修【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 修

修(xiū )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):9画(huà );

(参(cān )见(jiàn )脩(yǒu ))

xiū

ㄒ〡ㄡ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》息(xī )流(liú )切(qiē ),平(píng )尤(yóu ),心(xīn )。〕

1.修(xiū )饰(shì );装(zhuāng )饰(shì )。

《楚(chǔ )辞(cí )·九(jiǔ )歌(gē )·湘(xiāng )君(jūn )》:“美(měi )要(yào )眇(miǎo )兮(xī )宜(yí )修(xiū ),沛(pèi )吾(wú )乘(chéng )兮(xī )桂(guì )舟(zhōu )。”

王(wáng )逸(yì )注(zhù ):“修(xiū ),饰(shì )也(yě )。言(yán )二(èr )女(nǚ )之(zhī )貌(mào ),要(yào )眇(miǎo )而(ér )好(hǎo ),又(yòu )宜(yí )修(xiū )饰(shì )也(yě )。”

2.整(zhěng )修(xiū );修(xiū )理(lǐ )。

《书(shū )·禹(yǔ )贡(gòng )》:“既(jì )修(xiū )太(tài )原(yuán ),至(zhì )于(yú )岳(yuè )阳(yáng )。”

3.特(tè )指(zhǐ )剪(jiǎn )或(huò )削(xuē ),使(shǐ )整(zhěng )齐(qí )。

老(lǎo )舍(shě )《四(sì )世(shì )同(tóng )堂(táng )》四(sì )十(shí ):“一(yī )棵(kē )松(sōng )树(shù )修(xiū )直(zhí )了(le )才(cái )能(néng )成(chéng )为(wéi )栋(dòng )梁(liáng )。”

4.兴(xìng )建(jiàn );建(jiàn )造(zào )。

《武(wǔ )王(wáng )伐(fá )纣(zhòu )平(píng )话(huà )》卷(juàn )上(shàng ):“朕(zhèn )欲(yù )于(yú )宫(gōng )内(nèi )修(xiū )台(tái )一(yī )所(suǒ ),高(gāo )三(sān )百(bǎi )尺(chǐ ),上(shàng )盖(gài )百(bǎi )间(jiān )阁(gé )子(zǐ ),下(xià )修(xiū )千(qiān )间(jiān )屋(wū )宇(yǔ )。”

《七(qī )国(guó )春(chūn )秋(qiū )平(píng )话(huà )》卷(juàn )上(shàng ):“帝(dì )从(cóng )奏(zòu ),令(lìng )人(rén )修(xiū )凌(líng )烟(yān )阁(gé ),图(tú )孙(sūn )子(zǐ )于(yú )其(qí )上(shàng )。”

陈(chén )少(shǎo )白(bái )《兴(xìng )中(zhōng )会(huì )革(gé )命(mìng )史(shǐ )要(yào )》一(yī ):“﹝何(hé )启(qǐ )﹞很(hěn )不(bú )愿(yuàn )意(yì )得(dé )到(dào )他(tā )妻(qī )的(de )遗(yí )产(chǎn ),所(suǒ )以(yǐ )就(jiù )代(dài )他(tā )捐(juān )产(chǎn )兴(xìng )学(xué ),修(xiū )了(le )一(yī )个(gè )医(yī )院(yuàn )。”

5.学(xué )习(xí );培(péi )养(yǎng )。

《礼(lǐ )记(jì )·学(xué )记(jì )》:“故(gù )君(jūn )子(zǐ )之(zhī )于(yú )学(xué )也(yě ),藏(cáng )焉(yān ),修(xiū )焉(yān ),息(xī )焉(yān ),游(yóu )焉(yān )。”

郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):“修(xiū ),习(xí )也(yě )。”

《后(hòu )汉(hàn )书(shū )·和(hé )熹(xī )邓(dèng )皇(huáng )后(hòu )纪(jì )》:“帝(dì )知(zhī )后(hòu )劳(láo )心(xīn )曲(qǔ )体(tǐ ),歎(tàn )曰(yuē ):‘修(xiū )德(dé )之(zhī )修(xiū )劳(láo ),乃(nǎi )如(rú )是(shì )乎(hū )!’”巴(bā )金(jīn )《家(jiā )》六(liù ):“在(zài )中(zhōng )学(xué )里(lǐ )他(tā )是(shì )一(yī )个(gè )成(chéng )绩(jì )优(yōu )良(liáng )的(de )学(xué )生(shēng ),四(sì )年(nián )课(kè )程(chéng )修(xiū )满(mǎn )毕(bì )业(yè )的(de )时(shí )候(hòu )又(yòu )名(míng )列(liè )第(dì )一(yī )。”

