帝纪第五章【登录】

《晋书》 > 帝纪 > 《帝纪第五章》 > 拼音版

孝(xiào )怀(huái )皇(huáng )帝(dì )讳(huì )炽(chì ),字(zì )丰(fēng )度(dù ),武(wǔ )帝(dì )第(dì )二(èr )十(shí )五(wǔ )子(zǐ )也(yě )。太(tài )熙(xī )元(yuán )年(nián ),封(fēng )豫(yù )章(zhāng )郡(jùn )王(wáng )。属(shǔ )孝(xiào )惠(huì )之(zhī )时(shí ),宗(zōng )室(shì )构(gòu )祸(huò ),帝(dì )冲(chōng )素(sù )自(zì )守(shǒu ),门(mén )绝(jué )宾(bīn )游(yóu ),不(bú )交(jiāo )世(shì )事(shì ),专(zhuān )玩(wán )史(shǐ )籍(jí ),有(yǒu )誉(yù )于(yú )时(shí )。初(chū )拜(bài )散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì ),及(jí )赵(zhào )王(wáng )伦(lún )篡(cuàn ),见(jiàn )收(shōu )。伦(lún )败(bài ),为(wéi )射(shè )声(shēng )校(xiào )尉(wèi )。累(lèi )迁(qiān )车(chē )骑(qí )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、都(dōu )督(dū )青(qīng )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )。未(wèi )之(zhī )镇(zhèn )。永(yǒng )兴(xìng )元(yuán )年(nián ),改(gǎi )授(shòu )镇(zhèn )北(běi )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、都(dōu )督(dū )邺(yè )城(chéng )守(shǒu )诸(zhū )军(jūn )事(shì )。十(shí )二(èr )月(yuè )丁(dīng )亥(hài ),立(lì )为(wéi )皇(huáng )太(tài )弟(dì )。帝(dì )以(yǐ )清(qīng )河(hé )王(wáng )覃(tán )本(běn )太(tài )子(zǐ )也(yě ),惧(jù )不(bú )敢(gǎn )当(dāng )。典(diǎn )书(shū )令(lìng )庐(lú )陵(líng )修(xiū )肃(sù )曰(yuē ):“二(èr )相(xiàng )经(jīng )营(yíng )王(wáng )室(shì ),志(zhì )宁(níng )社(shè )稷(jì ),储(chǔ )贰(èr )之(zhī )重(zhòng ),宜(yí )归(guī )时(shí )望(wàng ),亲(qīn )贤(xián )之(zhī )举(jǔ ),非(fēi )大(dà )王(wáng )而(ér )谁(shuí )?清(qīng )河(hé )幼(yòu )弱(ruò ),未(wèi )允(yǔn )众(zhòng )心(xīn ),是(shì )以(yǐ )既(jì )升(shēng )东(dōng )宫(gōng ),复(fù )赞(zàn )籓(bān )国(guó )。今(jīn )乘(chéng )舆(yú )播(bō )越(yuè ),二(èr )宫(gōng )久(jiǔ )旷(kuàng ),常(cháng )恐(kǒng )氐(dī )羌(qiāng )饮(yǐn )马(mǎ )于(yú )泾(jīng )川(chuān ),蚁(yǐ )众(zhòng )控(kòng )弦(xián )于(yú )霸(bà )水(shuǐ )。宜(yí )及(jí )吉(jí )辰(chén ),时(shí )登(dēng )储(chǔ )副(fù ),上(shàng )翼(yì )大(dà )驾(jià ),早(zǎo )宁(níng )东(dōng )京(jīng ),下(xià )允(yǔn )黔(qián )首(shǒu )喁(yóng )喁(yóng )之(zhī )望(wàng )。”帝(dì )曰(yuē ):“卿(qīng ),吾(wú )之(zhī )宋(sòng )昌(chāng )也(yě )。”乃(nǎi )从(cóng )之(zhī )。

光(guāng )熙(xī )元(yuán )年(nián )十(shí )一(yī )月(yuè )庚(gēng )午(wǔ ),孝(xiào )惠(huì )帝(dì )崩(bēng )。羊(yáng )皇(huáng )后(hòu )以(yǐ )于(yú )太(tài )弟(dì )为(wéi )嫂(sǎo ),不(bú )得(dé )为(wéi )太(tài )后(hòu ),催(cuī )清(qīng )河(hé )王(wáng )覃(tán )入(rù ),已(yǐ )至(zhì )尚(shàng )书(shū )阁(gé ),侍(shì )中(zhōng )华(huá )混(hún )等(děng )急(jí )召(zhào )太(tài )弟(dì )。癸(guǐ )酉(yǒu ),即(jí )皇(huáng )帝(dì )位(wèi ),大(dà )赦(shè ),尊(zūn )皇(huáng )后(hòu )羊(yáng )氏(shì )为(wéi )惠(huì )皇(huáng )后(hòu ),居(jū )弘(hóng )训(xùn )宫(gōng ),追(zhuī )尊(zūn )所(suǒ )生(shēng )太(tài )妃(fēi )王(wáng )氏(shì )为(wéi )皇(huáng )太(tài )后(hòu ),立(lì )妃(fēi )梁(liáng )氏(shì )为(wéi )皇(huáng )后(hòu )。十(shí )二(èr )月(yuè )壬(rén )午(wǔ )朔(shuò ),日(rì )有(yǒu )蚀(shí )之(zhī )。己(jǐ )亥(hài ),封(fēng )彭(péng )城(chéng )王(wáng )植(zhí )子(zǐ )融(róng )为(wéi )乐(lè )城(chéng )县(xiàn )王(wáng )。南(nán )阳(yáng )王(wáng )模(mó )杀(shā )河(hé )间(jiān )王(wáng )颙(yú )于(yú )雍(yōng )谷(gǔ )。辛(xīn )丑(chǒu ),以(yǐ )中(zhōng )书(shū )监(jiān )温(wēn )羡(xiàn )为(wéi )司(sī )徒(tú ),尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )王(wáng )衍(yǎn )为(wéi )司(sī )空(kōng )。己(jǐ )酉(yǒu ),葬(zàng )孝(xiào )惠(huì )皇(huáng )帝(dì )于(yú )太(tài )阳(yáng )陵(líng )。李(lǐ )雄(xióng )别(bié )帅(shuài )李(lǐ )离(lí )寇(kòu )梁(liáng )州(zhōu )。

永(yǒng )嘉(jiā )元(yuán )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )癸(guǐ )丑(chǒu )朔(shuò ),大(dà )赦(shè ),改(gǎi )元(yuán ),除(chú )三(sān )族(zú )刑(xíng )。以(yǐ )太(tài )傅(fù )、东(dōng )海(hǎi )王(wáng )越(yuè )辅(fǔ )政(zhèng ),杀(shā )御(yù )史(shǐ )中(zhōng )丞(chéng )诸(zhū )葛(gě )玫(méi )。二(èr )月(yuè )辛(xīn )巳(sì ),东(dōng )莱(lái )人(rén )王(wáng )弥(mí )起(qǐ )兵(bīng )反(fǎn ),寇(kòu )青(qīng )、徐(xú )二(èr )州(zhōu ),长(zhǎng )广(guǎng )太(tài )守(shǒu )宋(sòng )罴(pí )、东(dōng )牟(móu )太(tài )守(shǒu )庞(páng )伉(kàng )并(bìng )遇(yù )害(hài )。三(sān )月(yuè )己(jǐ )未(wèi )朔(shuò ),平(píng )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )周(zhōu )馥(fù )斩(zhǎn )送(sòng )陈(chén )敏(mǐn )首(shǒu )。丁(dīng )卯(mǎo ),改(gǎi )葬(zàng )武(wǔ )悼(dào )杨(yáng )皇(huáng )后(hòu )。庚(gēng )午(wǔ ),立(lì )豫(yù )章(zhāng )王(wáng )诠(quán )为(wéi )皇(huáng )太(tài )子(zǐ )。辛(xīn )未(wèi ),大(dà )赦(shè )。庚(gēng )辰(chén ),东(dōng )海(hǎi )王(wáng )越(yuè )出(chū )镇(zhèn )许(xǔ )昌(chāng )。以(yǐ )征(zhēng )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )、高(gāo )密(mì )王(wáng )简(jiǎn )为(wéi )征(zhēng )南(nán )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、都(dōu )督(dū )荆(jīng )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì ),镇(zhèn )襄(xiāng )阳(yáng );改(gǎi )封(fēng )安(ān )北(běi )将(jiāng )军(jūn )、东(dōng )燕(yàn )王(wáng )腾(téng )为(wéi )新(xīn )蔡(cài )王(wáng )、都(dōu )督(dū )司(sī )冀(jì )二(èr )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì ),镇(zhèn )邺(yè );以(yǐ )征(zhēng )南(nán )将(jiāng )军(jūn )、南(nán )阳(yáng )王(wáng )模(mó )为(wéi )征(zhēng )西(xī )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、都(dōu )督(dū )秦(qín )雍(yōng )梁(liáng )益(yì )四(sì )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì ),镇(zhèn )长(zhǎng )安(ān )。并(bìng )州(zhōu )诸(zhū )郡(jùn )为(wéi )刘(liú )元(yuán )海(hǎi )所(suǒ )陷(xiàn ),刺(cì )史(shǐ )刘(liú )琨(kūn )独(dú )保(bǎo )晋(jìn )阳(yáng )。夏(xià )五(wǔ )月(yuè ),马(mǎ )牧(mù )帅(shuài )汲(jí )桑(sāng )聚(jù )众(zhòng )反(fǎn ),败(bài )魏(wèi )郡(jùn )太(tài )守(shǒu )冯(féng )嵩(sōng ),遂(suí )陷(xiàn )邺(yè )城(chéng ),害(hài )新(xīn )蔡(cài )王(wáng )腾(téng )。烧(shāo )邺(yè )宫(gōng ),火(huǒ )旬(xún )日(rì )不(bú )灭(miè )。又(yòu )杀(shā )前(qián )幽(yōu )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )石(shí )鲜(xiān )于(yú )乐(lè )陵(líng ),入(rù )掠(luě )平(píng )原(yuán ),山(shān )阳(yáng )公(gōng )刘(liú )秋(qiū )遇(yù )害(hài )。洛(luò )阳(yáng )步(bù )广(guǎng )里(lǐ )地(dì )陷(xiàn ),有(yǒu )二(èr )鹅(é )出(chū ),色(sè )苍(cāng )者(zhě )冲(chōng )天(tiān ),白(bái )者(zhě )不(bú )能(néng )飞(fēi )。建(jiàn )宁(níng )郡(jùn )夷(yí )攻(gōng )陷(xiàn )宁(níng )州(zhōu ),死(sǐ )者(zhě )三(sān )千(qiān )余(yú )人(rén )。秋(qiū )七(qī )月(yuè )己(jǐ )酉(yǒu )朔(shuò ),东(dōng )海(hǎi )王(wáng )越(yuè )进(jìn )屯(tún )官(guān )渡(dù ),以(yǐ )讨(tǎo )汲(jí )桑(sāng )。己(jǐ )未(wèi ),以(yǐ )平(píng )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )、琅(láng )邪(xié )王(wáng )睿(ruì )为(wéi )安(ān )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )、都(dōu )督(dū )扬(yáng )州(zhōu )江(jiāng )南(nán )诸(zhū )军(jūn )事(shì )、假(jiǎ )节(jiē ),镇(zhèn )建(jiàn )邺(yè )。八(bā )月(yuè )己(jǐ )卯(mǎo )朔(shuò ),抚(fǔ )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )苟(gǒu )晞(xī )败(bài )汲(jí )桑(sāng )于(yú )邺(yè )。甲(jiǎ )辰(chén ),曲(qǔ )赦(shè )幽(yōu )、并(bìng )、司(sī )、冀(jì )、兖(yǎn )、豫(yù )等(děng )六(liù )州(zhōu )。分(fèn )荆(jīng )州(zhōu )、江(jiāng )州(zhōu )八(bā )郡(jùn )为(wéi )湘(xiāng )州(zhōu )。九(jiǔ )月(yuè )戊(wù )申(shēn ),苟(gǒu )晞(xī )又(yòu )破(pò )汲(jí )桑(sāng ),陷(xiàn )其(qí )九(jiǔ )垒(lěi )。辛(xīn )亥(hài ),有(yǒu )大(dà )星(xīng )如(rú )日(rì ),小(xiǎo )者(zhě )如(rú )斗(dòu ),自(zì )西(xī )方(fāng )流(liú )于(yú )东(dōng )北(běi ),天(tiān )尽(jìn )赤(chì ),俄(é )有(yǒu )声(shēng )如(rú )雷(léi )。始(shǐ )修(xiū )千(qiān )金(jīn )堨(ài )于(yú )许(xǔ )昌(chāng )以(yǐ )通(tōng )运(yùn )。冬(dōng )十(shí )一(yī )月(yuè )戊(wù )申(shēn )朔(shuò ),日(rì )有(yǒu )蚀(shí )之(zhī )。甲(jiǎ )寅(yín ),以(yǐ )尚(shàng )书(shū )右(yòu )仆(pú )射(shè )和(hé )郁(yù )为(wéi )征(zhēng )北(běi )将(jiāng )军(jūn ),镇(zhèn )邺(yè )。十(shí )二(èr )月(yuè )戊(wù )寅(yín ),并(bìng )州(zhōu )人(rén )田(tián )兰(lán )、薄(báo )盛(shèng )等(děng )斩(zhǎn )汲(jí )桑(sāng )于(yú )乐(lè )陵(líng )。甲(jiǎ )午(wǔ ),以(yǐ )前(qián )太(tài )傅(fù )刘(liú )寔(shí )为(wéi )太(tài )尉(wèi )。庚(gēng )子(zǐ ),以(yǐ )光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )、延(yán )陵(líng )公(gōng )高(gāo )光(guāng )为(wéi )尚(shàng )书(shū )令(lìng )。东(dōng )海(hǎi )王(wáng )越(yuè )矫(jiǎo )诏(zhào )囚(qiú )清(qīng )河(hé )王(wáng )覃(tán )于(yú )金(jīn )墉(yōng )城(chéng )。癸(guǐ )卯(mǎo ),越(yuè )自(zì )为(wéi )丞(chéng )相(xiàng )。以(yǐ )抚(fǔ )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )苟(gǒu )晞(xī )为(wéi )征(zhēng )东(dōng )大(dà )将(jiāng )军(jūn )。

