金【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 金

金(jīn )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):8画(huà );

I

jīn

ㄐ〡ㄣ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》居(jū )吟(yín )切(qiē ),平(píng )侵(qīn ),见(jiàn )。〕

1.化(huà )学(xué )元(yuán )素(sù )名(míng )。符(fú )号(hào )Au。色(sè )赤(chì )黄(huáng ),质(zhì )柔(róu )软(ruǎn ),延(yán )展(zhǎn )性(xìng )大(dà ),化(huà )学(xué )性(xìng )质(zhì )稳(wěn )定(dìng )。是(shì )一(yī )种(zhǒng )贵(guì )金(jīn )属(shǔ ),用(yòng )来(lái )製(zhì )造(zào )货(huò )币(bì )、装(zhuāng )饰(shì )品(pǐn )等(děng )。通(tōng )称(chēng )金(jīn )子(zǐ )或(huò )黄(huáng )金(jīn )。

《书(shū )·舜(shùn )典(diǎn )》:“金(jīn )作(zuò )赎(shú )刑(xíng )。”

孔(kǒng )传(chuán ):“金(jīn ),黄(huáng )金(jīn )。”

汉(hàn )王(wáng )褒(bāo )《九(jiǔ )怀(huái )·匡(kuāng )机(jī )》:“宝(bǎo )金(jīn )兮(xī )委(wěi )积(jī ),美(měi )玉(yù )兮(xī )盈(yíng )堂(táng )。”

唐(táng )李(lǐ )绅(shēn )《答(dá )章(zhāng )孝(xiào )标(biāo )》诗(shī ):“假(jiǎ )金(jīn )方(fāng )用(yòng )真(zhēn )金(jīn )镀(dù ),若(ruò )是(shì )真(zhēn )金(jīn )不(bú )镀(dù )金(jīn )。”

《醒(xǐng )世(shì )恒(héng )言(yán )·汪(wāng )大(dà )尹(yǐn )火(huǒ )焚(fén )宝(bǎo )莲(lián )寺(sì )》:“不(bú )是(shì )托(tuō )言(yán )塑(sù )佛(fó )粧(zhuāng )金(jīn ),定(dìng )是(shì )说(shuō )重(zhòng )修(xiū )殿(diàn )宇(yǔ )。”

2.金(jīn )属(shǔ )总(zǒng )称(chēng )。

《周(zhōu )礼(lǐ )·秋(qiū )官(guān )·职(zhí )金(jīn )》:“掌(zhǎng )凡(fán )金(jīn )、玉(yù )、锡(xī )、石(shí )、丹(dān )青(qīng )之(zhī )戒(jiè )令(lìng )。”

孙(sūn )诒(yí )让(ràng )正(zhèng )义(yì ):“《说(shuō )文(wén )·金(jīn )部(bù )》云(yún ):金(jīn ),五(wǔ )色(sè )金(jīn )也(yě )。黄(huáng )为(wéi )之(zhī )长(zhǎng );银(yín ),白(bái )金(jīn )也(yě );铅(qiān ),青(qīng )金(jīn )也(yě );铜(tóng ),赤(chì )金(jīn )也(yě );铁(tiě ),黑(hēi )金(jīn )也(yě )。桉(ān )金(jīn )为(wéi )黄(huáng )金(jīn ),亦(yì )为(wéi )五(wǔ )金(jīn )之(zhī )总(zǒng )名(míng )。但(dàn )古(gǔ )制(zhì )器(qì )多(duō )用(yòng )铜(tóng ),故(gù )经(jīng )典(diǎn )通(tōng )称(chēng )铜(tóng )为(wéi )金(jīn )。”

《吕(lǚ )氏(shì )春(chūn )秋(qiū )·怀(huái )宠(chǒng )》:“分(fèn )府(fǔ )库(kù )之(zhī )金(jīn ),散(sàn )仓(cāng )廪(lǐn )之(zhī )粟(sù ),以(yǐ )镇(zhèn )抚(fǔ )其(qí )众(zhòng )。”

高(gāo )诱(yòu )注(zhù ):“金(jīn ),铁(tiě )也(yě ),可(kě )以(yǐ )为(wéi )田(tián )器(qì ),皆(jiē )布(bù )散(sàn )以(yǐ )与(yǔ )人(rén )民(mín )。”

《广(guǎng )雅(yǎ )·释(shì )器(qì )》:“金(jīn )、锴(kǎi ),铁(tiě )也(yě )。”

3.比(bǐ )喻(yù )坚(jiān )固(gù )。参(cān )见(jiàn )“金(jīn )城(chéng )”。

4.青(qīng )铜(tóng )或(huò )纯(chún )铜(tóng )铸(zhù )成(chéng )的(de )钟(zhōng )鼎(dǐng )等(děng )。

