弊【登录】

ok8.org > 汉字/字典 > 弊

弊(bì )字(zì )的(de )笔(bǐ )画(huà ):14画(huà );

I

bì

ㄅ〡ˋ

〔《集(jí )韵(yùn )》毗(pí )祭(jì )切(qiē ),去(qù )祭(jì ),并(bìng )。〕

1.仆(pú ),放(fàng )倒(dǎo )。

《周(zhōu )礼(lǐ )·夏(xià )官(guān )·大(dà )司(sī )马(mǎ )》:“质(zhì )明(míng )弊(bì )旗(qí )。”

郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):“弊(bì ),仆(pú )也(yě )。”

《周(zhōu )礼(lǐ )·春(chūn )官(guān )·司(sī )常(cháng )》:“及(jí )致(zhì )民(mín ),置(zhì )旗(qí ),弊(bì )之(zhī )。”

郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):“始(shǐ )置(zhì )旗(qí )以(yǐ )致(zhì )民(mín ),民(mín )至(zhì ),仆(pú )之(zhī ),诛(zhū )后(hòu )至(zhì )者(zhě )。”

孙(sūn )诒(yí )让(ràng )正(zhèng )义(yì ):“盖(gài )所(suǒ )致(zhì )之(zhī )民(mín )毕(bì )至(zhì ),则(zé )仆(pú )其(qí )所(suǒ )建(jiàn )之(zhī )旗(qí )。有(yǒu )后(hòu )至(zhì )者(zhě ),则(zé )察(chá )而(ér )诛(zhū )之(zhī )。”

2.破(pò )损(sǔn );败(bài )坏(huài )。

《国(guó )语(yǔ )·晋(jìn )语(yǔ )六(liù )》:“今(jīn )吾(wú )司(sī )寇(kòu )之(zhī )刀(dāo )锯(jù )日(rì )弊(bì ),而(ér )斧(fǔ )钺(yuè )不(bú )行(háng )。”

《战(zhàn )国(guó )策(cè )·秦(qín )策(cè )一(yī )》:“黑(hēi )貂(diāo )之(zhī )裘(qiú )弊(bì ),黄(huáng )金(jīn )百(bǎi )斤(jīn )尽(jìn )。”

宋(sòng )叶(yè )适(shì )《舒(shū )彦(yàn )升(shēng )墓(mù )志(zhì )铭(míng )》:“铁(tiě )钱(qián )法(fǎ )弊(bì ),商(shāng )贾(jiǎ )顿(dùn )亏(kuī )折(shé ),所(suǒ )至(zhì )皆(jiē )皇(huáng )惑(huò )罢(bà )市(shì )。”

元(yuán )刘(liú )祁(qí )《归(guī )潜(qián )志(zhì )》卷(juàn )七(qī ):“金(jīn )朝(cháo )兵(bīng )制(zhì )最(zuì )弊(bì )。”

3.衰(shuāi )落(luò );疲(pí )困(kùn )。

《国(guó )语(yǔ )·郑(zhèng )语(yǔ )》:“公(gōng )曰(yuē ):‘周(zhōu )其(qí )弊(bì )乎(hū )?’对(duì )曰(yuē ):‘殆(dài )于(yú )必(bì )弊(bì )者(zhě )。’”韦(wéi )昭(zhāo )注(zhù ):“弊(bì ),败(bài )也(yě )。”

三(sān )国(guó )蜀(shǔ )诸(zhū )葛(gě )亮(liàng )《出(chū )师(shī )表(biǎo )》:“今(jīn )天(tiān )下(xià )三(sān )分(fèn ),益(yì )州(zhōu )罢(bà )弊(bì ),此(cǐ )诚(chéng )危(wēi )急(jí )存(cún )亡(wáng )之(zhī )秋(qiū )也(yě )。”

宋(sòng )王(wáng )安(ān )石(shí )《和(hé )吴(wú )御(yù )史(shǐ )汴(biàn )渠(qú )》诗(shī ):“郑(zhèng )国(guó )欲(yù )弊(bì )秦(qín ),渠(qú )成(chéng )秦(qín )富(fù )强(qiáng )。”

4.弊(bì )病(bìng );害(hài )处(chù )。

唐(táng )韩(hán )愈(yù )《论(lùn )变(biàn )盐(yán )法(fǎ )事(shì )宜(yí )状(zhuàng )》:“所(suǒ )利(lì )至(zhì )少(shǎo ),为(wéi )弊(bì )则(zé )多(duō )。”

《宋(sòng )史(shǐ )·樊(fán )知(zhī )古(gǔ )传(chuán )》:“不(bú )细(xì )筹(chóu )之(zhī ),则(zé )民(mín )果(guǒ )受(shòu )弊(bì )矣(yǐ )。”

