涅【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 涅

涅(niè )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):10画(huà );

niè

ㄋ〡ㄝˋ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》奴(nú )结(jié )切(qiē ),入(rù )屑(xiè ),泥(ní )。〕

“泥(ní )”的(de )被(bèi )通(tōng )假(jiǎ )字(zì )。

1.黑(hēi )泥(ní )。

《荀(xún )子(zǐ )·劝(quàn )学(xué )》:“蓬(péng )生(shēng )麻(má )中(zhōng ),不(bú )扶(fú )而(ér )直(zhí );白(bái )沙(shā )在(zài )涅(niè ),与(yǔ )之(zhī )俱(jù )黑(hēi )。”

2.黑(hēi )矾(fán )石(shí )。又(yòu )名(míng )黑(hēi )石(shí )脂(zhī )、石(shí )墨(mò ),可(kě )以(yǐ )染(rǎn )黑(hēi )写(xiě )字(zì )。

《山(shān )海(hǎi )经(jīng )·西(xī )山(shān )经(jīng )》:“西(xī )南(nán )二(èr )百(bǎi )里(lǐ ),曰(yuē )女(nǚ )床(chuáng )之(zhī )山(shān ),其(qí )阳(yáng )多(duō )赤(chì )铜(tóng ),其(qí )阴(yīn )多(duō )石(shí )涅(niè )。”

《淮(huái )南(nán )子(zǐ )·俶(chù )真(zhēn )训(xùn )》:“今(jīn )以(yǐ )涅(niè )染(rǎn )缁(zī ),则(zé )黑(hēi )于(yú )涅(niè )。”

高(gāo )诱(yòu )注(zhù ):“涅(niè ),矾(fán )石(shí )也(yě )。”

3.泛(fàn )指(zhǐ )黑(hēi )色(sè )。

《淮(huái )南(nán )子(zǐ )·说(shuō )山(shān )训(xùn )》:“譬(pì )犹(yóu )以(yǐ )涅(niè )拭(shì )素(sù )也(yě )。”

高(gāo )诱(yòu )注(zhù ):“涅(niè ),黑(hēi )也(yě );素(sù ),白(bái )也(yě )。”

唐(táng )段(duàn )成(chéng )式(shì )《酉(yǒu )阳(yáng )杂(zá )俎(zǔ )续(xù )集(jí )·支(zhī )诺(nuò )皋(gāo )中(zhōng )》:“见(jiàn )堆(duī )桉(ān )绕(rào )壁(bì ),皆(jiē )涅(niè )楮(chǔ )朱(zhū )书(shū )。”

4.染(rǎn )黑(hēi ),染(rǎn )污(wū )。

《论(lùn )语(yǔ )·阳(yáng )货(huò )》:“不(bú )曰(yuē )白(bái )乎(hū ),涅(niè )而(ér )不(bú )缁(zī )。”

晋(jìn )束(shù )晰(xī )《补(bǔ )亡(wáng )诗(shī )·华(huá )黍(shǔ )》:“倩(qiàn )倩(qiàn )士(shì )子(zǐ ),涅(niè )而(ér )不(bú )渝(yú )。”

宋(sòng )史(shǐ )达(dá )祖(zǔ )《齐(qí )天(tiān )乐(lè )·白(bái )髮(fà )》词(cí ):“涅(niè )了(le )重(zhòng )缁(zī ),搔(sāo )来(lái )更(gèng )短(duǎn ),方(fāng )悔(huǐ )风(fēng )流(liú )相(xiàng )误(wù )。”

5.在(zài )人(rén )身(shēn )上(shàng )刺(cì )涂(tú )黑(hēi )色(sè )文(wén )字(zì )或(huò )图(tú )纹(wén )。

《书(shū )·吕(lǚ )刑(xíng )》“墨(mò )辟(pì )疑(yí )赦(shè )”孔(kǒng )传(chuán ):“刻(kè )其(qí )颡(sǎng )而(ér )涅(niè )之(zhī )曰(yuē )墨(mò )刑(xíng )。”

《新(xīn )唐(táng )书(shū )·南(nán )蛮(mán )传(chuán )下(xià )·两(liǎng )爨(cuàn )蛮(mán )》:“有(yǒu )绣(xiù )面(miàn )种(zhǒng ),生(shēng )踰(yáo )月(yuè ),涅(niè )黛(dài )于(yú )面(miàn );有(yǒu )凋(diāo )题(tí )种(zhǒng ),身(shēn )面(miàn )涅(niè )黛(dài )。”

