還【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 還

简(jiǎn )体(tǐ )还(hái )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):7画(huà );繁(fán )體(tǐ )還(hái )字(zì )筆(bǐ )畫(huà ):16畫(huà )。

(还(hái ),还(hái ))

I

huán

ㄏㄨㄢˊ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》户(hù )关(guān )切(qiē ),平(píng )删(shān ),匣(xiá )。〕

“环(huán )”的(de )被(bèi )通(tōng )假(jiǎ )字(zì )。

1.返(fǎn )回(huí )。

《左(zuǒ )传(chuán )·隐(yǐn )公(gōng )四(sì )年(nián )》:“诸(zhū )侯(hóu )之(zhī )师(shī )败(bài )郑(zhèng )徒(tú )兵(bīng ),取(qǔ )其(qí )禾(hé )而(ér )还(hái )。”

晋(jìn )陶(táo )潜(qián )《归(guī )去(qù )来(lái )辞(cí )》:“云(yún )无(wú )心(xīn )以(yǐ )出(chū )岫(xiù ),鸟(niǎo )倦(juàn )飞(fēi )而(ér )知(zhī )还(hái )。”

宋(sòng )王(wáng )安(ān )石(shí )《泊(bó )船(chuán )瓜(guā )洲(zhōu )》诗(shī ):“春(chūn )风(fēng )自(zì )绿(lǜ )江(jiāng )南(nán )岸(àn ),明(míng )月(yuè )何(hé )时(shí )照(zhào )我(wǒ )还(hái )。”

毛(máo )泽(zé )东(dōng )《水(shuǐ )调(diào )歌(gē )头(tóu )·重(zhòng )上(shàng )井(jǐng )冈(gāng )山(shān )》词(cí ):“可(kě )上(shàng )九(jiǔ )天(tiān )揽(lǎn )月(yuè ),可(kě )下(xià )五(wǔ )洋(yáng )捉(zhuō )鳖(biē ),谈(tán )笑(xiào )凯(kǎi )歌(gē )还(hái )。”

2.恢(huī )复(fù );还(hái )复(fù )。

《汉(hàn )书(shū )·史(shǐ )丹(dān )传(chuán )》:“上(shàng )因(yīn )纳(nà ),谓(wèi )丹(dān )曰(yuē ):‘吾(wú )病(bìng )寖(jìn )加(jiā ),恐(kǒng )不(bú )能(néng )自(zì )还(hái )。善(shàn )辅(fǔ )道(dào )太(tài )子(zǐ ),毋(wú )违(wéi )我(wǒ )意(yì )!’”南(nán )朝(cháo )宋(sòng )鲍(bào )照(zhào )《代(dài )陆(lù )平(píng )原(yuán )君(jūn )子(zǐ )有(yǒu )所(suǒ )思(sī )行(háng )》:“年(nián )貌(mào )不(bú )可(kě )还(hái ),身(shēn )意(yì )会(huì )盈(yíng )歇(xiē )。”

《新(xīn )唐(táng )书(shū )·吴(wú )少(shǎo )诚(chéng )传(chuán )》:“帝(dì )遂(suí )赦(shè )少(shǎo )诚(chéng ),尽(jìn )还(hái )其(qí )官(guān )爵(jué )。”

《二(èr )刻(kè )拍(pāi )桉(ān )惊(jīng )奇(qí )》卷(juàn )十(shí )七(qī ):“﹝闻(wén )蜚(fēi )娥(é )﹞外(wài )边(biān )走(zǒu )动(dòng ),只(zhī )是(shì )个(gè )少(shǎo )年(nián )学(xué )生(shēng ),到(dào )了(le )家(jiā )中(zhōng )内(nèi )房(fáng ),方(fāng )还(hái )女(nǚ )扮(bàn )。”

清(qīng )魏(wèi )源(yuán )《默(mò )觚(gū )上(shàng )·学(xué )篇(piān )一(yī )》:“去(qù )本(běn )无(wú )以(yǐ )还(hái )其(qí )固(gù )有(yǒu ),损(sǔn )之(zhī )又(yòu )损(sǔn )以(yǐ )至(zhì )于(yú )无(wú )。”

3.来(lái ),到(dào )来(lái )。

《逸(yì )周(zhōu )书(shū )·周(zhōu )祝(zhù )》:“故(gù )时(shí )之(zhī )还(hái )也(yě ),无(wú )私(sī )貌(mào );日(rì )之(zhī )出(chū )也(yě ),无(wú )私(sī )照(zhào )。”

孔(kǒng )晁(cháo )注(zhù ):“还(hái )谓(wèi )至(zhì )也(yě )。”

南(nán )朝(cháo )陈(chén )徐(xú )陵(líng )《折(shé )杨(yáng )柳(liǔ )》诗(shī ):“春(chūn )还(hái )应(yīng )共(gòng )见(jiàn ),荡(dàng )子(zǐ )太(tài )无(wú )情(qíng )。”

唐(táng )杜(dù )甫(fǔ )《夏(xià )日(rì )杨(yáng )长(zhǎng )宁(níng )宅(zhái )送(sòng )崔(cuī )侍(shì )御(yù )常(cháng )正(zhèng )字(zì )入(rù )京(jīng )》诗(shī ):“不(bú )堪(kān )垂(chuí )老(lǎo )鬓(bìn ),还(hái )对(duì )欲(yù )分(fèn )襟(jīn )。”

明(míng )何(hé )景(jǐng )明(míng )《内(nèi )直(zhí )遇(yù )雪(xuě )》诗(shī ):“春(chūn )还(hái )今(jīn )岁(suì )早(zǎo ),先(xiān )报(bào )汉(hàn )宫(gōng )梅(méi )。”

4.交(jiāo )还(hái );归(guī )还(hái )。

《周(zhōu )礼(lǐ )·秋(qiū )官(guān )·司(sī )仪(yí )》:“致(zhì )瓮(wèng )饩(xì ),还(hái )圭(guī )。”

郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù )引(yǐn )郑(zhèng )司(sī )农(nóng )曰(yuē ):“还(hái )圭(guī ),归(guī )其(qí )玉(yù )也(yě )。”

《书(shū )序(xù )》:“悉(xī )以(yǐ )书(shū )还(hái )孔(kǒng )氏(shì )。”

晋(jìn )常(cháng )璩(qú )《华(huá )阳(yáng )国(guó )志(zhì )·汉(hàn )中(zhōng )士(shì )女(nǚ )》:“男(nán )子(zǐ )杜(dù )成(chéng )夜(yè )行(háng ),得(dé )遗(yí )物(wù )一(yī )囊(náng ),中(zhōng )有(yǒu )锦(jǐn )二(èr )十(shí )五(wǔ )匹(pǐ ),求(qiú )其(qí )主(zhǔ )还(hái )之(zhī )曰(yuē ):‘县(xiàn )有(yǒu )明(míng )君(jūn ),何(hé )敢(gǎn )负(fù )其(qí )化(huà )。’”

《新(xīn )唐(táng )书(shū )·食(shí )货(huò )志(zhì )一(yī )》:“其(qí )后(hòu )豪(háo )富(fù )兼(jiān )并(bìng ),贫(pín )者(zhě )失(shī )业(yè ),于(yú )是(shì )诏(zhào )买(mǎi )者(zhě )还(hái )地(dì )而(ér )罚(fá )之(zhī )。”

毛(máo )泽(zé )东(dōng )《念(niàn )奴(nú )娇(jiāo )·崑(kūn )仑(lún )》词(cí ):“安(ān )得(dé )倚(yǐ )天(tiān )抽(chōu )宝(bǎo )剑(jiàn ),把(bǎ )汝(rǔ )裁(cái )为(wéi )三(sān )截(jié )?一(yī )截(jié )遗(yí )欧(ōu ),一(yī )截(jié )赠(zèng )美(měi ),一(yī )截(jié )还(hái )东(dōng )国(guó )。”

5.偿(cháng )还(hái );交(jiāo )付(fù )。

三(sān )国(guó )蜀(shǔ )诸(zhū )葛(gě )亮(liàng )《便(biàn )宜(yí )十(shí )六(liù )策(cè )·斩(zhǎn )断(duàn )》:“取(qǔ )非(fēi )其(qí )物(wù ),借(jiè )贷(dài )不(bú )还(hái ),夺(duó )人(rén )头(tóu )首(shǒu ),以(yǐ )获(huò )其(qí )功(gōng ),此(cǐ )谓(wèi )盗(dào )军(jūn ),盗(dào )军(jūn )者(zhě )斩(zhǎn )。”

唐(táng )张(zhāng )鷟(zhuó )《朝(cháo )野(yě )佥(qiān )载(zǎi )》卷(juàn )三(sān ):“又(yòu )问(wèn )车(chē )脚(jiǎo )几(jǐ )钱(qián ),又(yòu )曰(yuē ):‘御(yù )史(shǐ )例(lì )不(bú )还(hái )脚(jiǎo )钱(qián )。’”

《水(shuǐ )浒(hǔ )传(chuán )》第(dì )三(sān )回(huí ):“鲁(lǔ )达(dá )回(huí )头(tóu )道(dào ):‘茶(chá )钱(qián )洒(sǎ )家(jiā )自(zì )还(hái )你(nǐ )。’”沉(chén )从(cóng )文(wén )《从(cóng )文(wén )自(zì )传(chuán )·一(yī )个(gè )老(lǎo )战(zhàn )兵(bīng )》:“家(jiā )中(zhōng )正(zhèng )为(wéi )外(wài )出(chū )的(de )爸(bà )爸(bà )卖(mài )去(qù )了(le )大(dà )部(bù )分(fèn )不(bú )动(dòng )产(chǎn ),还(hái )了(le )几(jǐ )笔(bǐ )较(jiào )大(dà )的(de )债(zhài )务(wù )。”

6.回(huí )头(tóu )。

《汉(hàn )书(shū )·项(xiàng )籍(jí )传(chuán )》:“是(shì )时(shí ),杨(yáng )喜(xǐ )为(wéi )郎(láng )骑(qí ),追(zhuī )羽(yǔ ),羽(yǔ )还(hái )叱(chì )之(zhī ),喜(xǐ )人(rén )马(mǎ )俱(jù )惊(jīng ),辟(pì )易(yì )数(shù )里(lǐ )。”

颜(yán )师(shī )古(gǔ )注(zhù ):“还(hái )谓(wèi )迴(huí )面(miàn )也(yě )。”

7.回(huí )报(bào );回(huí )击(jī )。

《老(lǎo )子(zǐ )》:“以(yǐ )道(dào )佐(zuǒ )人(rén )主(zhǔ )者(zhě ),不(bú )以(yǐ )兵(bīng )强(qiáng )于(yú )天(tiān )下(xià ),其(qí )事(shì )好(hǎo )还(hái )。”

南(nán )朝(cháo )梁(liáng )江(jiāng )淹(yān )《恨(hèn )赋(fù )》:“裂(liè )帛(bó )繫(jì )书(shū ),誓(shì )还(hái )汉(hàn )恩(ēn )。”

《水(shuǐ )浒(hǔ )传(chuán )》第(dì )四(sì )四(sì )回(huí ):“那(nà )妇(fù )人(rén )还(hái )了(le )两(liǎng )礼(lǐ )。”

《二(èr )十(shí )年(nián )目(mù )睹(dǔ )之(zhī )怪(guài )现(xiàn )状(zhuàng )》第(dì )三(sān )十(shí )回(huí ):“桂(guì )生(shēng )道(dào ):‘不(bú )要(yào )埋(mái )怨(yuàn ),有(yǒu )一(yī )天(tiān )我(wǒ )也(yě )会(huì )还(hái )他(tā )一(yī )个(gè )钉(dìng )子(zǐ )。’”柳(liǔ )青(qīng )《铜(tóng )墙(qiáng )铁(tiě )壁(bì )》第(dì )十(shí )四(sì )章(zhāng ):“紧(jǐn )接(jiē )着(zhe )常(cháng )高(gāo )山(shān )这(zhè )面(miàn )还(hái )了(le )炮(pào )。”

