忌【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 忌

忌(jì )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):7画(huà );

jì

ㄐ〡ˋ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》渠(qú )记(jì )切(qiē ),去(qù )志(zhì ),群(qún )。〕

1.憎(zēng )恶(è );怨(yuàn )恨(hèn )。

《诗(shī )·大(dà )雅(yǎ )·瞻(zhān )卬(áng )》:“舍(shě )尔(ěr )介(jiè )狄(dí ),维(wéi )予(yǔ )胥(xū )忌(jì )。”

毛(máo )传(chuán ):“忌(jì ),怨(yuàn )也(yě )。”

《国(guó )语(yǔ )·晋(jìn )语(yǔ )三(sān )》:“晋(jìn )君(jūn )大(dà )失(shī )其(qí )众(zhòng ),背(bèi )君(jūn )赂(lù ),杀(shā )里(lǐ )克(kè ),而(ér )忌(jì )处(chù )者(zhě ),众(zhòng )固(gù )不(bú )说(shuō )。”

韦(wéi )昭(zhāo )注(zhù ):“忌(jì ),憎(zēng )也(yě )。”

2.猜(cāi )忌(jì );嫉(jí )妒(dù )。

《左(zuǒ )传(chuán )·襄(xiāng )公(gōng )十(shí )四(sì )年(nián )》:“君(jūn )忌(jì )我(wǒ )矣(yǐ ),弗(fú )先(xiān ),必(bì )死(sǐ )。”

晋(jìn )葛(gě )洪(hóng )《抱(bào )朴(pǔ )子(zǐ )·汉(hàn )过(guò )》:“干(gàn )时(shí )率(lǜ )皆(jiē )素(sù )飧(sūn )偷(tōu )容(róng ),掩(yǎn )德(dé )蔽(bì )贤(xián ),忌(jì )有(yǒu )功(gōng )而(ér )危(wēi )之(zhī ),疾(jí )清(qīng )白(bái )而(ér )排(pái )之(zhī )。”

《新(xīn )唐(táng )书(shū )·张(zhāng )九(jiǔ )龄(líng )传(chuán )》:“李(lǐ )林(lín )甫(fǔ )无(wú )学(xué )术(shù ),见(jiàn )九(jiǔ )龄(líng )文(wén )雅(yǎ ),为(wéi )帝(dì )知(zhī ),内(nèi )忌(jì )之(zhī )。”

明(míng )陆(lù )深(shēn )《春(chūn )雨(yǔ )堂(táng )随(suí )笔(bǐ )》:“古(gǔ )今(jīn )忌(jì )才(cái ),虽(suī )曲(qǔ )艺(yì )亦(yì )然(rán )。”

3.顾(gù )忌(jì );忌(jì )惮(dàn )。

《左(zuǒ )传(chuán )·昭(zhāo )公(gōng )十(shí )四(sì )年(nián )》:“己(jǐ )恶(è )而(ér )掠(luě )美(měi )为(wéi )昏(hūn ),贪(tān )以(yǐ )败(bài )官(guān )为(wéi )墨(mò ),杀(shā )人(rén )不(bú )忌(jì )为(wéi )贼(zéi )。”

晋(jìn )潘(pān )岳(yuè )《射(shè )雉(zhì )赋(fù )》:“忌(jì )上(shàng )风(fēng )之(zhī )餮(tiè )切(qiē ),畏(wèi )映(yìng )日(rì )之(zhī )傥(tǎng )朗(lǎng )。”

宋(sòng )苏(sū )轼(shì )《巫(wū )山(shān )》诗(shī ):“山(shān )高(gāo )虎(hǔ )狼(láng )绝(jué ),深(shēn )入(rù )坦(tǎn )无(wú )忌(jì )。”

清(qīng )恽(yùn )敬(jìng )《西(xī )楚(chǔ )都(dōu )彭(péng )城(chéng )论(lùn )》:“乃(nǎi )者(zhě )项(xiàng )王(wáng )之(zhī )所(suǒ )忌(jì ),唯(wéi )汉(hàn )王(wáng )也(yě )。”

4.禁(jìn )忌(jì );忌(jì )讳(huì )。

《易(yì )·夬(guài )》:“君(jūn )子(zǐ )以(yǐ )施(shī )禄(lù )及(jí )下(xià ),居(jū )德(dé )则(zé )忌(jì )。”

南(nán )朝(cháo )梁(liáng )刘(liú )勰(xié )《文(wén )心(xīn )凋(diāo )龙(lóng )·论(lùn )说(shuō )》:“故(gù )其(qí )义(yì )贵(guì )圆(yuán )通(tōng ),辞(cí )忌(jì )枝(zhī )碎(suì )。”

