斥【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 斥

斥(chì )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):5画(huà );

I

chì

ㄔˋ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》昌(chāng )石(shí )切(qiē ),入(rù )昔(xī ),昌(chāng )。〕

1.贬(biǎn )斥(chì );疏(shū )远(yuǎn );驱(qū )逐(zhú )。

《荀(xún )子(zǐ )·成(chéng )相(xiàng )》:“世(shì )之(zhī )愚(yú ),恶(è )大(dà )儒(rú ),逆(nì )斥(chì )不(bú )通(tōng )孔(kǒng )子(zǐ )拘(jū )。”

《史(shǐ )记(jì )·天(tiān )官(guān )书(shū )》:“斥(chì )小(xiǎo ),疏(shū )弱(ruò )。”

裴(péi )駰(yīn )集(jí )解(jiě )引(yǐn )苏(sū )林(lín )曰(yuē ):“斥(chì ),远(yuǎn )也(yě )。”

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《柳(liǔ )子(zǐ )厚(hòu )墓(mù )志(zhì )铭(míng )》:“然(rán )子(zǐ )厚(hòu )斥(chì )不(bú )久(jiǔ ),穷(qióng )不(bú )极(jí ),虽(suī )有(yǒu )出(chū )于(yú )人(rén ),其(qí )文(wén )学(xué )辞(cí )章(zhāng ),必(bì )不(bú )能(néng )自(zì )力(lì ),以(yǐ )致(zhì )必(bì )传(chuán )于(yú )后(hòu )世(shì )如(rú )今(jīn ),无(wú )疑(yí )也(yě )。”

《新(xīn )唐(táng )书(shū )·吕(lǚ )諲(yīn )传(chuán )》:“諲(yīn )之(zhī )相(xiàng ),与(yǔ )李(lǐ )揆(kuí )不(bú )平(píng ),既(jì )斥(chì ),乃(nǎi )用(yòng )善(shàn )治(zhì )闻(wén )。”

清(qīng )纪(jì )昀(yún )《阅(yuè )微(wēi )草(cǎo )堂(táng )笔(bǐ )记(jì )·槐(huái )西(xī )杂(zá )志(zhì )三(sān )》:“朱(zhū )某(mǒu )昵(nì )淮(huái )上(shàng )一(yī )妓(jì ),金(jīn )尽(jìn )被(bèi )斥(chì )出(chū )。”

2.不(bú )用(yòng );排(pái )斥(chì )。

《汉(hàn )书(shū )·郊(jiāo )祀(sì )志(zhì )上(shàng )》:“乘(chéng )舆(yú )斥(chì )车(chē )马(mǎ )帷(wéi )帐(zhàng )器(qì )物(wù )以(yǐ )充(chōng )其(qí )家(jiā )。”

颜(yán )师(shī )古(gǔ )注(zhù ):“斥(chì ),不(bú )用(yòng )者(zhě )也(yě )。”

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《上(shàng )巳(sì )日(rì )燕(yàn )太(tài )学(xué )听(tīng )弹(dàn )琴(qín )诗(shī )序(xù )》:“歌(gē )风(fēng )雅(yǎ )之(zhī )古(gǔ )辞(cí ),斥(chì )夷(yí )狄(dí )之(zhī )新(xīn )声(shēng )。”

3.指(zhǐ )除(chú )去(qù ),脱(tuō )下(xià )。

《新(xīn )唐(táng )书(shū )·逆(nì )臣(chén )传(chuán )上(shàng )·安(ān )禄(lù )山(shān )》:“禄(lù )山(shān )之(zhī )还(hái ),帝(dì )御(yù )望(wàng )春(chūn )亭(tíng )以(yǐ )饯(jiàn ),斥(chì )御(yù )服(fú )赐(cì )之(zhī )。”

4.驳(bó )斥(chì )。

《左(zuǒ )传(chuán )·昭(zhāo )公(gōng )十(shí )六(liù )年(nián )》:“大(dà )国(guó )之(zhī )求(qiú ),无(wú )礼(lǐ )以(yǐ )斥(chì )之(zhī ),何(hé )餍(yàn )之(zhī )有(yǒu )?”杨(yáng )伯(bó )峻(jùn )注(zhù ):“言(yán )不(bú )依(yī )礼(lǐ )以(yǐ )驳(bó )斥(chì )之(zhī )。”

5.指(zhǐ );直(zhí )接(jiē )指(zhǐ )明(míng )。

《诗(shī )·周(zhōu )颂(sòng )·雝(yōng )》“假(jiǎ )哉(zāi )皇(huáng )考(kǎo )”汉(hàn )郑(zhèng )玄(xuán )笺(jiān ):“皇(huáng )考(kǎo ),斥(chì )文(wén )王(wáng )也(yě )。”