8.后(hòu )退(tuì )。

《仪(yí )礼(lǐ )·乡(xiāng )饮(yǐn )酒(jiǔ )礼(lǐ )》:“主(zhǔ )人(rén )速(sù )宾(bīn ),宾(bīn )拜(bài )辱(rǔ );主(zhǔ )人(rén )答(dá )拜(bài ),还(hái )宾(bīn )拜(bài )辱(rǔ )。”

郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):“还(hái )犹(yóu )退(tuì )。”

《汉(hàn )书(shū )·周(zhōu )昌(chāng )传(chuán )》:“昌(chāng )曾(céng )燕(yàn )入(rù )奏(zòu )事(shì ),高(gāo )帝(dì )方(fāng )拥(yōng )戚(qī )姬(jī ),昌(chāng )还(hái )走(zǒu )。”

颜(yán )师(shī )古(gǔ )注(zhù ):“还(hái )谓(wèi )却(què )退(tuì )也(yě )。”

明(míng )冯(féng )梦(mèng )龙(lóng )《智(zhì )囊(náng )补(bǔ )·兵(bīng )智(zhì )·高(gāo )仁(rén )厚(hòu )》:“贼(zéi )见(jiàn )门(mén )开(kāi ),不(bú )敢(gǎn )入(rù ),还(hái )去(qù ),仁(rén )厚(hòu )发(fā )伏(fú )击(jī )之(zhī ),贼(zéi )大(dà )败(bài )。”

9.罢(bà )歇(xiē );止(zhǐ )息(xī )。

汉(hàn )刘(liú )向(xiàng )《新(xīn )序(xù )·善(shàn )谋(móu )下(xià )》:“群(qún )臣(chén )罢(bà )酒(jiǔ ),皆(jiē )喜(xǐ )曰(yuē ):‘雍(yōng )齿(chǐ )且(qiě )侯(hóu ),我(wǒ )属(shǔ )无(wú )患(huàn )矣(yǐ )。’还(hái )倍(bèi )畔(pàn )之(zhī )心(xīn ),销(xiāo )邪(xié )道(dào )之(zhī )谋(móu )。”

《文(wén )选(xuǎn )·鲍(bào )照(zhào )〈舞(wǔ )鹤(hè )赋(fù )〉》:“风(fēng )去(qù )雨(yǔ )还(hái ),不(bú )可(kě )谈(tán )悉(xī )。”

李(lǐ )善(shàn )注(zhù ):“风(fēng )雨(yǔ )既(jì )除(chú ),而(ér )色(sè )愈(yù )淨(jìng ),故(gù )难(nán )悉(xī )也(yě )。”

《南(nán )史(shǐ )·谢(xiè )晦(huì )传(chuán )》:“刘(liú )穆(mù )之(zhī )遣(qiǎn )使(shǐ )陈(chén )事(shì ),晦(huì )往(wǎng )往(wǎng )异(yì )同(tóng ),穆(mù )之(zhī )怒(nù )曰(yuē ):‘公(gōng )复(fù )有(yǒu )还(hái )时(shí )不(bú )?’”南(nán )朝(cháo )梁(liáng )刘(liú )勰(xié )《文(wén )心(xīn )凋(diāo )龙(lóng )·宗(zōng )经(jīng )》:“是(shì )以(yǐ )楚(chǔ )豔(yàn )汉(hàn )侈(chǐ ),流(liú )弊(bì )不(bú )还(hái ),正(zhèng )末(mò )归(guī )本(běn ),不(bú )其(qí )懿(yì )欤(yú )!”

10.环(huán )绕(rào )。

《战(zhàn )国(guó )策(cè )·燕(yàn )策(cè )三(sān )》:“荆(jīng )轲(kē )逐(zhú )秦(qín )王(wáng ),秦(qín )王(wáng )还(hái )柱(zhù )而(ér )走(zǒu )。”

《汉(hàn )书(shū )·食(shí )货(huò )志(zhì )上(shàng )》:“还(hái )庐(lú )树(shù )桑(sāng ),菜(cài )茹(rú )有(yǒu )畦(qí )。”

颜(yán )师(shī )古(gǔ )注(zhù ):“还(hái ),绕(rào )也(yě )。”

唐(táng )贾(jiǎ )岛(dǎo )《永(yǒng )福(fú )湖(hú )和(hé )杨(yáng )郑(zhèng )州(zhōu )》:“积(jī )水(shuǐ )还(hái )平(píng )岸(àn ),春(chūn )来(lái )引(yǐn )郑(zhèng )溪(xī )。”

11.包(bāo );保(bǎo )证(zhèng )。

《西(xī )游(yóu )记(jì )》第(dì )八(bā )七(qī )回(huí ):“你(nǐ )只(zhī )往(wǎng )九(jiǔ )天(tiān )应(yīng )元(yuán )府(fǔ )下(xià ),借(jiè )点(diǎn )雷(léi )神(shén ),径(jìng )自(zì )声(shēng )雷(léi )掣(chè )电(diàn ),还(hái )他(tā )就(jiù )有(yǒu )雨(yǔ )下(xià )也(yě )。”

《水(shuǐ )浒(hǔ )传(chuán )》第(dì )二(èr )九(jiǔ )回(huí ):“武(wǔ )松(sōng )道(dào ):‘恁(nín )么(me )却(què )纔(shān )中(zhōng )我(wǒ )意(yì )!去(qù )打(dǎ )蒋(jiǎng )门(mén )神(shén ),教(jiāo )我(wǒ )也(yě )有(yǒu )些(xiē )胆(dǎn )量(liàng )。没(méi )酒(jiǔ )时(shí ),如(rú )何(hé )使(shǐ )得(dé )手(shǒu )段(duàn )出(chū )来(lái )?还(hái )你(nǐ )今(jīn )朝(cháo )打(dǎ )倒(dǎo )那(nà )厮(sī ),教(jiāo )众(zhòng )人(rén )大(dà )笑(xiào )一(yī )场(chǎng )!’”清(qīng )李(lǐ )渔(yú )《比(bǐ )目(mù )鱼(yú )·联(lián )班(bān )》:“你(nǐ )若(ruò )肯(kěn )依(yī )计(jì )而(ér )行(háng ),还(hái )你(nǐ )名(míng )实(shí )兼(jiān )收(shōu ),贤(xián )愚(yú )共(gòng )赏(shǎng ),一(yī )生(shēng )受(shòu )用(yòng )不(bú )尽(jìn )。”

