踦【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 踦

踦(jī )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):15画(huà );

I

qī

ㄑ〡

〔《广(guǎng )韵(yùn )》去(qù )奇(qí )切(qiē ),平(píng )支(zhī ),溪(xī )。〕

1.指(zhǐ )一(yī )只(zhī )脚(jiǎo )。

《管(guǎn )子(zǐ )·侈(chǐ )靡(mí )》:“其(qí )狱(yù )一(yī )踦(jī )腓(féi )一(yī )踦(jī )屦(jù )而(ér )当(dāng )死(sǐ )。”

尹(yǐn )知(zhī )章(zhāng )注(zhù ):“诸(zhū )侯(hóu )犯(fàn )罪(zuì )者(zhě ),令(lìng )着(zhe )一(yī )只(zhī )屦(jù )以(yǐ )耻(chǐ )之(zhī ),可(kě )以(yǐ )当(dāng )死(sǐ )刑(xíng )。”

赵(zhào )守(shǒu )正(zhèng )注(zhù ):“腓(féi ),读(dú )为(wéi )屝(fèi ),亦(yì )作(zuò )菲(fēi ),草(cǎo )鞋(xié )。草(cǎo )鞋(xié )与(yǔ )常(cháng )屦(jù )有(yǒu )别(bié )。一(yī )踦(jī )腓(féi )一(yī )踦(jī )屦(jù ),即(jí )一(yī )脚(jiǎo )着(zhe )草(cǎo )鞋(xié ),另(lìng )一(yī )脚(jiǎo )则(zé )穿(chuān )常(cháng )屦(jù )。以(yǐ )此(cǐ )当(dāng )作(zuò )死(sǐ )罪(zuì ),言(yán )古(gǔ )代(dài )刑(xíng )罚(fá )宽(kuān )简(jiǎn )。”

2.脚(jiǎo )跛(bǒ ),行(háng )走(zǒu )不(bú )便(biàn )。亦(yì )指(zhǐ )跛(bǒ )脚(jiǎo )的(de )人(rén )。

《尚(shàng )书(shū )大(dà )传(chuán )》卷(juàn )五(wǔ )上(shàng ):“尧(yáo )八(bā )眉(méi ),舜(shùn )四(sì )瞳(tóng )子(zǐ ),禹(yǔ )其(qí )跳(tiào ),汤(tāng )扁(biǎn ),文(wén )王(wáng )四(sì )乳(rǔ )。八(bā )眉(méi )者(zhě ),如(rú )八(bā )字(zì )者(zhě )也(yě );其(qí )跳(tiào )者(zhě ),踦(jī )也(yě );扁(biǎn )者(zhě ),枯(kū )也(yě )。言(yán )皆(jiē )不(bú )善(shàn )也(yě )。”

郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):“踦(jī ),步(bù )足(zú )不(bú )能(néng )相(xiàng )过(guò )也(yě )。”

汉(hàn )焦(jiāo )赣(gàn )《易(yì )林(lín )·归(guī )妹(mèi )之(zhī )暌(kuí )》:“兔(tù )跛(bǒ )鹿(lù )踦(jī ),缘(yuán )山(shān )坠(zhuì )堕(duò )。”

明(míng )周(zhōu )凤(fèng )翔(xiáng )《筹(chóu )兵(bīng )饷(xiǎng )策(cè )》:“故(gù )两(liǎng )乏(fá )不(bú )能(néng )相(xiàng )补(bǔ )也(yě ),两(liǎng )贫(pín )不(bú )能(néng )相(xiàng )贷(dài )也(yě ),两(liǎng )踦(jī )不(bú )能(néng )相(xiàng )扶(fú )也(yě )。”

3.偏(piān )重(zhòng )。

《韩(hán )非(fēi )子(zǐ )·亡(wáng )徵(zhēng )》:“夫(fū )两(liǎng )尧(yáo )不(bú )能(néng )相(xiàng )王(wáng ),两(liǎng )桀(jié )不(bú )能(néng )相(xiàng )亡(wáng ),亡(wáng )王(wáng )之(zhī )机(jī ),必(bì )其(qí )治(zhì )乱(luàn )、其(qí )强(qiáng )弱(ruò )相(xiàng )踦(jī )者(zhě )也(yě )。”

陈(chén )奇(qí )猷(yóu )集(jí )释(shì ):“踦(jī )有(yǒu )偏(piān )重(zhòng )一(yī )边(biān )之(zhī )意(yì )。”

4.亏(kuī )缺(quē ),不(bú )足(zú )。

汉(hàn )扬(yáng )雄(xióng )《太(tài )玄(xuán )·莹(yíng )》:“或(huò )合(hé )或(huò )离(lí ),或(huò )嬴(yíng )或(huò )踦(jī )。”

范(fàn )望(wàng )注(zhù ):“踦(jī ),不(bú )足(zú )也(yě );嬴(yíng ),有(yǒu )馀(yú )也(yě )。”

