耆【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 耆

耆(qí )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):10画(huà );

I

qí

ㄑ〡ˊ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》渠(qú )脂(zhī )切(qiē ),平(píng )脂(zhī ),群(qún )。〕

1.古(gǔ )称(chēng )六(liù )十(shí )岁(suì )曰(yuē )耆(qí )。见(jiàn )《礼(lǐ )记(jì )·曲(qǔ )礼(lǐ )上(shàng )》。亦(yì )泛(fàn )指(zhǐ )寿(shòu )考(kǎo )。

《诗(shī )·鲁(lǔ )颂(sòng )·閟(bì )宫(gōng )》:“俾(bǐ )尔(ěr )昌(chāng )而(ér )大(dà ),俾(bǐ )尔(ěr )耆(qí )而(ér )艾(ài )。”

朱(zhū )熹(xī )集(jí )传(chuán ):“祝(zhù )其(qí )昌(chāng )大(dà )寿(shòu )考(kǎo )也(yě )。”

《汉(hàn )书(shū )·孔(kǒng )光(guāng )传(chuán )》:“太(tài )师(shī )光(guāng )……今(jīn )年(nián )耆(qí )有(yǒu )疾(jí ),俊(jùn )艾(ài )大(dà )臣(chén ),惟(wéi )国(guó )之(zhī )重(zhòng ),其(qí )犹(yóu )不(bú )可(kě )以(yǐ )阙(què )焉(yān )。”

三(sān )国(guó )魏(wèi )曹(cáo )植(zhí )《求(qiú )自(zì )试(shì )表(biǎo )》:“伏(fú )见(jiàn )先(xiān )武(wǔ )皇(huáng )帝(dì ),武(wǔ )臣(chén )宿(xiǔ )兵(bīng ),年(nián )耆(qí )即(jí )世(shì )者(zhě )有(yǒu )闻(wén )矣(yǐ )。”

2.指(zhǐ )师(shī )长(zhǎng ),长(zhǎng )者(zhě )。

《国(guó )语(yǔ )·周(zhōu )语(yǔ )上(shàng )》:“瞽(gǔ )、史(shǐ )教(jiāo )诲(huì ),耆(qí )、艾(ài )修(xiū )之(zhī )。”

韦(wéi )昭(zhāo )注(zhù ):“耆(qí )、艾(ài ),师(shī )、傅(fù )也(yě )。”

《荀(xún )子(zǐ )·致(zhì )士(shì )》:“耆(qí )、艾(ài )而(ér )信(xìn ),可(kě )以(yǐ )为(wéi )师(shī )。”

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《为(wéi )韦(wéi )相(xiàng )公(gōng )让(ràng )官(guān )表(biǎo )》:“况(kuàng )今(jīn )俊(jùn )乂(ài )至(zhì )多(duō ),耆(qí )硕(shuò )咸(xián )在(zài ),苟(gǒu )以(yǐ )登(dēng )用(yòng ),皆(jiē )踰(yáo )于(yú )臣(chén )。”

宋(sòng )王(wáng )安(ān )石(shí )《贺(hè )留(liú )守(shǒu )太(tài )尉(wèi )启(qǐ )》:“恭(gōng )闻(wén )孚(fú )号(hào ),崇(chóng )奖(jiǎng )耆(qí )明(míng ),肇(zhào )建(jiàn )节(jiē )旄(máo ),再(zài )司(sī )管(guǎn )籥(yào )。”按(àn ),《尔(ěr )雅(yǎ )·释(shì )诂(gǔ )下(xià )》:“耆(qí ),长(zhǎng )也(yě )。”

郝(hǎo )懿(yì )行(háng )义(yì )疏(shū ):“耆(qí )者(zhě ),《说(shuō )文(wén )》云(yún ):‘老(lǎo )也(yě )。’老(lǎo )即(jí )长(zhǎng )。故(gù )《玉(yù )篇(piān )》云(yún ):‘耆(qí ),长(zhǎng )也(yě )。’”

3.强(qiáng )。

《逸(yì )周(zhōu )书(shū )·谥(shì )法(fǎ )》:“耆(qí )意(yì )大(dà )虑(lǜ )曰(yuē )景(jǐng )。”

孔(kǒng )晁(cháo )注(zhù ):“耆(qí ),强(qiáng )也(yě )。”