《国(guó )语(yǔ )·周(zhōu )语(yǔ )下(xià )》:“如(rú )是(shì )而(ér )铸(zhù )之(zhī )金(jīn ),磨(mó )之(zhī )石(shí )。”

韦(wéi )昭(zhāo )注(zhù ):“铸(zhù )金(jīn )以(yǐ )为(wéi )钟(zhōng )也(yě )。”

唐(táng )韩(hán )愈(yù )张(zhāng )籍(jí )等(děng )《会(huì )合(hé )联(lián )句(jù )》:“坚(jiān )如(rú )撞(zhuàng )群(qún )金(jīn ),眇(miǎo )若(ruò )抽(chōu )独(dú )蛹(yǒng )。”

5.指(zhǐ )军(jūn )中(zhōng )作(zuò )信(xìn )号(hào )用(yòng )的(de )乐(lè )器(qì )钲(zhēng )。

《晋(jìn )书(shū )·苻(fú )坚(jiān )载(zǎi )记(jì )下(xià )》:“坚(jiān )惧(jù )为(wéi )冲(chōng )所(suǒ )获(huò ),乃(nǎi )击(jī )金(jīn )以(yǐ )止(zhǐ )军(jūn )。”

清(qīng )李(lǐ )渔(yú )《蜃(shèn )中(zhōng )楼(lóu )·传(chuán )书(shū )》:“不(bú )须(xū )炮(pào )响(xiǎng )金(jīn )敲(qiāo ),后(hòu )拥(yōng )前(qián )号(hào ),这(zhè )青(qīng )骢(cōng )到(dào )时(shí ),行(háng )人(rén )尽(jìn )晓(xiǎo )。”

6.指(zhǐ )敲(qiāo )钲(zhēng )。

《吴(wú )子(zǐ )·治(zhì )兵(bīng )》:“金(jīn )之(zhī )不(bú )止(zhǐ ),鼓(gǔ )之(zhī )不(bú )进(jìn ),虽(suī )有(yǒu )百(bǎi )万(wàn )何(hé )益(yì )于(yú )用(yòng )?”

7.刑(xíng )具(jù )。刀(dāo )锯(jù )斧(fǔ )钺(yuè )之(zhī )类(lèi )。

《庄(zhuāng )子(zǐ )·列(liè )御(yù )寇(kòu )》:“为(wéi )外(wài )刑(xíng )者(zhě ),金(jīn )与(yǔ )木(mù )也(yě );为(wéi )内(nèi )刑(xíng )者(zhě ),动(dòng )与(yǔ )过(guò )也(yě )。”

郭(guō )象(xiàng )注(zhù ):“金(jīn )谓(wèi )刀(dāo )锯(jù )斧(fǔ )钺(yuè ),木(mù )谓(wèi )捶(chuí )楚(chǔ )桎(zhì )梏(gù )。”

8.武(wǔ )器(qì )。刀(dāo )剑(jiàn )等(děng )。

《淮(huái )南(nán )子(zǐ )·说(shuō )山(shān )训(xùn )》:“砥(dǐ )石(shí )不(bú )利(lì )而(ér )可(kě )以(yǐ )利(lì )金(jīn )。”

高(gāo )诱(yòu )注(zhù ):“金(jīn ),刀(dāo )剑(jiàn )之(zhī )属(shǔ )。”

南(nán )朝(cháo )齐(qí )王(wáng )融(róng )《三(sān )月(yuè )三(sān )日(rì )曲(qǔ )水(shuǐ )诗(shī )序(xù )》:“四(sì )方(fāng )无(wú )拂(fú ),五(wǔ )戎(róng )不(bú )距(jù ),偃(yǎn )革(gé )辞(cí )轩(xuān ),销(xiāo )金(jīn )罢(bà )刃(rèn )。”

9.武(wǔ )器(qì )。箭(jiàn )头(tóu )。

《孟(mèng )子(zǐ )·离(lí )娄(lóu )下(xià )》:“抽(chōu )矢(shǐ )扣(kòu )轮(lún )去(qù )其(qí )金(jīn )。”

朱(zhū )熹(xī )集(jí )注(zhù ):“金(jīn ),镞(zú )也(yě )。”

银(yín )雀(què )山(shān )汉(hàn )墓(mù )竹(zhú )简(jiǎn )《孙(sūn )膑(bìn )兵(bīng )法(fǎ )·兵(bīng )情(qíng )》:“矢(shǐ ),金(jīn )在(zài )前(qián ),羽(yǔ )在(zài )后(hòu ),故(gù )犀(xī )而(ér )善(shàn )走(zǒu )。”

