíng )而(ér )抚(fǔ )契(qì ),仰(yǎng )弥(mí )高(gāo )于(yú )不(bú )足(zú ),寄(jì )积(jī )想(xiǎng )于(yú )三(sān )篇(piān ),恨(hèn )我(wǒ )怀(huái )之(zhī )未(wèi )尽(jìn ),其(qí )言(yán )诡(guǐ )谲(jué ),其(qí )义(yì )恢(huī )诞(dàn )。君(jūn )子(zǐ )内(nèi )应(yīng )。从(cóng )我(wǒ )游(yóu )方(fāng )之(zhī )外(wài ),众(zhòng )人(rén )因(yīn )藉(jiè )之(zhī ),以(yǐ )为(wéi )弊(bì )薄(báo )之(zhī )资(zī )。然(rán )则(zé )天(tiān )下(xià )之(zhī )善(shàn )人(rén )少(shǎo ),不(bú )善(shàn )人(rén )多(duō ),庄(zhuāng )子(zǐ )之(zhī )利(lì )天(tiān )下(xià )也(yě )少(shǎo ),害(hài )天(tiān )下(xià )也(yě )多(duō )。故(gù )曰(yuē )鲁(lǔ )酒(jiǔ )薄(báo )而(ér )邯(hán )郸(dān )围(wéi ),庄(zhuāng )生(shēng )作(zuò )而(ér )风(fēng )俗(sú )颓(tuí )。礼(lǐ )与(yǔ )浮(fú )云(yún )俱(jù )征(zhēng ),伪(wěi )与(yǔ )利(lì )荡(dàng )并(bìng )肆(sì ),人(rén )以(yǐ )克(kè )己(jǐ )为(wéi )耻(chǐ ),士(shì )以(yǐ )无(wú )措(cuò )为(wéi )通(tōng ),时(shí )无(wú )履(lǚ )德(dé )之(zhī )誉(yù ),俗(sú )有(yǒu )蹈(dǎo )义(yì )之(zhī )愆(qiān )。骤(zhòu )语(yǔ )赏(shǎng )罚(fá )不(bú )可(kě )以(yǐ )造(zào )次(cì ),屡(lǚ )称(chēng )无(wú )为(wéi )不(bú )可(kě )与(yǔ )适(shì )变(biàn )。虽(suī )可(kě )用(yòng )于(yú )天(tiān )下(xià ),不(bú )足(zú )以(yǐ )用(yòng )天(tiān )下(xià )人(rén )。

昔(xī )汉(hàn )阴(yīn )丈(zhàng )人(rén )修(xiū )浑(hún )沌(dùn )之(zhī )术(shù ),孔(kǒng )子(zǐ )以(yǐ )为(wéi )识(shí )其(qí )一(yī )不(bú )识(shí )其(qí )二(èr )。庄(zhuāng )生(shēng )之(zhī )道(dào ),无(wú )乃(nǎi )类(lèi )乎(hū )!与(yǔ )夫(fū )如(rú )愚(yú )之(zhī )契(qì ),何(hé )殊(shū )间(jiān )哉(zāi )!若(ruò )夫(fū )利(lì )而(ér )不(bú )害(hài ),天(tiān )之(zhī )道(dào )也(yě );为(wéi )而(ér )不(bú )争(zhēng ),圣(shèng )之(zhī )德(dé )也(yě )。群(qún )方(fāng )所(suǒ )资(zī )而(ér )莫(mò )知(zhī )谁(shuí )氏(shì ),在(zài )儒(rú )而(ér )非(fēi )儒(rú ),非(fēi )道(dào )而(ér )有(yǒu )道(dào )。弥(mí )贯(guàn )九(jiǔ )流(liú ),玄(xuán )同(tóng )彼(bǐ )我(wǒ ),万(wàn )物(wù )用(yòng )之(zhī )而(ér )不(bú )既(jì ),亹(wěi )癖(pǐ )日(rì )新(xīn )而(ér )不(bú )朽(xiǔ ),昔(xī )吾(wú )孔(kǒng )老(lǎo )固(gù )已(yǐ )言(yán )之(zhī )矣(yǐ )。

又(yòu )领(lǐng )本(běn )州(zhōu )大(dà )中(zhōng )正(zhèng )。简(jiǎn )文(wén )帝(dì )临(lín )崩(bēng ),诏(zhào )大(dà )司(sī )马(mǎ )温(wēn )依(yī )周(zhōu )公(gōng )居(jū )摄(shè )故(gù )事(shì )。坦(tǎn )之(zhī )自(zì )持(chí )诏(zhào )入(rù ),于(yú )帝(dì )前(qián )毁(huǐ )之(zhī )。帝(dì )曰(yuē ):“天(tiān )下(xià ),傥(tǎng )来(lái )之(zhī )运(yùn ),卿(qīng )何(hé )所(suǒ )嫌(xián )!”坦(tǎn )之(zhī )曰(yuē ):“天(tiān )下(xià ),宣(xuān )元(yuán )之(zhī )天(tiān )下(xià ),陛(bì )下(xià )何(hé )得(dé )专(zhuān )之(zhī )!”帝(dì )乃(nǎi )使(shǐ )坦(tǎn )之(zhī )改(gǎi )诏(zhào )焉(yān )。

温(wēn )薨(hōng ),坦(tǎn )之(zhī )与(yǔ )谢(xiè )安(ān )共(gòng )辅(fǔ )幼(yòu )主(zhǔ ),迁(qiān )中(zhōng )书(shū )令(lìng ),领(lǐng )丹(dān )阳(yáng )尹(yǐn )。俄(é )授(shòu )都(dōu )督(dū )徐(xú )兗(yǎn )青(qīng )三(sān )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、北(běi )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )、徐(xú )兗(yǎn )二(èr )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),镇(zhèn )广(guǎng )陵(líng )。将(jiāng )之(zhī )镇(zhèn ),上(shàng )表(biǎo )曰(yuē ):

臣(chén )闻(wén )人(rén )君(jūn )之(zhī )道(dào )以(yǐ )孝(xiào )敬(jìng )为(wéi )本(běn ),临(lín )御(yù )四(sì )海(hǎi )以(yǐ )委(wěi )任(rèn )为(wéi )贵(guì )。恭(gōng )顺(shùn )无(wú )为(wéi ),则(zé )盛(shèng )德(dé )日(rì )新(xīn );亲(qīn )杖(zhàng )贤(xián )能(néng ),则(zé )政(zhèng )道(dào )邕(yōng )睦(mù )。昔(xī )周(zhōu )成(chéng )、汉(hàn )昭(zhāo ),并(bìng )以(yǐ )幼(yòu )年(nián )纂(zuǎn )承(chéng )大(dà )统(tǒng )。当(dāng )时(shí )天(tiān )下(xià )未(wèi )为(wéi )无(wú )难(nán ),终(zhōng )能(néng )显(xiǎn )扬(yáng )祖(zǔ )考(kǎo ),保(bǎo )安(ān )社(shè )稷(jì ),盖(gài )尊(zūn )尊(zūn )亲(qīn )亲(qīn ),信(xìn )纳(nà )大(dà )臣(chén )之(zhī )所(suǒ )致(zhì )也(yě )。

伏(fú )维(wéi )陛(bì )下(xià )诞(dàn )奇(qí )秀(xiù )之(zhī )姿(zī ),禀(bǐng )生(shēng )知(zhī )之(zhī )量(liàng ),春(chūn )秋(qiū )尚(shàng )富(fù ),涉(shè )道(dào )未(wèi )广(guǎng ),方(fāng )须(xū )训(xùn )导(dǎo )以(yǐ )成(chéng )天(tiān )德(dé )。皇(huáng )太(tài )后(hòu )仁(rén )淑(shū )之(zhī )体(tǐ ),过(guò )于(yú )三(sān )母(mǔ ),先(xiān )帝(dì )奉(fèng )事(shì )积(jī )年(nián ),每(měi )称(chēng )圣(shèng )明(míng )。臣(chén )愿(yuàn )奉(fèng )事(shì )之(zhī )心(xīn ),便(biàn )当(dāng )自(zì )同(tóng )孝(xiào )宗(zōng );太(tài )后(hòu )慈(cí )爱(ài )之(zhī )隆(lóng ),亦(yì )不(bú )必(bì )异(yì )所(suǒ )生(shēng )。琅(láng )邪(xié )王(wáng )、余(yú )姚(yáo )主(zhǔ )及(jí )诸(zhū )皇(huáng )女(nǚ ),宜(yí )朝(cháo )夕(xī )定(dìng )省(shěng ),承(chéng )受(shòu )教(jiāo )诲(huì ),导(dǎo )习(xí )仪(yí )刑(xíng ),以(yǐ )成(chéng )景(jǐng )仰(yǎng )恭(gōng )敬(jìng )之(zhī )美(měi ),不(bú )可(kě )以(yǐ )属(shǔ )非(fēi )至(zhì )亲(qīn ),自(zì )为(wéi )疏(shū )疑(yí )。昔(xī )肃(sù )祖(zǔ )崩(bēng )殂(cú ),成(chéng )康(kāng )幼(yòu )冲(chōng ),事(shì )无(wú )大(dà )小(xiǎo ),必(bì )谘(zī )丞(chéng )相(xiàng )导(dǎo ),所(suǒ )以(yǐ )克(kè )就(jiù )圣(shèng )德(dé ),实(shí )此(cǐ )之(zhī )由(yóu ),今(jīn )仆(pú )射(shè )臣(chén )安(ān )、中(zhōng )军(jūn )臣(chén )冲(chōng ),人(rén )望(wàng )具(jù )瞻(zhān ),社(shè )稷(jì )之(zhī )臣(chén )。且(qiě )受(shòu )遇(yù )先(xiān )帝(dì ),绸(chóu )缪(miù )缱(qiǎn )绻(quǎn ),并(bìng )志(zhì )竭(jié )忠(zhōng )贞(zhēn ),尽(jìn )心(xīn )尽(jìn )力(lì ),归(guī )诚(chéng )陛(bì )下(xià ),以(yǐ )报(bào )先(xiān )帝(dì )。愚(yú )谓(wèi )周(zhōu )旋(xuán )举(jǔ )动(dòng )。皆(jiē )应(yīng )谘(zī )此(cǐ )二(èr )臣(chén )。二(èr )臣(chén )之(zhī )于(yú )陛(bì )下(xià ),则(zé )周(zhōu )之(zhī )旦(dàn )奭(shì ),汉(hàn )之(zhī )霍(huò )光(guāng ),显(xiǎn )宗(zōng )之(zhī )于(yú )王(wáng )导(dǎo )。冲(chōng )虽(suī )在(zài )外(wài ),路(lù )不(bú )云(yún )远(yuǎn ),事(shì )容(róng )信(xìn )宿(xiǔ ),必(bì )宜(yí )参(cān )详(xiáng ),然(rán )后(hòu )情(qíng )听(tīng )获(huò )尽(jìn ),庶(shù )事(shì )可(kě )毕(bì )。

又(yòu )天(tiān )听(tīng )虽(suī )聪(cōng ),不(bú )启(qǐ )不(bú )广(guǎng );群(qún )情(qíng )虽(suī )忠(zhōng ),不(bú )引(yǐn )不(bú )尽(jìn )。宜(yí )数(shù )引(yǐn )侍(shì )臣(chén ),询(xún )求(qiú )谠(dǎng )言(yán )。平(píng )易(yì )之(zhī )世(shì ),有(yǒu )道(dào )之(zhī )主(zhǔ )犹(yóu )尚(shàng )诫(jiè )惧(jù ),日(rì )昃(zè )不(bú )倦(juàn );况(kuàng )今(jīn )艰(jiān )难(nán )理(lǐ )尽(jìn ),虑(lǜ )经(jīng )安(ān )危(wēi ),祖(zǔ )宗(zōng )之(zhī )基(jī )系(xì )之(zhī )陛(bì )下(xià ),不(bú )可(kě )不(bú )精(jīng )心(xīn )务(wù )道(dào ),以(yǐ )申(shēn )先(xiān )帝(dì )尧(yáo )舜(shùn )之(zhī )风(fēng )。可(kě )不(bú )敬(jìng )修(xiū )至(zhì )德(dé ),以(yǐ )保(bǎo )宣(xuān )元(yuán )天(tiān )地(dì )之(zhī )祚(zuò )?

表(biǎo )奏(zòu ),帝(dì )纳(nà )之(zhī )。

初(chū ),谢(xiè )安(ān )爱(ài )好(hǎo )声(shēng )律(lǜ ),期(qī )功(gōng )之(zhī )惨(cǎn ),示(shì )废(fèi )妓(jì )乐(lè )颇(pō ),以(yǐ )成(chéng )俗(sú )。坦(tǎn )之(zhī )非(fēi )而(ér )苦(kǔ )谏(jiàn )之(zhī )。安(ān )遗(yí )坦(tǎn )之(zhī )书(shū )曰(yuē ):“知(zhī )君(jūn )思(sī )相(xiàng )爱(ài )惜(xī )之(zhī )至(zhì )。仆(pú )所(suǒ )求(qiú )者(zhě )声(shēng ),谓(wèi )称(chēng )情(qíng )义(yì ),无(wú )所(suǒ )不(bú )可(kě )为(wéi ),卿(qīng )复(fù )以(yǐ )自(zì )娱(yú )耳(ěr )。若(ruò )絜(jié )轨(guǐ )迹(jì ),崇(chóng )世(shì )教(jiāo ),非(fēi )所(suǒ )拟(nǐ )议(yì ),亦(yì )非(fēi )所(suǒ )屑(xiè )。常(cháng )谓(wèi )君(jūn )粗(cū )得(dé )鄙(bǐ )趣(qù )者(zhě ),犹(yóu )未(wèi )悟(wù )之(zhī )濠(háo )上(shàng )邪(xié )!故(gù )知(zhī )莫(mò )逆(nì ),未(wèi )易(yì )为(wéi )人(rén )。”坦(tǎn )之(zhī )答(dá )曰(yuē ):“具(jù )君(jūn )雅(yǎ )旨(zhǐ ),此(cǐ )是(shì )诚(chéng )心(xīn )而(ér )行(háng ),独(dú )往(wǎng )之(zhī )美(měi ),然(rán )恐(kǒng )非(fēi )大(dà )雅(yǎ )中(zhōng )庸(yōng )之(zhī )谓(wèi )。意(yì )者(zhě )以(yǐ )为(wéi )人(rén )之(zhī )体(tǐ )韵(yùn )犹(yóu )器(qì )之(zhī )方(fāng )圆(yuán ),方(fāng )圆(yuán )不(bú )可(kě )错(cuò )用(yòng ),体(tǐ )韵(yùn )岂(qǐ )可(kě )易(yì )处(chù )!各(gè )顺(shùn )其(qí )方(fāng ),以(yǐ )弘(hóng )其(qí )业(yè ),则(zé )岁(suì )寒(hán )之(zhī )功(gōng )必(bì )有(yǒu )成(chéng )矣(yǐ )。实(shí )吾(wú )子(zǐ )少(shǎo )立(lì )德(dé )行(háng ),体(tǐ )议(yì )淹(yān )允(yǔn ),加(jiā )以(yǐ )令(lìng )地(dì ),优(yōu )游(yóu )自(zì )居(jū ),佥(qiān )曰(yuē )之(zhī )谈(tán ),咸(xián )以(yǐ )请(qǐng )远(yuǎn )相(xiàng )许(xǔ ),至(zhì )于(yú )此(cǐ )事(shì ),实(shí )有(yǒu )疑(yí )焉(yān )。公(gōng )私(sī )二(èr )三(sān ),莫(mò )见(jiàn )其(qí )可(kě )。以(yǐ )此(cǐ )为(wéi )濠(háo )上(shàng ),悟(wù )之(zhī )者(zhě )得(dé )无(wú )鲜(xiān )乎(hū )!且(qiě )天(tiān )下(xià )之(zhī )宝(bǎo ),故(gù )为(wéi )天(tiān )下(xià )所(suǒ )惜(xī ),天(tiān )下(xià )之(zhī )所(suǒ )非(fēi ),何(hé )为(wéi )不(bú )可(kě )以(yǐ )天(tiān )下(xià )为(wéi )心(xīn )乎(hū )?想(xiǎng )君(jūn )幸(xìng )复(fù )三(sān )思(sī )。”书(shū )往(wǎng )反(fǎn )数(shù )四(sì ),安(ān )竟(jìng )不(bú )从(cóng )。

坦(tǎn )之(zhī )又(yòu )尝(cháng )与(yǔ )殷(yīn )康(kāng )子(zǐ )书(shū )论(lùn )公(gōng )谦(qiān )之(zhī )义(yì )曰(yuē ):

夫(fū )天(tiān )道(dào )以(yǐ )无(wú )私(sī )成(chéng )名(míng ),二(èr )仪(yí )以(yǐ )至(zhì )公(gōng )立(lì )德(dé )。立(lì )德(dé )存(cún )乎(hū )至(zhì )公(gōng ),故(gù )无(wú )亲(qīn )而(ér )非(fēi )理(lǐ );成(chéng )名(míng )在(zài )乎(hū )无(wú )私(sī ),故(gù )在(zài )当(dāng )而(ér )忘(wàng )我(wǒ )。此(cǐ )天(tiān )地(dì )所(suǒ )以(yǐ )成(chéng )功(gōng ),圣(shèng )人(rén )所(suǒ )以(yǐ )济(jì )化(huà ),由(yóu )斯(sī )论(lùn )之(zhī ),公(gōng )道(dào )体(tǐ )于(yú )自(zì )然(rán ),故(gù )理(lǐ )泰(tài )而(ér )愈(yù )降(jiàng );谦(qiān )义(yì )生(shēng )于(yú )不(bú )足(zú ),故(gù )时(shí )弊(bì )而(ér )义(yì )著(zhe )。故(gù )大(dà )禹(yǔ )、咎(jiù )繇(yáo )称(chēng )功(gōng )言(yán )惠(huì )而(ér )成(chéng )名(míng )于(yú )彼(bǐ ),孟(mèng )反(fǎn )、范(fàn )燮(xiè )殿(diàn )军(jūn )后(hòu )入(rù )而(ér )全(quán )身(shēn )于(yú )此(cǐ )。从(cóng )此(cǐ )观(guān )之(zhī ),则(zé )谦(qiān )公(gōng )之(zhī )义(yì )固(gù )以(yǐ )殊(shū )矣(yǐ )。

夫(fū )物(wù )之(zhī )所(suǒ )美(měi ),己(jǐ )不(bú )可(kě )收(shōu );人(rén )之(zhī )所(suǒ )贵(guì ),我(wǒ )不(bú )可(kě )取(qǔ )。诚(chéng )患(huàn )人(rén )恶(è )其(qí )上(shàng ),众(zhòng )不(bú )可(kě )盖(gài ),故(gù )君(jūn )子(zǐ )居(jū )之(zhī ),而(ér )每(měi )加(jiā )损(sǔn )焉(yān )。隆(lóng )名(míng )在(zài )于(yú )矫(jiǎo )伐(fá ),而(ér )不(bú )在(zài )于(yú )期(qī )当(dāng ),匿(nì )迹(jì )在(zài )于(yú )违(wéi )显(xiǎn ),而(ér )不(bú )在(zài )于(yú )求(qiú )是(shì )。于(yú )是(shì )谦(qiān )光(guāng )之(zhī )义(yì )与(yǔ )矜(jīn )竞(jìng )而(ér )俱(jù )生(shēng ),卑(bēi )挹(yì )之(zhī )义(yì )与(yǔ )夸(kuā )伐(fá )而(ér )并(bìng )进(jìn )。由(yóu )亲(qīn )誉(yù )生(shēng )于(yú )不(bú )足(zú ),未(wèi )若(ruò )不(bú )知(zhī )之(zhī )有(yǒu )余(yú );良(liáng )药(yào )效(xiào )于(yú )瘳(chōu )疾(jí ),未(wèi )若(ruò )无(wú )病(bìng )之(zhī )为(wéi )贵(guì )也(yě )。

夫(fū )乾(qián )道(dào )确(què )然(rán ),示(shì )人(rén )易(yì )矣(yǐ );坤(kūn )道(dào )贵(guì )然(rán ),示(shì )人(rén )简(jiǎn )矣(yǐ )。二(èr )象(xiàng )显(xiǎn )于(yú )万(wàn )物(wù ),两(liǎng )德(dé )彰(zhāng )于(yú )群(qún )生(shēng ),岂(qǐ )矫(jiǎo )枉(wǎng )过(guò )直(zhí )而(ér )失(shī )其(qí )所(suǒ )哉(zāi )!由(yóu )此(cǐ )观(guān )之(zhī ),则(zé )大(dà )通(tōng )之(zhī )道(dào )公(gōng )坦(tǎn )于(yú )天(tiān )地(dì ),谦(qiān )伐(fá )之(zhī )议(yì )险(xiǎn )崨(jié )于(yú )人(rén )事(shì )。今(jīn )存(cún )公(gōng )而(ér )废(fèi )谦(qiān ),则(zé )自(zì )伐(fá )者(zhě )托(tuō )至(zhì )公(gōng )以(yǐ )生(shēng )嫌(xián ),自(zì )美(měi )者(zhě )因(yīn )存(cún )党(dǎng )以(yǐ )致(zhì )惑(huò )。此(cǐ )王(wáng )生(shēng )所(suǒ )谓(wèi )同(tóng )貌(mào )而(ér )实(shí )异(yì ),不(bú )可(kě )不(bú )察(chá )者(zhě )也(yě ),然(rán )理(lǐ )必(bì )有(yǒu )根(gēn ),教(jiāo )亦(yì )有(yǒu )主(zhǔ )。苟(gǒu )探(tàn )其(qí )根(gēn ),则(zé )玄(xuán )指(zhǐ )自(zì )显(xiǎn );若(ruò )寻(xún )其(qí )末(mò ),弊(bì )无(wú )不(bú )至(zhì )。岂(qǐ )可(kě )以(yǐ )嫌(xián )似(sì )而(ér )疑(yí )至(zhì )公(gōng ),弊(bì )贪(tān )而(ér )忘(wàng )于(yú )谅(liàng )哉(zāi )!

