留【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 留

留(liú )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):10画(huà );

I

liú

ㄌ〡ㄡˊ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》力(lì )求(qiú )切(qiē ),平(píng )尤(yóu ),来(lái )。〕

1.停(tíng )止(zhǐ )在(zài )某(mǒu )一(yī )处(chù )所(suǒ )或(huò )地(dì )位(wèi )上(shàng )不(bú )动(dòng );不(bú )离(lí )去(qù )。

《诗(shī )·大(dà )雅(yǎ )·常(cháng )武(wǔ )》:“不(bú )留(liú )不(bú )处(chù ),三(sān )事(shì )就(jiù )绪(xù )。”

《史(shǐ )记(jì )·越(yuè )王(wáng )句(jù )践(jiàn )世(shì )家(jiā )》:“可(kě )疾(jí )去(qù )矣(yǐ ),慎(shèn )毋(wú )留(liú )。”

宋(sòng )王(wáng )应(yīng )麟(lín )《困(kùn )学(xué )纪(jì )闻(wén )·书(shū )》:“君(jūn )子(zǐ )之(zhī )去(qù )留(liú ),国(guó )之(zhī )存(cún )亡(wáng )繫(jì )焉(yān )。故(gù )《夏(xià )书(shū )》终(zhōng )于(yú )《汝(rǔ )鸠(jiū )》、《汝(rǔ )方(fāng )》,《商(shāng )书(shū )》终(zhōng )于(yú )《微(wēi )子(zǐ )》。”

巴(bā )金(jīn )《〈秋(qiū )〉序(xù )》:“牵(qiān )繫(jì )住(zhù )的(de )淼(miǎo )小(xiǎo )的(de )心(xīn )的(de ),仍(réng )是(shì )留(liú )在(zài )这(zhè )里(lǐ )的(de )无(wú )数(shù )纯(chún )洁(jié )的(de )年(nián )轻(qīng )心(xīn )灵(líng )。”

2.使(shǐ )不(bú )离(lí )开(kāi );挽(wǎn )留(liú )。

《史(shǐ )记(jì )·项(xiàng )羽(yǔ )本(běn )纪(jì )》:“项(xiàng )王(wáng )即(jí )日(rì )因(yīn )留(liú )沛(pèi )公(gōng )与(yǔ )饮(yǐn )。”

《周(zhōu )书(shū )·柳(liǔ )虯(qiú )传(chuán )》:“太(tài )祖(zǔ )欲(yù )官(guān )之(zhī ),虯(qiú )辞(cí )母(mǔ )老(lǎo ),乞(qǐ )侍(shì )医(yī )药(yào ),太(tài )祖(zǔ )许(xǔ )焉(yān )。久(jiǔ )之(zhī )为(wéi )独(dú )孤(gū )信(xìn )开(kāi )府(fǔ )从(cóng )事(shì )郎(láng )中(zhōng )……因(yīn )使(shǐ )见(jiàn )太(tài )祖(zǔ ),被(bèi )留(liú )为(wéi )丞(chéng )相(xiàng )府(fǔ )记(jì )室(shì )。”

宋(sòng )刘(liú )过(guò )《贺(hè )新(xīn )郎(láng )·弹(dàn )铗(jiá )西(xī )来(lái )路(lù )》词(cí ):“留(liú )不(bú )住(zhù ),少(shǎo )年(nián )去(qù )。”参(cān )见(jiàn )“留(liú )行(háng )”。

3.特(tè )指(zhǐ )扣(kòu )留(liú )。

《史(shǐ )记(jì )·楚(chǔ )世(shì )家(jiā )》:“秦(qín )因(yīn )留(liú )楚(chǔ )王(wáng ),要(yào )以(yǐ )割(gē )巫(wū )、黔(qián )中(zhōng )之(zhī )郡(jùn )……﹝楚(chǔ )王(wáng )﹞不(bú )复(fù )许(xǔ )秦(qín ),秦(qín )因(yīn )留(liú )之(zhī )。”

