仕【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 仕

仕(shì )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):5画(huà );

shì

ㄕˋ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》鉏(chú )里(lǐ )切(qiē ),上(shàng )止(zhǐ ),崇(chóng )。〕

1.为(wéi )官(guān );任(rèn )职(zhí )。

《论(lùn )语(yǔ )·子(zǐ )张(zhāng )》:“子(zǐ )夏(xià )曰(yuē ):‘仕(shì )而(ér )优(yōu )则(zé )学(xué ),学(xué )而(ér )优(yōu )则(zé )仕(shì )。’”邢(xíng )昺(bǐng )疏(shū ):“言(yán )人(rén )之(zhī )仕(shì )官(guān )行(háng )己(jǐ )职(zhí ),而(ér )优(yōu )閒(jiān )有(yǒu )馀(yú )力(lì ),则(zé )以(yǐ )学(xué )先(xiān )王(wáng )之(zhī )遗(yí )文(wén )也(yě );若(ruò )学(xué )而(ér )德(dé )业(yè )优(yōu )长(zhǎng )者(zhě ),则(zé )当(dāng )仕(shì )进(jìn )以(yǐ )行(háng )君(jūn )臣(chén )之(zhī )义(yì )也(yě )。”

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《送(sòng )石(shí )处(chù )士(shì )序(xù )》:“冬(dōng )一(yī )裘(qiú ),夏(xià )一(yī )葛(gě );食(shí )朝(cháo )夕(xī )饭(fàn )一(yī )盂(yú ),蔬(shū )一(yī )盘(pán )。人(rén )与(yǔ )之(zhī )钱(qián ),则(zé )辞(cí );请(qǐng )与(yǔ )出(chū )游(yóu ),未(wèi )尝(cháng )以(yǐ )事(shì )辞(cí );劝(quàn )之(zhī )仕(shì ),不(bú )应(yīng )。”

倪(ní )贻(yí )德(dé )《初(chū )恋(liàn )》:“自(zì )从(cóng )她(tā )的(de )父(fù )亲(qīn )远(yuǎn )仕(shì )他(tā )乡(xiāng )之(zhī )后(hòu ),她(tā )的(de )母(mǔ )亲(qīn )时(shí )常(cháng )教(jiāo )她(tā )写(xiě )信(xìn )去(qù )。”

2.引(yǐn )申(shēn )为(wéi )职(zhí )位(wèi )。

晋(jìn )潘(pān )岳(yuè )《西(xī )征(zhēng )赋(fù )》:“或(huò )着(zhe )显(xiǎn )绩(jì )而(ér )婴(yīng )时(shí )戮(lù ),或(huò )有(yǒu )大(dà )才(cái )而(ér )无(wú )贵(guì )仕(shì ),皆(jiē )扬(yáng )清(qīng )风(fēng )于(yú )上(shàng )烈(liè ),垂(chuí )令(lìng )闻(wén )而(ér )不(bú )已(yǐ )。”

南(nán )朝(cháo )梁(liáng )刘(liú )孝(xiào )标(biāo )《辩(biàn )命(mìng )论(lùn )》:“然(rán )则(zé )高(gāo )才(cái )而(ér )无(wú )贵(guì )仕(shì ),饕(tāo )餮(tiè )而(ér )居(jū )大(dà )位(wèi ),自(zì )古(gǔ )所(suǒ )歎(tàn ),焉(yān )独(dú )公(gōng )明(míng )而(ér )已(yǐ )哉(zāi )。”

3.审(shěn )察(chá )。

《诗(shī )·小(xiǎo )雅(yǎ )·节(jiē )南(nán )山(shān )》:“弗(fú )躬(gōng )弗(fú )亲(qīn ),庶(shù )民(mín )弗(fú )信(xìn );弗(fú )问(wèn )弗(fú )仕(shì ),勿(wù )罔(wǎng )君(jūn )子(zǐ )。”

郑(zhèng )玄(xuán )笺(jiān ):“仕(shì ),察(chá )也(yě )。勿(wù ),当(dāng )作(zuò )末(mò )。此(cǐ )言(yán )王(wáng )之(zhī )政(zhèng )不(bú )躬(gōng )而(ér )亲(qīn )之(zhī ),则(zé )恩(ēn )泽(zé )不(bú )信(xìn )于(yú )众(zhòng )民(mín )矣(yǐ );不(bú )问(wèn )而(ér )察(chá )之(zhī ),则(zé )下(xià )民(mín )末(mò )罔(wǎng )其(qí )上(shàng )矣(yǐ )。”