康(kāng )子(zǐ )及(jí )袁(yuán )宏(hóng )并(bìng )有(yǒu )疑(yí )难(nán ),坦(tǎn )之(zhī )标(biāo )章(zhāng )擿(tī )句(jù ),一(yī )一(yī )申(shēn )而(ér )释(shì )之(zhī ),莫(mò )不(bú )厌(yàn )服(fú )。又(yòu )孔(kǒng )严(yán )著(zhe )《通(tōng )葛(gě )论(lùn )》,坦(tǎn )之(zhī )与(yǔ )书(shū )赞(zàn )美(měi )之(zhī )。其(qí )忠(zhōng )公(gōng )慷(kāng )慨(kǎi ),标(biāo )明(míng )贤(xián )胜(shèng ),皆(jiē )此(cǐ )类(lèi )也(yě )。

初(chū ),坦(tǎn )之(zhī )与(yǔ )沙(shā )门(mén )竺(zhú )法(fǎ )师(shī )甚(shèn )厚(hòu ),每(měi )共(gòng )论(lùn )幽(yōu )明(míng )报(bào )应(yīng )。便(biàn )要(yào )先(xiān )死(sǐ )者(zhě )当(dāng )报(bào )其(qí )事(shì )。后(hòu )经(jīng )年(nián ),师(shī )忽(hū )来(lái )云(yún ):“贫(pín )道(dào )已(yǐ )死(sǐ ),罪(zuì )福(fú )皆(jiē )不(bú )虚(xū )。惟(wéi )当(dāng )勤(qín )修(xiū )道(dào )德(dé ),以(yǐ )升(shēng )济(jì )神(shén )明(míng )耳(ěr )。”言(yán )讫(qì )不(bú )见(jiàn )。坦(tǎn )之(zhī )寻(xún )亦(yì )卒(zú ),时(shí )年(nián )四(sì )十(shí )六(liù )。临(lín )终(zhōng ),与(yǔ )谢(xiè )安(ān )、桓(huán )冲(chōng )书(shū ),言(yán )不(bú )及(jí )私(sī ),惟(wéi )忧(yōu )国(guó )家(jiā )之(zhī )事(shì ),朝(cháo )野(yě )甚(shèn )痛(tòng )惜(xī )之(zhī )。追(zhuī )赠(zèng )安(ān )北(běi )将(jiāng )军(jūn ),谥(shì )曰(yuē )献(xiàn )。

祎(yī )之(zhī )字(zì )文(wén )邵(shào )。少(shǎo )知(zhī )名(míng ),尚(shàng )寻(xún )阳(yáng )公(gōng )主(zhǔ ),历(lì )中(zhōng )书(shū )侍(shì )郎(láng )。年(nián )未(wèi )三(sān )十(shí )而(ér )卒(zú ),赠(zèng )散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )。

坦(tǎn )之(zhī )四(sì )子(zǐ ):恺(kǎi )、愉(yú )、国(guó )宝(bǎo )、忱(chén )。

恺(kǎi )字(zì )茂(mào )仁(rén ),愉(yú )字(zì )茂(mào )和(hé ),并(bìng )少(shǎo )践(jiàn )清(qīng )阶(jiē )。恺(kǎi )袭(xí )父(fù )爵(jué ),愉(yú )稍(shāo )迁(qiān )骠(biāo )骑(qí )司(sī )马(mǎ ),加(jiā )辅(fǔ )国(guó )将(jiāng )军(jūn )。恺(kǎi )太(tài )元(yuán )末(mò )为(wéi )侍(shì )中(zhōng ),领(lǐng )右(yòu )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn ),多(duō )所(suǒ )献(xiàn )替(tì )。兄(xiōng )弟(dì )贵(guì )盛(shèng ),当(dāng )时(shí )莫(mò )比(bǐ )。

及(jí )王(wáng )恭(gōng )等(děng )讨(tǎo )国(guó )宝(bǎo ),恺(kǎi )、愉(yú )并(bìng )请(qǐng )解(jiě )职(zhí )。以(yǐ )与(yǔ )国(guó )宝(bǎo )异(yì )生(shēng ),又(yòu )素(sù )不(bú )协(xié ),故(gù )得(dé )免(miǎn )祸(huò )。国(guó )宝(bǎo )既(jì )死(sǐ ),出(chū )恺(kǎi )为(wéi )吴(wú )郡(jùn )内(nèi )史(shǐ ),愉(yú )为(wéi )江(jiāng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )、都(dōu )督(dū )豫(yù )州(zhōu )四(sì )郡(jùn )、辅(fǔ )国(guó )将(jiāng )军(jūn )、假(jiǎ )节(jiē )。未(wèi )几(jǐ ),征(zhēng )恺(kǎi )为(wéi )丹(dān )阳(yáng )尹(yǐn )。及(jí )桓(huán )玄(xuán )等(děng )至(zhì )江(jiāng )宁(níng ),恺(kǎi )令(lìng )兵(bīng )守(shǒu )石(shí )头(tóu )。俄(é )而(ér )玄(xuán )等(děng )走(zǒu ),复(fù )为(wéi )吴(wú )郡(jùn )。病(bìng )卒(zú ),追(zhuī )赠(zèng )太(tài )常(cháng )。

愉(yú )至(zhì )镇(zhèn ),未(wèi )几(jǐ ),殷(yīn )仲(zhòng )堪(kān )、桓(huán )玄(xuán )、杨(yáng )佺(quán )期(qī )举(jǔ )兵(bīng )应(yīng )王(wáng )恭(gōng ),乘(chéng )流(liú )奄(yǎn )至(zhì )。愉(yú )既(jì )无(wú )备(bèi ),惶(huáng )遽(jù )奔(bēn )临(lín )川(chuān ),为(wéi )玄(xuán )所(suǒ )得(dé )。玄(xuán )盟(méng )于(yú )寻(xún )阳(yáng ),以(yǐ )愉(yú )置(zhì )坛(tán )所(suǒ ),愉(yú )甚(shèn )耻(chǐ )之(zhī )。及(jí )事(shì )解(jiě ),除(chú )会(huì )稽(jī )内(nèi )史(shǐ )。玄(xuán )篡(cuàn )位(wèi ),以(yǐ )为(wéi )尚(shàng )书(shū )仆(pú )射(shè )。”刘(liú )裕(yù )义(yì )旗(qí )建(jiàn ),加(jiā )前(qián )将(jiāng )军(jūn )。愉(yú )既(jì )桓(huán )氏(shì )婿(xù ),父(fù )子(zǐ )宠(chǒng )贵(guì ),又(yòu )尝(cháng )轻(qīng )侮(wǔ )刘(liú )裕(yù ),心(xīn )不(bú )自(zì )安(ān ),潜(qián )结(jié )司(sī )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )温(wēn )详(xiáng ),谋(móu )作(zuò )乱(luàn ),事(shì )泄(xiè ),被(bèi )诛(zhū ),子(zǐ )孙(sūn )十(shí )余(yú )人(rén )皆(jiē )伏(fú )法(fǎ )。

国(guó )宝(bǎo )少(shǎo )无(wú )士(shì )操(cāo ),不(bú )修(xiū )廉(lián )隅(yú )。妇(fù )父(fù )谢(xiè )安(ān )恶(è )其(qí )倾(qīng )侧(cè ),每(měi )抑(yì )而(ér )不(bú )用(yòng )。除(chú )尚(shàng )书(shū )郎(láng )。国(guó )宝(bǎo )以(yǐ )中(zhōng )兴(xìng )膏(gāo )腴(yú )之(zhī )族(zú ),惟(wéi )作(zuò )吏(lì )部(bù ),不(bú )为(wéi )余(yú )曹(cáo )郎(láng ),甚(shèn )怨(yuàn )望(wàng ),固(gù )辞(cí )不(bú )拜(bài )。从(cóng )妹(mèi )为(wéi )会(huì )稽(jī )王(wáng )道(dào )子(zǐ )妃(fēi ),由(yóu )是(shì )与(yǔ )道(dào )子(zǐ )游(yóu )处(chù ),遂(suí )间(jiān )毁(huǐ )安(ān )焉(yān )。

及(jí )道(dào )子(zǐ )辅(fǔ )政(zhèng ),以(yǐ )为(wéi )秘(mì )书(shū )丞(chéng )。俄(é )迁(qiān )琅(láng )邪(xié )内(nèi )史(shǐ ),领(lǐng )堂(táng )邑(yì )太(tài )守(shǒu ),加(jiā )辅(fǔ )国(guó )将(jiāng )军(jūn )。人(rén )补(bǔ )侍(shì )中(zhōng ),迁(qiān )中(zhōng )书(shū )令(lìng )、中(zhōng )领(lǐng )军(jūn ),与(yǔ )道(dào )子(zǐ )持(chí )威(wēi )权(quán ),扇(shàn )动(dòng )内(nèi )外(wài )。中(zhōng )书(shū )郎(láng )范(fàn )宁(níng ),国(guó )宝(bǎo )舅(jiù )也(yě ),儒(rú )雅(yǎ )方(fāng )直(zhí ),疾(jí )其(qí )阿(ā )谀(yú ),劝(quàn )孝(xiào )武(wǔ )帝(dì )黜(chù )之(zhī )。国(guó )宝(bǎo )乃(nǎi )使(shǐ )陈(chén )郡(jùn )袁(yuán )悦(yuè )之(zhī )因(yīn )尼(ní )支(zhī )妙(miào )音(yīn )致(zhì )书(shū )与(yǔ )太(tài )子(zǐ )母(mǔ )陈(chén )淑(shū )媛(yuán ),说(shuō )国(guó )宝(bǎo )忠(zhōng )谨(jǐn ),宜(yí )见(jiàn )亲(qīn )信(xìn )。帝(dì )知(zhī )之(zhī ),托(tuō )以(yǐ )他(tā )罪(zuì )杀(shā )悦(yuè )之(zhī )。国(guó )宝(bǎo )大(dà )惧(jù ),遂(suí )因(yīn )道(dào )子(zǐ )谮(zèn )毁(huǐ )宁(níng ),宁(níng )由(yóu )是(shì )出(chū )为(wéi )豫(yù )章(zhāng )太(tài )守(shǒu )。及(jí )弟(dì )忱(chén )卒(zú ),国(guó )宝(bǎo )自(zì )表(biǎo )求(qiú )解(jiě )职(zhí )迎(yíng )母(mǔ )。并(bìng )奔(bēn )忱(chén )丧(sàng )。诏(zhào )特(tè )赐(cì )假(jiǎ ),而(ér )盘(pán )桓(huán )不(bú )时(shí )进(jìn )发(fā ),为(wéi )御(yù )史(shǐ )中(zhōng )丞(chéng )褚(chǔ )粲(càn )所(suǒ )奏(zòu )。国(guó )宝(bǎo )惧(jù )罪(zuì ),衣(yī )女(nǚ )子(zǐ )衣(yī ),托(tuō )为(wéi )王(wáng )家(jiā )婢(bì ),诣(yì )道(dào )子(zǐ )告(gào )其(qí )事(shì )。道(dào )子(zǐ )言(yán )之(zhī )于(yú )帝(dì ),故(gù )得(dé )原(yuán )。后(hòu )骠(biāo )骑(qí )参(cān )军(jūn )王(wáng )徽(huī )请(qǐng )国(guó )宝(bǎo )同(tóng )宴(yàn ),国(guó )宝(bǎo )素(sù )骄(jiāo )贵(guì )使(shǐ )酒(jiǔ ),怒(nù )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )丞(chéng )祖(zǔ )台(tái )之(zhī ),攘(rǎng )袂(mèi )大(dà )呼(hū ),以(yǐ )盘(pán )盏(zhǎn )乐(lè )器(qì )掷(zhì )台(tái )之(zhī ),台(tái )之(zhī )不(bú )敢(gǎn )言(yán ),复(fù )为(wéi )粲(càn )所(suǒ )弹(dàn )。诏(zhào )以(yǐ )国(guó )宝(bǎo )纵(zòng )肆(sì )情(qíng )性(xìng ),甚(shèn )不(bú )可(kě )长(zhǎng ),台(tái )之(zhī )懦(nuò )弱(ruò ),非(fēi )监(jiān )司(sī )体(tǐ ),并(bìng )坐(zuò )免(miǎn )官(guān )。顷(qǐng )之(zhī ),复(fù )职(zhí ),愈(yù )骄(jiāo )蹇(jiǎn )不(bú )遵(zūn )法(fǎ )度(dù )。起(qǐ )斋(zhāi )侔(móu )清(qīng )暑(shǔ )殿(diàn ),帝(dì )恶(è )其(qí )僭(jiàn )侈(chǐ )。国(guó )宝(bǎo )惧(jù ),遂(suí )谄(chǎn )媚(mèi )于(yú )帝(dì ),而(ér )颇(pō )疏(shū )道(dào )子(zǐ )。道(dào )子(zǐ )大(dà )怒(nù ),尝(cháng )于(yú )内(nèi )省(shěng )面(miàn )责(zé )国(guó )宝(bǎo ),以(yǐ )剑(jiàn )掷(zhì )之(zhī ),旧(jiù )好(hǎo )尽(jìn )矣(yǐ )。

是(shì )时(shí )王(wáng )雅(yǎ )亦(yì )有(yǒu )宠(chǒng ),荐(jiàn )王(wáng )珣(xún )于(yú )帝(dì )。帝(dì )夜(yè )与(yǔ )国(guó )宝(bǎo )及(jí )雅(yǎ )宴(yàn ),帝(dì )微(wēi )有(yǒu )酒(jiǔ ),令(lìng )召(zhào )珣(xún ),将(jiāng )至(zhì ),国(guó )宝(bǎo )自(zì )知(zhī )才(cái )出(chū )珣(xún )下(xià ),恐(kǒng )至(zhì ),倾(qīng )其(qí )宠(chǒng ),因(yīn )曰(yuē ):“王(wáng )珣(xún )当(dāng )今(jīn )名(míng )流(liú ),不(bú )可(kě )以(yǐ )酒(jiǔ )色(sè )见(jiàn )。”帝(dì )遂(suí )止(zhǐ ),而(ér )以(yǐ )国(guó )宝(bǎo )为(wéi )忠(zhōng )。将(jiāng )纳(nà )国(guó )宝(bǎo )女(nǚ )为(wéi )琅(láng )邪(xié )王(wáng )妃(fēi ),未(wèi )婚(hūn ),而(ér )帝(dì )崩(bēng )。

安(ān )帝(dì )即(jí )位(wèi ),国(guó )宝(bǎo )复(fù )事(shì )道(dào )子(zǐ ),进(jìn )从(cóng )祖(zǔ )弟(dì )绪(xù )为(wéi )琅(láng )邪(xié )内(nèi )史(shǐ ),亦(yì )以(yǐ )佞(nìng )邪(xié )见(jiàn )知(zhī )。道(dào )子(zǐ )复(fù )惑(huò )之(zhī ),倚(yǐ )为(wéi )心(xīn )腹(fù ),并(bìng )为(wéi )时(shí )之(zhī )所(suǒ )疾(jí )。国(guó )宝(bǎo )遂(suí )参(cān )管(guǎn )朝(cháo )权(quán ),威(wēi )震(zhèn )内(nèi )外(wài )。迁(qiān )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )。领(lǐng )选(xuǎn ),加(jiā )后(hòu )将(jiāng )军(jūn )、丹(dān )阳(yáng )尹(yǐn ),道(dào )子(zǐ )悉(xī )以(yǐ )东(dōng )宫(gōng )兵(bīng )配(pèi )之(zhī )。

时(shí )王(wáng )恭(gōng )与(yǔ )殷(yīn )仲(zhòng )堪(kān )并(bìng )以(yǐ )才(cái )器(qì ),各(gè )居(jū )名(míng )籓(bān )。恭(gōng )恶(è )道(dào )子(zǐ )、国(guó )宝(bǎo )乱(luàn )政(zhèng ),屡(lǚ )有(yǒu )忧(yōu )国(guó )之(zhī )言(yán )。道(dào )子(zǐ )等(děng )亦(yì )深(shēn )忌(jì )惮(dàn )之(zhī ),将(jiāng )谋(móu )去(qù )其(qí )兵(bīng )。未(wèi )及(jí )行(háng ),而(ér )恭(gōng )檄(xí )至(zhì ),以(yǐ )讨(tǎo )国(guó )宝(bǎo )为(wéi )名(míng ),国(guó )宝(bǎo )惶(huáng )遽(jù )不(bú )知(zhī )所(suǒ )为(wéi )。绪(xù )说(shuō )国(guó )宝(bǎo ),令(lìng )矫(jiǎo )道(dào )子(zǐ )命(mìng ),召(zhào )王(wáng )珣(xún )、车(chē )胤(yìn )杀(shā )之(zhī ),以(yǐ )除(chú )群(qún )望(wàng ),因(yīn )挟(jiā )主(zhǔ )相(xiàng )以(yǐ )讨(tǎo )诸(zhū )侯(hóu )。国(guó )宝(bǎo )许(xǔ )之(zhī )。珣(xún )、胤(yìn )既(jì )至(zhì ),而(ér )不(bú )敢(gǎn )害(hài ),反(fǎn )问(wèn )计(jì )于(yú )珣(xún )。珣(xún )劝(quàn )国(guó )宝(bǎo )放(fàng )兵(bīng )权(quán )以(yǐ )迎(yíng )恭(gōng ),国(guó )宝(bǎo )信(xìn )之(zhī )。语(yǔ )在(zài )《珣(xún )传(chuán )》。又(yòu )问(wèn )计(jì )于(yú )胤(yìn ),胤(yìn )曰(yuē ):“南(nán )北(běi )同(tóng )举(jǔ ),而(ér )荆(jīng )州(zhōu )未(wèi )至(zhì ),若(ruò )朝(cháo )廷(tíng )遣(qiǎn )军(jūn ),恭(gōng )必(bì )城(chéng )守(shǒu )。昔(xī )桓(huán )公(gōng )围(wéi )寿(shòu )阳(yáng ),弥(mí )时(shí )乃(nǎi )克(kè )。若(ruò )京(jīng )城(chéng )未(wèi )拔(bá ),而(ér )上(shàng )流(liú )奄(yǎn )至(zhì ),君(jūn )将(jiāng )何(hé )以(yǐ )待(dài )之(zhī )?”国(guó )宝(bǎo )尤(yóu )惧(jù ),遂(suí )上(shàng )疏(shū )解(jiě )职(zhí ),诣(yì )阙(què )待(dài )罪(zuì )。既(jì )而(ér )悔(huǐ )之(zhī ),祚(zuò )称(chēng )诏(zhào )复(fù )其(qí )本(běn )官(guān ),欲(yù )收(shōu )其(qí )兵(bīng )距(jù )王(wáng )恭(gōng )。

道(dào )子(zǐ )既(jì )不(bú )能(néng )距(jù )诸(zhū )侯(hóu ),欲(yù )委(wěi )罪(zuì )国(guó )宝(bǎo ),乃(nǎi )遣(qiǎn )谯(qiáo )王(wáng )尚(shàng )之(zhī )收(shōu )国(guó )宝(bǎo ),付(fù )廷(tíng )尉(wèi ),赐(cì )死(sǐ ),并(bìng )斩(zhǎn )绪(xù )于(yú )市(shì )。以(yǐ )谢(xiè )王(wáng )恭(gōng )。国(guó )宝(bǎo )贪(tān )纵(zòng )聚(jù )敛(liǎn ),不(bú )知(zhī )纪(jì )极(jí ),后(hòu )房(fáng )伎(jì )妾(qiè )以(yǐ )百(bǎi )数(shù ),天(tiān )下(xià )珍(zhēn )玩(wán )充(chōng )满(mǎn )其(qí )室(shì )。及(jí )王(wáng )恭(gōng )伏(fú )法(fǎ ),诏(zhào )追(zhuī )复(fù )国(guó )宝(bǎo )本(běn )官(guān )。元(yuán )兴(xìng )初(chū ),桓(huán )玄(xuán )得(dé )志(zhì ),表(biǎo )徙(xǐ )其(qí )家(jiā )属(shǔ )于(yú )交(jiāo )州(zhōu )。

忱(chén )字(zì )元(yuán )达(dá )。弱(ruò )冠(guàn )知(zhī )名(míng ),与(yǔ )王(wáng )恭(gōng )、王(wáng )珣(xún )俱(jù )流(liú )誉(yù )一(yī )时(shí )。历(lì )位(wèi )骠(biāo )骑(qí )长(zhǎng )史(shǐ )。尝(cháng )造(zào )其(qí )舅(jiù )范(fàn )宁(níng ),与(yǔ )张(zhāng )玄(xuán )相(xiàng )遇(yù ),宁(níng )使(shǐ )与(yǔ )玄(xuán )语(yǔ )。玄(xuán )正(zhèng )坐(zuò )敛(liǎn )衽(rèn ),待(dài )其(qí )有(yǒu )发(fā ),忱(chén )竟(jìng )不(bú )与(yǔ )言(yán ),玄(xuán )失(shī )望(wàng )便(biàn )去(qù )。宁(níng )让(ràng )忱(chén )曰(yuē ):“张(zhāng )玄(xuán ),吴(wú )中(zhōng )之(zhī )秀(xiù ),何(hé )不(bú )与(yǔ )语(yǔ )?”忱(chén )笑(xiào )曰(yuē ):“张(zhāng )祖(zǔ )希(xī )欲(yù )相(xiàng )识(shí ),自(zì )可(kě )见(jiàn )诣(yì )。”宁(níng )谓(wèi )曰(yuē ):“卿(qīng )风(fēng )流(liú )隽(jùn )望(wàng ),真(zhēn )后(hòu )来(lái )之(zhī )秀(xiù )。”忱(chén )曰(yuē ):“不(bú )有(yǒu )此(cǐ )舅(jiù ),焉(yān )有(yǒu )此(cǐ )甥(shēng )!”既(jì )而(ér )宁(níng )使(shǐ )报(bào )玄(xuán ),玄(xuán )束(shù )带(dài )造(zào )之(zhī ),始(shǐ )为(wéi )宾(bīn )主(zhǔ )。

太(tài )元(yuán )中(zhōng ),出(chū )为(wéi )荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )、都(dōu )督(dū )荆(jīng )益(yì )宁(níng )三(sān )州(zhōu )军(jūn )事(shì )、建(jiàn )武(wǔ )将(jiāng )军(jūn )、假(jiǎ )节(jiē )。忱(chén )自(zì )恃(shì )才(cái )气(qì ),放(fàng )酒(jiǔ )诞(dàn )节(jiē ),慕(mù )王(wáng )澄(chéng )之(zhī )为(wéi )人(rén ),又(yòu )年(nián )少(shǎo )居(jū )方(fāng )伯(bó )之(zhī )任(rèn ),谈(tán )者(zhě )忧(yōu )之(zhī )。及(jí )镇(zhèn )荆(jīng )州(zhōu ),威(wēi )风(fēng )肃(sù )然(rán ),殊(shū )得(dé )物(wù )和(hé )。桓(huán )玄(xuán )时(shí )在(zài )江(jiāng )陵(líng ),既(jì )其(qí )本(běn )国(guó )。且(qiě )奕(yì )叶(yè )故(gù )义(yì ),常(cháng )以(yǐ )才(cái )雄(xióng )驾(jià )物(wù )。忱(chén )每(měi )裁(cái )抑(yì )之(zhī )。玄(xuán )尝(cháng )诣(yì )忱(chén ),通(tōng )人(rén )未(wèi )出(chū ),乘(chéng )轝(yù )直(zhí )进(jìn )。忱(chén )对(duì )玄(xuán )鞭(biān )门(mén )干(gàn ),玄(xuán )怒(nù ),去(qù )之(zhī ),忱(chén )亦(yì )不(bú )留(liú )。尝(cháng )朔(shuò )日(rì )见(jiàn )客(kè ),仗(zhàng )卫(wèi )甚(shèn )盛(shèng ),玄(xuán )言(yán )欲(yù )猎(liè ),借(jiè )数(shù )百(bǎi )人(rén ),忱(chén )悉(xī )给(gěi )之(zhī )。玄(xuán )惮(dàn )而(ér )服(fú )焉(yān )。