12.连(lián )词(cí )。表(biǎo )示(shì )假(jiǎ )设(shè )关(guān )係(xì ),相(xiàng )当(dāng )于(yú )“如(rú )其(qí )”,“假(jiǎ )使(shǐ )”。

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《送(sòng )文(wén )畅(chàng )师(shī )北(běi )游(yóu )》诗(shī ):“僧(sēng )还(hái )相(xiàng )访(fǎng )来(lái ),山(shān )药(yào )煮(zhǔ )可(kě )掘(jué )。”

宋(sòng )辛(xīn )弃(qì )疾(jí )《贺(hè )新(xīn )郎(láng )·别(bié )茂(mào )嘉(jiā )十(shí )二(èr )弟(dì )》词(cí ):“啼(tí )鸟(niǎo )还(hái )知(zhī )如(rú )许(xǔ )恨(hèn ),料(liào )不(bú )啼(tí )、清(qīng )泪(lèi )长(zhǎng )啼(tí )血(xuè )。”

清(qīng )李(lǐ )渔(yú )《奈(nài )何(hé )天(tiān )·闹(nào )封(fēng )》:“若(ruò )还(hái )只(zhī )封(fēng )一(yī )位(wèi ),就(jiù )有(yǒu )无(wú )限(xiàn )的(de )争(zhēng )端(duān )。”

13.通(tōng )“营(yíng )”。谋(móu )求(qiú )。

《荀(xún )子(zǐ )·君(jūn )道(dào )》:“不(bú )还(hái )秩(zhì ),不(bú )反(fǎn )君(jūn ),然(rán )而(ér )应(yīng )薄(báo )扞(gǎn )患(huàn ),足(zú )以(yǐ )持(chí )社(shè )稷(jì )。”

王(wáng )念(niàn )孙(sūn )《读(dú )书(shū )杂(zá )志(zhì )·荀(xún )子(zǐ )四(sì )》:“秩(zhì )当(dāng )为(wéi )私(sī ),字(zì )之(zhī )误(wù )也(yě )。还(hái )读(dú )为(wéi )营(yíng ),言(yán )不(bú )营(yíng )私(sī ),不(bú )叛(pàn )君(jūn )也(yě )。营(yíng )与(yǔ )还(hái )古(gǔ )同(tóng )声(shēng )而(ér )通(tōng )用(yòng )。”

《管(guǎn )子(zǐ )·山(shān )至(zhì )数(shù )》:“内(nèi )则(zé )大(dà )夫(fū )自(zì )还(hái )而(ér )不(bú )尽(jìn )忠(zhōng ),外(wài )则(zé )诸(zhū )侯(hóu )连(lián )朋(péng )合(hé )与(yǔ ),熟(shú )穀(yù )之(zhī )人(rén )则(zé )去(qù )亡(wáng ),故(gù )天(tiān )子(zǐ )失(shī )其(qí )权(quán )也(yě )。”

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《送(sòng )张(zhāng )道(dào )士(shì )序(xù )》:“即(jí )非(fēi )公(gōng )家(jiā )用(yòng ),且(qiě )复(fù )还(hái )其(qí )私(sī )。”

14.通(tōng )“营(yíng )”。惑(huò )乱(luàn )。

《墨(mò )子(zǐ )·耕(gēng )柱(zhù )》:“见(jiàn )人(rén )之(zhī )作(zuò )饼(bǐng ),则(zé )还(hái )然(rán )窃(qiè )之(zhī ),曰(yuē ):‘舍(shě )余(yú )食(shí )。’不(bú )知(zhī )日(rì )月(yuè )安(ān )不(bú )足(zú )乎(hū ),其(qí )有(yǒu )窃(qiè )疾(jí )乎(hū )!”于(yú )省(shěng )吾(wú )《双(shuāng )剑(jiàn )誃(yí )诸(zhū )子(zǐ )新(xīn )证(zhèng )·墨(mò )子(zǐ )三(sān )》:“还(hái )、营(yíng )古(gǔ )字(zì )通(tōng )……此(cǐ )言(yán )见(jiàn )人(rén )之(zhī )作(zuò )饼(bǐng ),则(zé )惑(huò )然(rán )窃(qiè )之(zhī )。”参(cān )见(jiàn )“还(hái )主(zhǔ )”。

II

xuán

ㄒㄩㄢˊ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》似(sì )宣(xuān )切(qiē ),平(píng )仙(xiān ),邪(xié )。〕

1.旋(xuán )转(zhuǎn );回(huí )旋(xuán )。

《庄(zhuāng )子(zǐ )·庚(gēng )桑(sāng )楚(chǔ )》:“夫(fū )寻(xún )常(cháng )之(zhī )沟(gōu ),巨(jù )鱼(yú )无(wú )所(suǒ )还(hái )其(qí )体(tǐ )。”

陆(lù )德(dé )明(míng )释(shì )文(wén ):“还(hái ),音(yīn )旋(xuán ),回(huí )也(yě )。”

《楚(chǔ )辞(cí )·招(zhāo )魂(hún )》:“抑(yì )骛(wù )若(ruò )通(tōng )兮(xī ),引(yǐn )车(chē )右(yòu )还(hái )。”

王(wáng )逸(yì )注(zhù ):“还(hái ),转(zhuǎn )也(yě )。”

三(sān )国(guó )魏(wèi )曹(cáo )植(zhí )《美(měi )女(nǚ )篇(piān )》:“罗(luó )衣(yī )何(hé )飘(piāo )飘(piāo ),轻(qīng )裾(jū )随(suí )风(fēng )还(hái )。”