6.特(tè )指(zhǐ )修(xiū )行(háng ),指(zhǐ )学(xué )佛(fó )或(huò )学(xué )道(dào ),行(háng )善(shàn )积(jī )德(dé )。

唐(táng )寒(hán )山(shān )《诗(shī )》之(zhī )二(èr )六(liù )八(bā ):“今(jīn )日(rì )恳(kěn )恳(kěn )修(xiū ),愿(yuàn )与(yǔ )佛(fó )相(xiàng )遇(yù )。”

《古(gǔ )今(jīn )小(xiǎo )说(shuō )·闲(xián )云(yún )庵(ān )阮(ruǎn )三(sān )偿(cháng )冤(yuān )债(zhài )》:“今(jīn )生(shēng )恁(nín )般(bān )富(fù )贵(guì ),也(yě )是(shì )前(qián )世(shì )布(bù )施(shī )上(shàng )修(xiū )来(lái )的(de )。如(rú )今(jīn )再(zài )修(xiū )去(qù )时(shí ),那(nà )一(yī )世(shì )还(hái )你(nǐ )荣(róng )华(huá )受(shòu )用(yòng )。”

茅(máo )盾(dùn )《陀(tuó )螺(luó )》:“进(jìn )尼(ní )姑(gū )庵(ān )是(shì )打(dǎ )算(suàn )修(xiū )修(xiū )来(lái )世(shì ),只(zhī )要(yào )能(néng )念(niàn )阿(ā )弥(mí )陀(tuó )佛(fó )就(jiù )什(shí )么(me )都(dōu )成(chéng )。”

7.实(shí )行(háng ),从(cóng )事(shì )某(mǒu )种(zhǒng )活(huó )动(dòng )。

《国(guó )语(yǔ )·晋(jìn )语(yǔ )五(wǔ )》:“晋(jìn )为(wéi )盟(méng )主(zhǔ ),而(ér )不(bú )修(xiū )天(tiān )罚(fá ),将(jiāng )惧(jù )及(jí )焉(yān )。”

韦(wéi )昭(zhāo )注(zhù ):“修(xiū ),行(háng )也(yě )。”

《汉(hàn )书(shū )·食(shí )货(huò )志(zhì )》:“鸡(jī )豚(tún )狗(gǒu )彘(zhì )毋(wú )失(shī )其(qí )时(shí ),女(nǚ )修(xiū )蚕(cán )织(zhī ),则(zé )五(wǔ )十(shí )可(kě )以(yǐ )衣(yī )帛(bó ),七(qī )十(shí )可(kě )以(yǐ )食(shí )肉(ròu )。”

宋(sòng )吴(wú )曾(céng )《能(néng )改(gǎi )斋(zhāi )漫(màn )录(lù )》卷(juàn )十(shí )三(sān ):“时(shí )薛(xuē )适(shì )以(yǐ )汾(fén )州(zhōu )司(sī )户(hù ),为(wéi )京(jīng )西(xī )漕(cáo )司(sī )帐(zhàng )官(guān ),往(wǎng )修(xiū )谒(yè ),典(diǎn )宾(bīn )请(qǐng )致(zhì )参(cān )。”又(yòu )参(cān )见(jiàn )“修(xiū )贡(gòng )”。

8.编(biān )纂(zuǎn );撰(zhuàn )写(xiě )。

《隋(suí )书(shū )·儒(rú )林(lín )传(chuán )·刘(liú )焯(chāo )传(chuán )》:“﹝焯(chāo )﹞与(yǔ )着(zhe )作(zuò )郎(láng )王(wáng )劭(shào )同(tóng )修(xiū )国(guó )史(shǐ ),兼(jiān )参(cān )议(yì )律(lǜ )曆(lì )。”

《古(gǔ )今(jīn )小(xiǎo )说(shuō )·吴(wú )保(bǎo )安(ān )弃(qì )家(jiā )赎(shú )友(yǒu )》:“乃(nǎi )修(xiū )书(shū )一(yī )封(fēng ),特(tè )遣(qiǎn )人(rén )驰(chí )送(sòng )于(yú )仲(zhòng )翔(xiáng )。”

