隶【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 隶

隶(lì )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà )是(shì ):8画(huà )

简(jiǎn )体(tǐ )隶(lì )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):8画(huà );繁(fán )體(tǐ )隸(lì )字(zì )筆(bǐ )畫(huà ):17畫(huà )。

(隶(lì ),隶(lì ))

lì

ㄌ〡ˋ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》郎(láng )计(jì )切(qiē ),去(qù )霁(jì ),来(lái )。〕

1.奴(nú )隶(lì );奴(nú )僕(pú )。

《左(zuǒ )传(chuán )·襄(xiāng )公(gōng )二(èr )十(shí )三(sān )年(nián )》:“初(chū ),斐(fěi )豹(bào )隶(lì )也(yě )。着(zhe )于(yú )丹(dān )书(shū )。”

杜(dù )预(yù )注(zhù ):“盖(gài )犯(fàn )罪(zuì )没(méi )为(wéi )官(guān )奴(nú ),以(yǐ )丹(dān )书(shū )其(qí )罪(zuì )。”

《文(wén )选(xuǎn )·潘(pān )岳(yuè )〈马(mǎ )汧(qiān )督(dū )诔(lěi )〉》:“狄(dí )隶(lì )可(kě )颁(bān ),况(kuàng )曰(yuē )家(jiā )僕(pú )。”

李(lǐ )善(shàn )注(zhù ):“《周(zhōu )礼(lǐ )》有(yǒu )蛮(mán )隶(lì )夷(yí )隶(lì )。

郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):‘征(zhēng )蛮(mán )夷(yí )所(suǒ )获(huò )也(yě )。’”唐(táng )韩(hán )愈(yù )《柳(liǔ )州(zhōu )罗(luó )池(chí )庙(miào )碑(bēi )》:“先(xiān )时(shí )民(mín )贫(pín ),以(yǐ )男(nán )女(nǚ )相(xiàng )质(zhì ),久(jiǔ )不(bú )得(dé )赎(shú ),尽(jìn )没(méi )为(wéi )隶(lì )。”

2.特(tè )指(zhǐ )奴(nú )隶(lì )中(zhōng )的(de )一(yī )个(gè )等(děng )级(jí )。

《左(zuǒ )传(chuán )·昭(zhāo )公(gōng )七(qī )年(nián )》:“士(shì )臣(chén )皁(zào ),皁(zào )臣(chén )舆(yú ),舆(yú )臣(chén )隶(lì ),隶(lì )臣(chén )僚(liáo ),僚(liáo )臣(chén )僕(pú ),僕(pú )臣(chén )台(tái )。”

《文(wén )选(xuǎn )·沉(chén )约(yuē )〈恩(ēn )倖(xìng )传(chuán )论(lùn )〉》:“周(zhōu )汉(hàn )之(zhī )道(dào ),以(yǐ )智(zhì )役(yì )愚(yú ),台(tái )隶(lì )参(cān )差(chà ),用(yòng )成(chéng )等(děng )级(jí )。”

《宋(sòng )书(shū )·恩(ēn )倖(xìng )传(chuán )序(xù )》作(zuò )“隶(lì )”。

郭(guō )沫(mò )若(ruò )《中(zhōng )国(guó )史(shǐ )稿(gǎo )》第(dì )二(èr )编(biān )第(dì )三(sān )章(zhāng )第(dì )二(èr )节(jiē ):“大(dà )体(tǐ )上(shàng )说(shuō ),士(shì )属(shǔ )于(yú )自(zì )由(yóu )平(píng )民(mín ),在(zài )士(shì )以(yǐ )上(shàng )为(wéi )奴(nú )隶(lì )主(zhǔ )阶(jiē )级(jí ),以(yǐ )下(xià )为(wéi )奴(nú )隶(lì )阶(jiē )级(jí )。庶(shù )人(rén )、工(gōng )、商(shāng )属(shǔ )于(yú )生(shēng )产(chǎn )奴(nú )隶(lì ),皂(zào )、舆(yú )、隶(lì )、僚(liáo )、僕(pú )、台(tái )、圉(yǔ )、牧(mù )为(wéi )宫(gōng )廷(tíng )和(hé )家(jiā )用(yòng )奴(nú )隶(lì )。”

