佛【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 佛

佛(fó )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):7画(huà );

(参(cān )见(jiàn )彿(fú ))

I

fó

ㄈㄛˊ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》符(fú )弗(fú )切(qiē ),入(rù )物(wù ),奉(fèng )。〕

1.佛(fó )陀(tuó )的(de )简(jiǎn )称(chēng )。本(běn )义(yì )为(wéi )“觉(jiào )”。佛(fó )教(jiāo )徒(tú )用(yòng )为(wéi )对(duì )其(qí )创(chuàng )始(shǐ )人(rén )释(shì )迦(jiā )牟(móu )尼(ní )的(de )尊(zūn )称(chēng )。

晋(jìn )袁(yuán )宏(hóng )《后(hòu )汉(hàn )纪(jì )·明(míng )帝(dì )纪(jì )下(xià )》:“浮(fú )屠(tú )者(zhě ),佛(fó )也(yě )。西(xī )域(yù )天(tiān )竺(zhú )有(yǒu )佛(fó )道(dào )焉(yān )。佛(fó )者(zhě ),汉(hàn )言(yán )觉(jiào ),将(jiāng )悟(wù )群(qún )生(shēng )也(yě )。”

《魏(wèi )书(shū )·释(shì )老(lǎo )志(zhì )》:“所(suǒ )谓(wèi )佛(fó )者(zhě ),本(běn )号(hào )释(shì )迦(jiā )文(wén )者(zhě ),译(yì )言(yán )能(néng )仁(rén )。”

宋(sòng )程(chéng )大(dà )昌(chāng )《演(yǎn )繁(fán )露(lù )·佛(fó )牙(yá )》:“予(yǔ )固(gù )不(bú )尝(cháng )见(jiàn )佛(fó ),亦(yì )不(bú )尝(cháng )见(jiàn )其(qí )指(zhǐ )骨(gǔ )。”

清(qīng )梁(liáng )绍(shào )壬(rén )《两(liǎng )般(bān )秋(qiū )雨(yǔ )盦(ān )随(suí )笔(bǐ )·佛(fó )诞(dàn )》:“《春(chūn )秋(qiū )》:‘庄(zhuāng )七(qī )年(nián )夏(xià )四(sì )月(yuè )辛(xīn )卯(mǎo )夜(yè ),恆(héng )星(xīng )不(bú )见(jiàn ),夜(yè )中(zhōng )星(xīng )陨(yǔn )如(rú )雨(yǔ )。’相(xiàng )传(chuán )是(shì )日(rì )为(wéi )佛(fó )降(jiàng )生(shēng )之(zhī )日(rì )。”

2.泛(fàn )指(zhǐ )佛(fó )经(jīng )中(zhōng )所(suǒ )说(shuō )的(de )一(yī )切(qiē )佛(fó )陀(tuó )。

《魏(wèi )书(shū )·释(shì )老(lǎo )志(zhì )》:“释(shì )迦(jiā )前(qián )有(yǒu )六(liù )佛(fó ),释(shì )迦(jiā )继(jì )六(liù )佛(fó )而(ér )成(chéng )道(dào ),处(chù )今(jīn )贤(xián )劫(jié )。”

清(qīng )周(zhōu )亮(liàng )工(gōng )《书(shū )影(yǐng )》卷(juàn )十(shí ):“六(liù )祖(zǔ )衣(yī )传(chuán )自(zì )达(dá )磨(mó ),本(běn )西(xī )方(fāng )诸(zhū )佛(fó )授(shòu )法(fǎ )信(xìn )器(qì )。”

3.佛(fó )教(jiāo )徒(tú )称(chēng )修(xiū )行(háng )圆(yuán )满(mǎn )而(ér )成(chéng )道(dào )者(zhě )。

宋(sòng )楼(lóu )钥(yào )《姜(jiāng )子(zǐ )谦(qiān )以(yǐ )试(shì )邑(yì )锺(zhōng )离(lí )请(qǐng )益(yì )》:“叔(shū )笑(xiào )曰(yuē ):‘汝(rǔ )既(jì )做(zuò )了(le )知(zhī )县(xiàn ),更(gèng )望(wàng )做(zuò )佛(fó )耶(yē )?’”苏(sū )曼(màn )殊(shū )《有(yǒu )怀(huái )》诗(shī )之(zhī )二(èr ):“生(shēng )天(tiān )成(chéng )佛(fó )我(wǒ )何(hé )能(néng )?幽(yōu )梦(mèng )无(wú )凭(píng )恨(hèn )不(bú )胜(shèng )。”