性(xìng )任(rèn )达(dá )不(bú )拘(jū ),末(mò )年(nián )尤(yóu )嗜(shì )酒(jiǔ ),一(yī )饮(yǐn )连(lián )月(yuè )不(bú )醒(xǐng ),或(huò )裸(luǒ )体(tǐ )而(ér )游(yóu ),每(měi )欢(huān )三(sān )日(rì )不(bú )叹(tàn ),便(biàn )觉(jiào )形(xíng )神(shén )不(bú )相(xiàng )亲(qīn )。妇(fù )父(fù )尝(cháng )有(yǒu )惨(cǎn ),忱(chén )乘(chéng )醉(zuì )吊(diào )之(zhī ),妇(fù )父(fù )恸(tòng )哭(kū ),忱(chén )与(yǔ )宾(bīn )客(kè )十(shí )许(xǔ )人(rén ),连(lián )臂(bì )被(bèi )发(fā )裸(luǒ )身(shēn )而(ér )入(rù ),绕(rào )之(zhī )三(sān )币(bì )百(bǎi )而(ér )出(chū )。其(qí )所(suǒ )行(háng )多(duō )此(cǐ )类(lèi )。数(shù )年(nián )卒(zú )官(guān ),追(zhuī )赠(zèng )右(yòu )将(jiāng )军(jūn ),谥(shì )曰(yuē )穆(mù )。

绥(suí )字(zì )彦(yàn )猷(yóu )。少(shǎo )有(yǒu )美(měi )称(chēng ),厚(hòu )自(zì )矜(jīn )迈(mài ),实(shí )鄙(bǐ )而(ér )无(wú )行(háng )。愉(yú )为(wéi )殷(yīn )、桓(huán )所(suǒ )捕(bǔ ),绥(suí )未(wèi )测(cè )存(cún )亡(wáng ),在(zài )都(dōu )有(yǒu )忧(yōu )色(sè ),居(jū )处(chù )饮(yǐn )食(shí ),每(měi )事(shì )贬(biǎn )降(jiàng ),时(shí )人(rén )每(měi )谓(wèi )为(wéi )“试(shì )守(shǒu )孝(xiào )子(zǐ )”。桓(huán )玄(xuán )之(zhī )为(wéi )太(tài )尉(wèi ),绥(suí )以(yǐ )桓(huán )氏(shì )甥(shēng )甚(shèn )见(jiàn )宠(chǒng )待(dài ),为(wéi )太(tài )尉(wèi )右(yòu )长(zhǎng )史(shǐ )。及(jí )玄(xuán )篡(cuàn ),迁(qiān )中(zhōng )书(shū )令(lìng )。刘(liú )裕(yù )建(jiàn )义(yì ),以(yǐ )为(wéi )冠(guàn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )。其(qí )家(jiā )夜(yè )中(zhōng )梁(liáng )上(shàng )无(wú )故(gù )有(yǒu )人(rén )头(tóu )堕(duò )于(yú )床(chuáng ),而(ér )流(liú )血(xuè )滂(pāng )沲(duò )。俄(é )拜(bài )荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )、假(jiǎ )节(jiē )。坐(zuò )父(fù )愉(yú )之(zhī )谋(móu ),与(yǔ )弟(dì )纳(nà )并(bìng )被(bèi )诛(zhū )。

初(chū ),绥(suí )与(yǔ )王(wáng )谧(mì )、桓(huán )胤(yìn )齐(qí )名(míng ),为(wéi )后(hòu )进(jìn )之(zhī )秀(xiù )。谧(mì )位(wèi )官(guān )既(jì )极(jí ),保(bǎo )身(shēn )而(ér )终(zhōng )。胤(yìn )以(yǐ )从(cóng )坐(zuò )诛(zhū ),声(shēng )称(chēng )犹(yóu )全(quán )。绥(suí )身(shēn )死(sǐ ),名(míng )论(lùn )殆(dài )尽(jìn ),亦(yì )以(yǐ )薄(báo )行(háng )矜(jīn )峭(qiào )而(ér )尚(shàng )人(rén )故(gù )也(yě )。自(zì )昶(chǎng )父(fù )汉(hàn )雁(yàn )门(mén )太(tài )守(shǒu )泽(zé )已(yǐ )有(yǒu )名(míng )称(chēng ),忱(chén )又(yòu )秀(xiù )出(chū ),绥(suí )亦(yì )著(zhe )称(chēng ),八(bā )叶(yè )继(jì )轨(guǐ ),轩(xuān )冕(miǎn )莫(mò )与(yǔ )为(wéi )比(bǐ )焉(yān )。

峤(qiáo )字(zì )开(kāi )山(shān )。祖(zǔ )默(mò ),魏(wèi )尚(shàng )书(shū )。父(fù )佑(yòu ),以(yǐ )才(cái )智(zhì )称(chēng ),为(wéi )杨(yáng )骏(jùn )腹(fù )心(xīn )。骏(jùn )之(zhī )排(pái )汝(rǔ )南(nán )王(wáng )亮(liàng ),退(tuì )卫(wèi )瓘(guàn ),皆(jiē )佑(yòu )之(zhī )谋(móu )也(yě )。位(wèi )至(zhì )北(běi )军(jūn )中(zhōng )候(hòu )。峤(qiáo )少(shǎo )有(yǒu )风(fēng )尚(shàng ),并(bìng )、司(sī )二(èr )州(zhōu )交(jiāo )辟(pì ),不(bú )就(jiù )。永(yǒng )嘉(jiā )末(mò ),携(xié )其(qí )二(èr )弟(dì )避(bì )乱(luàn )渡(dù )江(jiāng )。时(shí )元(yuán )帝(dì )镇(zhèn )建(jiàn )鄴(yè ),教(jiāo )曰(yuē ):“王(wáng )佑(yòu )三(sān )息(xī )始(shǐ )至(zhì ),名(míng )德(dé )之(zhī )胄(zhòu ),并(bìng )有(yǒu )操(cāo )行(háng ),宜(yí )蒙(méng )饰(shì )叙(xù )。且(qiě )可(kě )给(gěi )钱(qián )三(sān )十(shí )万(wàn ),帛(bó )三(sān )百(bǎi )匹(pǐ ),米(mǐ )五(wǔ )十(shí )斛(hú ),亲(qīn )兵(bīng )二(èr )十(shí )人(rén )。”寻(xún )以(yǐ )峤(qiáo )参(cān )世(shì )子(zǐ )东(dōng )中(zhōng )郎(láng )军(jūn )事(shì )。不(bú )就(jiù )。愍(mǐn )帝(dì )征(zhēng )拜(bài )著(zhe )作(zuò )郎(láng ),右(yòu )丞(chéng )相(xiàng )南(nán )阳(yáng )王(wáng )保(bǎo )辟(pì ),皆(jiē )以(yǐ )道(dào )险(xiǎn )不(bú )行(háng )。元(yuán )帝(dì )作(zuò )相(xiàng ),以(yǐ )为(wéi )水(shuǐ )曹(cáo )属(shǔ ),除(chú )长(zhǎng )山(shān )令(lìng ),迁(qiān )太(tài )子(zǐ )中(zhōng )舍(shě )人(rén )以(yǐ )疾(jí )不(bú )拜(bài )。王(wáng )敦(dūn )请(qǐng )为(wéi )参(cān )军(jūn ),爵(jué )九(jiǔ )原(yuán )县(xiàn )公(gōng )。

敦(dūn )在(zài )石(shí )头(tóu ),欲(yù )禁(jìn )私(sī )伐(fá )蔡(cài )洲(zhōu )荻(dí ),以(yǐ )问(wèn )群(qún )下(xià )。时(shí )王(wáng )师(shī )新(xīn )败(bài ),士(shì )庶(shù )震(zhèn )惧(jù ),莫(mò )敢(gǎn )异(yì )议(yì )。峤(qiáo )独(dú )曰(yuē ):“中(zhōng )原(yuán )有(yǒu )菽(shū ),庶(shù )人(rén )采(cǎi )之(zhī )。百(bǎi )姓(xìng )不(bú )足(zú ),君(jūn )孰(shú )与(yǔ )足(zú )!若(ruò )禁(jìn )人(rén )樵(qiáo )伐(fá ),未(wèi )知(zhī )其(qí )可(kě )。”敦(dūn )不(bú )悦(yuè )。敦(dūn )将(jiāng )杀(shā )周(zhōu )顗(yǐ )、戴(dài )若(ruò )思(sī ),峤(qiáo )于(yú )坐(zuò )谏(jiàn )曰(yuē ):“济(jì )济(jì )多(duō )士(shì ),交(jiāo )王(wáng )以(yǐ )宁(níng )。安(ān )可(kě )戮(lù )诸(zhū )名(míng )士(shì ),以(yǐ )自(zì )全(quán )生(shēng )!”敦(dūn )大(dà )怒(nù ),欲(yù )斩(zhǎn )峤(qiáo ),赖(lài )谢(xiè )鲲(kūn )以(yǐ )免(miǎn )。敦(dūn )犹(yóu )衔(xián )之(zhī ),出(chū )为(wéi )领(lǐng )军(jūn )长(zhǎng )史(shǐ )。敦(dūn )平(píng )后(hòu ),除(chú )中(zhōng )书(shū )侍(shì )郎(láng ),兼(jiān )大(dà )著(zhe )作(zuò ),固(gù )辞(cí )。转(zhuǎn )越(yuè )骑(qí )校(xiào )尉(wèi ),频(pín )迁(qiān )吏(lì )部(bù )郎(láng )、御(yù )史(shǐ )中(zhōng )丞(chéng )、秘(mì )书(shū )监(jiān ),领(lǐng )本(běn )州(zhōu )大(dà )中(zhōng )正(zhèng )。咸(xián )和(hé )初(chū ),朝(cháo )议(yì )欲(yù )以(yǐ )峤(qiáo )为(wéi )丹(dān )阳(yáng )尹(yǐn )。峤(qiáo )以(yǐ )京(jīng )尹(yǐn )望(wàng )重(zhòng ),不(bú )宜(yí )以(yǐ )疾(jí )居(jū )之(zhī ),求(qiú )补(bǔ )庐(lú )陵(líng )郡(jùn ),乃(nǎi )拜(bài )峤(qiáo )庐(lú )陵(líng )太(tài )守(shǒu )。以(yǐ )峤(qiáo )家(jiā )贫(pín ),无(wú )以(yǐ )上(shàng )道(dào ),赐(cì )布(bù )百(bǎi )匹(pǐ )。钱(qián )十(shí )万(wàn )。寻(xún )卒(zú )官(guān ),谥(shì )曰(yuē )穆(mù )。子(zǐ )淡(dàn )嗣(sì ),历(lì )位(wèi )右(yòu )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )、侍(shì )中(zhōng )、中(zhōng )护(hù )军(jūn )、尚(shàng )书(shū )、广(guǎng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )。淡(dàn )子(zǐ )度(dù )世(shì ),骁(xiāo )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )。

袁(yuán )悦(yuè )之(zhī ),字(zì )元(yuán )礼(lǐ ),陈(chén )郡(jùn )阳(yáng )夏(xià )人(rén )也(yě )。父(fù )朗(lǎng ),给(gěi )事(shì )中(zhōng )。悦(yuè )之(zhī )能(néng )长(zhǎng )短(duǎn )说(shuō ),甚(shèn )有(yǒu )精(jīng )理(lǐ )。始(shǐ )为(wéi )谢(xiè )玄(xuán )参(cān )军(jūn ),为(wéi )玄(xuán )所(suǒ )遇(yù ),丁(dīng )忧(yōu )去(qù )职(zhí )。服(fú )阕(què )还(hái )都(dōu ),止(zhǐ )赍(jī )《战(zhàn )国(guó )策(cè )》,言(yán )天(tiān )下(xià )要(yào )惟(wéi )此(cǐ )书(shū )。后(hòu )甚(shèn )为(wéi )会(huì )稽(jī )王(wáng )道(dào )子(zǐ )所(suǒ )亲(qīn )爱(ài ),每(měi )劝(quàn )道(dào )子(zǐ )专(zhuān )览(lǎn )朝(cháo )权(quán ),道(dào )子(zǐ )颇(pō )纳(nà )其(qí )说(shuō )。俄(é )而(ér )见(jiàn )诛(zhū )。

祖(zǔ )台(tái )之(zhī ),字(zì )元(yuán )辰(chén ),范(fàn )阳(yáng )人(rén )也(yě )。官(guān )至(zhì )侍(shì )中(zhōng )、光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )。撰(zhuàn )志(zhì )怪(guài ),书(shū )行(háng )于(yú )世(shì )。

荀(xún )崧(sōng ),字(zì )景(jǐng )猷(yóu ),颍(yǐng )川(chuān )临(lín )颍(yǐng )人(rén ),魏(wèi )太(tài )尉(wèi )彧(yù )之(zhī )玄(xuán )孙(sūn )也(yě )。父(fù )頵(yūn ),羽(yǔ )林(lín )右(yòu )监(jiān )、安(ān )陵(líng )乡(xiāng )侯(hóu ),与(yǔ )王(wáng )济(jì )、何(hé )劭(shào )为(wéi )拜(bài )亲(qīn )之(zhī )友(yǒu )。崧(sōng )志(zhì )操(cāo )清(qīng )纯(chún ),雅(yǎ )好(hǎo )文(wén )学(xué )。龆(tiáo )龀(chèn )时(shí ),族(zú )曾(céng )祖(zǔ )顗(yǐ )见(jiàn )而(ér )奇(qí )之(zhī ),以(yǐ )为(wéi )必(bì )兴(xìng )頵(yūn )门(mén )。弱(ruò )冠(guàn ),太(tài )原(yuán )王(wáng )济(jì )甚(shèn )相(xiàng )器(qì )重(zhòng ),以(yǐ )方(fāng )其(qí )外(wài )祖(zǔ )陈(chén )郡(jùn )袁(yuán )侃(kǎn ),谓(wèi )侃(kǎn )弟(dì )奥(ào )曰(yuē ):“近(jìn )见(jiàn )荀(xún )监(jiān )子(zǐ ),清(qīng )虚(xū )名(míng )理(lǐ ),当(dāng )不(bú )及(jí )父(fù ),德(dé )性(xìng )纯(chún )粹(cuì ),是(shì )贤(xián )兄(xiōng )辈(bèi )人(rén )也(yě )。”其(qí )为(wéi )名(míng )流(liú )所(suǒ )赏(shǎng )如(rú )此(cǐ )。泰(tài )始(shǐ )中(zhōng ),诏(zhào )以(yǐ )崧(sōng )代(dài )兄(xiōng )袭(xí )父(fù )爵(jué ),补(bǔ )濮(pú )阳(yáng )王(wáng )允(yǔn )文(wén )学(xué )。与(yǔ )王(wáng )敦(dūn )、顾(gù )荣(róng )、陆(lù )机(jī )等(děng )友(yǒu )善(shàn ),赵(zhào )王(wáng )伦(lún )引(yǐn )为(wéi )相(xiàng )国(guó )参(cān )军(jūn )。伦(lún )篡(cuàn ),转(zhuǎn )护(hù )军(jūn )司(sī )马(mǎ )、给(gěi )事(shì )中(zhōng ),稍(shāo )迁(qiān )尚(shàng )书(shū )吏(lì )部(bù )郎(láng )、太(tài )弟(dì )中(zhōng )庶(shù )子(zǐ ),累(lèi )迁(qiān )侍(shì )中(zhōng )、中(zhōng )护(hù )军(jūn )。

王(wáng )弥(mí )入(rù )洛(luò ),崧(sōng )与(yǔ )百(bǎi )官(guān )奔(bēn )于(yú )密(mì ),未(wèi )至(zhì )而(ér )母(mǔ )亡(wáng )。贼(zéi )追(zhuī )将(jiāng )及(jí ),同(tóng )旅(lǚ )散(sàn )走(zǒu ),崧(sōng )被(bèi )发(fā )从(cóng )车(chē ),守(shǒu )丧(sàng )号(hào )泣(qì )。贼(zéi )至(zhì ),弃(qì )其(qí )母(mǔ )尸(shī )于(yú )地(dì ),夺(duó )车(chē )而(ér )去(qù )。崧(sōng )被(bèi )四(sì )创(chuàng ),气(qì )绝(jué ),至(zhì )夜(yè )方(fāng )苏(sū )。葬(zàng )母(mǔ )于(yú )密(mì )山(shān )。服(fú )阕(què ),族(zú )父(fù )籓(bān )承(chéng )制(zhì ),以(yǐ )崧(sōng )监(jiān )江(jiāng )北(běi )军(jūn )事(shì )、南(nán )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )、后(hòu )将(jiāng )军(jūn )、假(jiǎ )节(jiē )、襄(xiāng )城(chéng )太(tài )守(shǒu )。时(shí )山(shān )陵(líng )发(fā )掘(jué ),崧(sōng )遣(qiǎn )主(zhǔ )簿(bù )石(shí )览(lǎn )将(jiāng )兵(bīng )入(rù )洛(luò ),修(xiū )复(fù )山(shān )陵(líng )。以(yǐ )勋(xūn )进(jìn )爵(jué )舞(wǔ )阳(yáng )县(xiàn )公(gōng ),迁(qiān )都(dōu )督(dū )荆(jīng )州(zhōu )江(jiāng )北(běi )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、平(píng )南(nán )将(jiāng )军(jūn ),镇(zhèn )宛(wǎn ),改(gǎi )封(fēng )曲(qǔ )陵(líng )公(gōng )。为(wéi )贼(zéi )杜(dù )曾(céng )所(suǒ )围(wéi )。石(shí )览(lǎn )时(shí )为(wéi )襄(xiāng )城(chéng )太(tài )守(shǒu ),崧(sōng )力(lì )弱(ruò )食(shí )尽(jìn ),使(shǐ )其(qí )小(xiǎo )女(nǚ )灌(guàn )求(qiú )救(jiù )于(yú )览(lǎn )及(jí )南(nán )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )周(zhōu )访(fǎng )。访(fǎng )即(jí )遣(qiǎn )子(zǐ )抚(fǔ )率(lǜ )兵(bīng )三(sān )千(qiān )人(rén )会(huì )石(shí )览(lǎn ),俱(jù )救(jiù )崧(sōng )。贼(zéi )闻(wén )兵(bīng )至(zhì ),散(sàn )走(zǒu )。崧(sōng )既(jì )得(dé )免(miǎn ),乃(nǎi )遣(qiǎn )南(nán )阳(yáng )中(zhōng )部(bù )尉(wèi )王(wáng )国(guó )、刘(liú )愿(yuàn )等(děng )潜(qián )军(jūn )袭(xí )穰(ráng )县(xiàn ),获(huò )曾(céng )从(cóng )兄(xiōng )伪(wěi )新(xīn )野(yě )太(tài )守(shǒu )保(bǎo ),斩(zhǎn )之(zhī )。

元(yuán )帝(dì )践(jiàn )阼(zuò ),征(zhēng )拜(bài )尚(shàng )书(shū )仆(pú )射(shè ),使(shǐ )崧(sōng )与(yǔ )协(xié )共(gòng )定(dìng )中(zhōng )兴(xìng )礼(lǐ )仪(yí )。从(cóng )弟(dì )馗(kuí )早(zǎo )亡(wáng ),二(èr )息(xī )序(xù )、廞(qiàn ),年(nián )各(gè )数(shù )岁(suì ),崧(sōng )迎(yíng )与(yǔ )共(gòng )居(jū ),恩(ēn )同(tóng )其(qí )子(zǐ )。太(tài )尉(wèi )、临(lín )淮(huái )公(gōng )荀(xún )顗(yǐ )国(guó )胤(yìn )废(fèi )绝(jué ),朝(cháo )庭(tíng )以(yǐ )崧(sōng )属(shǔ )近(jìn ),欲(yù )以(yǐ )崧(sōng )子(zǐ )袭(xí )封(fēng )。崧(sōng )哀(āi )序(xù )孤(gū )微(wēi ),乃(nǎi )让(ràng )封(fēng )与(yǔ )序(xù ),论(lùn )者(zhě )称(chēng )焉(yān )。转(zhuǎn )太(tài )常(cháng )。时(shí )方(fāng )修(xiū )学(xué )校(xiào ),简(jiǎn )省(shěng )博(bó )士(shì ),置(zhì )《周(zhōu )易(yì )》王(wáng )氏(shì )、《尚(shàng )书(shū )》郑(zhèng )氏(shì )、《古(gǔ )文(wén )尚(shàng )书(shū )》孔(kǒng )氏(shì )、《毛(máo )诗(shī )》郑(zhèng )氏(shì )、《周(zhōu )官(guān )礼(lǐ )记(jì )》郑(zhèng )氏(shì )、《春(chūn )秋(qiū )左(zuǒ )传(chuán )》杜(dù )氏(shì )服(fú )氏(shì )、《论(lùn )语(yǔ )》《孝(xiào )经(jīng )》郑(zhèng )氏(shì )博(bó )士(shì )各(gè )一(yī )人(rén ),凡(fán )九(jiǔ )人(rén ),其(qí )《仪(yí )礼(lǐ )》、《公(gōng )羊(yáng )》、《谷(gǔ )梁(liáng )》及(jí )郑(zhèng )《易(yì )》皆(jiē )省(shěng )不(bú )置(zhì )。崧(sōng )以(yǐ )为(wéi )不(bú )可(kě ),乃(nǎi )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):

自(zì )丧(sàng )乱(luàn )以(yǐ )来(lái ),儒(rú )学(xué )尤(yóu )寡(guǎ ),今(jīn )处(chù )学(xué )则(zé )阙(què )明(míng )廷(tíng )之(zhī )秀(xiù ),仕(shì )朝(cháo )则(zé )废(fèi )儒(rú )学(xué )之(zhī )俊(jùn )。昔(xī )咸(xián )宁(níng )、太(tài )康(kāng )、永(yǒng )嘉(jiā )之(zhī )中(zhōng ),侍(shì )中(zhōng )、常(cháng )侍(shì )、黄(huáng )门(mén )通(tōng )洽(qià )古(gǔ )今(jīn )、行(háng )为(wéi )世(shì )表(biǎo )者(zhě ),领(lǐng )国(guó )子(zǐ )博(bó )士(shì )。一(yī )则(zé )应(yīng )对(duì )殿(diàn )堂(táng ),奉(fèng )酬(chóu )顾(gù )问(wèn );二(èr )则(zé )参(cān )训(xùn )国(guó )子(zǐ ),以(yǐ )弘(hóng )儒(rú )训(xùn );三(sān )则(zé )祠(cí )、仪(yí )二(èr )曹(cáo )及(jí )太(tài )常(cháng )之(zhī )职(zhí ),以(yǐ )得(dé )质(zhì )疑(yí )。今(jīn )皇(huáng )朝(cháo )中(zhōng )兴(xìng ),美(měi )隆(lóng )往(wǎng )初(chū ),宜(yí )宪(xiàn )章(zhāng )令(lìng )轨(guǐ ),祖(zǔ )述(shù )前(qián )典(diǎn )。世(shì )祖(zǔ )武(wǔ )皇(huáng )帝(dì )应(yīng )运(yùn )登(dēng )禅(chán ),崇(chóng )儒(rú )兴(xìng )学(xué )。经(jīng )始(shǐ )明(míng )堂(táng ),营(yíng )建(jiàn )辟(pì )雍(yōng ),告(gào )朔(shuò )班(bān )政(zhèng ),乡(xiāng )饮(yǐn )大(dà )射(shè )。西(xī )阁(gé )东(dōng )序(xù ),河(hé )图(tú )秘(mì )书(shū )禁(jìn )籍(jí )。台(tái )省(shěng )有(yǒu )宗(zōng )庙(miào )太(tài )府(fǔ )金(jīn )墉(yōng )故(gù )事(shì ),太(tài )学(xué )有(yǒu )石(shí )经(jīng )古(gǔ )文(wén )先(xiān )儒(rú )典(diǎn )训(xùn )。贾(jiǎ )、马(mǎ )、郑(zhèng )、杜(dù )、服(fú )、孔(kǒng )、王(wáng )、何(hé )、颜(yán )、尹(yǐn )之(zhī )徒(tú ),章(zhāng )句(jù )传(chuán )注(zhù )众(zhòng )家(jiā )之(zhī )学(xué ),置(zhì )博(bó )士(shì )十(shí )九(jiǔ )人(rén )。九(jiǔ )州(zhōu )之(zhī )中(zhōng ),师(shī )徒(tú )相(xiàng )传(chuán ),学(xué )士(shì )如(rú )林(lín ),犹(yóu )选(xuǎn )张(zhāng )华(huá )、刘(liú )寔(shí )居(jū )太(tài )常(cháng )之(zhī )官(guān ),以(yǐ )重(zhòng )儒(rú )教(jiāo )。

