枝【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 枝

枝(zhī )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):8画(huà );

I

zhī

ㄓ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》章(zhāng )移(yí )切(qiē ),平(píng )支(zhī ),章(zhāng )。〕

1.植(zhí )物(wù )主(zhǔ )干(gàn )旁(páng )生(shēng )的(de )茎(jīng )条(tiáo )。

《诗(shī )·桧(guì )风(fēng )·隰(xí )有(yǒu )苌(cháng )楚(chǔ )》:“隰(xí )有(yǒu )苌(cháng )楚(chǔ ),猗(yī )傩(nuó )其(qí )枝(zhī )。”

《庄(zhuāng )子(zǐ )·逍(xiāo )遥(yáo )游(yóu )》:“鹪(jiāo )鹩(liáo )巢(cháo )于(yú )深(shēn )林(lín ),不(bú )过(guò )一(yī )枝(zhī );偃(yǎn )鼠(shǔ )饮(yǐn )河(hé ),不(bú )过(guò )满(mǎn )腹(fù )。”

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《题(tí )张(zhāng )十(shí )一(yī )旅(lǚ )舍(shě )三(sān )咏(yǒng )·榴(liú )花(huā )》:“五(wǔ )月(yuè )榴(liú )花(huā )照(zhào )眼(yǎn )明(míng ),枝(zhī )间(jiān )时(shí )见(jiàn )子(zǐ )初(chū )成(chéng )。”

鲁(lǔ )迅(xùn )《〈朝(cháo )花(huā )夕(xī )拾(shí )〉·小(xiǎo )引(yǐn )》:“书(shū )桌(zhuō )上(shàng )的(de )一(yī )盆(pén )‘水(shuǐ )横(héng )枝(zhī )’……只(zhī )要(yào )浸(jìn )在(zài )水(shuǐ )中(zhōng ),枝(zhī )叶(yè )便(biàn )青(qīng )葱(cōng )得(dé )可(kě )爱(ài )。”

2.指(zhǐ )干(gàn )茎(jīng )分(fèn )杈(chā )。

宋(sòng )周(zhōu )敦(dūn )颐(yí )《爱(ài )莲(lián )说(shuō )》:“予(yǔ )独(dú )爱(ài )莲(lián )之(zhī )出(chū )淤(yū )泥(ní )而(ér )不(bú )染(rǎn ),濯(zhuó )清(qīng )涟(lián )而(ér )不(bú )妖(yāo ),中(zhōng )通(tōng )外(wài )直(zhí ),不(bú )蔓(màn )不(bú )枝(zhī )。”

3.分(fèn )支(zhī )的(de ),由(yóu )主(zhǔ )体(tǐ )所(suǒ )派(pài )生(shēng )出(chū )来(lái )的(de )。参(cān )见(jiàn )“枝(zhī )水(shuǐ )”、“枝(zhī )路(lù )”。

4.古(gǔ )代(dài )指(zhǐ )嫡(dí )长(zhǎng )子(zǐ )以(yǐ )外(wài )的(de )宗(zōng )族(zú )子(zǐ )孙(sūn )。

《左(zuǒ )传(chuán )·庄(zhuāng )公(gōng )六(liù )年(nián )》:“《诗(shī )》云(yún )‘本(běn )枝(zhī )百(bǎi )世(shì )’。”

杜(dù )预(yù )注(zhù ):“《诗(shī )·大(dà )雅(yǎ )》言(yán )文(wén )王(wáng )本(běn )枝(zhī )俱(jù )茂(mào ),蕃(fān )滋(zī )百(bǎi )世(shì )也(yě )。”

《荀(xún )子(zǐ )·儒(rú )效(xiào )》:“周(zhōu )公(gōng )归(guī )周(zhōu )反(fǎn )籍(jí )焉(yān ),明(míng )不(bú )灭(miè )主(zhǔ )之(zhī )义(yì )也(yě )……故(gù )以(yǐ )枝(zhī )代(dài )主(zhǔ )而(ér )非(fēi )越(yuè )也(yě )。”

