端【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 端

端(duān )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):14画(huà );

(参(cān )见(jiàn )耑(zhuān ))

duān

ㄉㄨㄢ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》多(duō )官(guān )切(qiē ),平(píng )桓(huán ),端(duān )。〕

“耑(zhuān )”的(de )今(jīn )字(zì )。

1.正(zhèng ),不(bú )偏(piān )斜(xié );直(zhí ),不(bú )弯(wān )曲(qǔ )。

《礼(lǐ )记(jì )·玉(yù )藻(zǎo )》:“君(jūn )子(zǐ )之(zhī )容(róng )舒(shū )迟(chí ),见(jiàn )所(suǒ )尊(zūn )者(zhě )齐(qí )遫(chì ),足(zú )容(róng )重(zhòng ),手(shǒu )容(róng )恭(gōng ),目(mù )容(róng )端(duān ),口(kǒu )容(róng )止(zhǐ )。”

孔(kǒng )颖(yǐng )达(dá )疏(shū ):“目(mù )容(róng )端(duān )者(zhě ),目(mù )宜(yí )端(duān )正(zhèng ),不(bú )邪(xié )睇(dì )而(ér )视(shì )之(zhī )。”

《墨(mò )子(zǐ )·非(fēi )儒(rú )下(xià )》:“席(xí )不(bú )端(duān ),弗(fú )坐(zuò );割(gē )不(bú )正(zhèng ),弗(fú )食(shí )。”

宋(sòng )戴(dài )埴(zhí )《鼠(shǔ )璞(pú )·樊(fán )迟(chí )学(xué )稼(jià )》:“畎(quǎn )欲(yù )深(shēn )而(ér )端(duān ),亩(mǔ )欲(yù )沃(wò )以(yǐ )平(píng )。”

宋(sòng )姜(jiāng )夔(kuí )《续(xù )书(shū )谱(pǔ )·真(zhēn )》:“悬(xuán )针(zhēn )者(zhě ),笔(bǐ )欲(yù )极(jí )平(píng ),自(zì )上(shàng )而(ér )下(xià ),端(duān )若(ruò )引(yǐn )绳(shéng )。”

2.理(lǐ )正(zhèng );平(píng )整(zhěng );校(xiào )准(zhǔn )。

《礼(lǐ )记(jì )·曲(qǔ )礼(lǐ )下(xià )》:“振(zhèn )书(shū )、端(duān )书(shū )于(yú )君(jūn )前(qián ),有(yǒu )诛(zhū )。”

郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):“端(duān ),正(zhèng )也(yě )。”

陈(chén )澔(gǎo )集(jí )说(shuō ):“文(wén )书(shū )簿(bù )领(lǐng )已(yǐ )至(zhì )君(jūn )前(qián ),乃(nǎi )始(shǐ )振(zhèn )拂(fú )其(qí )尘(chén )而(ér )端(duān )正(zhèng )之(zhī )。”

《管(guǎn )子(zǐ )·四(sì )时(shí )》:“端(duān )险(xiǎn )阻(zǔ ),修(xiū )封(fēng )疆(jiāng ),正(zhèng )千(qiān )伯(bó )。”

尹(yǐn )知(zhī )章(zhāng )注(zhù ):“路(lù )有(yǒu )险(xiǎn )阻(zǔ ),理(lǐ )之(zhī )使(shǐ )端(duān )平(píng )也(yě )。”

《楚(chǔ )辞(cí )·卜(bo )居(jū )》:“詹(zhān )尹(yǐn )乃(nǎi )端(duān )策(cè )拂(fú )龟(guī )曰(yuē ):‘君(jūn )将(jiāng )何(hé )以(yǐ )教(jiāo )之(zhī )?’”

《淮(huái )南(nán )子(zǐ )·时(shí )则(zé )训(xùn )》:“令(lìng )官(guān )市(shì )同(tóng )度(dù )量(liàng ),钧(jūn )衡(héng )石(shí ),角(jiǎo )斗(dòu )称(chēng ),端(duān )权(quán )概(gài )。”

3.公(gōng )正(zhèng );正(zhèng )直(zhí )。

汉(hàn )刘(liú )向(xiàng )《说(shuō )苑(yuàn )·至(zhì )公(gōng )》:“今(jīn )弃(qì )法(fǎ )背(bèi )令(lìng )而(ér )释(shì )犯(fàn )法(fǎ )者(zhě ),是(shì )为(wéi )理(lǐ )不(bú )端(duān ),怀(huái )心(xīn )不(bú )公(gōng )也(yě )。”