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《司(sī )徒(tú )兼(jiān )侍(shì )中(zhōng )中(zhōng )书(shū )令(lìng )赠(zèng )太(tài )尉(wèi )许(xǔ )国(guó )公(gōng )神(shén )道(dào )碑(bēi )铭(míng )》:“少(shǎo )诚(chéng )以(yǐ )牛(niú )皮(pí )鞋(xié )材(cái )遗(yí )师(shī )古(gǔ ),师(shī )古(gǔ )以(yǐ )盐(yán )资(zī )少(shǎo )诚(chéng ),潜(qián )过(guò )公(gōng )界(jiè ),觉(jiào ),皆(jiē )留(liú ),输(shū )之(zhī )库(kù )。”

4.保(bǎo )存(cún );遗(yí )留(liú )。

《墨(mò )子(zǐ )·非(fēi )儒(rú )下(xià )》:“厚(hòu )其(qí )礼(lǐ ),留(liú )其(qí )封(fēng ),敬(jìng )见(jiàn )而(ér )不(bú )问(wèn )其(qí )道(dào )。”

晋(jìn )葛(gě )洪(hóng )《抱(bào )朴(pǔ )子(zǐ )·至(zhì )理(lǐ )》:“譬(pì )之(zhī )于(yú )堤(dī ),堤(dī )坏(huài )则(zé )水(shuǐ )不(bú )留(liú )矣(yǐ )。”

唐(táng )杜(dù )甫(fǔ )《三(sān )绝(jué )句(jù )》之(zhī )一(yī ):“群(qún )盗(dào )相(xiàng )随(suí )剧(jù )虎(hǔ )狼(láng ),食(shí )人(rén )更(gèng )肯(kěn )留(liú )妻(qī )子(zǐ )?”曲(qǔ )波(bō )《林(lín )海(hǎi )雪(xuě )原(yuán )》五(wǔ ):“人(rén )过(guò )留(liú )踪(zōng ),雁(yàn )过(guò )留(liú )声(shēng )。”

5.拖(tuō )延(yán );搁(gē )置(zhì )。

《战(zhàn )国(guó )策(cè )·宋(sòng )卫(wèi )策(cè )》:“臣(chén )请(qǐng )受(shòu )边(biān )城(chéng ),徐(xú )其(qí )攻(gōng )而(ér )留(liú )其(qí )日(rì )。”

姚(yáo )宏(hóng )注(zhù ):“留(liú )其(qí )日(rì ),稽(jī )留(liú )其(qí )日(rì )也(yě )。”

《后(hòu )汉(hàn )书(shū )·郑(zhèng )太(tài )传(chuán )》:“且(qiě )事(shì )留(liú )变(biàn )生(shēng ),殷(yīn )鉴(jiàn )不(bú )远(yuǎn )。”

唐(táng )白(bái )居(jū )易(yì )《达(dá )聪(cōng )明(míng )治(zhì )理(lǐ )化(huà )策(cè )》:“自(zì )贞(zhēn )元(yuán )以(yǐ )来(lái ),抗(kàng )疏(shū )而(ér )谏(jiàn )者(zhě ),留(liú )而(ér )不(bú )行(háng );报(bào )书(shū )于(yú )匦(guǐ )者(zhě ),寝(qǐn )而(ér )不(bú )报(bào )。”

6.长(zhǎng )久(jiǔ )。

《礼(lǐ )记(jì )·儒(rú )行(háng )》:“遽(jù )数(shù )之(zhī )不(bú )能(néng )终(zhōng )其(qí )物(wù ),悉(xī )数(shù )之(zhī )乃(nǎi )留(liú ),更(gèng )僕(pú )未(wèi )可(kě )终(zhōng )也(yě )。”

郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):“留(liú ),久(jiǔ )也(yě )。”

7.拘(jū )泥(ní );执(zhí )着(zhe )。

《管(guǎn )子(zǐ )·正(zhèng )世(shì )》:“不(bú )慕(mù )古(gǔ ),不(bú )留(liú )今(jīn )。”

尹(yǐn )知(zhī )章(zhāng )注(zhù ):“留(liú ),谓(wèi )守(shǒu )常(cháng )不(bú )变(biàn )。”

8.收(shōu )受(shòu )。

唐(táng )杜(dù )甫(fǔ )《太(tài )子(zǐ )张(zhāng )舍(shě )人(rén )遗(yí )织(zhī )成(chéng )褥(rù )段(duàn )》诗(shī ):“留(liú )之(zhī )惧(jù )不(bú )祥(xiáng ),施(shī )之(zhī )溷(hùn )柴(chái )荆(jīng )。”