宋(sòng )杨(yáng )万(wàn )里(lǐ )《新(xīn )亭(tíng )送(sòng )客(kè )》诗(shī ):“锺(zhōng )山(shān )唤(huàn )客(kè )长(zhǎng )南(nán )望(wàng ),江(jiāng )水(shuǐ )留(liú )人(rén )懒(lǎn )北(běi )还(hái )。”原(yuán )注(zhù ):“音(yīn )旋(xuán )。”

2.迅(xùn )速(sù );立(lì )即(jí )。

《管(guǎn )子(zǐ )·任(rèn )法(fǎ )》:“而(ér )失(shī )君(jūn )则(zé )不(bú )然(rán ),法(fǎ )立(lì )而(ér )还(hái )废(fèi )之(zhī ),令(lìng )出(chū )而(ér )后(hòu )反(fǎn )之(zhī ),枉(wǎng )法(fǎ )而(ér )从(cóng )私(sī ),毁(huǐ )令(lìng )而(ér )不(bú )全(quán )。”

《吕(lǚ )氏(shì )春(chūn )秋(qiū )·爱(ài )士(shì )》:“缪(miù )公(gōng )歎(tàn )曰(yuē ):‘食(shí )骏(jùn )马(mǎ )之(zhī )肉(ròu )而(ér )不(bú )还(hái )饮(yǐn )酒(jiǔ ),余(yú )恐(kǒng )其(qí )伤(shāng )女(nǚ )也(yě )!’于(yú )是(shì )遍(biàn )饮(yǐn )而(ér )去(qù )。”

《三(sān )国(guó )志(zhì )·魏(wèi )志(zhì )·郭(guō )嘉(jiā )传(chuán )》:“袁(yuán )绍(shào )爱(ài )此(cǐ )二(èr )子(zǐ ),莫(mò )适(shì )立(lì )也(yě )。有(yǒu )郭(guō )图(tú )、逢(féng )纪(jì )为(wéi )之(zhī )谋(móu )臣(chén ),必(bì )交(jiāo )斗(dòu )其(qí )间(jiān ),还(hái )相(xiàng )离(lí )也(yě )。”

3.敏(mǐn )捷(jié )貌(mào )。

III

hái

ㄏㄞˊ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》户(hù )关(guān )切(qiē ),平(píng )删(shān ),匣(xiá )。〕

1.表(biǎo )示(shì )现(xiàn )象(xiàng )继(jì )续(xù )存(cún )在(zài )或(huò )动(dòng )作(zuò )继(jì )续(xù )进(jìn )行(háng )。相(xiàng )当(dāng )于(yú )“仍(réng )旧(jiù )”。

晋(jìn )陶(táo )潜(qián )《读(dú )〈山(shān )海(hǎi )经(jīng )〉诗(shī )》:“既(jì )耕(gēng )亦(yì )已(yǐ )种(zhǒng ),且(qiě )还(hái )读(dú )我(wǒ )书(shū )。”

《二(èr )刻(kè )拍(pāi )桉(ān )惊(jīng )奇(qí )》卷(juàn )十(shí )七(qī ):“他(tā )家(jiā )里(lǐ )自(zì )有(yǒu )万(wàn )金(jīn )家(jiā )事(shì ),只(zhī )为(wéi )寻(xún )不(bú )出(chū )中(zhōng )意(yì )的(de )丈(zhàng )夫(fū ),所(suǒ )以(yǐ )还(hái )未(wèi )嫁(jià )人(rén )。”

魏(wèi )巍(wēi )《东(dōng )方(fāng )》第(dì )五(wǔ )部(bù )第(dì )四(sì )章(zhāng ):“现(xiàn )在(zài )敌(dí )人(rén )虽(suī )然(rán )承(chéng )认(rèn )了(le )以(yǐ )实(shí )际(jì )接(jiē )触(chù )线(xiàn )为(wéi )停(tíng )战(zhàn )线(xiàn ),可(kě )是(shì )还(hái )不(bú )断(duàn )捣(dǎo )乱(luàn )。”

2.表(biǎo )示(shì )转(zhuǎn )折(shé ),相(xiàng )当(dāng )于(yú )“却(què )”、“反(fǎn )而(ér )”。

《汉(hàn )书(shū )·刑(xíng )法(fǎ )志(zhì )》:“﹝秦(qín )﹞穷(qióng )武(wǔ )极(jí )诈(zhà ),士(shì )民(mín )不(bú )附(fù ),卒(zú )隶(lì )之(zhī )徒(tú ),还(hái )为(wéi )敌(dí )仇(chóu ),猋(biāo )起(qǐ )云(yún )合(hé ),果(guǒ )共(gòng )轧(zhá )之(zhī )。”

唐(táng )徐(xú )夤(yín )《辇(niǎn )下(xià )赠(zèng )屯(tún )田(tián )何(hé )员(yuán )外(wài )》诗(shī ):“厨(chú )非(fēi )寒(hán )食(shí )还(hái )无(wú )火(huǒ ),菊(jú )待(dài )重(zhòng )阳(yáng )拟(nǐ )泛(fàn )茶(chá )。”

元(yuán )关(guān )汉(hàn )卿(qīng )《救(jiù )风(fēng )尘(chén )》第(dì )二(èr )摺(zhé ):“他(tā )本(běn )是(shì )薄(báo )倖(xìng )的(de )班(bān )头(tóu ),还(hái )说(shuō )道(dào )有(yǒu )恩(ēn )爱(ài ),结(jié )绸(chóu )缪(miù )。”

《老(lǎo )残(cán )游(yóu )记(jì )》第(dì )八(bā )回(huí ):“桥(qiáo )下(xià )河(hé )里(lǐ )虽(suī )结(jié )满(mǎn )了(le )冰(bīng ),还(hái )有(yǒu )水(shuǐ )声(shēng ),从(cóng )那(nà )冰(bīng )下(xià )潺(chán )潺(chán )的(de )流(liú )。”