4.指(zhǐ )正(zhèng )直(zhí )的(de )人(rén )。

《左(zuǒ )传(chuán )·昭(zhāo )公(gōng )六(liù )年(nián )》:“则(zé )有(yǒu )晋(jìn )郑(zhèng ),咸(xián )黜(chù )不(bú )端(duān ),以(yǐ )绥(suí )定(dìng )王(wáng )家(jiā )。”

杜(dù )预(yù )注(zhù ):“为(wéi )王(wáng )室(shì )去(qù )不(bú )端(duān )直(zhí )之(zhī )人(rén )。”参(cān )见(jiàn )“端(duān )人(rén )”、“端(duān )平(píng )”。

5.使(shǐ )正(zhèng )当(dāng );使(shǐ )正(zhèng )直(zhí )。

《礼(lǐ )记(jì )·祭(jì )统(tǒng )》:“尽(jìn )其(qí )道(dào ),端(duān )其(qí )义(yì ),而(ér )道(dào )生(shēng )焉(yān )。”

汉(hàn )东(dōng )方(fāng )朔(shuò )《七(qī )谏(jiàn )·沉(chén )江(jiāng )》:“正(zhèng )臣(chén )端(duān )其(qí )操(cāo )行(háng )兮(xī ),反(fǎn )离(lí )谤(bàng )而(ér )见(jiàn )攘(rǎng )。”

6.顶(dǐng )部(bù );锋(fēng )尖(jiān );末(mò )梢(shāo )。

《礼(lǐ )记(jì )·檀(tán )弓(gōng )下(xià )》:“柏(bǎi )椁(guǒ )以(yǐ )端(duān ),长(zhǎng )六(liù )尺(chǐ )。”

孔(kǒng )颖(yǐng )达(dá )疏(shū ):“端(duān ),犹(yóu )头(tóu )也(yě )。积(jī )柏(bǎi )材(cái )作(zuò )椁(guǒ ),并(bìng )茸(róng )材(cái )头(tóu ),故(gù )云(yún )以(yǐ )端(duān )。”

《韩(hán )诗(shī )外(wài )传(chuán )》卷(juàn )七(qī ):“是(shì )以(yǐ )君(jūn )子(zǐ )避(bì )三(sān )端(duān ):避(bì )文(wén )士(shì )之(zhī )笔(bǐ )端(duān ),避(bì )武(wǔ )士(shì )之(zhī )锋(fēng )端(duān ),避(bì )辩(biàn )士(shì )之(zhī )舌(shé )端(duān )。”

《史(shǐ )记(jì )·田(tián )单(dān )列(liè )传(chuán )》:“田(tián )单(dān )乃(nǎi )收(shōu )城(chéng )中(zhōng )得(dé )千(qiān )馀(yú )牛(niú ),为(wéi )绛(jiàng )缯(zēng )衣(yī ),画(huà )以(yǐ )五(wǔ )彩(cǎi )龙(lóng )文(wén ),束(shù )兵(bīng )刃(rèn )于(yú )其(qí )角(jiǎo ),而(ér )灌(guàn )脂(zhī )束(shù )苇(wěi )于(yú )尾(wěi ),烧(shāo )其(qí )端(duān )。”

7.开(kāi )始(shǐ )。

《礼(lǐ )记(jì )·礼(lǐ )运(yùn )》:“故(gù )人(rén )者(zhě ),天(tiān )地(dì )之(zhī )心(xīn )也(yě ),五(wǔ )行(háng )之(zhī )端(duān )也(yě )。”

孔(kǒng )颖(yǐng )达(dá )疏(shū ):“端(duān ),犹(yóu )首(shǒu )也(yě )。”

《孟(mèng )子(zǐ )·公(gōng )孙(sūn )丑(chǒu )上(shàng )》:“恻(cè )隐(yǐn )之(zhī )心(xīn ),仁(rén )之(zhī )端(duān )也(yě );羞(xiū )恶(è )之(zhī )心(xīn ),义(yì )之(zhī )端(duān )也(yě );辞(cí )让(ràng )之(zhī )心(xīn ),礼(lǐ )之(zhī )端(duān )也(yě );是(shì )非(fēi )之(zhī )心(xīn ),智(zhì )之(zhī )端(duān )也(yě )。”