《战(zhàn )国(guó )策(cè )·齐(qí )策(cè )五(wǔ )》:“坚(jiān )箭(jiàn )利(lì )金(jīn ),不(bú )得(dé )弦(xián )机(jī )之(zhī )利(lì ),则(zé )不(bú )能(néng )远(yuǎn )杀(shā )矣(yǐ )。”

诸(zhū )祖(zǔ )耿(gěng )集(jí )注(zhù )引(yǐn )金(jīn )正(zhèng )炜(wěi )曰(yuē ):“按(àn ),金(jīn )谓(wèi )矢(shǐ )镞(zú )也(yě )。”

10.金(jīn )印(yìn )。

《淮(huái )南(nán )子(zǐ )·氾(fán )论(lùn )训(xùn )》:“盗(dào )管(guǎn )金(jīn )。”

高(gāo )诱(yòu )注(zhù ):“金(jīn ),印(yìn )封(fēng )。”

《后(hòu )汉(hàn )书(shū )·冯(féng )衍(yǎn )传(chuán )下(xià )》:“衍(yǎn )少(shǎo )事(shì )名(míng )贤(xián ),经(jīng )历(lì )显(xiǎn )位(wèi ),怀(huái )金(jīn )垂(chuí )紫(zǐ )。”

李(lǐ )贤(xián )注(zhù ):“金(jīn )谓(wèi )印(yìn )也(yě ),紫(zǐ )谓(wèi )绶(shòu )也(yě )。”

《文(wén )选(xuǎn )·江(jiāng )淹(yān )〈杂(zá )体(tǐ )诗(shī )·效(xiào )谢(xiè )庄(zhuāng )“郊(jiāo )游(yóu )”〉》:“云(yún )装(zhuāng )信(xìn )解(jiě )黻(fú ),烟(yān )驾(jià )可(kě )辞(cí )金(jīn )。”

李(lǐ )善(shàn )注(zhù ):“金(jīn ),金(jīn )印(yìn )也(yě )。”

11.指(zhǐ )金(jīn )製(zhì )饰(shì )物(wù )。

南(nán )朝(cháo )宋(sòng )谢(xiè )惠(huì )连(lián )《捣(dǎo )衣(yī )》诗(shī ):“簪(zān )玉(yù )出(chū )北(běi )房(fáng ),鸣(míng )金(jīn )步(bù )南(nán )阶(jiē )。”

五(wǔ )代(dài )和(hé )凝(níng )《山(shān )花(huā )子(zǐ )》词(cí ):“玉(yù )腕(wàn )重(zhòng ),金(jīn )扼(è )臂(bì ),澹(dàn )梳(shū )妆(zhuāng )。”

宋(sòng )苏(sū )轼(shì )《寒(hán )具(jù )》诗(shī ):“夜(yè )来(lái )春(chūn )睡(shuì )浓(nóng )于(yú )酒(jiǔ ),压(yā )褊(biǎn )佳(jiā )人(rén )缠(chán )臂(bì )金(jīn )。”

12.犁(lí )铧(huá )尖(jiān )。

《周(zhōu )礼(lǐ )·考(kǎo )工(gōng )记(jì )·匠(jiàng )人(rén )》“耜(sì )广(guǎng )五(wǔ )寸(cùn ),二(èr )耜(sì )为(wéi )耦(ǒu )”汉(hàn )郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):“古(gǔ )者(zhě )耜(sì )一(yī )金(jīn ),两(liǎng )人(rén )併(bìng )发(fā )之(zhī )……今(jīn )之(zhī )耜(sì )岐(qí )头(tóu )两(liǎng )金(jīn ),象(xiàng )古(gǔ )之(zhī )耦(ǒu )也(yě )。”

孙(sūn )诒(yí )让(ràng )正(zhèng )义(yì ):“金(jīn )即(jí )耒(lěi )耑(zhuān )铁(tiě )刃(rèn )着(zhe )于(yú )庇(bì )者(zhě )也(yě )。”

元(yuán )王(wáng )祯(zhēn )《农(nóng )书(shū )》卷(juàn )十(shí )二(èr ):“一(yī )云(yún )耧(lóu )犁(lí ),其(qí )金(jīn )似(sì )鑱(chán )而(ér )小(xiǎo )。”

13.指(zhǐ )铜(tóng )虎(hǔ )符(fú )。参(cān )见(jiàn )“金(jīn )竹(zhú )”。

14.镶(xiāng )嵌(qiàn )黄(huáng )金(jīn )的(de )腰(yāo )带(dài )。

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《忆(yì )昨(zuó )行(háng )》:“腰(yāo )金(jīn )首(shǒu )翠(cuì )光(guāng )照(zhào )壁(bì ),丝(sī )竹(zhú )迥(jiǒng )发(fā )清(qīng )以(yǐ )哀(āi )。”