宋(sòng )吴(wú )曾(céng )《能(néng )改(gǎi )斋(zhāi )漫(màn )录(lù )·类(lèi )对(duì )》:“初(chū ),王(wáng )维(wéi )过(guò )郢(yǐng )州(zhōu ),画(huà )孟(mèng )浩(hào )然(rán )像(xiàng )于(yú )刺(cì )史(shǐ )亭(tíng ),因(yīn )曰(yuē )浩(hào )然(rán )亭(tíng )。

咸(xián )通(tōng )中(zhōng ),刺(cì )史(shǐ )郑(zhèng )諴(gān )谓(wèi )贤(xián )者(zhě )名(míng )不(bú )可(kě )斥(chì ),更(gèng )榜(bǎng )曰(yuē )孟(mèng )亭(tíng )。”

《辽(liáo )史(shǐ )·天(tiān )祚(zuò )皇(huáng )帝(dì )纪(jì )二(èr )》:“遣(qiǎn )僧(sēng )家(jiā )奴(nú )持(chí )书(shū )约(yuē )和(hé ),斥(chì )阿(ā )骨(gǔ )打(dǎ )名(míng )。”

6.指(zhǐ )责(zé );责(zé )骂(mà )。

宋(sòng )秦(qín )观(guān )《春(chūn )日(rì )杂(zá )兴(xìng )》诗(shī )之(zhī )十(shí ):“儿(ér )曹(cáo )独(dú )何(hé )事(shì )?诋(dǐ )斥(chì )几(jǐ )覆(fù )酱(jiàng )。”

牧(mù )惠(huì )《湖(hú )滨(bīn )拾(shí )翠(cuì )·“这(zhè )梁(liáng )山(shān )泊(bó )便(biàn )是(shì )你(nǐ )的(de )?”》:“杀(shā )他(tā )之(zhī )前(qián ),林(lín )冲(chōng )怒(nù )斥(chì )了(le )王(wáng )伦(lún )一(yī )通(tōng ),其(qí )中(zhōng )有(yǒu )一(yī )句(jù )话(huà )是(shì ):‘这(zhè )梁(liáng )山(shān )泊(bó )便(biàn )是(shì )你(nǐ )的(de )?’”

7.探(tàn )测(cè );侦(zhēn )察(chá )。

《左(zuǒ )传(chuán )·襄(xiāng )公(gōng )十(shí )八(bā )年(nián )》:“晋(jìn )人(rén )使(shǐ )司(sī )马(mǎ )斥(chì )山(shān )泽(zé )之(zhī )险(xiǎn )。”

杜(dù )预(yù )注(zhù ):“斥(chì ),候(hòu )也(yě )。”

8.开(kāi )拓(tuò );扩(kuò )大(dà )。

《史(shǐ )记(jì )·司(sī )马(mǎ )相(xiàng )如(rú )列(liè )传(chuán )》:“除(chú )边(biān )关(guān ),关(guān )益(yì )斥(chì )。”

司(sī )马(mǎ )贞(zhēn )索(suǒ )隐(yǐn )引(yǐn )张(zhāng )揖(yī )曰(yuē ):“斥(chì ),广(guǎng )也(yě )。”

《资(zī )治(zhì )通(tōng )鉴(jiàn )·唐(táng )昭(zhāo )宗(zōng )景(jǐng )福(fú )元(yuán )年(nián )》:“寨(zhài )不(bú )能(néng )容(róng ),斥(chì )而(ér )广(guǎng )之(zhī )。”

9.见(jiàn )“挥(huī )斥(chì )”。

10.推(tuī );推(tuī )移(yí )。

《素(sù )问(wèn )·调(diào )经(jīng )论(lùn )》:“勿(wù )之(zhī )深(shēn )斥(chì ),无(wú )中(zhōng )大(dà )经(jīng ),神(shén )气(qì )乃(nǎi )平(píng )。”

王(wáng )冰(bīng )注(zhù ):“勿(wù )深(shēn )推(tuī )针(zhēn )。”

《文(wén )选(xuǎn )·刘(liú )桢(zhēn )〈赠(zèng )五(wǔ )官(guān )中(zhōng )郎(láng )将(jiāng )〉诗(shī )之(zhī )一(yī )》:“四(sì )节(jiē )相(xiàng )推(tuī )斥(chì ),季(jì )冬(dōng )风(fēng )且(qiě )凉(liáng )。”

李(lǐ )善(shàn )注(zhù )引(yǐn )《广(guǎng )雅(yǎ )》:“斥(chì ),推(tuī )也(yě )。”

11.靠(kào )近(jìn );贴(tiē )近(jìn )。参(cān )见(jiàn )“斥(chì )近(jìn )”。

12.出(chū )。

《晏(yàn )子(zǐ )春(chūn )秋(qiū )·杂(zá )上(shàng )一(yī )》:“管(guǎn )籥(yào )其(qí )家(jiā )者(zhě )纳(nà )之(zhī )公(gōng ),财(cái )在(zài )外(wài )者(zhě )斥(chì )之(zhī )市(shì )。”