3.罪(zuì )人(rén )。

《周(zhōu )礼(lǐ )·秋(qiū )官(guān )·司(sī )隶(lì )》:“掌(zhǎng )五(wǔ )隶(lì )之(zhī )法(fǎ ),辨(biàn )其(qí )物(wù )而(ér )掌(zhǎng )其(qí )政(zhèng )令(lìng )。”

郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):“五(wǔ )隶(lì ),谓(wèi )罪(zuì )隶(lì ),四(sì )翟(zhái )之(zhī )隶(lì )也(yě )。”

清(qīng )俞(yú )正(zhèng )燮(xiè )《癸(guǐ )巳(sì )类(lèi )稿(gǎo )·章(zhāng )华(huá )台(tái )考(kǎo )》:“隶(lì )则(zé )罪(zuì )人(rén )。”

4.指(zhǐ )低(dī )贱(jiàn )的(de )人(rén )。

汉(hàn )班(bān )固(gù )《述(shù )韩(hán )英(yīng )彭(péng )卢(lú )吴(wú )传(chuán )》:“信(xìn )(韩(hán )信(xìn ))惟(wéi )饿(è )隶(lì ),布(bù )(英(yīng )布(bù ))实(shí )黥(qíng )徒(tú )。”

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《送(sòng )灵(líng )师(shī )》诗(shī ):“耕(gēng )桑(sāng )日(rì )失(shī )隶(lì ),朝(cháo )署(shǔ )时(shí )遗(yí )贤(xián )。”

宋(sòng )岳(yuè )飞(fēi )《申(shēn )司(sī )进(jìn )兵(bīng )状(zhuàng )》:“窃(qiè )念(niàn )飞(fēi )以(yǐ )行(háng )伍(wǔ )贱(jiàn )隶(lì )辱(rǔ )知(zhī )朝(cháo )廷(tíng ),蒙(méng )被(bèi )厚(hòu )恩(ēn ),殒(yǔn )殁(mò )难(nán )报(bào )。”

5.小(xiǎo )臣(chén );下(xià )臣(chén )。

《文(wén )选(xuǎn )·司(sī )马(mǎ )相(xiàng )如(rú )〈上(shàng )林(lín )赋(fù )〉》:“地(dì )可(kě )垦(kěn )闢(pì ),悉(xī )为(wéi )农(nóng )郊(jiāo ),以(yǐ )赡(shàn )萌(méng )隶(lì )。”

郭(guō )璞(pú )注(zhù )引(yǐn )司(sī )马(mǎ )彪(biāo )曰(yuē ):“隶(lì ),小(xiǎo )臣(chén )也(yě )。”

晋(jìn )袁(yuán )宏(hóng )《三(sān )国(guó )名(míng )臣(chén )序(xù )赞(zàn )》:“至(zhì )如(rú )身(shēn )为(wéi )汉(hàn )隶(lì ),而(ér )迹(jì )入(rù )魏(wèi )幕(mù ),源(yuán )流(liú )趣(qù )舍(shě ),其(qí )亦(yì )文(wén )若(ruò )之(zhī )谓(wèi )。”

6.贱(jiàn )。参(cān )见(jiàn )“隶(lì )臣(chén )”。

7.役(yì )使(shǐ )。

《荀(xún )子(zǐ )·议(yì )兵(bīng )》:“功(gōng )赏(shǎng )相(xiàng )长(zhǎng )也(yě ),五(wǔ )甲(jiǎ )首(shǒu )而(ér )隶(lì )五(wǔ )家(jiā )。”

杨(yáng )倞(liàng )注(zhù ):“获(huò )得(dé )五(wǔ )甲(jiǎ )首(shǒu ),则(zé )役(yì )隶(lì )乡(xiāng )里(lǐ )之(zhī )五(wǔ )家(jiā )也(yě )。”

