籍【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 籍

籍(jí )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):20画(huà );

I

jí

ㄐ〡ˊ

〔《广(guǎng )韵(yùn )》秦(qín )昔(xī )切(qiē ),入(rù )昔(xī ),从(cóng )。〕

1.书(shū )册(cè );书(shū )籍(jí )。

《史(shǐ )记(jì )·伯(bó )夷(yí )列(liè )传(chuán )》:“夫(fū )学(xué )者(zhě )载(zǎi )籍(jí )极(jí )博(bó ),犹(yóu )考(kǎo )信(xìn )于(yú )六(liù )蓺(yì )。”

《文(wén )选(xuǎn )·班(bān )固(gù )〈答(dá )宾(bīn )戏(xì )〉》:“刘(liú )向(xiàng )司(sī )籍(jí ),辨(biàn )章(zhāng )旧(jiù )闻(wén )。”

李(lǐ )善(shàn )注(zhù ):“项(xiàng )岱(dài )曰(yuē ):‘籍(jí ),书(shū )籍(jí )也(yě )。’”晋(jìn )左(zuǒ )思(sī )《咏(yǒng )史(shǐ )》之(zhī )四(sì ):“四(sì )贤(xián )岂(qǐ )不(bú )伟(wěi ),遗(yí )烈(liè )光(guāng )篇(piān )籍(jí )。”

南(nán )朝(cháo )梁(liáng )刘(liú )勰(xié )《文(wén )心(xīn )凋(diāo )龙(lóng )·事(shì )类(lèi )》:“夫(fū )经(jīng )典(diǎn )沉(chén )深(shēn ),载(zǎi )籍(jí )浩(hào )瀚(hàn ),实(shí )群(qún )言(yán )之(zhī )奥(ào )区(qū ),而(ér )才(cái )思(sī )之(zhī )神(shén )皋(gāo )也(yě )。”

元(yuán )陆(lù )友(yǒu )《研(yán )北(běi )杂(zá )志(zhì )》卷(juàn )上(shàng ):“刘(liú )禹(yǔ )锡(xī )唐(táng )卿(qīng ),尝(cháng )谓(wèi )繙(fán )讨(tǎo )书(shū )传(chuán )最(zuì )为(wéi )乐(lè )事(shì )。忽(hū )得(dé )一(yī )异(yì )书(shū ),如(rú )得(dé )奇(qí )货(huò ),人(rén )知(zhī )其(qí )如(rú )此(cǐ ),好(hǎo )求(qiú )怪(guài )僻(pì )难(nán )知(zhī )之(zhī )籍(jí ),穷(qióng )其(qí )学(xué )之(zhī )浅(qiǎn )深(shēn )。”

2.人(rén )名(míng )簿(bù )。

《史(shǐ )记(jì )·蒙(méng )恬(tián )列(liè )传(chuán )》:“高(gāo )有(yǒu )大(dà )罪(zuì ),秦(qín )王(wáng )令(lìng )蒙(méng )毅(yì )法(fǎ )治(zhì )之(zhī )。

毅(yì )不(bú )敢(gǎn )阿(ā )法(fǎ ),当(dāng )高(gāo )罪(zuì )死(sǐ ),除(chú )其(qí )宦(huàn )籍(jí )。”

3.特(tè )指(zhǐ )门(mén )籍(jí )。一(yī )种(zhǒng )书(shū )有(yǒu )当(dāng )事(shì )人(rén )姓(xìng )名(míng )的(de )小(xiǎo )牌(pái )子(zǐ )。

《汉(hàn )书(shū )·元(yuán )帝(dì )纪(jì )》:“令(lìng )从(cóng )官(guān )给(gěi )事(shì )宫(gōng )司(sī )马(mǎ )门(mén )中(zhōng )者(zhě ),得(dé )为(wéi )大(dà )父(fù )母(mǔ )父(fù )母(mǔ )兄(xiōng )弟(dì )通(tōng )籍(jí )。”