鲁(lǔ )迅(xùn )《书(shū )信(xìn )集(jí )·致(zhì )李(lǐ )秉(bǐng )中(zhōng )》:“来(lái )书(shū )所(suǒ )述(shù )留(liú )学(xué )之(zhī )弊(bì ),便(biàn )是(shì )学(xué )问(wèn )。”

5.坏(huài ),低(dī )劣(liè )。

《周(zhōu )礼(lǐ )·夏(xià )官(guān )·司(sī )弓(gōng )矢(shǐ )》:“句(jù )者(zhě )谓(wèi )之(zhī )弊(bì )弓(gōng )。”

郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):“弊(bì )犹(yóu )恶(è )也(yě )。”

《吕(lǚ )氏(shì )春(chūn )秋(qiū )·音(yīn )初(chū )》:“土(tǔ )弊(bì )则(zé )草(cǎo )木(mù )不(bú )长(zhǎng )。”

高(gāo )诱(yòu )注(zhù ):“弊(bì ),恶(è )也(yě )。”

6.厌(yàn )恶(è ),讨(tǎo )厌(yàn )。

晋(jìn )王(wáng )羲(xī )之(zhī )《鹘(gǔ )等(děng )帖(tiē )》:“鹘(gǔ )等(děng )不(bú )佳(jiā ),令(lìng )人(rén )弊(bì )见(jiàn )此(cǐ )辈(bèi )。吾(wú )衰(shuāi )老(lǎo ),不(bú )复(fù )堪(kān )此(cǐ )。”

7.止(zhǐ )息(xī );终(zhōng )止(zhǐ )。

《周(zhōu )礼(lǐ )·夏(xià )官(guān )·大(dà )司(sī )马(mǎ )》:“火(huǒ )弊(bì ),献(xiàn )禽(qín )以(yǐ )祭(jì )社(shè )。”

郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):“火(huǒ )弊(bì ),火(huǒ )止(zhǐ )也(yě )。”

《韩(hán )非(fēi )子(zǐ )·存(cún )韩(hán )》:“陛(bì )下(xià )虽(suī )以(yǐ )金(jīn )石(shí )相(xiàng )弊(bì ),则(zé )兼(jiān )天(tiān )下(xià )之(zhī )日(rì )未(wèi )也(yě )。”

陈(chén )奇(qí )猷(yóu )集(jí )释(shì )引(yǐn )王(wáng )先(xiān )谦(qiān )曰(yuē ):“与(yǔ )金(jīn )石(shí )相(xiàng )弊(bì ),谓(wèi )与(yǔ )金(jīn )石(shí )齐(qí )寿(shòu )也(yě )。”

《史(shǐ )记(jì )·鲁(lǔ )仲(zhòng )连(lián )邹(zōu )阳(yáng )列(liè )传(chuán )》:“是(shì )以(yǐ )业(yè )与(yǔ )三(sān )王(wáng )争(zhēng )流(liú ),而(ér )名(míng )与(yǔ )天(tiān )壤(rǎng )相(xiàng )弊(bì )也(yě )。”弊(bì ),一(yī )本(běn )作(zuò )“獘(bì )”。

8.竭(jié )尽(jìn )。

《管(guǎn )子(zǐ )·侈(chǐ )靡(mí )》:“泽(zé )不(bú )弊(bì )而(ér )养(yǎng )足(zú )。”

尹(yǐn )知(zhī )章(zhāng )注(zhù ):“弊(bì ),竭(jié )也(yě )。”

《文(wén )选(xuǎn )·枚(méi )乘(chéng )〈上(shàng )书(shū )谏(jiàn )吴(wú )王(wáng )〉》:“今(jīn )欲(yù )极(jí )天(tiān )命(mìng )之(zhī )上(shàng )寿(shòu ),弊(bì )无(wú )穷(qióng )之(zhī )极(jí )乐(lè )。”

李(lǐ )善(shàn )注(zhù ):“弊(bì )犹(yóu )尽(jìn )也(yě )。”

9.蒙(méng )蔽(bì )。

《韩(hán )非(fēi )子(zǐ )·孤(gū )愤(fèn )》:“朋(péng )党(dǎng )比(bǐ )周(zhōu )以(yǐ )弊(bì )主(zhǔ )。”

《淮(huái )南(nán )子(zǐ )·主(zhǔ )术(shù )训(xùn )》:“是(shì )故(gù )威(wēi )立(lì )而(ér )不(bú )废(fèi ),聪(cōng )明(míng )先(xiān )而(ér )不(bú )弊(bì )。”

三(sān )国(guó )魏(wèi )嵇(jī )康(kāng )《幽(yōu )愤(fèn )诗(shī )》:“理(lǐ )弊(bì )患(huàn )结(jié ),卒(zú )致(zhì )囹(líng )圄(yǔ )。”

10.指(zhǐ )隐(yǐn )蔽(bì )。参(cān )见(jiàn )“弊(bì )幽(yōu )”。

11.欺(qī )诈(zhà )蒙(méng )骗(piàn )的(de )行(háng )为(wéi )。

清(qīng )王(wáng )先(xiān )谦(qiān )《东(dōng )华(huá )录(lù )·顺(shùn )治(zhì )十(shí )四(sì )年(nián )》:“开(kāi )科(kē )取(qǔ )士(shì ),原(yuán )为(wéi )遴(lín )选(xuǎn )真(zhēn )才(cái ),以(yǐ )备(bèi )任(rèn )使(shǐ ),关(guān )繫(jì )最(zuì )重(zhòng ),岂(qǐ )容(róng )作(zuò )弊(bì )坏(huài )法(fǎ )!”