传(chuán )称(chēng )“孔(kǒng )子(zǐ )没(méi )而(ér )微(wēi )言(yán )绝(jué ),七(qī )十(shí )二(èr )子(zǐ )终(zhōng )而(ér )大(dà )义(yì )乖(guāi )”。自(zì )顷(qǐng )中(zhōng )夏(xià )殄(tiǎn )瘁(cuì ),讲(jiǎng )诵(sòng )遏(è )密(mì ),斯(sī )文(wén )之(zhī )道(dào ),将(jiāng )堕(duò )于(yú )地(dì )。陛(bì )下(xià )圣(shèng )哲(zhé )龙(lóng )飞(fēi ),恢(huī )崇(chóng )道(dào )教(jiāo ),乐(lè )正(zhèng )雅(yǎ )颂(sòng ),于(yú )是(shì )乎(hū )在(zài )。江(jiāng )、扬(yáng )二(èr )州(zhōu ),先(xiān )渐(jiàn )声(shēng )教(jiāo ),学(xué )士(shì )遗(yí )文(wén ),于(yú )今(jīn )为(wéi )盛(shèng )。然(rán )方(fāng )畴(chóu )昔(xī ),犹(yóu )千(qiān )之(zhī )一(yī )。臣(chén )学(xué )不(bú )章(zhāng )句(jù ),才(cái )不(bú )弘(hóng )通(tōng ),方(fāng )之(zhī )华(huá )实(shí ),儒(rú )风(fēng )殊(shū )邈(miǎo )。思(sī )竭(jié )驽(nú )骀(dài ),庶(shù )增(zēng )万(wàn )分(fèn )。愿(yuàn )斯(sī )道(dào )隆(lóng )于(yú )百(bǎi )世(shì )之(zhī )上(shàng ),搢(jìn )绅(shēn )咏(yǒng )于(yú )千(qiān )载(zǎi )之(zhī )下(xià )。

伏(fú )闻(wén )节(jiē )省(shěng )之(zhī )制(zhì ),皆(jiē )三(sān )分(fèn )置(zhì )二(èr )。博(bó )士(shì )旧(jiù )置(zhì )十(shí )九(jiǔ )人(rén ),今(jīn )五(wǔ )经(jīng )合(hé )九(jiǔ )人(rén ),准(zhǔn )古(gǔ )计(jì )今(jīn ),犹(yóu )未(wèi )能(néng )半(bàn ),宜(yí )及(jí )节(jiē )省(shěng )之(zhī )制(zhì ),以(yǐ )时(shí )施(shī )行(háng )。今(jīn )九(jiǔ )人(rén )以(yǐ )外(wài ),犹(yóu )宜(yí )增(zēng )四(sì )。愿(yuàn )陛(bì )下(xià )万(wàn )机(jī )余(yú )暇(xiá ),时(shí )垂(chuí )省(shěng )览(lǎn )。宜(yí )为(wéi )郑(zhèng )《易(yì )》置(zhì )博(bó )士(shì )一(yī )人(rén ),郑(zhèng )《仪(yí )礼(lǐ )》博(bó )士(shì )一(yī )人(rén ),《春(chūn )秋(qiū )公(gōng )羊(yáng )》博(bó )士(shì )一(yī )人(rén ),《谷(gǔ )梁(liáng )》博(bó )士(shì )一(yī )人(rén )。

昔(xī )周(zhōu )之(zhī )衰(shuāi ),下(xià )陵(líng )上(shàng )替(tì ),上(shàng )无(wú )天(tiān )子(zǐ ),下(xià )无(wú )方(fāng )伯(bó ),善(shàn )者(zhě )谁(shuí )赏(shǎng ),恶(è )者(zhě )谁(shuí )罚(fá ),孔(kǒng )子(zǐ )惧(jù )而(ér )作(zuò )《春(chūn )秋(qiū )》。诸(zhū )侯(hóu )讳(huì )妒(dù ),惧(jù )犯(fàn )时(shí )禁(jìn ),是(shì )以(yǐ )微(wēi )辞(cí )妙(miào )旨(zhǐ ),义(yì )不(bú )显(xiǎn )明(míng ),故(gù )曰(yuē )“知(zhī )我(wǒ )者(zhě )其(qí )惟(wéi )《春(chūn )秋(qiū )》,罪(zuì )我(wǒ )者(zhě )其(qí )惟(wéi )《春(chūn )秋(qiū )》”。时(shí )左(zuǒ )丘(qiū )明(míng )、子(zǐ )夏(xià )造(zào )膝(xī )亲(qīn )受(shòu ),无(wú )不(bú )精(jīng )究(jiū )。孔(kǒng )子(zǐ )既(jì )没(méi ),微(wēi )言(yán )将(jiāng )绝(jué ),于(yú )是(shì )丘(qiū )明(míng )退(tuì )撰(zhuàn )所(suǒ )闻(wén ),而(ér )为(wéi )之(zhī )传(chuán )。其(qí )书(shū )善(shàn )礼(lǐ ),多(duō )膏(gāo )腴(yú )美(měi )辞(cí ),张(zhāng )本(běn )继(jì )末(mò ),以(yǐ )发(fā )明(míng )经(jīng )意(yì ),信(xìn )多(duō )奇(qí )伟(wěi ),学(xué )者(zhě )好(hǎo )之(zhī )。称(chēng )公(gōng )羊(yáng )高(gāo )亲(qīn )受(shòu )子(zǐ )夏(xià ),立(lì )于(yú )汉(hàn )朝(cháo ),辞(cí )义(yì )清(qīng )隽(jùn ),断(duàn )决(jué )明(míng )审(shěn ),董(dǒng )仲(zhòng )舒(shū )之(zhī )所(suǒ )善(shàn )也(yě )。谷(gǔ )梁(liáng )赤(chì )师(shī )徒(tú )相(xiàng )传(chuán ),暂(zàn )立(lì )于(yú )汉(hàn )世(shì )。向(xiàng )、歆(xīn ),汉(hàn )之(zhī )硕(shuò )儒(rú ),犹(yóu )父(fù )子(zǐ )各(gè )执(zhí )一(yī )家(jiā ),莫(mò )肯(kěn )相(xiàng )从(cóng )。其(qí )书(shū )文(wén )清(qīng )义(yì )约(yuē ),诸(zhū )所(suǒ )发(fā )明(míng ),或(huò )是(shì )《左(zuǒ )氏(shì )》、《公(gōng )羊(yáng )》所(suǒ )不(bú )载(zǎi ),亦(yì )足(zú )有(yǒu )所(suǒ )订(dìng )正(zhèng )。是(shì )以(yǐ )三(sān )传(chuán )并(bìng )行(háng )于(yú )先(xiān )代(dài ),通(tōng )才(cái )未(wèi )能(néng )孤(gū )废(fèi )。今(jīn )去(qù )圣(shèng )久(jiǔ )远(yuǎn ),其(qí )文(wén )将(jiāng )堕(duò ),与(yǔ )其(qí )过(guò )废(fèi ),宁(níng )与(yǔ )过(guò )立(lì )。臣(chén )以(yǐ )为(wéi )三(sān )传(chuán )虽(suī )同(tóng )曰(yuē )《春(chūn )秋(qiū )》,而(ér )发(fā )端(duān )异(yì )趣(qù ),案(àn )如(rú )三(sān )家(jiā )异(yì )同(tóng )之(zhī )说(shuō ),此(cǐ )乃(nǎi )义(yì )则(zé )战(zhàn )争(zhēng )之(zhī )场(chǎng ),辞(cí )亦(yì )剑(jiàn )戟(jǐ )之(zhī )锋(fēng ),于(yú )理(lǐ )不(bú )可(kě )得(dé )共(gòng )。博(bó )士(shì )宜(yí )各(gè )置(zhì )一(yī )人(rén ),以(yǐ )博(bó )其(qí )学(xué )。

元(yuán )帝(dì )诏(zhào )曰(yuē ):“崧(sōng )表(biǎo )如(rú )此(cǐ ),皆(jiē )经(jīng )国(guó )之(zhī )务(wù )。为(wéi )政(zhèng )所(suǒ )由(yóu )。息(xī )马(mǎ )投(tóu )戈(gē ),犹(yóu )可(kě )讲(jiǎng )艺(yì ),今(jīn )虽(suī )日(rì )不(bú )暇(xiá )给(gěi ),岂(qǐ )忘(wàng )本(běn )而(ér )遗(yí )存(cún )邪(xié )!可(kě )共(gòng )博(bó )议(yì )者(zhě )详(xiáng )之(zhī )。”议(yì )者(zhě )多(duō )请(qǐng )从(cóng )崧(sōng )所(suǒ )奏(zòu )。诏(zhào )曰(yuē ):“《谷(gǔ )梁(liáng )》肤(fū )浅(qiǎn ),不(bú )足(zú )置(zhì )博(bó )士(shì ),余(yú )如(rú )奏(zòu )。”会(huì )王(wáng )敦(dūn )之(zhī )难(nán ),不(bú )行(háng )。

敦(dūn )表(biǎo )以(yǐ )崧(sōng )为(wéi )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )。及(jí )帝(dì )崩(bēng ),群(qún )臣(chén )议(yì )庙(miào )号(hào ),王(wáng )敦(dūn )遣(qiǎn )使(shǐ )谓(wèi )曰(yuē ):“豺(chái )狼(láng )当(dāng )路(lù ),梓(zǐ )宫(gōng )未(wèi )反(fǎn ),祖(zǔ )宗(zōng )之(zhī )号(hào ),宜(yí )别(bié )思(sī )详(xiáng )。”崧(sōng )议(yì )以(yǐ )为(wéi ):“礼(lǐ ),祖(zǔ )有(yǒu )功(gōng ),宗(zōng )有(yǒu )德(dé )。元(yuán )皇(huáng )帝(dì )天(tiān )纵(zòng )圣(shèng )哲(zhé ),光(guāng )启(qǐ )中(zhōng )兴(xìng ),德(dé )泽(zé )侔(móu )于(yú )太(tài )戊(wù ),功(gōng )惠(huì )迈(mài )于(yú )汉(hàn )宣(xuān ),臣(chén )敢(gǎn )依(yī )前(qián )典(diǎn ),上(shàng )号(hào )曰(yuē )中(zhōng )宗(zōng )。”既(jì )而(ér )与(yǔ )敦(dūn )书(shū )曰(yuē ):“承(chéng )以(yǐ )长(zhǎng )蛇(shé )未(wèi )翦(jiǎn ),别(bié )详(xiáng )祖(zǔ )宗(zōng )。先(xiān )帝(dì )应(yīng )天(tiān )受(shòu )命(mìng ),以(yǐ )隆(lóng )中(zhōng )兴(xìng );中(zhōng )兴(xìng )之(zhī )主(zhǔ ),宁(níng )可(kě )随(suí )世(shì )数(shù )而(ér )迁(qiān )毁(huǐ )!敢(gǎn )率(lǜ )丹(dān )直(zhí )。询(xún )之(zhī )朝(cháo )野(yě ),上(shàng )号(hào )中(zhōng )宗(zōng )。卜(bo )日(rì )有(yǒu )期(qī ),不(bú )及(jí )重(zhòng )请(qǐng ),专(zhuān )辄(zhé )之(zhī )愆(qiān ),所(suǒ )不(bú )敢(gǎn )辞(cí )。”初(chū ),敦(dūn )待(dài )崧(sōng )甚(shèn )厚(hòu ),欲(yù )以(yǐ )为(wéi )司(sī )空(kōng ),于(yú )此(cǐ )衔(xián )之(zhī )而(ér )止(zhǐ )。

太(tài )宁(níng )初(chū ),加(jiā )散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì ),后(hòu )领(lǐng )太(tài )子(zǐ )太(tài )傅(fù )。以(yǐ )平(píng )王(wáng )敦(dūn )功(gōng ),更(gèng )封(fēng )平(píng )乐(lè )伯(bó )。坐(zuò )使(shǐ )威(wēi )仪(yí )为(wéi )猛(měng )兽(shòu )所(suǒ )食(shí ),免(miǎn )职(zhí )。后(hòu )拜(bài )金(jīn )紫(zǐ )光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )、录(lù )尚(shàng )书(shū )事(shì ),散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )如(rú )故(gù )。迁(qiān )右(yòu )光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )、开(kāi )府(fǔ )仪(yí )同(tóng )三(sān )司(sī ),录(lù )尚(shàng )书(shū )如(rú )故(gù )。又(yòu )领(lǐng )秘(mì )书(shū )监(jiān ),给(gěi )亲(qīn )兵(bīng )百(bǎi )二(èr )十(shí )人(rén )。年(nián )虽(suī )衰(shuāi )老(lǎo ),而(ér )孜(zī )孜(zī )典(diǎn )籍(jí ),世(shì )以(yǐ )此(cǐ )嘉(jiā )之(zhī )。

苏(sū )峻(jùn )之(zhī )役(yì ),崧(sōng )与(yǔ )王(wáng )导(dǎo )、陆(lù )晔(yè )共(gòng )登(dēng )御(yù )床(chuáng )拥(yōng )卫(wèi )帝(dì ),及(jí )帝(dì )被(bèi )逼(bī )幸(xìng )石(shí )头(tóu ),崧(sōng )亦(yì )侍(shì )从(cóng )不(bú )离(lí )帝(dì )侧(cè )。贼(zéi )平(píng ),帝(dì )幸(xìng )温(wēn )峤(qiáo )舟(zhōu ),崧(sōng )时(shí )年(nián )老(lǎo )病(bìng )笃(dǔ ),犹(yóu )力(lì )步(bù )而(ér )从(cóng )。咸(xián )和(hé )三(sān )年(nián )薨(hōng ),时(shí )年(nián )六(liù )十(shí )七(qī )。赠(zèng )侍(shì )中(zhōng ),谥(shì )曰(yuē )敬(jìng )。

其(qí )后(hòu )著(zhe )作(zuò )郎(láng )虞(yú )预(yù )与(yǔ )丞(chéng )相(xiàng )王(wáng )导(dǎo )笺(jiān )曰(yuē ):“伏(fú )见(jiàn )前(qián )秘(mì )书(shū )、光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )荀(xún )公(gōng ),生(shēng )于(yú )积(jī )德(dé )之(zhī )族(zú ),少(shǎo )有(yǒu )儒(rú )雅(yǎ )之(zhī )称(chēng ),历(lì )位(wèi )内(nèi )外(wài ),在(zài )贵(guì )能(néng )降(jiàng )。苏(sū )峻(jùn )肆(sì )虐(nuè ),乘(chéng )舆(yú )失(shī )幸(xìng ),公(gōng )处(chù )嫌(xián )忌(jì )之(zhī )地(dì ),有(yǒu )累(lèi )卵(luǎn )之(zhī )危(wēi ),朝(cháo )士(shì )为(wéi )之(zhī )寒(hán )心(xīn ),论(lùn )者(zhě )谓(wèi )之(zhī )不(bú )免(miǎn )。而(ér )公(gōng )将(jiāng )之(zhī )以(yǐ )智(zhì ),险(xiǎn )而(ér )不(bú )慑(shè ),扶(fú )侍(shì )至(zhì )尊(zūn ),缱(qiǎn )绻(quǎn )不(bú )离(lí )。虽(suī )无(wú )扶(fú )迎(yíng )之(zhī )勋(xūn ),宜(yí )蒙(méng )守(shǒu )节(jiē )之(zhī )报(bào )。且(qiě )其(qí )宣(xuān )慈(cí )之(zhī )美(měi ),早(zǎo )彰(zhāng )远(yuǎn )近(jìn ),朝(cháo )野(yě )之(zhī )望(wàng ),许(xǔ )以(yǐ )台(tái )司(sī ),虽(suī )未(wèi )正(zhèng )位(wèi ),已(yǐ )加(jiā )仪(yí )同(tóng )。至(zhì )守(shǒu )终(zhōng )纯(chún )固(gù ),名(míng )定(dìng )阖(hé )棺(guān ),而(ér )薨(hōng )卒(zú )之(zhī )日(rì ),直(zhí )加(jiā )侍(shì )中(zhōng )。生(shēng )有(yǒu )三(sān )槐(huái )之(zhī )望(wàng ),没(méi )无(wú )鼎(dǐng )足(zú )之(zhī )名(míng ),宠(chǒng )不(bú )增(zēng )于(yú )前(qián )秩(zhì ),荣(róng )不(bú )副(fù )于(yú )本(běn )望(wàng ),此(cǐ )一(yī )时(shí )愚(yú )智(zhì )所(suǒ )慷(kāng )慨(kǎi )也(yě )。今(jīn )承(chéng )大(dà )弊(bì )之(zhī )后(hòu ),淳(chún )风(fēng )颓(tuí )散(sàn ),苟(gǒu )有(yǒu )一(yī )介(jiè )之(zhī )善(shàn ),宜(yí )在(zài )旌(jīng )表(biǎo )之(zhī )例(lì ),而(ér )况(kuàng )国(guó )之(zhī )元(yuán )老(lǎo ),志(zhì )节(jiē )若(ruò )斯(sī )者(zhě )乎(hū )!”不(bú )从(cóng )。升(shēng )平(píng )四(sì )年(nián ),崧(sōng )改(gǎi )葬(zàng ),诏(zhào )赐(cì )钱(qián )百(bǎi )万(wàn ),布(bù )五(wǔ )千(qiān )匹(pǐ )。有(yǒu )二(èr )子(zǐ ):蕤(ruí )、羡(xiàn )。蕤(ruí )嗣(sì )。

蕤(ruí )字(zì )令(lìng )远(yuǎn )。起(qǐ )家(jiā )秘(mì )书(shū )郎(láng ),稍(shāo )迁(qiān )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )丞(chéng )。蕤(ruí )有(yǒu )仪(yí )操(cāo )风(fēng )望(wàng ),雅(yǎ )为(wéi )简(jiǎn )文(wén )帝(dì )所(suǒ )重(zhòng )。时(shí )桓(huán )温(wēn )平(píng )蜀(shǔ ),朝(cháo )廷(tíng )欲(yù )以(yǐ )豫(yù )章(zhāng )郡(jùn )封(fēng )温(wēn )。蕤(ruí )言(yán )于(yú )帝(dì )曰(yuē ):“若(ruò )温(wēn )复(fù )假(jiǎ )王(wáng )威(wēi ),北(běi )平(píng )河(hé )洛(luò ),修(xiū )复(fù )园(yuán )陵(líng ),将(jiāng )何(hé )以(yǐ )加(jiā )此(cǐ )!”于(yú )是(shì )乃(nǎi )止(zhǐ )。转(zhuǎn )散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )、少(shǎo )府(fǔ ),不(bú )拜(bài ),出(chū )补(bǔ )东(dōng )阳(yáng )太(tài )守(shǒu )。除(chú )建(jiàn )威(wēi )将(jiāng )军(jūn )、吴(wú )国(guó )内(nèi )史(shǐ )。卒(zú )官(guān )。籍(jí )嗣(sì )位(wèi ),至(zhì )散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )、大(dà )长(zhǎng )秋(qiū )。

羡(xiàn )字(zì )令(lìng )则(zé )。清(qīng )和(hé )有(yǒu )准(zhǔn )。才(cái )年(nián )七(qī )岁(suì ),遇(yù )苏(sū )峻(jùn )难(nán ),随(suí )父(fù )在(zài )石(shí )头(tóu ),峻(jùn )甚(shèn )爱(ài )之(zhī ),恆(héng )置(zhì )膝(xī )上(shàng )。羡(xiàn )阴(yīn )白(bái )其(qí )母(mǔ ),曰(yuē ):“得(dé )一(yī )利(lì )刀(dāo )子(zǐ ),足(zú )以(yǐ )杀(shā )贼(zéi )。”母(mǔ )掩(yǎn )其(qí )口(kǒu ),曰(yuē ):“无(wú )妄(wàng )言(yán )!”年(nián )十(shí )五(wǔ ),将(jiāng )尚(shàng )寻(xún )阳(yáng )公(gōng )主(zhǔ ),羡(xiàn )不(bú )欲(yù )连(lián )婚(hūn )帝(dì )室(shì ),仍(réng )远(yuǎn )遁(dùn )去(qù )。监(jiān )司(sī )追(zhuī ),不(bú )获(huò )已(yǐ ),乃(nǎi )出(chū )尚(shàng )公(gōng )主(zhǔ ),拜(bài )驸(fù )马(mǎ )都(dōu )尉(wèi )。弱(ruò )冠(guàn ),与(yǔ )琅(láng )邪(xié )王(wáng )洽(qià )齐(qí )名(míng ),沛(pèi )国(guó )刘(liú )惔(dàn )、太(tài )原(yuán )王(wáng )濛(méng )、陈(chén )郡(jùn )殷(yīn )浩(hào )并(bìng )与(yǔ )交(jiāo )好(hǎo )。

