五常【登录】

ok8.org > 词典 > 五常

1.指(zhǐ )旧(jiù )时(shí )的(de )五(wǔ )种(zhǒng )伦(lún )常(cháng )道(dào )德(dé ),即(jí )父(fù )义(yì )、母(mǔ )慈(cí )、兄(xiōng )友(yǒu )、弟(dì )恭(gōng )、子(zǐ )孝(xiào )。

《书(shū )·泰(tài )誓(shì )下(xià )》:“今(jīn )商(shāng )王(wáng )受(shòu ),狎(xiá )侮(wǔ )五(wǔ )常(cháng )。”

孔(kǒng )颖(yǐng )达(dá )疏(shū ):“五(wǔ )常(cháng )即(jí )五(wǔ )典(diǎn ),谓(wèi )父(fù )义(yì )、母(mǔ )慈(cí )、兄(xiōng )友(yǒu )、弟(dì )恭(gōng )、子(zǐ )孝(xiào ),五(wǔ )者(zhě )人(rén )之(zhī )常(cháng )行(háng )。”

2.谓(wèi )金(jīn )、木(mù )、水(shuǐ )、火(huǒ )、土(tǔ )五(wǔ )行(háng )。

《礼(lǐ )记(jì )·乐(lè )记(jì )》:“道(dào )五(wǔ )常(cháng )之(zhī )行(háng ),使(shǐ )之(zhī )阳(yáng )而(ér )不(bú )散(sàn ),阴(yīn )而(ér )不(bú )密(mì )。”

郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):“五(wǔ )常(cháng ),五(wǔ )行(háng )也(yě )。”

《云(yún )笈(jí )七(qī )籤(qiān )》卷(juàn )三(sān )五(wǔ ):“夫(fū )禀(bǐng )五(wǔ )常(cháng )之(zhī )气(qì ),有(yǒu )静(jìng )有(yǒu )燥(zào )。”

3.谓(wèi )仁(rén )、义(yì )、礼(lǐ )、智(zhì )、信(xìn )。

汉(hàn )董(dǒng )仲(zhòng )舒(shū )《贤(xián )良(liáng )策(cè )一(yī )》:“夫(fū )仁(rén )、义(yì )、礼(lǐ )、智(zhì )、信(xìn )五(wǔ )常(cháng )之(zhī )道(dào ),王(wáng )者(zhě )所(suǒ )当(dāng )修(xiū )饬(chì )也(yě )。”

唐(táng )柳(liǔ )宗(zōng )元(yuán )《时(shí )令(lìng )论(lùn )下(xià )》:“圣(shèng )人(rén )之(zhī )为(wéi )教(jiāo ),立(lì )中(zhōng )道(dào )以(yǐ )示(shì )于(yú )后(hòu ),曰(yuē )仁(rén )、曰(yuē )义(yì )、曰(yuē )礼(lǐ )、曰(yuē )智(zhì )、曰(yuē )信(xìn ),谓(wèi )之(zhī )五(wǔ )常(cháng ),言(yán )可(kě )以(yǐ )常(cháng )行(háng )之(zhī )也(yě )。”

《水(shuǐ )浒(hǔ )传(chuán )》第(dì )一(yī )一(yī )○回(huí ):“此(cǐ )禽(qín )五(wǔ )常(cháng )足(zú )备(bèi )之(zhī )物(wù ),岂(qǐ )忍(rěn )害(hài )之(zhī )。”

4.即(jí )五(wǔ )伦(lún )。

明(míng )陶(táo )宗(zōng )仪(yí )《辍(chuò )耕(gēng )录(lù )·御(yù )史(shǐ )五(wǔ )常(cháng )》:“人(rén )之(zhī )所(suǒ )以(yǐ )读(dú )书(shū )为(wéi )士(shì )君(jūn )子(zǐ )者(zhě ),正(zhèng )欲(yù )为(wéi )五(wǔ )常(cháng )主(zhǔ )张(zhāng )也(yě )。使(shǐ )我(wǒ )今(jīn )日(rì )谢(xiè )绝(jué )故(gù )旧(jiù ),是(shì )为(wéi )御(yù )史(shǐ )而(ér )无(wú )一(yī )常(cháng )。”

5.指(zhǐ )三(sān )国(guó )蜀(shǔ )马(mǎ )良(liáng )兄(xiōng )弟(dì )五(wǔ )人(rén )。他(tā )们(men )的(de )字(zì )都(dōu )有(yǒu )‘常(cháng )’字(zì ),故(gù )称(chēng )。

《三(sān )国(guó )志(zhì )·蜀(shǔ )志(zhì )·马(mǎ )良(liáng )传(chuán )》:“马(mǎ )良(liáng )字(zì )季(jì )常(cháng ),襄(xiāng )阳(yáng )宜(yí )城(chéng )人(rén )也(yě )。兄(xiōng )弟(dì )五(wǔ )人(rén ),并(bìng )有(yǒu )才(cái )名(míng ),乡(xiāng )里(lǐ )为(wéi )之(zhī )谚(yàn )曰(yuē ):‘马(mǎ )氏(shì )五(wǔ )常(cháng ),白(bái )眉(méi )最(zuì )良(liáng )。’良(liáng )眉(méi )中(zhōng )有(yǒu )白(bái )毛(máo ),故(gù )以(yǐ )称(chēng )之(zhī )。”

唐(táng )黄(huáng )滔(tāo )《祭(jì )司(sī )勳(xūn )孙(sūn )郎(láng )中(zhōng )》:“刘(liú )家(jiā )则(zé )三(sān )嘏(gǔ )扬(yáng )芳(fāng ),马(mǎ )氏(shì )则(zé )五(wǔ )常(cháng )擅(shàn )美(měi )。”

阅读:2133

●五常(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库