齿【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 齿

齿(chǐ )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà )是(shì ):8画(huà )

简(jiǎn )体(tǐ )齿(chǐ )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):8画(huà );繁(fán )體(tǐ )齒(chǐ )字(zì )筆(bǐ )畫(huà ):15畫(huà )。

(齿(chǐ ),齒(chǐ ))

ch·

ㄔˇ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》昌(chāng )里(lǐ )切(qiē ),上(shàng )止(zhǐ ),昌(chāng )。〕

1.门(mén )牙(yá )。

《诗(shī )·卫(wèi )风(fēng )·硕(shuò )人(rén )》:“领(lǐng )如(rú )蝤(yóu )蛴(qí ),齿(chǐ )如(rú )瓠(hù )犀(xī )。”

 南(nán )朝(cháo )梁(liáng )刘(liú )勰(xié )《文(wén )心(xīn )凋(diāo )龙(lóng )·声(shēng )律(lǜ )》:“抗(kàng )喉(hóu )矫(jiǎo )舌(shé )之(zhī )差(chà ),攒(zǎn )脣(chún )激(jī )齿(chǐ )之(zhī )异(yì ),廉(lián )肉(ròu )相(xiàng )准(zhǔn ),皎(jiǎo )然(rán )可(kě )分(fèn )。”

 唐(táng )韩(hán )愈(yù )《落(luò )齿(chǐ )》诗(shī ):“去(qù )年(nián )落(luò )一(yī )牙(yá ),今(jīn )年(nián )落(luò )一(yī )齿(chǐ )。”

 钱(qián )仲(zhòng )联(lián )集(jí )释(shì ):“《六(liù )书(shū )故(gù )》:‘齿(chǐ )当(dāng )唇(chún ),牙(yá )当(dāng )车(chē )。’”

2.泛(fàn )指(zhǐ )牙(yá )齿(chǐ )。

《左(zuǒ )传(chuán )·哀(āi )公(gōng )六(liù )年(nián )》:“女(nǚ )忘(wàng )君(jūn )之(zhī )为(wéi )孺(rú )子(zǐ )牛(niú )而(ér )折(shé )其(qí )齿(chǐ )乎(hū )。”

3.特(tè )指(zhǐ )象(xiàng )牙(yá )。参(cān )见(jiàn )“齿(chǐ )革(gé )”。

4.排(pái )比(bǐ )如(rú )齿(chǐ )状(zhuàng )者(zhě )。竹(zhú )木(mù )所(suǒ )刻(kè )之(zhī )齿(chǐ )。用(yòng )以(yǐ )记(jì )数(shù )。

《管(guǎn )子(zǐ )·轻(qīng )重(zhòng )甲(jiǎ )》:“与(yǔ )之(zhī )定(dìng )其(qí )券(quàn )契(qì )之(zhī )齿(chǐ )。”

《墨(mò )子(zǐ )·公(gōng )孟(mèng )》:“是(shì )数(shù )人(rén )之(zhī )齿(chǐ ),而(ér )以(yǐ )为(wéi )富(fù )。”

 孙(sūn )诒(yí )让(ràng )间(jiān )诂(gǔ )引(yǐn )俞(yú )樾(yuè )曰(yuē ):“齿(chǐ )者(zhě ),契(qì )之(zhī )齿(chǐ )也(yě )。古(gǔ )者(zhě )刻(kè )竹(zhú )木(mù )以(yǐ )记(jì )数(shù ),其(qí )刻(kè )处(chù )如(rú )齿(chǐ ),故(gù )谓(wèi )之(zhī )齿(chǐ )。

《易(yì )林(lín )》所(suǒ )谓(wèi )‘符(fú )左(zuǒ )契(qì )右(yòu )相(xiàng )与(yǔ )合(hé )齿(chǐ )’是(shì )也(yě )。”

5.排(pái )比(bǐ )如(rú )齿(chǐ )状(zhuàng )者(zhě )。木(mù )屐(jī )齿(chǐ )钉(dìng )。

《晋(jìn )书(shū )·谢(xiè )安(ān )传(chuán )》:“既(jì )罢(bà ),还(hái )内(nèi ),过(guò )户(hù )限(xiàn ),心(xīn )喜(xǐ )甚(shèn ),不(bú )觉(jiào )屐(jī )齿(chǐ )之(zhī )折(shé )。”

