和同【登录】

ok8.org > 词典 > 和同

1.指(zhǐ )春(chūn )秋(qiū )时(shí )代(dài )两(liǎng )个(gè )互(hù )为(wéi )对(duì )应(yīng )的(de )常(cháng )用(yòng )语(yǔ )。和(hé )谓(wèi )可(kě )否(fǒu )相(xiàng )济(jì ),相(xiàng )辅(fǔ )相(xiàng )成(chéng );同(tóng )谓(wèi )单(dān )一(yī )不(bú )二(èr ),无(wú )所(suǒ )差(chà )异(yì )。和(hé )能(néng )生(shēng )物(wù ),同(tóng )无(wú )所(suǒ )成(chéng )。

《国(guó )语(yǔ )·郑(zhèng )语(yǔ )》:“夫(fū )和(hé )实(shí )生(shēng )物(wù ),同(tóng )则(zé )不(bú )继(jì )。以(yǐ )他(tā )平(píng )他(tā )谓(wèi )之(zhī )和(hé ),故(gù )能(néng )丰(fēng )长(zhǎng )而(ér )物(wù )归(guī )之(zhī );若(ruò )以(yǐ )同(tóng )裨(bì )同(tóng ),尽(jìn )乃(nǎi )弃(qì )矣(yǐ ):故(gù )先(xiān )王(wáng )……务(wù )和(hé )同(tóng )也(yě )。”

韦(wéi )昭(zhāo )注(zhù ):“和(hé )谓(wèi )可(kě )否(fǒu )相(xiàng )济(jì ),同(tóng )谓(wèi )同(tóng )欲(yù )。”

《国(guó )语(yǔ )·周(zhōu )语(yǔ )中(zhōng )》:“和(hé )同(tóng )可(kě )观(guān )。”

韦(wéi )昭(zhāo )注(zhù ):“以(yǐ )可(kě )去(qù )否(fǒu )曰(yuē )和(hé ),一(yī )心(xīn )不(bú )二(èr )曰(yuē )同(tóng )。和(hé )同(tóng )之(zhī )道(dào )行(háng ),则(zé )德(dé )义(yì )可(kě )观(guān )也(yě )。”

《论(lùn )语(yǔ )·子(zǐ )路(lù )》:“君(jūn )子(zǐ )和(hé )而(ér )不(bú )同(tóng ),小(xiǎo )人(rén )同(tóng )而(ér )不(bú )和(hé )。”

何(hé )晏(yàn )集(jí )解(jiě ):“君(jūn )子(zǐ )心(xīn )和(hé ),然(rán )其(qí )所(suǒ )见(jiàn )各(gè )异(yì ),故(gù )曰(yuē )不(bú )同(tóng );小(xiǎo )人(rén )所(suǒ )嗜(shì )好(hǎo )者(zhě )同(tóng ),然(rán )各(gè )争(zhēng )利(lì ),故(gù )曰(yuē )不(bú )和(hé )。”

朱(zhū )熹(xī )集(jí )注(zhù )引(yǐn )尹(yǐn )毅(yì )曰(yuē ):“君(jūn )子(zǐ )尚(shàng )义(yì ),故(gù )有(yǒu )不(bú )同(tóng );小(xiǎo )人(rén )尚(shàng )利(lì ),安(ān )得(dé )而(ér )和(hé )?”参(cān )阅(yuè )《左(zuǒ )传(chuán )·昭(zhāo )公(gōng )二(èr )十(shí )年(nián )》。

2.和(hé )睦(mù )同(tóng )心(xīn )。

《管(guǎn )子(zǐ )·立(lì )政(zhèng )》:“大(dà )臣(chén )不(bú )和(hé )同(tóng ),国(guó )之(zhī )危(wēi )也(yě )。”

《汉(hàn )书(shū )·吾(wú )丘(qiū )寿(shòu )王(wáng )传(chuán )》:“今(jīn )汉(hàn )自(zì )高(gāo )祖(zǔ )继(jì )周(zhōu ),亦(yì )昭(zhāo )德(dé )显(xiǎn )行(háng ),布(bù )恩(ēn )施(shī )惠(huì ),六(liù )合(hé )和(hé )同(tóng )。”

宋(sòng )欧(ōu )阳(yáng )修(xiū )《笔(bǐ )说(shuō )·富(fù )贵(guì )贫(pín )贱(jiàn )》:“凡(fán )事(shì )不(bú )和(hé )同(tóng ),则(zé )不(bú )济(jì )。”

明(míng )柯(kē )丹(dān )丘(qiū )《荆(jīng )钗(chāi )记(jì )·合(hé )卺(jǐn )》:“夫(fū )妻(qī )到(dào )老(lǎo )两(liǎng )和(hé )同(tóng )。”