颜(yán )师(shī )古(gǔ )注(zhù )引(yǐn )应(yīng )劭(shào )曰(yuē ):“籍(jí )者(zhě ),为(wéi )二(èr )尺(chǐ )竹(zhú )牒(dié ),记(jì )其(qí )年(nián )纪(jì )、名(míng )字(zì )、物(wù )色(sè ),县(xiàn )之(zhī )宫(gōng )门(mén ),桉(ān )省(shěng )相(xiàng )应(yīng ),乃(nǎi )得(dé )入(rù )也(yě )。”

4.籍(jí )贯(guàn )。

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《寄(jì )崔(cuī )二(èr )十(shí )六(liù )立(lì )之(zhī )》诗(shī ):“旧(jiù )籍(jí )在(zài )东(dōng )都(dōu ),茅(máo )屋(wū )枳(zhǐ )棘(jí )篱(lí )。”

宋(sòng )陆(lù )游(yóu )《老(lǎo )学(xué )庵(ān )笔(bǐ )记(jì )》卷(juàn )十(shí ):“按(àn )尹(yǐn )师(shī )鲁(lǔ )作(zuò )《大(dà )理(lǐ )寺(sì )丞(chéng )皮(pí )子(zǐ )良(liáng )墓(mù )志(zhì )》,称(chēng )曾(céng )祖(zǔ )日(rì )休(xiū )避(bì )广(guǎng )明(míng )之(zhī )难(nán ),徙(xǐ )籍(jí )会(huì )稽(jī ),依(yī )钱(qián )氏(shì ),官(guān )太(tài )常(cháng )博(bó )士(shì ),赠(zèng )礼(lǐ )部(bù )尚(shàng )书(shū )。”

5.借(jiè )指(zhǐ )固(gù )定(dìng )的(de )职(zhí )业(yè )。

清(qīng )蒲(pú )松(sōng )龄(líng )《聊(liáo )斋(zhāi )志(zhì )异(yì )·胭(yān )脂(zhī )》:“先(xiān )是(shì ),巷(xiàng )中(zhōng )有(yǒu )毛(máo )大(dà )者(zhě ),游(yóu )手(shǒu )无(wú )籍(jí )。”

6.个(gè )人(rén )对(duì )国(guó )家(jiā )或(huò )组(zǔ )织(zhī )的(de )隶(lì )属(shǔ )关(guān )係(xì )。如(rú )国(guó )籍(jí );党(dǎng )籍(jí )。

高(gāo )云(yún )览(lǎn )《小(xiǎo )城(chéng )春(chūn )秋(qiū )》第(dì )二(èr )章(zhāng ):“大(dà )田(tián )只(zhī )好(hǎo )跑(pǎo )去(qù )找(zhǎo )大(dà )雷(léi ),苦(kǔ )苦(kǔ )央(yāng )求(qiú ),要(yào )他(tā )退(tuì )籍(jí )(指(zhǐ )日(rì )本(běn )国(guó )籍(jí ))。”

7.犹(yóu )法(fǎ )令(lìng )。

《战(zhàn )国(guó )策(cè )·赵(zhào )策(cè )二(èr )》:“国(guó )有(yǒu )固(gù )籍(jí ),兵(bīng )有(yǒu )常(cháng )经(jīng )。变(biàn )籍(jí )则(zé )乱(luàn ),失(shī )经(jīng )则(zé )弱(ruò )。”

鲍(bào )彪(biāo )注(zhù ):“籍(jí ),犹(yóu )令(lìng )甲(jiǎ )。”

8.记(jì )录(lù );登(dēng )记(jì )。

《左(zuǒ )传(chuán )·成(chéng )公(gōng )二(èr )年(nián )》:“非(fēi )礼(lǐ )也(yě ),勿(wù )籍(jí )。”