二(èr )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )丙(bǐng )子(zǐ )朔(shuò ),日(rì )有(yǒu )蚀(shí )之(zhī ),日(rì )有(yǒu )蚀(shí )之(zhī )。丁(dīng )未(wèi ),大(dà )赦(shè )。二(èr )月(yuè )辛(xīn )卯(mǎo ),清(qīng )河(hé )王(wáng )覃(tán )为(wéi )东(dōng )海(hǎi )王(wáng )越(yuè )所(suǒ )害(hài )。庚(gēng )子(zǐ ),石(shí )勒(lè )寇(kòu )常(cháng )山(shān ),安(ān )北(běi )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )浚(xùn )讨(tǎo )破(pò )之(zhī )。三(sān )月(yuè ),东(dōng )海(hǎi )王(wáng )越(yuè )镇(zhèn )鄄(juàn )城(chéng )。刘(liú )元(yuán )海(hǎi )侵(qīn )汲(jí )郡(jùn ),略(luè )有(yǒu )顿(dùn )丘(qiū )、河(hé )内(nèi )之(zhī )地(dì )。王(wáng )弥(mí )寇(kòu )青(qīng )、徐(xú )、兖(yǎn )、豫(yù )四(sì )州(zhōu )。夏(xià )四(sì )月(yuè )丁(dīng )亥(hài ),入(rù )许(xǔ )昌(chāng ),诸(zhū )郡(jùn )守(shǒu )将(jiāng )皆(jiē )奔(bēn )走(zǒu )。五(wǔ )月(yuè )甲(jiǎ )子(zǐ ),弥(mí )遂(suí )寇(kòu )洛(luò )阳(yáng ),司(sī )徒(tú )王(wáng )衍(yǎn )帅(shuài )众(zhòng )御(yù )之(zhī ),弥(mí )退(tuì )走(zǒu )。秋(qiū )七(qī )月(yuè )甲(jiǎ )辰(chén ),刘(liú )元(yuán )海(hǎi )寇(kòu )平(píng )阳(yáng ),太(tài )守(shǒu )宋(sòng )抽(chōu )奔(bēn )京(jīng )师(shī ),河(hé )东(dōng )太(tài )守(shǒu )路(lù )述(shù )力(lì )战(zhàn ),死(sǐ )之(zhī )。八(bā )月(yuè )丁(dīng )亥(hài ),东(dōng )海(hǎi )王(wáng )越(yuè )自(zì )鄄(juàn )城(chéng )迁(qiān )屯(tún )于(yú )濮(pú )阳(yáng )。九(jiǔ )月(yuè ),石(shí )勒(lè )寇(kòu )赵(zhào )郡(jùn ),征(zhēng )北(běi )将(jiāng )军(jūn )和(hé )郁(yù )自(zì )邺(yè )奔(bēn )于(yú )卫(wèi )国(guó )。冬(dōng )十(shí )月(yuè )甲(jiǎ )戌(xū ),刘(liú )元(yuán )海(hǎi )僭(jiàn )帝(dì )号(hào )于(yú )平(píng )阳(yáng ),仍(réng )称(chēng )汉(hàn )。十(shí )一(yī )月(yuè )乙(yǐ )巳(sì ),尚(shàng )书(shū )令(lìng )高(gāo )光(guāng )卒(zú );丁(dīng )卯(mǎo ),以(yǐ )太(tài )子(zǐ )少(shǎo )傅(fù )荀(xún )籓(bān )为(wéi )尚(shàng )书(shū )令(lìng )。己(jǐ )酉(yǒu ),石(shí )勒(lè )寇(kòu )邺(yè ),魏(wèi )郡(jùn )太(tài )守(shǒu )王(wáng )粹(cuì )战(zhàn )败(bài ),死(sǐ )之(zhī )。十(shí )二(èr )月(yuè )辛(xīn )未(wèi )朔(shuò ),大(dà )赦(shè )。立(lì )长(zhǎng )沙(shā )王(wáng )乂(ài )子(zǐ )硕(shuò )为(wéi )长(zhǎng )沙(shā )王(wáng ),鲜(xiān )为(wéi )临(lín )淮(huái )王(wáng )。

三(sān )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )甲(jiǎ )午(wǔ ),彭(péng )城(chéng )王(wáng )释(shì )薨(hōng )。三(sān )月(yuè )戊(wù )申(shēn ),征(zhēng )南(nán )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、高(gāo )密(mì )王(wáng )简(jiǎn )薨(hōng )。以(yǐ )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )山(shān )简(jiǎn )为(wéi )征(zhēng )南(nán )将(jiāng )军(jūn )、都(dōu )尉(wèi )荆(jīng )湘(xiāng )交(jiāo )广(guǎng )等(děng )四(sì )州(zhōu )诸(zhū )军(jūn )事(shì ),司(sī )隶(lì )校(xiào )尉(wèi )刘(liú )暾(tūn )为(wéi )尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )。丁(dīng )巳(sì ),东(dōng )海(hǎi )王(wáng )越(yuè )归(guī )京(jīng )师(shī )。乙(yǐ )丑(chǒu ),勒(lè )兵(bīng )人(rén )宫(gōng ),于(yú )帝(dì )侧(cè )收(shōu )近(jìn )臣(chén )中(zhōng )书(shū )令(lìng )缪(miù )播(bō )、帝(dì )舅(jiù )王(wáng )延(yán )等(děng )十(shí )余(yú )人(rén ),并(bìng )害(hài )之(zhī )。丙(bǐng )寅(yín ),曲(qǔ )赦(shè )河(hé )南(nán )郡(jùn )。丁(dīng )卯(mǎo ),太(tài )尉(wèi )刘(liú )寔(shí )请(qǐng )老(lǎo ),以(yǐ )司(sī )徒(tú )王(wáng )衍(yǎn )为(wéi )太(tài )尉(wèi )。东(dōng )海(hǎi )王(wáng )越(yuè )领(lǐng )司(sī )徒(tú )。刘(liú )元(yuán )海(hǎi )冠(guàn )黎(lí )阳(yáng ),遣(qiǎn )车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )堪(kān )击(jī )之(zhī ),王(wáng )师(shī )败(bài )绩(jì )于(yú )延(yán )津(jīn ),死(sǐ )者(zhě )三(sān )万(wàn )余(yú )人(rén )。大(dà )旱(hàn ),江(jiāng )、汉(hàn )、河(hé )、洛(luò )皆(jiē )竭(jié ),可(kě )涉(shè )。夏(xià )四(sì )月(yuè ),左(zuǒ )积(jī )弩(nǔ )将(jiāng )军(jūn )硃(zhū )诞(dàn )叛(pàn )奔(bēn )于(yú )刘(liú )元(yuán )海(hǎi )。石(shí )勒(lè )攻(gōng )陷(xiàn )冀(jì )州(zhōu )郡(jùn )县(xiàn )百(bǎi )余(yú )壁(bì )。秋(qiū )七(qī )月(yuè )戊(wù )辰(chén ),当(dāng )阳(yáng )地(dì )裂(liè )三(sān )所(suǒ ),各(gè )广(guǎng )三(sān )丈(zhàng ),长(zhǎng )三(sān )百(bǎi )余(yú )步(bù )。辛(xīn )未(wèi ),平(píng )阳(yáng )人(rén )刘(liú )芒(máng )荡(dàng )自(zì )称(chēng )汉(hàn )后(hòu ),诳(kuáng )诱(yòu )羌(qiāng )戎(róng ),僭(jiàn )帝(dì )号(hào )于(yú )马(mǎ )兰(lán )山(shān )。支(zhī )胡(hú )五(wǔ )斗(dòu )叟(sǒu )、郝(hǎo )索(suǒ )聚(jù )众(zhòng )数(shù )千(qiān )为(wéi )乱(luàn ),屯(tún )新(xīn )丰(fēng ),与(yǔ )芒(máng )荡(dàng )合(hé )党(dǎng )。刘(liú )元(yuán )海(hǎi )遣(qiǎn )子(zǐ )聪(cōng )及(jí )王(wáng )弥(mí )寇(kòu )上(shàng )党(dǎng ),围(wéi )壶(hú )关(guān )。并(bìng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )刘(liú )琨(kūn )使(shǐ )兵(bīng )救(jiù )之(zhī ),为(wéi )聪(cōng )所(suǒ )败(bài )。淮(huái )南(nán )内(nèi )史(shǐ )王(wáng )旷(kuàng )、将(jiāng )军(jūn )施(shī )融(róng )、曹(cáo )超(chāo )及(jí )聪(cōng )战(zhàn ),又(yòu )败(bài ),超(chāo )、融(róng )死(sǐ )之(zhī )。上(shàng )党(dǎng )太(tài )守(shǒu )庞(páng )淳(chún )以(yǐ )郡(jùn )降(jiàng )贼(zéi )。九(jiǔ )月(yuè )丙(bǐng )寅(yín ),刘(liú )聪(cōng )围(wéi )浚(xùn )仪(yí ),遣(qiǎn )平(píng )北(běi )将(jiāng )军(jūn )曹(cáo )武(wǔ )讨(tǎo )之(zhī )。丁(dīng )丑(chǒu ),王(wáng )师(shī )败(bài )绩(jì )。东(dōng )海(hǎi )王(wáng )越(yuè )人(rén )保(bǎo )京(jīng )城(chéng )。聪(cōng )至(zhì )西(xī )明(míng )门(mén ),越(yuè )御(yù )之(zhī ),战(zhàn )于(yú )宣(xuān )阳(yáng )门(mén )外(wài ),大(dà )破(pò )之(zhī )。石(shí )勒(lè )寇(kòu )常(cháng )山(shān ),安(ān )北(běi )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )浚(xùn )使(shǐ )鲜(xiān )卑(bēi )骑(qí )救(jiù )之(zhī ),大(dà )破(pò )勒(lè )于(yú )飞(fēi )龙(lóng )山(shān )。征(zhēng )西(xī )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、南(nán )阳(yáng )王(wáng )模(mó )使(shǐ )其(qí )将(jiāng )淳(chún )于(yú )定(dìng )破(pò )刘(liú )芒(máng )荡(dàng )、五(wǔ )斗(dòu )叟(sǒu ),并(bìng )斩(zhǎn )之(zhī )。使(shǐ )车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )堪(kān )、平(píng )北(běi )将(jiāng )军(jūn )曹(cáo )武(wǔ )讨(tǎo )刘(liú )聪(cōng ),王(wáng )师(shī )败(bài )绩(jì ),堪(kān )奔(bēn )还(hái )京(jīng )师(shī )。李(lǐ )雄(xióng )别(bié )帅(shuài )罗(luó )羡(xiàn )以(yǐ )梓(zǐ )潼(tóng )归(guī )顺(shùn )。刘(liú )聪(cōng )攻(gōng )洛(luò )阳(yáng )西(xī )明(míng )门(mén ),不(bú )克(kè )。宜(yí )都(dōu )夷(yí )道(dào )山(shān )崩(bēng ),荆(jīng )、湘(xiāng )二(èr )州(zhōu )地(dì )震(zhèn )。冬(dōng )十(shí )一(yī )月(yuè ),石(shí )勒(lè )陷(xiàn )长(zhǎng )乐(lè ),安(ān )北(běi )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )斌(bīn )遇(yù )害(hài )。因(yīn )屠(tú )黎(lí )阳(yáng )。乞(qǐ )活(huó )帅(shuài )李(lǐ )恽(yùn )、薄(báo )盛(shèng )等(děng )帅(shuài )众(zhòng )救(jiù )京(jīng )师(shī ),聪(cōng )退(tuì )走(zǒu )。恽(yùn )等(děng )又(yòu )破(pò )王(wáng )弥(mí )于(yú )新(xīn )汲(jí )。十(shí )二(èr )月(yuè )乙(yǐ )亥(hài ),夜(yè )有(yǒu )白(bái )气(qì )如(rú )带(dài ),自(zì )地(dì )升(shēng )天(tiān ),南(nán )北(běi )各(gè )二(èr )丈(zhàng )。

四(sì )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )乙(yǐ )丑(chǒu )朔(shuò ),大(dà )赦(shè )。二(èr )月(yuè ),石(shí )勒(lè )袭(xí )鄄(juàn )城(chéng ),兖(yǎn )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )袁(yuán )孚(fú )战(zhàn )败(bài ),为(wéi )其(qí )部(bù )下(xià )所(suǒ )害(hài )。勒(lè )又(yòu )袭(xí )白(bái )马(mǎ ),车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )堪(kān )死(sǐ )之(zhī )。李(lǐ )雄(xióng )将(jiāng )文(wén )硕(shuò )杀(shā )雄(xióng )大(dà )将(jiāng )军(jūn )李(lǐ )国(guó ),以(yǐ )巴(bā )西(xī )归(guī )顺(shùn )。戊(wù )午(wǔ ),吴(wú )兴(xìng )人(rén )钱(qián )璯(kuài )反(fǎn ),自(zì )称(chēng )平(píng )西(xī )将(jiāng )军(jūn )。三(sān )月(yuè ),丞(chéng )相(xiàng )仓(cāng )曹(cáo )属(shǔ )周(zhōu )帅(shuài )乡(xiāng )人(rén )讨(tǎo )璯(kuài ),斩(zhǎn )之(zhī )。夏(xià )四(sì )月(yuè ),大(dà )水(shuǐ )。将(jiāng )军(jūn )祁(qí )弘(hóng )破(pò )刘(liú )元(yuán )海(hǎi )将(jiāng )刘(liú )灵(líng )曜(yào )于(yú )广(guǎng )宗(zōng )。李(lǐ )雄(xióng )陷(xiàn )梓(zǐ )潼(tóng )。兖(yǎn )州(zhōu )地(dì )震(zhèn )。五(wǔ )月(yuè ),石(shí )勒(lè )寇(kòu )汲(jí )郡(jùn ),执(zhí )太(tài )守(shǒu )胡(hú )宠(chǒng ),遂(suí )南(nán )济(jì )河(hé ),荥(yíng )阳(yáng )太(tài )守(shǒu )裴(péi )纯(chún )奔(bēn )建(jiàn )邺(yè )。大(dà )风(fēng )折(shé )木(mù )。地(dì )震(zhèn )。幽(yōu )、并(bìng )、司(sī )、冀(jì )、秦(qín )、雍(yōng )等(děng )六(liù )州(zhōu )大(dà )蝗(huáng ),食(shí )草(cǎo )木(mù ),牛(niú )马(mǎ )毛(máo )皆(jiē )尽(jìn )。六(liù )月(yuè ),刘(liú )元(yuán )海(hǎi )死(sǐ ),其(qí )子(zǐ )和(hé )嗣(sì )伪(wěi )位(wèi ),和(hé )弟(dì )聪(cōng )杀(shā )和(hé )而(ér )自(zì )立(lì )。秋(qiū )七(qī )月(yuè ),刘(liú )聪(cōng )从(cóng )弟(dì )曜(yào )及(jí )其(qí )将(jiāng )石(shí )勒(lè )围(wéi )怀(huái ),诏(zhào )征(zhēng )虏(lǔ )将(jiāng )军(jūn )宋(sòng )抽(chōu )救(jiù )之(zhī ),为(wéi )曜(yào )所(suǒ )败(bài ),抽(chōu )死(sǐ )之(zhī )。九(jiǔ )月(yuè ),河(hé )内(nèi )人(rén )乐(lè )仰(yǎng )执(zhí )太(tài )守(shǒu )裴(péi )整(zhěng )叛(pàn ),降(jiàng )于(yú )石(shí )勒(lè )。徐(xú )州(zhōu )监(jiān )军(jūn )王(wáng )隆(lóng )自(zì )下(xià )邳(pī )弃(qì )军(jūn )奔(bēn )于(yú )周(zhōu )馥(fù )。雍(yōng )州(zhōu )人(rén )王(wáng )如(rú )举(jǔ )兵(bīng )反(fǎn )于(yú )宛(wǎn ),杀(shā )害(hài )令(lìng )长(zhǎng ),自(zì )号(hào )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、司(sī )雍(yōng )二(èr )州(zhōu )牧(mù ),大(dà )掠(luě )汉(hàn )沔(miǎn ),新(xīn )平(píng )人(rén )庞(páng )寔(shí )、冯(féng )翊(yì )人(rén )严(yán )嶷(yí )、京(jīng )兆(zhào )人(rén )侯(hóu )脱(tuō )等(děng )各(gè )起(qǐ )兵(bīng )应(yīng )之(zhī )。征(zhēng )南(nán )将(jiāng )军(jūn )山(shān )简(jiǎn )、荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )王(wáng )澄(chéng )、南(nán )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )杜(dù )蕤(ruí )并(bìng )遣(qiǎn )兵(bīng )援(yuán )京(jīng )师(shī ),及(jí )如(rú )战(zhàn )于(yú )宛(wǎn ),诸(zhū )军(jūn )皆(jiē )大(dà )败(bài );王(wáng )澄(chéng )独(dú )以(yǐ )众(zhòng )进(jìn )至(zhì )沶(yí )口(kǒu ),众(zhòng )溃(kuì )而(ér )归(guī )。冬(dōng )十(shí )月(yuè )辛(xīn )卯(mǎo ),昼(zhòu )昏(hūn ),至(zhì )于(yú )庚(gēng )子(zǐ )。大(dà )星(xīng )西(xī )南(nán )坠(zhuì ),有(yǒu )声(shēng )。壬(rén )寅(yín ),石(shí )勒(lè )围(wéi )仓(cāng )垣(yuán ),陈(chén )留(liú )内(nèi )史(shǐ )王(wáng )赞(zàn )击(jī )败(bài )之(zhī ),勒(lè )走(zǒu )河(hé )北(běi )。壬(rén )子(zǐ ),以(yǐ )骠(biāo )骑(qí )将(jiāng )军(jūn )王(wáng )浚(xùn )为(wéi )司(sī )空(kōng ),平(píng )北(běi )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )琨(kūn )为(wéi )平(píng )北(běi )大(dà )将(jiāng )军(jūn )。京(jīng )师(shī )饥(jī )。东(dōng )海(hǎi )王(wáng )越(yuè )羽(yǔ )檄(xí )征(zhēng )天(tiān )下(xià )兵(bīng ),帝(dì )谓(wèi )使(shǐ )者(zhě )曰(yuē ):“为(wéi )我(wǒ )语(yǔ )诸(zhū )征(zhēng )镇(zhèn ),若(ruò )今(jīn )日(rì ),尚(shàng )可(kě )救(jiù ),后(hòu )则(zé )无(wú )逮(dǎi )矣(yǐ )。”时(shí )莫(mò )有(yǒu )至(zhì )者(zhě )。石(shí )勒(lè )陷(xiàn )襄(xiāng )城(chéng ),太(tài )守(shǒu )崔(cuī )旷(kuàng )遇(yù )害(hài ),遂(suí )至(zhì )宛(wǎn )。王(wáng )浚(xùn )遣(qiǎn )鲜(xiān )卑(bēi )文(wén )鸯(yāng )帅(shuài )骑(qí )救(jiù )之(zhī ),勒(lè )退(tuì )。浚(xùn )又(yòu )遣(qiǎn )别(bié )将(jiāng )王(wáng )申(shēn )始(shǐ )讨(tǎo )勒(lè )于(yú )汶(wèn )石(shí )津(jīn ),大(dà )破(pò )之(zhī )。十(shí )一(yī )月(yuè )甲(jiǎ )戌(xū ),东(dōng )海(hǎi )王(wáng )越(yuè )帅(shuài )众(zhòng )出(chū )许(xǔ )昌(chāng ),以(yǐ )行(háng )台(tái )自(zì )随(suí )。宫(gōng )省(shěng )无(wú )复(fù )守(shǒu )卫(wèi ),荒(huāng )馑(jǐn )日(rì )甚(shèn ),殿(diàn )内(nèi )死(sǐ )人(rén )交(jiāo )横(héng ),府(fǔ )寺(sì )营(yíng )署(shǔ )并(bìng )掘(jué )堑(qiàn )自(zì )守(shǒu ),盗(dào )贼(zéi )公(gōng )行(háng ),桴(fú )鼓(gǔ )之(zhī )音(yīn )不(bú )绝(jué )。越(yuè )军(jūn )次(cì )项(xiàng ),自(zì )领(lǐng )豫(yù )州(zhōu )牧(mù ),以(yǐ )太(tài )尉(wèi )王(wáng )衍(yǎn )为(wéi )军(jūn )司(sī )。丁(dīng )丑(chǒu ),流(liú )氐(dī )隗(wěi )伯(bó )等(děng )袭(xí )宜(yí )都(dōu ),太(tài )守(shǒu )嵇(jī )晞(xī )奔(bēn )建(jiàn )邺(yè )。王(wáng )申(shēn )始(shǐ )攻(gōng )刘(liú )曜(yào )、王(wáng )弥(mí )于(yú )瓶(píng )垒(lěi ),破(pò )之(zhī )。镇(zhèn )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )周(zhōu )馥(fù )表(biǎo )迎(yíng )大(dà )驾(jià )迁(qiān )都(dōu )寿(shòu )阳(yáng ),越(yuè )使(shǐ )裴(péi )硕(shuò )讨(tǎo )馥(fù ),为(wéi )馥(fù )所(suǒ )败(bài ),走(zǒu )保(bǎo )东(dōng )城(chéng ),请(qǐng )救(jiù )于(yú )琅(láng )邪(xié )王(wáng )睿(ruì )。襄(xiāng )阳(yáng )大(dà )疫(yì ),死(sǐ )者(zhě )三(sān )千(qiān )余(yú )人(rén )。加(jiā )凉(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )张(zhāng )轨(guǐ )安(ān )西(xī )将(jiāng )军(jūn )。十(shí )二(èr )月(yuè ),征(zhēng )东(dōng )大(dà )将(jiāng )军(jūn )苟(gǒu )晞(xī )攻(gōng )王(wáng )弥(mí )别(bié )帅(shuài )曹(cáo )嶷(yí ),破(pò )之(zhī )。乙(yǐ )酉(yǒu ),平(píng )阳(yáng )人(rén )李(lǐ )洪(hóng )帅(shuài )流(liú )人(rén )入(rù )定(dìng )陵(líng )作(zuò )乱(luàn )。

