昧【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 昧

昧(mèi )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):9画(huà );

I

mèi

ㄇㄟˋ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》莫(mò )佩(pèi )切(qiē ),去(qù )队(duì ),明(míng )。〕

“每(měi )”的(de )被(bèi )通(tōng )假(jiǎ )字(zì )。“沬(mèi )”的(de )被(bèi )通(tōng )假(jiǎ )字(zì )。

1.暗(àn );昏(hūn )暗(àn )。

《淮(huái )南(nán )子(zǐ )·原(yuán )道(dào )训(xùn )》:“气(qì )不(bú )当(dāng )其(qí )所(suǒ )充(chōng )而(ér )用(yòng )之(zhī )则(zé )泄(xiè ),神(shén )非(fēi )其(qí )所(suǒ )宜(yí )而(ér )行(háng )之(zhī )则(zé )昧(mèi )。”

高(gāo )诱(yòu )注(zhù ):“昧(mèi ),不(bú )明(míng )也(yě )。”

《汉(hàn )书(shū )·中(zhōng )山(shān )靖(jìng )王(wáng )刘(liú )胜(shèng )传(chuán )》:“尘(chén )埃(āi )抪(bù )覆(fù ),昧(mèi )不(bú )(见(jiàn ))泰(tài )山(shān )。”

颜(yán )师(shī )古(gǔ )注(zhù ):“昧(mèi ),暗(àn )也(yě )。”

《后(hòu )汉(hàn )书(shū )·苏(sū )竟(jìng )传(chuán )》:“虽(suī )昧(mèi )必(bì )亮(liàng )。”

李(lǐ )贤(xián )注(zhù ):“昧(mèi ),暗(àn )也(yě )。”

2.目(mù )不(bú )明(míng )。

《左(zuǒ )传(chuán )·僖(xī )公(gōng )二(èr )十(shí )四(sì )年(nián )》:“目(mù )不(bú )别(bié )五(wǔ )色(sè )之(zhī )章(zhāng )为(wéi )昧(mèi )。”

汉(hàn )王(wáng )充(chōng )《论(lùn )衡(héng )·状(zhuàng )留(liú )》:“目(mù )不(bú )在(zài )面(miàn )而(ér )在(zài )于(yú )足(zú ),救(jiù )昧(mèi )不(bú )给(gěi ),能(néng )何(hé )见(jiàn )乎(hū )!”唐(táng )刘(liú )禹(yǔ )锡(xī )《聚(jù )蚊(wén )谣(yáo )》:“暄(xuān )腾(téng )鼓(gǔ )舞(wǔ )喜(xǐ )昏(hūn )黑(hēi ),昧(mèi )者(zhě )不(bú )分(fèn )聪(cōng )者(zhě )惑(huò )。”

3.愚(yú )昧(mèi );胡(hú )涂(tú )。

《庄(zhuāng )子(zǐ )·大(dà )宗(zōng )师(shī )》:“然(rán )而(ér )夜(yè )半(bàn )有(yǒu )力(lì )者(zhě )负(fù )之(zhī )而(ér )走(zǒu ),昧(mèi )者(zhě )不(bú )知(zhī )也(yě )。”

宋(sòng )陆(lù )游(yóu )《上(shàng )虞(yú )丞(chéng )相(xiàng )书(shū )》:“故(gù )王(wáng )霸(bà )之(zhī )分(fèn ),常(cháng )在(zài )于(yú )用(yòng )心(xīn )之(zhī )薄(báo )厚(hòu ),而(ér )昧(mèi )者(zhě )不(bú )知(zhī )也(yě )。”

太(tài )平(píng )天(tiān )国(guó )洪(hóng )仁(rén )玕(gān )《英(yīng )杰(jié )归(guī )真(zhēn )》:“所(suǒ )恨(hèn )蠢(chǔn )尔(ěr )愚(yú )夫(fū ),自(zì )安(ān )寡(guǎ )昧(mèi )。”