黄(huáng )远(yuǎn )生(shēng )《政(zhèng )界(jiè )内(nèi )形(xíng )记(jì )》一(yī ):“国(guó )务(wù )卿(qīng )之(zhī )不(bú )能(néng )和(hé )同(tóng )一(yī )致(zhì )以(yǐ )进(jìn )行(háng )者(zhě ),则(zé )组(zǔ )织(zhī )之(zhī )始(shǐ )已(yǐ )种(zhǒng )其(qí )因(yīn ),固(gù )无(wú )可(kě )言(yán )矣(yǐ )。”

3.调(diào )和(hé )。

《礼(lǐ )记(jì )·月(yuè )令(lìng )》:“﹝孟(mèng )春(chūn )之(zhī )月(yuè )﹞天(tiān )气(qì )下(xià )降(jiàng ),地(dì )气(qì )上(shàng )腾(téng ),天(tiān )地(dì )和(hé )同(tóng ),草(cǎo )木(mù )萌(méng )动(dòng )。”

《素(sù )问(wèn )·生(shēng )气(qì )通(tōng )天(tiān )论(lùn )》:“筋(jīn )脉(mò )和(hé )同(tóng ),骨(gǔ )髓(suǐ )坚(jiān )固(gù )。”

《淮(huái )南(nán )子(zǐ )·俶(chù )真(zhēn )训(xùn )》:“含(hán )阴(yīn )吐(tǔ )阳(yáng ),而(ér )万(wàn )物(wù )和(hé )同(tóng )者(zhě ),德(dé )也(yě )。”

《宋(sòng )史(shǐ )·乐(lè )志(zhì )十(shí )三(sān )》:“天(tiān )人(rén )和(hé )同(tóng ),恩(ēn )泽(zé )洋(yáng )普(pǔ )。”

4.伙(huǒ )同(tóng );合(hé )伙(huǒ )。

《唐(táng )律(lǜ )疏(shū )议(yì )·名(míng )例(lì )四(sì )·略(luè )和(hé )诱(yòu )人(rén )》:“和(hé )同(tóng )相(xiàng )卖(mài )者(zhě ),谓(wèi )两(liǎng )相(xiàng )和(hé )同(tóng ),共(gòng )知(zhī )违(wéi )法(fǎ )。”

《元(yuán )典(diǎn )章(zhāng )·刑(xíng )部(bù )十(shí )九(jiǔ )·禁(jìn )诱(yòu )略(luè )》:“和(hé )同(tóng )相(xiàng )卖(mài )为(wéi )奴(nú )婢(bì )者(zhě ),各(gè )断(duàn )一(yī )百(bǎi )七(qī )。”

清(qīng )梁(liáng )章(zhāng )钜(jù )《退(tuì )庵(ān )随(suí )笔(bǐ )·官(guān )常(cháng )一(yī )》:“﹝按(àn )察(chá )使(shǐ )与(yǔ )藩(fān )司(sī )﹞厥(jué )后(hòu )和(hé )同(tóng )溺(nì )职(zhí ),而(ér )事(shì )权(quán )归(guī )两(liǎng )院(yuàn )矣(yǐ )。”

5.“和(hé )光(guāng )同(tóng )尘(chén )”的(de )略(luè )语(yǔ )。

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《赠(zèng )别(bié )元(yuán )十(shí )八(bā )协(xié )律(lǜ )》之(zhī )一(yī ):“治(zhì )惟(wéi )尚(shàng )和(hé )同(tóng ),无(wú )俟(sì )于(yú )謇(jiǎn )謇(jiǎn )。”

龚(gōng )颐(yí )正(zhèng )《续(xù )释(shì )常(cháng )谈(tán )》引(yǐn )唐(táng )韩(hán )偓(wò )《金(jīn )銮(luán )密(mì )记(jì )》:“上(shàng )执(zhí )偓(wò )手(shǒu ),涕(tì )泣(qì )曰(yuē ):‘我(wǒ )劝(quàn )你(nǐ )且(qiě )和(hé )同(tóng ),果(guǒ )如(rú )此(cǐ ),有(yǒu )何(hé )利(lì )益(yì )苦(kǔ )杀(shā )人(rén )!’”章(zhāng )士(shì )钊(zhāo )《苏(sū )报(bào )桉(ān )始(shǐ )末(mò )记(jì )叙(xù )》:“余(yú )私(sī )念(niàn )助(zhù )人(rén )为(wéi )理(lǐ ),覆(fù )人(rén )之(zhī )产(chǎn ),不(bú )祥(xiáng );自(zì )折(shé )其(qí )志(zhì ),苟(gǒu )为(wéi )和(hé )同(tóng ),不(bú )义(yì )。”

钱(qián )锺(zhōng )书(shū )《围(wéi )城(chéng )》三(sān ):“买(mǎi )假(jiǎ )文(wén )凭(píng )是(shì )自(zì )己(jǐ )的(de )滑(huá )稽(jī )玩(wán )世(shì );认(rèn )乾(qián )亲(qīn )戚(qī )是(shì )自(zì )己(jǐ )的(de )和(hé )同(tóng )随(suí )俗(sú )。”参(cān )见(jiàn )“和(hé )光(guāng )同(tóng )尘(chén )”。

阅读:1863

●和同(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库