杜(dù )预(yù )注(zhù ):“籍(jí ),书(shū )也(yě )。”

《史(shǐ )记(jì )·项(xiàng )羽(yǔ )本(běn )纪(jì )》:“﹝沛(pèi )公(gōng )曰(yuē )﹞:‘吾(wú )入(rù )关(guān ),秋(qiū )豪(háo )不(bú )敢(gǎn )有(yǒu )所(suǒ )近(jìn ),籍(jí )吏(lì )民(mín ),封(fēng )府(fǔ )库(kù ),而(ér )待(dài )将(jiāng )军(jūn )。’”宋(sòng )苏(sū )轼(shì )《钱(qián )氏(shì )表(biǎo )忠(zhōng )观(guān )碑(bēi )》:“籍(jí )其(qí )地(dì )之(zhī )所(suǒ )入(rù ),以(yǐ )时(shí )修(xiū )其(qí )祠(cí )宇(yǔ ),封(fēng )殖(zhí )其(qí )草(cǎo )木(mù )。”

金(jīn )元(yuán )好(hǎo )问(wèn )《续(xù )夷(yí )坚(jiān )志(zhì )·石(shí )公(gōng )阴(yīn )德(dé )》:“国(guó )初(chū )定(dìng )州(zhōu )唐(táng )县(xiàn )王(wáng )八(bā )郎(láng ),姿(zī )容(róng )雄(xióng )伟(wěi ),膂(lǚ )力(lì )绝(jué )人(rén )。为(wéi )相(xiàng )者(zhě )所(suǒ )惑(huò ),谋(móu )作(zuò )乱(luàn )。因(yīn )设(shè )诡(guǐ )计(jì )籍(jí )乡(xiāng )人(rén )姓(xìng )名(míng ),未(wèi )及(jí )引(yǐn )诱(yòu ),为(wéi )人(rén )所(suǒ )告(gào )。”

9.古(gǔ )代(dài )各(gè )种(zhǒng )捐(juān )税(shuì )的(de )统(tǒng )称(chēng )。

《诗(shī )·大(dà )雅(yǎ )·韩(hán )奕(yì )》:“实(shí )墉(yōng )实(shí )壑(hè ),实(shí )亩(mǔ )实(shí )籍(jí )。”

郑(zhèng )玄(xuán )笺(jiān ):“籍(jí ),税(shuì )也(yě )。”

《管(guǎn )子(zǐ )·国(guó )蓄(xù )》:“租(zū )籍(jí )者(zhě ),所(suǒ )以(yǐ )彊(jiāng )求(qiú )也(yě )。租(zū )税(shuì )者(zhě ),所(suǒ )虑(lǜ )而(ér )请(qǐng )也(yě )。”

尹(yǐn )知(zhī )章(zhāng )注(zhù ):“在(zài )工(gōng )商(shāng )曰(yuē )租(zū )籍(jí );在(zài )农(nóng )曰(yuē )租(zū )税(shuì )。”

宋(sòng )岳(yuè )飞(fēi )《乞(qǐ )出(chū )师(shī )札(zhá )》:“古(gǔ )者(zhě )命(mìng )将(jiāng )出(chū )师(shī ),民(mín )不(bú )再(zài )役(yì ),粮(liáng )不(bú )再(zài )籍(jí ),盖(gài )虑(lǜ )周(zhōu )而(ér )用(yòng )足(zú )也(yě )。”

10.谓(wèi )登(dēng )记(jì )家(jiā )财(cái ),予(yǔ )以(yǐ )没(méi )收(shōu )。

北(běi )齐(qí )颜(yán )之(zhī )推(tuī )《颜(yán )氏(shì )家(jiā )训(xùn )·治(zhì )家(jiā )》:“邺(yè )下(xià )有(yǒu )一(yī )领(lǐng )军(jūn ),贪(tān )积(jī )已(yǐ )甚(shèn )……后(hòu )坐(zuò )事(shì )伏(fú )法(fǎ ),籍(jí )其(qí )家(jiā )产(chǎn ),麻(má )鞋(xié )一(yī )屋(wū ),弊(bì )衣(yī )数(shù )库(kù ),其(qí )馀(yú )财(cái )宝(bǎo )不(bú )可(kě )胜(shèng )言(yán )。”