方(fāng )世(shì )举(jǔ )注(zhù ):“按(àn )《旧(jiù )唐(táng )书(shū )·舆(yú )服(fú )志(zhì )》:‘文(wén )武(wǔ )三(sān )品(pǐn )以(yǐ )上(shàng )金(jīn )玉(yù )带(dài ),四(sì )品(pǐn )五(wǔ )品(pǐn )并(bìng )金(jīn )带(dài )。’”宋(sòng )张(zhāng )孝(xiào )祥(xiáng )《踏(tà )莎(shā )行(háng )·寿(shòu )黄(huáng )坚(jiān )叟(sǒu )》词(cí ):“天(tiān )教(jiāo )慈(cí )母(mǔ )寿(shòu )无(wú )穷(qióng ),看(kàn )君(jūn )黄(huáng )髮(fà )腰(yāo )金(jīn )贵(guì )。”

明(míng )谢(xiè )肇(zhào )淛(zhè )《五(wǔ )杂(zá )俎(zǔ )·物(wù )部(bù )四(sì )》:“武(wǔ )臣(chén )万(wàn )户(hù )以(yǐ )上(shàng )即(jí )腰(yāo )金(jīn ),计(jì )亦(yì )不(bú )下(xià )万(wàn )人(rén )。”

15.金(jīn )丝(sī )线(xiàn )。

前(qián )蜀(shǔ )顾(gù )敻(xiòng )《酒(jiǔ )泉(quán )子(zǐ )》词(cí ):“罗(luó )带(dài )缕(lǚ )金(jīn ),兰(lán )麝(shè )烟(yān )凝(níng )魂(hún )断(duàn )。”

五(wǔ )代(dài )魏(wèi )承(chéng )班(bān )《满(mǎn )宫(gōng )花(huā )》词(cí ):“少(shǎo )年(nián )何(hé )事(shì )负(fù )初(chū )心(xīn ),泪(lèi )滴(dī )缕(lǚ )金(jīn )双(shuāng )衽(rèn )。”

16.钱(qián )财(cái );货(huò )币(bì )。

《战(zhàn )国(guó )策(cè )·秦(qín )策(cè )一(yī )》:“嫂(sǎo )曰(yuē ):以(yǐ )季(jì )子(zǐ )之(zhī )位(wèi )尊(zūn )而(ér )多(duō )金(jīn )。”

宋(sòng )张(zhāng )耒(lěi )《劳(láo )歌(gē )》:“半(bàn )衲(nà )遮(zhē )臂(bì )是(shì )生(shēng )涯(yá ),以(yǐ )力(lì )受(shòu )金(jīn )饱(bǎo )儿(ér )女(nǚ )。”

《醒(xǐng )世(shì )恒(héng )言(yán )·马(mǎ )当(dāng )神(shén )风(fēng )送(sòng )滕(téng )王(wáng )阁(gé )》:“但(dàn )到(dào )洪(hóng )都(dōu ),若(ruò )得(dé )润(rùn )笔(bǐ )之(zhī )金(jīn ),可(kě )以(yǐ )分(fèn )惠(huì )。”

曹(cáo )禺(yú )《日(rì )出(chū )》第(dì )二(èr )幕(mù ):“的(de )的(de )确(què )确(què ),行(háng )里(lǐ )不(bú )但(dàn )准(zhǔn )备(bèi )金(jīn )不(bú )足(zú ),而(ér )且(qiě )有(yǒu )点(diǎn )周(zhōu )转(zhuǎn )不(bú )灵(líng )。”

17.计(jì )算(suàn )货(huò )币(bì )的(de )单(dān )位(wèi )。

战(zhàn )国(guó )和(hé )秦(qín )代(dài )以(yǐ )一(yī )镒(yì )为(wéi )一(yī )金(jīn ),一(yī )金(jīn )为(wéi )二(èr )十(shí )两(liǎng )。

《战(zhàn )国(guó )策(cè )·齐(qí )策(cè )一(yī )》:“公(gōng )孙(sūn )閈(bì )乃(nǎi )使(shǐ )人(rén )操(cāo )十(shí )金(jīn )而(ér )往(wǎng )卜(bo )于(yú )市(shì )。”

高(gāo )诱(yòu )注(zhù ):“二(èr )十(shí )两(liǎng )为(wéi )一(yī )金(jīn )。”

《史(shǐ )记(jì )·燕(yàn )召(zhào )公(gōng )世(shì )家(jiā )》:“子(zǐ )之(zhī )因(yīn )遗(yí )苏(sū )代(dài )百(bǎi )金(jīn )。”

张(zhāng )守(shǒu )节(jiē )正(zhèng )义(yì )引(yǐn )臣(chén )瓒(zàn )曰(yuē ):“秦(qín )以(yǐ )一(yī )溢(yì )为(wéi )一(yī )金(jīn )。”