II

jī

ㄐ〡

〔《集(jí )韵(yùn )》居(jū )宜(yí )切(qiē ),平(píng )支(zhī ),见(jiàn )。〕

1.单(dān )只(zhī );独(dú )只(zhī )。

《公(gōng )羊(yáng )传(chuán )·僖(xī )公(gōng )三(sān )十(shí )三(sān )年(nián )》“晋(jìn )人(rén )与(yǔ )姜(jiāng )戎(róng )要(yào )之(zhī )殽(yáo )而(ér )击(jī )之(zhī ),匹(pǐ )马(mǎ )只(zhī )轮(lún )无(wú )反(fǎn )者(zhě )”汉(hàn )何(hé )休(xiū )注(zhù ):“只(zhī ),踦(jī )也(yě )。”

《太(tài )平(píng )御(yù )览(lǎn )》卷(juàn )六(liù )九(jiǔ )七(qī )引(yǐn )汉(hàn )应(yīng )劭(shào )《风(fēng )俗(sú )通(tōng )·论(lùn )数(shù )》:“踦(jī )者(zhě ),奇(qí )也(yě )。履(lǚ )舄(xì )之(zhī )一(yī )也(yě )。”

2.引(yǐn )申(shēn )为(wéi )单(dān )独(dú );孤(gū )独(dú )。

三(sān )国(guó )魏(wèi )缪(miù )袭(xí )《尤(yóu )射(shè )·志(zhì )服(fú )》:“其(qí )二(èr )曰(yuē ):方(fāng )舠(dāo )伊(yī )何(hé ),榜(bǎng )人(rén )击(jī )鼓(gǔ ),其(qí )声(shēng )橦(tóng )橦(tóng ),历(lì )我(wǒ )江(jiāng )浒(hǔ ),思(sī )子(zǐ )不(bú )见(jiàn ),踦(jī )然(rán )独(dú )舞(wǔ )。”原(yuán )书(shū )注(zhù ):“踦(jī ),孑(jié )也(yě )。”

宋(sòng )叶(yè )适(shì )《鹿(lù )鸣(míng )宴(yàn )诗(shī )》:“鄙(bǐ )夫(fū )素(sù )寡(guǎ )学(xué ),已(yǐ )老(lǎo )漫(màn )将(jiāng )知(zhī )。仰(yǎng )欣(xīn )多(duō )材(cái )聚(jù ),俯(fǔ )愧(kuì )只(zhī )影(yǐng )踦(jī )。”

3.通(tōng )“奇(qí )”。数(shù )奇(qí ),谓(wèi )命(mìng )运(yùn )不(bú )好(hǎo )。

宋(sòng )陈(chén )鹄(hú )《耆(qí )旧(jiù )续(xù )闻(wén )》卷(juàn )六(liù ):“踦(jī )类(lèi )鴈(yàn )门(mén )之(zhī )复(fù ),梦(mèng )成(chéng )鹿(lù )野(yě )之(zhī )真(zhēn )。”

清(qīng )黄(huáng )遵(zūn )宪(xiàn )《和(hé )沉(chén )子(zǐ )培(péi )同(tóng )年(nián )曾(céng )植(zhí )》:“鸩(zhèn )媒(méi )绝(jué )我(wǒ )言(yán )何(hé )巧(qiǎo ),猿(yuán )臂(bì )封(fēng )侯(hóu )数(shù )本(běn )踦(jī )。”

钱(qián )仲(zhòng )联(lián )笺(jiān )注(zhù )引(yǐn )《扬(yáng )子(zǐ )方(fāng )言(yán )》:“踦(jī ),奇(qí )也(yě )。”参(cān )见(jiàn )“踦(jī )只(zhī )”。

4.见(jiàn )“踦(jī )踦(jī )”。

III

j·

ㄐ〡ˇ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》居(jū )绮(qǐ )切(qiē ),上(shàng )纸(zhǐ ),见(jiàn )。〕

1.脚(jiǎo )胫(jìng )。

唐(táng )元(yuán )稹(zhěn )《蜘(zhī )蛛(zhū )》诗(shī )序(xù ):“巴(bā )蜘(zhī )蛛(zhū )大(dà )而(ér )毒(dú ),其(qí )甚(shèn )者(zhě ),身(shēn )运(yùn )数(shù )寸(cùn ),而(ér )踦(jī )长(zhǎng )数(shù )倍(bèi )其(qí )身(shēn )。”

清(qīng )俞(yú )正(zhèng )燮(xiè )《癸(guǐ )巳(sì )类(lèi )稿(gǎo )·缅(miǎn )甸(diàn )东(dōng )北(běi )两(liǎng )路(lù )地(dì )形(xíng )考(kǎo )》:“暹(xiān )罗(luó )国(guó )踦(jī )长(zhǎng ),居(jū )缅(miǎn )西(xī )南(nán )海(hǎi )。其(qí )人(rén )裹(guǒ )人(rén )脑(nǎo )骨(gǔ ),曰(yuē )圣(shèng )铁(tiě ),骑(qí )象(xiàng )而(ér )战(zhàn )。”