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《原(yuán )道(dào )》:“不(bú )求(qiú )其(qí )端(duān ),不(bú )讯(xùn )其(qí )末(mò )。”

8.指(zhǐ )肇(zhào )事(shì )者(zhě )。

《墨(mò )子(zǐ )·号(hào )令(lìng )》:“慎(shèn )无(wú )敢(gǎn )失(shī )火(huǒ ),失(shī )火(huǒ )者(zhě )斩(zhǎn )其(qí )端(duān )。”

孙(sūn )诒(yí )让(ràng )间(jiān )诂(gǔ ):“端(duān ),似(sì )言(yán )失(shī )火(huǒ )所(suǒ )始(shǐ )以(yǐ )为(wéi )事(shì )者(zhě )。”

9.头(tóu )绪(xù )。

《礼(lǐ )记(jì )·礼(lǐ )运(yùn )》:“故(gù )欲(yù )恶(è )者(zhě ),心(xīn )之(zhī )大(dà )端(duān )也(yě )。”

孔(kǒng )颖(yǐng )达(dá )疏(shū ):“端(duān ),谓(wèi )头(tóu )绪(xù )。”

《三(sān )国(guó )志(zhì )·魏(wèi )志(zhì )·郭(guō )嘉(jiā )传(chuán )》:“多(duō )端(duān )寡(guǎ )要(yào ),好(hǎo )谋(móu )无(wú )决(jué ),欲(yù )与(yǔ )共(gòng )济(jì )天(tiān )下(xià )大(dà )难(nán ),定(dìng )霸(bà )王(wáng )之(zhī )业(yè ),难(nán )矣(yǐ )!”唐(táng )韩(hán )愈(yù )《李(lǐ )君(jūn )墓(mù )志(zhì )铭(míng )》:“其(qí )说(shuō )汪(wāng )洋(yáng )奥(ào )美(měi ),关(guān )节(jiē )开(kāi )解(jiě ),万(wàn )端(duān )千(qiān )绪(xù ),参(cān )错(cuò )重(zhòng )出(chū )。”

10.涯(yá )涘(sì );边(biān )际(jì )。

《庄(zhuāng )子(zǐ )·秋(qiū )水(shuǐ )》:“顺(shùn )流(liú )而(ér )东(dōng )行(háng ),至(zhì )于(yú )北(běi )海(hǎi )。东(dōng )面(miàn )而(ér )视(shì ),不(bú )见(jiàn )水(shuǐ )端(duān )。”

成(chéng )玄(xuán )英(yīng )疏(shū ):“不(bú )见(jiàn )水(shuǐ )之(zhī )端(duān )涯(yá )。”

《后(hòu )汉(hàn )书(shū )·赵(zhào )咨(zī )传(chuán )》:“反(fǎn )素(sù )复(fù )始(shǐ ),归(guī )于(yú )无(wú )端(duān )。”

李(lǐ )贤(xián )注(zhù ):“端(duān ),际(jì )也(yě )。”

11.先(xiān )兆(zhào );迹(jì )象(xiàng )。

《史(shǐ )记(jì )·黥(qíng )布(bù )列(liè )传(chuán )》:“赫(hè )至(zhì ),上(shàng )变(biàn ),言(yán )布(bù )谋(móu )反(fǎn )有(yǒu )端(duān ),可(kě )先(xiān )未(wèi )发(fā )诛(zhū )也(yě )。”

晋(jìn )陆(lù )机(jī )《君(jūn )子(zǐ )行(háng )》:“福(fú )锺(zhōng )恒(héng )有(yǒu )兆(zhào ),祸(huò )集(jí )非(fēi )无(wú )端(duān )。”

清(qīng )侯(hóu )方(fāng )域(yù )《郑(zhèng )氏(shì )东(dōng )园(yuán )记(jì )》:“或(huò )曰(yuē ),凡(fán )妖(yāo )祥(xiáng )之(zhī )端(duān ),必(bì )其(qí )大(dà )者(zhě )先(xiān )见(jiàn ),而(ér )后(hòu )小(xiǎo )者(zhě )应(yīng )之(zhī )。”

12.方(fāng )面(miàn );种(zhǒng )类(lèi )。

《论(lùn )语(yǔ )·为(wéi )政(zhèng )》:“攻(gōng )乎(hū )异(yì )端(duān ),斯(sī )害(hài )也(yě )已(yǐ )。”