6.排(pái )比(bǐ )如(rú )齿(chǐ )状(zhuàng )者(zhě )。轮(lún )齿(chǐ )。

 清(qīng )沉(chén )大(dà )成(chéng )《西(xī )洋(yáng )测(cè )时(shí )仪(yí )记(jì )》:“牵(qiān )藏(cáng )机(jī )轮(lún )之(zhī )绳(shéng ),自(zì )下(xià )而(ér )上(shàng ),其(qí )最(zuì )下(xià )级(jí )有(yǒu )齿(chǐ )。”

7.排(pái )比(bǐ )如(rú )齿(chǐ )状(zhuàng )者(zhě )。阶(jiē )石(shí )的(de )一(yī )级(jí ),称(chēng )一(yī )齿(chǐ )。

8.排(pái )比(bǐ )如(rú )齿(chǐ )状(zhuàng )者(zhě )。其(qí )他(tā )物(wù )体(tǐ )上(shàng )似(sì )齿(chǐ )形(xíng )的(de )部(bù )分(fèn )。

 晋(jìn )葛(gě )洪(hóng )《抱(bào )朴(pǔ )子(zǐ )·博(bó )喻(yù )》:“故(gù )锯(jù )齿(chǐ )不(bú )能(néng )咀(jǔ )嚼(jiáo ),箕(jī )舌(shé )不(bú )能(néng )别(bié )味(wèi )。”

 宋(sòng )辛(xīn )弃(qì )疾(jí )《蝶(dié )恋(liàn )花(huā )·何(hé )物(wù )能(néng )令(lìng )公(gōng )怒(nù )喜(xǐ )》词(cí ):“恰(qià )似(sì )哀(āi )筝(zhēng )絃(xuàn )下(xià )齿(chǐ ),千(qiān )情(qíng )万(wàn )意(yì )无(wú )时(shí )已(yǐ )。”如(rú ):梳(shū )齿(chǐ )、叶(yè )齿(chǐ )等(děng )。

9.牛(niú )马(mǎ )的(de )岁(suì )数(shù )。牛(niú )马(mǎ )幼(yòu )小(xiǎo )者(zhě ),岁(suì )生(shēng )一(yī )齿(chǐ ),因(yīn )以(yǐ )齿(chǐ )计(jì )其(qí )岁(suì )数(shù )。

《穀(yù )梁(liáng )传(chuán )·僖(xī )公(gōng )二(èr )年(nián )》:“荀(xún )息(xī )牵(qiān )马(mǎ )操(cāo )璧(bì )而(ér )前(qián )曰(yuē ):璧(bì )则(zé )犹(yóu )是(shì )也(yě ),而(ér )马(mǎ )齿(chǐ )加(jiā )长(zhǎng )矣(yǐ )。”

10.谓(wèi )计(jì )算(suàn )牛(niú )马(mǎ )的(de )岁(suì )数(shù )。

《礼(lǐ )记(jì )·曲(qǔ )礼(lǐ )上(shàng )》:“齿(chǐ )路(lù )马(mǎ ),有(yǒu )诛(zhū )。”

 孔(kǒng )颖(yǐng )达(dá )疏(shū ):“若(ruò )论(lùn )量(liàng )君(jūn )马(mǎ )岁(suì )数(shù ),亦(yì )为(wéi )不(bú )敬(jìng ),亦(yì )被(bèi )责(zé )罚(fá )。”

 孙(sūn )希(xī )旦(dàn )集(jí )解(jiě )引(yǐn )郑(zhèng )玄(xuán )曰(yuē ):“齿(chǐ ),数(shù )年(nián )也(yě )。”

《汉(hàn )书(shū )·贾(jiǎ )谊(yì )传(chuán )》:“礼(lǐ )不(bú )敢(gǎn )齿(chǐ )君(jūn )之(zhī )路(lù )马(mǎ ),蹴(cù )其(qí )刍(chú )者(zhě )有(yǒu )罚(fá )。”

 颜(yán )师(shī )古(gǔ )注(zhù ):“齿(chǐ )谓(wèi )审(shěn )其(qí )齿(chǐ )岁(suì )也(yě )。”

11.人(rén )的(de )年(nián )龄(líng )。

《孟(mèng )子(zǐ )·公(gōng )孙(sūn )丑(chǒu )下(xià )》:“天(tiān )下(xià )有(yǒu )达(dá )尊(zūn )三(sān ):爵(jué )一(yī )、齿(chǐ )一(yī ),德(dé )一(yī )……乡(xiāng )党(dǎng )莫(mò )如(rú )齿(chǐ )。”