五(wǔ )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè ),帝(dì )密(mì )诏(zhào )苟(gǒu )晞(xī )讨(tǎo )东(dōng )海(hǎi )王(wáng )越(yuè )。壬(rén )申(shēn ),晞(xī )为(wéi )曹(cáo )嶷(yí )所(suǒ )破(pò )。乙(yǐ )未(wèi ),越(yuè )遣(qiǎn )从(cóng )事(shì )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )杨(yáng )瑁(mào )、徐(xú )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )裴(péi )盾(dùn )共(gòng )击(jī )晞(xī )。癸(guǐ )酉(yǒu ),石(shí )勒(lè )入(rù )江(jiāng )夏(xià ),太(tài )守(shǒu )杨(yáng )珉(mín )奔(bēn )于(yú )武(wǔ )昌(chāng )。乙(yǐ )亥(hài ),李(lǐ )雄(xióng )攻(gōng )陷(xiàn )涪(fú )城(chéng ),梓(zǐ )潼(tóng )太(tài )守(shǒu )谯(qiáo )登(dēng )遇(yù )害(hài )。湘(xiāng )州(zhōu )流(liú )人(rén )杜(dù )弢(tāo )据(jù )长(zhǎng )沙(shā )反(fǎn )。戊(wù )寅(yín ),安(ān )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )、琅(láng )邪(xié )王(wáng )睿(ruì )使(shǐ )将(jiāng )军(jūn )甘(gān )卓(zhuó )攻(gōng )镇(zhèn )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )周(zhōu )馥(fù )于(yú )寿(shòu )春(chūn ),馥(fù )众(zhòng )溃(kuì )。庚(gēng )辰(chén ),太(tài )保(bǎo )、平(píng )原(yuán )王(wáng )干(gàn )薨(hōng )。二(èr )月(yuè ),石(shí )勒(lè )寇(kòu )汝(rǔ )南(nán ),汝(rǔ )南(nán )王(wáng )祐(yòu )奔(bēn )建(jiàn )邺(yè )。三(sān )月(yuè )戊(wù )午(wǔ ),诏(zhào )下(xià )东(dōng )海(hǎi )王(wáng )越(yuè )罪(zuì )状(zhuàng ),告(gào )方(fāng )镇(zhèn )讨(tǎo )之(zhī )。以(yǐ )证(zhèng )东(dōng )大(dà )将(jiāng )军(jūn )苟(gǒu )晞(xī )为(wéi )大(dà )将(jiāng )军(jūn )。丙(bǐng )子(zǐ ),东(dōng )海(hǎi )王(wáng )越(yuè )薨(hōng )。四(sì )月(yuè )戊(wù )子(zǐ ),石(shí )勒(lè )追(zhuī )东(dōng )海(hǎi )王(wáng )越(yuè )丧(sàng ),及(jí )于(yú )东(dōng )郡(jùn ),将(jiāng )军(jūn )钱(qián )端(duān )战(zhàn )死(sǐ ),军(jūn )溃(kuì ),太(tài )尉(wèi )王(wáng )衍(yǎn )、吏(lì )部(bù )尚(shàng )书(shū )刘(liú )望(wàng )、廷(tíng )尉(wèi )诸(zhū )葛(gě )铨(quán )、尚(shàng )书(shū )郑(zhèng )豫(yù )、武(wǔ )陵(líng )王(wáng )澹(dàn )等(děng )皆(jiē )遇(yù )害(hài ),王(wáng )公(gōng )已(yǐ )下(xià )死(sǐ )者(zhě )十(shí )余(yú )万(wàn )人(rén )。东(dōng )海(hǎi )世(shì )子(zǐ )毗(pí )及(jí )宗(zōng )室(shì )四(sì )十(shí )八(bā )王(wáng )寻(xún )又(yòu )没(méi )于(yú )石(shí )勒(lè )。贼(zéi )王(wáng )桑(sāng )、冷(lěng )道(dào )陷(xiàn )徐(xú )州(zhōu ),刺(cì )史(shǐ )裴(péi )盾(dùn )遇(yù )害(hài ),桑(sāng )遂(suí )济(jì )淮(huái ),至(zhì )于(yú )历(lì )阳(yáng )。五(wǔ )月(yuè ),益(yì )州(zhōu )流(liú )人(rén )汝(rǔ )班(bān )、梁(liáng )州(zhōu )流(liú )人(rén )蹇(jiǎn )抚(fǔ )作(zuò )乱(luàn )于(yú )湘(xiāng )州(zhōu ),虏(lǔ )刺(cì )史(shǐ )苟(gǒu )眺(tiào ),南(nán )破(pò )零(líng )、桂(guì )诸(zhū )郡(jùn ),东(dōng )掠(luě )武(wǔ )昌(chāng ),安(ān )城(chéng )太(tài )守(shǒu )郭(guō )察(chá )、劭(shào )陵(líng )太(tài )守(shǒu )郑(zhèng )融(róng )、衡(héng )阳(yáng )内(nèi )史(shǐ )滕(téng )育(yù )并(bìng )遇(yù )害(hài )。进(jìn )司(sī )空(kōng )王(wáng )浚(xùn )为(wéi )大(dà )司(sī )马(mǎ ),征(zhēng )西(xī )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、南(nán )阳(yáng )王(wáng )模(mó )为(wéi )太(tài )尉(wèi ),太(tài )子(zǐ )太(tài )傅(fù )傅(fù )祗(zhī )为(wéi )司(sī )徒(tú ),尚(shàng )书(shū )令(lìng )荀(xún )籓(bān )为(wéi )司(sī )空(kōng ),安(ān )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )、琅(láng )邪(xié )王(wáng )睿(ruì )为(wéi )镇(zhèn )东(dōng )大(dà )将(jiāng )军(jūn )。东(dōng )海(hǎi )王(wáng )越(yuè )之(zhī )出(chū )也(yě ),使(shǐ )河(hé )南(nán )尹(yǐn )潘(pān )滔(tāo )居(jū )守(shǒu )。大(dà )将(jiāng )军(jūn )苟(gǒu )晞(xī )表(biǎo )迁(qiān )都(dōu )仓(cāng )垣(yuán ),帝(dì )将(jiāng )从(cóng )之(zhī ),诸(zhū )大(dà )臣(chén )畏(wèi )滔(tāo ),不(bú )敢(gǎn )奉(fèng )诏(zhào ),且(qiě )宫(gōng )中(zhōng )及(jí )黄(huáng )门(mén )恋(liàn )资(zī )财(cái ),不(bú )欲(yù )出(chū )。至(zhì )是(shì )饥(jī )甚(shèn ),人(rén )相(xiàng )食(shí ),百(bǎi )官(guān )流(liú )亡(wáng )者(zhě )十(shí )八(bā )九(jiǔ )。帝(dì )召(zhào )群(qún )臣(chén )会(huì )议(yì ),将(jiāng )行(háng )而(ér )警(jǐng )卫(wèi )不(bú )备(bèi )。帝(dì )抚(fǔ )手(shǒu )叹(tàn )曰(yuē ):“如(rú )何(hé )会(huì )无(wú )车(chē )舆(yú )!”乃(nǎi )使(shǐ )司(sī )徒(tú )傅(fù )祗(zhī )出(chū )诣(yì )河(hé )阴(yīn ),修(xiū )舟(zhōu )楫(jí ),为(wéi )水(shuǐ )行(háng )之(zhī )备(bèi )。朝(cháo )士(shì )数(shù )人(rén )导(dǎo )从(cóng )。帝(dì )步(bù )出(chū )西(xī )掖(yè )门(mén )。至(zhì )铜(tóng )驰(chí )街(jiē ),为(wéi )盗(dào )所(suǒ )掠(luě ),不(bú )得(dé )进(jìn )而(ér )还(hái )。六(liù )月(yuè )癸(guǐ )未(wèi ),刘(liú )曜(yào )、王(wáng )弥(mí )、石(shí )勒(lè )同(tóng )寇(kòu )洛(luò )川(chuān ),王(wáng )师(shī )频(pín )为(wéi )贼(zéi )所(suǒ )败(bài ),死(sǐ )者(zhě )甚(shèn )众(zhòng )。庚(gēng )寅(yín ),司(sī )空(kōng )荀(xún )籓(bān )、光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )荀(xún )组(zǔ )奔(bēn )轘(huán )辕(yuán ),太(tài )子(zǐ )左(zuǒ )率(lǜ )温(wēn )几(jǐ )夜(yè )开(kāi )广(guǎng )莫(mò )门(mén )奔(bēn )小(xiǎo )平(píng )津(jīn )。丁(dīng )酉(yǒu )、刘(liú )曜(yào )、王(wáng )弥(mí )入(rù )京(jīng )师(shī )。帝(dì )开(kāi )华(huá )林(lín )园(yuán )门(mén ),出(chū )河(hé )阴(yīn )藕(ǒu )池(chí ),欲(yù )幸(xìng )长(zhǎng )安(ān ),为(wéi )曜(yào )等(děng )所(suǒ )追(zhuī )及(jí )。曜(yào )等(děng )遂(suí )焚(fén )烧(shāo )宫(gōng )庙(miào ),逼(bī )辱(rǔ )妃(fēi )后(hòu ),吴(wú )王(wáng )晏(yàn )、竟(jìng )陵(líng )王(wáng )楙(mào )、尚(shàng )书(shū )左(zuǒ )仆(pú )射(shè )和(hé )郁(yù )、右(yòu )仆(pú )射(shè )曹(cáo )馥(fù )、尚(shàng )书(shū )闾(lǘ )丘(qiū )冲(chōng )、袁(yuán )粲(càn )、王(wáng )绲(gǔn )、河(hé )南(nán )尹(yǐn )刘(liú )默(mò )等(děng )皆(jiē )遇(yù )害(hài ),百(bǎi )官(guān )士(shì )庶(shù )死(sǐ )者(zhě )三(sān )万(wàn )余(yú )人(rén )。帝(dì )蒙(méng )尘(chén )于(yú )平(píng )阳(yáng ),刘(liú )聪(cōng )以(yǐ )帝(dì )为(wéi )会(huì )稽(jī )公(gōng )。荀(xún )籓(bān )移(yí )檄(xí )州(zhōu )镇(zhèn ),以(yǐ )琅(láng )邪(xié )王(wáng )为(wéi )盟(méng )主(zhǔ )。豫(yù )章(zhāng )王(wáng )端(duān )东(dōng )奔(bēn )苟(gǒu )晞(xī ),晞(xī )立(lì )为(wéi )皇(huáng )太(tài )子(zǐ ),自(zì )领(lǐng )尚(shàng )书(shū )令(lìng ),具(jù )置(zhì )官(guān )属(shǔ ),保(bǎo )梁(liáng )国(guó )之(zhī )蒙(méng )县(xiàn )。百(bǎi )姓(xìng )饥(jī )俭(jiǎn ),米(mǐ )斛(hú )万(wàn )余(yú )价(jià )。秋(qiū )七(qī )月(yuè ),大(dà )司(sī )马(mǎ )王(wáng )浚(xùn )承(chéng )制(zhì )假(jiǎ )立(lì )太(tài )子(zǐ ),置(zhì )百(bǎi )官(guān ),署(shǔ )征(zhēng )镇(zhèn )。石(shí )勒(lè )寇(kòu )谷(gǔ )阳(yáng ),沛(pèi )王(wáng )滋(zī )战(zhàn )败(bài )遇(yù )害(hài )。八(bā )月(yuè ),刘(liú )聪(cōng )使(shǐ )子(zǐ )粲(càn )攻(gōng )陷(xiàn )长(zhǎng )安(ān ),太(tài )尉(wèi )、征(zhēng )西(xī )将(jiāng )军(jūn )、南(nán )阳(yáng )王(wáng )模(mó )遇(yù )害(hài ),长(zhǎng )安(ān )遗(yí )人(rén )四(sì )千(qiān )余(yú )家(jiā )奔(bēn )汉(hàn )中(zhōng )。九(jiǔ )月(yuè )癸(guǐ )亥(hài ),石(shí )勒(lè )袭(xí )阳(yáng )夏(xià ),至(zhì )于(yú )蒙(méng )县(xiàn ),大(dà )将(jiāng )军(jūn )苟(gǒu )晞(xī )、豫(yù )章(zhāng )王(wáng )端(duān )并(bìng )没(méi )于(yú )贼(zéi )。冬(dōng )十(shí )月(yuè ),勒(lè )寇(kòu )豫(yù )州(zhōu ),诸(zhū )军(jūn )至(zhì )江(jiāng )而(ér )还(hái )。十(shí )一(yī )月(yuè ),猗(yī )卢(lú )寇(kòu )太(tài )原(yuán ),平(píng )北(běi )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )琨(kūn )不(bú )能(néng )制(zhì ),徙(xǐ )五(wǔ )县(xiàn )百(bǎi )姓(xìng )于(yú )新(xīn )兴(xìng ),以(yǐ )其(qí )地(dì )居(jū )之(zhī )。