4.迷(mí )乱(luàn );惑(huò )乱(luàn )。

汉(hàn )扬(yáng )雄(xióng )《太(tài )玄(xuán )·聚(jù )》:“畏(wèi )其(qí )鬼(guǐ ),尊(zūn )其(qí )礼(lǐ ),狂(kuáng )作(zuò )昧(mèi )淫(yín ),亡(wáng )。”

范(fàn )望(wàng )注(zhù ):“昧(mèi ),迷(mí )也(yě )。”

明(míng )张(zhāng )纶(lún )《林(lín )泉(quán )随(suí )笔(bǐ )》:“迷(mí )心(xīn )昧(mèi )性(xìng )哂(shěn )竺(zhú )学(xué )。贪(tān )生(shēng )惜(xī )死(sǐ )悲(bēi )仙(xiān )方(fāng )。”徐(xú )特(tè )立(lì )《致(zhì )张(zhāng )敬(jìng )尧(yáo )的(de )公(gōng )开(kāi )信(xìn )》:“使(shǐ )仍(réng )昧(mèi )于(yú )宵(xiāo )小(xiǎo ),不(bú )事(shì )改(gǎi )张(zhāng ),则(zé )特(tè )立(lì )惟(wéi )有(yǒu )诉(sù )之(zhī )中(zhōng )外(wài )舆(yú )论(lùn ),以(yǐ )待(dài )法(fǎ )律(lǜ )有(yǒu )效(xiào )时(shí )之(zhī )判(pàn )断(duàn )也(yě )。”

5.借(jiè )指(zhǐ )昏(hūn )乱(luàn )的(de )国(guó )家(jiā )和(hé )昏(hūn )聩(kuì )无(wú )知(zhī )的(de )人(rén )。

《左(zuǒ )传(chuán )·宣(xuān )公(gōng )十(shí )二(èr )年(nián )》:“兼(jiān )弱(ruò )攻(gōng )昧(mèi ),武(wǔ )之(zhī )善(shàn )经(jīng )也(yě )。”

《左(zuǒ )传(chuán )·僖(xī )公(gōng )二(èr )十(shí )四(sì )年(nián )》:“即(jí )聋(lóng )从(cóng )昧(mèi ),与(yǔ )顽(wán )用(yòng )嚚(yín ),姦(jiān )之(zhī )大(dà )者(zhě )也(yě )。”

6.蒙(méng )蔽(bì );掩(yǎn )盖(gài )。

《荀(xún )子(zǐ )·大(dà )略(luè )》:“蔽(bì )公(gōng )者(zhě )谓(wèi )之(zhī )昧(mèi ),隐(yǐn )良(liáng )者(zhě )谓(wèi )之(zhī )妒(dù )。”

唐(táng )杜(dù )甫(fǔ )《回(huí )棹(zhào )》诗(shī ):“吾(wú )家(jiā )碑(bēi )不(bú )昧(mèi ),王(wáng )氏(shì )井(jǐng )依(yī )然(rán )。”

《红(hóng )楼(lóu )梦(mèng )》第(dì )七(qī )二(èr )回(huí ):“这(zhè )会(huì )子(zǐ )自(zì )己(jǐ )忘(wàng )了(le ),倒(dǎo )说(shuō )我(wǒ )们(men )昧(mèi )下(xià )!”李(lǐ )广(guǎng )田(tián )《金(jīn )坛(tán )子(zǐ )·没(méi )有(yǒu )太(tài )阳(yáng )的(de )早(zǎo )晨(chén )》:“试(shì )想(xiǎng ),一(yī )个(gè )人(rén )被(bèi )活(huó )活(huó )的(de )打(dǎ )死(sǐ ),那(nà )里(lǐ )还(hái )会(huì )昧(mèi )得(dé )住(zhù )呢(ne )?”