18.计(jì )算(suàn )货(huò )币(bì )的(de )单(dān )位(wèi )。

汉(hàn )代(dài )以(yǐ )一(yī )斤(jīn )为(wéi )一(yī )金(jīn )。

《史(shǐ )记(jì )·平(píng )准(zhǔn )书(shū )》:“一(yī )黄(huáng )金(jīn )一(yī )斤(jīn )。”

裴(péi )駰(yīn )集(jí )解(jiě )引(yǐn )臣(chén )瓒(zàn )曰(yuē ):“汉(hàn )以(yǐ )一(yī )斤(jīn )为(wéi )一(yī )金(jīn )。”

《文(wén )选(xuǎn )·班(bān )彪(biāo )〈王(wáng )命(mìng )论(lùn )〉》:“所(suǒ )愿(yuàn )不(bú )过(guò )一(yī )金(jīn )。”

李(lǐ )善(shàn )注(zhù )引(yǐn )韦(wéi )昭(zhāo )曰(yuē ):“一(yī )斤(jīn )为(wéi )一(yī )金(jīn )。”

19.计(jì )算(suàn )货(huò )币(bì )的(de )单(dān )位(wèi )。

宋(sòng )代(dài )又(yòu )以(yǐ )一(yī )钱(qián )为(wéi )一(yī )金(jīn )。

宋(sòng )龚(gōng )鼎(dǐng )臣(chén )《东(dōng )原(yuán )录(lù )》:“世(shì )俗(sú )谓(wèi )一(yī )钱(qián )为(wéi )金(jīn ),百(bǎi )金(jīn )为(wéi )一(yī )锾(huán ),与(yǔ )古(gǔ )甚(shèn )异(yì )。”

20.计(jì )算(suàn )货(huò )币(bì )的(de )单(dān )位(wèi )。

明(míng )代(dài )至(zhì )近(jìn )代(dài )又(yòu )以(yǐ )银(yín )一(yī )两(liǎng )或(huò )银(yín )币(bì )一(yī )元(yuán )为(wéi )一(yī )金(jīn )。

清(qīng )黄(huáng )宗(zōng )羲(xī )《明(míng )夷(yí )待(dài )访(fǎng )录(lù )·财(cái )计(jì )二(èr )》:“崇(chóng )祯(zhēn )间(jiān ),桐(tóng )城(chéng )诸(zhū )生(shēng )蒋(jiǎng )臣(chén ),言(yán )钞(chāo )法(fǎ )可(kě )行(háng ),岁(suì )造(zào )三(sān )千(qiān )万(wàn )贯(guàn ),一(yī )贯(guàn )直(zhí )一(yī )金(jīn ),岁(suì )可(kě )得(dé )金(jīn )三(sān )千(qiān )万(wàn )两(liǎng )。”

清(qīng )严(yán )有(yǒu )禧(xǐ )《漱(shù )华(huá )随(suí )笔(bǐ )·桑(sāng )民(mín )怿(yì )》:“适(shì )豪(háo )家(jiā )狱(yù )急(jí ),属(shǔ )为(wéi )居(jū )间(jiān ),愿(yuàn )奉(fèng )数(shù )千(qiān )金(jīn )为(wéi )寿(shòu )。”

郑(zhèng )观(guān )应(yīng )《盛(shèng )世(shì )危(wēi )言(yán )·游(yóu )历(lì )》:“但(dàn )闻(wén )每(měi )员(yuán )薪(xīn )水(shuǐ )月(yuè )仅(jǐn )二(èr )百(bǎi )金(jīn ),以(yǐ )外(wài )洋(yáng )用(yòng )度(dù )之(zhī )繁(fán ),应(yīng )酬(chóu )之(zhī )巨(jù ),安(ān )得(dé )敷(fū )用(yòng )?”鲁(lǔ )迅(xùn )《书(shū )信(xìn )集(jí )·致(zhì )许(xǔ )寿(shòu )裳(shang )书(shū )》:“浙(zhè )江(jiāng )图(tú )书(shū )馆(guǎn )议(yì )以(yǐ )六(liù )千(qiān )金(jīn )雇(gù )匠(jiàng )人(rén )刻(kè )《章(zhāng )氏(shì )丛(cóng )书(shū )》,字(zì )皆(jiē )彷(páng )宋(sòng ),物(wù )美(měi )而(ér )价(jià )廉(lián )。”

21.像(xiàng )金(jīn )子(zǐ )的(de )颜(yán )色(sè )。

《诗(shī )·小(xiǎo )雅(yǎ )·车(chē )攻(gōng )》:“赤(chì )芾(fèi )金(jīn )舄(xì ),会(huì )同(tóng )有(yǒu )绎(yì )。”

郑(zhèng )玄(xuán )笺(jiān ):“金(jīn )舄(xì ),黄(huáng )朱(zhū )色(sè )也(yě )。”