明(míng )沉(chén )德(dé )符(fú )《野(yě )获(huò )编(biān )·妇(fù )女(nǚ )·三(sān )太(tài )宰(zǎi )寿(shòu )母(mǔ )》:“又(yòu )正(zhèng )德(dé )末(mò ),太(tài )宰(zǎi )陆(lù )水(shuǐ )村(cūn )被(bèi )籍(jí )远(yuǎn )戍(shù ),其(qí )母(mǔ )叶(yè )氏(shì )逮(dǎi )治(zhì )入(rù )狱(yù )。后(hòu )死(sǐ )于(yú )京(jīng )邸(dǐ ),则(zé )不(bú )如(rú )早(zǎo )殁(mò )为(wéi )愈(yù )矣(yǐ )。”

刘(liú )半(bàn )农(nóng )《扬(yáng )鞭(biān )集(jí )及(jí )其(qí )它(tā )·呜(wū )呼(hū )三(sān )月(yuè )一(yī )十(shí )八(bā )》诗(shī ):“养(yǎng )官(guān )本(běn )是(shì )为(wéi )卫(wèi )国(guó )!谁(shuí )知(zhī )化(huà )作(zuò )豺(chái )与(yǔ )蛇(shé )!高(gāo )标(biāo )廉(lián )价(jià )卖(mài )中(zhōng )华(huá )!甘(gān )拜(bài )异(yì )种(zhǒng )作(zuò )爹(diē )妈(mā )!愿(yuàn )枭(xiāo )其(qí )首(shǒu )籍(jí )其(qí )家(jiā )!”

11.通(tōng )“藉(jiè )”。践(jiàn )地(dì )。谓(wèi )古(gǔ )代(dài )天(tiān )子(zǐ )亲(qīn )自(zì )下(xià )田(tián )耕(gēng )种(zhǒng )。

《史(shǐ )记(jì )·周(zhōu )本(běn )纪(jì )》:“宣(xuān )王(wáng )不(bú )脩(yǒu )籍(jí )于(yú )千(qiān )亩(mǔ ),虢(guó )文(wén )公(gōng )谏(jiàn )曰(yuē )不(bú )可(kě ),王(wáng )弗(fú )听(tīng )。”

张(zhāng )守(shǒu )节(jiē )正(zhèng )义(yì ):“瓒(zàn )曰(yuē ):‘籍(jí ),蹈(dǎo )籍(jí )也(yě )。’按(àn ):宣(xuān )王(wáng )不(bú )脩(yǒu )亲(qīn )耕(gēng )之(zhī )礼(lǐ )也(yě )。”

12.通(tōng )“藉(jiè )”。践(jiàn )踏(tà );侮(wǔ )辱(rǔ )。

汉(hàn )应(yīng )劭(shào )《风(fēng )俗(sú )通(tōng )·穷(qióng )通(tōng )·孔(kǒng )子(zǐ )》:“杀(shā )夫(fū )子(zǐ )者(zhě )无(wú )罪(zuì ),籍(jí )夫(fū )子(zǐ )者(zhě )不(bú )禁(jìn )。”

吴(wú )树(shù )平(píng )校(xiào )释(shì ):“籍(jí ),陵(líng )辱(rǔ )。”

汉(hàn )荀(xún )悦(yuè )《汉(hàn )纪(jì )·武(wǔ )帝(dì )纪(jì )二(èr )》:“太(tài )后(hòu )怒(nù ),不(bú )食(shí ),曰(yuē ):‘我(wǒ )在(zài )也(yě ),而(ér )人(rén )皆(jiē )籍(jí )吾(wú )兄(xiōng )弟(dì ),令(lìng )我(wǒ )百(bǎi )岁(suì )后(hòu )皆(jiē )为(wéi )鱼(yú )肉(ròu )乎(hū )?’”