六(liù )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè ),帝(dì )在(zài )平(píng )阳(yáng )。刘(liú )聪(cōng )寇(kòu )太(tài )原(yuán )。故(gù )镇(zhèn )南(nán )府(fǔ )牙(yá )门(mén )将(jiāng )胡(hú )亢(kàng )聚(jù )众(zhòng )寇(kòu )荆(jīng )土(tǔ ),自(zì )号(hào )楚(chǔ )公(gōng )。二(èr )月(yuè )壬(rén )子(zǐ ),日(rì )有(yǒu )蚀(shí )之(zhī )。癸(guǐ )丑(chǒu ),镇(zhèn )东(dōng )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、琅(láng )邪(xié )王(wáng )睿(ruì )上(shàng )尚(shàng )书(shū ),檄(xí )四(sì )方(fāng )以(yǐ )讨(tǎo )石(shí )勒(lè )。大(dà )司(sī )马(mǎ )王(wáng )浚(xùn )移(yí )檄(xí )天(tiān )下(xià ),称(chēng )被(bèi )中(zhōng )诏(zhào )承(chéng )制(zhì ),以(yǐ )荀(xún )籓(bān )为(wéi )太(tài )尉(wèi )。汝(rǔ )阳(yáng )王(wáng )熙(xī )为(wéi )石(shí )勒(lè )所(suǒ )害(hài )。夏(xià )四(sì )月(yuè )丙(bǐng )寅(yín ),征(zhēng )南(nán )将(jiāng )军(jūn )山(shān )简(jiǎn )卒(zú )。秋(qiū )七(qī )月(yuè ),岁(suì )星(xīng )、荧(yíng )惑(huò )、太(tài )白(bái )聚(jù )于(yú )牛(niú )斗(dòu )。石(shí )勒(lè )寇(kòu )冀(jì )州(zhōu )。刘(liú )粲(càn )寇(kòu )晋(jìn )阳(yáng ),平(píng )北(běi )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )琨(kūn )遣(qiǎn )部(bù )将(jiāng )郝(hǎo )诜(shēn )帅(shuài )众(zhòng )御(yù )粲(càn ),诜(shēn )败(bài )绩(jì ),死(sǐ )之(zhī ),太(tài )原(yuán )太(tài )守(shǒu )高(gāo )乔(qiáo )以(yǐ )晋(jìn )阳(yáng )降(jiàng )粲(càn )。八(bā )月(yuè )庚(gēng )戌(xū ),刘(liú )琨(kūn )奔(bēn )于(yú )常(cháng )山(shān )。辛(xīn )亥(hài ),阴(yīn )平(píng )都(dōu )尉(wèi )董(dǒng )冲(chōng )逐(zhú )太(tài )守(shǒu )王(wáng )鉴(jiàn ),以(yǐ )郡(jùn )叛(pàn )降(jiàng )于(yú )李(lǐ )雄(xióng )。乙(yǐ )亥(hài ),刘(liú )琨(kūn )乞(qǐ )师(shī )于(yú )猗(yī )卢(lú ),表(biǎo )卢(lú )为(wéi )代(dài )公(gōng )。九(jiǔ )月(yuè )己(jǐ )卯(mǎo ),猗(yī )卢(lú )使(shǐ )子(zǐ )利(lì )孙(sūn )赴(fù )琨(kūn ),不(bú )得(dé )进(jìn )。辛(xīn )巳(sì ),前(qián )雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )贾(jiǎ )疋(yǎ )讨(tǎo )刘(liú )粲(càn )于(yú )三(sān )辅(fǔ ),走(zǒu )之(zhī ),关(guān )中(zhōng )小(xiǎo )定(dìng ),乃(nǎi )与(yǔ )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )梁(liáng )芬(fēn )、京(jīng )兆(zhào )太(tài )守(shǒu )梁(liáng )综(zōng )共(gòng )奉(fèng )秦(qín )王(wáng )邺(yè )为(wéi )皇(huáng )太(tài )子(zǐ )于(yú )长(zhǎng )安(ān )。冬(dōng )十(shí )月(yuè ),猗(yī )卢(lú )自(zì )将(jiāng )六(liù )万(wàn )骑(qí )次(cì )于(yú )盆(pén )城(chéng )。十(shí )一(yī )月(yuè )甲(jiǎ )午(wǔ ),刘(liú )粲(càn )遁(dùn )走(zǒu ),刘(liú )琨(kūn )收(shōu )其(qí )遗(yí )众(zhòng ),保(bǎo )于(yú )阳(yáng )曲(qǔ )。是(shì )岁(suì )大(dà )疫(yì )。

七(qī )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè ),刘(liú )聪(cōng )大(dà )会(huì ),使(shǐ )帝(dì )着(zhe )青(qīng )衣(yī )行(háng )酒(jiǔ )。侍(shì )中(zhōng )庾(yǔ )珉(mín )号(hào )哭(kū ),聪(cōng )恶(è )之(zhī )。丁(dīng )未(wèi ),帝(dì )遇(yù )弑(shì ),崩(bēng )于(yú )平(píng )阳(yáng ),时(shí )年(nián )三(sān )十(shí )。

帝(dì )初(chū )诞(dàn ),有(yǒu )嘉(jiā )禾(hé )生(shēng )于(yú )豫(yù )章(zhāng )之(zhī )南(nán )昌(chāng )。先(xiān )是(shì )望(wàng )气(qì )者(zhě )云(yún )“豫(yù )章(zhāng )有(yǒu )天(tiān )子(zǐ )气(qì )”,其(qí )后(hòu )竟(jìng )以(yǐ )豫(yù )章(zhāng )王(wáng )为(wéi )皇(huáng )太(tài )弟(dì )。在(zài )东(dōng )宫(gōng ),恂(xún )恂(xún )谦(qiān )损(sǔn ),接(jiē )引(yǐn )朝(cháo )士(shì ),讲(jiǎng )论(lùn )书(shū )籍(jí )。及(jí )即(jí )位(wèi ),始(shǐ )遵(zūn )旧(jiù )制(zhì ),临(lín )太(tài )极(jí )殿(diàn ),使(shǐ )尚(shàng )书(shū )郎(láng )读(dú )时(shí )令(lìng ),又(yòu )于(yú )东(dōng )堂(táng )听(tīng )政(zhèng )。至(zhì )于(yú )宴(yàn )会(huì ),辄(zhé )与(yǔ )群(qún )官(guān )论(lùn )众(zhòng )务(wù ),考(kǎo )经(jīng )籍(jí )。黄(huáng )门(mén )侍(shì )郎(láng )傅(fù )宣(xuān )叹(tàn )曰(yuē ):“今(jīn )日(rì )复(fù )见(jiàn )武(wǔ )帝(dì )之(zhī )世(shì )矣(yǐ )!”秘(mì )书(shū )监(jiān )荀(xún )崧(sōng )又(yòu )常(cháng )谓(wèi )人(rén )曰(yuē ):“怀(huái )帝(dì )天(tiān )姿(zī )清(qīng )劭(shào ),少(shǎo )着(zhe )英(yīng )猷(yóu ),若(ruò )遭(zāo )承(chéng )平(píng ),足(zú )为(wéi )守(shǒu )文(wén )佳(jiā )主(zhǔ )。而(ér )继(jì )惠(huì )帝(dì )扰(rǎo )乱(luàn )之(zhī )后(hòu ),东(dōng )海(hǎi )专(zhuān )政(zhèng ),无(wú )幽(yōu )厉(lì )之(zhī )衅(xìn ),而(ér )有(yǒu )流(liú )亡(wáng )之(zhī )祸(huò )。”

孝(xiào )愍(mǐn )皇(huáng )帝(dì )讳(huì )邺(yè ),字(zì )彦(yàn )旗(qí ),武(wǔ )帝(dì )孙(sūn ),吴(wú )孝(xiào )王(wáng )晏(yàn )之(zhī )子(zǐ )也(yě )。出(chū )继(jì )后(hòu )伯(bó )父(fù )秦(qín )献(xiàn )王(wáng )柬(jiǎn ),袭(xí )封(fēng )秦(qín )王(wáng )。永(yǒng )嘉(jiā )二(èr )年(nián ),拜(bài )散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )、抚(fǔ )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )。及(jí )洛(luò )阳(yáng )倾(qīng )覆(fù ),避(bì )难(nán )于(yú )荥(yíng )阳(yáng )密(mì )县(xiàn ),与(yǔ )舅(jiù )荀(xún )籓(bān )、荀(xún )组(zǔ )相(xiàng )遇(yù ),自(zì )密(mì )南(nán )趋(qū )许(xǔ )颍(yǐng )。豫(yù )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )阎(yán )鼎(dǐng )与(yǔ )前(qián )抚(fǔ )军(jūn )长(zhǎng )史(shǐ )王(wáng )毗(pí )、司(sī )徒(tú )长(zhǎng )史(shǐ )刘(liú )畴(chóu )、中(zhōng )书(shū )郎(láng )李(lǐ )昕(xīn )及(jí )籓(bān )、组(zǔ )等(děng )同(tóng )谋(móu )奉(fèng )帝(dì )归(guī )于(yú )长(zhǎng )安(ān ),而(ér )畴(chóu )等(děng )中(zhōng )涂(tú )复(fù )叛(pàn ),鼎(dǐng )追(zhuī )杀(shā )之(zhī ),籓(bān )、组(zǔ )仅(jǐn )而(ér )获(huò )免(miǎn )。鼎(dǐng )遂(suí )挟(jiā )帝(dì )乘(chéng )牛(niú )车(chē ),自(zì )宛(wǎn )趣(qù )武(wǔ )关(guān ),频(pín )遇(yù )山(shān )贼(zéi ),士(shì )卒(zú )亡(wáng )散(sàn ),次(cì )于(yú )蓝(lán )田(tián )。鼎(dǐng )告(gào )雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )贾(jiǎ )疋(yǎ ),疋(yǎ )遽(jù )遣(qiǎn )州(zhōu )兵(bīng )迎(yíng )卫(wèi ),达(dá )于(yú )长(zhǎng )安(ān ),又(yòu )使(shǐ )辅(fǔ )国(guó )将(jiāng )军(jūn )梁(liáng )综(zōng )助(zhù )守(shǒu )之(zhī )。时(shí )有(yǒu )玉(yù )龟(guī )出(chū )霸(bà )水(shuǐ ),神(shén )马(mǎ )鸣(míng )城(chéng )南(nán )焉(yān )。六(liù )年(nián )九(jiǔ )月(yuè )辛(xīn )巳(sì ),奉(fèng )秦(qín )王(wáng )为(wéi )皇(huáng )太(tài )子(zǐ ),登(dēng )坛(tán )告(gào )类(lèi ),建(jiàn )宗(zōng )庙(miào )社(shè )稷(jì ),大(dà )赦(shè )。加(jiā )疋(yǎ )征(zhēng )西(xī )大(dà )将(jiāng )军(jūn ),以(yǐ )秦(qín )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )、南(nán )阳(yáng )王(wáng )保(bǎo )为(wéi )大(dà )司(sī )马(mǎ )。贾(jiǎ )疋(yǎ )讨(tǎo )贼(zéi )张(zhāng )连(lián ),遇(yù )害(hài ),众(zhòng )推(tuī )始(shǐ )平(píng )太(tài )守(shǒu )麹(qū )允(yǔn )领(lǐng )雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ ),为(wéi )盟(méng )主(zhǔ ),承(chéng )制(zhì )选(xuǎn )置(zhì )。