4.通(tōng )“事(shì )”。谓(wèi )从(cóng )事(shì )于(yú )某(mǒu )种(zhǒng )工(gōng )作(zuò )或(huò )事(shì )业(yè )。

《诗(shī )·小(xiǎo )雅(yǎ )·四(sì )月(yuè )》:“滔(tāo )滔(tāo )江(jiāng )、汉(hàn ),南(nán )国(guó )之(zhī )纪(jì );尽(jìn )瘁(cuì )以(yǐ )仕(shì ),宁(níng )莫(mò )我(wǒ )有(yǒu )。”

郑(zhèng )玄(xuán )笺(jiān ):“仕(shì ),事(shì )也(yě )。”

孔(kǒng )颖(yǐng )达(dá )疏(shū ):“谓(wèi )以(yǐ )兵(bīng )甲(jiǎ )之(zhī )事(shì )劳(láo )役(yì )之(zhī ),使(shǐ )不(bú )得(dé )安(ān )宁(níng )。”

《诗(shī )·大(dà )雅(yǎ )·文(wén )王(wáng )有(yǒu )声(shēng )》:“丰(fēng )水(shuǐ )有(yǒu )芑(qǐ ),武(wǔ )王(wáng )岂(qǐ )不(bú )仕(shì )?诒(yí )厥(jué )孙(sūn )谋(móu ),以(yǐ )燕(yàn )翼(yì )子(zǐ )。”

毛(máo )传(chuán ):“仕(shì ),事(shì )。”

郑(zhèng )玄(xuán )笺(jiān ):“丰(fēng )水(shuǐ )犹(yóu )以(yǐ )其(qí )润(rùn )泽(zé )生(shēng )草(cǎo ),武(wǔ )王(wáng )岂(qǐ )不(bú )以(yǐ )其(qí )功(gōng )业(yè )为(wéi )事(shì )乎(hū )!”

5.通(tōng )“士(shì )”。古(gǔ )代(dài )四(sì )民(mín )之(zhī )一(yī )。指(zhǐ )以(yǐ )道(dào )艺(yì )、武(wǔ )勇(yǒng )谋(móu )求(qiú )仕(shì )进(jìn )的(de )人(rén )。

《孟(mèng )子(zǐ )·公(gōng )孙(sūn )丑(chǒu )下(xià )》:“有(yǒu )仕(shì )于(yú )此(cǐ ),而(ér )子(zǐ )悦(yuè )之(zhī ),不(bú )告(gào )于(yú )王(wáng ),而(ér )私(sī )与(yǔ )之(zhī )吾(wú )子(zǐ )之(zhī )禄(lù )爵(jué )。”

焦(jiāo )循(xún )正(zhèng )义(yì ):“《论(lùn )衡(héng )·刺(cì )孟(mèng )篇(piān )》述(shù )此(cǐ )文(wén )‘仕(shì )’作(zuò )‘士(shì )’……‘仕(shì )’与(yǔ )‘士(shì )’古(gǔ )多(duō )通(tōng )用(yòng )。”

《隶(lì )释(shì )·郎(láng )中(zhōng )马(mǎ )江(jiāng )碑(bēi )》:“□失(shī )贞(zhēn )干(gàn ),仕(shì )丧(sàng )仪(yí )宗(zōng ),于(yú )是(shì )盟(méng )轨(guǐ )辽(liáo )丑(chǒu ),缟(gǎo )素(sù )来(lái )赴(fù ),惨(cǎn )痛(tòng )号(hào )咷(táo )者(zhě ),不(bú )可(kě )胜(shèng )数(shù )矣(yǐ )。”

《旧(jiù )唐(táng )书(shū )·崔(cuī )融(róng )传(chuán )》:“仕(shì )农(nóng )工(gōng )商(shāng ),四(sì )人(rén )有(yǒu )业(yè )。学(xué )以(yǐ )居(jū )位(wèi )曰(yuē )仕(shì ),闢(pì )土(tǔ )殖(zhí )穀(yù )曰(yuē )农(nóng ),作(zuò )巧(qiǎo )成(chéng )器(qì )曰(yuē )工(gōng ),通(tōng )财(cái )鬻(yù )货(huò )曰(yuē )商(shāng )。”

阅读:2422

●仕(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库