 金(jīn )董(dǒng )解(jiě )元(yuán )《西(xī )厢(xiāng )记(jì )诸(zhū )宫(gōng )调(diào )》卷(juàn )三(sān ):“生(shēng )因(yīn )问(wèn )莺(yīng )齿(chǐ ),夫(fū )人(rén )曰(yuē ):‘十(shí )七(qī )岁(suì )矣(yǐ )。’”清(qīng )沉(chén )覆(fù )《浮(fú )生(shēng )六(liù )记(jì )·闺(guī )房(fáng )记(jì )乐(lè )》:“芸(yún )与(yǔ )余(yú )同(tóng )齿(chǐ )而(ér )长(zhǎng )余(yú )十(shí )月(yuè ),自(zì )幼(yòu )姊(zǐ )弟(dì )相(xiàng )呼(hū )。”

12.指(zhǐ )人(rén )。

 晋(jìn )陆(lù )机(jī )《门(mén )有(yǒu )车(chē )马(mǎ )客(kè )行(háng )》:“亲(qīn )友(yǒu )多(duō )零(líng )落(luò ),旧(jiù )齿(chǐ )皆(jiē )彫(diāo )丧(sàng )。”

 宋(sòng )司(sī )马(mǎ )光(guāng )《为(wéi )文(wén )相(xiàng )公(gōng )许(xǔ )州(zhōu )谢(xiè )上(shàng )表(biǎo )》:“惟(wéi )许(xǔ )昌(chāng )之(zhī )奥(ào )区(qū ),乃(nǎi )昆(kūn )吾(wú )之(zhī )故(gù )壤(rǎng ),土(tǔ )毛(máo )丰(fēng )衍(yǎn ),民(mín )齿(chǐ )伙(huǒ )繁(fán ),敢(gǎn )不(bú )志(zhì )在(zài )拊(fǔ )循(xún ),勤(qín )加(jiā )训(xùn )导(dǎo )。”

13.类(lèi )别(bié );同(tóng )辈(bèi )。

《管(guǎn )子(zǐ )·弟(dì )子(zǐ )职(zhí )》:“同(tóng )嗛(qiàn )以(yǐ )齿(chǐ )。”

 尹(yǐn )知(zhī )章(zhāng )注(zhù ):“齿(chǐ ),类(lèi )也(yě )。谓(wèi )食(shí )者(zhě )则(zé )以(yǐ )其(qí )所(suǒ )尽(jìn )之(zhī )类(lèi )而(ér )进(jìn )。”

 唐(táng )柳(liǔ )宗(zōng )元(yuán )《上(shàng )大(dà )理(lǐ )崔(cuī )大(dà )卿(qīng )应(yīng )制(zhì )举(jǔ )不(bú )敏(mǐn )启(qǐ )》:“徒(tú )尔(ěr )拖(tuō )逢(féng )掖(yè )、曳(yè )大(dà )带(dài ),游(yóu )于(yú )朋(péng )齿(chǐ ),且(qiě )有(yǒu )愧(kuì )色(sè ),岂(qǐ )有(yǒu )能(néng )乎(hū )哉(zāi )?”清(qīng )龚(gōng )自(zì )珍(zhēn )《己(jǐ )亥(hài )杂(zá )诗(shī )》之(zhī )一(yī )六(liù )四(sì ):“醰(tán )醰(tán )诸(zhū )老(lǎo )惬(qiè )瞻(zhān )依(yī ),父(fù )齿(chǐ )随(suí )行(háng )亦(yì )未(wèi )稀(xī )。”

14.并(bìng )列(liè );在(zài )一(yī )起(qǐ )。

《左(zuǒ )传(chuán )·隐(yǐn )公(gōng )十(shí )一(yī )年(nián )》:“寡(guǎ )人(rén )若(ruò )朝(cháo )于(yú )薛(xuē ),不(bú )敢(gǎn )与(yǔ )诸(zhū )任(rèn )齿(chǐ )。”

 杨(yáng )伯(bó )峻(jùn )注(zhù ):“齿(chǐ ),列(liè )也(yě )。不(bú )敢(gǎn )与(yǔ )齿(chǐ ),谓(wèi )不(bú )敢(gǎn )与(yǔ )并(bìng )列(liè )。”

 南(nán )朝(cháo )梁(liáng )沉(chén )约(yuē )《奏(zòu )弹(dàn )奉(fèng )朝(cháo )请(qǐng )王(wáng )希(xī )聃(dān )违(wéi )假(jiǎ )》:“幸(xìng )齿(chǐ )朝(cháo )班(bān ),私(sī )敬(jìng )盖(gài )阙(què ),休(xiū )请(qǐng )有(yǒu )期(qī ),曾(céng )无(wú )遄(chuán )及(jí )。”