建(jiàn )兴(xìng )元(yuán )年(nián )夏(xià )四(sì )月(yuè )丙(bǐng )午(wǔ ),奉(fèng )怀(huái )帝(dì )崩(bēng )问(wèn ),举(jǔ )哀(āi )成(chéng )礼(lǐ )。壬(rén )申(shēn ),即(jí )皇(huáng )帝(dì )位(wèi ),大(dà )赦(shè ),改(gǎi )元(yuán )。以(yǐ )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )梁(liáng )芬(fēn )为(wéi )司(sī )徒(tú ),雍(yōng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )麹(qū )允(yǔn )为(wéi )使(shǐ )持(chí )节(jiē )、领(lǐng )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )、录(lù )尚(shàng )书(shū )事(shì ),京(jīng )兆(zhào )大(dà )守(shǒu )索(suǒ )綝(chēn )为(wéi )尚(shàng )书(shū )右(yòu )仆(pú )射(shè )。石(shí )勒(lè )攻(gōng )龙(lóng )骧(xiāng )将(jiāng )军(jūn )李(lǐ )恽(yùn )于(yú )上(shàng )白(bái ),恽(yùn )败(bài ),死(sǐ )之(zhī )。五(wǔ )月(yuè )壬(rén )辰(chén ),以(yǐ )镇(zhèn )东(dōng )大(dà )将(jiāng )军(jūn )、琅(láng )邪(xié )王(wáng )睿(ruì )为(wéi )侍(shì )中(zhōng )、左(zuǒ )丞(chéng )相(xiàng )、大(dà )都(dōu )督(dū )陕(shǎn )东(dōng )诸(zhū )军(jūn )事(shì ),大(dà )司(sī )马(mǎ )、南(nán )阳(yáng )王(wáng )保(bǎo )为(wéi )右(yòu )丞(chéng )相(xiàng )、大(dà )都(dōu )督(dū )陕(shǎn )西(xī )诸(zhū )军(jūn )事(shì )。又(yòu )诏(zhào )二(èr )王(wáng )曰(yuē ):“夫(fū )阳(yáng )九(jiǔ )百(bǎi )六(liù )之(zhī )灾(zāi ),虽(suī )在(zài )盛(shèng )世(shì ),犹(yóu )或(huò )遘(gòu )之(zhī )。朕(zhèn )以(yǐ )幼(yòu )冲(chōng ),纂(zuǎn )承(chéng )洪(hóng )绪(xù ),庶(shù )凭(píng )祖(zǔ )宗(zōng )之(zhī )灵(líng ),群(qún )公(gōng )义(yì )士(shì )之(zhī )力(lì ),荡(dàng )灭(miè )凶(xiōng )寇(kòu ),拯(zhěng )拔(bá )幽(yōu )宫(gōng ),瞻(zhān )望(wàng )未(wèi )达(dá ),肝(gān )心(xīn )分(fèn )裂(liè )。昔(xī )周(zhōu )邵(shào )分(fèn )陕(shǎn ),姬(jī )氏(shì )以(yǐ )隆(lóng );平(píng )王(wáng )东(dōng )迁(qiān ),晋(jìn )郑(zhèng )为(wéi )辅(fǔ )。今(jīn )左(zuǒ )右(yòu )丞(chéng )相(xiàng )茂(mào )德(dé )齐(qí )圣(shèng ),国(guó )之(zhī )昵(nì )属(shǔ ),当(dāng )恃(shì )二(èr )公(gōng ),扫(sǎo )除(chú )鲸(jīng )鲵(ní ),奉(fèng )迎(yíng )梓(zǐ )宫(gōng ),克(kè )复(fù )中(zhōng )兴(xìng )。令(lìng )幽(yōu )、并(bìng )两(liǎng )州(zhōu )勒(lè )卒(zú )三(sān )十(shí )万(wàn ),直(zhí )造(zào )平(píng )阳(yáng )。右(yòu )丞(chéng )相(xiàng )宜(yí )帅(shuài )秦(qín )、凉(liáng )、梁(liáng )、雍(yōng )武(wǔ )旅(lǚ )三(sān )十(shí )万(wàn ),径(jìng )诣(yì )长(zhǎng )安(ān )。左(zuǒ )丞(chéng )相(xiàng )帅(shuài )所(suǒ )领(lǐng )精(jīng )兵(bīng )二(èr )十(shí )万(wàn ),径(jìng )造(zào )洛(luò )阳(yáng )。分(fèn )遣(qiǎn )前(qián )锋(fēng ),为(wéi )幽(yōu )并(bìng )后(hòu )驻(zhù )。赴(fù )同(tóng )大(dà )限(xiàn ),克(kè )成(chéng )元(yuán )勋(xūn )。”又(yòu )诏(zhào )琅(láng )邪(xié )王(wáng )曰(yuē ):“朕(zhèn )以(yǐ )冲(chōng )昧(mèi ),纂(zuǎn )承(chéng )洪(hóng )绪(xù ),未(wèi )能(néng )枭(xiāo )夷(yí )凶(xiōng )逆(nì ),奉(fèng )迎(yíng )梓(zǐ )宫(gōng ),枕(zhěn )戈(gē )烦(fán )冤(yuān ),肝(gān )心(xīn )抽(chōu )裂(liè )。前(qián )得(dé )魏(wèi )浚(xùn )表(biǎo ),知(zhī )公(gōng )帅(shuài )先(xiān )三(sān )军(jūn ),已(yǐ )据(jù )寿(shòu )春(chūn ),传(chuán )檄(xí )诸(zhū )侯(hóu ),协(xié )齐(qí )威(wēi )势(shì ),想(xiǎng )今(jīn )渐(jiàn )进(jìn ),已(yǐ )达(dá )洛(luò )阳(yáng )。凉(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )张(zhāng )轨(guǐ ),乃(nǎi )心(xīn )王(wáng )室(shì ),连(lián )旗(qí )万(wàn )里(lǐ ),已(yǐ )到(dào )氵(sān )幵(jiān )陇(lǒng );梁(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )张(zhāng )光(guāng ),亦(yì )遣(qiǎn )巴(bā )汉(hàn )之(zhī )卒(zú ),屯(tún )在(zài )骆(luò )谷(gǔ ):秦(qín )川(chuān )骁(xiāo )勇(yǒng ),其(qí )会(huì )如(rú )林(lín )。间(jiān )遣(qiǎn )使(shǐ )适(shì )还(hái ),具(jù )知(zhī )平(píng )阳(yáng )定(dìng )问(wèn ),云(yún )幽(yōu )并(bìng )隆(lóng )盛(shèng ),余(yú )胡(hú )衰(shuāi )破(pò ),然(rán )犹(yóu )恃(shì )险(xiǎn ),当(dāng )须(xū )大(dà )举(jǔ )。未(wèi )知(zhī )公(gōng )今(jīn )所(suǒ )到(dào ),是(shì )以(yǐ )息(xī )兵(bīng )秣(mò )马(mǎ ),未(wèi )便(biàn )进(jìn )军(jūn )。今(jīn )为(wéi )已(yǐ )至(zhì )何(hé )许(xǔ ),当(dāng )须(xū )来(lái )旨(zhǐ ),便(biàn )乘(chéng )舆(yú )自(zì )出(chū ),会(huì )除(chú )中(zhōng )原(yuán )也(yě )。公(gōng )宜(yí )思(sī )弘(hóng )谋(móu )猷(yóu ),勖(xù )济(jì )远(yuǎn )略(luè ),使(shǐ )山(shān )陵(líng )旋(xuán )反(fǎn ),四(sì )海(hǎi )有(yǒu )赖(lài )。故(gù )遣(qiǎn )殿(diàn )中(zhōng )都(dōu )尉(wèi )刘(liú )蜀(shǔ )、苏(sū )马(mǎ )等(děng )具(jù )宣(xuān )朕(zhèn )意(yì )。公(gōng )茂(mào )德(dé )昵(nì )属(shǔ ),宣(xuān )隆(lóng )东(dōng )夏(xià ),恢(huī )融(róng )六(liù )合(hé ),非(fēi )公(gōng )而(ér )谁(shuí )!但(dàn )洛(luò )都(dōu )陵(líng )庙(miào ),不(bú )可(kě )空(kōng )旷(kuàng ),公(gōng )宜(yí )镇(zhèn )抚(fǔ ),以(yǐ )绥(suí )山(shān )东(dōng )。右(yòu )丞(chéng )相(xiàng )当(dāng )入(rù )辅(fǔ )弼(bì ),追(zhuī )踪(zōng )周(zhōu )邵(shào ),以(yǐ )隆(lóng )中(zhōng )兴(xìng )也(yě )。”六(liù )月(yuè ),石(shí )勒(lè )害(hài )兖(yǎn )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )田(tián )徽(huī )。是(shì )时(shí ),山(shān )东(dōng )郡(jùn )邑(yì )相(xiàng )继(jì )陷(xiàn )于(yú )勒(lè )。秋(qiū )八(bā )月(yuè )癸(guǐ )亥(hài ),刘(liú )蜀(shǔ )等(děng )达(dá )于(yú )扬(yáng )州(zhōu )。改(gǎi )建(jiàn )邺(yè )为(wéi )建(jiàn )康(kāng ),改(gǎi )邺(yè )为(wéi )临(lín )漳(zhāng )。杜(dù )弢(tāo )寇(kòu )武(wǔ )昌(chāng ),焚(fén )烧(shāo )城(chéng )邑(yì )。弢(tāo )别(bié )将(jiāng )王(wáng )真(zhēn )袭(xí )沔(miǎn )阳(yáng ),荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )周(zhōu )顗(yǐ )奔(bēn )于(yú )健(jiàn )康(kāng )。九(jiǔ )月(yuè ),司(sī )空(kōng )荀(xún )籓(bān )薨(hōng )于(yú )荥(yíng )阳(yáng )。刘(liú )聪(cōng )寇(kòu )河(hé )南(nán ),河(hé )南(nán )尹(yǐn )张(zhāng )髦(máo )死(sǐ )之(zhī )。冬(dōng )十(shí )月(yuè ),荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )陶(táo )侃(kǎn )讨(tǎo )杜(dù )弢(tāo )党(dǎng )杜(dù )曾(céng )于(yú )石(shí )城(chéng ),为(wéi )曾(céng )所(suǒ )败(bài )。己(jǐ )巳(sì ),大(dà )雨(yǔ )雹(báo )。庚(gēng )午(wǔ ),大(dà )雪(xuě )。十(shí )一(yī )月(yuè ),流(liú )人(rén )杨(yáng )武(wǔ )攻(gōng )陷(xiàn )梁(liáng )州(zhōu )。十(shí )二(èr )月(yuè ),河(hé )东(dōng )地(dì )震(zhèn ),雨(yǔ )肉(ròu )。

二(èr )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè )己(jǐ )巳(sì )朔(shuò ),黑(hēi )雾(wù )着(zhe )人(rén )如(rú )墨(mò ),连(lián )夜(yè ),五(wǔ )日(rì )乃(nǎi )止(zhǐ )。辛(xīn )未(wèi ),辰(chén )时(shí )日(rì )陨(yǔn )于(yú )地(dì )。又(yòu )有(yǒu )三(sān )日(rì )相(xiàng )承(chéng ),出(chū )于(yú )西(xī )方(fāng )而(ér )东(dōng )行(háng )。丁(dīng )丑(chǒu ),大(dà )赦(shè )。杨(yáng )武(wǔ )大(dà )略(luè )汉(hàn )中(zhōng ),遂(suí )奔(bēn )李(lǐ )雄(xióng )。二(èr )月(yuè )壬(rén )寅(yín ),以(yǐ )司(sī )空(kōng )王(wáng )浚(xùn )为(wéi )大(dà )司(sī )马(mǎ ),卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )荀(xún )组(zǔ )为(wéi )司(sī )空(kōng ),凉(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )张(zhāng )轨(guǐ )为(wéi )太(tài )尉(wèi ),封(fēng )西(xī )平(píng )郡(jùn )公(gōng ),并(bìng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )刘(liú )琨(kūn )为(wéi )大(dà )将(jiāng )军(jūn )。三(sān )月(yuè )癸(guǐ )酉(yǒu ),石(shí )勒(lè )陷(xiàn )幽(yōu )州(zhōu ),杀(shā )侍(shì )中(zhōng )、大(dà )司(sī )马(mǎ )、幽(yōu )州(zhōu )牧(mù )、博(bó )陵(líng )公(gōng )王(wáng )浚(xùn ),焚(fén )烧(shāo )城(chéng )邑(yì ),害(hài )万(wàn )余(yú )人(rén )。杜(dù )弢(tāo )别(bié )帅(shuài )王(wáng )真(zhēn )袭(xí )荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )陶(táo )侃(kǎn )于(yú )林(lín )鄣(zhāng ),侃(kǎn )奔(bēn )滠(shè )中(zhōng )。夏(xià )四(sì )月(yuè )甲(jiǎ )辰(chén ),地(dì )震(zhèn )。五(wǔ )月(yuè )壬(rén )辰(chén ),太(tài )尉(wèi )、领(lǐng )护(hù )羌(qiāng )校(xiào )尉(wèi )、凉(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )、西(xī )平(píng )公(gōng )张(zhāng )轨(guǐ )薨(hōng )。六(liù )月(yuè ),刘(liú )曜(yào )、赵(zhào )冉(rǎn )寇(kòu )新(xīn )丰(fēng )诸(zhū )县(xiàn ),安(ān )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )索(suǒ )綝(chēn )讨(tǎo )破(pò )之(zhī )。秋(qiū )七(qī )月(yuè ),曜(yào )、冉(rǎn )等(děng )又(yòu )逼(bī )京(jīng )都(dōu ),领(lǐng )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )麹(qū )允(yǔn )讨(tǎo )破(pò )之(zhī ),冉(rǎn )中(zhōng )流(liú )矢(shǐ )而(ér )死(sǐ )。九(jiǔ )月(yuè ),北(běi )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )刘(liú )演(yǎn )克(kè )顿(dùn )丘(qiū ),斩(zhǎn )石(shí )勒(lè )所(suǒ )署(shǔ )太(tài )守(shǒu )邵(shào )攀(pān )。丙(bǐng )戌(xū ),麟(lín )见(jiàn )襄(xiāng )平(píng )。单(dān )于(yú )代(dài )公(gōng )猗(yī )卢(lú )遣(qiǎn )使(shǐ )献(xiàn )马(mǎ )。蒲(pú )子(zǐ )马(mǎ )生(shēng )人(rén )。

三(sān )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè ),盗(dào )杀(shā )晋(jìn )昌(chāng )太(tài )守(shǒu )赵(zhào )佩(pèi )。吴(wú )兴(xìng )人(rén )徐(xú )馥(fù )害(hài )太(tài )守(shǒu )袁(yuán )琇(xiù )。以(yǐ )侍(shì )中(zhōng )宋(sòng )哲(zhé )为(wéi )平(píng )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )。屯(tún )华(huá )阴(yīn )。二(èr )月(yuè )丙(bǐng )子(zǐ ),进(jìn )左(zuǒ )丞(chéng )相(xiàng )、琅(láng )邪(xié )王(wáng )睿(ruì )为(wéi )大(dà )都(dōu )督(dū )、督(dū )中(zhōng )外(wài )诸(zhū )军(jūn )事(shì ),右(yòu )丞(chéng )相(xiàng )、南(nán )阳(yáng )王(wáng )保(bǎo )为(wéi )相(xiàng )国(guó ),司(sī )空(kōng )荀(xún )组(zǔ )为(wéi )太(tài )尉(wèi ),大(dà )将(jiāng )军(jūn )刘(liú )琨(kūn )为(wéi )司(sī )空(kōng )。进(jìn )封(fēng )代(dài )公(gōng )猗(yī )卢(lú )为(wéi )代(dài )王(wáng )。荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )陶(táo )侃(kǎn )破(pò )王(wáng )真(zhēn )于(yú )巴(bā )陵(líng )。杜(dù )弢(tāo )别(bié )将(jiāng )杜(dù )弘(hóng )、张(zhāng )彦(yàn )与(yǔ )临(lín )川(chuān )内(nèi )史(shǐ )谢(xiè )摛(chī )战(zhàn )于(yú )海(hǎi )昏(hūn ),摛(chī )败(bài )绩(jì ),死(sǐ )之(zhī )。三(sān )月(yuè ),豫(yù )率(lǜ )内(nèi )史(shǐ )周(zhōu )访(fǎng )击(jī )杜(dù )弘(hóng ),走(zǒu )之(zhī ),斩(zhǎn )张(zhāng )彦(yàn )于(yú )陈(chén )。夏(xià )四(sì )月(yuè ),大(dà )赦(shè )。五(wǔ )月(yuè ),刘(liú )聪(cōng )寇(kòu )并(bìng )州(zhōu )。六(liù )月(yuè ),盗(dào )发(fā )汉(hàn )霸(bà )、杜(dù )二(èr )陵(líng )及(jí )薄(báo )太(tài )后(hòu )陵(líng ),太(tài )后(hòu )面(miàn )如(rú )生(shēng ),得(dé )金(jīn )玉(yù )彩(cǎi )帛(bó )不(bú )可(kě )胜(shèng )记(jì )。时(shí )以(yǐ )朝(cháo )廷(tíng )草(cǎo )创(chuàng ),服(fú )章(zhāng )多(duō )阙(què ),敕(chì )收(shōu )其(qí )余(yú ),以(yǐ )实(shí )内(nèi )府(fǔ )。丁(dīng )卯(mǎo ),地(dì )震(zhèn )。辛(xīn )巳(sì ),大(dà )赦(shè )。敕(chì )雍(yōng )州(zhōu )掩(yǎn )骼(gé )埋(mái )胔(zì ),修(xiū )复(fù )陵(líng )墓(mù ),有(yǒu )犯(fàn )者(zhě )诛(zhū )及(jí )三(sān )族(zú )。秋(qiū )七(qī )月(yuè ),石(shí )勒(lè )陷(xiàn )濮(pú )阳(yáng ),害(hài )太(tài )守(shǒu )韩(hán )弘(hóng )。刘(liú )聪(cōng )寇(kòu )上(shàng )党(dǎng ),刘(liú )琨(kūn )遣(qiǎn )将(jiāng )救(jiù )之(zhī )。八(bā )月(yuè )癸(guǐ )亥(hài ),战(zhàn )于(yú )襄(xiāng )垣(yuán ),王(wáng )师(shī )败(bài )绩(jì )。荆(jīng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )陶(táo )侃(kǎn )攻(gōng )杜(dù )弢(tāo ),弢(tāo )败(bài )走(zǒu ),道(dào )死(sǐ ),湘(xiāng )州(zhōu )平(píng )。九(jiǔ )月(yuè ),刘(liú )曜(yào )寇(kòu )北(běi )地(dì ),命(mìng )领(lǐng )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )麹(qū )允(yǔn )讨(tǎo )之(zhī )。冬(dōng )十(shí )月(yuè ),允(yǔn )进(jìn )攻(gōng )青(qīng )白(bái )城(chéng )。以(yǐ )豫(yù )州(zhōu )牧(mù )、征(zhēng )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )索(suǒ )綝(chēn )为(wéi )尚(shàng )书(shū )仆(pú )射(shè )、都(dōu )督(dū )宫(gōng )城(chéng )诸(zhū )军(jūn )事(shì )。刘(liú )聪(cōng )陷(xiàn )冯(féng )翊(yì ),太(tài )守(shǒu )梁(liáng )肃(sù )奔(bēn )万(wàn )年(nián )。十(shí )二(èr )月(yuè ),凉(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )张(zhāng )寔(shí )送(sòng )皇(huáng )帝(dì )行(háng )玺(xǐ )一(yī )纽(niǔ )。盗(dào )杀(shā )安(ān )定(dìng )太(tài )守(shǒu )赵(zhào )班(bān )。