《史(shǐ )记(jì )·魏(wèi )公(gōng )子(zǐ )列(liè )传(chuán )》:“公(gōng )子(zǐ )患(huàn )之(zhī ),数(shù )请(qǐng )魏(wèi )王(wáng ),及(jí )宾(bīn )客(kè )辩(biàn )士(shì )说(shuō )王(wáng )万(wàn )端(duān )。”

唐(táng )杜(dù )甫(fǔ )《寒(hán )硖(xiá )》诗(shī ):“行(háng )迈(mài )日(rì )悄(qiāo )悄(qiāo ),山(shān )谷(gǔ )势(shì )多(duō )端(duān )。”

明(míng )沉(chén )德(dé )符(fú )《野(yě )获(huò )编(biān )·内(nèi )阁(gé )一(yī )·辅(fǔ )臣(chén )殿(diàn )阁(gé )衔(xián )》:“但(dàn )有(yǒu )崇(chóng )进(jìn )与(yǔ )斥(chì )削(xuē )二(èr )端(duān ),更(gèng )无(wú )外(wài )补(bǔ )左(zuǒ )官(guān )之(zhī )事(shì )矣(yǐ )。”

郭(guō )沫(mò )若(ruò )《沸(fèi )羹(gēng )集(jí )·文(wén )化(huà )界(jiè )时(shí )局(jú )进(jìn )言(yán )》:“更(gèng )就(jiù )有(yǒu )碍(ài )于(yú )民(mín )主(zhǔ )实(shí )现(xiàn )者(zhě )而(ér )言(yán ),则(zé )有(yǒu )荦(luò )荦(luò )六(liù )大(dà )端(duān ),应(yīng )请(qǐng )加(jiā )以(yǐ )考(kǎo )虑(lǜ )。”

13.事(shì )由(yóu );原(yuán )委(wěi )。

《史(shǐ )记(jì )·魏(wèi )公(gōng )子(zǐ )列(liè )传(chuán )》:“今(jīn )有(yǒu )难(nán ),无(wú )他(tā )端(duān )而(ér )欲(yù )赴(fù )秦(qín )军(jūn ),譬(pì )若(ruò )以(yǐ )肉(ròu )投(tóu )馁(něi )虎(hǔ ),何(hé )功(gōng )之(zhī )有(yǒu )哉(zāi )?”

《汉(hàn )书(shū )·王(wáng )商(shāng )传(chuán )》:“审(shěn )有(yǒu )内(nèi )乱(luàn )、杀(shā )人(rén )、怨(yuàn )怼(duì )之(zhī )端(duān ),宜(yí )穷(qióng )竟(jìng )考(kǎo )问(wèn )。”

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《龊(chuò )龊(chuò )》诗(shī ):“天(tiān )意(yì )固(gù )有(yǒu )属(shǔ ),谁(shuí )能(néng )诘(jié )其(qí )端(duān )?”

14.心(xīn )绪(xù );思(sī )绪(xù )。

南(nán )朝(cháo )宋(sòng )鲍(bào )照(zhào )《代(dài )东(dōng )门(mén )行(háng )》:“长(zhǎng )歌(gē )欲(yù )自(zì )慰(wèi ),弥(mí )起(qǐ )长(zhǎng )恨(hèn )端(duān )。”

唐(táng )杜(dù )甫(fǔ )《自(zì )京(jīng )赴(fù )奉(fèng )先(xiān )县(xiàn )咏(yǒng )怀(huái )》:“忧(yōu )端(duān )齐(qí )终(zhōng )南(nán ),澒(hòng )洞(dòng )不(bú )可(kě )掇(duō )。”

15.审(shěn )视(shì );细(xì )看(kàn )。

《战(zhàn )国(guó )策(cè )·赵(zhào )策(cè )一(yī )》:“韩(hán )魏(wèi )之(zhī )君(jūn )视(shì )疵(cī )端(duān )而(ér )趋(qū )疾(jí )。”

唐(táng )薛(xuē )媛(yuán )《写(xiě )真(zhēn )寄(jì )夫(fū )南(nán )楚(chǔ )材(cái )》诗(shī ):“欲(yù )下(xià )丹(dān )青(qīng )笔(bǐ ),先(xiān )拈(niān )宝(bǎo )镜(jìng )端(duān )。”参(cān )见(jiàn )“端(duān )详(xiáng )”。