《新(xīn )唐(táng )书(shū )·崔(cuī )彦(yàn )昭(zhāo )传(chuán )》:“彦(yàn )昭(zhāo )虽(suī )宰(zǎi )相(xiàng ),退(tuì )朝(cháo )侍(shì )母(mǔ )膳(shàn ),与(yǔ )家(jiā )人(rén )齿(chǐ ),顺(shùn )色(sè )柔(róu )声(shēng ),在(zài )左(zuǒ )右(yòu )无(wú )违(wéi ),士(shì )人(rén )多(duō )其(qí )孝(xiào )。”

 清(qīng )蒲(pú )松(sōng )龄(líng )《聊(liáo )斋(zhāi )志(zhì )异(yì )·贾(jiǎ )儿(ér )》:“见(jiàn )者(zhě )皆(jiē )憎(zēng )其(qí )顽(wán ),不(bú )以(yǐ )人(rén )齿(chǐ )。”

15.录(lù )用(yòng );收(shōu )纳(nà )。

《礼(lǐ )记(jì )·王(wáng )制(zhì )》:“屏(píng )之(zhī )远(yuǎn )方(fāng ),终(zhōng )身(shēn )不(bú )齿(chǐ )。”

 郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):“齿(chǐ )犹(yóu )录(lù )也(yě )。”

《新(xīn )唐(táng )书(shū )·卢(lú )怀(huái )慎(shèn )传(chuán )》:“臣(chén )请(qǐng )以(yǐ )赃(zāng )论(lùn )废(fèi )者(zhě ),削(xuē )迹(jì )不(bú )数(shù )十(shí )年(nián ),不(bú )赐(cì )收(shōu )齿(chǐ )。”

《资(zī )治(zhì )通(tōng )鉴(jiàn )·陈(chén )长(zhǎng )城(chéng )公(gōng )至(zhì )德(dé )二(èr )年(nián )》:“躬(gōng )仁(rén )孝(xiào )之(zhī )行(háng )者(zhě ),摈(bìn )落(luò )私(sī )门(mén ),不(bú )加(jiā )收(shōu )齿(chǐ );工(gōng )轻(qīng )薄(báo )之(zhī )艺(yì )者(zhě ),选(xuǎn )充(chōng )吏(lì )职(zhí ),举(jǔ )送(sòng )天(tiān )朝(cháo )。”

 清(qīng )蒲(pú )松(sōng )龄(líng )《聊(liáo )斋(zhāi )志(zhì )异(yì )·贾(jiǎ )奉(fèng )雉(zhì )》:“此(cǐ )人(rén )道(dào )念(niàn )已(yǐ )坚(jiān ),望(wàng )加(jiā )收(shōu )齿(chǐ )。”

16.提(tí )到(dào ),说(shuō )及(jí )。引(yǐn )申(shēn )为(wéi )重(zhòng )视(shì )。

《陈(chén )书(shū )·任(rèn )忠(zhōng )传(chuán )》:“少(shǎo )孤(gū )微(wēi ),不(bú )为(wéi )乡(xiāng )党(dǎng )所(suǒ )齿(chǐ )。”

《资(zī )治(zhì )通(tōng )鉴(jiàn )·梁(liáng )武(wǔ )帝(dì )大(dà )同(tóng )十(shí )一(yī )年(nián )》:“魏(wèi )高(gāo )阳(yáng )王(wáng )斌(bīn )有(yǒu )庶(shù )妹(mèi )玉(yù )仪(yí ),不(bú )为(wéi )其(qí )家(jiā )所(suǒ )齿(chǐ ),为(wéi )孙(sūn )腾(téng )妓(jì )。”

 清(qīng )邵(shào )长(zhǎng )蘅(héng )《熊(xióng )经(jīng )略(luè )》诗(shī ):“抚(fǔ )臣(chén )庸(yōng )愚(yú )何(hé )足(zú )齿(chǐ ),奈(nài )何(hé )经(jīng )略(luè )也(yě )惜(xī )死(sǐ )。”

17.咬(yǎo )啮(niè )。

 清(qīng )徐(xú )士(shì )銮(luán )《宋(sòng )艳(yàn )·奇(qí )异(yì )》:“始(shǐ )徐(xú )氏(shì )甚(shèn )妒(dù ),自(zì )齿(chǐ )石(shí )之(zhī )后(hòu ),遂(suí )不(bú )复(fù )妒(dù )。”

18.刻(kè )为(wéi )齿(chǐ )形(xíng )。

《续(xù )资(zī )治(zhì )通(tōng )鉴(jiàn )·元(yuán )顺(shùn )帝(dì )至(zhì )正(zhèng )十(shí )二(èr )年(nián )》:“齿(chǐ )木(mù )为(wéi )杷(pá ),削(xuē )竹(zhú )为(wéi )枪(qiāng )。”