4.比(bǐ )喻(yù )慈(cí )悲(bēi )的(de )人(rén )。

宋(sòng )吕(lǚ )祖(zǔ )谦(qiān )《吕(lǚ )氏(shì )家(jiā )塾(shú )记(jì )》:“宋(sòng )余(yú )崇(chóng )守(shǒu )九(jiǔ )江(jiāng ),秋(qiū )不(bú )雨(yǔ ),举(jǔ )家(jiā )蔬(shū )食(shí ),为(wéi )民(mín )祷(dǎo )祈(qí )而(ér )雨(yǔ ),遂(suí )有(yǒu )秋(qiū )。民(mín )举(jǔ )手(shǒu )加(jiā )额(é ),呼(hū )余(yú )为(wéi )佛(fó )。”

5.佛(fó )像(xiàng )。

《南(nán )史(shǐ )·张(zhāng )畅(chàng )传(chuán )》:“﹝张(zhāng )淹(yān )﹞逼(bī )郡(jùn )吏(lì )烧(shāo )臂(bì )照(zhào )佛(fó )。”

唐(táng )杜(dù )甫(fǔ )《饮(yǐn )中(zhōng )八(bā )仙(xiān )歌(gē )》:“苏(sū )晋(jìn )长(zhǎng )斋(zhāi )绣(xiù )佛(fó )前(qián ),醉(zuì )中(zhōng )往(wǎng )往(wǎng )爱(ài )逃(táo )禅(chán )。”

明(míng )无(wú )名(míng )氏(shì )《如(rú )梦(mèng )录(lù )》:“铁(tiě )塔(tǎ )寺(sì )名(míng )祐(yòu )国(guó )寺(sì )……内(nèi )正(zhèng )殿(diàn )五(wǔ )间(jiān ),中(zhōng )立(lì )接(jiē )引(yǐn )铜(tóng )佛(fó )一(yī )尊(zūn )。”

6.佛(fó )教(jiāo );佛(fó )学(xué )。

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《论(lùn )佛(fó )骨(gǔ )表(biǎo )》:“伏(fú )以(yǐ )佛(fó )者(zhě ),夷(yí )狄(dí )之(zhī )一(yī )法(fǎ )耳(ěr )。”

宋(sòng )孙(sūn )奕(yì )《履(lǚ )斋(zhāi )示(shì )儿(ér )编(biān )·总(zǒng )说(shuō )·六(liù )经(jīng )无(wú )真(zhēn )字(zì )》:“故(gù )佛(fó )之(zhī )敢(gǎn )入(rù )中(zhōng )国(guó )者(zhě ),乃(nǎi )在(zài )于(yú )经(jīng )籍(jí )焚(fén )灭(miè )之(zhī )久(jiǔ ),礼(lǐ )义(yì )衰(shuāi )微(wēi )之(zhī )末(mò ),二(èr )百(bǎi )馀(yú )年(nián )而(ér )后(hòu )始(shǐ )至(zhì )也(yě )。”

清(qīng )俞(yú )正(zhèng )燮(xiè )《癸(guǐ )巳(sì )类(lèi )稿(gǎo )·俄(é )罗(luó )斯(sī )事(shì )辑(jí )》:“其(qí )人(rén )用(yòng )天(tiān )主(zhǔ )教(jiāo ),欲(yù )杀(shā )佛(fó )。”

7.佛(fó )经(jīng )。

宋(sòng )楼(lóu )钥(yào )《姜(jiāng )子(zǐ )谦(qiān )以(yǐ )试(shì )邑(yì )锺(zhōng )离(lí )请(qǐng )益(yì )》:“前(qián )辈(bèi )有(yǒu )为(wéi )县(xiàn )公(gōng ),退(tuì )以(yǐ )贯(guàn )珠(zhū )诵(sòng )佛(fó )。”

II

fú

ㄈㄨˊ

〔《集(jí )韵(yùn )》敷(fū )勿(wù )切(qiē ),入(rù )勿(wù ),敷(fū )。〕

见(jiàn )“彷(páng )佛(fó )”。

III

fú

ㄈㄨˊ

〔《集(jí )韵(yùn )》符(fú )勿(wù )切(qiē ),入(rù )勿(wù ),奉(fèng )。〕

1.见(jiàn )“佛(fó )鬱(yù )”。

2.通(tōng )“拂(fú )”。逆(nì )转(zhuǎn );拗(niù )转(zhuǎn )。

《礼(lǐ )记(jì )·曲(qǔ )礼(lǐ )上(shàng )》:“献(xiàn )鸟(niǎo )者(zhě )佛(fó )其(qí )首(shǒu ),畜(chù )鸟(niǎo )者(zhě )则(zé )勿(wù )佛(fó )也(yě )。”