9.指(zhǐ )留(liú )居(jū )国(guó )外(wài )。参(cān )见(jiàn )“留(liú )洋(yáng )”、“留(liú )学(xué )”、“留(liú )学(xué )生(shēng )”。

10.尽(jìn ),全(quán )。参(cān )见(jiàn )“留(liú )日(rì )”。

11.通(tōng )“瘤(liú )”。瘤(liú )状(zhuàng )物(wù )。

《文(wén )选(xuǎn )·左(zuǒ )思(sī )〈魏(wèi )都(dōu )赋(fù )〉》:“隰(xí )壤(rǎng )瀸(jiān )漏(lòu )而(ér )沮(jǔ )洳(rù ),林(lín )薮(sǒu )石(shí )留(liú )而(ér )芜(wú )秽(huì )。”

张(zhāng )载(zǎi )注(zhù ):“石(shí )留(liú )之(zhī )地(dì ),喻(yù )土(tǔ )地(dì )多(duō )石(shí ),犹(yóu )人(rén )物(wù )之(zhī )有(yǒu )留(liú )结(jié )也(yě )。”

清(qīng )朱(zhū )骏(jùn )声(shēng )《说(shuō )文(wén )通(tōng )训(xùn )定(dìng )声(shēng )·孚(fú )部(bù )》:“留(liú ),假(jiǎ )借(jiè )为(wéi )瘤(liú )。”

12.通(tōng )“流(liú )”。流(liú )动(dòng ),移(yí )动(dòng )。

马(mǎ )王(wáng )堆(duī )汉(hàn )墓(mù )帛(bó )书(shū )《十(shí )六(liù )经(jīng )·本(běn )伐(fá )》:“是(shì )以(yǐ )方(fāng )行(háng )不(bú )留(liú )。”今(jīn )本(běn )《淮(huái )南(nán )子(zǐ )·主(zhǔ )术(shù )训(xùn )》作(zuò )“方(fāng )行(háng )而(ér )不(bú )流(liú )”。

《晏(yàn )子(zǐ )春(chūn )秋(qiū )·谏(jiàn )上(shàng )五(wǔ )》:“晏(yàn )子(zǐ )请(qǐng )左(zuǒ )右(yòu )与(yǔ )可(kě )令(lìng )歌(gē )舞(wǔ )足(zú )以(yǐ )留(liú )思(sī )虞(yú )者(zhě )退(tuì )之(zhī ),辟(pì )拂(fú )三(sān )千(qiān ),谢(xiè )于(yú )下(xià )陈(chén )。”

吴(wú )则(zé )虞(yú )集(jí )释(shì ):“‘留(liú )’者(zhě ),‘流(liú )’之(zhī )同(tóng )音(yīn )假(jiǎ )借(jiè )。

《考(kǎo )工(gōng )记(jì )》‘寒(hán )奠(diàn )体(tǐ )则(zé )张(zhāng )而(ér )不(bú )流(liú )’,注(zhù ):‘流(liú ),移(yí )也(yě )。’此(cǐ )云(yún )‘足(zú )以(yǐ )留(liú )思(sī )虑(lǜ )者(zhě )’,即(jí )移(yí )情(qíng )易(yì )虑(lǜ )之(zhī )谓(wèi )。”

13.古(gǔ )行(háng )大(dà )射(shè )礼(lǐ )时(shí ),箭(jiàn )未(wèi )中(zhōng )的(de )而(ér )偏(piān )于(yú )下(xià )方(fāng ),谓(wèi )之(zhī )“留(liú )”。

《仪(yí )礼(lǐ )·大(dà )射(shè )》:“大(dà )射(shè )正(zhèng )立(lì )于(yú )公(gōng )后(hòu ),以(yǐ )矢(shǐ )行(háng )告(gào )于(yú )公(gōng )。下(xià )曰(yuē )留(liú ),上(shàng )曰(yuē )扬(yáng ),左(zuǒ )右(yòu )曰(yuē )方(fāng )。”

郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):“留(liú ),不(bú )至(zhì )也(yě )。”