骠(biāo )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )何(hé )充(chōng )出(chū )镇(zhèn )京(jīng )口(kǒu ),请(qǐng )为(wéi )参(cān )军(jūn )。穆(mù )帝(dì )又(yòu )以(yǐ )为(wéi )抚(fǔ )军(jūn )参(cān )军(jūn ),征(zhēng )补(bǔ )太(tài )常(cháng )博(bó )士(shì ),皆(jiē )不(bú )就(jiù )。后(hòu )拜(bài )秘(mì )书(shū )丞(chéng )、义(yì )兴(xìng )太(tài )守(shǒu )。征(zhēng )北(běi )将(jiāng )军(jūn )褚(chǔ )裒(póu )以(yǐ )为(wéi )长(zhǎng )史(shǐ )。既(jì )到(dào ),裒(póu )谓(wèi )佐(zuǒ )吏(lì )曰(yuē ):“荀(xún )生(shēng )资(zī )逸(yì )群(qún )之(zhī )气(qì ),将(jiāng )有(yǒu )冲(chōng )天(tiān )之(zhī )举(jǔ ),诸(zhū )君(jūn )宜(yí )善(shàn )事(shì )之(zhī )。”寻(xún )迁(qiān )建(jiàn )威(wēi )将(jiāng )军(jūn )、吴(wú )国(guó )内(nèi )史(shǐ )。除(chú )北(běi )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )、徐(xú )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )、监(jiān )徐(xú )兗(yǎn )二(èr )州(zhōu )扬(yáng )州(zhōu )之(zhī )晋(jìn )陵(líng )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、假(jiǎ )节(jiē )。殷(yīn )浩(hào )以(yǐ )羡(xiàn )在(zài )事(shì )有(yǒu )能(néng )名(míng ),故(gù )居(jū )以(yǐ )重(zhòng )任(rèn )。时(shí )年(nián )二(èr )十(shí )八(bā ),中(zhōng )兴(xìng )方(fāng )伯(bó ),未(wèi )有(yǒu )如(rú )羡(xiàn )之(zhī )少(shǎo )者(zhě )。羡(xiàn )至(zhì )镇(zhèn ),发(fā )二(èr )州(zhōu )兵(bīng ),使(shǐ )参(cān )军(jūn )郑(zhèng )袭(xí )戍(shù )准(zhǔn )阴(yīn )。羡(xiàn )寻(xún )北(běi )镇(zhèn )准(zhǔn )阴(yīn ),屯(tún )田(tián )于(yú )东(dōng )阳(yáng )之(zhī )石(shí )鳖(biē )。寻(xún )加(jiā )监(jiān )青(qīng )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì ),又(yòu )领(lǐng )兗(yǎn )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),镇(zhèn )下(xià )邳(pī )。羡(xiàn )自(zì )镇(zhèn )来(lái )朝(cháo ),时(shí )蔡(cài )谟(mó )固(gù )让(ràng )司(sī )徒(tú ),不(bú )起(qǐ ),中(zhōng )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )殷(yīn )浩(hào )欲(yù )加(jiā )大(dà )辟(pì ),以(yǐ )问(wèn )于(yú )羡(xiàn )。羡(xiàn )曰(yuē ):“蔡(cài )公(gōng )今(jīn )日(rì )事(shì )危(wēi ),明(míng )日(rì )必(bì )有(yǒu )桓(huán )文(wén )之(zhī )举(jǔ )。”浩(hào )乃(nǎi )止(zhǐ )。

及(jí )慕(mù )容(róng )俊(jùn )攻(gōng )段(duàn )兰(lán )于(yú )青(qīng )州(zhōu ),诏(zhào )使(shǐ )羡(xiàn )救(jiù )之(zhī )。俊(jùn )将(jiāng )王(wáng )腾(téng )、赵(zhào )盘(pán )寇(kòu )琅(láng )邪(xié )、鄄(juàn )城(chéng ),北(běi )境(jìng )骚(sāo )动(dòng )。羡(xiàn )讨(tǎo )之(zhī ),擒(qín )腾(téng ),盘(pán )迸(bèng )走(zǒu )。军(jūn )次(cì )琅(láng )邪(xié ),而(ér )兰(lán )已(yǐ )没(méi ),羡(xiàn )退(tuì )还(hái )下(xià )邳(pī ),留(liú )将(jiāng )军(jūn )诸(zhū )葛(gě )攸(yōu )、高(gāo )平(píng )太(tài )守(shǒu )刘(liú )庄(zhuāng )等(děng )三(sān )千(qiān )人(rén )守(shǒu )琅(láng )邪(xié ),参(cān )军(jūn )戴(dài )逯(lù )、萧(xiāo )鎋(xiá )二(èr )千(qiān )人(rén )守(shǒu )泰(tài )山(shān )。是(shì )时(shí ),慕(mù )容(róng )兰(lán )以(yǐ )数(shù )万(wàn )众(zhòng )屯(tún )汴(biàn )城(chéng ),甚(shèn )为(wéi )边(biān )害(hài )。羡(xiàn )自(zì )光(guāng )水(shuǐ )引(yǐn )汶(wèn )通(tōng )渠(qú ),至(zhì )于(yú )东(dōng )阿(ā )以(yǐ )征(zhēng )之(zhī )。临(lín )阵(zhèn ),斩(zhǎn )兰(lán )。帝(dì )将(jiāng )封(fēng )之(zhī ),羡(xiàn )固(gù )辞(cí )不(bú )受(shòu )。

先(xiān )是(shì ),石(shí )季(jì )龙(lóng )死(sǐ ),胡(hú )中(zhōng )大(dà )乱(luàn ),羡(xiàn )抚(fǔ )纳(nà )降(jiàng )附(fù ),甚(shèn )得(dé )众(zhòng )心(xīn )。以(yǐ )疾(jí )笃(dǔ )解(jiě )职(zhí )。后(hòu )除(chú )右(yòu )军(jūn )将(jiāng )军(jūn ),加(jiā )散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì ),让(ràng )不(bú )拜(bài )。升(shēng )平(píng )二(èr )年(nián )卒(zú ),时(shí )年(nián )三(sān )十(shí )八(bā )。帝(dì )闻(wén )之(zhī ),叹(tàn )曰(yuē ):“荀(xún )令(lìng )则(zé )、王(wáng )敬(jìng )和(hé )相(xiàng )继(jì )凋(diāo )落(luò ),股(gǔ )肱(gōng )腹(fù )心(xīn )将(jiāng )复(fù )谁(shuí )寄(jì )乎(hū )!”追(zhuī )赠(zèng )骠(biāo )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )。

范(fàn )汪(wāng ),字(zì )玄(xuán )平(píng ),雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )晷(guǐ )之(zhī )孙(sūn )也(yě )。父(fù )稚(zhì ),蚤(zǎo )卒(zú )。汪(wāng )少(shǎo )孤(gū )贫(pín ),六(liù )岁(suì )过(guò )江(jiāng ),依(yī )外(wài )家(jiā )新(xīn )野(yě )庾(yǔ )氏(shì )。荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )王(wáng )澄(chéng )见(jiàn )而(ér )奇(qí )之(zhī ),曰(yuē ):“兴(xìng )范(fàn )族(zú )者(zhě ),必(bì )是(shì )子(zǐ )也(yě )。”年(nián )十(shí )三(sān ),丧(sàng )母(mǔ ),居(jū )丧(sàng )尽(jìn )礼(lǐ ),亲(qīn )邻(lín )哀(āi )之(zhī )。及(jí )长(zhǎng ),好(hǎo )学(xué )。外(wài )氏(shì )家(jiā )贫(pín ),无(wú )以(yǐ )资(zī )给(gěi ),汪(wāng )乃(nǎi )庐(lú )于(yú )园(yuán )中(zhōng ),布(bù )衣(yī )蔬(shū )食(shí ),然(rán )薪(xīn )写(xiě )书(shū ),写(xiě )毕(bì ),诵(sòng )读(dú )亦(yì )遍(biàn ),遂(suí )博(bó )学(xué )多(duō )通(tōng ),善(shàn )谈(tán )名(míng )理(lǐ )。弱(ruò )冠(guàn ),至(zhì )京(jīng )师(shī ),属(shǔ )苏(sū )峻(jùn )作(zuò )难(nán )。王(wáng )师(shī )败(bài )绩(jì ),汪(wāng )乃(nǎi )遁(dùn )逃(táo )西(xī )归(guī )。庾(yǔ )亮(liàng )、温(wēn )峤(qiáo )屯(tún )兵(bīng )寻(xún )阳(yáng ),时(shí )行(háng )李(lǐ )断(duàn )绝(jué ),莫(mò )知(zhī )峻(jùn )之(zhī )虚(xū )实(shí ),咸(xián )恐(kǒng )贼(zéi )强(qiáng ),未(wèi )敢(gǎn )轻(qīng )进(jìn )。及(jí )汪(wāng )至(zhì ),峤(qiáo )等(děng )访(fǎng )之(zhī ),汪(wāng )曰(yuē ):“贼(zéi )政(zhèng )令(lìng )不(bú )一(yī ),贪(tān )暴(bào )纵(zòng )横(héng ),灭(miè )亡(wáng )已(yǐ )兆(zhào ),虽(suī )强(qiáng )易(yì )弱(ruò )。朝(cháo )廷(tíng )有(yǒu )倒(dǎo )悬(xuán )之(zhī )急(jí ),宜(yí )时(shí )进(jìn )讨(tǎo )。”峤(qiáo )深(shēn )纳(nà )之(zhī )。是(shì )日(rì ),护(hù )军(jūn )、平(píng )南(nán )二(èr )府(fǔ )礼(lǐ )命(mìng )交(jiāo )至(zhì ),始(shǐ )解(jiě )褐(hè ),参(cān )护(hù )军(jūn )事(shì )。贼(zéi )平(píng ),赐(cì )爵(jué )都(dōu )乡(xiāng )侯(hóu )。复(fù )为(wéi )庾(yǔ )亮(liàng )平(píng )西(xī )参(cān )军(jūn )、从(cóng )讨(tǎo )郭(guō )默(mò ),进(jìn )爵(jué )亭(tíng )侯(hóu )。辟(pì )司(sī )空(kōng )郗(xī )鉴(jiàn )掾(yuàn ),除(chú )宛(wǎn )陵(líng )令(lìng )。复(fù )参(cān )亮(liàng )征(zhēng )西(xī )军(jūn )事(shì ),转(zhuǎn )州(zhōu )别(bié )驾(jià )。汪(wāng )为(wéi )亮(liàng )佐(zuǒ )使(shǐ )十(shí )有(yǒu )余(yú )年(nián ),甚(shèn )相(xiàng )钦(qīn )待(dài )。转(zhuǎn )鹰(yīng )扬(yáng )将(jiāng )军(jūn )、安(ān )远(yuǎn )护(hù )军(jūn )、武(wǔ )陵(líng )内(nèi )史(shǐ ),征(zhēng )拜(bài )中(zhōng )书(shū )侍(shì )郎(láng )。

时(shí )庾(yǔ )翼(yì )将(jiāng )悉(xī )郢(yǐng )汉(hàn )之(zhī )众(zhòng )以(yǐ )事(shì )中(zhōng )原(yuán ),军(jūn )次(cì )安(ān )陆(lù ),寻(xún )转(zhuǎn )屯(tún )襄(xiāng )阳(yáng )。汪(wāng )上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):

臣(chén )伏(fú )思(sī )安(ān )西(xī )将(jiāng )军(jūn )翼(yì )今(jīn )至(zhì )襄(xiāng )阳(yáng ),仓(cāng )卒(zú )攻(gōng )讨(tǎo ),凡(fán )百(bǎi )草(cǎo )创(chuàng ),安(ān )陆(lù )之(zhī )调(diào ),不(bú )复(fù )为(wéi )襄(xiāng )阳(yáng )之(zhī )用(yòng )。而(ér )玄(xuán )冬(dōng )之(zhī )月(yuè ),沔(miǎn )汉(hàn )乾(qián )涸(hé ),皆(jiē )当(dāng )鱼(yú )贯(guàn )百(bǎi )行(háng ),排(pái )推(tuī )而(ér )进(jìn )。设(shè )一(yī )处(chù )有(yǒu )急(jí ),势(shì )不(bú )相(xiàng )救(jiù )。臣(chén )所(suǒ )至(zhì )虑(lǜ )一(yī )也(yě )。又(yòu )既(jì )至(zhì )之(zhī )后(hòu ),桓(huán )宣(xuān )当(dāng )出(chū )。宣(xuān )往(wǎng )实(shí )翦(jiǎn )豺(chái )狼(láng )之(zhī )林(lín ),招(zhāo )携(xié )贰(èr )之(zhī )众(zhòng ),待(dài )之(zhī )以(yǐ )至(zhì )宽(kuān ),御(yù )之(zhī )以(yǐ )无(wú )法(fǎ )。田(tián )畴(chóu )垦(kěn )辟(pì ),生(shēng )产(chǎn )始(shǐ )立(lì ),而(ér )当(dāng )移(yí )之(zhī ),必(bì )有(yǒu )嗷(áo )然(rán ),悔(huǐ )吝(lìn )难(nán )测(cè )。臣(chén )所(suǒ )至(zhì )虑(lǜ )二(èr )也(yě )。襄(xiāng )阳(yáng )顿(dùn )益(yì )数(shù )万(wàn )口(kǒu ),奉(fèng )师(shī )之(zhī )费(fèi ),皆(jiē )当(dāng )出(chū )于(yú )江(jiāng )南(nán )。运(yùn )漕(cáo )之(zhī )难(nán ),船(chuán )人(rén )之(zhī )力(lì ),不(bú )可(kě )不(bú )熟(shú )计(jì )。臣(chén )之(zhī )所(suǒ )至(zhì )虑(lǜ )三(sān )也(yě )。且(qiě )申(shēn )伯(bó )之(zhī )尊(zūn ),而(ér )与(yǔ )边(biān )将(jiāng )并(bìng )驱(qū )。又(yòu )东(dōng )军(jūn )不(bú )进(jìn ),殊(shū )为(wéi )孤(gū )悬(xuán )。兵(bīng )书(shū )云(yún ):“知(zhī )彼(bǐ )知(zhī )此(cǐ ),百(bǎi )战(zhàn )不(bú )殆(dài )。知(zhī )彼(bǐ )不(bú )知(zhī )此(cǐ ),一(yī )胜(shèng )一(yī )负(fù )。”贼(zéi )诚(chéng )衰(shuāi )弊(bì ),然(rán )得(dé )臣(chén )犹(yóu )在(zài );我(wǒ )虽(suī )方(fāng )隆(lóng ),今(jīn )实(shí )未(wèi )暇(xiá )。而(ér )连(lián )兵(bīng )不(bú )解(jiě ),患(huàn )难(nán )将(jiāng )起(qǐ ),臣(chén )所(suǒ )至(zhì )虑(lǜ )四(sì )也(yě )。

翼(yì )岂(qǐ )不(bú )知(zhī )兵(bīng )家(jiā )所(suǒ )患(huàn )常(cháng )在(zài )于(yú )此(cǐ ),顾(gù )以(yǐ )门(mén )户(hù )事(shì )任(rèn ),忧(yōu )责(zé )莫(mò )大(dà ),晏(yàn )然(rán )终(zhōng )年(nián ),忧(yōu )心(xīn )情(qíng )所(suǒ )安(ān ),是(shì )以(yǐ )抗(kàng )表(biǎo )辄(zhé )行(háng ),毕(bì )命(mìng )原(yuán )野(yě )。以(yǐ )翼(yì )宏(hóng )规(guī )经(jīng )略(luè ),文(wén )武(wǔ )用(yòng )命(mìng ),忽(hū )遇(yù )衅(xìn )会(huì ),大(dà )事(shì )便(biàn )济(jì )。然(rán )国(guó )家(jiā )之(zhī )虑(lǜ ),常(cháng )以(yǐ )万(wàn )全(quán ),非(fēi )至(zhì )安(ān )至(zhì )审(shěn ),王(wáng )者(zhě )不(bú )举(jǔ )。臣(chén )谓(wèi )宜(yí )严(yán )诏(zhào )谕(yù )翼(yì ),还(hái )镇(zhèn )养(yǎng )锐(ruì ),以(yǐ )为(wéi )后(hòu )图(tú )。若(ruò )少(shǎo )合(hé )圣(shèng )听(tīng ),乞(qǐ )密(mì )出(chū )臣(chén )表(biǎo ),与(yǔ )车(chē )骑(qí )臣(chén )冰(bīng )等(děng )详(xiáng )共(gòng )集(jí )议(yì )。

寻(xún )而(ér )骠(biāo )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )何(hé )充(chōng )辅(fǔ )政(zhèng ),请(qǐng )为(wéi )长(zhǎng )史(shǐ )。桓(huán )温(wēn )代(dài )翼(yì )为(wéi )荆(jīng )州(zhōu ),复(fù )以(yǐ )汪(wāng )为(wéi )安(ān )西(xī )长(zhǎng )史(shǐ )。温(wēn )西(xī )征(zhēng )蜀(shǔ ),委(wěi )以(yǐ )留(liú )府(fǔ )。蜀(shǔ )平(píng ),进(jìn )爵(jué )武(wǔ )兴(xìng )县(xiàn )侯(hóu )。而(ér )温(wēn )频(pín )请(qǐng )为(wéi )长(zhǎng )史(shǐ )、江(jiāng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),皆(jiē )不(bú )就(jiù )。自(zì )请(qǐng )还(hái )京(jīng ),求(qiú )为(wéi )东(dōng )阳(yáng )太(tài )守(shǒu )。温(wēn )甚(shèn )恨(hèn )焉(yān )。在(zài )郡(jùn )大(dà )兴(xìng )学(xué )校(xiào ),甚(shèn )有(yǒu )惠(huì )政(zhèng )。顷(qǐng )之(zhī ),召(zhào )入(rù ),频(pín )迁(qiān )中(zhōng )领(lǐng )军(jūn )、本(běn )州(zhōu )大(dà )中(zhōng )正(zhèng )。时(shí )简(jiǎn )文(wén )帝(dì )作(zuò )相(xiàng ),甚(shèn )相(xiàng )亲(qīn )昵(nì ),除(chú )都(dōu )督(dū )徐(xú )兗(yǎn )青(qīng )冀(jì )四(sì )州(zhōu )扬(yáng )州(zhōu )之(zhī )晋(jìn )陵(líng )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、安(ān )北(běi )将(jiāng )军(jūn )、徐(xú )兗(yǎn )二(èr )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )、假(jiǎ )节(jiē )。

既(jì )而(ér )桓(huán )温(wēn )北(běi )伐(fá ),令(lìng )汪(wāng )率(lǜ )文(wén )武(wǔ )出(chū )梁(liáng )国(guó ),以(yǐ )失(shī )期(qī ),免(miǎn )为(wéi )庶(shù )人(rén )。朝(cháo )廷(tíng )惮(dàn )温(wēn )不(bú )敢(gǎn )执(zhí ),谈(tán )者(zhě )为(wéi )之(zhī )叹(tàn )恨(hèn )。汪(wāng )屏(píng )居(jū )吴(wú )郡(jùn ),从(cóng )容(róng )讲(jiǎng )肆(sì ),不(bú )言(yán )枉(wǎng )直(zhí )。后(hòu )至(zhì )姑(gū )孰(shú ),见(jiàn )温(wēn )。温(wēn )时(shí )方(fāng )起(qǐ )屈(qū )滞(zhì )以(yǐ )倾(qīng )朝(cháo )廷(tíng ),谓(wèi )汪(wāng )远(yuǎn )来(lái )诣(yì )己(jǐ ),倾(qīng )身(shēn )引(yǐn )望(wàng ),谓(wèi )袁(yuán )宏(hóng )曰(yuē ):“范(fàn )公(gōng )来(lái ),可(kě )作(zuò )太(tài )常(cháng )邪(xié )?”汪(wāng )既(jì )至(zhì ),才(cái )坐(zuò ),温(wēn )谢(xiè )其(qí )远(yuǎn )来(lái )意(yì )。汪(wāng )实(shí )来(lái )造(zào )温(wēn ),恐(kǒng )以(yǐ )趋(qū )时(shí )致(zhì )损(sǔn ),乃(nǎi )曰(yuē ):“亡(wáng )兒(ér )瘗(yì )此(cǐ ),故(gù )来(lái )视(shì )之(zhī )。”温(wēn )殊(shū )失(shī )望(wàng )而(ér )止(zhǐ )。时(shí )年(nián )六(liù )十(shí )五(wǔ ),卒(zú )于(yú )家(jiā )。赠(zèng )散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì ),谥(shì )曰(yuē )穆(mù )。长(zhǎng )子(zǐ )康(kāng )嗣(sì ),早(zǎo )卒(zú )。康(kāng )弟(dì )宁(níng ),最(zuì )知(zhī )名(míng )。

宁(níng )字(zì )武(wǔ )子(zǐ )。少(shǎo )笃(dǔ )学(xué ),多(duō )所(suǒ )通(tōng )览(lǎn )。简(jiǎn )文(wén )帝(dì )为(wéi )相(xiàng ),将(jiāng )辟(pì )之(zhī ),为(wéi )桓(huán )温(wēn )所(suǒ )讽(fěng ),遂(suí )寝(qǐn )不(bú )行(háng )。故(gù )终(zhōng )温(wēn )之(zhī )世(shì ),兄(xiōng )弟(dì )无(wú )在(zài )列(liè )位(wèi )者(zhě )。时(shí )以(yǐ )浮(fú )虚(xū )相(xiàng )扇(shàn ),儒(rú )雅(yǎ )日(rì )替(tì ),宁(níng )以(yǐ )为(wéi )其(qí )源(yuán )始(shǐ )于(yú )王(wáng )弼(bì )、何(hé )晏(yàn ),二(èr )人(rén )之(zhī )罪(zuì )深(shēn )于(yú )桀(jié )纣(zhòu ),乃(nǎi )著(zhe )论(lùn )曰(yuē ):

或(huò )曰(yuē ):“黄(huáng )唐(táng )缅(miǎn )邈(miǎo ),至(zhì )道(dào )沦(lún )翳(yì ),濠(háo )濮(pú )辍(chuò )咏(yǒng ),风(fēng )流(liú )靡(mí )托(tuō ),争(zhēng )夺(duó )兆(zhào )于(yú )仁(rén )义(yì ),是(shì )非(fēi )成(chéng )于(yú )儒(rú )墨(mò )。平(píng )叔(shū )神(shén )怀(huái )超(chāo )绝(jué ),辅(fǔ )嗣(sì )妙(miào )思(sī )通(tōng )微(wēi ),振(zhèn )千(qiān )载(zǎi )之(zhī )颓(tuí )纲(gāng ),落(luò )周(zhōu )孔(kǒng )之(zhī )尘(chén )网(wǎng )。斯(sī )盖(gài )轩(xuān )冕(miǎn )之(zhī )龙(lóng )门(mén ),濠(háo )梁(liáng )之(zhī )宗(zōng )匠(jiàng )。尝(cháng )闻(wén )夫(fū )子(zǐ )之(zhī )论(lùn ),以(yǐ )为(wéi )罪(zuì )过(guò )桀(jié )纣(zhòu ),何(hé )哉(zāi )?”