3.表(biǎo )示(shì )时(shí )间(jiān ),相(xiàng )当(dāng )于(yú )“已(yǐ )”、“已(yǐ )经(jīng )”。

唐(táng )杜(dù )荀(xún )鹤(hè )《下(xià )第(dì )东(dōng )归(guī )将(jiāng )及(jí )故(gù )园(yuán )有(yǒu )作(zuò )》诗(shī ):“上(shàng )国(guó )献(xiàn )诗(shī )还(hái )不(bú )遇(yù ),故(gù )园(yuán )经(jīng )乱(luàn )又(yòu )空(kōng )归(guī )。”

宋(sòng )周(zhōu )邦(bāng )彦(yàn )《留(liú )客(kè )住(zhù )》词(cí ):“又(yòu )睹(dǔ )霜(shuāng )前(qián )篱(lí )畔(pàn ),莲(lián )散(sàn )馀(yú )香(xiāng ),看(kàn )看(kàn )又(yòu )还(hái )秋(qiū )暮(mù )。”

元(yuán )李(lǐ )爱(ài )山(shān )《四(sì )块(kuài )玉(yù )·知(zhī )足(zú )》曲(qǔ ):“两(liǎng )鬓(bìn )秋(qiū ),今(jīn )年(nián )后(hòu ),着(zhe )甚(shèn )千(qiān )忙(máng )苦(kǔ )追(zhuī )求(qiú ),人(rén )间(jiān )宠(chǒng )辱(rǔ )还(hái )参(cān )透(tòu )。”

毛(máo )泽(zé )东(dōng )《中(zhōng )国(guó )革(gé )命(mìng )和(hé )中(zhōng )国(guó )共(gòng )产(chǎn )党(dǎng )》第(dì )一(yī )章(zhāng )第(dì )十(shí )一(yī )节(jiē ):“还(hái )在(zài )一(yī )千(qiān )八(bā )百(bǎi )年(nián )前(qián ),已(yǐ )经(jīng )发(fā )明(míng )了(le )造(zào )纸(zhǐ )法(fǎ )。”

4.表(biǎo )示(shì )重(zhòng )複(fú ),相(xiàng )当(dāng )于(yú )“再(zài )”、“又(yòu )”。

南(nán )朝(cháo )宋(sòng )鲍(bào )照(zhào )《东(dōng )门(mén )行(háng )》:“涕(tì )零(líng )心(xīn )断(duàn )绝(jué ),将(jiāng )去(qù )复(fù )还(hái )诀(jué )。”

《二(èr )刻(kè )拍(pāi )桉(ān )惊(jīng )奇(qí )》卷(juàn )十(shí )七(qī ):“运(yùn )使(shǐ )道(dào ):‘你(nǐ )还(hái )到(dào )他(tā )衙(yá )中(zhōng )问(wèn )问(wèn )看(kàn )。’”中(zhōng )国(guó )近(jìn )代(dài )史(shǐ )资(zī )料(liào )丛(cóng )刊(kān )《太(tài )平(píng )天(tiān )国(guó )·行(háng )军(jūn )总(zǒng )要(yào )》:“一(yī )旗(qí )还(hái )一(yī )旗(qí ),陆(lù )续(xù )行(háng )走(zǒu );一(yī )军(jūn )还(hái )一(yī )军(jūn ),不(bú )准(zhǔn )溷(hùn )杂(zá )。”

毛(máo )泽(zé )东(dōng )《反(fǎn )对(duì )党(dǎng )八(bā )股(gǔ )》:“我(wǒ )们(men )为(wéi )什(shí )么(me )又(yòu )叫(jiào )它(tā )做(zuò )党(dǎng )八(bā )股(gǔ )呢(ne )?这(zhè )是(shì )因(yīn )为(wéi )它(tā )除(chú )了(le )洋(yáng )气(qì )之(zhī )外(wài ),还(hái )有(yǒu )一(yī )点(diǎn )土(tǔ )气(qì )。”

5.表(biǎo )示(shì )程(chéng )度(dù ),相(xiàng )当(dāng )于(yú )“更(gèng )”、“更(gèng )加(jiā )”。

晋(jìn )傅(fù )玄(xuán )《明(míng )月(yuè )篇(piān )》:“忧(yōu )喜(xǐ )更(gèng )相(xiàng )接(jiē ),乐(lè )极(jí )还(hái )自(zì )悲(bēi )。”

唐(táng )韦(wéi )应(yīng )物(wù )《听(tīng )江(jiāng )笛(dí )送(sòng )陆(lù )侍(shì )御(yù )》诗(shī ):“还(hái )愁(chóu )独(dú )宿(xiǔ )夜(yè ),更(gèng )向(xiàng )郡(jùn )斋(zhāi )闻(wén )。”

《西(xī )游(yóu )记(jì )》第(dì )三(sān )八(bā )回(huí ):“说(shuō )我(wǒ )的(de )手(shǒu )段(duàn )比(bǐ )山(shān )还(hái )高(gāo ),比(bǐ )海(hǎi )还(hái )深(shēn )。”

茅(máo )盾(dùn )《林(lín )家(jiā )铺(pù )子(zǐ )》二(èr ):“林(lín )先(xiān )生(shēng )勉(miǎn )强(qiáng )安(ān )慰(wèi )着(zhe ),心(xīn )里(lǐ )的(de )难(nán )受(shòu ),比(bǐ )刀(dāo )割(gē )还(hái )厉(lì )害(hài )。”

6.表(biǎo )示(shì )项(xiàng )目(mù )、数(shù )量(liàng )增(zēng )加(jiā ),范(fàn )围(wéi )扩(kuò )大(dà )。

《后(hòu )汉(hàn )书(shū )·皇(huáng )后(hòu )纪(jì )上(shàng )·光(guāng )武(wǔ )邓(dèng )皇(huáng )后(hòu )》:“故(gù )天(tiān )下(xià )复(fù )平(píng ),岁(suì )还(hái )丰(fēng )穰(ráng )。”