鲁(lǔ )迅(xùn )《坟(fén )·摩(mó )罗(luó )诗(shī )力(lì )说(shuō )》:“顾(gù )失(shī )常(cháng )之(zhī )事(shì ),不(bú )能(néng )绝(jué )于(yú )人(rén )间(jiān ),即(jí )中(zhōng )国(guó )《春(chūn )秋(qiū )》,修(xiū )自(zì )圣(shèng )人(rén )之(zhī )手(shǒu )者(zhě ),类(lèi )此(cǐ )之(zhī )事(shì ),且(qiě )数(shù )数(shù )见(jiàn )。”

9.设(shè );置(zhì )备(bèi )。

《国(guó )语(yǔ )·周(zhōu )语(yǔ )中(zhōng )》:“选(xuǎn )其(qí )馨(xīn )香(xiāng ),洁(jié )其(qí )酒(jiǔ )醴(lǐ ),品(pǐn )其(qí )百(bǎi )笾(biān ),修(xiū )其(qí )簠(fǔ )簋(guǐ )……体(tǐ )解(jiě )节(jiē )折(shé )而(ér )共(gòng )饮(yǐn )食(shí )之(zhī )。”

韦(wéi )昭(zhāo )注(zhù ):“修(xiū ),备(bèi )也(yě )。”

《吕(lǚ )氏(shì )春(chūn )秋(qiū )·先(xiān )己(jǐ )》:“于(yú )是(shì )乎(hū )处(chù )不(bú )重(zhòng )席(xí ),食(shí )不(bú )贰(èr )味(wèi ),琴(qín )瑟(sè )不(bú )张(zhāng ),锺(zhōng )鼓(gǔ )不(bú )修(xiū )。”

高(gāo )诱(yòu )注(zhù ):“修(xiū ),设(shè )。”

10.循(xún );遵(zūn )循(xún )。

《管(guǎn )子(zǐ )·九(jiǔ )守(shǒu )》:“修(xiū )名(míng )而(ér )督(dū )实(shí ),按(àn )实(shí )而(ér )定(dìng )名(míng )。”

《商(shāng )君(jūn )书(shū )·定(dìng )分(fèn )》:“遇(yù )民(mín )不(bú )修(xiū )法(fǎ ),则(zé )问(wèn )法(fǎ )官(guān ),法(fǎ )官(guān )即(jí )以(yǐ )法(fǎ )之(zhī )罪(zuì )告(gào )之(zhī ),民(mín )即(jí )以(yǐ )法(fǎ )官(guān )之(zhī )言(yán )正(zhèng )告(gào )之(zhī )吏(lì )。”

11.儆(jǐng )戒(jiè )。

《国(guó )语(yǔ )·鲁(lǔ )语(yǔ )下(xià )》:“吾(wú )冀(jì )而(ér )朝(cháo )夕(xī )修(xiū )我(wǒ )曰(yuē ):‘必(bì )无(wú )废(fèi )先(xiān )人(rén )。’”韦(wéi )昭(zhāo )注(zhù ):“修(xiū ),儆(jǐng )也(yě )。”

《国(guó )语(yǔ )·周(zhōu )语(yǔ )上(shàng )》:“故(gù )天(tiān )子(zǐ )听(tīng )政(zhèng ),使(shǐ )公(gōng )卿(qīng )至(zhì )于(yú )列(liè )士(shì )献(xiàn )诗(shī ),瞽(gǔ )献(xiàn )曲(qǔ ),史(shǐ )献(xiàn )书(shū ),师(shī )箴(zhēn ),瞍(sǒu )赋(fù ),矇(měng )诵(sòng ),百(bǎi )工(gōng )谏(jiàn ),庶(shù )人(rén )传(chuán )语(yǔ ),近(jìn )臣(chén )尽(jìn )规(guī ),亲(qīn )戚(qī )补(bǔ )察(chá ),瞽(gǔ )、史(shǐ )教(jiāo )诲(huì ),耆(qí )、艾(ài )修(xiū )之(zhī ),而(ér )后(hòu )王(wáng )斟(zhēn )酌(zhuó )焉(yān )。”