杨(yáng )倞(liàng )注(zhù ):“枝(zhī ),枝(zhī )子(zǐ )。

周(zhōu )公(gōng ),武(wǔ )王(wáng )之(zhī )弟(dì ),故(gù )曰(yuē )枝(zhī )。”

5.分(fèn )散(sàn )。

《易(yì )·繫(jì )辞(cí )下(xià )》:“将(jiāng )叛(pàn )者(zhě )其(qí )辞(cí )惭(cán ),中(zhōng )心(xīn )疑(yí )者(zhě )其(qí )辞(cí )枝(zhī )。”

孔(kǒng )颖(yǐng )达(dá )疏(shū ):“中(zhōng )心(xīn )于(yú )事(shì )疑(yí )惑(huò ),则(zé )其(qí )心(xīn )不(bú )定(dìng ),其(qí )辞(cí )分(fèn )散(sàn ),若(ruò )閒(jiān )枝(zhī )也(yě )。”

《荀(xún )子(zǐ )·解(jiě )蔽(bì )》:“心(xīn ),枝(zhī )则(zé )无(wú )知(zhī ),倾(qīng )则(zé )不(bú )精(jīng ),贰(èr )则(zé )疑(yí )惑(huò )。”

《新(xīn )唐(táng )书(shū )·哥(gē )舒(shū )翰(hàn )传(chuán )》:“吐(tǔ )蕃(fān )盗(dào )边(biān ),与(yǔ )翰(hàn )遇(yù )苦(kǔ )拔(bá )海(hǎi )。

吐(tǔ )蕃(fān )枝(zhī )其(qí )军(jūn )为(wéi )三(sān )行(háng ),从(cóng )山(shān )差(chà )池(chí )下(xià )。”

清(qīng )王(wáng )夫(fū )之(zhī )《薑(jiāng )斋(zhāi )诗(shī )话(huà )》卷(juàn )下(xià ):“所(suǒ )谓(wèi )矩(jǔ )矱(yuē )者(zhě ),意(yì )不(bú )枝(zhī ),词(cí )不(bú )荡(dàng ),曲(qǔ )折(shé )而(ér )无(wú )痕(hén ),戌(xū )削(xuē )而(ér )不(bú )竞(jìng )之(zhī )谓(wèi )。”

6.冗(rǒng )散(sàn ),多(duō )馀(yú )。参(cān )见(jiàn )“枝(zhī )官(guān )”。

7.支(zhī )持(chí ),支(zhī )撑(chēng )。

《左(zuǒ )传(chuán )·桓(huán )公(gōng )五(wǔ )年(nián )》:“秋(qiū ),王(wáng )以(yǐ )诸(zhū )侯(hóu )伐(fá )郑(zhèng ),郑(zhèng )伯(bó )御(yù )之(zhī )。王(wáng )为(wéi )中(zhōng )军(jūn );虢(guó )公(gōng )林(lín )文(wén )将(jiāng )右(yòu )军(jūn ),蔡(cài )人(rén )、卫(wèi )人(rén )属(shǔ )焉(yān );周(zhōu )公(gōng )黑(hēi )肩(jiān )将(jiāng )左(zuǒ )军(jūn ),陈(chén )人(rén )属(shǔ )焉(yān )……蔡(cài )卫(wèi )不(bú )枝(zhī ),固(gù )将(jiāng )先(xiān )奔(bēn )。”

杜(dù )预(yù )注(zhù ):“不(bú )能(néng )相(xiàng )枝(zhī )持(chí )也(yě )。”

杨(yáng )伯(bó )峻(jùn )注(zhù ):“枝(zhī ),亦(yì )可(kě )作(zuò )支(zhī )……实(shí )则(zé )即(jí )今(jīn )之(zhī )支(zhī )持(chí )、支(zhī )撑(chēng )。”

马(mǎ )王(wáng )堆(duī )汉(hàn )墓(mù )帛(bó )书(shū )《战(zhàn )国(guó )纵(zòng )横(héng )家(jiā )书(shū )·苏(sū )秦(qín )谓(wèi )陈(chén )轸(zhěn )章(zhāng )》:“齐(qí )兵(bīng )又(yòu )进(jìn ),子(zǐ )来(lái )救(jiù )寡(guǎ )人(rén )可(kě )也(yě );不(bú )救(jiù )寡(guǎ )人(rén ),寡(guǎ )人(rén )弗(fú )能(néng )枝(zhī )。”