16.双(shuāng )手(shǒu )平(píng )举(jǔ )捧(pěng )物(wù )。

《西(xī )游(yóu )记(jì )》第(dì )十(shí )六(liù )回(huí ):“你(nǐ )看(kàn )那(nà )众(zhòng )和(hé )尚(shàng ),搬(bān )箱(xiāng )抬(tái )笼(lóng ),抢(qiǎng )桌(zhuō )端(duān )锅(guō ),满(mǎn )院(yuàn )裡(lǐ )叫(jiào )苦(kǔ )连(lián )天(tiān )。”

《红(hóng )楼(lóu )梦(mèng )》第(dì )三(sān )五(wǔ )回(huí ):“正(zhèng )值(zhí )袭(xí )人(rén )端(duān )了(le )两(liǎng )碗(wǎn )菜(cài )走(zǒu )进(jìn )来(lái )。”参(cān )见(jiàn )“端(duān )简(jiǎn )”。

17.引(yǐn )申(shēn )为(wéi )把(bǎ )隐(yǐn )藏(cáng )着(zhe )的(de )东(dōng )西(xī )公(gōng )开(kāi )。大(dà )家(jiā )把(bǎ )问(wèn )题(tí )都(dōu )端(duān )出(chū )来(lái )。

18.准(zhǔn )定(dìng );应(yīng )当(dāng )。

宋(sòng )蔡(cài )伸(shēn )《满(mǎn )庭(tíng )芳(fāng )》词(cí ):“佳(jiā )期(qī )在(zài ),宝(bǎo )钗(chāi )鸾(luán )镜(jìng ),端(duān )不(bú )负(fù )平(píng )生(shēng )。”

宋(sòng )张(zhāng )元(yuán )干(gàn )《永(yǒng )遇(yù )乐(lè )》词(cí ):“曲(qǔ )屏(píng )端(duān )有(yǒu ),吹(chuī )箫(xiāo )人(rén )在(zài ),同(tóng )倚(yǐ )暮(mù )云(yún )清(qīng )晓(xiǎo )。”

元(yuán )罗(luó )庆(qìng )《水(shuǐ )调(diào )歌(gē )头(tóu )》词(cí ):“异(yì )日(rì )再(zài )过(guò )此(cǐ ),端(duān )为(wéi )解(jiě )征(zhēng )骖(cān )。”

19.古(gǔ )代(dài )几(jǐ )何(hé )学(xué )上(shàng )的(de )点(diǎn )。

《墨(mò )子(zǐ )·经(jīng )上(shàng )》:“端(duān ),体(tǐ )之(zhī )无(wú )序(xù )而(ér )最(zuì )前(qián )者(zhě )也(yě )。”

孙(sūn )诒(yí )让(ràng )间(jiān )诂(gǔ ):“端(duān ),即(jí )西(xī )法(fǎ )所(suǒ )谓(wèi )点(diǎn )也(yě );体(tǐ )之(zhī )无(wú )序(xù ),即(jí )西(xī )法(fǎ )所(suǒ )谓(wèi )线(xiàn )也(yě )。”

20.古(gǔ )代(dài )的(de )礼(lǐ )服(fú )。多(duō )用(yòng )于(yú )丧(sàng )祭(jì )场(chǎng )合(hé )。

《周(zhōu )礼(lǐ )·春(chūn )官(guān )·司(sī )服(fú )》:“其(qí )齐(qí )服(fú )有(yǒu )玄(xuán )端(duān )素(sù )端(duān )。”

郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):“端(duān )者(zhě ),取(qǔ )其(qí )正(zhèng )也(yě )。”

21.宫(gōng )殿(diàn )或(huò )京(jīng )城(chéng )的(de )正(zhèng )南(nán )门(mén )。

《文(wén )选(xuǎn )·左(zuǒ )思(sī )〈魏(wèi )都(dōu )赋(fù )〉》:“岩(yán )岩(yán )北(běi )阙(què ),南(nán )端(duān )逌(yōu )遵(zūn )。”

李(lǐ )善(shàn )注(zhù ):“凡(fán )南(nán )方(fāng )正(zhèng )门(mén ),皆(jiē )谓(wèi )之(zhī )端(duān )。”参(cān )见(jiàn )“端(duān )门(mén )”。

22.六(liù )朝(cháo )时(shí )对(duì )幕(mù )职(zhí )的(de )敬(jìng )称(chēng )。

明(míng )王(wáng )志(zhì )坚(jiān )《表(biǎo )异(yì )录(lù )·职(zhí )官(guān )》:“六(liù )朝(cháo )称(chēng )府(fǔ )幕(mù )曰(yuē )府(fǔ )端(duān ),州(zhōu )幕(mù )称(chēng )州(zhōu )端(duān ),节(jiē )度(dù )曰(yuē )节(jiē )端(duān ),宪(xiàn )司(sī )幕(mù )曰(yuē )宪(xiàn )端(duān )。”