四(sì )年(nián )春(chūn )三(sān )月(yuè ),代(dài )王(wáng )猗(yī )卢(lú )薨(hōng ),其(qí )众(zhòng )归(guī )于(yú )刘(liú )琨(kūn )。夏(xià )四(sì )月(yuè )丁(dīng )丑(chǒu ),刘(liú )曜(yào )寇(kòu )上(shàng )郡(jùn ),太(tài )守(shǒu )籍(jí )韦(wéi )率(lǜ )其(qí )众(zhòng )奔(bēn )于(yú )南(nán )郑(zhèng )。凉(liáng )州(zhōu )刺(cì )史(shǐ )张(zhāng )寔(shí )遣(qiǎn )步(bù )骑(qí )五(wǔ )千(qiān )来(lái )赴(fù )京(jīng )都(dōu )。石(shí )勒(lè )陷(xiàn )廪(lǐn )丘(qiū ),北(běi )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )刘(liú )演(yǎn )出(chū )奔(bēn )。五(wǔ )月(yuè ),平(píng )夷(yí )太(tài )守(shǒu )雷(léi )照(zhào )害(hài )南(nán )广(guǎng )太(tài )守(shǒu )孟(mèng )桓(huán ),帅(shuài )二(èr )郡(jùn )三(sān )千(qiān )余(yú )家(jiā )叛(pàn )降(jiàng )于(yú )李(lǐ )雄(xióng )。六(liù )月(yuè )丁(dīng )巳(sì )朔(shuò ),日(rì )有(yǒu )蚀(shí )之(zhī )。大(dà )蝗(huáng )。秋(qiū )七(qī )月(yuè ),刘(liú )曜(yào )攻(gōng )北(běi )地(dì ),麹(qū )允(yǔn )帅(shuài )步(bù )骑(qí )三(sān )万(wàn )救(jiù )之(zhī )。王(wáng )师(shī )不(bú )战(zhàn )而(ér )溃(kuì ),北(běi )地(dì )太(tài )守(shǒu )麹(qū )昌(chāng )奔(bēn )于(yú )京(jīng )师(shī )。曜(yào )进(jìn )至(zhì )泾(jīng )阳(yáng ),渭(wèi )北(běi )诸(zhū )城(chéng )悉(xī )溃(kuì ),建(jiàn )威(wēi )将(jiāng )军(jūn )鲁(lǔ )克(kè )、散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )梁(liáng )纬(wěi )、少(shǎo )府(fǔ )皇(huáng )甫(fǔ )阳(yáng )等(děng )皆(jiē )死(sǐ )之(zhī )。八(bā )月(yuè ),刘(liú )曜(yào )逼(bī )京(jīng )师(shī ),内(nèi )外(wài )断(duàn )绝(jué ),镇(zhèn )西(xī )将(jiāng )军(jūn )焦(jiāo )嵩(sōng )、平(píng )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )宋(sòng )哲(zhé )、始(shǐ )平(píng )太(tài )守(shǒu )竺(zhú )恢(huī )等(děng )同(tóng )赴(fù )国(guó )难(nán ),麹(qū )允(yǔn )与(yǔ )公(gōng )卿(qīng )守(shǒu )长(zhǎng )安(ān )小(xiǎo )城(chéng )以(yǐ )自(zì )固(gù ),散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )华(huá )辑(jí )监(jiān )京(jīng )兆(zhào )、冯(féng )翊(yì )、弘(hóng )农(nóng )、上(shàng )洛(luò )四(sì )郡(jùn )兵(bīng )东(dōng )屯(tún )霸(bà )上(shàng ),镇(zhèn )军(jūn )将(jiāng )军(jūn )胡(hú )崧(sōng )帅(shuài )城(chéng )西(xī )诸(zhū )郡(jùn )兵(bīng )屯(tún )遮(zhē )马(mǎ )桥(qiáo ),并(bìng )不(bú )敢(gǎn )进(jìn )。冬(dōng )十(shí )月(yuè ),京(jīng )师(shī )饥(jī )甚(shèn ),米(mǐ )斗(dòu )金(jīn )二(èr )两(liǎng ),人(rén )相(xiàng )食(shí ),死(sǐ )者(zhě )太(tài )半(bàn )。太(tài )仓(cāng )有(yǒu )曲(qǔ )数(shù )饼(bǐng ),麹(qū )允(yǔn )屑(xiè )为(wéi )粥(zhōu )以(yǐ )供(gòng )帝(dì ),至(zhì )是(shì )复(fù )尽(jìn )。帝(dì )泣(qì )谓(wèi )允(yǔn )曰(yuē ):“今(jīn )窘(jiǒng )厄(è )如(rú )此(cǐ ),外(wài )无(wú )救(jiù )援(yuán ),死(sǐ )于(yú )社(shè )稷(jì ),是(shì )朕(zhèn )事(shì )也(yě )。然(rán )念(niàn )将(jiāng )士(shì )暴(bào )离(lí )斯(sī )酷(kù ),今(jīn )欲(yù )因(yīn )城(chéng )未(wèi )陷(xiàn )为(wéi )羞(xiū )死(sǐ )之(zhī )事(shì ),庶(shù )令(lìng )黎(lí )元(yuán )免(miǎn )屠(tú )烂(làn )之(zhī )苦(kǔ )。行(háng )矣(yǐ )遣(qiǎn )书(shū ),朕(zhèn )意(yì )决(jué )矣(yǐ )。”十(shí )一(yī )月(yuè )乙(yǐ )末(mò ),使(shǐ )侍(shì )中(zhōng )宋(sòng )敞(chǎng )送(sòng )笺(jiān )于(yú )曜(yào ),帝(dì )乘(chéng )羊(yáng )车(chē ),肉(ròu )袒(tǎn )衔(xián )壁(bì ),舆(yú )榇(chèn )出(chū )降(jiàng )。群(qún )臣(chén )号(hào )泣(qì )攀(pān )车(chē ),执(zhí )帝(dì )之(zhī )手(shǒu ),帝(dì )亦(yì )悲(bēi )不(bú )自(zì )胜(shèng )。御(yù )史(shǐ )中(zhōng )丞(chéng )吉(jí )朗(lǎng )自(zì )杀(shā )。曜(yào )焚(fén )榇(chèn )受(shòu )壁(bì ),使(shǐ )宋(sòng )敞(chǎng )奉(fèng )帝(dì )还(hái )宫(gōng )。初(chū ),有(yǒu )童(tóng )谣(yáo )曰(yuē ):“天(tiān )子(zǐ )何(hé )在(zài )豆(dòu )田(tián )中(zhōng )。”时(shí )王(wáng )浚(xùn )在(zài )幽(yōu )州(zhōu ),以(yǐ )豆(dòu )有(yǒu )藿(huò ),杀(shā )隐(yǐn )士(shì )霍(huò )原(yuán )以(yǐ )应(yīng )之(zhī )。及(jí )帝(dì )如(rú )曜(yào )营(yíng ),营(yíng )实(shí )在(zài )城(chéng )东(dōng )豆(dòu )田(tián )壁(bì )。辛(xīn )丑(chǒu ),帝(dì )蒙(méng )尘(chén )于(yú )平(píng )阳(yáng ),麹(qū )允(yǔn )及(jí )群(qún )官(guān )并(bìng )从(cóng )。刘(liú )聪(cōng )假(jiǎ )帝(dì )光(guāng )禄(lù )大(dà )夫(fū )、怀(huái )安(ān )侯(hóu )。壬(rén )寅(yín ),聪(cōng )临(lín )殿(diàn ),帝(dì )稽(jī )首(shǒu )于(yú )前(qián ),麹(qū )允(yǔn )伏(fú )地(dì )恸(tòng )哭(kū ),因(yīn )自(zì )杀(shā )。尚(shàng )书(shū )梁(liáng )允(yǔn )、侍(shì )中(zhōng )梁(liáng )浚(xùn )、散(sàn )骑(qí )常(cháng )侍(shì )严(yán )敦(dūn )、左(zuǒ )丞(chéng )臧(zāng )振(zhèn )、黄(huáng )门(mén )侍(shì )郎(láng )任(rèn )播(bō )、张(zhāng )伟(wěi )、杜(dù )曼(màn )及(jí )诸(zhū )郡(jùn )守(shǒu )并(bìng )为(wéi )曜(yào )所(suǒ )害(hài ),华(huá )辑(jí )奔(bēn )南(nán )山(shān )。石(shí )勒(lè )围(wéi )乐(lè )平(píng ),司(sī )空(kōng )刘(liú )琨(kūn )遣(qiǎn )兵(bīng )援(yuán )之(zhī ),为(wéi )勒(lè )所(suǒ )败(bài ),乐(lè )平(píng )太(tài )守(shǒu )韩(hán )据(jù )出(chū )奔(bēn )。司(sī )空(kōng )长(zhǎng )史(shǐ )李(lǐ )弘(hóng )以(yǐ )并(bìng )州(zhōu )叛(pàn )降(jiàng )于(yú )勒(lè )。十(shí )二(èr )月(yuè )甲(jiǎ )申(shēn )朔(shuò ),日(rì )有(yǒu )蚀(shí )之(zhī )。己(jǐ )未(wèi ),刘(liú )琨(kūn )奔(bēn )蓟(jì ),依(yī )段(duàn )匹(pǐ )磾(dī )。

五(wǔ )年(nián )春(chūn )正(zhèng )月(yuè ),帝(dì )在(zài )平(píng )阳(yáng )。庚(gēng )子(zǐ ),虹(hóng )霓(ní )弥(mí )天(tiān ),三(sān )日(rì )并(bìng )照(zhào )。平(píng )东(dōng )将(jiāng )军(jūn )宋(sòng )哲(zhé )奔(bēn )江(jiāng )左(zuǒ )。李(lǐ )雄(xióng )使(shǐ )其(qí )将(jiāng )李(lǐ )恭(gōng )、罗(luó )寅(yín )寇(kòu )巴(bā )东(dōng )。二(èr )月(yuè ),刘(liú )聪(cōng )使(shǐ )其(qí )将(jiāng )刘(liú )畅(chàng )攻(gōng )荥(yíng )阳(yáng ),太(tài )守(shǒu )李(lǐ )矩(jǔ )击(jī )破(pò )之(zhī )。三(sān )月(yuè ),琅(láng )邪(xié )王(wáng )睿(ruì )承(chéng )制(zhì )改(gǎi )元(yuán ),称(chēng )晋(jìn )王(wáng )于(yú )建(jiàn )康(kāng )。夏(xià )五(wǔ )月(yuè )丙(bǐng )子(zǐ ),日(rì )有(yǒu )蚀(shí )之(zhī )。秋(qiū )七(qī )月(yuè ),大(dà )暑(shǔ ),司(sī )、冀(jì )、青(qīng )、雍(yōng )等(děng )四(sì )州(zhōu )螽(zhōng )蝗(huáng )。石(shí )勒(lè )亦(yì )竞(jìng )取(qǔ )百(bǎi )姓(xìng )禾(hé ),时(shí )人(rén )谓(wèi )之(zhī )“胡(hú )蝗(huáng )”。八(bā )月(yuè ),刘(liú )聪(cōng )使(shǐ )赵(zhào )固(gù )袭(xí )卫(wèi )将(jiāng )军(jūn )华(huá )荟(huì )于(yú )定(dìng )颍(yǐng ),遂(suí )害(hài )之(zhī )。冬(dōng )十(shí )月(yuè )丙(bǐng )子(zǐ ),日(rì )有(yǒu )蚀(shí )之(zhī )。刘(liú )聪(cōng )出(chū )猎(liè ),令(lìng )帝(dì )行(háng )车(chē )骑(qí )将(jiāng )军(jūn ),戎(róng )服(fú )执(zhí )戟(jǐ )为(wéi )导(dǎo ),百(bǎi )姓(xìng )聚(jù )而(ér )观(guān )之(zhī ),故(gù )老(lǎo )或(huò )歔(xū )欷(xī )流(liú )涕(tì ),聪(cōng )闻(wén )而(ér )恶(è )之(zhī )。聪(cōng )后(hòu )因(yīn )大(dà )会(huì ),使(shǐ )帝(dì )行(háng )酒(jiǔ )洗(xǐ )爵(jué ),反(fǎn )而(ér )更(gèng )衣(yī ),又(yòu )使(shǐ )帝(dì )执(zhí )盖(gài ),晋(jìn )臣(chén )在(zài )坐(zuò )者(zhě )多(duō )失(shī )声(shēng )而(ér )泣(qì ),尚(shàng )书(shū )郎(láng )辛(xīn )宾(bīn )抱(bào )帝(dì )恸(tòng )哭(kū ),为(wéi )聪(cōng )所(suǒ )害(hài )。十(shí )二(èr )月(yuè )戊(wù )戌(xū ),帝(dì )遇(yù )弑(shì ),崩(bēng )于(yú )平(píng )阳(yáng ),时(shí )年(nián )十(shí )八(bā )。

帝(dì )之(zhī )继(jì )皇(huáng )统(tǒng )也(yě ),属(shǔ )永(yǒng )嘉(jiā )之(zhī )乱(luàn ),天(tiān )下(xià )崩(bēng )离(lí ),长(zhǎng )安(ān )城(chéng )中(zhōng )户(hù )不(bú )盈(yíng )百(bǎi ),墙(qiáng )宇(yǔ )颓(tuí )毁(huǐ ),蒿(hāo )棘(jí )成(chéng )林(lín )。朝(cháo )廷(tíng )无(wú )车(chē )马(mǎ )章(zhāng )服(fú ),唯(wéi )桑(sāng )版(bǎn )署(shǔ )号(hào )而(ér )已(yǐ )。众(zhòng )唯(wéi )一(yī )旅(lǚ ),公(gōng )私(sī )有(yǒu )车(chē )四(sì )乘(chéng ),器(qì )械(xiè )多(duō )阙(què ),运(yùn )馈(kuì )不(bú )继(jì )。巨(jù )猾(huá )滔(tāo )天(tiān ),帝(dì )京(jīng )危(wēi )急(jí ),诸(zhū )侯(hóu )无(wú )释(shì )位(wèi )之(zhī )志(zhì ),征(zhēng )镇(zhèn )阙(què )勤(qín )王(wáng )之(zhī )举(jǔ ),故(gù )君(jūn )臣(chén )窘(jiǒng )迫(pò ),以(yǐ )至(zhì )杀(shā )辱(rǔ )云(yún )。