唐(táng )长(zhǎng )孙(sūn )佐(zuǒ )辅(fǔ )《山(shān )行(háng )书(shū )事(shì )》诗(shī ):“行(háng )行(háng )近(jìn )破(pò )村(cūn ),一(yī )径(jìng )欹(yī )还(hái )坳(ào )。”

《二(èr )刻(kè )拍(pāi )桉(ān )惊(jīng )奇(qí )》卷(juàn )十(shí )六(liù ):“陈(chén )兄(xiōng )原(yuán )券(quàn )在(zài )床(chuáng )边(biān )木(mù )箱(xiāng )之(zhī )内(nèi ),还(hái )有(yǒu )我(wǒ )平(píng )日(rì )贪(tān )谋(móu )强(qiáng )诈(zhà )得(dé )别(bié )人(rén )家(jiā )田(tián )宅(zhái )文(wén )券(quàn ),共(gòng )有(yǒu )一(yī )十(shí )三(sān )纸(zhǐ ),也(yě )在(zài )箱(xiāng )里(lǐ )。”

周(zhōu )立(lì )波(bō )《暴(bào )风(fēng )骤(zhòu )雨(yǔ )》第(dì )一(yī )部(bù )二(èr ):“他(tā )们(men )那(nà )儿(ér )来(lái )了(le )工(gōng )作(zuò )队(duì ),就(jiù )是(shì )共(gòng )产(chǎn )党(dǎng ),带(dài )领(lǐng )一(yī )帮(bāng )穷(qióng )百(bǎi )姓(xìng ),清(qīng )算(suàn )粮(liáng )户(hù ),噼(pī )地(dì )分(fèn )房(fáng ),不(bú )知(zhī )还(hái )要(yào )干(gàn )些(xiē )啥(shá )?”

7.表(biǎo )示(shì )选(xuǎn )择(zé ),相(xiàng )当(dāng )于(yú )“还(hái )是(shì )”。

《朱(zhū )子(zǐ )语(yǔ )类(lèi )》卷(juàn )九(jiǔ )二(èr ):“不(bú )知(zhī )只(zhī )是(shì )首(shǒu )尾(wěi )用(yòng )之(zhī ),还(hái )中(zhōng )间(jiān )亦(yì )用(yòng )耶(yē )?”宋(sòng )杨(yáng )万(wàn )里(lǐ )《重(zhòng )九(jiǔ )后(hòu )二(èr )日(rì )同(tóng )徐(xú )克(kè )章(zhāng )登(dēng )万(wàn )花(huā )川(chuān )谷(gǔ )月(yuè )下(xià )传(chuán )觞(shāng )》诗(shī ):“老(lǎo )夫(fū )大(dà )笑(xiào )问(wèn )客(kè )道(dào ),月(yuè )是(shì )一(yī )团(tuán )还(hái )两(liǎng )团(tuán )?”参(cān )见(jiàn )“还(hái )是(shì )”。

8.表(biǎo )示(shì )程(chéng )度(dù )上(shàng )勉(miǎn )强(qiáng )过(guò )得(dé )去(qù ),相(xiàng )当(dāng )于(yú )“稍(shāo )”。

南(nán )朝(cháo )梁(liáng )萧(xiāo )绎(yì )《出(chū )江(jiāng )陵(líng )县(xiàn )还(hái )》诗(shī )之(zhī )二(èr ):“水(shuǐ )满(mǎn )还(hái )侵(qīn )岸(àn ),沙(shā )尽(jìn )稍(shāo )开(kāi )流(liú )。”

《二(èr )刻(kè )拍(pāi )桉(ān )惊(jīng )奇(qí )》卷(juàn )十(shí ):“司(sī )法(fǎ )暗(àn )暗(àn )喜(xǐ )欢(huān )道(dào ):‘似(sì )此(cǐ )清(qīng )淨(jìng ),还(hái )像(xiàng )人(rén )家(jiā )。’”

《二(èr )十(shí )年(nián )目(mù )睹(dǔ )之(zhī )怪(guài )现(xiàn )状(zhuàng )》第(dì )一(yī )回(huí ):“思(sī )量(liàng )不(bú )如(rú )往(wǎng )城(chéng )里(lǐ )去(qù )逛(guàng )逛(guàng ),倒(dǎo )还(hái )清(qīng )淨(jìng )些(xiē )。”

周(zhōu )立(lì )波(bō )《暴(bào )风(fēng )骤(zhòu )雨(yǔ )》第(dì )一(yī )部(bù )二(èr ):“韩(hán )长(zhǎng )脖(bó )原(yuán )先(xiān )也(yě )还(hái )阔(kuò ),往(wǎng )后(hòu )才(cái )穷(qióng )下(xià )来(lái )的(de )。”

9.尚(shàng )且(qiě )。

《儒(rú )林(lín )外(wài )史(shǐ )》第(dì )三(sān )回(huí ):“我(wǒ )一(yī )天(tiān )杀(shā )一(yī )个(gè )猪(zhū )还(hái )赚(zuàn )不(bú )得(dé )钱(qián )把(bǎ )银(yín )子(zǐ ),都(dōu )把(bǎ )与(yǔ )你(nǐ )去(qù )丢(diū )在(zài )水(shuǐ )里(lǐ ),叫(jiào )我(wǒ )一(yī )家(jiā )老(lǎo )小(xiǎo )嗑(kē )西(xī )北(běi )风(fēng )!”

《中(zhōng )国(guó )现(xiàn )在(zài )记(jì )》第(dì )二(èr )回(huí ):“单(dān )靠(kào )着(zhe )几(jǐ )两(liǎng )银(yín )子(zǐ )的(de )冰(bīng )敬(jìng )、炭(tàn )敬(jìng )、门(mén )生(shēng )贽(zhì )见(jiàn ),一(yī )年(nián )到(dào )头(tóu )开(kāi )销(xiāo )还(hái )不(bú )够(gòu ),那(nà )里(lǐ )能(néng )够(gòu )多(duō )馀(yú )钱(qián )呢(ne )?”西(xī )戎(róng )《女(nǚ )婿(xù )》:“这(zhè )么(me )冷(lěng )的(de )天(tiān )气(qì ),穿(chuān )着(zhe )棉(mián )袄(ǎo )棉(mián )裤(kù ),还(hái )冷(lěng )的(de )耐(nài )不(bú )住(zhù ),下(xià )到(dào )水(shuǐ )里(lǐ )能(néng )不(bú )冷(lěng )吗(ma )!”