23.用(yòng )同(tóng )“锻(duàn )”。

宋(sòng )岳(yuè )珂(kē )《愧(kuì )郯(tán )录(lù )》卷(juàn )十(shí )三(sān ):“杨(yáng )太(tài )监(jiān )简(jiǎn )在(zài )戎(róng )监(jiān ),尝(cháng )得(dé )诸(zhū )李(lǐ )尉(wèi )府(fǔ )显(xiǎn )忠(zhōng )之(zhī )族(zú )子(zǐ ),谓(wèi )甲(jiǎ )不(bú )经(jīng )火(huǒ ),冷(lěng )砧(zhēn )则(zé )劲(jìn )可(kě )御(yù )矢(shǐ ),谓(wèi )之(zhī )冷(lěng )端(duān )。”

24.古(gǔ )代(dài )量(liàng )词(cí )。帛(bó )类(lèi )的(de )长(zhǎng )度(dù )单(dān )位(wèi )。

《周(zhōu )礼(lǐ )·地(dì )官(guān )·媒(méi )氏(shì )》“入(rù )币(bì )纯(chún )帛(bó )无(wú )过(guò )五(wǔ )两(liǎng )”汉(hàn )郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):“五(wǔ )两(liǎng ),十(shí )端(duān )也(yě )……《杂(zá )记(jì )》曰(yuē ):‘纳(nà )币(bì )一(yī )束(shù ),束(shù )五(wǔ )两(liǎng ),两(liǎng )五(wǔ )寻(xún )’。然(rán )则(zé )每(měi )端(duān )二(èr )丈(zhàng )。”

贾(jiǎ )公(gōng )彦(yàn )疏(shū ):“古(gǔ )者(zhě )二(èr )端(duān )相(xiàng )向(xiàng ),卷(juàn )之(zhī )共(gòng )为(wéi )一(yī )两(liǎng ),五(wǔ )两(liǎng )故(gù )十(shí )端(duān )也(yě )。”

南(nán )朝(cháo )宋(sòng )刘(liú )义(yì )庆(qìng )《世(shì )说(shuō )新(xīn )语(yǔ )·雅(yǎ )量(liàng )》:“王(wáng )戎(róng )为(wéi )侍(shì )中(zhōng ),南(nán )郡(jùn )太(tài )守(shǒu )刘(liú )肇(zhào )遗(yí )筒(tǒng )中(zhōng )笺(jiān )布(bù )五(wǔ )端(duān )。”

《资(zī )治(zhì )通(tōng )鉴(jiàn )·汉(hàn )献(xiàn )帝(dì )初(chū )平(píng )二(èr )年(nián )》:“烈(liè )闻(wén )而(ér )使(shǐ )人(rén )谢(xiè )之(zhī ),遗(yí )布(bù )一(yī )端(duān )。”

胡(hú )三(sān )省(shěng )注(zhù ):“布(bù )帛(bó )六(liù )丈(zhàng )曰(yuē )端(duān )。一(yī )曰(yuē ),八(bā )丈(zhàng )曰(yuē )端(duān )。按(àn ),古(gǔ )以(yǐ )二(èr )丈(zhàng )为(wéi )端(duān )。”

宋(sòng )洪(hóng )迈(mài )《容(róng )斋(zhāi )五(wǔ )笔(bǐ )·谓(wèi )端(duān )为(wéi )匹(pǐ )》:“今(jīn )人(rén )谓(wèi )缣(jiān )帛(bó )一(yī )匹(pǐ )为(wéi )壹(yī )端(duān ),或(huò )总(zǒng )言(yán )端(duān )匹(pǐ )。桉(ān ),《左(zuǒ )传(chuán )》:‘币(bì )锦(jǐn )二(èr )两(liǎng )。’注(zhù )云(yún ):‘二(èr )丈(zhàng )为(wéi )一(yī )端(duān ),二(èr )端(duān )为(wéi )一(yī )两(liǎng ),所(suǒ )谓(wèi )匹(pǐ )也(yě )。二(èr )两(liǎng ),二(èr )匹(pǐ )也(yě )。’然(rán )则(zé )以(yǐ )端(duān )为(wéi )匹(pǐ )非(fēi )矣(yǐ )……若(ruò )束(shù )帛(bó ),则(zé )卷(juàn )其(qí )帛(bó )为(wéi )二(èr )端(duān ),五(wǔ )匹(pǐ )遂(suí )见(jiàn )十(shí )端(duān )。”