史(shǐ )臣(chén )曰(yuē ):昔(xī )炎(yán )晖(huī )杪(miǎo )暮(mù ),英(yīng )雄(xióng )多(duō )假(jiǎ )于(yú )宗(zōng )室(shì )。金(jīn )德(dé )韬(tāo )华(huá ),颠(diān )沛(pèi )共(gòng )推(tuī )于(yú )怀(huái )愍(mǐn )。樊(fán )阳(yáng )寂(jì )寥(liáo ),兵(bīng )车(chē )靡(mí )会(huì ),岂(qǐ )力(lì )不(bú )足(zú )而(ér )情(qíng )有(yǒu )余(yú )乎(hū )?喋(dié )喋(dié )遗(yí )萌(méng ),苟(gǒu )存(cún )其(qí )主(zhǔ ),譬(pì )彼(bǐ )诗(shī )人(rén ),爱(ài )其(qí )棠(táng )树(shù )。夫(fū )有(yǒu )非(fēi )常(cháng )之(zhī )事(shì ),而(ér )无(wú )非(fēi )常(cháng )之(zhī )功(gōng ),详(xiáng )观(guān )发(fā )迹(jì ),用(yòng )非(fēi )天(tiān )启(qǐ ),是(shì )以(yǐ )舆(yú )棺(guān )齿(chǐ )剑(jiàn ),可(kě )得(dé )而(ér )言(yán )焉(yān )。于(yú )时(shí )五(wǔ )岳(yuè )三(sān )涂(tú ),并(bìng )皆(jiē )沦(lún )寇(kòu ),龙(lóng )州(zhōu )、牛(niú )首(shǒu ),故(gù )以(yǐ )立(lì )君(jūn )。股(gǔ )肱(gōng )非(fēi )挑(tiāo )战(zhàn )之(zhī )秋(qiū ),刘(liú )石(shí )有(yǒu )滔(tāo )天(tiān )之(zhī )势(shì ),疗(liáo )饥(jī )中(zhōng )断(duàn ),婴(yīng )戈(gē )外(wài )绝(jué ),两(liǎng )京(jīng )沦(lún )狄(dí ),再(zài )驾(jià )徂(cú )戎(róng )。周(zhōu )王(wáng )陨(yǔn )首(shǒu )于(yú )骊(lí )峰(fēng ),卫(wèi )公(gōng )亡(wáng )肝(gān )于(yú )淇(qí )上(shàng ),思(sī )为(wéi )一(yī )郡(jùn ),其(qí )可(kě )得(dé )乎(hū )!干(gàn )宝(bǎo )有(yǒu )言(yán )曰(yuē ):

昔(xī )高(gāo )祖(zǔ )宣(xuān )皇(huáng )帝(dì )以(yǐ )雄(xióng )才(cái )硕(shuò )量(liàng ),应(yīng )时(shí )而(ér )仕(shì ),值(zhí )魏(wèi )太(tài )祖(zǔ )创(chuàng )基(jī )之(zhī )初(chū ),筹(chóu )画(huà )军(jūn )国(guó ),嘉(jiā )谋(móu )屡(lǚ )中(zhōng ),遂(suí )服(fú )舆(yú )轸(zhěn ),驱(qū )驰(chí )三(sān )世(shì )。性(xìng )深(shēn )阻(zǔ )有(yǒu )若(ruò )城(chéng )府(fǔ ),而(ér )能(néng )宽(kuān )绰(chāo )以(yǐ )容(róng )纳(nà );行(háng )任(rèn )数(shù )以(yǐ )御(yù )物(wù ),而(ér )知(zhī )人(rén )善(shàn )采(cǎi )拔(bá )。故(gù )贤(xián )愚(yú )咸(xián )怀(huái ),大(dà )小(xiǎo )毕(bì )力(lì )。尔(ěr )乃(nǎi )取(qǔ )邓(dèng )艾(ài )于(yú )农(nóng )隙(xì ),引(yǐn )州(zhōu )泰(tài )于(yú )行(háng )役(yì ),委(wěi )以(yǐ )文(wén )武(wǔ ),各(gè )善(shàn )其(qí )事(shì )。故(gù )能(néng )西(xī )禽(qín )孟(mèng )达(dá ),东(dōng )举(jǔ )公(gōng )孙(sūn ),内(nèi )夷(yí )曹(cáo )爽(shuǎng ),外(wài )袭(xí )王(wáng )凌(líng )。神(shén )略(luè )独(dú )断(duàn ),征(zhēng )伐(fá )四(sì )克(kè ),维(wéi )御(yù )群(qún )后(hòu ),大(dà )权(quán )在(zài )己(jǐ )。于(yú )是(shì )百(bǎi )姓(xìng )与(yǔ )能(néng ),大(dà )象(xiàng )始(shǐ )构(gòu )。世(shì )宗(zōng )承(chéng )基(jī ),太(tài )祖(zǔ )继(jì )业(yè ),玄(xuán )丰(fēng )乱(luàn )内(nèi ),钦(qīn )诞(dàn )寇(kòu )外(wài ),潜(qián )谋(móu )虽(suī )密(mì ),而(ér )在(zài )机(jī )必(bì )兆(zhào );淮(huái )浦(pǔ )再(zài )扰(rǎo ),而(ér )许(xǔ )洛(luò )不(bú )震(zhèn ):咸(xián )黜(chù )异(yì )图(tú ),用(yòng )融(róng )前(qián )烈(liè )。然(rán )后(hòu )推(tuī )毂(gū )钟(zhōng )邓(dèng ),长(zhǎng )驱(qū )庸(yōng )蜀(shǔ ),三(sān )关(guān )电(diàn )埽(sào ),而(ér )刘(liú )禅(chán )入(rù )臣(chén ),天(tiān )符(fú )人(rén )事(shì ),于(yú )是(shì )信(xìn )矣(yǐ )。始(shǐ )当(dāng )非(fēi )常(cháng )之(zhī )礼(lǐ ),终(zhōng )受(shòu )备(bèi )物(wù )之(zhī )锡(xī )。至(zhì )于(yú )世(shì )祖(zǔ ),遂(suí )享(xiǎng )皇(huáng )极(jí )。仁(rén )以(yǐ )厚(hòu )下(xià ),俭(jiǎn )以(yǐ )足(zú )用(yòng ),和(hé )而(ér )不(bú )驰(chí ),宽(kuān )而(ér )能(néng )断(duàn ),故(gù )民(mín )咏(yǒng )维(wéi )新(xīn ),四(sì )海(hǎi )悦(yuè )劝(quàn )矣(yǐ )。聿(yù )修(xiū )祖(zǔ )宗(zōng )之(zhī )志(zhì ),思(sī )辑(jí )战(zhàn )国(guó )之(zhī )苦(kǔ )。腹(fù )心(xīn )不(bú )同(tóng ),公(gōng )卿(qīng )异(yì )议(yì ),而(ér )独(dú )纳(nà )羊(yáng )祜(hù )之(zhī )策(cè ),杖(zhàng )王(wáng )杜(dù )之(zhī )决(jué ),役(yì )不(bú )二(èr )时(shí ),江(jiāng )湘(xiāng )来(lái )同(tóng )。掩(yǎn )唐(táng )虞(yú )之(zhī )旧(jiù )域(yù ),班(bān )正(zhèng )朔(shuò )于(yú )八(bā )荒(huāng ),天(tiān )下(xià )书(shū )同(tóng )文(wén ),车(chē )同(tóng )轨(guǐ ),牛(niú )马(mǎ )被(bèi )野(yě ),余(yú )粮(liáng )委(wěi )亩(mǔ ),故(gù )于(yú )时(shí )有(yǒu )“天(tiān )下(xià )无(wú )穷(qióng )人(rén )”之(zhī )谚(yàn )。虽(suī )太(tài )平(píng )未(wèi )洽(qià ),亦(yì )足(zú )以(yǐ )明(míng )吏(lì )奉(fèng )其(qí )法(fǎ ),民(mín )乐(lè )其(qí )生(shēng )矣(yǐ )。武(wǔ )皇(huáng )既(jì )崩(bēng ),山(shān )陵(líng )未(wèi )乾(qián ),而(ér )杨(yáng )骏(jùn )被(bèi )诛(zhū ),母(mǔ )后(hòu )废(fèi )黜(chù )。寻(xún )以(yǐ )二(èr )公(gōng )、楚(chǔ )王(wáng )之(zhī )变(biàn ),宗(zōng )子(zǐ )无(wú )维(wéi )城(chéng )之(zhī )助(zhù ),师(shī )尹(yǐn )无(wú )具(jù )瞻(zhān )之(zhī )贵(guì ),至(zhì )乃(nǎi )易(yì )天(tiān )子(zǐ )以(yǐ )太(tài )上(shàng )之(zhī )号(hào ),而(ér )有(yǒu )免(miǎn )官(guān )之(zhī )谣(yáo )。民(mín )不(bú )见(jiàn )德(dé ),惟(wéi )乱(luàn )是(shì )闻(wén ),朝(cháo )为(wéi )伊(yī )周(zhōu ),夕(xī )成(chéng )桀(jié )跖(zhí ),善(shàn )恶(è )陷(xiàn )于(yú )成(chéng )败(bài ),毁(huǐ )誉(yù )胁(xié )于(yú )世(shì )利(lì ),内(nèi )外(wài )混(hún )淆(xiáo ),庶(shù )官(guān )失(shī )才(cái ),名(míng )实(shí )反(fǎn )错(cuò ),天(tiān )纲(gāng )解(jiě )纽(niǔ )。国(guó )政(zhèng )迭(dié )移(yí )于(yú )乱(luàn )人(rén ),禁(jìn )兵(bīng )外(wài )散(sàn )于(yú )四(sì )方(fāng ),方(fāng )岳(yuè )无(wú )钧(jūn )石(shí )之(zhī )镇(zhèn ),关(guān )门(mén )无(wú )结(jié )草(cǎo )之(zhī )固(gù )。李(lǐ )辰(chén )、石(shí )冰(bīng )倾(qīng )之(zhī )于(yú )荆(jīng )杨(yáng ),元(yuán )海(hǎi )、王(wáng )弥(mí )挠(náo )之(zhī )于(yú )青(qīng )冀(jì ),戎(róng )羯(jié )称(chēng )制(zhì ),二(èr )帝(dì )失(shī )尊(zūn ),何(hé )哉(zāi )?树(shù )立(lì )失(shī )权(quán ),托(tuō )付(fù )非(fēi )才(cái ),四(sì )维(wéi )不(bú )张(zhāng ),而(ér )苟(gǒu )且(qiě )之(zhī )政(zhèng )多(duō )也(yě )。

夫(fū )作(zuò )法(fǎ )于(yú )治(zhì ),其(qí )弊(bì )犹(yóu )乱(luàn );作(zuò )法(fǎ )于(yú )乱(luàn ),谁(shuí )能(néng )救(jiù )之(zhī )!彼(bǐ )元(yuán )海(hǎi )者(zhě ),离(lí )石(shí )之(zhī )将(jiāng )兵(bīng )都(dōu )尉(wèi );王(wáng )弥(mí )者(zhě ),青(qīng )州(zhōu )之(zhī )散(sàn )吏(lì )也(yě )。盖(gài )皆(jiē )弓(gōng )马(mǎ )之(zhī )士(shì ),驱(qū )走(zǒu )之(zhī )人(rén ),非(fēi )有(yǒu )吴(wú )先(xiān )主(zhǔ )、诸(zhū )葛(gě )孔(kǒng )明(míng )之(zhī )能(néng )也(yě );新(xīn )起(qǐ )之(zhī )寇(kòu ),乌(wū )合(hé )之(zhī )众(zhòng ),非(fēi )吴(wú )蜀(shǔ )之(zhī )敌(dí )也(yě );脱(tuō )耒(lěi )为(wéi )兵(bīng ),裂(liè )裳(shang )为(wéi )旗(qí ),非(fēi )战(zhàn )国(guó )之(zhī )器(qì )也(yě );自(zì )下(xià )逆(nì )上(shàng ),非(fēi )邻(lín )国(guó )之(zhī )势(shì )也(yě )。然(rán )而(ér )扰(rǎo )天(tiān )下(xià )如(rú )驱(qū )群(qún )羊(yáng ),举(jǔ )二(èr )都(dōu )如(rú )拾(shí )遗(yí )芥(jiè ),将(jiāng )相(xiàng )王(wáng )侯(hóu )连(lián )颈(jǐng )以(yǐ )受(shòu )戮(lù ),后(hòu )嫔(pín )妃(fēi )主(zhǔ )虏(lǔ )辱(rǔ )于(yú )戎(róng )卒(zú ),岂(qǐ )不(bú )哀(āi )哉(zāi )!天(tiān )下(xià ),大(dà )器(qì )也(yě );群(qún )生(shēng ),重(zhòng )畜(chù )也(yě )。爱(ài )恶(è )相(xiàng )攻(gōng ),利(lì )害(hài )相(xiàng )夺(duó ),其(qí )势(shì )常(cháng )也(yě )。若(ruò )积(jī )水(shuǐ )于(yú )防(fáng ),燎(liáo )火(huǒ )于(yú )原(yuán ),未(wèi )尝(cháng )暂(zàn )静(jìng )也(yě )。器(qì )大(dà )者(zhě ),不(bú )可(kě )以(yǐ )小(xiǎo )道(dào )治(zhì );势(shì )重(zhòng )者(zhě ),不(bú )可(kě )以(yǐ )争(zhēng )竞(jìng )扰(rǎo )。古(gǔ )先(xiān )哲(zhé )王(wáng )知(zhī )其(qí )然(rán )也(yě ),是(shì )以(yǐ )捍(hàn )其(qí )大(dà )患(huàn ),御(yù )其(qí )大(dà )灾(zāi )。百(bǎi )姓(xìng )皆(jiē )知(zhī )上(shàng )德(dé )之(zhī )生(shēng )己(jǐ ),而(ér )不(bú )谓(wèi )浚(xùn )己(jǐ )以(yǐ )生(shēng )也(yě ),是(shì )以(yǐ )感(gǎn )而(ér )应(yīng )之(zhī ),悦(yuè )而(ér )归(guī )之(zhī ),如(rú )晨(chén )风(fēng )之(zhī )郁(yù )北(běi )林(lín ),龙(lóng )鱼(yú )之(zhī )趣(qù )薮(sǒu )泽(zé )也(yě )。然(rán )后(hòu )设(shè )礼(lǐ )文(wén )以(yǐ )理(lǐ )之(zhī ),断(duàn )刑(xíng )罚(fá )以(yǐ )威(wēi )之(zhī ),谨(jǐn )好(hǎo )恶(è )以(yǐ )示(shì )之(zhī ),审(shěn )祸(huò )福(fú )以(yǐ )喻(yù )之(zhī ),求(qiú )明(míng )察(chá )以(yǐ )官(guān )之(zhī ),尊(zūn )慈(cí )爱(ài )以(yǐ )固(gù )之(zhī )。故(gù )众(zhòng )知(zhī )向(xiàng )方(fāng ),皆(jiē )乐(lè )其(qí )生(shēng )而(ér )哀(āi )其(qí )死(sǐ ),悦(yuè )其(qí )教(jiāo )而(ér )安(ān )其(qí )俗(sú );君(jūn )子(zǐ )勤(qín )礼(lǐ ),小(xiǎo )人(rén )尽(jìn )力(lì ),廉(lián )耻(chǐ )笃(dǔ )于(yú )家(jiā )闾(lǘ ),邪(xié )辟(pì )消(xiāo )于(yú )胸(xiōng )怀(huái )。故(gù )其(qí )民(mín )有(yǒu )见(jiàn )危(wēi )以(yǐ )授(shòu )命(mìng ),而(ér )不(bú )求(qiú )生(shēng )以(yǐ )害(hài )义(yì ),又(yòu )况(kuàng )可(kě )奋(fèn )臂(bì )大(dà )呼(hū ),聚(jù )之(zhī )以(yǐ )干(gàn )纪(jì )作(zuò )乱(luàn )乎(hū )!基(jī )广(guǎng )则(zé )难(nán )倾(qīng ),根(gēn )深(shēn )则(zé )难(nán )拔(bá ),理(lǐ )节(jiē )则(zé )不(bú )乱(luàn ),胶(jiāo )结(jié )则(zé )不(bú )迁(qiān ),是(shì )以(yǐ )昔(xī )之(zhī )有(yǒu )天(tiān )下(xià )者(zhě )之(zhī )所(suǒ )以(yǐ )长(zhǎng )久(jiǔ )也(yě )。夫(fū )岂(qǐ )无(wú )僻(pì )主(zhǔ ),赖(lài )道(dào )德(dé )典(diǎn )刑(xíng )以(yǐ )维(wéi )持(chí )之(zhī )也(yě )。