10.表(biǎo )示(shì )数(shù )量(liàng )小(xiǎo ),时(shí )间(jiān )不(bú )到(dào ),限(xiàn )于(yú )某(mǒu )个(gè )范(fàn )围(wéi ),相(xiàng )当(dāng )于(yú )“仅(jǐn )”、“只(zhī )”。

宋(sòng )孙(sūn )光(guāng )宪(xiàn )《谒(yè )金(jīn )门(mén )》词(cí ):“却(què )羡(xiàn )綵(cǎi )鸳(yuān )三(sān )十(shí )六(liù ),孤(gū )鸾(luán )还(hái )一(yī )只(zhī )。”

元(yuán )关(guān )汉(hàn )卿(qīng )《救(jiù )风(fēng )尘(chén )》第(dì )一(yī )摺(zhé ):“你(nǐ )如(rú )今(jīn )嫁(jià )人(rén ),莫(mò )不(bú )还(hái )早(zǎo )哩(lǐ )。”

《三(sān )遂(suí )平(píng )妖(yāo )传(chuán )》第(dì )十(shí )九(jiǔ )回(huí ):“留(liú )义(yì )唤(huàn )酒(jiǔ )保(bǎo )会(huì )过(guò )了(le )钞(chāo ),还(hái )剩(shèng )得(dé )一(yī )百(bǎi )多(duō )钱(qián ),也(yě )送(sòng )与(yǔ )胡(hú )员(yuán )外(wài )。”杜(dù )鹏(péng )程(chéng )《保(bǎo )卫(wèi )延(yán )安(ān )》第(dì )一(yī )章(zhāng ):“当(dāng )他(tā )还(hái )只(zhī )有(yǒu )一(yī )支(zhī )步(bù )枪(qiāng )高(gāo )的(de )时(shí )候(hòu ),他(tā )就(jiù )随(suí )工(gōng )农(nóng )红(hóng )军(jūn ),经(jīng )过(guò )二(èr )万(wàn )五(wǔ )千(qiān )里(lǐ )长(zhǎng )征(zhēng )到(dào )了(le )陝(shǎn )北(běi )。”

11.表(biǎo )示(shì )进(jìn )层(céng )。常(cháng )与(yǔ )连(lián )词(cí )“不(bú )但(dàn )”等(děng )成(chéng )对(duì )使(shǐ )用(yòng )。

曲(qǔ )波(bō )《林(lín )海(hǎi )雪(xuě )原(yuán )》三(sān )四(sì ):“错(cuò )了(le )!剑(jiàn )波(bō )严(yán )肃(sù )地(dì )说(shuō ),‘现(xiàn )在(zài )除(chú )了(le )你(nǐ )们(men )的(de )两(liǎng )条(tiáo )鞭(biān )子(zǐ ),还(hái )要(yào )增(zēng )加(jiā )四(sì )袋(dài )草(cǎo )料(liào )。’”

12.表(biǎo )示(shì )对(duì )某(mǒu )件(jiàn )事(shì )物(wù ),没(méi )想(xiǎng )到(dào )如(rú )此(cǐ ),而(ér )居(jū )然(rán )如(rú )此(cǐ )。

《水(shuǐ )浒(hǔ )传(chuán )》第(dì )三(sān )回(huí ):“鲁(lǔ )达(dá )骂(mà )道(dào ):‘直(zhí )娘(niáng )贼(zéi ),还(hái )敢(gǎn )应(yīng )口(kǒu )。’”李(lǐ )存(cún )葆(bǎo )《高(gāo )山(shān )下(xià )的(de )花(huā )环(huán )》十(shí )五(wǔ ):“现(xiàn )在(zài )你(nǐ )大(dà )娘(niáng )不(bú )但(dàn )不(bú )欠(qiàn )钱(qián )了(le ),左(zuǒ )邻(lín )右(yòu )舍(shě )急(jí )着(zhe )用(yòng )钱(qián )时(shí ),还(hái )常(cháng )常(cháng )从(cóng )你(nǐ )大(dà )娘(niáng )这(zhè )里(lǐ )拿(ná )几(jǐ )块(kuài )呢(ne )!”

13.表(biǎo )示(shì )反(fǎn )问(wèn )。用(yòng )在(zài )反(fǎn )问(wèn )句(jù )裡(lǐ ),加(jiā )强(qiáng )反(fǎn )问(wèn )语(yǔ )气(qì ),有(yǒu )时(shí )含(hán )有(yǒu )责(zé )难(nán )、质(zhì )问(wèn )的(de )语(yǔ )气(qì )。

《二(èr )刻(kè )拍(pāi )桉(ān )惊(jīng )奇(qí )》卷(juàn )十(shí )七(qī ):“百(bǎi )禄(lù )见(jiàn )他(tā )不(bú )说(shuō ),就(jiù )拿(ná )起(qǐ )一(yī )条(tiáo )柱(zhù )杖(zhàng )噼(pī )头(tóu )打(dǎ )去(qù ),道(dào ):‘还(hái )不(bú )实(shí )告(gào )!’”

《二(èr )十(shí )年(nián )目(mù )睹(dǔ )之(zhī )怪(guài )现(xiàn )状(zhuàng )》第(dì )三(sān )十(shí )回(huí ):“外(wài )国(guó )人(rén )打(dǎ )的(de )样(yàng )子(zǐ ),还(hái )有(yǒu )错(cuò )的(de )么(me )?”沙(shā )汀(tīng )《航(háng )线(xiàn )》:“这(zhè )难(nán )道(dào )是(shì )假(jiǎ )的(de )啦(lā )?还(hái )怕(pà )他(tā )查(chá )!”

阅读:1795

●還(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库