《左(zuǒ )传(chuán )·昭(zhāo )公(gōng )二(èr )十(shí )三(sān )年(nián )》:“不(bú )僭(jiàn )不(bú )贪(tān ),不(bú )懦(nuò )不(bú )耆(qí )。”

杜(dù )预(yù )注(zhù ):“耆(qí ),强(qiáng )也(yě )。”

睡(shuì )虎(hǔ )地(dì )秦(qín )墓(mù )竹(zhú )简(jiǎn )《司(sī )空(kōng )律(lǜ )》:“居(jū )赀(zī )赎(shú )责(zé )(债(zhài )),欲(yù )代(dài )者(zhě ),耆(qí )弱(ruò )相(xiàng )当(dāng ),许(xǔ )之(zhī )。”

4.憎(zēng )恶(è )。

《诗(shī )·大(dà )雅(yǎ )·皇(huáng )矣(yǐ )》:“上(shàng )帝(dì )耆(qí )之(zhī ),憎(zēng )其(qí )式(shì )廓(kuò )。”

毛(máo )传(chuán ):“耆(qí ),恶(è )也(yě )。”

5.兽(shòu )的(de )背(bèi )嵴(jí )。

《文(wén )选(xuǎn )·枚(méi )乘(chéng )〈七(qī )发(fā )〉》:“薄(báo )耆(qí )之(zhī )炙(zhì ),鲜(xiān )鲤(lǐ )之(zhī )鱠(kuài )。”

李(lǐ )善(shàn )注(zhù ):“薄(báo )切(qiē )兽(shòu )耆(qí )之(zhī )肉(ròu ),而(ér )以(yǐ )为(wéi )炙(zhì )也(yě )。耆(qí ),今(jīn )人(rén )谓(wèi )之(zhī )耆(qí )头(tóu )。”

《汉(hàn )书(shū )·扬(yáng )雄(xióng )传(chuán )下(xià )》:“兖(yǎn )鋋(chán )瘢(bān )耆(qí )、金(jīn )镞(zú )淫(yín )夷(yí )者(zhě )数(shù )十(shí )万(wàn )人(rén )。”

颜(yán )师(shī )古(gǔ )注(zhù )引(yǐn )孟(mèng )康(kāng )曰(yuē ):“瘢(bān )耆(qí ),马(mǎ )嵴(jí )创(chuàng )瘢(bān )处(chù )也(yě )。”

II

zh·

ㄓˇ

〔《集(jí )韵(yùn )》轸(zhěn )视(shì )切(qiē ),上(shàng )旨(zhǐ ),章(zhāng )。〕

1.致(zhì )使(shǐ ),达(dá )到(dào )。参(cān )见(jiàn )“耆(qí )定(dìng )”。

2.进(jìn )献(xiàn )。

《国(guó )语(yǔ )·晋(jìn )语(yǔ )九(jiǔ )》:“及(jí )臣(chén )之(zhī )壮(zhuàng )也(yě ),耆(qí )其(qí )股(gǔ )肱(gōng )以(yǐ )从(cóng )司(sī )马(mǎ ),苛(kē )慝(tè )不(bú )产(chǎn )。”

韦(wéi )昭(zhāo )注(zhù ):“耆(qí ),致(zhì )也(yě )。”

III

shì

ㄕˋ

〔《集(jí )韵(yùn )》时(shí )利(lì )切(qiē ),去(qù )至(zhì ),禅(chán )。〕

爱(ài )好(hǎo )。后(hòu )作(zuò )“嗜(shì )”。

《孟(mèng )子(zǐ )·告(gào )子(zǐ )上(shàng )》:“口(kǒu )之(zhī )于(yú )味(wèi )也(yě ),有(yǒu )同(tóng )耆(qí )也(yě )。”

《汉(hàn )书(shū )·于(yú )定(dìng )国(guó )传(chuán )》:“少(shǎo )时(shí )耆(qí )酒(jiǔ )多(duō )过(guò )失(shī )。”

颜(yán )师(shī )古(gǔ )注(zhù ):“耆(qí ),读(dú )曰(yuē )嗜(shì )。”

《新(xīn )唐(táng )书(shū )·哥(gē )舒(shū )翰(hàn )传(chuán )》:“翰(hàn )耆(qí )酒(jiǔ ),极(jí )声(shēng )色(sè ),因(yīn )风(fēng )痺(bì ),体(tǐ )不(bú )仁(rén )。”

阅读:1791

●耆(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库