答(dá )曰(yuē ):“子(zǐ )信(xìn )有(yǒu )圣(shèng )人(rén )之(zhī )言(yán )乎(hū )?夫(fū )圣(shèng )人(rén )者(zhě ),德(dé )侔(móu )二(èr )仪(yí ),道(dào )冠(guàn )三(sān )才(cái ),虽(suī )帝(dì )皇(huáng )殊(shū )号(hào ),质(zhì )文(wén )异(yì )制(zhì ),而(ér )统(tǒng )天(tiān )成(chéng )务(wù ),旷(kuàng )代(dài )齐(qí )趣(qù )。王(wáng )何(hé )蔑(miè )弃(qì )典(diǎn )文(wén ),不(bú )遵(zūn )礼(lǐ )度(dù ),游(yóu )辞(cí )浮(fú )说(shuō ),波(bō )荡(dàng )后(hòu )生(shēng ),饰(shì )华(huá )言(yán )以(yǐ )翳(yì )实(shí ),骋(chěng )繁(fán )文(wén )以(yǐ )惑(huò )世(shì )。搢(jìn )绅(shēn )之(zhī )徒(tú ),翻(fān )然(rán )改(gǎi )辙(zhé ),洙(zhū )泗(sì )之(zhī )风(fēng ),缅(miǎn )焉(yān )将(jiāng )堕(duò )。遂(suí )令(lìng )仁(rén )义(yì )幽(yōu )沦(lún ),儒(rú )雅(yǎ )蒙(méng )尘(chén ),礼(lǐ )坏(huài )乐(lè )崩(bēng ),中(zhōng )原(yuán )倾(qīng )覆(fù )。古(gǔ )之(zhī )所(suǒ )谓(wèi )言(yán )伪(wěi )而(ér )辩(biàn )、行(háng )僻(pì )而(ér )坚(jiān )者(zhě ),其(qí )斯(sī )人(rén )之(zhī )徒(tú )欤(yú )!昔(xī )夫(fū )子(zǐ )斩(zhǎn )少(shǎo )正(zhèng )于(yú )鲁(lǔ ),太(tài )公(gōng )戮(lù )华(huá )士(shì )于(yú )齐(qí ),岂(qǐ )非(fēi )旷(kuàng )世(shì )而(ér )同(tóng )诛(zhū )乎(hū )!桀(jié )纣(zhòu )暴(bào )虐(nuè ),正(zhèng )足(zú )以(yǐ )灭(miè )身(shēn )覆(fù )国(guó ),为(wéi )后(hòu )世(shì )鉴(jiàn )诫(jiè )耳(ěr ),岂(qǐ )能(néng )回(huí )百(bǎi )姓(xìng )之(zhī )视(shì )听(tīng )载(zǎi )!王(wáng )何(hé )叨(dāo )海(hǎi )内(nèi )之(zhī )浮(fú )誉(yù ),资(zī )膏(gāo )粱(liáng )之(zhī )傲(ào )诞(dàn ),画(huà )螭(chī )魅(mèi )以(yǐ )为(wéi )巧(qiǎo ),扇(shàn )无(wú )检(jiǎn )以(yǐ )为(wéi )俗(sú )。郑(zhèng )声(shēng )之(zhī )乱(luàn )乐(lè ),利(lì )口(kǒu )之(zhī )覆(fù )邦(bāng ),信(xìn )矣(yǐ )哉(zāi )!吾(wú )固(gù )以(yǐ )为(wéi )一(yī )世(shì )之(zhī )祸(huò )轻(qīng ),历(lì )代(dài )之(zhī )罪(zuì )重(zhòng ),自(zì )丧(sàng )之(zhī )衅(xìn )小(xiǎo ),迷(mí )众(zhòng )之(zhī )愆(qiān )大(dà )也(yě )。”

宁(níng )崇(chóng )儒(rú )抑(yì )俗(sú ),率(lǜ )皆(jiē )如(rú )此(cǐ )。

温(wēn )薨(hōng )之(zhī )后(hòu ),始(shǐ )解(jiě )褐(hè )为(wéi )余(yú )杭(háng )令(lìng ),在(zài )县(xiàn )兴(xìng )学(xué )校(xiào ),养(yǎng )生(shēng )徒(tú ),洁(jié )己(jǐ )修(xiū )礼(lǐ ),志(zhì )行(háng )之(zhī )士(shì )莫(mò )不(bú )宗(zōng )之(zhī )。期(qī )年(nián )之(zhī )后(hòu ),风(fēng )化(huà )大(dà )行(háng )。自(zì )中(zhōng )兴(xìng )已(yǐ )来(lái ),崇(chóng )学(xué )敦(dūn )教(jiāo ),未(wèi )有(yǒu )如(rú )宁(níng )者(zhě )也(yě )。在(zài )职(zhí )六(liù )年(nián ),迁(qiān )临(lín )淮(huái )太(tài )守(shǒu ),封(fēng )阳(yáng )遂(suí )乡(xiāng )侯(hóu )。顷(qǐng )之(zhī ),征(zhēng )拜(bài )中(zhōng )书(shū )侍(shì )郎(láng )。在(zài )职(zhí )多(duō )所(suǒ )献(xiàn )替(tì ),有(yǒu )益(yì )政(zhèng )道(dào )。时(shí )更(gèng )营(yíng )新(xīn )庙(miào ),博(bó )求(qiú )辟(pì )雍(yōng )、明(míng )堂(táng )之(zhī )制(zhì ),宁(níng )据(jù )经(jīng )传(chuán )奏(zòu )上(shàng ),皆(jiē )有(yǒu )典(diǎn )证(zhèng )。孝(xiào )武(wǔ )帝(dì )雅(yǎ )好(hǎo )文(wén )学(xué ),甚(shèn )被(bèi )亲(qīn )爱(ài ),朝(cháo )廷(tíng )疑(yí )议(yì ),辄(zhé )谘(zī )访(fǎng )之(zhī )。宁(níng )指(zhǐ )斥(chì )朝(cháo )士(shì ),直(zhí )言(yán )无(wú )讳(huì )。

王(wáng )国(guó )宝(bǎo ),宁(níng )之(zhī )甥(shēng )也(yě ),以(yǐ )谄(chǎn )媚(mèi )事(shì )会(huì )稽(jī )王(wáng )道(dào )子(zǐ ),惧(jù )为(wéi )宁(níng )所(suǒ )不(bú )容(róng ),乃(nǎi )相(xiàng )驱(qū )扇(shàn ),因(yīn )被(bèi )疏(shū )隔(gé )。求(qiú )补(bǔ )豫(yù )章(zhāng )太(tài )守(shǒu ),帝(dì )曰(yuē ):“豫(yù )章(zhāng )不(bú )宜(yí )太(tài )守(shǒu ),何(hé )急(jí )以(yǐ )身(shēn )试(shì )死(sǐ )邪(xié )?”宁(níng )不(bú )信(xìn )卜(bo )占(zhàn ),固(gù )请(qǐng )行(háng ),临(lín )发(fā ),上(shàng )疏(shū )曰(yuē ):“臣(chén )闻(wén )道(dào )尚(shàng )虚(xū )简(jiǎn ),政(zhèng )贵(guì )平(píng )静(jìng ),坦(tǎn )公(gōng )亮(liàng )于(yú )幽(yōu )显(xiǎn ),流(liú )子(zǐ )爱(ài )于(yú )百(bǎi )姓(xìng ),然(rán )后(hòu )可(kě )以(yǐ )经(jīng )夷(yí )险(xiǎn )而(ér )不(bú )忧(yōu ),乘(chéng )休(xiū )否(fǒu )而(ér )常(cháng )夷(yí )。先(xiān )王(wáng )所(suǒ )以(yǐ )致(zhì )太(tài )平(píng ),如(rú )此(cǐ )而(ér )已(yǐ )。今(jīn )四(sì )境(jìng )晏(yàn )如(rú ),烽(fēng )燧(suì )不(bú )举(jǔ ),而(ér )仓(cāng )庾(yǔ )虚(xū )秏(mào ),帑(tǎng )藏(cáng )空(kōng )匮(kuì )。古(gǔ )者(zhě )使(shǐ )人(rén ),岁(suì )不(bú )过(guò )三(sān )日(rì ),今(jīn )之(zhī )劳(láo )扰(rǎo ),殆(dài )无(wú )三(sān )日(rì )休(xiū )停(tíng ),至(zhì )有(yǒu )残(cán )刑(xíng )翦(jiǎn )发(fā ),要(yào )求(qiú )复(fù )除(chú ),生(shēng )兒(ér )不(bú )复(fù )举(jǔ )养(yǎng ),鳏(guān )寡(guǎ )不(bú )敢(gǎn )妻(qī )娶(qǔ )。岂(qǐ )不(bú )怨(yuàn )结(jié )人(rén )鬼(guǐ ),感(gǎn )伤(shāng )和(hé )气(qì )。臣(chén )恐(kǒng )社(shè )稷(jì )之(zhī )忧(yōu ),积(jī )薪(xīn )不(bú )足(zú )以(yǐ )为(wéi )喻(yù )。臣(chén )久(jiǔ )欲(yù )粗(cū )启(qǐ )所(suǒ )怀(huái ),日(rì )复(fù )一(yī )日(rì )。今(jīn )当(dāng )永(yǒng )离(lí )左(zuǒ )右(yòu ),不(bú )欲(yù )令(lìng )心(xīn )有(yǒu )余(yú )恨(hèn )。请(qǐng )出(chū )臣(chén )启(qǐ )事(shì ),付(fù )外(wài )详(xiáng )择(zé )。”帝(dì )诏(zhào )公(gōng )卿(qīng )牧(mù )守(shǒu )普(pǔ )议(yì )得(dé )失(shī ),宁(níng )又(yòu )陈(chén )时(shí )政(zhèng )曰(yuē ):

古(gǔ )者(zhě )分(fèn )土(tǔ )割(gē )境(jìng ),以(yǐ )益(yì )百(bǎi )姓(xìng )之(zhī )心(xīn );圣(shèng )王(wáng )作(zuò )制(zhì ),籍(jí )无(wú )黄(huáng )白(bái )之(zhī )别(bié )。昔(xī )中(zhōng )原(yuán )丧(sàng )乱(luàn ),流(liú )寓(yù )江(jiāng )左(zuǒ ),庶(shù )有(yǒu )旋(xuán )反(fǎn )之(zhī )期(qī ),故(gù )许(xǔ )其(qí )挟(jiā )注(zhù )本(běn )郡(jùn )。自(zì )尔(ěr )渐(jiàn )久(jiǔ ),人(rén )安(ān )其(qí )业(yè ),丘(qiū )垄(lǒng )坟(fén )柏(bǎi ),皆(jiē )已(yǐ )成(chéng )行(háng ),虽(suī )无(wú )本(běn )邦(bāng )之(zhī )名(míng ),而(ér )有(yǒu )安(ān )土(tǔ )之(zhī )实(shí )。今(jīn )宜(yí )正(zhèng )其(qí )封(fēng )疆(jiāng ),以(yǐ )土(tǔ )断(duàn )人(rén )户(hù ),明(míng )考(kǎo )课(kè )之(zhī )科(kē ),修(xiū )闾(lǘ )伍(wǔ )之(zhī )法(fǎ )。难(nán )者(zhě )必(bì )曰(yuē ):“人(rén )各(gè )有(yǒu )桑(sāng )梓(zǐ ),俗(sú )自(zì )有(yǒu )南(nán )北(běi )。一(yī )朝(cháo )属(shǔ )户(hù ),长(zhǎng )为(wéi )人(rén )隶(lì ),君(jūn )子(zǐ )则(zé )有(yǒu )土(tǔ )风(fēng )之(zhī )慨(kǎi ),小(xiǎo )人(rén )则(zé )怀(huái )下(xià )役(yì )之(zhī )虑(lǜ )。”斯(sī )诚(chéng )并(bìng )兼(jiān )者(zhě )之(zhī )所(suǒ )执(zhí ),而(ér )非(fēi )通(tōng )理(lǐ )者(zhě )之(zhī )笃(dǔ )论(lùn )也(yě )。古(gǔ )者(zhě )失(shī )地(dì )之(zhī )君(jūn ),犹(yóu )臣(chén )所(suǒ )寓(yù )之(zhī )主(zhǔ ),列(liè )国(guó )之(zhī )臣(chén ),亦(yì )有(yǒu )违(wéi )適(shì )之(zhī )礼(lǐ )。随(suí )会(huì )仕(shì )秦(qín ),致(zhì )称(chēng )《春(chūn )秋(qiū )》;乐(lè )毅(yì )宦(huàn )燕(yàn ),见(jiàn )褒(bāo )良(liáng )史(shǐ )。且(qiě )今(jīn )普(pǔ )天(tiān )之(zhī )人(rén ),原(yuán )其(qí )氏(shì )出(chū ),皆(jiē )随(suí )世(shì )迁(qiān )移(yí ),何(hé )至(zhì )于(yú )今(jīn )而(ér )独(dú )不(bú )可(kě )?

凡(fán )荒(huāng )郡(jùn )之(zhī )人(rén ),星(xīng )居(jū )东(dōng )西(xī ),远(yuǎn )者(zhě )千(qiān )余(yú ),近(jìn )者(zhě )数(shù )百(bǎi ),而(ér )举(jǔ )召(zhào )役(yì )调(diào ),皆(jiē )相(xiàng )资(zī )须(xū ),期(qī )会(huì )差(chà )违(wéi ),辄(zhé )致(zhì )严(yán )坐(zuò ),人(rén )不(bú )堪(kān )命(mìng ),叛(pàn )为(wéi )盗(dào )贼(zéi )。是(shì )以(yǐ )山(shān )湖(hú )日(rì )积(jī ),刑(xíng )狱(yù )愈(yù )滋(zī )。今(jīn )荒(huāng )小(xiǎo )郡(jùn )县(xiàn ),皆(jiē )宜(yí )并(bìng )合(hé ),不(bú )满(mǎn )五(wǔ )千(qiān )户(hù ),不(bú )得(dé )为(wéi )郡(jùn ),不(bú )满(mǎn )千(qiān )户(hù ),不(bú )得(dé )为(wéi )县(xiàn )。守(shǒu )宰(zǎi )之(zhī )任(rèn ),宜(yí )得(dé )清(qīng )平(píng )之(zhī )人(rén )。顷(qǐng )者(zhě )选(xuǎn )举(jǔ ),惟(wéi )以(yǐ )恤(xù )贫(pín )为(wéi )先(xiān ),虽(suī )制(zhì )有(yǒu )六(liù )年(nián ),而(ér )富(fù )足(zú )便(biàn )退(tuì )。又(yòu )郡(jùn )守(shǒu )找(zhǎo )吏(lì ),牵(qiān )置(zhì )无(wú )常(cháng ),或(huò )兼(jiān )台(tái )职(zhí ),或(huò )带(dài )府(fǔ )官(guān )。夫(fū )府(fǔ )以(yǐ )统(tǒng )州(zhōu ),州(zhōu )以(yǐ )监(jiān )郡(jùn ),郡(jùn )以(yǐ )莅(lì )县(xiàn ),如(rú )令(lìng )互(hù )相(xiàng )领(lǐng )帖(tiē ),则(zé )是(shì )下(xià )官(guān )反(fǎn )为(wéi )上(shàng )司(sī ),赋(fù )调(diào )役(yì )使(shǐ )无(wú )复(fù )节(jiē )限(xiàn )。且(qiě )牵(qiān )曳(yè )百(bǎi )姓(xìng ),营(yíng )起(qǐ )廨(xiè )舍(shě ),东(dōng )西(xī )流(liú )迁(qiān ),人(rén )人(rén )易(yì )处(chù ),文(wén )书(shū )簿(bù )籍(jí ),少(shǎo )有(yǒu )存(cún )者(zhě )。先(xiān )之(zhī )室(shì )宇(yǔ ),皆(jiē )为(wéi )私(sī )家(jiā ),后(hòu )来(lái )新(xīn )官(guān ),复(fù )应(yīng )修(xiū )立(lì )。其(qí )为(wéi )弊(bì )也(yě ),胡(hú )可(kě )胜(shèng )言(yán )!

又(yòu )方(fāng )镇(zhèn )去(qù )官(guān ),皆(jiē )割(gē )精(jīng )兵(bīng )器(qì )杖(zhàng )以(yǐ )为(wéi )送(sòng )故(gù ),米(mǐ )布(bù )之(zhī )属(shǔ )不(bú )可(kě )称(chēng )计(jì )。监(jiān )司(sī )相(xiàng )容(róng ),初(chū )无(wú )弹(dàn )纠(jiū )。其(qí )中(zhōng )或(huò )有(yǒu )清(qīng )白(bái ),亦(yì )复(fù )不(bú )见(jiàn )甄(zhēn )异(yì )。送(sòng )兵(bīng )多(duō )者(zhě )至(zhì )有(yǒu )千(qiān )余(yú )家(jiā ),少(shǎo )者(zhě )数(shù )十(shí )户(hù )。既(jì )力(lì )人(rén )私(sī )门(mén ),复(fù )资(zī )官(guān )廪(lǐn )布(bù )。兵(bīng )役(yì )既(jì )竭(jié ),枉(wǎng )服(fú )良(liáng )人(rén ),牵(qiān )引(yǐn )无(wú )端(duān ),以(yǐ )相(xiàng )充(chōng )补(bǔ )。若(ruò )是(shì )功(gōng )勋(xūn )之(zhī )臣(chén ),则(zé )已(yǐ )享(xiǎng )裂(liè )土(tǔ )之(zhī )祚(zuò ),岂(qǐ )应(yīng )封(fēng )外(wài )复(fù )置(zhì )吏(lì )兵(bīng )乎(hū )!谓(wèi )送(sòng )故(gù )之(zhī )格(gé )宜(yí )为(wéi )节(jiē )制(zhì ),以(yǐ )三(sān )年(nián )为(wéi )断(duàn ),夫(fū )人(rén )性(xìng )无(wú )涯(yá ),奢(shē )俭(jiǎn )由(yóu )势(shì )。今(jīn )并(bìng )兼(jiān )之(zhī )士(shì )亦(yì )多(duō )不(bú )瞻(zhān ),非(fēi )力(lì )不(bú )足(zú )以(yǐ )厚(hòu )身(shēn ),非(fēi )禄(lù )不(bú )足(zú )以(yǐ )富(fù )家(jiā ),是(shì )得(dé )之(zhī )有(yǒu )由(yóu ),而(ér )用(yòng )之(zhī )无(wú )节(jiē )。蒱(pú )酒(jiǔ )永(yǒng )日(rì ),驰(chí )骛(wù )卒(zú )年(nián ),一(yī )宴(yàn )之(zhī )馔(zhuàn ),费(fèi )过(guò )十(shí )金(jīn ),丽(lì )服(fú )之(zhī )美(měi ),不(bú )可(kě )赀(zī )算(suàn ),盛(shèng )狗(gǒu )马(mǎ )之(zhī )饰(shì ),营(yíng )郑(zhèng )卫(wèi )之(zhī )音(yīn ),南(nán )亩(mǔ )废(fèi )而(ér )不(bú )垦(kěn ),讲(jiǎng )诵(sòng )阙(què )而(ér )无(wú )闻(wén ),凡(fán )庸(yōng )竞(jìng )驰(chí ),傲(ào )诞(dàn )成(chéng )俗(sú )。谓(wèi )宜(yí )验(yàn )其(qí )乡(xiāng )党(dǎng ),考(kǎo )其(qí )业(yè )尚(shàng ),试(shì )其(qí )能(néng )否(fǒu ),然(rán )后(hòu )升(shēng )进(jìn )。如(rú )此(cǐ ),匪(fěi )惟(wéi )家(jiā )给(gěi )人(rén )足(zú ),贤(xián )人(rén )岂(qǐ )不(bú )继(jì )踵(zhǒng )而(ér )至(zhì )哉(zāi )!

官(guān )制(zhì )谪(zhé )兵(bīng ),不(bú )相(xiàng )袭(xí )代(dài ),顷(qǐng )者(zhě )小(xiǎo )事(shì ),便(biàn )从(cóng )补(bǔ )役(yì ),一(yī )愆(qiān )之(zhī )违(wéi ),辱(rǔ )及(jí )累(lèi )世(shì ),亲(qīn )戚(qī )傍(bàng )支(zhī ),罹(lí )其(qí )祸(huò )毒(dú ),户(hù )口(kǒu )减(jiǎn )秏(mào ),亦(yì )由(yóu )于(yú )此(cǐ )。皆(jiē )宜(yí )料(liào )遣(qiǎn ),以(yǐ )全(quán )国(guó )信(xìn ),礼(lǐ ),十(shí )九(jiǔ )为(wéi )长(zhǎng )殇(shāng ),以(yǐ )其(qí )未(wèi )成(chéng )人(rén )也(yě )。十(shí )五(wǔ )为(wéi )中(zhōng )殇(shāng ),以(yǐ )为(wéi )尚(shàng )童(tóng )幼(yòu )也(yě )。今(jīn )以(yǐ )十(shí )六(liù )为(wéi )全(quán )丁(dīng ),则(zé )备(bèi )成(chéng )人(rén )之(zhī )役(yì )矣(yǐ )。以(yǐ )十(shí )三(sān )为(wéi )半(bàn )丁(dīng ),所(suǒ )任(rèn )非(fēi )复(fù )童(tóng )幼(yòu )之(zhī )事(shì )矣(yǐ )。岂(qǐ )可(kě )伤(shāng )天(tiān )理(lǐ ),远(yuǎn )经(jīng )典(diǎn ),困(kùn )苦(kǔ )万(wàn )姓(xìng ),乃(nǎi )至(zhì )此(cǐ )乎(hū )!今(jīn )宜(yí )修(xiū )礼(lǐ )文(wén ),以(yǐ )二(èr )十(shí )为(wéi )全(quán )丁(dīng ),十(shí )六(liù )至(zhì )十(shí )九(jiǔ )为(wéi )半(bàn )丁(dīng ),则(zé )人(rén )无(wú )夭(yāo )折(shé ),生(shēng )长(zhǎng )滋(zī )繁(fán )矣(yǐ )。

帝(dì )善(shàn )之(zhī )。

初(chū ),宁(níng )之(zhī )出(chū ),非(fēi )帝(dì )本(běn )意(yì ),故(gù )所(suǒ )启(qǐ )多(duō )合(hé )旨(zhǐ )。宁(níng )在(zài )郡(jùn )又(yòu )大(dà )设(shè )庠(xiáng )序(xù ),遣(qiǎn )人(rén )往(wǎng )交(jiāo )州(zhōu )采(cǎi )磬(qìng )石(shí ),以(yǐ )供(gòng )学(xué )用(yòng ),改(gǎi )革(gé )旧(jiù )制(zhì ),不(bú )拘(jū )常(cháng )宪(xiàn )。远(yuǎn )近(jìn )至(zhì )者(zhě )千(qiān )余(yú )人(rén ),资(zī )给(gěi )众(zhòng )费(fèi ),一(yī )出(chū )私(sī )禄(lù )。并(bìng )取(qǔ )郡(jùn )四(sì )姓(xìng )子(zǐ )弟(dì ),皆(jiē )充(chōng )学(xué )生(shēng ),课(kè )续(xù )五(wǔ )经(jīng )。又(yòu )起(qǐ )学(xué )台(tái ),功(gōng )用(yòng )弥(mí )广(guǎng ),江(jiāng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )王(wáng )凝(níng )之(zhī )上(shàng )言(yán )曰(yuē ):“豫(yù )章(zhāng )郡(jùn )居(jū )此(cǐ )州(zhōu )之(zhī )半(bàn )。太(tài )守(shǒu )臣(chén )宁(níng )入(rù )参(cān )机(jī )省(shěng ),出(chū )宰(zǎi )名(míng )郡(jùn ),而(ér )肆(sì )其(qí )奢(shē )浊(zhuó ),所(suǒ )为(wéi )狼(láng )籍(jí )。郡(jùn )城(chéng )先(xiān )有(yǒu )六(liù )门(mén ),宁(níng )悉(xī )改(gǎi )作(zuò )重(zhòng )楼(lóu ),复(fù )更(gèng )开(kāi )二(èr )门(mén ),合(hé )前(qián )为(wéi )八(bā )。私(sī )立(lì )下(xià )舍(shě )七(qī )所(suǒ )。臣(chén )伏(fú )寻(xún )宗(zōng )庙(miào )之(zhī )设(shè ),各(gè )有(yǒu )品(pǐn )秩(zhì ),而(ér )宁(níng )自(zì )置(zhì )家(jiā )庙(miào )。又(yòu )下(xià )十(shí )五(wǔ )县(xiàn ),皆(jiē )使(shǐ )左(zuǒ )宗(zōng )庙(miào ),右(yòu )社(shè )稷(jì ),准(zhǔn )之(zhī )太(tài )庙(miào ),皆(jiē )资(zī )人(rén )力(lì ),又(yòu )夺(duó )人(rén )居(jū )宅(zhái ),工(gōng )夫(fū )万(wàn )计(jì )。宁(níng )若(ruò )以(yǐ )古(gǔ )制(zhì )宜(yí )崇(chóng ),自(zì )当(dāng )列(liè )上(shàng ),而(ér )敢(gǎn )专(zhuān )辄(zhé ),惟(wéi )在(zài )任(rèn )心(xīn )。州(zhōu )既(jì )闻(wén )知(zhī ),既(jì )符(fú )从(cóng )事(shì ),制(zhì )不(bú )复(fù )听(tīng )。而(ér )宁(níng )严(yán )威(wēi )属(shǔ )县(xiàn ),惟(wéi )令(lìng )速(sù )立(lì )。愿(yuàn )出(chū )臣(chén )表(biǎo )下(xià )太(tài )常(cháng ),议(yì )之(zhī )礼(lǐ )典(diǎn )。”诏(zhào )曰(yuē ):“汉(hàn )宣(xuān )云(yún ):可(kě )与(yǔ )共(gòng )治(zhì )天(tiān )下(xià )者(zhě ),良(liáng )二(èr )千(qiān )石(shí )也(yě )!若(ruò )范(fàn )宁(níng )果(guǒ )如(rú )凝(níng )之(zhī )所(suǒ )表(biǎo )者(zhě ),岂(qǐ )可(kě )复(fù )宰(zǎi )郡(jùn )乎(hū )!”以(yǐ )此(cǐ )抵(dǐ )罪(zuì )。子(zǐ )泰(tài )时(shí )为(wéi )天(tiān )门(mén )太(tài )守(shǒu ),弃(qì )官(guān )称(chēng )诉(sù )。帝(dì )以(yǐ )宁(níng )所(suǒ )务(wù )惟(wéi )学(xué ),事(shì )久(jiǔ )不(bú )判(pàn )。会(huì )赦(shè ),免(miǎn )。