《史(shǐ )记(jì )·魏(wèi )其(qí )武(wǔ )安(ān )侯(hóu )列(liè )传(chuán )》作(zuò )“藉(jiè )”。

司(sī )马(mǎ )贞(zhēn )索(suǒ )隐(yǐn )引(yǐn )晋(jìn )灼(zhuó )曰(yuē ):“藉(jiè ),蹈(dǎo )也(yě )。以(yǐ )言(yán )蹂(róu )藉(jiè )之(zhī )。”

13.通(tōng )“阼(zuò )”。皇(huáng )位(wèi )。

《荀(xún )子(zǐ )·儒(rú )效(xiào )》:“履(lǚ )天(tiān )子(zǐ )之(zhī )籍(jí ),听(tīng )天(tiān )下(xià )之(zhī )断(duàn )。”

王(wáng )先(xiān )谦(qiān )集(jí )解(jiě )引(yǐn )王(wáng )念(niàn )孙(sūn )曰(yuē ):“籍(jí )者(zhě )位(wèi )也(yě )。谓(wèi )履(lǚ )天(tiān )子(zǐ )之(zhī )位(wèi )也(yě )。”

14.姓(xìng )。

汉(hàn )代(dài )有(yǒu )籍(jí )福(fú )。

陈(chén )垣(yuán )《史(shǐ )讳(huì )举(jǔ )例(lì )·避(bì )讳(huì )之(zhī )种(zhǒng )类(lèi )》:“籍(jí )氏(shì )避(bì )项(xiàng )羽(yǔ )讳(huì ),改(gǎi )为(wéi )席(xí )氏(shì )。”

II

jiè

ㄐ〡ㄝˋ

〔《洪(hóng )武(wǔ )正(zhèng )韵(yùn )》词(cí )夜(yè )切(qiē ),去(qù )禡(mà )〕

通(tōng )“藉(jiè )”。

1.藉(jiè )助(zhù )。

《孟(mèng )子(zǐ )·滕(téng )文(wén )公(gōng )上(shàng )》:“助(zhù )者(zhě ),籍(jí )也(yě )。”

赵(zhào )岐(qí )注(zhù ):“籍(jí )者(zhě ),借(jiè )也(yě ),犹(yóu )人(rén )相(xiàng )借(jiè )力(lì )助(zhù )之(zhī )也(yě )。”

《韩(hán )非(fēi )子(zǐ )·八(bā )经(jīng )》:“外(wài )不(bú )籍(jí ),内(nèi )不(bú )因(yīn ),则(zé )姦(jiān )宄(guǐ )塞(sāi )矣(yǐ )。”

《汉(hàn )书(shū )·贾(jiǎ )山(shān )传(chuán )》:“昔(xī )者(zhě ),周(zhōu )盖(gài )千(qiān )八(bā )百(bǎi )国(guó ),以(yǐ )九(jiǔ )州(zhōu )之(zhī )民(mín )养(yǎng )千(qiān )八(bā )百(bǎi )国(guó )之(zhī )君(jūn ),用(yòng )民(mín )之(zhī )力(lì )不(bú )过(guò )岁(suì )三(sān )日(rì ),什(shí )一(yī )而(ér )籍(jí ),君(jūn )有(yǒu )馀(yú )财(cái ),民(mín )有(yǒu )馀(yú )力(lì ),而(ér )颂(sòng )声(shēng )作(zuò )。”

颜(yán )师(shī )古(gǔ )注(zhù ):“籍(jí ),借(jiè )也(yě ),谓(wèi )借(jiè )人(rén )力(lì )也(yě )。”