唐(táng )司(sī )空(kōng )图(tú )《虞(yú )乡(xiāng )北(běi )原(yuán )》诗(shī ):“老(lǎo )人(rén )惆(chóu )怅(chàng )逢(féng )人(rén )诉(sù ),开(kāi )尽(jìn )黄(huáng )花(huā )麦(mài )未(wèi )金(jīn )。”

明(míng )高(gāo )明(míng )《琵(pí )琶(pá )记(jì )·琴(qín )诉(sù )荷(hé )池(chí )》:“翠(cuì )竹(zhú )影(yǐng )摇(yáo )金(jīn ),水(shuǐ )殿(diàn )帘(lián )栊(lóng )映(yìng )碧(bì )阴(yīn )。”

清(qīng )陈(chén )伦(lún )炯(jiǒng )《海(hǎi )国(guó )闻(wén )见(jiàn )录(lù )·东(dōng )南(nán )洋(yáng )记(jì )》:“鑽(zuàn )有(yǒu )五(wǔ )色(sè ),金(jīn )、黑(hēi )、红(hóng )者(zhě )为(wéi )贵(guì )。”

22.比(bǐ )喻(yù )贵(guì )重(zhòng )之(zhī )物(wù )。

唐(táng )骆(luò )宾(bīn )王(wáng )《帝(dì )京(jīng )篇(piān )》:“平(píng )台(tái )戚(qī )里(lǐ )带(dài )崇(chóng )墉(yōng ),炊(chuī )金(jīn )馔(zhuàn )玉(yù )待(dài )鸣(míng )钟(zhōng )。”

宋(sòng )苏(sū )舜(shùn )钦(qīn )《望(wàng )太(tài )湖(hú )》诗(shī ):“笠(lì )泽(zé )鲈(lú )肥(féi )人(rén )脍(kuài )玉(yù ),洞(dòng )庭(tíng )柑(gān )熟(shú )客(kè )分(fèn )金(jīn )。”

五(wǔ )代(dài )和(hé )凝(níng )《天(tiān )仙(xiān )子(zǐ )》词(cí ):“懒(lǎn )烧(shāo )金(jīn ),慵(yōng )篆(zhuàn )玉(yù )。”

23.比(bǐ )喻(yù )贵(guì )重(zhòng )。参(cān )见(jiàn )“金(jīn )科(kē )玉(yù )条(tiáo )”。

24.指(zhǐ )麦(mài )锈(xiù )病(bìng )。

《中(zhōng )国(guó )谚(yàn )语(yǔ )资(zī )料(liào )》卷(juàn )下(xià ):“麦(mài )怕(pà )金(jīn ),稻(dào )怕(pà )瘟(wēn )。”原(yuán )注(zhù ):“金(jīn )是(shì )麦(mài )锈(xiù )病(bìng )。”

25.禁(jìn )止(zhǐ )。

汉(hàn )班(bān )固(gù )《白(bái )虎(hǔ )通(tōng )·五(wǔ )行(háng )》:“金(jīn )在(zài )西(xī )方(fāng ),西(xī )方(fāng )者(zhě ),阴(yīn )始(shǐ )起(qǐ ),万(wàn )物(wù )禁(jìn )止(zhǐ ),金(jīn )之(zhī )为(wéi )言(yán )禁(jìn )也(yě )。”

《释(shì )名(míng )·释(shì )天(tiān )》:“金(jīn ),禁(jìn )也(yě )。其(qí )气(qì )刚(gāng )严(yán )能(néng )禁(jìn )制(zhì )也(yě )。”

26.深(shēn )。参(cān )见(jiàn )“金(jīn )目(mù )”。

27.五(wǔ )行(háng )之(zhī )一(yī )。

《书(shū )·洪(hóng )范(fàn )》:“五(wǔ )行(háng ):一(yī )曰(yuē )水(shuǐ ),二(èr )曰(yuē )火(huǒ ),三(sān )曰(yuē )木(mù ),四(sì )曰(yuē )金(jīn ),五(wǔ )曰(yuē )土(tǔ )。”

《国(guó )语(yǔ )·郑(zhèng )语(yǔ )》:“故(gù )先(xiān )王(wáng )以(yǐ )土(tǔ )与(yǔ )金(jīn )、木(mù )、水(shuǐ )、火(huǒ )杂(zá ),以(yǐ )成(chéng )百(bǎi )物(wù )。”

28.五(wǔ )行(háng )学(xué )说(shuō )谓(wèi )西(xī )方(fāng )、秋(qiū )天(tiān )为(wéi )金(jīn )。

《吕(lǚ )氏(shì )春(chūn )秋(qiū )·孟(mèng )秋(qiū )》:“某(mǒu )日(rì )立(lì )秋(qiū ),盛(shèng )德(dé )在(zài )金(jīn )。”