《北(běi )史(shǐ )·裴(péi )政(zhèng )李(lǐ )谔(è )等(děng )传(chuán )论(lùn )》:“大(dà )厦(shà )之(zhī )构(gòu ),非(fēi )一(yī )木(mù )之(zhī )枝(zhī );帝(dì )王(wáng )之(zhī )功(gōng ),非(fēi )一(yī )士(shì )之(zhī )略(luè )。”

宋(sòng )王(wáng )安(ān )石(shí )《寄(jì )赠(zèng )胡(hú )先(xiān )生(shēng )》:“吾(wú )愿(yuàn )圣(shèng )帝(dì )营(yíng )太(tài )平(píng ),补(bǔ )葺(qì )廊(láng )庙(miào )枝(zhī )倾(qīng )穨(tuí )。”

8.引(yǐn )申(shēn )为(wéi )抵(dǐ )御(yù ),抵(dǐ )抗(kàng )。

汉(hàn )刘(liú )向(xiàng )《新(xīn )序(xù )·善(shàn )谋(móu )上(shàng )》:“王(wáng )(秦(qín )昭(zhāo )王(wáng ))破(pò )楚(chǔ )以(yǐ )肥(féi )韩(hán )魏(wèi )于(yú )中(zhōng )国(guó ),而(ér )劲(jìn )齐(qí )、韩(hán )、魏(wèi )之(zhī )彊(jiāng ),足(zú )以(yǐ )枝(zhī )于(yú )秦(qín )。”

9.小(xiǎo )木(mù )柱(zhù )。

《史(shǐ )记(jì )·项(xiàng )羽(yǔ )本(běn )纪(jì )》“莫(mò )敢(gǎn )枝(zhī )梧(wú )”南(nán )朝(cháo )宋(sòng )裴(péi )駰(yīn )集(jí )解(jiě ):“瓒(zàn )曰(yuē ):小(xiǎo )柱(zhù )为(wéi )枝(zhī ),邪(xié )柱(zhù )为(wéi )梧(wú ),今(jīn )屋(wū )梧(wú )邪(xié )柱(zhù )是(shì )也(yě )。”

10.犹(yóu )拟(nǐ )。比(bǐ )划(huá )。

《史(shǐ )记(jì )·鲁(lǔ )仲(zhòng )连(lián )邹(zōu )阳(yáng )列(liè )传(chuán )》:“桓(huán )公(gōng )朝(cháo )天(tiān )下(xià ),会(huì )诸(zhū )侯(hóu ),曹(cáo )子(zǐ )以(yǐ )一(yī )剑(jiàn )之(zhī )任(rèn ),枝(zhī )桓(huán )公(gōng )之(zhī )心(xīn )于(yú )坛(tán )坫(diàn )之(zhī )上(shàng )。”

司(sī )马(mǎ )贞(zhēn )索(suǒ )隐(yǐn ):“枝(zhī ),犹(yóu )拟(nǐ )也(yě )。”

11.量(liàng )词(cí )。用(yòng )于(yú )带(dài )枝(zhī )、杆(gǎn )之(zhī )物(wù )。

南(nán )朝(cháo )梁(liáng )费(fèi )昶(chǎng )《华(huá )光(guāng )省(shěng )中(zhōng )夜(yè )闻(wén )城(chéng )外(wài )捣(dǎo )衣(yī )诗(shī )》:“衣(yī )薰(xūn )百(bǎi )和(hé )屑(xiè ),鬓(bìn )插(chā )九(jiǔ )枝(zhī )花(huā )。”

唐(táng )白(bái )居(jū )易(yì )《长(zhǎng )恨(hèn )歌(gē )》:“梨(lí )花(huā )一(yī )枝(zhī )春(chūn )带(dài )雨(yǔ ),含(hán )情(qíng )凝(níng )睇(dì )谢(xiè )君(jūn )王(wáng )。”