8.指(zhǐ )役(yì )事(shì )。

《国(guó )语(yǔ )·鲁(lǔ )语(yǔ )下(xià )》:“卞(biàn )有(yǒu )罪(zuì )而(ér )子(zǐ )征(zhēng )之(zhī ),子(zǐ )之(zhī )隶(lì )也(yě ),又(yòu )何(hé )谒(yè )焉(yān )?”韦(wéi )昭(zhāo )注(zhù ):“隶(lì ),役(yì )也(yě )。”

9.差(chà )役(yì )。

唐(táng )唐(táng )彦(yàn )谦(qiān )《宿(xiǔ )田(tián )家(jiā )》诗(shī ):“忽(hū )闻(wén )扣(kòu )门(mén )急(jí ),云(yún )是(shì )下(xià )乡(xiāng )隶(lì )。公(gōng )文(wén )捧(pěng )花(huā )柙(xiá ),鹰(yīng )隼(sǔn )驾(jià )声(shēng )势(shì )。”

10.附(fù )属(shǔ );隶(lì )属(shǔ )。

《后(hòu )汉(hàn )书(shū )·冯(féng )异(yì )传(chuán )》:“及(jí )破(pò )邯(hán )郸(dān ),乃(nǎi )更(gèng )部(bù )分(fèn )诸(zhū )将(jiāng ),各(gè )有(yǒu )配(pèi )隶(lì )。”

李(lǐ )贤(xián )注(zhù ):“隶(lì ),属(shǔ )也(yě )。”

宋(sòng )叶(yè )适(shì )《华(huá )文(wén )阁(gé )待(dài )制(zhì )知(zhī )庐(lú )州(zhōu )钱(qián )公(gōng )墓(mù )志(zhì )铭(míng )》:“募(mù )材(cái )武(wǔ )足(zú )千(qiān )人(rén ),隶(lì )御(yù )前(qián )。”

孙(sūn )中(zhōng )山(shān )《伦(lún )敦(dūn )被(bèi )难(nán )记(jì )》二(èr ):“华(huá )人(rén )虽(suī )同(tóng )隶(lì )一(yī )国(guó ),而(ér )言(yán )语(yǔ )多(duō )相(xiàng )扞(gǎn )格(gé )。”

11.追(zhuī )随(suí );跟(gēn )随(suí )。

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《魏(wèi )博(bó )节(jiē )度(dù )观(guān )察(chá )使(shǐ )沂(yí )国(guó )公(gōng )先(xiān )庙(miào )碑(bēi )铭(míng )》:“臣(chén )适(shì )执(zhí )笔(bǐ )隶(lì )太(tài )史(shǐ ),奉(fèng )明(míng )命(mìng ),其(qí )可(kě )以(yǐ )辞(cí )。”

唐(táng )柳(liǔ )宗(zōng )元(yuán )《至(zhì )小(xiǎo )丘(qiū )西(xī )小(xiǎo )石(shí )潭(tán )记(jì )》:“同(tóng )游(yóu )者(zhě )吴(wú )武(wǔ )陵(líng )龚(gōng )古(gǔ ),余(yú )弟(dì )宗(zōng )玄(xuán );隶(lì )而(ér )从(cóng )者(zhě )崔(cuī )氏(shì )二(èr )小(xiǎo )生(shēng ),曰(yuē )恕(shù )己(jǐ ),曰(yuē )奉(fèng )壹(yī )。”

12.汉(hàn )字(zì )字(zì )体(tǐ )的(de )一(yī )种(zhǒng )。即(jí )隶(lì )书(shū )。

南(nán )朝(cháo )梁(liáng )刘(liú )勰(xié )《文(wén )心(xīn )凋(diāo )龙(lóng )·练(liàn )字(zì )》:“乃(nǎi )李(lǐ )斯(sī )删(shān )籀(zhòu )而(ér )秦(qín )篆(zhuàn )兴(xìng ),程(chéng )邈(miǎo )造(zào )隶(lì )而(ér )古(gǔ )文(wén )废(fèi )。”