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《答(dá )元(yuán )侍(shì )御(yù )书(shū )》:“斥(chì )其(qí )馀(yú )以(yǐ )救(jiù )人(rén )之(zhī )急(jí )。”

宋(sòng )叶(yè )适(shì )《故(gù )礼(lǐ )部(bù )尚(shàng )书(shū )黄(huáng )公(gōng )墓(mù )志(zhì )铭(míng )》:“绍(shào )兴(xìng )至(zhì )今(jīn ),三(sān )罢(bà )兵(bīng )矣(yǐ ),所(suǒ )增(zēng )之(zhī )赋(fù ),皆(jiē )当(dāng )斥(chì )以(yǐ )还(hái )民(mín )。”

柳(liǔ )亚(yà )子(zǐ )《〈燕(yàn )子(zǐ )龛(kān )遗(yí )诗(shī )〉序(xù )》:“而(ér )滇(diān )中(zhōng )某(mǒu )贵(guì )人(rén )欲(yù )斥(chì )千(qiān )金(jīn )尽(jìn )刊(kān )君(jūn )诗(shī )画(huà )之(zhī )属(shǔ )。”

13.多(duō );满(mǎn )。参(cān )见(jiàn )“充(chōng )斥(chì )”。

14.大(dà )。

《后(hòu )汉(hàn )书(shū )·马(mǎ )融(róng )传(chuán )》:“暴(bào )斥(chì )虎(hǔ ),搏(bó )狂(kuáng )兕(sì )。”

李(lǐ )贤(xián )注(zhù )引(yǐn )《苍(cāng )颉(jié )篇(piān )》:“斥(chì ),大(dà )也(yě )。”

15.宽(kuān )阔(kuò );开(kāi )阔(kuò )。

汉(hàn )刘(liú )向(xiàng )《说(shuō )苑(yuàn )·奉(fèng )使(shǐ )》:“君(jūn )赐(cì )之(zhī )外(wài )府(fǔ )之(zhī )裘(qiú ),则(zé )能(néng )胜(shèng )之(zhī );赐(cì )之(zhī )斥(chì )带(dài ),则(zé )不(bú )更(gèng )其(qí )造(zào )。”

《明(míng )史(shǐ )·河(hé )渠(qú )志(zhì )一(yī )》:“河(hé )自(zì )雍(yōng )而(ér )豫(yù ),出(chū )险(xiǎn )固(gù )而(ér )之(zhī )夷(yí )斥(chì ),水(shuǐ )势(shì )既(jì )肆(sì )。”

16.疏(shū )缓(huǎn )。参(cān )见(jiàn )“斥(chì )苦(kǔ )”。

17.咸(xián )卤(lǔ )。

《书(shū )·禹(yǔ )贡(gòng )》:“﹝青(qīng )州(zhōu )﹞厥(jué )土(tǔ )白(bái )坟(fén ),海(hǎi )滨(bīn )广(guǎng )斥(chì )。”

陆(lù )德(dé )明(míng )释(shì )文(wén ):“郑(zhèng )云(yún ):‘斥(chì ),谓(wèi )地(dì )咸(xián )卤(lǔ )。’”

《管(guǎn )子(zǐ )·地(dì )员(yuán )》:“乾(qián )而(ér )不(bú )斥(chì ),湛(zhàn )而(ér )不(bú )泽(zé )。”

18.泽(zé )崖(yá )。

《文(wén )选(xuǎn )·张(zhāng )衡(héng )〈西(xī )京(jīng )赋(fù )〉》:“若(ruò )夫(fū )游(yóu )鷮(jiāo )高(gāo )翬(huī ),绝(jué )阬(gāng )踰(yáo )斥(chì )。”

薛(xuē )综(zōng )注(zhù ):“斥(chì ),泽(zé )崖(yá )也(yě )。”

II

ch·

ㄔˇ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》昌(chāng )石(shí )切(qiē ),入(rù )昔(xī ),昌(chāng )。〕

通(tōng )“尺(chǐ )”。

小(xiǎo )。

北(běi )魏(wèi )郦(lì )道(dào )元(yuán )《水(shuǐ )经(jīng )注(zhù )·漯(luò )水(shuǐ )》:“清(qīng )水(shuǐ )流(liú )潭(tán ),皎(jiǎo )焉(yān )冲(chōng )照(zhào ),池(chí )中(zhōng )尝(cháng )无(wú )斥(chì )草(cǎo )。”参(cān )见(jiàn )“斥(chì )鷃(yàn )”、“斥(chì )蠖(huò )”。

阅读:1793

●斥(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库