14.天(tiān )文(wén )学(xué )名(míng )词(cí )。由(yóu )于(yú )地(dì )球(qiú )和(hé )行(háng )星(xīng )都(dōu )绕(rào )太(tài )阳(yáng )运(yùn )动(dòng ),所(suǒ )以(yǐ )从(cóng )地(dì )球(qiú )上(shàng )看(kàn )来(lái ),有(yǒu )时(shí )行(háng )星(xīng )在(zài )天(tiān )空(kōng )中(zhōng )的(de )位(wèi )置(zhì )好(hǎo )像(xiàng )停(tíng )留(liú )不(bú )动(dòng ),这(zhè )叫(jiào )做(zuò )“留(liú )”。“留(liú )”一(yī )定(dìng )发(fā )生(shēng )在(zài )顺(shùn )行(háng )和(hé )逆(nì )行(háng )转(zhuǎn )变(biàn )的(de )瞬(shùn )间(jiān )。

《后(hòu )汉(hàn )书(shū )·律(lǜ )曆(lì )志(zhì )下(xià )》:“金(jīn )、水(shuǐ )承(chéng )阳(yáng ),先(xiān )后(hòu )日(rì )下(xià )。速(sù )则(zé )先(xiān )日(rì ),迟(chí )而(ér )后(hòu )留(liú ),留(liú )而(ér )后(hòu )逆(nì )。”参(cān )见(jiàn )“留(liú )逆(nì )”。

15.古(gǔ )地(dì )名(míng )。

春(chūn )秋(qiū )宋(sòng )邑(yì )。

《左(zuǒ )传(chuán )·襄(xiāng )公(gōng )元(yuán )年(nián )》:“楚(chǔ )子(zǐ )辛(xīn )救(jiù )郑(zhèng ),侵(qīn )宋(sòng )吕(lǚ )、留(liú )。”

杨(yáng )伯(bó )峻(jùn )注(zhù ):“留(liú )即(jí )张(zhāng )良(liáng )封(fēng )留(liú )侯(hóu )之(zhī )留(liú ),今(jīn )沛(pèi )县(xiàn )东(dōng )南(nán ),徐(xú )州(zhōu )市(shì )北(běi )。”参(cān )阅(yuè )清(qīng )顾(gù )祖(zǔ )禹(yǔ )《读(dú )史(shǐ )方(fāng )舆(yú )纪(jì )要(yào )·江(jiāng )南(nán )十(shí )一(yī )·徐(xú )州(zhōu )》。

16.古(gǔ )地(dì )名(míng )。

春(chūn )秋(qiū )郑(zhèng )邑(yì ),地(dì )在(zài )今(jīn )河(hé )南(nán )省(shěng )开(kāi )封(fēng )市(shì )东(dōng )南(nán )。

《公(gōng )羊(yáng )传(chuán )·桓(huán )公(gōng )十(shí )一(yī )年(nián )》:“古(gǔ )者(zhě )郑(zhèng )国(guó )处(chù )于(yú )留(liú )。”

北(běi )魏(wèi )郦(lì )道(dào )元(yuán )《水(shuǐ )经(jīng )注(zhù )·渠(qú )》:“孟(mèng )康(kāng )曰(yuē ):留(liú ),郑(zhèng )邑(yì )也(yě )。后(hòu )为(wéi )陈(chén )所(suǒ )并(bìng ),故(gù )曰(yuē )陈(chén )留(liú )矣(yǐ )。”参(cān )阅(yuè )清(qīng )顾(gù )祖(zǔ )禹(yǔ )《读(dú )史(shǐ )方(fāng )舆(yú )纪(jì )要(yào )·河(hé )南(nán )二(èr )·开(kāi )封(fēng )府(fǔ )》。

17.姓(xìng )。一(yī )说(shuō ),即(jí )古(gǔ )“刘(liú )”字(zì )。

《诗(shī )·王(wáng )风(fēng )·丘(qiū )中(zhōng )有(yǒu )麻(má )》:“彼(bǐ )留(liú )子(zǐ )嗟(jiē )。”

毛(máo )传(chuán ):“留(liú ),大(dà )夫(fū )氏(shì );子(zǐ )嗟(jiē ),字(zì )也(yě )。”

马(mǎ )瑞(ruì )辰(chén )通(tōng )释(shì ):“按(àn )‘留(liú )’、‘刘(liú )’古(gǔ )通(tōng )用(yòng )。”