《宋(sòng )史(shǐ )·高(gāo )宗(zōng )纪(jì )四(sì )》:“﹝绍(shào )兴(xìng )二(èr )年(nián )八(bā )月(yuè )﹞戊(wù )戌(xū ),沿(yán )海(hǎi )州(zhōu )县(xiàn )籍(jí )民(mín )海(hǎi )舶(bó ),每(měi )岁(suì )一(yī )更(gèng ),守(shǒu )海(hǎi )道(dào )险(xiǎn )要(yào )。”

2.含(hán )蓄(xù )。

《汉(hàn )书(shū )·酷(kù )吏(lì )传(chuán )·义(yì )纵(zòng )》:“﹝义(yì )纵(zòng )﹞治(zhì )敢(gǎn )往(wǎng ),少(shǎo )温(wēn )籍(jí ),县(xiàn )无(wú )逋(bū )事(shì ),举(jǔ )第(dì )一(yī )。”

颜(yán )师(shī )古(gǔ )注(zhù ):“少(shǎo )温(wēn )籍(jí ),言(yán )无(wú )所(suǒ )含(hán )容(róng )也(yě )。”

《史(shǐ )记(jì )·酷(kù )吏(lì )列(liè )传(chuán )》作(zuò )“薀(wēn )藉(jiè )”。

3.垫(diàn )着(zhe )。

汉(hàn )桓(huán )宽(kuān )《盐(yán )铁(tiě )论(lùn )·殊(shū )路(lù )》:“重(zhòng )怀(huái )古(gǔ )道(dào ),枕(zhěn )籍(jí )诗(shī )书(shū )。”

《太(tài )平(píng )广(guǎng )记(jì )》卷(juàn )二(èr )一(yī )五(wǔ )引(yǐn )宋(sòng )徐(xú )铉(xuàn )《稽(jī )神(shén )录(lù )》:“节(jiē )度(dù )使(shǐ )张(zhāng )敬(jìng )达(dá )有(yǒu )二(èr )玉(yù )碗(wǎn )……即(jí )命(mìng )贮(zhù )大(dà )笼(lóng ),籍(jí )以(yǐ )衣(yī )絮(xù ),缫(sāo )之(zhī )库(kù )中(zhōng )。”

4.指(zhǐ )以(yǐ )……为(wéi )垫(diàn );坐(zuò )。

《聊(liáo )斋(zhāi )志(zhì )异(yì )·山(shān )神(shén )》:“益(yì )都(dōu )李(lǐ )会(huì )斗(dòu )偶(ǒu )山(shān )行(háng ),值(zhí )数(shù )人(rén )籍(jí )地(dì )饮(yǐn )。”

5.凭(píng )藉(jiè )。

《史(shǐ )记(jì )·司(sī )马(mǎ )相(xiàng )如(rú )列(liè )传(chuán )》:“籍(jí )以(yǐ )蜀(shǔ )父(fù )老(lǎo )为(wéi )辞(cí ),而(ér )己(jǐ )诘(jié )难(nán )之(zhī ),以(yǐ )风(fēng )天(tiān )子(zǐ )。”

《汉(hàn )书(shū )·司(sī )马(mǎ )相(xiàng )如(rú )传(chuán )下(xià )》作(zuò )“藉(jiè )”。

6.连(lián )词(cí )。表(biǎo )示(shì )假(jiǎ )设(shè ),相(xiàng )当(dāng )于(yú )“如(rú )果(guǒ )”。

《汉(hàn )书(shū )·霍(huò )光(guāng )传(chuán )》:“《诗(shī )》云(yún ):‘籍(jí )曰(yuē )未(wèi )知(zhī ),亦(yì )既(jì )抱(bào )子(zǐ )。’”颜(yán )师(shī )古(gǔ )注(zhù ):“籍(jí ),假(jiǎ )也(yě )。”参(cān )见(jiàn )“籍(jí )设(shè )”。

阅读:3266

●籍(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库