2.蜷(quán )曲(qǔ )貌(mào )。

《玉(yù )篇(piān )·足(zú )部(bù )》“踦(jī )”字(zì )下(xià )引(yǐn )《书(shū )》:“恐(kǒng )人(rén )踦(jī )乃(nǎi )身(shēn ),迂(yū )乃(nǎi )心(xīn )。﹝孔(kǒng )传(chuán )﹞:踦(jī ),曲(qǔ );迂(yū ),避(bì )也(yě )。”今(jīn )本(běn )《书(shū )·盘(pán )庚(gēng )中(zhōng )》及(jí )孔(kǒng )传(chuán )作(zuò )“倚(yǐ )”。参(cān )见(jiàn )“踦(jī )跂(qí )”。

IV

y·

〡ˇ

〔《集(jí )韵(yùn )》隐(yǐn )绮(qǐ )切(qiē ),上(shàng )纸(zhǐ ),影(yǐng )。〕

1.抵(dǐ )住(zhù )。

《庄(zhuāng )子(zǐ )·养(yǎng )生(shēng )主(zhǔ )》:“庖(páo )丁(dīng )为(wéi )文(wén )惠(huì )君(jūn )解(jiě )牛(niú ),手(shǒu )之(zhī )所(suǒ )触(chù ),肩(jiān )之(zhī )所(suǒ )倚(yǐ ),足(zú )之(zhī )所(suǒ )履(lǚ ),膝(xī )之(zhī )所(suǒ )踦(jī ),砉(huā )然(rán )向(xiàng )然(rán ),奏(zòu )刀(dāo )騞(huō )然(rán )。”

陆(lù )德(dé )明(míng )释(shì )文(wén )引(yǐn )李(lǐ )颐(yí )曰(yuē );“刺(cì )也(yě )。”

成(chéng )玄(xuán )英(yīng )疏(shū ):“踦(jī ),下(xià )角(jiǎo )刺(cì )也(yě )。言(yán )庖(páo )丁(dīng )善(shàn )能(néng )宰(zǎi )牛(niú ),见(jiàn )其(qí )閒(jiān )理(lǐ ),故(gù )以(yǐ )其(qí )手(shǒu )搏(bó )触(chù ),以(yǐ )肩(jiān )倚(yǐ )着(zhe ),用(yòng )脚(jiǎo )蹋(tà )履(lǚ ),用(yòng )膝(xī )刺(cì )筑(zhù ),遂(suí )使(shǐ )皮(pí )肉(ròu )离(lí )析(xī ),砉(huā )然(rán )向(xiàng )应(yīng ),进(jìn )奏(zòu )鸾(luán )刀(dāo ),騞(huō )然(rán )大(dà )解(jiě )。”

2.依(yī )据(jù );依(yī )从(cóng )。

《大(dà )戴(dài )礼(lǐ )记(jì )·子(zǐ )张(zhāng )问(wèn )入(rù )官(guān )》:“孔(kǒng )子(zǐ )曰(yuē ):有(yǒu )善(shàn )勿(wù )专(zhuān ),教(jiāo )不(bú )能(néng )勿(wù )搢(jìn ),已(yǐ )过(guò )勿(wù )发(fā ),失(shī )言(yán )勿(wù )踦(jī ),不(bú )善(shàn )辞(cí )勿(wù )遂(suí ),行(háng )事(shì )勿(wù )留(liú )。”

俞(yú )樾(yuè )《群(qún )经(jīng )平(píng )议(yì )·大(dà )戴(dài )礼(lǐ )记(jì )二(èr )》:“踦(jī ),当(dāng )为(wéi )‘倚(yǐ )’……《说(shuō )文(wén )·人(rén )部(bù )》:‘倚(yǐ ),依(yī )也(yě )。’《老(lǎo )子(zǐ )》:‘祸(huò )兮(xī )福(fú )所(suǒ )倚(yǐ )。’注(zhù )曰(yuē ):‘倚(yǐ ),因(yīn )也(yě )。’然(rán )则(zé )倚(yǐ )有(yǒu )因(yīn )依(yī )之(zhī )义(yì )。谓(wèi )过(guò )失(shī )之(zhī )言(yán ),勿(wù )更(gèng )因(yīn )依(yī )之(zhī ),以(yǐ )为(wéi )说(shuō )之(zhī )。”

3.倚(yǐ )立(lì );偏(piān )倚(yǐ )。参(cān )见(jiàn )“踦(jī )闾(lǘ )”。

V

yì

〡ˋ

〔《集(jí )韵(yùn )》于(yú )义(yì )切(qiē ),去(qù )寘(tián ),影(yǐng )。〕

足(zú )。

《淮(huái )南(nán )子(zǐ )·齐(qí )俗(sú )训(xùn )》:“今(jīn )之(zhī )国(guó )都(dōu ),男(nán )女(nǚ )切(qiē )踦(jī ),肩(jiān )摩(mó )于(yú )道(dào ),其(qí )于(yú )俗(sú )一(yī )也(yě )。”

高(gāo )诱(yòu )注(zhù ):“踦(jī ),足(zú )也(yě )。”

阅读:1631

●踦(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库