孔(kǒng )颖(yǐng )达(dá )疏(shū )引(yǐn )王(wáng )肃(sù )曰(yuē ):“佛(fó )谓(wèi )取(qǔ )首(shǒu )戾(lì )转(zhuǎn )之(zhī ),恐(kǒng )其(qí )喙(huì )害(hài )人(rén )也(yě )。”

3.通(tōng )“拂(fú )”。违(wéi )背(bèi ),乖(guāi )逆(nì )。

《礼(lǐ )记(jì )·学(xué )记(jì )》:“其(qí )施(shī )之(zhī )也(yě )悖(bèi ),其(qí )求(qiú )之(zhī )也(yě )佛(fó )。”

陆(lù )德(dé )明(míng )释(shì )文(wén ):“佛(fó ),本(běn )又(yòu )作(zuò )‘拂(fú )’,扶(fú )弗(fú )反(fǎn )。”

《文(wén )选(xuǎn )·东(dōng )方(fāng )朔(shuò )〈非(fēi )有(yǒu )先(xiān )生(shēng )论(lùn )〉》:“夫(fū )谈(tán )者(zhě )有(yǒu )悖(bèi )于(yú )目(mù )而(ér )佛(fó )于(yú )耳(ěr ),谬(miù )于(yú )心(xīn )而(ér )便(biàn )于(yú )身(shēn )者(zhě )。”

李(lǐ )善(shàn )注(zhù ):“字(zì )书(shū )曰(yuē ):佛(fó ),违(wéi )也(yě )。”

IV

bó

ㄅㄛˊ

〔《集(jí )韵(yùn )》薄(báo )没(méi )切(qiē ),入(rù )没(méi ),并(bìng )。〕

通(tōng )“勃(bó )”。

兴(xìng )起(qǐ )貌(mào )。

《荀(xún )子(zǐ )·非(fēi )十(shí )二(èr )子(zǐ )》:“奥(ào )窔(yào )之(zhī )间(jiān ),簟(diàn )席(xí )之(zhī )上(shàng ),敛(liǎn )然(rán )圣(shèng )王(wáng )之(zhī )文(wén )章(zhāng )具(jù )焉(yān ),佛(fó )然(rán )平(píng )世(shì )之(zhī )俗(sú )起(qǐ )焉(yān )。”

杨(yáng )倞(liàng )注(zhù ):“佛(fó )读(dú )为(wéi )‘勃(bó )’。勃(bó )然(rán ),兴(xìng )起(qǐ )貌(mào )。”

V

bì

ㄅ〡ˋ

〔《集(jí )韵(yùn )》薄(báo )宓(mì )切(qiē ),入(rù )质(zhì ),并(bìng )。〕

1.见(jiàn )“佛(fó )肸(bì )”、“佛(fó )狸(lí )”。

2.通(tōng )“弼(bì )”。辅(fǔ )助(zhù )。

《诗(shī )·周(zhōu )颂(sòng )·敬(jìng )之(zhī )》:“佛(fó )时(shí )仔(zǎi )肩(jiān ),示(shì )我(wǒ )显(xiǎn )德(dé )行(háng )。”

郑(zhèng )玄(xuán )笺(jiān ):“佛(fó ),辅(fǔ )也(yě )。”

陆(lù )德(dé )明(míng )释(shì )文(wén ):“郑(zhèng )音(yīn )弼(bì )。”

马(mǎ )瑞(ruì )辰(chén )通(tōng )释(shì ):“古(gǔ )‘弼(bì )’字(zì )其(qí )音(yīn )均(jūn )与(yǔ )‘佛(fó )’近(jìn ),故(gù )‘弼(bì )’可(kě )借(jiè )作(zuò )‘佛(fó )’也(yě )。”一(yī )说(shuō ),佛(fó )训(xùn )为(wéi )“大(dà )”。

《诗(shī )·周(zhōu )颂(sòng )·敬(jìng )之(zhī )》“佛(fó )时(shí )仔(zǎi )肩(jiān )”毛(máo )传(chuán ):“佛(fó ),大(dà )也(yě )。”参(cān )阅(yuè )清(qīng )钱(qián )大(dà )昕(xīn )《潜(qián )研(yán )堂(táng )集(jí )·答(dá )问(wèn )》。

阅读:2864

●佛(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库