北(běi )魏(wèi )郦(lì )道(dào )元(yuán )《水(shuǐ )经(jīng )注(zhù )·穀(yù )水(shuǐ )》:“魏(wèi )正(zhèng )始(shǐ )中(zhōng ),又(yòu )立(lì )古(gǔ )篆(zhuàn )隶(lì )三(sān )字(zì )石(shí )经(jīng )。”

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《石(shí )鼓(gǔ )歌(gē )》:“辞(cí )严(yán )义(yì )密(mì )读(dú )难(nán )晓(xiǎo ),字(zì )体(tǐ )不(bú )类(lèi )隶(lì )与(yǔ )科(kē )。”

元(yuán )揭(jiē )傒(xī )斯(sī )《赠(zèng )吴(wú )主(zhǔ )一(yī )》诗(shī ):“二(èr )碑(bēi )分(fèn )法(fǎ )古(gǔ )所(suǒ )藏(cáng ),隶(lì )多(duō )分(fèn )少(shǎo )须(xū )精(jīng )详(xiáng )。”

13.通(tōng )“肄(yì )”。查(chá )阅(yuè );考(kǎo )察(chá )。

《史(shǐ )记(jì )·酷(kù )吏(lì )列(liè )传(chuán )》:“关(guān )东(dōng )吏(lì )隶(lì )郡(jùn )国(guó )出(chū )入(rù )关(guān )者(zhě ),号(hào )曰(yuē )‘宁(níng )见(jiàn )乳(rǔ )虎(hǔ ),无(wú )值(zhí )宁(níng )成(chéng )之(zhī )怒(nù )。’”裴(péi )駰(yīn )集(jí )解(jiě )引(yǐn )《汉(hàn )书(shū )音(yīn )义(yì )》:“隶(lì ),阅(yuè )也(yě )。”

《汉(hàn )书(shū )·酷(kù )吏(lì )传(chuán )·义(yì )纵(zòng )》“隶(lì )”作(zuò )“肄(yì )”,颜(yán )师(shī )古(gǔ )注(zhù ):“李(lǐ )奇(qí )曰(yuē ):‘肄(yì ),阅(yuè )也(yě )。’师(shī )古(gǔ )曰(yuē ):‘肄(yì ),音(yīn )弋(yì )二(èr )反(fǎn )。’”

14.通(tōng )“肄(yì )”。研(yán )习(xí );研(yán )究(jiū )。

《史(shǐ )记(jì )·刘(liú )敬(jìng )叔(shū )孙(sūn )通(tōng )列(liè )传(chuán )》:“上(shàng )既(jì )观(guān ),使(shǐ )行(háng )礼(lǐ ),曰(yuē ):‘吾(wú )能(néng )为(wéi )此(cǐ )。’迺(nǎi )令(lìng )群(qún )臣(chén )习(xí )隶(lì ),会(huì )十(shí )月(yuè )。”一(yī )本(běn )作(zuò )“肄(yì )”。

司(sī )马(mǎ )贞(zhēn )索(suǒ )隐(yǐn ):“肄(yì ),亦(yì )习(xí )也(yě )。音(yīn )异(yì )。”

清(qīng )周(zhōu )亮(liàng )工(gōng )《书(shū )影(yǐng )》卷(juàn )四(sì ):“庚(gēng )寅(yín )在(zài )南(nán )都(dōu ),与(yǔ )诸(zhū )同(tóng )人(rén )隶(lì )七(qī )夕(xī )事(shì ),凡(fán )数(shù )十(shí )则(zé ),以(yǐ )为(wéi )无(wú )以(yǐ )加(jiā )矣(yǐ )。”

15.姓(xìng )。古(gǔ )有(yǒu )史(shǐ )官(guān )隶(lì )首(shǒu )。见(jiàn )汉(hàn )张(zhāng )衡(héng )《西(xī )京(jīng )赋(fù )》。

阅读:1590

●隶(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库