高(gāo )亨(hēng )注(zhù ):“留(liú ),读(dú )为(wéi )刘(liú )。

刘(liú )原(yuán )是(shì )邑(yì )名(míng ),周(zhōu )王(wáng )封(fēng )其(qí )宗(zōng )族(zú )于(yú )刘(liú )邑(yì ),因(yīn )以(yǐ )刘(liú )为(wéi )氏(shì )……清(qīng )人(rén )阮(ruǎn )元(yuán )所(suǒ )着(zhe )《积(jī )古(gǔ )斋(zhāi )钟(zhōng )鼎(dǐng )款(kuǎn )识(shí )》载(zǎi )有(yǒu )‘留(liú )公(gōng )簠(fǔ )’,留(liú )公(gōng )就(jiù )是(shì )刘(liú )公(gōng )。

子(zǐ )嗟(jiē ),刘(liú )氏(shì )有(yǒu )一(yī )人(rén )字(zì )子(zǐ )嗟(jiē )。”

II

liù

ㄌ〡ㄡˋ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》力(lì )救(jiù )切(qiē ),去(qù )宥(yòu ),来(lái )。〕

1.等(děng )候(hòu ),等(děng )待(dài )。

《庄(zhuāng )子(zǐ )·山(shān )木(mù )》:“蹇(jiǎn )裳(shang )躩(jué )步(bù ),执(zhí )弹(dàn )而(ér )留(liú )之(zhī )。”

成(chéng )玄(xuán )英(yīng )疏(shū ):“留(liú ),伺(sì )候(hòu )也(yě )。”

陆(lù )德(dé )明(míng )释(shì )文(wén ):“留(liú )之(zhī ),力(lì )救(jiù )反(fǎn )。”

《楚(chǔ )辞(cí )·九(jiǔ )歌(gē )·湘(xiāng )君(jūn )》:“君(jūn )不(bú )行(háng )兮(xī )夷(yí )犹(yóu ),蹇(jiǎn )谁(shuí )留(liú )兮(xī )中(zhōng )洲(zhōu )。”

王(wáng )逸(yì )注(zhù ):“留(liú ),待(dài )也(yě )。”

宋(sòng )晏(yàn )殊(shū )《蝶(dié )恋(liàn )花(huā )》词(cí ):“草(cǎo )际(jì )露(lù )垂(chuí )虫(chóng )响(xiǎng )遍(biàn ),珠(zhū )帘(lián )不(bú )下(xià )留(liú )归(guī )燕(yàn )。”

2.谓(wèi )捣(dǎo )土(tǔ )修(xiū )筑(zhù )。

《国(guó )语(yǔ )·楚(chǔ )语(yǔ )上(shàng )》:“今(jīn )君(jūn )为(wéi )此(cǐ )台(tái )也(yě ),国(guó )民(mín )罢(bà )焉(yān ),财(cái )用(yòng )尽(jìn )焉(yān ),年(nián )穀(yù )败(bài )焉(yān ),百(bǎi )姓(xìng )烦(fán )焉(yān )。举(jǔ )国(guó )留(liú )之(zhī ),数(shù )年(nián )乃(nǎi )成(chéng )。”

III

li·

ㄌ〡ㄡˇ

〔《集(jí )韵(yùn )》力(lì )九(jiǔ )切(qiē ),上(shàng )有(yǒu ),来(lái )。〕

昴(mǎo )星(xīng )的(de )别(bié )名(míng )。

《诗(shī )·召(zhào )南(nán )·小(xiǎo )星(xīng )》:“嘒(huì )彼(bǐ )小(xiǎo )星(xīng ),维(wéi )参(cān )与(yǔ )昴(mǎo )”汉(hàn )郑(zhèng )玄(xuán )笺(jiān ):“参(cān ),星(xīng )名(míng )也(yě ),一(yī )名(míng )伐(fá );昴(mǎo ),一(yī )名(míng )留(liú ),二(èr )星(xīng )皆(jiē )西(xī )方(fāng )宿(xiǔ )也(yě )。”

《史(shǐ )记(jì )·律(lǜ )书(shū )》:“北(běi )至(zhì )于(yú )留(liú )。”

司(sī )马(mǎ )贞(zhēn )索(suǒ )隐(yǐn ):“留(liú )即(jí )昴(mǎo ),《毛(máo )传(chuán )》亦(yì )以(yǐ )留(liú )为(wéi )昴(mǎo )。”参(cān )见(jiàn )“昴(mǎo )”。

阅读:4514

●留(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库