前(qián )蜀(shǔ )韦(wéi )庄(zhuāng )《浣(huàn )溪(xī )沙(shā )》词(cí )之(zhī )三(sān ):“暗(àn )想(xiǎng )玉(yù )容(róng )何(hé )所(suǒ )似(sì )?一(yī )枝(zhī )春(chūn )雪(xuě )冻(dòng )梅(méi )花(huā )。”

《儒(rú )林(lín )外(wài )史(shǐ )》第(dì )四(sì )十(shí )回(huí ):“前(qián )面(miàn )画(huà )木(mù )耐(nài )的(de )像(xiàng ),手(shǒu )里(lǐ )拿(ná )着(zhe )一(yī )枝(zhī )红(hóng )旗(qí ),引(yǐn )着(zhe )马(mǎ ),做(zuò )劝(quàn )农(nóng )的(de )光(guāng )景(jǐng )。”

12.量(liàng )词(cí )。犹(yóu )根(gēn ),棵(kē )。用(yòng )于(yú )杆(gǎn )状(zhuàng )物(wù )。

宋(sòng )陆(lù )游(yóu )《老(lǎo )学(xué )庵(ān )笔(bǐ )记(jì )》卷(juàn )三(sān ):“筇(qióng )竹(zhú )杖(zhàng ),蜀(shǔ )中(zhōng )无(wú )之(zhī ),乃(nǎi )山(shān )徼(jiǎo )外(wài )蛮(mán )峒(dòng )。蛮(mán )人(rén )持(chí )至(zhì )泸(lú )叙(xù )间(jiān )卖(mài )之(zhī ),一(yī )枝(zhī )纔(shān )四(sì )五(wǔ )钱(qián )。”

清(qīng )钱(qián )泳(yǒng )《履(lǚ )园(yuán )丛(cóng )话(huà )·梦(mèng )幻(huàn )·贺(hè )氏(shì )第(dì )》:“槛(kǎn )外(wài )老(lǎo )梧(wú )一(yī )枝(zhī ),风(fēng )过(guò )萧(xiāo )萧(xiāo )有(yǒu )声(shēng )。”

鲁(lǔ )迅(xùn )《故(gù )事(shì )新(xīn )编(biān )·奔(bēn )月(yuè )》:“﹝他(tā )﹞大(dà )声(shēng )向(xiàng )使(shǐ )女(nǚ )们(men )叱(chì )吒(zhà )道(dào )--‘拿(ná )我(wǒ )的(de )射(shè )日(rì )弓(gōng )来(lái )!和(hé )三(sān )枝(zhī )箭(jiàn )!’”

13.量(liàng )词(cí )。犹(yóu )支(zhī )。多(duō )用(yòng )于(yú )部(bù )族(zú )支(zhī )派(pài ),队(duì )伍(wǔ )。

《明(míng )史(shǐ )·云(yún )南(nán )土(tǔ )司(sī )传(chuán )一(yī )·蒙(méng )化(huà )》:“左(zuǒ )伽(gā )从(cóng )征(zhēng )麓(lù )川(chuān ),战(zhàn )于(yú )大(dà )侯(hóu )……所(suǒ )部(bù )江(jiāng )内(nèi )诸(zhū )蛮(mán ),性(xìng )柔(róu ),颇(pō )驯(xùn )扰(rǎo );江(jiāng )外(wài )数(shù )枝(zhī ),以(yǐ )勇(yǒng )悍(hàn )称(chēng )。”

鲁(lǔ )迅(xùn )《花(huā )边(biān )文(wén )学(xué )·“彻(chè )底(dǐ )”的(de )底(dǐ )子(zǐ )》:“不(bú )过(guò )还(hái )可(kě )以(yǐ )另(lìng )外(wài )请(qǐng )一(yī )枝(zhī )救(jiù )兵(bīng )来(lái ),也(yě )就(jiù )是(shì )辩(biàn )解(jiě )。”

郭(guō )沫(mò )若(ruò )《前(qián )茅(máo )·前(qián )进(jìn )曲(qǔ )》:“前(qián )进(jìn )!前(qián )进(jìn )!前(qián )进(jìn )!我(wǒ )们(men )虽(suī )是(shì )枝(zhī )孤(gū )军(jūn ),我(wǒ )们(men )有(yǒu )无(wú )数(shù )后(hòu )盾(dùn )。”