《续(xù )资(zī )治(zhì )通(tōng )鉴(jiàn )·宋(sòng )哲(zhé )宗(zōng )元(yuán )符(fú )三(sān )年(nián )》:“初(chū ),赡(shàn )又(yòu )讽(fěng )诸(zhū )羌(qiāng )酋(qiú )籍(jí )胜(shèng )兵(bīng )者(zhě )皆(jiē )涅(niè )其(qí )臂(bì ),无(wú )应(yīng )者(zhě )。”

明(míng )沉(chén )德(dé )符(fú )《敝(bì )帚(zhǒu )轩(xuān )剩(shèng )语(yǔ )·王(wáng )上(shàng )舍(shě )刻(kè )木(mù )》:“古(gǔ )来(lái )忠(zhōng )孝(xiào )至(zhì )性(xìng )事(shì ),有(yǒu )可(kě )一(yī )不(bú )可(kě )再(zài )者(zhě ),如(rú )岳(yuè )武(wǔ )穆(mù )涅(niè )‘尽(jìn )忠(zhōng )报(bào )国(guó )’于(yú )背(bèi )上(shàng ),岂(qǐ )非(fēi )真(zhēn )忠(zhōng )?”

6.引(yǐn )申(shēn )为(wéi )书(shū )写(xiě )。

宋(sòng )苏(sū )轼(shì )《欧(ōu )阳(yáng )季(jì )默(mò )以(yǐ )油(yóu )烟(yān )墨(mò )见(jiàn )饷(xiǎng )》诗(shī ):“欲(yù )将(jiāng )东(dōng )山(shān )松(sōng ),涅(niè )尽(jìn )南(nán )山(shān )竹(zhú )。”

7.化(huà ),变(biàn )化(huà )。

马(mǎ )王(wáng )堆(duī )汉(hàn )墓(mù )帛(bó )书(shū )《十(shí )六(liù )经(jīng )·前(qián )道(dào )》:“道(dào )有(yǒu )原(yuán )而(ér )无(wú )端(duān ),用(yòng )者(zhě )实(shí ),弗(fú )用(yòng )者(zhě )雚(guàn )。合(hé )之(zhī )而(ér )涅(niè )于(yú )美(měi ),循(xún )之(zhī )而(ér )有(yǒu )常(cháng )。”

《方(fāng )言(yán )》第(dì )三(sān ):“涅(niè ),化(huà )也(yě )。

燕(yàn )、朝(cháo )鲜(xiān )、洌(liè )水(shuǐ )之(zhī )间(jiān )曰(yuē )涅(niè ),或(huò )曰(yuē )譁(wá ),鸡(jī )伏(fú )卵(luǎn )而(ér )未(wèi )孚(fú ),始(shǐ )化(huà )之(zhī )时(shí )谓(wèi )之(zhī )涅(niè )。”

8.堵(dǔ )塞(sāi )。

《仪(yí )礼(lǐ )·既(jì )夕(xī )礼(lǐ )》:“隶(lì )人(rén )涅(niè )厕(cè )。”

郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):“涅(niè ),塞(sāi )也(yě )。”

9.“涅(niè )槃(pán )”的(de )简(jiǎn )称(chēng )。

南(nán )朝(cháo )宋(sòng )谢(xiè )灵(líng )运(yùn )《昙(tán )隆(lóng )法(fǎ )师(shī )诔(lěi )》:“智(zhì )之(zhī )秉(bǐng )情(qíng ),对(duì )理(lǐ )斯(sī )涅(niè )。”

10.方(fāng )言(yán )。指(zhǐ )神(shén )情(qíng )呆(dāi )滞(zhì )。

《红(hóng )楼(lóu )梦(mèng )》第(dì )十(shí )回(huí ):“到(dào )了(le )下(xià )半(bàn )月(yuè )就(jiù )懒(lǎn )怠(dài )动(dòng )了(le ),话(huà )也(yě )懒(lǎn )怠(dài )说(shuō )了(le ),神(shén )也(yě )发(fā )涅(niè )了(le )。”

阅读:1700

●涅(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库