7.不(bú )相(xiàng )识(shí );不(bú )瞭(liǎo )解(jiě )。

《文(wén )选(xuǎn )·颜(yán )延(yán )之(zhī )〈秋(qiū )胡(hú )诗(shī )〉》:“虽(suī )为(wéi )五(wǔ )载(zǎi )别(bié ),相(xiàng )与(yǔ )昧(mèi )平(píng )生(shēng )。”

李(lǐ )善(shàn )注(zhù ):“昧(mèi ),闇(ān )也(yě )。”

金(jīn )王(wáng )若(ruò )虚(xū )《宁(níng )晋(jìn )县(xiàn )令(lìng )吴(wú )君(jūn )遗(yí )爱(ài )碑(bēi )》:“予(yǔ )与(yǔ )之(zhī )同(tóng )年(nián )而(ér )昧(mèi )其(qí )平(píng )生(shēng )。”

吴(wú )组(zǔ )缃(xiāng )《山(shān )洪(hóng )》二(èr )八(bā ):“头(tóu )脑(nǎo )昧(mèi )于(yú )形(xíng )势(shì ),对(duì )新(xīn )事(shì )物(wù )很(hěn )难(nán )接(jiē )受(shòu )。”

8.隐(yǐn )晦(huì );不(bú )明(míng )显(xiǎn )。

《文(wén )选(xuǎn )·谢(xiè )灵(líng )运(yùn )〈从(cóng )斤(jīn )竹(zhú )涧(jiàn )越(yuè )岭(lǐng )溪(xī )行(háng )〉诗(shī )》:“情(qíng )用(yòng )赏(shǎng )为(wéi )美(měi ),事(shì )昧(mèi )竟(jìng )谁(shuí )辨(biàn )。”

李(lǐ )善(shàn )注(zhù ):“此(cǐ )理(lǐ )幽(yōu )昧(mèi ),谁(shuí )能(néng )分(fèn )别(bié )乎(hū )?”

9.违(wéi )背(bèi )。

唐(táng )李(lǐ )白(bái )《南(nán )奔(bēn )书(shū )怀(huái )》诗(shī ):“草(cǎo )草(cǎo )出(chū )近(jìn )关(guān ),行(háng )行(háng )昧(mèi )前(qián )算(suàn )。”

《警(jǐng )世(shì )通(tōng )言(yán )·老(lǎo )门(mén )生(shēng )三(sān )世(shì )报(bào )恩(ēn )》:“昧(mèi )着(zhe )心(xīn )田(tián )做(zuò )去(qù ),尽(jìn )可(kě )荣(róng )身(shēn )肥(féi )家(jiā )。”

郭(guō )沫(mò )若(ruò )《洪(hóng )波(bō )曲(qǔ )》第(dì )十(shí )三(sān )章(zhāng )三(sān ):“我(wǒ )也(yě )是(shì )昧(mèi )着(zhe )良(liáng )心(xīn ),在(zài )那(nà )儿(ér )替(tì )别(bié )人(rén )圆(yuán )谎(huǎng )。”

10.丧(sàng )失(shī );埋(mái )没(méi )。

元(yuán )关(guān )汉(hàn )卿(qīng )《玉(yù )镜(jìng )台(tái )》第(dì )二(èr )摺(zhé ):“休(xiū )休(xiū )休(xiū )做(zuò )一(yī )头(tóu )海(hǎi )来(lái )深(shēn )不(bú )本(běn )分(fèn ),使(shǐ )一(yī )场(chǎng )天(tiān )来(lái )大(dà )昧(mèi )前(qián )程(chéng )。”

11.贪(tān );贪(tān )图(tú )。

《左(zuǒ )传(chuán )·襄(xiāng )公(gōng )二(èr )十(shí )六(liù )年(nián )》:“晋(jìn )楚(chǔ )将(jiāng )平(píng ),诸(zhū )侯(hóu )将(jiāng )和(hé ),楚(chǔ )王(wáng )是(shì )故(gù )昧(mèi )于(yú )一(yī )来(lái )。”

杜(dù )预(yù )注(zhù ):“昧(mèi ),犹(yóu )贪(tān )冒(mào )。”