《儒(rú )林(lín )外(wài )史(shǐ )》第(dì )四(sì )二(èr )回(huí ):“次(cì )日(rì ),大(dà )爷(yé )备(bèi )了(le )八(bā )把(bǎ )点(diǎn )铜(tóng )壶(hú )、两(liǎng )瓶(píng )山(shān )羊(yáng )血(xuè )、四(sì )端(duān )苗(miáo )锦(jǐn ),六(liù )篓(lǒu )贡(gòng )茶(chá ),叫(jiào )人(rén )挑(tiāo )着(zhe ),一(yī )直(zhí )来(lái )到(dào )葛(gě )来(lái )官(guān )家(jiā )。”

25.副(fù )词(cí )。故(gù )意(yì );特(tè )地(dì )。

《韩(hán )非(fēi )子(zǐ )·饰(shì )邪(xié )》:“竖(shù )穀(yù )阳(yáng )之(zhī )进(jìn )酒(jiǔ )也(yě ),非(fēi )以(yǐ )端(duān )恶(è )子(zǐ )反(fǎn )也(yě )。”

王(wáng )先(xiān )慎(shèn )集(jí )解(jiě ):“端(duān ),故(gù )也(yě )。”

《吕(lǚ )氏(shì )春(chūn )秋(qiū )·疑(yí )似(sì )》:“明(míng )日(rì ),端(duān )复(fù )饮(yǐn )于(yú )市(shì ),欲(yù )遇(yù )而(ér )刺(cì )杀(shā )之(zhī )。”

宋(sòng )惠(huì )洪(hóng )《冷(lěng )斋(zhāi )夜(yè )话(huà )·荆(jīng )公(gōng )锺(zhōng )山(shān )东(dōng )坡(pō )馀(yú )杭(háng )诗(shī )》:“山(shān )谷(gǔ )云(yún ),天(tiān )下(xià )清(qīng )景(jǐng ),初(chū )不(bú )择(zé )贤(xián )愚(yú )而(ér )与(yǔ )之(zhī );然(rán )吾(wú )特(tè )疑(yí )端(duān )为(wéi )我(wǒ )辈(bèi )设(shè )。”

26.副(fù )词(cí )。恰(qià )巧(qiǎo );正(zhèng )好(hǎo )。

《汉(hàn )书(shū )·外(wài )戚(qī )传(chuán )下(xià )·孝(xiào )成(chéng )许(xǔ )皇(huáng )后(hòu )》:“其(qí )馀(yú )诚(chéng )太(tài )迫(pò )急(jí ),奈(nài )何(hé )?妾(qiè )薄(báo )命(mìng ),端(duān )遇(yù )竟(jìng )宁(níng )前(qián )。”

严(yán )复(fù )《救(jiù )亡(wáng )决(jué )论(lùn )》:“彼(bǐ )唯(wéi )有(yǒu )见(jiàn )于(yú )近(jìn )而(ér )无(wú )见(jiàn )于(yú )远(yuǎn ),有(yǒu )察(chá )于(yú )寡(guǎ )而(ér )无(wú )察(chá )于(yú )多(duō ),肉(ròu )食(shí )者(zhě )鄙(bǐ ),端(duān )推(tuī )此(cǐ )辈(bèi )。”

27.副(fù )词(cí )。究(jiū )竟(jìng );到(dào )底(dǐ )。

南(nán )朝(cháo )宋(sòng )鲍(bào )照(zhào )《行(háng )药(yào )至(zhì )城(chéng )东(dōng )桥(qiáo )》诗(shī ):“容(róng )华(huá )坐(zuò )销(xiāo )歇(xiē ),端(duān )为(wéi )谁(shuí )苦(kǔ )辛(xīn )?”宋(sòng )陆(lù )游(yóu )《幽(yōu )事(shì )》诗(shī ):“馀(yú )年(nián )端(duān )有(yǒu )几(jǐ )?风(fēng )月(yuè )且(qiě )婆(pó )娑(suō )。”