初(chū ),宁(níng )尝(cháng )患(huàn )目(mù )痛(tòng )就(jiù )中(zhōng )书(shū )侍(shì )郎(láng )张(zhāng )湛(zhàn )求(qiú )方(fāng ),湛(zhàn )因(yīn )嘲(cháo )之(zhī )曰(yuē ):“古(gǔ )方(fāng ),宋(sòng )阳(yáng )里(lǐ )子(zǐ )少(shǎo )得(dé )其(qí )术(shù ),以(yǐ )授(shòu )鲁(lǔ )东(dōng )门(mén )伯(bó ),鲁(lǔ )东(dōng )门(mén )伯(bó )以(yǐ )授(shòu )左(zuǒ )丘(qiū )明(míng ),遂(suí )世(shì )也(yě )上(shàng )传(chuán )。及(jí )汉(hàn )杜(dù )子(zǐ )夏(xià )郑(zhèng )康(kāng )成(chéng )、魏(wèi )高(gāo )堂(táng )隆(lóng )、晋(jìn )左(zuǒ )太(tài )冲(chōng ),凡(fán )此(cǐ )诸(zhū )贤(xián ),并(bìng )有(yǒu )目(mù )疾(jí ),得(dé )此(cǐ )方(fāng )云(yún ):用(yòng )损(sǔn )读(dú )书(shū )一(yī ),减(jiǎn )思(sī )虑(lǜ )二(èr ),专(zhuān )内(nèi )视(shì )三(sān ),简(jiǎn )外(wài )观(guān )四(sì ),旦(dàn )晚(wǎn )起(qǐ )五(wǔ ),夜(yè )早(zǎo )眠(mián )六(liù )。凡(fán )六(liù )物(wù )熬(áo )以(yǐ )神(shén )火(huǒ ),下(xià )以(yǐ )气(qì )簁(shāi ),蕴(yùn )于(yú )胸(xiōng )中(zhōng )七(qī )日(rì ),然(rán )后(hòu )纳(nà )诸(zhū )方(fāng )寸(cùn )。修(xiū )之(zhī )一(yī )时(shí ),近(jìn )能(néng )数(shù )其(qí )目(mù )睫(jié ),远(yuǎn )视(shì )尺(chǐ )捶(chuí )之(zhī )余(yú )。长(zhǎng )服(fú )不(bú )已(yǐ ),洞(dòng )见(jiàn )墙(qiáng )壁(bì )之(zhī )外(wài )。非(fēi )但(dàn )明(míng )目(mù ),乃(nǎi )亦(yì )延(yán )年(nián )。”既(jì )免(miǎn )官(guān ),家(jiā )于(yú )丹(dān )阳(yáng ),犹(yóu )勤(qín )经(jīng )学(xué ),终(zhōng )年(nián )不(bú )辍(chuò )。年(nián )六(liù )十(shí )三(sān ),卒(zú )于(yú )家(jiā )。

初(chū ),宁(níng )以(yǐ )《春(chūn )秋(qiū )谷(gǔ )梁(liáng )氏(shì )》未(wèi )有(yǒu )善(shàn )释(shì ),遂(suí )沈(shěn )思(sī )积(jī )年(nián ),为(wéi )之(zhī )集(jí )解(jiě )。其(qí )义(yì )精(jīng )审(shěn ),为(wéi )世(shì )所(suǒ )重(zhòng )。既(jì )而(ér )徐(xú )邈(miǎo )复(fù )为(wéi )之(zhī )注(zhù ),世(shì )亦(yì )称(chēng )之(zhī )。

子(zǐ )泰(tài ),元(yuán )熙(xī )中(zhōng ),为(wéi )护(hù )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )。

坚(jiān )字(zì )子(zǐ )常(cháng )。博(bó )学(xué )善(shàn )属(shǔ )文(wén )。永(yǒng )嘉(jiā )中(zhōng ),避(bì )乱(luàn )江(jiāng )东(dōng ),拜(bài )佐(zuǒ )著(zhe )作(zuò )郎(láng )、抚(fǔ )军(jūn )参(cān )军(jūn )。讨(tǎo )苏(sū )峻(jùn ),赐(cì )爵(jué )都(dōu )亭(tíng )侯(hóu )。累(lèi )迁(qiān )尚(shàng )书(shū )右(yòu )丞(chéng )。时(shí )廷(tíng )尉(wèi )奏(zòu )殿(diàn )中(zhōng )帐(zhàng )吏(lì )邵(shào )广(guǎng )盗(dào )官(guān )幔(màn )三(sān )张(zhāng ),合(hé )布(bù )三(sān )十(shí )匹(pǐ ),有(yǒu )司(sī )正(zhèng )刑(xíng )弃(qì )市(shì )。广(guǎng )二(èr )子(zǐ ),宗(zōng )年(nián )十(shí )三(sān ),云(yún )年(nián )十(shí )一(yī ),黄(huáng )幡(fān )挝(wō )登(dēng )闻(wén )鼓(gǔ )乞(qǐ )恩(ēn ),辞(cí )求(qiú )自(zì )没(méi )为(wéi )奚(xī )官(guān )奴(nú ),以(yǐ )赎(shú )父(fù )命(mìng )。尚(shàng )书(shū )郎(láng )硃(zhū )暎(yìng )议(yì )以(yǐ )为(wéi )天(tiān )下(xià )之(zhī )人(rén )父(fù ),无(wú )子(zǐ )者(zhě )少(shǎo ),一(yī )事(shì )遂(suí )行(háng ),便(biàn )成(chéng )永(yǒng )制(zhì ),惧(jù )死(sǐ )罪(zuì )之(zhī )刑(xíng ),于(yú )此(cǐ )而(ér )弛(chí )。坚(jiān )亦(yì )同(tóng )暎(yìng )议(yì )。时(shí )议(yì )者(zhě )以(yǐ )广(guǎng )为(wéi )钳(qián )徒(tú ),二(èr )兒(ér )没(méi )入(rù ),既(jì )足(zú )以(yǐ )惩(chéng ),又(yòu )使(shǐ )百(bǎi )姓(xìng )知(zhī )父(fù )子(zǐ )道(dào ),圣(shèng )朝(cháo )有(yǒu )垂(chuí )恩(ēn )之(zhī )仁(rén )。可(kě )特(tè )听(tīng )减(jiǎn )广(guǎng )死(sǐ )罪(zuì )为(wéi )五(wǔ )岁(suì )刑(xíng ),宗(zōng )等(děng )付(fù )奚(xī )官(guān )为(wéi )奴(nú ),而(ér )不(bú )为(wéi )永(yǒng )制(zhì )。坚(jiān )驳(bó )之(zhī )曰(yuē ):“自(zì )淳(chún )朴(pǔ )浇(jiāo )散(sàn ),刑(xíng )辟(pì )仍(réng )作(zuò ),刑(xíng )之(zhī )所(suǒ )以(yǐ )止(zhǐ )刑(xíng ),杀(shā )之(zhī )所(suǒ )以(yǐ )止(zhǐ )杀(shā )。虽(suī )时(shí )有(yǒu )赦(shè )过(guò )宥(yòu )罪(zuì ),议(yì )狱(yù )缓(huǎn )死(sǐ ),未(wèi )有(yǒu )行(háng )小(xiǎo )不(bú )忍(rěn )而(ér )轻(qīng )易(yì )典(diǎn )刑(xíng )也(yě )。且(qiě )既(jì )许(xǔ )宗(zōng )等(děng ),宥(yòu )广(guǎng )以(yǐ )死(sǐ ),若(ruò )复(fù )有(yǒu )宗(zōng )比(bǐ )而(ér )不(bú )求(qiú )赎(shú )父(fù )者(zhě ),岂(qǐ )得(dé )不(bú )摈(bìn )绝(jué )人(rén )伦(lún ),同(tóng )之(zhī )禽(qín )兽(shòu )邪(xié )!案(àn )主(zhǔ )者(zhě )今(jīn )奏(zòu )云(yún ),惟(wéi )特(tè )听(tīng )宗(zōng )等(děng )而(ér )不(bú )为(wéi )永(yǒng )制(zhì )。臣(chén )以(yǐ )为(wéi )王(wáng )者(zhě )之(zhī )作(zuò ),动(dòng )关(guān )盛(shèng )衰(shuāi ),嚬(pín )笑(xiào )之(zhī )间(jiān ),尚(shàng )慎(shèn )所(suǒ )加(jiā ),况(kuàng )于(yú )国(guó )典(diǎn ),可(kě )以(yǐ )徒(tú )亏(kuī )!今(jīn )之(zhī )所(suǒ )以(yǐ )宥(yòu )广(guǎng ),正(zhèng )以(yǐ )宗(zōng )等(děng )耳(ěr )。人(rén )之(zhī )爱(ài )父(fù ),谁(shuí )不(bú )如(rú )宗(zōng )?今(jīn )既(jì )居(jū )然(rán )许(xǔ )宗(zōng )之(zhī )请(qǐng ),将(jiāng )来(lái )诉(sù )者(zhě ),何(hé )独(dú )匪(fěi )民(mín )!特(tè )听(tīng )之(zhī )意(yì ),未(wèi )见(jiàn )其(qí )益(yì );不(bú )以(yǐ )为(wéi )例(lì ),交(jiāo )兴(xìng )怨(yuàn )讟(dú )。此(cǐ )为(wéi )施(shī )一(yī )恩(ēn )于(yú )今(jīn ),而(ér )开(kāi )万(wàn )怨(yuàn )于(yú )后(hòu )也(yě )。”成(chéng )帝(dì )从(cóng )之(zhī ),正(zhèng )广(guǎng )死(sǐ )刑(xíng )。后(hòu )迁(qiān )护(hù )军(jūn )长(zhǎng )史(shǐ ),卒(zú )官(guān )。

子(zǐ )启(qǐ ),字(zì )荣(róng )期(qī ),虽(suī )经(jīng )学(xué )不(bú )及(jí )坚(jiān ),而(ér )以(yǐ )才(cái )义(yì )显(xiǎn )于(yú )当(dāng )世(shì )。于(yú )时(shí )清(qīng )谈(tán )之(zhī )士(shì )庾(yǔ )龢(hé )、韩(hán )伯(bó )、袁(yuán )宏(hóng )等(děng ),并(bìng )相(xiàng )知(zhī )友(yǒu )。为(wéi )秘(mì )书(shū )郎(láng ),累(lèi )居(jū )显(xiǎn )职(zhí ),终(zhōng )于(yú )黄(huáng )门(mén )侍(shì )郎(láng )。父(fù )子(zǐ )并(bìng )有(yǒu )文(wén )笔(bǐ )传(chuán )于(yú )世(shì )。

刘(liú )惔(dàn ),字(zì )真(zhēn )长(zhǎng ),沛(pèi )国(guó )相(xiàng )人(rén )也(yě )。祖(zǔ )宏(hóng ),字(zì )终(zhōng )嘏(gǔ ),光(guāng )禄(lù )勋(xūn )。宏(hóng )兄(xiōng )粹(cuì ),字(zì )纯(chún )嘏(gǔ ),侍(shì )中(zhōng )。宏(hóng )弟(dì )潢(huáng ),字(zì )冲(chōng )嘏(gǔ ),吏(lì )部(bù )尚(shàng )书(shū )。并(bìng )有(yǒu )名(míng )中(zhōng )朝(cháo )。时(shí )人(rén )语(yǔ )曰(yuē ):“洛(luò )中(zhōng )雅(yǎ )雅(yǎ )有(yǒu )三(sān )嘏(gǔ )。”父(fù )耽(dān ),晋(jìn )陵(líng )太(tài )守(shǒu ),亦(yì )知(zhī )名(míng )。惔(dàn )少(shǎo )清(qīng )远(yuǎn ),有(yǒu )标(biāo )奇(qí ),与(yǔ )母(mǔ )任(rèn )氏(shì )寓(yù )居(jū )京(jīng )口(kǒu ),家(jiā )贫(pín ),织(zhī )芒(máng )屩(juē )以(yǐ )为(wéi )养(yǎng ),虽(suī )荜(bì )门(mén )陋(lòu )巷(xiàng ),晏(yàn )如(rú )也(yě )。人(rén )未(wèi )之(zhī )识(shí ),惟(wéi )王(wáng )导(dǎo )深(shēn )器(qì )之(zhī )。后(hòu )稍(shāo )知(zhī )名(míng ),论(lùn )者(zhě )比(bǐ )之(zhī )袁(yuán )羊(yáng )。惔(dàn )喜(xǐ ),还(hái )告(gào )其(qí )母(mǔ )。其(qí )母(mǔ ),聪(cōng )明(míng )妇(fù )人(rén )也(yě ),谓(wèi )之(zhī )曰(yuē ):“此(cǐ )非(fēi )汝(rǔ )比(bǐ ),勿(wù )受(shòu )之(zhī )。”又(yòu )有(yǒu )方(fāng )之(zhī )范(fàn )汪(wāng )者(zhě )。惔(dàn )复(fù )喜(xǐ ),母(mǔ )又(yòu )不(bú )听(tīng )。及(jí )惔(dàn )年(nián )德(dé )转(zhuǎn )升(shēng ),论(lùn )者(zhě )遂(suí )比(bǐ )之(zhī )荀(xún )粲(càn )。尚(shàng )明(míng )帝(dì )女(nǚ )庐(lú )陵(líng )公(gōng )主(zhǔ )。以(yǐ )惔(dàn )雅(yǎ )善(shàn )言(yán )理(lǐ ),简(jiǎn )文(wén )帝(dì )初(chū )作(zuò )相(xiàng ),与(yǔ )王(wáng )濛(méng )并(bìng )为(wéi )谈(tán )客(kè ),俱(jù )蒙(méng )上(shàng )宾(bīn )礼(lǐ )。时(shí )孙(sūn )盛(shèng )作(zuò )《易(yì )象(xiàng )妙(miào )于(yú )见(jiàn )形(xíng )论(lùn )》,帝(dì )使(shǐ )殷(yīn )浩(hào )难(nán )之(zhī ),不(bú )能(néng )屈(qū )。帝(dì )曰(yuē ):“使(shǐ )真(zhēn )长(zhǎng )来(lái ),故(gù )应(yīng )有(yǒu )以(yǐ )制(zhì )之(zhī )。”乃(nǎi )命(mìng )迎(yíng )惔(dàn )。盛(shèng )素(sù )敬(jìng )服(fú )惔(dàn ),及(jí )至(zhì ),便(biàn )与(yǔ )抗(kàng )答(dá ),辞(cí )甚(shèn )简(jiǎn )至(zhì ),盛(shèng )理(lǐ )遂(suí )屈(qū )。一(yī )坐(zuò )抚(fǔ )掌(zhǎng )大(dà )笑(xiào ),咸(xián )称(chēng )美(měi )之(zhī )。

累(lèi )迁(qiān )丹(dān )阳(yáng )尹(yǐn )。为(wéi )政(zhèng )清(qīng )整(zhěng ),门(mén )无(wú )杂(zá )宾(bīn )。时(shí )百(bǎi )姓(xìng )颇(pō )有(yǒu )讼(sòng )官(guān )长(zhǎng )者(zhě ),诸(zhū )郡(jùn )往(wǎng )往(wǎng )有(yǒu )相(xiàng )举(jǔ )正(zhèng ),惔(dàn )叹(tàn )曰(yuē ):“夫(fū )居(jū )下(xià )讪(shàn )上(shàng ),此(cǐ )弊(bì )道(dào )也(yě )。古(gǔ )之(zhī )善(shàn )政(zhèng ),司(sī )契(qì )而(ér )已(yǐ ),岂(qǐ )不(bú )以(yǐ )其(qí )敦(dūn )本(běn )正(zhèng )源(yuán ),镇(zhèn )静(jìng )流(liú )末(mò )乎(hū )!君(jūn )虽(suī )不(bú )君(jūn ),下(xià )安(ān )可(kě )以(yǐ )失(shī )礼(lǐ )。若(ruò )此(cǐ )风(fēng )不(bú )革(gé ),百(bǎi )姓(xìng )将(jiāng )往(wǎng )而(ér )不(bú )反(fǎn )。”遂(suí )寝(qǐn )而(ér )不(bú )问(wèn )。

性(xìng )简(jiǎn )贵(guì ),与(yǔ )王(wáng )羲(xī )之(zhī )雅(yǎ )相(xiàng )友(yǒu )善(shàn )。郗(xī )愔(yīn )有(yǒu )伧(chen )奴(nú )善(shàn )知(zhī )文(wén )章(zhāng ),羲(xī )之(zhī )爱(ài )之(zhī ),每(měi )称(chēng )奴(nú )于(yú )忄(shù )炎(yán )。惔(dàn )曰(yuē ):“何(hé )如(rú )方(fāng )回(huí )邪(xié )?”羲(xī )之(zhī )曰(yuē ):“小(xiǎo )人(rén )耳(ěr ),何(hé )比(bǐ )郗(xī )公(gōng )!”惔(dàn )曰(yuē ):“若(ruò )不(bú )如(rú )方(fāng )回(huí ),故(gù )常(cháng )奴(nú )耳(ěr )。”桓(huán )温(wēn )尝(cháng )问(wèn )惔(dàn ):“会(huì )稽(jī )王(wáng )谈(tán )更(gèng )进(jìn )邪(xié )?”惔(dàn )曰(yuē ):“极(jí )进(jìn ),然(rán )故(gù )第(dì )二(èr )流(liú )耳(ěr )。”温(wēn )曰(yuē ):“第(dì )一(yī )复(fù )谁(shuí )?”惔(dàn )曰(yuē ):“故(gù )在(zài )我(wǒ )辈(bèi )。”其(qí )高(gāo )自(zì )标(biāo )置(zhì )如(rú )此(cǐ )。

惔(dàn )每(měi )奇(qí )温(wēn )才(cái ),而(ér )知(zhī )其(qí )有(yǒu )不(bú )臣(chén )之(zhī )迹(jì )。及(jí )温(wēn )为(wéi )荆(jīng )州(zhōu ),惔(dàn )言(yán )于(yú )帝(dì )曰(yuē ):“温(wēn )不(bú )可(kě )使(shǐ )居(jū )形(xíng )胜(shèng )地(dì ),其(qí )位(wèi )号(hào )常(cháng )宜(yí )抑(yì )之(zhī )。”劝(quàn )帝(dì )自(zì )镇(zhèn )上(shàng )流(liú ),而(ér )己(jǐ )为(wéi )军(jūn )司(sī ),帝(dì )不(bú )纳(nà )。又(yòu )请(qǐng )自(zì )行(háng ),复(fù )不(bú )听(tīng )。及(jí )温(wēn )伐(fá )蜀(shǔ ),时(shí )咸(xián )谓(wèi )未(wèi )易(yì )可(kě )制(zhì ),惟(wéi )惔(dàn )以(yǐ )为(wéi )必(bì )克(kè )。或(huò )问(wèn )其(qí )故(gù ),云(yún ):“以(yǐ )蒱(pú )博(bó )验(yàn )之(zhī ),其(qí )不(bú )必(bì )得(dé ),则(zé )不(bú )为(wéi )也(yě )。恐(kǒng )温(wēn )终(zhōng )专(zhuān )制(zhì )朝(cháo )廷(tíng )。”及(jí )后(hòu )竟(jìng )如(rú )其(qí )言(yán )。尝(cháng )荐(jiàn )吴(wú )郡(jùn )张(zhāng )凭(píng ),凭(píng )卒(zú )为(wéi )美(měi )士(shì ),众(zhòng )以(yǐ )此(cǐ )服(fú )其(qí )知(zhī )人(rén )。

尤(yóu )好(hǎo )《老(lǎo )庄(zhuāng )》,任(rèn )自(zì )然(rán )趣(qù )。疾(jí )笃(dǔ ),百(bǎi )姓(xìng )欲(yù )为(wéi )之(zhī )祈(qí )祷(dǎo ),家(jiā )人(rén )又(yòu )请(qǐng )祭(jì )神(shén ),惔(dàn )曰(yuē ):“丘(qiū )之(zhī )祷(dǎo )久(jiǔ )矣(yǐ )。”年(nián )三(sān )十(shí )六(liù ),卒(zú )官(guān )。孙(sūn )绰(chāo )为(wéi )之(zhī )诔(lěi )云(yún ):“居(jū )官(guān )无(wú )官(guān )官(guān )之(zhī )事(shì ),处(chù )事(shì )无(wú )事(shì )事(shì )之(zhī )心(xīn )。”时(shí )人(rén )以(yǐ )为(wéi )名(míng )言(yán )。后(hòu )绰(chāo )尝(cháng )诣(yì )褚(chǔ )裒(póu ),言(yán )及(jí )惔(dàn ),流(liú )涕(tì )曰(yuē ):“可(kě )谓(wèi )人(rén )之(zhī )云(yún )亡(wáng ),邦(bāng )国(guó )殄(tiǎn )瘁(cuì )。”裒(póu )大(dà )怒(nù )曰(yuē ):“真(zhēn )长(zhǎng )生(shēng )平(píng )何(hé )尝(cháng )相(xiàng )比(bǐ )数(shù ),而(ér )卿(qīng )今(jīn )日(rì )作(zuò )此(cǐ )面(miàn )向(xiàng )人(rén )邪(xié )!”其(qí )为(wéi )名(míng )流(liú )所(suǒ )敬(jìng )重(zhòng )如(rú )此(cǐ )。