12.长(zhǎng );高(gāo )。指(zhǐ )空(kōng )间(jiān )距(jù )离(lí )大(dà )。

《诗(shī )·小(xiǎo )雅(yǎ )·六(liù )月(yuè )》:“四(sì )牡(mǔ )修(xiū )广(guǎng ),其(qí )大(dà )有(yǒu )顒(yú )。”

毛(máo )传(chuán ):“修(xiū ),长(zhǎng )。”修(xiū ),一(yī )本(běn )作(zuò )“脩(yǒu )”。

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《县(xiàn )斋(zhāi )有(yǒu )怀(huái )》诗(shī ):“寒(hán )空(kōng )耸(sǒng )危(wēi )阙(què ),晓(xiǎo )色(sè )曜(yào )修(xiū )架(jià )。”

13.长(zhǎng );高(gāo )。指(zhǐ )时(shí )间(jiān )久(jiǔ )。

清(qīng )袁(yuán )枚(méi )《新(xīn )齐(qí )谐(xié )·江(jiāng )轶(yì )林(lín )》:“修(xiū )短(duǎn ),数(shù )也(yě ),不(bú )论(lùn )有(yǒu )罪(zuì )无(wú )罪(zuì )。”

14.善(shàn );美(měi )好(hǎo )。

汉(hàn )张(zhāng )衡(héng )《思(sī )玄(xuán )赋(fù )》:“伊(yī )中(zhōng )情(qíng )之(zhī )信(xìn )修(xiū )兮(xī ),慕(mù )古(gǔ )人(rén )之(zhī )贞(zhēn )节(jiē )。”参(cān )见(jiàn )“修(xiū )名(míng )”、“修(xiū )态(tài )”。

15.指(zhǐ )贤(xián )人(rén )。

南(nán )朝(cháo )梁(liáng )刘(liú )勰(xié )《文(wén )心(xīn )凋(diāo )龙(lóng )·杂(zá )文(wén )》:“赞(zàn )曰(yuē ):伟(wěi )矣(yǐ )前(qián )修(xiū ),学(xué )坚(jiān )多(duō )饱(bǎo )。”

16.整(zhěng )饬(chì ),有(yǒu )条(tiáo )不(bú )紊(wěn )。

《南(nán )史(shǐ )·张(zhāng )齐(qí )传(chuán )》:“齐(qí )手(shǒu )不(bú )知(zhī )书(shū ),目(mù )不(bú )识(shí )字(zì ),在(zài )郡(jùn )清(qīng )整(zhěng ),吏(lì )事(shì )甚(shèn )修(xiū )。”

宋(sòng )叶(yè )适(shì )《宜(yí )人(rén )郑(zhèng )氏(shì )墓(mù )志(zhì )铭(míng )》:“家(jiā )法(fǎ )不(bú )教(jiāo )而(ér )严(yán ),家(jiā )政(zhèng )不(bú )虑(lǜ )而(ér )修(xiū )。”

17.谓(wèi )清(qīng )理(lǐ )前(qián )事(shì )。

《左(zuǒ )传(chuán )·哀(āi )公(gōng )元(yuán )年(nián )》:“及(jí )夫(fū )差(chà )克(kè )越(yuè ),乃(nǎi )修(xiū )先(xiān )君(jūn )之(zhī )怨(yuàn )。”

《史(shǐ )记(jì )·万(wàn )石(shí )张(zhāng )叔(shū )列(liè )传(chuán )》:“天(tiān )子(zǐ )修(xiū )吴(wú )楚(chǔ )时(shí )功(gōng ),乃(nǎi )封(fēng )不(bú )疑(yí )为(wéi )塞(sāi )侯(hóu )。”

清(qīng )梁(liáng )绍(shào )壬(rén )《两(liǎng )般(bān )秋(qiū )雨(yǔ )盦(ān )随(suí )笔(bǐ )·赵(zhào )秋(qiū )谷(gǔ )》:“赵(zhào )宫(gōng )赞(zàn ),本(běn )与(yǔ )阮(ruǎn )亭(tíng )有(yǒu )隙(xì ),罢(bà )职(zhí )后(hòu ),益(yì )修(xiū )憾(hàn )焉(yān )。”