张(zhāng )伯(bó )驹(jū )《续(xù )洪(hóng )宪(xiàn )纪(jì )事(shì )诗(shī )》之(zhī )六(liù )二(èr ):“再(zài )起(qǐ )东(dōng )山(shān )成(chéng )画(huà )虎(hǔ ),围(wéi )棋(qí )端(duān )不(bú )救(jiù )苍(cāng )生(shēng )。”

28.副(fù )词(cí )。的(de )确(què );实(shí )在(zài )。

宋(sòng )葛(gě )胜(shèng )仲(zhòng )《临(lín )江(jiāng )仙(xiān )》词(cí ):“郊(jiāo )外(wài )黄(huáng )埃(āi )端(duān )可(kě )厌(yàn ),归(guī )来(lái )移(yí )病(bìng )香(xiāng )闺(guī )。”

明(míng )周(zhōu )履(lǚ )靖(jìng )《锦(jǐn )笺(jiān )记(jì )·赐(cì )婚(hūn )》:“下(xià )官(guān )端(duān )为(wéi )淑(shū )娘(niáng )姻(yīn )事(shì ),历(lì )尽(jìn )无(wú )数(shù )间(jiān )关(guān )。”

刘(liú )成(chéng )禺(yú )《洪(hóng )宪(xiàn )纪(jì )事(shì )诗(shī )》之(zhī )九(jiǔ )十(shí ):“湘(xiāng )绮(qǐ )老(lǎo )人(rén )端(duān )解(jiě )事(shì ),封(fēng )还(hái )官(guān )职(zhí )避(bì )弹(dàn )章(zhāng )。”

29.副(fù )词(cí )。全(quán );都(dōu )。

明(míng )张(zhāng )煌(huáng )言(yán )《海(hǎi )师(shī )恢(huī )复(fù )镇(zhèn )江(jiāng )一(yī )路(lù )檄(xí )》:“归(guī )正(zhèng )反(fǎn )正(zhèng ),端(duān )在(zài )今(jīn )日(rì )。”

清(qīng )蒲(pú )松(sōng )龄(líng )《聊(liáo )斋(zhāi )志(zhì )异(yì )·白(bái )于(yú )玉(yù )》:“葬(zàng )母(mǔ )教(jiāo )子(zǐ ),端(duān )赖(lài )卿(qīng )贤(xián )。”

30.通(tōng )“喘(chuǎn )”。小(xiǎo )声(shēng )说(shuō )话(huà )。

《荀(xún )子(zǐ )·劝(quàn )学(xué )》:“君(jūn )子(zǐ )之(zhī )学(xué )也(yě ),入(rù )乎(hū )耳(ěr ),箸(zhù )乎(hū )心(xīn ),布(bù )乎(hū )四(sì )体(tǐ ),形(xíng )乎(hū )动(dòng )静(jìng ),端(duān )而(ér )言(yán ),蝡(ruǎn )而(ér )动(dòng ),一(yī )可(kě )以(yǐ )为(wéi )法(fǎ )则(zé )。”

杨(yáng )倞(liàng )注(zhù ):“端(duān ),读(dú )为(wéi )喘(chuǎn )。喘(chuǎn ),微(wēi )言(yán )也(yě )。”按(àn ),《荀(xún )子(zǐ )·臣(chén )道(dào )》作(zuò )“喘(chuǎn )而(ér )言(yán ),臑(nào )而(ér )动(dòng )”。

31.通(tōng )“专(zhuān )”。笏(hù );手(shǒu )版(bǎn )。

32.姓(xìng )。複(fú )姓(xìng )端(duān )木(mù )的(de )省(shěng )称(chēng )。

明(míng )宋(sòng )濂(lián )《端(duān )木(mù )府(fǔ )君(jūn )墓(mù )志(zhì )铭(míng )》:“予(yǔ )友(yǒu )端(duān )君(jūn )以(yǐ )善(shàn )既(jì )卒(zú )之(zhī )一(yī )年(nián )……君(jūn )讳(huì )复(fù )初(chū )。

以(yǐ )善(shàn ),其(qí )字(zì )也(yě )。姓(xìng )端(duān )木(mù )氏(shì )。其(qí )先(xiān )为(wéi )卫(wèi )人(rén ),出(chū )于(yú )孔(kǒng )门(mén )弟(dì )子(zǐ )子(zǐ )贡(gòng )之(zhī )裔(yì )。今(jīn )独(dú )以(yǐ )‘端(duān )’称(chēng )氏(shì )者(zhě ),从(cóng )省(shěng )文(wén )也(yě )。”

阅读:3484

●端(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库