昔(xī )周(zhōu )之(zhī )兴(xìng )也(yě ),后(hòu )稷(jì )生(shēng )于(yú )姜(jiāng )嫄(yuán ),而(ér )天(tiān )命(mìng )昭(zhāo )显(xiǎn ),文(wén )武(wǔ )之(zhī )功(gōng )起(qǐ )于(yú )后(hòu )稷(jì )。至(zhì )于(yú )公(gōng )刘(liú ),遭(zāo )夏(xià )人(rén )之(zhī )乱(luàn ),去(qù )邰(tái )之(zhī )豳(bīn ),身(shēn )服(fú )厥(jué )劳(láo )。至(zhì )于(yú )太(tài )王(wáng ),为(wéi )戎(róng )翟(zhái )所(suǒ )逼(bī ),而(ér )不(bú )忍(rěn )百(bǎi )姓(xìng )之(zhī )命(mìng ),杖(zhàng )策(cè )而(ér )去(qù )之(zhī )。故(gù )从(cóng )之(zhī )如(rú )归(guī )市(shì ),一(yī )年(nián )成(chéng )邑(yì ),二(èr )年(nián )成(chéng )都(dōu ),三(sān )年(nián )五(wǔ )倍(bèi )其(qí )初(chū )。至(zhì )于(yú )王(wáng )季(jì ),能(néng )貊(mò )其(qí )德(dé )音(yīn );至(zhì )于(yú )文(wén )王(wáng ),而(ér )维(wéi )新(xīn )其(qí )命(mìng )。由(yóu )此(cǐ )观(guān )之(zhī ),周(zhōu )家(jiā )世(shì )积(jī )忠(zhōng )厚(hòu ),仁(rén )及(jí )草(cǎo )木(mù ),内(nèi )隆(lóng )九(jiǔ )族(zú ),外(wài )尊(zūn )事(shì )黄(huáng )耇(gǒu ),以(yǐ )成(chéng )其(qí )福(fú )禄(lù )者(zhě )也(yě )。而(ér )其(qí )妃(fēi )后(hòu )躬(gōng )行(háng )四(sì )教(jiāo ),尊(zūn )敬(jìng )师(shī )傅(fù ),服(fú )瀚(hàn )濯(zhuó )之(zhī )衣(yī ),修(xiū )烦(fán )辱(rǔ )之(zhī )事(shì ),化(huà )天(tiān )下(xià )以(yǐ )成(chéng )妇(fù )道(dào )。是(shì )以(yǐ )汉(hàn )滨(bīn )之(zhī )女(nǚ ),守(shǒu )洁(jié )白(bái )之(zhī )志(zhì ),中(zhōng )林(lín )之(zhī )士(shì ),有(yǒu )纯(chún )一(yī )之(zhī )德(dé ),始(shǐ )于(yú )忧(yōu )勤(qín ),终(zhōng )于(yú )逸(yì )乐(lè )。以(yǐ )三(sān )圣(shèng )之(zhī )知(zhī ),伐(fá )独(dú )夫(fū )之(zhī )纣(zhòu ),犹(yóu )正(zhèng )其(qí )名(míng )教(jiāo ),曰(yuē )逆(nì )取(qǔ )顺(shùn )守(shǒu )。及(jí )周(zhōu )公(gōng )遭(zāo )变(biàn ),陈(chén )后(hòu )稷(jì )先(xiān )公(gōng )风(fēng )化(huà )之(zhī )所(suǒ )由(yóu ),致(zhì )王(wáng )业(yè )之(zhī )艰(jiān )难(nán )者(zhě ),则(zé )皆(jiē )农(nóng )夫(fū )女(nǚ )工(gōng )衣(yī )食(shí )之(zhī )事(shì )也(yě )。故(gù )自(zì )后(hòu )稷(jì )之(zhī )始(shǐ )基(jī )靖(jìng )民(mín ),十(shí )五(wǔ )王(wáng )而(ér )文(wén )始(shǐ )平(píng )之(zhī ),十(shí )六(liù )王(wáng )而(ér )武(wǔ )始(shǐ )居(jū )之(zhī ),十(shí )八(bā )王(wáng )而(ér )康(kāng )克(kè )安(ān )之(zhī )。故(gù )其(qí )积(jī )基(jī )树(shù )本(běn ),经(jīng )纬(wěi )礼(lǐ )俗(sú ),节(jiē )理(lǐ )人(rén )情(qíng ),恤(xù )隐(yǐn )民(mín )事(shì ),如(rú )此(cǐ )之(zhī )缠(chán )绵(mián )也(yě )。今(jīn )晋(jìn )之(zhī )兴(xìng )也(yě ),功(gōng )烈(liè )于(yú )百(bǎi )王(wáng ),事(shì )捷(jié )于(yú )三(sān )代(dài )。宣(xuān )景(jǐng )遭(zāo )多(duō )难(nán )之(zhī )时(shí ),诛(zhū )庶(shù )孽(niè )以(yǐ )便(biàn )事(shì ),不(bú )及(jí )修(xiū )公(gōng )刘(liú )、太(tài )王(wáng )之(zhī )仁(rén )也(yě )。受(shòu )遗(yí )辅(fǔ )政(zhèng ),屡(lǚ )遇(yù )废(fèi )置(zhì ),故(gù )齐(qí )王(wáng )不(bú )明(míng ),不(bú )获(huò )思(sī )庸(yōng )于(yú )亳(bó );高(gāo )贵(guì )冲(chōng )人(rén ),不(bú )得(dé )复(fù )子(zǐ )明(míng )辟(pì )也(yě )。二(èr )祖(zǔ )逼(bī )禅(chán )代(dài )之(zhī )期(qī ),不(bú )暇(xiá )待(dài )参(cān )分(fèn )八(bā )百(bǎi )之(zhī )会(huì )也(yě )。是(shì )其(qí )创(chuàng )基(jī )立(lì )本(běn ),异(yì )于(yú )先(xiān )代(dài )者(zhě )也(yě )。加(jiā )以(yǐ )朝(cháo )寡(guǎ )纯(chún )德(dé )之(zhī )人(rén ),乡(xiāng )乏(fá )不(bú )贰(èr )之(zhī )老(lǎo ),风(fēng )俗(sú )淫(yín )僻(pì ),耻(chǐ )尚(shàng )失(shī )所(suǒ ),学(xué )者(zhě )以(yǐ )老(lǎo )庄(zhuāng )为(wéi )宗(zōng )而(ér )黜(chù )《六(liù )经(jīng )》,谈(tán )者(zhě )以(yǐ )虚(xū )荡(dàng )为(wéi )辨(biàn )而(ér )贱(jiàn )名(míng )检(jiǎn ),行(háng )身(shēn )者(zhě )以(yǐ )放(fàng )浊(zhuó )为(wéi )通(tōng )而(ér )狭(xiá )节(jiē )信(xìn ),进(jìn )仕(shì )者(zhě )以(yǐ )苟(gǒu )得(dé )为(wéi )贵(guì )而(ér )鄙(bǐ )居(jū )正(zhèng ),当(dāng )官(guān )者(zhě )以(yǐ )望(wàng )空(kōng )为(wéi )高(gāo )而(ér )笑(xiào )勤(qín )恪(kè )。是(shì )以(yǐ )刘(liú )颂(sòng )屡(lǚ )言(yán )治(zhì )道(dào ),傅(fù )咸(xián )每(měi )纠(jiū )邪(xié )正(zhèng ),皆(jiē )谓(wèi )之(zhī )俗(sú )吏(lì );其(qí )倚(yǐ )杖(zhàng )虚(xū )旷(kuàng ),依(yī )阿(ā )无(wú )心(xīn )者(zhě )皆(jiē )名(míng )重(zhòng )海(hǎi )内(nèi )。若(ruò )夫(fū )文(wén )王(wáng )日(rì )旰(gàn )不(bú )暇(xiá )食(shí ),仲(zhòng )山(shān )甫(fǔ )夙(sù )夜(yè )匪(fěi )懈(xiè )者(zhě ),盖(gài )共(gòng )嗤(chī )黜(chù )以(yǐ )为(wéi )灰(huī )尘(chén )矣(yǐ )。由(yóu )是(shì )毁(huǐ )誉(yù )乱(luàn )于(yú )善(shàn )恶(è )之(zhī )实(shí ),情(qíng )慝(tè )奔(bēn )于(yú )货(huò )欲(yù )之(zhī )涂(tú )。选(xuǎn )者(zhě )为(wéi )人(rén )择(zé )官(guān ),官(guān )者(zhě )为(wéi )身(shēn )择(zé )利(lì ),而(ér )执(zhí )钧(jūn )当(dāng )轴(zhóu )之(zhī )士(shì ),身(shēn )兼(jiān )官(guān )以(yǐ )十(shí )数(shù )。大(dà )极(jí )其(qí )尊(zūn ),小(xiǎo )录(lù )其(qí )耍(shuǎ ),而(ér )世(shì )族(zú )贵(guì )戚(qī )之(zhī )子(zǐ )弟(dì ),陵(líng )迈(mài )超(chāo )越(yuè ),不(bú )拘(jū )资(zī )次(cì )。悠(yōu )悠(yōu )风(fēng )尘(chén ),皆(jiē )奔(bēn )竞(jìng )之(zhī )士(shì ),列(liè )官(guān )千(qiān )百(bǎi ),无(wú )让(ràng )贤(xián )之(zhī )举(jǔ )。子(zǐ )真(zhēn )着(zhe )崇(chóng )让(ràng )而(ér )莫(mò )之(zhī )省(shěng ),子(zǐ )雅(yǎ )制(zhì )九(jiǔ )班(bān )而(ér )不(bú )得(dé )用(yòng )。其(qí )妇(fù )女(nǚ ),庄(zhuāng )栉(zhì )织(zhī )纴(rèn )皆(jiē )取(qǔ )成(chéng )于(yú )婢(bì )仆(pú ),未(wèi )尝(cháng )知(zhī )女(nǚ )工(gōng )丝(sī )枲(xǐ )之(zhī )业(yè ),中(zhōng )馈(kuì )酒(jiǔ )食(shí )之(zhī )事(shì )也(yě )。先(xiān )时(shí )而(ér )婚(hūn ),任(rèn )情(qíng )而(ér )动(dòng ),故(gù )皆(jiē )不(bú )耻(chǐ )淫(yín )泆(yì )之(zhī )过(guò ),不(bú )拘(jū )妒(dù )忌(jì )之(zhī )恶(è ),父(fù )兄(xiōng )不(bú )之(zhī )罪(zuì )也(yě ),天(tiān )下(xià )莫(mò )之(zhī )非(fēi )也(yě ),又(yòu )况(kuàng )责(zé )之(zhī )闻(wén )四(sì )教(jiāo )于(yú )古(gǔ ),修(xiū )贞(zhēn )顺(shùn )于(yú )今(jīn ),以(yǐ )辅(fǔ )佐(zuǒ )君(jūn )子(zǐ )者(zhě )哉(zāi )!礼(lǐ )法(fǎ )刑(xíng )政(zhèng )于(yú )此(cǐ )大(dà )坏(huài ),如(rú )水(shuǐ )斯(sī )积(jī )而(ér )决(jué )其(qí )提(tí )防(fáng ),如(rú )火(huǒ )斯(sī )畜(chù )而(ér )离(lí )其(qí )薪(xīn )燎(liáo )也(yě )。国(guó )之(zhī )将(jiāng )亡(wáng ),未(wèi )必(bì )先(xiān )颠(diān ),其(qí )此(cǐ )之(zhī )谓(wèi )乎(hū )!故(gù )观(guān )阮(ruǎn )籍(jí )之(zhī )行(háng ),而(ér )觉(jiào )礼(lǐ )教(jiāo )崩(bēng )驰(chí )之(zhī )所(suǒ )由(yóu )也(yě )。察(chá )庾(yǔ )纯(chún )、贾(jiǎ )充(chōng )之(zhī )争(zhēng ),而(ér )见(jiàn )师(shī )尹(yǐn )之(zhī )多(duō )僻(pì );考(kǎo )平(píng )吴(wú )之(zhī )功(gōng ),而(ér )知(zhī )将(jiāng )帅(shuài )之(zhī )不(bú )让(ràng );思(sī )郭(guō )钦(qīn )之(zhī )谋(móu ),而(ér )寤(wù )戎(róng )狄(dí )之(zhī )有(yǒu )衅(xìn );览(lǎn )傅(fù )玄(xuán )、刘(liú )毅(yì )之(zhī )言(yán ),而(ér )得(dé )百(bǎi )官(guān )之(zhī )邪(xié );核(hé )傅(fù )咸(xián )之(zhī )奏(zòu )、《钱(qián )神(shén )》之(zhī )论(lùn ),而(ér )睹(dǔ )宠(chǒng )赂(lù )之(zhī )彰(zhāng )。民(mín )风(fēng )国(guó )势(shì )如(rú )此(cǐ ),虽(suī )以(yǐ )中(zhōng )庸(yōng )之(zhī )主(zhǔ )治(zhì )之(zhī ),辛(xīn )有(yǒu )必(bì )见(jiàn )之(zhī )于(yú )祭(jì )祀(sì ),季(jì )札(zhá )必(bì )得(dé )之(zhī )于(yú )声(shēng )乐(lè ),范(fàn )燮(xiè )必(bì )为(wéi )之(zhī )请(qǐng )死(sǐ ),贾(jiǎ )谊(yì )必(bì )为(wéi )之(zhī )痛(tòng )哭(kū ),又(yòu )况(kuàng )我(wǒ )惠(huì )帝(dì )以(yǐ )放(fàng )荡(dàng )之(zhī )德(dé )临(lín )之(zhī )哉(zāi )!怀(huái )帝(dì )承(chéng )乱(luàn )得(dé )位(wèi ),羁(jī )于(yú )强(qiáng )臣(chén ),愍(mǐn )帝(dì )奔(bēn )播(bō )之(zhī )后(hòu ),徒(tú )厕(cè )其(qí )虚(xū )名(míng ),天(tiān )下(xià )之(zhī )政(zhèng )既(jì )去(qù ),非(fēi )命(mìng )世(shì )之(zhī )雄(xióng )才(cái ),不(bú )能(néng )取(qǔ )之(zhī )矣(yǐ )!淳(chún )耀(yào )之(zhī )烈(liè )未(wèi )渝(yú ),故(gù )大(dà )命(mìng )重(zhòng )集(jí )于(yú )中(zhōng )宗(zōng )皇(huáng )帝(dì )。

赞(zàn )曰(yuē ):怀(huái )佩(pèi )玉(yù )玺(xǐ ),愍(mǐn )居(jū )黄(huáng )屋(wū )。鳌(áo )坠(zhuì )三(sān )山(shān ),鲸(jīng )吞(tūn )九(jiǔ )服(fú ),獯(xūn )入(rù )金(jīn )商(shāng ),穹(qióng )居(jū )未(wèi )央(yāng )。圜(huán )颅(lú )尽(jìn )仆(pú ),方(fāng )趾(zhǐ )咸(xián )僵(jiāng )。大(dà )夫(fū )反(fǎn )首(shǒu ),徙(xǐ )我(wǒ )平(píng )阳(yáng )。主(zhǔ )忧(yōu )臣(chén )哭(kū ),于(yú )何(hé )不(bú )臧(zāng )!

阅读:24989

打赏捐助〔Donate〕>>>

《帝纪第五章》简体版

©2015-2026 ok8.org 文学库