高(gāo )诱(yòu )注(zhù ):“盛(shèng )德(dé )在(zài )金(jīn ),金(jīn )主(zhǔ )西(xī )方(fāng )也(yě )。”

《汉(hàn )书(shū )·五(wǔ )行(háng )志(zhì )上(shàng )》:“金(jīn ),西(xī )方(fāng ),万(wàn )物(wù )既(jì )成(chéng ),杀(shā )气(qì )之(zhī )始(shǐ )也(yě )。”

唐(táng )敬(jìng )括(kuò )《省(shěng )试(shì )七(qī )月(yuè )流(liú )火(huǒ )》诗(shī ):“变(biàn )节(jiē )金(jīn )初(chū )至(zhì ),分(fèn )寒(hán )火(huǒ )正(zhèng )流(liú )。”

宋(sòng )黄(huáng )庭(tíng )坚(jiān )《定(dìng )交(jiāo )诗(shī )·效(xiào )鲍(bào )明(míng )远(yuǎn )体(tǐ )》:“建(jiàn )酉(yǒu )金(jīn )为(wéi )政(zhèng ),摇(yáo )落(luò )草(cǎo )木(mù )衰(shuāi )。”

29.五(wǔ )行(háng )学(xué )说(shuō )谓(wèi )五(wǔ )音(yīn )中(zhōng )商(shāng )音(yīn )为(wéi )“金(jīn )”。

《汉(hàn )书(shū )·律(lǜ )曆(lì )志(zhì )上(shàng )》:“商(shāng )为(wéi )金(jīn )、为(wéi )义(yì )、为(wéi )言(yán ),徵(zhēng )为(wéi )火(huǒ )、为(wéi )礼(lǐ )、为(wéi )视(shì ),羽(yǔ )为(wéi )水(shuǐ )、为(wéi )智(zhì )、为(wéi )听(tīng ),宫(gōng )为(wéi )土(tǔ )、为(wéi )信(xìn )、为(wéi )思(sī )。”

30.八(bā )音(yīn )之(zhī )一(yī )。

《周(zhōu )礼(lǐ )·春(chūn )官(guān )·大(dà )师(shī )》:“皆(jiē )播(bō )之(zhī )以(yǐ )八(bā )音(yīn ),金(jīn )、石(shí )、土(tǔ )、革(gé )、丝(sī )、木(mù )、匏(páo )、竹(zhú )。”

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《送(sòng )孟(mèng )东(dōng )野(yě )序(xù )》:“金(jīn )石(shí )丝(sī )竹(zhú )匏(páo )土(tǔ )革(gé )木(mù ),八(bā )者(zhě ),物(wù )之(zhī )善(shàn )鸣(míng )者(zhě )也(yě )。”

宋(sòng )蔡(cài )絛(tāo )《铁(tiě )围(wéi )山(shān )丛(cóng )谈(tán )》卷(juàn )二(èr ):“古(gǔ )之(zhī )乐(lè )备(bèi )八(bā )音(yīn ),八(bā )音(yīn )谓(wèi )金(jīn )石(shí )土(tǔ )革(gé )丝(sī )木(mù )匏(páo )竹(zhú )。”

31.中(zhōng )医(yī )学(xué )上(shàng )指(zhǐ )肺(fèi )。

《灵(líng )枢(shū )经(jīng )·热(rè )病(bìng )》:“不(bú )得(dé )索(suǒ )之(zhī )金(jīn ),金(jīn )者(zhě ),肺(fèi )也(yě )。”

明(míng )李(lǐ )时(shí )珍(zhēn )《本(běn )草(cǎo )纲(gāng )目(mù )·主(zhǔ )治(zhì )一(yī )·痰(tán )饮(yǐn )》:“栝(guā )楼(lóu ),降(jiàng )火(huǒ )清(qīng )金(jīn ),涤(dí )痰(tán )结(jié )。”

32.星(xīng )名(míng )。金(jīn )星(xīng )的(de )简(jiǎn )称(chēng )。

《汉(hàn )书(shū )·翟(zhái )方(fāng )进(jìn )传(chuán )》:“金(jīn )历(lì )库(kù ),土(tǔ )逆(nì )度(dù )。”

颜(yán )师(shī )古(gǔ )注(zhù )引(yǐn )张(zhāng )晏(yàn )曰(yuē ):“金(jīn ),太(tài )白(bái )也(yě ),历(lì )武(wǔ )库(kù )则(zé )兵(bīng )起(qǐ )。”

《隋(suí )书(shū )·天(tiān )文(wén )志(zhì )中(zhōng )》:“金(jīn )、水(shuǐ )二(èr )星(xīng ),行(háng )速(sù )而(ér )不(bú )经(jīng )天(tiān )。”