《汉(hàn )书(shū )·叙(xù )传(chuán )上(shàng )》:“而(ér )苟(gǒu )昧(mèi )于(yú )权(quán )利(lì ),越(yuè )次(cì )妄(wàng )据(jù ),外(wài )不(bú )量(liàng )力(lì ),内(nèi )不(bú )知(zhī )命(mìng ),则(zé )必(bì )丧(sàng )保(bǎo )家(jiā )之(zhī )主(zhǔ )。”

颜(yán )师(shī )古(gǔ )注(zhù ):“昧(mèi ),贪(tān )也(yě )。”

晋(jìn )庾(yǔ )亮(liàng )《让(ràng )中(zhōng )书(shū )令(lìng )表(biǎo )》:“偷(tōu )荣(róng )昧(mèi )进(jìn ),日(rì )尔(ěr )一(yī )日(rì )。”

12.冒(mào );冒(mào )犯(fàn )。

《文(wén )选(xuǎn )·左(zuǒ )思(sī )〈吴(wú )都(dōu )赋(fù )〉》:“相(xiàng )与(yǔ )昧(mèi )潜(qián )险(xiǎn ),搜(sōu )瑰(guī )奇(qí )。”

刘(liú )逵(kuí )注(zhù ):“昧(mèi ),冒(mào )也(yě )。”参(cān )见(jiàn )“昧(mèi )死(sǐ )”。

13.星(xīng )名(míng )。

《汉(hàn )书(shū )·五(wǔ )行(háng )志(zhì )下(xià )之(zhī )下(xià )》:“于(yú )《易(yì )》在(zài )《丰(fēng )》之(zhī )震(zhèn )曰(yuē ):‘丰(fēng )其(qí )沛(pèi ),日(rì )中(zhōng )见(jiàn )昧(mèi ),折(shé )其(qí )右(yòu )肱(gōng ),亡(wáng )咎(jiù )。’”今(jīn )本(běn )《易(yì )·丰(fēng )》作(zuò )“沫(mò )”。

14.古(gǔ )代(dài )东(dōng )方(fāng )少(shǎo )数(shù )民(mín )族(zú )的(de )音(yīn )乐(lè )。

《礼(lǐ )记(jì )·明(míng )堂(táng )位(wèi )》:“昧(mèi ),东(dōng )夷(yí )之(zhī )乐(lè )也(yě )。”

II

wěn

ㄨㄣˇ

割(gē )。

《公(gōng )羊(yáng )传(chuán )·襄(xiāng )公(gōng )二(èr )十(shí )七(qī )年(nián )》:“苟(gǒu )有(yǒu )履(lǚ )卫(wèi )地(dì )食(shí )卫(wèi )粟(sù )者(zhě ),昧(mèi )雉(zhì )彼(bǐ )视(shì )。”

何(hé )休(xiū )注(zhù ):“昧(mèi ),割(gē )也(yě )。”

陆(lù )德(dé )明(míng )释(shì )文(wén ):“昧(mèi ),旧(jiù )音(yīn )刎(wěn ),亡(wáng )粉(fěn )切(qiē )。”

《管(guǎn )子(zǐ )·幼(yòu )官(guān )》:“旗(qí )物(wù )尚(shàng )白(bái ),兵(bīng )尚(shàng )剑(jiàn ),刑(xíng )则(zé )绍(shào )昧(mèi )断(duàn )绝(jué )。”

III

mò

ㄇㄛˋ

人(rén )名(míng )。

春(chūn )秋(qiū )吴(wú )有(yǒu )馀(yú )昧(mèi )。

《汉(hàn )书(shū )·古(gǔ )今(jīn )人(rén )表(biǎo )》:“吴(wú )馀(yú )昧(mèi ),馀(yú )际(jì )弟(dì )。”

颜(yán )师(shī )古(gǔ )注(zhù ):“昧(mèi )音(yīn )秣(mò )。”

阅读:2671

●昧(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库