张(zhāng )凭(píng ),字(zì )长(zhǎng )宗(zōng )。祖(zǔ )镇(zhèn ),苍(cāng )梧(wú )太(tài )守(shǒu )。凭(píng )年(nián )数(shù )岁(suì )。镇(zhèn )谓(wèi )其(qí )父(fù )曰(yuē ):“我(wǒ )不(bú )如(rú )汝(rǔ )有(yǒu )佳(jiā )兒(ér )。”凭(píng )曰(yuē ):“阿(ā )翁(wēng )岂(qǐ )宜(yí )以(yǐ )子(zǐ )戏(xì )父(fù )邪(xié )!”及(jí )长(zhǎng ),有(yǒu )志(zhì )气(qì ),为(wéi )乡(xiāng )闾(lǘ )所(suǒ )称(chēng )。举(jǔ )孝(xiào )廉(lián ),负(fù )其(qí )才(cái ),自(zì )谓(wèi )必(bì )参(cān )时(shí )彦(yàn )。初(chū ),欲(yù )诣(yì )惔(dàn ),乡(xiāng )里(lǐ )及(jí )同(tóng )举(jǔ )者(zhě )共(gòng )笑(xiào )之(zhī )。既(jì )至(zhì ),惔(dàn )处(chù )之(zhī )下(xià )坐(zuò ),神(shén )意(yì )不(bú )接(jiē ),凭(píng )欲(yù )自(zì )发(fā )而(ér )无(wú )端(duān )。会(huì )王(wáng )就(jiù )濛(méng )惔(dàn )清(qīng )言(yán ),有(yǒu )所(suǒ )不(bú )通(tōng ),凭(píng )于(yú )末(mò )坐(zuò )判(pàn )之(zhī ),言(yán )旨(zhǐ )深(shēn )远(yuǎn ),足(zú )暢(chàng )彼(bǐ )我(wǒ )之(zhī )怀(huái ),一(yī )坐(zuò )皆(jiē )惊(jīng )。惔(dàn )延(yán )之(zhī )上(shàng )坐(zuò ),清(qīng )言(yán )弥(mí )日(rì ),留(liú )宿(xiǔ )至(zhì )旦(dàn )遣(qiǎn )之(zhī )。凭(píng )既(jì )还(hái )船(chuán ),须(xū )臾(yú ),惔(dàn )遣(qiǎn )传(chuán )教(jiāo )觅(mì )张(zhāng )孝(xiào )廉(lián )船(chuán ),便(biàn )召(zhào )与(yǔ )同(tóng )载(zǎi ),遂(suí )言(yán )之(zhī )于(yú )简(jiǎn )文(wén )帝(dì )。帝(dì )召(zhào )与(yǔ )语(yǔ ),叹(tàn )曰(yuē ):“张(zhāng )凭(píng )勃(bó )窣(sū )为(wéi )理(lǐ )窟(kū )。”官(guān )至(zhì )吏(lì )部(bù )郎(láng )、御(yù )史(shǐ )中(zhōng )丞(chéng )。

韩(hán )伯(bó ),字(zì )康(kāng )伯(bó ),颍(yǐng )川(chuān )长(zhǎng )社(shè )人(rén )也(yě )。母(mǔ )殷(yīn )氏(shì ),高(gāo )明(míng )有(yǒu )行(háng )。家(jiā )贫(pín )窭(jù ),伯(bó )年(nián )数(shù )岁(suì ),至(zhì )大(dà )寒(hán ),母(mǔ )方(fāng )为(wéi )作(zuò )襦(rú ),令(lìng )伯(bó )捉(zhuō )熨(yùn )斗(dòu ),而(ér )谓(wèi )之(zhī )曰(yuē ):“且(qiě )著(zhe )襦(rú ),寻(xún )当(dāng )作(zuò )复(fù )衤(yī )军(jūn )。”伯(bó )曰(yuē ):“不(bú )复(fù )须(xū )。”母(mǔ )问(wèn )其(qí )故(gù ),对(duì )曰(yuē ):“火(huǒ )在(zài )斗(dòu )中(zhōng ),而(ér )柄(bǐng )尚(shàng )热(rè ),今(jīn )既(jì )著(zhe )襦(rú ),下(xià )亦(yì )当(dāng )暖(nuǎn )。”母(mǔ )甚(shèn )异(yì )之(zhī )。及(jí )长(zhǎng ),清(qīng )和(hé )有(yǒu )思(sī )理(lǐ ),留(liú )心(xīn )文(wén )艺(yì )。舅(jiù )殷(yīn )浩(hào )称(chēng )之(zhī )曰(yuē ):“康(kāng )伯(bó )能(néng )自(zì )标(biāo )置(zhì ),居(jū )然(rán )是(shì )出(chū )群(qún )之(zhī )器(qì )。”颍(yǐng )川(chuān )庾(yǔ )龢(hé )名(míng )重(zhòng )一(yī )时(shí ),少(shǎo )所(suǒ )推(tuī )服(fú ),常(cháng )称(chēng )伯(bó )及(jí )王(wáng )坦(tǎn )之(zhī )曰(yuē ):“思(sī )理(lǐ )伦(lún )和(hé ),我(wǒ )敬(jìng )韩(hán )康(kāng )伯(bó );志(zhì )力(lì )强(qiáng )正(zhèng ),吾(wú )愧(kuì )王(wáng )文(wén )度(dù )。自(zì )此(cǐ )以(yǐ )还(hái ),吾(wú )皆(jiē )百(bǎi )之(zhī )矣(yǐ )。”

举(jǔ )秀(xiù )才(cái ),征(zhēng )佐(zuǒ )著(zhe )作(zuò )郎(láng ),并(bìng )不(bú )就(jiù )。简(jiǎn )文(wén )帝(dì )居(jū )籓(bān ),引(yǐn )为(wéi )谈(tán )客(kè ),自(zì )司(sī )徒(tú )左(zuǒ )西(xī )属(shǔ )转(zhuǎn )抚(fǔ )军(jūn )掾(yuàn )、中(zhōng )书(shū )郎(láng )、散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )、豫(yù )章(zhāng )太(tài )守(shǒu ),入(rù )为(wéi )侍(shì )中(zhōng )。陈(chén )郡(jùn )周(zhōu )勰(xié )为(wéi )谢(xiè )安(ān )主(zhǔ )簿(bù ),居(jū )丧(sàng )废(fèi )礼(lǐ ),崇(chóng )尚(shàng )庄(zhuāng )老(lǎo ),脱(tuō )落(luò )名(míng )教(jiāo )。伯(bó )领(lǐng )中(zhōng )正(zhèng ),不(bú )通(tōng )勰(xié ),议(yì )曰(yuē ):“拜(bài )下(xià )之(zhī )敬(jìng ),犹(yóu )违(wéi )众(zhòng )从(cóng )礼(lǐ )。情(qíng )理(lǐ )之(zhī )极(jí ),不(bú )宜(yí )以(yǐ )多(duō )比(bǐ )为(wéi )通(tōng )。”时(shí )人(rén )惮(dàn )焉(yān )。”识(shí )者(zhě )谓(wèi )伯(bó )可(kě )谓(wèi )澄(chéng )世(shì )所(suǒ )不(bú )能(néng )澄(chéng ),而(ér )裁(cái )世(shì )所(suǒ )不(bú )能(néng )裁(cái )者(zhě )矣(yǐ ),与(yǔ )夫(fū )容(róng )己(jǐ )顺(shùn )众(zhòng )者(zhě ),岂(qǐ )得(dé )同(tóng )时(shí )而(ér )共(gòng )称(chēng )哉(zāi )!

王(wáng )坦(tǎn )之(zhī )又(yòu )尝(cháng )著(zhe )《公(gōng )谦(qiān )论(lùn )》,袁(yuán )宏(hóng )作(zuò )论(lùn )以(yǐ )难(nán )之(zhī )。伯(bó )览(lǎn )而(ér )美(měi )其(qí )辞(cí )旨(zhǐ ),以(yǐ )为(wéi )是(shì )非(fēi )既(jì )辩(biàn ),谁(shuí )与(yǔ )正(zhèng )之(zhī ),遂(suí )作(zuò )《辩(biàn )谦(qiān )》以(yǐ )折(shé )中(zhōng )曰(yuē ):

夫(fū )寻(xún )理(lǐ )辩(biàn )疑(yí ),必(bì )先(xiān )定(dìng )其(qí )名(míng )分(fèn )所(suǒ )存(cún )。所(suǒ )存(cún )既(jì )明(míng ),则(zé )彼(bǐ )我(wǒ )之(zhī )趣(qù )可(kě )得(dé )而(ér )详(xiáng )也(yě )。夫(fū )谦(qiān )之(zhī )为(wéi )义(yì ),存(cún )乎(hū )降(jiàng )己(jǐ )者(zhě )也(yě )。以(yǐ )高(gāo )从(cóng )卑(bēi ),以(yǐ )贤(xián )同(tóng )鄙(bǐ ),故(gù )谦(qiān )名(míng )生(shēng )焉(yān )。孤(gū )寡(guǎ )不(bú )谷(gǔ ),人(rén )之(zhī )所(suǒ )恶(è ),而(ér )侯(hóu )王(wáng )以(yǐ )自(zì )称(chēng ),降(jiàng )其(qí )贵(guì )者(zhě )也(yě )。执(zhí )御(yù )执(zhí )射(shè ),众(zhòng )之(zhī )所(suǒ )贱(jiàn ),而(ér )君(jūn )子(zǐ )以(yǐ )自(zì )目(mù ),降(jiàng )其(qí )贤(xián )才(cái )也(yě )。与(yǔ )夫(fū )山(shān )在(zài )地(dì )中(zhōng )之(zhī )象(xiàng ),其(qí )致(zhì )岂(qǐ )殊(shū )哉(zāi )!舍(shě )此(cǐ )二(èr )者(zhě ),而(ér )更(gèng )求(qiú )其(qí )义(yì ),虽(suī )南(nán )辕(yuán )求(qiú )冥(míng ),终(zhōng )莫(mò )近(jìn )也(yě )。

夫(fū )有(yǒu )所(suǒ )贵(guì ),故(gù )有(yǒu )降(jiàng )焉(yān );夫(fū )有(yǒu )所(suǒ )美(měi ),故(gù )有(yǒu )谦(qiān )焉(yān )。譬(pì )影(yǐng )响(xiǎng )之(zhī )与(yǔ )形(xíng )声(shēng ),相(xiàng )与(yǔ )而(ér )立(lì )。道(dào )足(zú )者(zhě ),忘(wàng )贵(guì )贱(jiàn )而(ér )一(yī )贤(xián )愚(yú );体(tǐ )公(gōng )者(zhě ),乘(chéng )理(lǐ )当(dāng )而(ér )均(jūn )彼(bǐ )我(wǒ )。降(jiàng )挹(yì )之(zhī )义(yì ),于(yú )何(hé )而(ér )生(shēng )!则(zé )谦(qiān )之(zhī )为(wéi )美(měi ),固(gù )不(bú )可(kě )以(yǐ )语(yǔ )至(zhì )足(zú )之(zhī )道(dào ),涉(shè )乎(hū )大(dà )方(fāng )之(zhī )家(jiā )矣(yǐ )。然(rán )君(jūn )子(zǐ )之(zhī )行(háng )己(jǐ ),必(bì )尚(shàng )于(yú )至(zhì )当(dāng ),而(ér )必(bì )造(zào )乎(hū )匿(nì )善(shàn )。至(zhì )理(lǐ )在(zài )乎(hū )无(wú )私(sī ),而(ér )动(dòng )之(zhī )于(yú )降(jiàng )己(jǐ )者(zhě )何(hé )?诚(chéng )由(yóu )未(wèi )能(néng )一(yī )观(guān )于(yú )能(néng )鄙(bǐ ),则(zé )贵(guì )贱(jiàn )之(zhī )情(qíng )立(lì );非(fēi )忘(wàng )怀(huái )于(yú )彼(bǐ )我(wǒ ),则(zé )私(sī )己(jǐ )之(zhī )累(lèi )存(cún )。当(dāng )其(qí )所(suǒ )贵(guì )在(zài )我(wǒ )则(zé )矜(jīn ),值(zhí )其(qí )所(suǒ )贤(xián )能(néng )之(zhī )则(zé )伐(fá )。处(chù )贵(guì )非(fēi )矜(jīn ),而(ér )矜(jīn )己(jǐ )者(zhě )常(cháng )有(yǒu )其(qí )贵(guì );言(yán )善(shàn )非(fēi )伐(fá ),而(ér )伐(fá )善(shàn )者(zhě )骤(zhòu )称(chēng )其(qí )能(néng )。是(shì )以(yǐ )知(zhī )矜(jīn )贵(guì )之(zhī )伤(shāng )德(dé )者(zhě ),故(gù )宅(zhái )心(xīn )于(yú )卑(bēi )素(sù );悟(wù )骤(zhòu )称(chēng )之(zhī )亏(kuī )理(lǐ )者(zhě ),故(gù )情(qíng )存(cún )于(yú )不(bú )言(yán )。情(qíng )存(cún )于(yú )不(bú )言(yán ),则(zé )善(shàn )斯(sī )匿(nì )矣(yǐ );宅(zhái )心(xīn )于(yú )卑(bēi )素(sù ),则(zé )贵(guì )斯(sī )降(jiàng )矣(yǐ )。夫(fū )所(suǒ )况(kuàng )君(jūn )子(zǐ )之(zhī )流(liú ),苟(gǒu )理(lǐ )有(yǒu )未(wèi )尽(jìn ),情(qíng )有(yǒu )未(wèi )夷(yí ),存(cún )我(wǒ )之(zhī )理(lǐ )未(wèi )冥(míng )于(yú )内(nèi ),岂(qǐ )不(bú )同(tóng )心(xīn )于(yú )降(jiàng )挹(yì )洗(xǐ )之(zhī )所(suǒ )滞(zhì )哉(zāi )!体(tǐ )有(yǒu )而(ér )拟(nǐ )无(wú )者(zhě ),圣(shèng )人(rén )之(zhī )德(dé );有(yǒu )累(lèi )而(ér )存(cún )理(lǐ )者(zhě ),君(jūn )子(zǐ )之(zhī )情(qíng )。虽(suī )所(suǒ )滞(zhì )不(bú )同(tóng ),其(qí )于(yú )遣(qiǎn )情(qíng )之(zhī )累(lèi )缘(yuán )有(yǒu )弊(bì )而(ér )用(yòng ),降(jiàng )己(jǐ )之(zhī )道(dào )由(yóu )私(sī )我(wǒ )而(ér )存(cún ),一(yī )也(yě )。故(gù )惩(chéng )忿(fèn )窒(zhì )欲(yù ),著(zhe )于(yú )《损(sǔn )》象(xiàng );卑(bēi )以(yǐ )自(zì )牧(mù ),实(shí )系(xì )《谦(qiān )》爻(yáo )。皆(jiē )所(suǒ )以(yǐ )存(cún )其(qí )所(suǒ )不(bú )足(zú ),拂(fú )其(qí )所(suǒ )有(yǒu )余(yú )者(zhě )也(yě )。

王(wáng )生(shēng )之(zhī )谈(tán ),以(yǐ )至(zhì )理(lǐ )无(wú )谦(qiān ),近(jìn )得(dé )之(zhī )矣(yǐ )。云(yún )人(rén )有(yǒu )争(zhēng )心(xīn ),善(shàn )不(bú )可(kě )收(shōu ),假(jiǎ )后(hòu )物(wù )之(zhī )迹(jì ),以(yǐ )逃(táo )动(dòng )者(zhě )之(zhī )患(huàn ),以(yǐ )语(yǔ )圣(shèng )贤(xián )则(zé )可(kě ),施(shī )之(zhī )于(yú )下(xià )斯(sī )者(zhě ),岂(qǐ )惟(wéi )逃(táo )患(huàn )于(yú )外(wài )。亦(yì )所(suǒ )以(yǐ )洗(xǐ )心(xīn )于(yú )内(nèi )也(yě )。

转(zhuǎn )丹(dān )阳(yáng )尹(yǐn )、吏(lì )部(bù )尚(shàng )书(shū )、领(lǐng )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )。既(jì )疾(jí )病(bìng ),占(zhàn )候(hòu )者(zhě )云(yún ):“不(bú )宜(yí )此(cǐ )官(guān )。”朝(cháo )廷(tíng )改(gǎi )授(shòu )太(tài )常(cháng ),未(wèi )拜(bài ),卒(zú ),时(shí )年(nián )四(sì )十(shí )九(jiǔ ),即(jí )赠(zèng )太(tài )常(cháng )。子(zǐ )璯(kuài ),官(guān )至(zhì )衡(héng )阳(yáng )太(tài )守(shǒu )。

史(shǐ )臣(chén )曰(yuē ):王(wáng )湛(zhàn )门(mén )资(zī )台(tái )铉(xuàn ),地(dì )处(chù )膏(gāo )腴(yú ),识(shí )表(biǎo )邻(lín )机(jī ),才(cái )惟(wéi )王(wáng )佐(zuǒ )。叶(yè )宣(xuān )尼(ní )之(zhī )远(yuǎn )契(qì ),玩(wán )道(dào )韦(wéi )编(biān );遵(zūn )伯(bó )阳(yáng )之(zhī )幽(yōu )旨(zhǐ ),含(hán )虚(xū )牝(pìn )谷(gǔ )。所(suǒ )谓(wèi )天(tiān )质(zhì )不(bú )雕(diāo ),合(hé )于(yú )大(dà )朴(pǔ )者(zhě )也(yě )。安(ān )期(qī )英(yīng )姿(zī )挺(tǐng )秀(xiù ),籍(jí )甚(shèn )一(yī )时(shí ),朝(cháo )野(yě )挹(yì )其(qí )风(fēng )流(liú ),人(rén )伦(lún )推(tuī )其(qí )表(biǎo )烛(zhú )。虽(suī )崇(chóng )勋(xūn )懋(mào )绩(jì )有(yǒu )阙(què )于(yú )旂(qí )常(cháng ),素(sù )德(dé )清(qīng )规(guī )足(zú )传(chuán )于(yú )汗(hàn )简(jiǎn )矣(yǐ )。怀(huái )祖(zǔ )鉴(jiàn )局(jú )夷(yí )远(yuǎn ),冲(chōng )衿(jīn )玉(yù )粹(cuì )。坦(tǎn )之(zhī )墙(qiáng )宇(yǔ )疑(yí )旷(kuàng ),逸(yì )操(cāo )金(jīn )贞(zhēn )。腾(téng )讽(fěng )庾(yǔ )之(zhī )良(liáng )笺(jiān ),情(qíng )嗤(chī )语(yǔ )怪(guài );演(yǎn )《废(fèi )庄(zhuāng )》之(zhī )宏(hóng )论(lùn ),道(dào )焕(huàn )崇(chóng )儒(rú )。或(huò )寄(jì )重(zhòng )文(wén )昌(chāng ),允(yǔn )釐(lí )于(yú )衮(gǔn )职(zhí );或(huò )任(rèn )华(huá )纶(lún )阁(gé ),密(mì )勿(wù )于(yú )王(wáng )言(yán )。咸(xián )能(néng )克(kè )著(zhe )徽(huī )音(yīn ),保(bǎo )其(qí )荣(róng )秩(zhì ),美(měi )矣(yǐ )!国(guó )宝(bǎo )检(jiǎn )行(háng )无(wú )闻(wén ),坐(zuò )升(shēng )彼(bǐ )相(xiàng ),混(hún )暗(àn )识(shí )于(yú )心(xīn )镜(jìng ),开(kāi )险(xiǎn )路(lù )于(yú )情(qíng )田(tián )。于(yú )时(shí )疆(jiāng )埸(yì )多(duō )虞(yú ),宪(xiàn )章(zhāng )罕(hǎn )备(bèi ),天(tiān )子(zǐ )居(jū )缀(zhuì )旒(liú )之(zhī )连(lián ),人(rén )臣(chén )微(wēi )覆(fù )餗(sù )之(zhī )忧(yōu )。于(yú )是(shì )窃(qiè )势(shì )拥(yōng )权(quán ),黩(dú )明(míng )王(wáng )之(zhī )彝(yí )典(diǎn );穷(qióng )奢(shē )纵(zòng )侈(chǐ ),假(jiǎ )凶(xiōng )竖(shù )之(zhī )余(yú )威(wēi )。绣(xiù )桷(jué )雕(diāo )楹(yíng ),陵(líng )跨(kuà )于(yú )宸(chén )极(jí );丽(lì )珍(zhēn )冶(yě )质(zhì ),充(chōng )牣(rèn )于(yú )帷(wéi )房(fáng )。亦(yì )犹(yóu )犬(quǎn )彘(zhì )腴(yú )肥(féi ),不(bú )知(zhī )祸(huò )之(zhī )将(jiāng )及(jí )。告(gào )尽(jìn )私(sī )室(shì ),固(gù )其(qí )宜(yí )哉(zāi )!荀(xún )景(jǐng )猷(yóu )履(lǚ )孝(xiào )居(jū )忠(zhōng ),无(wú )惭(cán )往(wǎng )烈(liè )。范(fàn )玄(xuán )平(píng )陈(chén )谋(móu )献(xiàn )策(cè ),有(yǒu )会(huì )时(shí )机(jī )。崧(sōng )则(zé )思(sī )业(yè )该(gāi )通(tōng ),缉(jī )遗(yí )经(jīng )于(yú )已(yǐ )紊(wěn )。汪(wāng )则(zé )风(fēng )飚(biāo )直(zhí )亮(liàng ),抗(kàng )高(gāo )节(jiē )于(yú )将(jiāng )颠(diān ),扬(yáng )榷(què )而(ér )言(yán ),俱(jù )为(wéi )雅(yǎ )士(shì )。刘(liú )韩(hán )俊(jùn )爽(shuǎng ),标(biāo )置(zhì )轶(yì )群(qún ),胜(shèng )气(qì )笼(lóng )霄(xiāo ),飞(fēi )谈(tán )卷(juàn )雾(wù ),并(bìng )兰(lán )芬(fēn )菊(jú )耀(yào ),无(wú )绝(jué )于(yú )终(zhōng )古(gǔ )矣(yǐ )。

赞(zàn )曰(yuē ):处(chù )冲(chōng )纯(chún )懿(yì ),是(shì )称(chēng )奇(qí )器(qì )。养(yǎng )素(sù )虚(xū )庭(tíng ),同(tóng )尘(chén )下(xià )位(wèi )。雅(yǎ )道(dào )虽(suī )屈(qū ),高(gāo )风(fēng )不(bú )坠(zhuì )。猗(yī )欤(yú )后(hòu )胤(yìn ),世(shì )传(chuán )清(qīng )德(dé )。帝(dì )室(shì )驰(chí )芬(fēn ),士(shì )林(lín )扬(yáng )则(zé )。国(guó )宝(bǎo )庸(yōng )暗(àn ),托(tuō )意(yì )骄(jiāo )奢(shē )。既(jì )丰(fēng )其(qí )屋(wū ),终(zhōng )蔀(bù )其(qí )家(jiā )。荀(xún )范(fàn )令(lìng )望(wàng ),金(jīn )声(shēng )远(yuǎn )暢(chàng )。刘(liú )韩(hán )秀(xiù )士(shì ),珠(zhū )谈(tán )间(jiān )起(qǐ )。异(yì )术(shù )同(tóng )华(huá ),葳(wēi )蕤(ruí )青(qīng )史(shǐ )。

阅读:22383

打赏捐助〔Donate〕>>>

《列传·第四十五章》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库