19.发(fā )音(yīn )。

 宋(sòng )文(wén )天(tiān )祥(xiáng )《得(dé )风(fēng )难(nán )》诗(shī )序(xù ):“忽(hū )有(yǒu )声(shēng )如(rú )人(rén )哨(shào ),齿(chǐ )其(qí )清(qīng )丽(lì )。”

20.挡(dǎng );触(chù )。

《文(wén )选(xuǎn )·枚(méi )乘(chéng )〈上(shàng )书(shū )重(zhòng )谏(jiàn )吴(wú )王(wáng )〉》:“夫(fū )举(jǔ )吴(wú )兵(bīng )以(yǐ )訾(zī )于(yú )汉(hàn ),譬(pì )犹(yóu )蝇(yíng )蚋(ruì )之(zhī )附(fù )群(qún )牛(niú ),腐(fǔ )肉(ròu )之(zhī )齿(chǐ )利(lì )剑(jiàn )。”

 李(lǐ )善(shàn )注(zhù ):“齿(chǐ ),犹(yóu )当(dāng )也(yě )。”

《北(běi )史(shǐ )·崔(cuī )宏(hóng )传(chuán )》:“如(rú )何(hé )正(zhèng )当(dāng )国(guó )家(jiā )休(xiū )明(míng )之(zhī )世(shì ),士(shì )马(mǎ )强(qiáng )盛(shèng )之(zhī )时(shí ),而(ér )欲(yù )以(yǐ )驹(jū )犊(dú )齿(chǐ )虎(hǔ )口(kǒu )也(yě )。”

 唐(táng )张(zhāng )九(jiǔ )龄(líng )《与(yǔ )李(lǐ )让(ràng )侍(shì )御(yù )书(shū )》:“亦(yì )犹(yóu )太(tài )阿(ā )之(zhī )剑(jiàn ),犀(xī )角(jiǎo )不(bú )足(zú )齿(chǐ )其(qí )锋(fēng )。”

《明(míng )史(shǐ )·忠(zhōng )义(yì )传(chuán )七(qī )·张(zhāng )罗(luó )彦(yàn )》:“后(hòu )卫(wèi )指(zhǐ )挥(huī )刘(liú )忠(zhōng )嗣(sì )挺(tǐng )剑(jiàn )曰(yuē ):‘有(yǒu )不(bú )从(cóng )张(zhāng )氏(shì )兄(xiōng )弟(dì )死(sǐ )守(shǒu )者(zhě ),齿(chǐ )此(cǐ )剑(jiàn )。’”

21.表(biǎo )示(shì )承(chéng )受(shòu )。

 宋(sòng )苏(sū )舜(shùn )钦(qīn )《诣(yì )匦(guǐ )疏(shū )》:“世(shì )受(shòu )君(jūn )禄(lù ),身(shēn )齿(chǐ )国(guó )命(mìng ),涵(hán )濡(rú )惠(huì )泽(zé ),以(yǐ )长(zhǎng )此(cǐ )躯(qū )。”

22.骰(tóu )子(zǐ )。

《艺(yì )文(wén )类(lèi )聚(jù )》卷(juàn )七(qī )四(sì )引(yǐn )《尹(yǐn )文(wén )子(zǐ )》:“博(bó ),尽(jìn )关(guān )塞(sāi )之(zhī )宜(yí ),得(dé )周(zhōu )通(tōng )之(zhī )路(lù ),而(ér )不(bú )能(néng )制(zhì )齿(chǐ )之(zhī )大(dà )小(xiǎo ),在(zài )遇(yù )者(zhě )也(yě )。”

《晋(jìn )书(shū )·葛(gě )洪(hóng )传(chuán )》:“性(xìng )寡(guǎ )欲(yù ),无(wú )所(suǒ )爱(ài )翫(wàn ),不(bú )知(zhī )棋(qí )局(jú )几(jǐ )道(dào ),摴(chī )蒲(pú )齿(chǐ )名(míng )。”

 宋(sòng )陆(lù )游(yóu )《风(fēng )雨(yǔ )旬(xún )日(rì )春(chūn )后(hòu )始(shǐ )晴(qíng )》诗(shī ):“诗(shī )囊(náng )属(shǔ )稿(gǎo )惭(cán )新(xīn )思(sī ),博(bó )齿(chǐ )争(zhēng )豪(háo )悔(huǐ )惜(xī )狂(kuáng )。”

阅读:1778

●齿(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库