《醒(xǐng )世(shì )恒(héng )言(yán )·灌(guàn )园(yuán )叟(sǒu )晚(wǎn )逢(féng )仙(xiān )女(nǚ )》:“那(nà )红(hóng )衣(yī )最(zuì )忌(jì )的(de )是(shì )酒(jiǔ ),才(cái )沾(zhān )滴(dī )点(diǎn ),其(qí )色(sè )便(biàn )败(bài )。”

毛(máo )泽(zé )东(dōng )《矛(máo )盾(dùn )论(lùn )》三(sān ):“研(yán )究(jiū )问(wèn )题(tí ),忌(jì )带(dài )主(zhǔ )观(guān )性(xìng )、片(piàn )面(miàn )性(xìng )和(hé )表(biǎo )面(miàn )性(xìng )。”

5.特(tè )指(zhǐ )趋(qū )避(bì )习(xí )俗(sú )或(huò )迷(mí )信(xìn )认(rèn )为(wéi )不(bú )祥(xiáng )的(de )事(shì )物(wù )。

《周(zhōu )礼(lǐ )·地(dì )官(guān )·诵(sòng )训(xùn )》:“掌(zhǎng )道(dào )方(fāng )慝(tè ),以(yǐ )诏(zhào )辟(pì )忌(jì ),以(yǐ )知(zhī )地(dì )俗(sú )。”

郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù )引(yǐn )郑(zhèng )司(sī )农(nóng )曰(yuē ):“以(yǐ )诏(zhào )辟(pì )忌(jì ),不(bú )违(wéi )其(qí )俗(sú )也(yě )。”

《后(hòu )汉(hàn )书(shū )·张(zhāng )奂(huàn )传(chuán )》:“﹝武(wǔ )威(wēi )﹞俗(sú )多(duō )妖(yāo )忌(jì ),凡(fán )二(èr )月(yuè )、五(wǔ )月(yuè )产(chǎn )子(zǐ )及(jí )与(yǔ )父(fù )母(mǔ )同(tóng )月(yuè )生(shēng )者(zhě ),悉(xī )杀(shā )之(zhī )。”

《醒(xǐng )世(shì )恒(héng )言(yán )·施(shī )润(rùn )泽(zé )滩(tān )阙(què )遇(yù )友(yǒu )》:“呸(pēi )!自(zì )己(jǐ )是(shì )老(lǎo )看(kàn )蚕(cán ),到(dào )忘(wàng )记(jì )了(le )这(zhè )取(qǔ )火(huǒ )乃(nǎi )养(yǎng )蚕(cán )家(jiā )最(zuì )忌(jì )的(de )。”

《红(hóng )楼(lóu )梦(mèng )》第(dì )二(èr )十(shí )回(huí ):“彼(bǐ )时(shí )正(zhèng )月(yuè )内(nèi ),学(xué )房(fáng )中(zhōng )放(fàng )年(nián )学(xué ),闺(guī )阁(gé )中(zhōng )忌(jì )针(zhēn )黹(zhǐ )。”

6.戒(jiè )除(chú )。如(rú ):忌(jì )烟(yān );忌(jì )酒(jiǔ )。

7.旧(jiù )时(shí )谓(wèi )君(jūn )王(wáng )去(qù )世(shì )或(huò )亲(qīn )亡(wáng )之(zhī )日(rì )。

宋(sòng )陆(lù )游(yóu )《老(lǎo )学(xué )庵(ān )笔(bǐ )记(jì )》卷(juàn )十(shí ):“太(tài )祖(zǔ )开(kāi )国(guó ),虽(suī )追(zhuī )赠(zèng )僖(xī )祖(zǔ )以(yǐ )下(xià )四(sì )庙(miào ),然(rán )惟(wéi )宣(xuān )祖(zǔ )昭(zhāo )宪(xiàn )皇(huáng )后(hòu )为(wéi )大(dà )忌(jì ),忌(jì )前(qián )一(yī )日(rì )不(bú )坐(zuò )。”

8.指(zhǐ )行(háng )事(shì )不(bú )吉(jí )利(lì )的(de )日(rì )子(zǐ )。

北(běi )魏(wèi )贾(jiǎ )思(sī )勰(xié )《齐(qí )民(mín )要(yào )术(shù )·种(zhǒng )穀(yù )》:“种(zhǒng )之(zhī )不(bú )避(bì )其(qí )忌(jì ),则(zé )多(duō )伤(shāng )败(bài )。”参(cān )见(jiàn )“忌(jì )讳(huì )”。

9.语(yǔ )助(zhù )词(cí )。

《诗(shī )·郑(zhèng )风(fēng )·大(dà )叔(shū )于(yú )田(tián )》:“叔(shū )善(shàn )射(shè )忌(jì ),又(yòu )良(liáng )御(yù )忌(jì )。”

毛(máo )传(chuán ):“忌(jì ),辞(cí )也(yě )。”

阅读:2597

●忌(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库