14.量(liàng )词(cí )。用(yòng )于(yú )歌(gē )曲(qǔ )。

《二(èr )十(shí )年(nián )目(mù )睹(dǔ )之(zhī )怪(guài )现(xiàn )状(zhuàng )》第(dì )四(sì )八(bā )回(huí ):“沉(chén )月(yuè )卿(qīng )坐(zuò )在(zài )我(wǒ )背(bèi )后(hòu ),我(wǒ )回(huí )头(tóu )一(yī )看(kàn )……只(zhī )见(jiàn )他(tā )和(hé )了(le )琵(pí )琶(pá ),唱(chàng )了(le )一(yī )枝(zhī )小(xiǎo )曲(qǔ )。”

15.通(tōng )“肢(zhī )”。四(sì )肢(zhī )。

《孟(mèng )子(zǐ )·梁(liáng )惠(huì )王(wáng )上(shàng )》:“为(wéi )长(zhǎng )者(zhě )折(shé )枝(zhī ),语(yǔ )人(rén )曰(yuē ),‘我(wǒ )不(bú )能(néng )。’是(shì )不(bú )为(wéi )也(yě ),非(fēi )不(bú )能(néng )也(yě )。”

赵(zhào )岐(qí )注(zhù ):“折(shé )枝(zhī ),桉(ān )摩(mó ),折(shé )手(shǒu )节(jiē ),解(jiě )罢(bà )枝(zhī )也(yě )。”

《荀(xún )子(zǐ )·儒(rú )效(xiào )》:“行(háng )礼(lǐ )要(yào )节(jiē )而(ér )安(ān )之(zhī ),若(ruò )生(shēng )四(sì )枝(zhī )。”

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《元(yuán )和(hé )圣(shèng )德(dé )诗(shī )》:“腹(fù )败(bài )枝(zhī )披(pī ),不(bú )敢(gǎn )保(bǎo )聚(jù ),掷(zhì )首(shǒu )陴(pí )外(wài ),降(jiàng )幡(fān )夜(yè )竖(shù )。”

16.通(tōng )“支(zhī )”。干(gàn )支(zhī )之(zhī )支(zhī ),地(dì )支(zhī )。

《后(hòu )汉(hàn )书(shū )·律(lǜ )曆(lì )志(zhì )上(shàng )》“记(jì )称(chēng )大(dà )桡(ráo )作(zuò )甲(jiǎ )子(zǐ )”刘(liú )昭(zhāo )注(zhù )引(yǐn )汉(hàn )蔡(cài )邕(yōng )《月(yuè )令(lìng )章(zhāng )句(jù )》:“大(dà )桡(ráo )探(tàn )五(wǔ )行(háng )之(zhī )情(qíng ),占(zhàn )斗(dòu )网(wǎng )所(suǒ )建(jiàn ),于(yú )是(shì )始(shǐ )作(zuò )甲(jiǎ )乙(yǐ )以(yǐ )名(míng )日(rì ),谓(wèi )之(zhī )干(gàn );作(zuò )子(zǐ )丑(chǒu )以(yǐ )名(míng )月(yuè ),谓(wèi )之(zhī )枝(zhī )。枝(zhī )干(gàn )相(xiàng )配(pèi ),以(yǐ )成(chéng )六(liù )旬(xún )。”

II

qí

ㄑ〡ˊ

〔《集(jí )韵(yùn )》翘(qiào )移(yí )切(qiē ),平(píng )支(zhī ),群(qún )。〕

歧(qí ),旁(páng )出(chū )。

《说(shuō )文(wén )·木(mù )部(bù )》:“枝(zhī ),木(mù )别(bié )生(shēng )条(tiáo )也(yě )。”

段(duàn )玉(yù )裁(cái )注(zhù ):“枝(zhī )必(bì )歧(qí )出(chū )也(yě ),故(gù )古(gǔ )枝(zhī ),歧(qí )通(tōng )用(yòng )。”参(cān )见(jiàn )“枝(zhī )指(zhǐ )”。

阅读:5227

●枝(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库