33.朝(cháo )代(dài )名(míng )。公(gōng )元(yuán )1115年(nián )女(nǚ )真(zhēn )族(zú )完(wán )颜(yán )部(bù )领(lǐng )袖(xiù )阿(ā )骨(gǔ )打(dǎ )创(chuàng )建(jiàn ),建(jiàn )都(dōu )会(huì )宁(níng )(今(jīn )黑(hēi )龙(lóng )江(jiāng )省(shěng )阿(ā )城(chéng )南(nán ))。

太(tài )宗(zōng )完(wán )颜(yán )晟(shèng )天(tiān )会(huì )三(sān )年(nián )(公(gōng )元(yuán )1125年(nián ))灭(miè )辽(liáo ),次(cì )年(nián )灭(miè )北(běi )宋(sòng ),先(xiān )后(hòu )迁(qiān )都(dōu )中(zhōng )都(dōu )(今(jīn )北(běi )京(jīng ))、开(kāi )封(fēng )等(děng )地(dì )。疆(jiāng )域(yù )广(guǎng )阔(kuò ),与(yǔ )南(nán )宋(sòng )对(duì )峙(zhì ),是(shì )统(tǒng )治(zhì )中(zhōng )国(guó )北(běi )部(bù )的(de )一(yī )个(gè )王(wáng )朝(cháo )。

末(mò )帝(dì )完(wán )颜(yán )承(chéng )麟(lín )天(tiān )兴(xìng )三(sān )年(nián )(公(gōng )元(yuán )1234年(nián )),在(zài )蒙(méng )古(gǔ )和(hé )宋(sòng )联(lián )合(hé )进(jìn )攻(gōng )下(xià )灭(miè )亡(wáng )。共(gòng )历(lì )九(jiǔ )帝(dì ),统(tǒng )治(zhì )一(yī )百(bǎi )二(èr )十(shí )年(nián )。

34.古(gǔ )州(zhōu )名(míng )。治(zhì )所(suǒ )在(zài )今(jīn )陝(shǎn )西(xī )省(shěng )安(ān )康(kāng )县(xiàn )。

宋(sòng )陈(chén )亮(liàng )《中(zhōng )兴(xìng )论(lùn )》:“金(jīn )、房(fáng )、开(kāi )、达(dá )之(zhī )师(shī )入(rù )武(wǔ )关(guān )以(yǐ )镇(zhèn )三(sān )辅(fǔ ),则(zé )秦(qín )地(dì )可(kě )谋(móu )矣(yǐ )。”

清(qīng )顾(gù )祖(zǔ )禹(yǔ )《读(dú )史(shǐ )方(fāng )舆(yú )纪(jì )要(yào )·陝(shǎn )西(xī )五(wǔ )·汉(hàn )中(zhōng )府(fǔ )》:“兴(xìng )安(ān )州(zhōu )、春(chūn )秋(qiū )时(shí )庸(yōng )国(guó )地(dì ),战(zhàn )国(guó )时(shí )属(shǔ )楚(chǔ ),秦(qín )属(shǔ )汉(hàn )中(zhōng )郡(jùn )……西(xī )魏(wèi )又(yòu )为(wéi )东(dōng )梁(liáng )州(zhōu ),兼(jiān )置(zhì )金(jīn )城(chéng )郡(jùn ),寻(xún )改(gǎi )为(wéi )金(jīn )州(zhōu ),隋(suí )郡(jùn )废(fèi )州(zhōu )存(cún ),大(dà )业(yè )初(chū )又(yòu )改(gǎi )为(wéi )西(xī )城(chéng )郡(jùn ),唐(táng )复(fù )为(wéi )金(jīn )州(zhōu )。”

35.山(shān )名(míng )。在(zài )江(jiāng )苏(sū )省(shěng )镇(zhèn )江(jiāng )市(shì )。

明(míng )汤(tāng )显(xiǎn )祖(zǔ )《牡(mǔ )丹(dān )亭(tíng )·移(yí )镇(zhèn )》:“看(kàn )两(liǎng )点(diǎn )金(jīn )焦(jiāo ),十(shí )分(fèn )眉(méi )恨(hèn ),片(piàn )影(yǐng )江(jiāng )湖(hú )。”

36.姓(xìng )。

汉(hàn )有(yǒu )金(jīn )日(rì )磾(dī )。见(jiàn )《汉(hàn )书(shū )》本(běn )传(chuán )。

II

jìn

ㄐ〡ㄣˋ

〔《字(zì )彙(huì )补(bǔ )》渠(qú )禁(jìn )切(qiē )〕

通(tōng )“噤(jìn )”。

参(cān )见(jiàn )“金(jīn )舌(shé )弊(bì )口(kǒu )”。

阅读:10747

●金(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库