18.休(xiū )整(zhěng );休(xiū )养(yǎng )。

汉(hàn )袁(yuán )康(kāng )《越(yuè )绝(jué )书(shū )·请(qǐng )籴(dí )内(nèi )传(chuán )》:“且(qiě )越(yuè )王(wáng )有(yǒu )智(zhì )臣(chén )曰(yuē )范(fàn )蠡(lí ),勇(yǒng )而(ér )善(shàn )谋(móu ),将(jiāng )修(xiū )士(shì )卒(zú ),饰(shì )战(zhàn )具(jù ),以(yǐ )伺(sì )吾(wú )间(jiān )也(yě )。”参(cān )见(jiàn )“修(xiū )养(yǎng )”。

19.月(yuè )在(zài )丙(bǐng )称(chēng )修(xiū )。

《尔(ěr )雅(yǎ )·释(shì )天(tiān )》:“月(yuè )在(zài )甲(jiǎ )曰(yuē )毕(bì ),在(zài )乙(yǐ )曰(yuē )橘(jú ),在(zài )丙(bǐng )曰(yuē )修(xiū )。”参(cān )见(jiàn )“月(yuè )阳(yáng )”。

20.古(gǔ )代(dài )音(yīn )乐(lè )名(míng )词(cí )。谓(wèi )只(zhī )有(yǒu )钟(zhōng )鼓(gǔ )之(zhī )音(yīn )而(ér )不(bú )伴(bàn )以(yǐ )歌(gē )唱(chàng )。

《尔(ěr )雅(yǎ )·释(shì )乐(lè )》:“徒(tú )鼓(gǔ )钟(zhōng )谓(wèi )之(zhī )修(xiū ),徒(tú )鼓(gǔ )磬(qìng )谓(wèi )之(zhī )寋(jiàn )(蹇(jiǎn ))。”

21.通(tōng )“脩(yǒu )”。本(běn )指(zhǐ )乾(qián )肉(ròu ),借(jiè )指(zhǐ )致(zhì )送(sòng )师(shī )长(zhǎng )的(de )酬(chóu )金(jīn )。参(cān )见(jiàn )“修(xiū )金(jīn )”。

22.通(tōng )“羞(xiū )”。进(jìn )献(xiàn )。

《庄(zhuāng )子(zǐ )·天(tiān )地(dì )》:“孝(xiào )子(zǐ )操(cāo )药(yào )以(yǐ )修(xiū )慈(cí )父(fù ),其(qí )色(sè )燋(jiāo )然(rán )。”

孙(sūn )诒(yí )让(ràng )《札(zhá )迻(yí )》卷(juàn )五(wǔ ):“修(xiū )与(yǔ )羞(xiū )通(tōng )……《尔(ěr )雅(yǎ )·释(shì )诂(gǔ )》云(yún ):‘羞(xiū ),进(jìn )也(yě )。’”清(qīng )陈(chén )康(kāng )祺(qí )《郎(láng )潜(qián )纪(jì )闻(wén )》十(shí )二(èr )卷(juàn ):“小(xiǎo )臣(chén )受(shòu )恩(ēn )深(shēn )重(zhòng ),虔(qián )修(xiū )土(tǔ )产(chǎn )微(wēi )物(wù ),表(biǎo )文(wén )叩(kòu )贺(hè )天(tiān )喜(xǐ )。”

23.通(tōng )“滫(xiǔ )”。溲(sōu )淘(táo ),淘(táo )洗(xǐ )。亦(yì )指(zhǐ )经(jīng )调(diào )和(hé )而(ér )成(chéng )的(de )柔(róu )滑(huá )的(de )食(shí )品(pǐn )。

24.通(tōng )“卣(yǒu )”。古(gǔ )代(dài )酒(jiǔ )器(qì )。

25.通(tōng )“条(tiáo )”。

《汉(hàn )书(shū )·高(gāo )惠(huì )高(gāo )后(hòu )文(wén )功(gōng )臣(chén )表(biǎo )》有(yǒu )修(xiū )侯(hóu )周(zhōu )亚(yà )夫(fū ),颜(yán )师(shī )古(gǔ )注(zhù ):“修(xiū )读(dú )曰(yuē )条(tiáo )。”

《汉(hàn )书(shū )·周(zhōu )亚(yà )夫(fū )传(chuán )》作(zuò )“条(tiáo )侯(hóu )”。

26.姓(xìng )。

阅读:4736

●修(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库