《清(qīng )史(shǐ )稿(gǎo )·世(shì )祖(zǔ )纪(jì )二(èr )》:“朕(zhèn )欲(yù )大(dà )小(xiǎo )臣(chén )工(gōng )杜(dù )绝(jué )弊(bì )私(sī ),恪(kè )守(shǒu )职(zhí )守(shǒu ),犯(fàn )者(zhě )论(lùn )罪(zuì )。”

12.通(tōng )“币(bì )”。古(gǔ )代(dài )用(yòng )于(yú )馈(kuì )赠(zèng )之(zhī )缯(zēng )帛(bó )。

汉(hàn )桓(huán )宽(kuān )《盐(yán )铁(tiě )论(lùn )·水(shuǐ )旱(hàn )》:“民(mín )相(xiàng )与(yǔ )市(shì )买(mǎi ),得(dé )以(yǐ )财(cái )货(huò )五(wǔ )穀(yù )新(xīn )弊(bì )易(yì )货(huò )。”弊(bì ),一(yī )本(běn )作(zuò )“币(bì )”。

王(wáng )念(niàn )孙(sūn )《读(dú )书(shū )杂(zá )志(zhì )·史(shǐ )记(jì )六(liù )》“币(bì )”:“《太(tài )史(shǐ )公(gōng )自(zì )序(xù )》‘维(wéi )币(bì )之(zhī )行(háng ),以(yǐ )通(tōng )农(nóng )桑(sāng )’,索(suǒ )隐(yǐn )本(běn )亦(yì )作(zuò )‘弊(bì )’,注(zhù )曰(yuē ):‘弊(bì )音(yīn )币(bì )帛(bó )之(zhī )币(bì )。’是(shì )《史(shǐ )记(jì )》币(bì )字(zì )通(tōng )作(zuò )‘弊(bì )’也(yě )。今(jīn )本(běn )皆(jiē )改(gǎi )‘弊(bì )’为(wéi )‘币(bì )’,并(bìng )删(shān )去(qù )其(qí )音(yīn )矣(yǐ )。古(gǔ )字(zì )多(duō )以(yǐ )‘币(bì )’为(wéi )‘弊(bì )’。”

13.引(yǐn )申(shēn )为(wéi )贿(huì )赂(lù )。

《韩(hán )非(fēi )子(zǐ )·存(cún )韩(hán )》:“使(shǐ )人(rén )使(shǐ )荆(jīng ),重(zhòng )弊(bì )用(yòng )事(shì )之(zhī )臣(chén )。”

王(wáng )先(xiān )慎(shèn )注(zhù ):“重(zhòng )弊(bì ),犹(yóu )言(yán )厚(hòu )赂(lù )。”

14.通(tōng )“蔽(bì )”。蒙(méng )蔽(bì )。

《韩(hán )非(fēi )子(zǐ )·奸(jiān )劫(jié )弑(shì )臣(chén )》:“为(wéi )姦(jiān )利(lì )以(yǐ )弊(bì )人(rén )主(zhǔ )。”

王(wáng )先(xiān )慎(shèn )集(jí )解(jiě ):“弊(bì ),读(dú )为(wéi )‘蔽(bì )’。”

15.通(tōng )“蔽(bì )”。博(bó )箸(zhù ),赌(dǔ )博(bó )用(yòng )具(jù )。参(cān )见(jiàn )“弊(bì )骐(qí )”。

II

bì

ㄅ〡ˋ

〔《集(jí )韵(yùn )》必(bì )袂(mèi )切(qiē ),去(qù )祭(jì ),帮(bāng )。〕

1.决(jué )断(duàn ),裁(cái )决(jué )。

《周(zhōu )礼(lǐ )·天(tiān )官(guān )·大(dà )宰(zǎi )》:“以(yǐ )八(bā )法(fǎ )治(zhì )官(guān )府(fǔ )……八(bā )曰(yuē )官(guān )计(jì ),以(yǐ )弊(bì )邦(bāng )治(zhì )。”

郑(zhèng )玄(xuán )注(zhù ):“弊(bì ),断(duàn )也(yě )。”

2.指(zhǐ )考(kǎo )核(hé )。

清(qīng )钱(qián )谦(qiān )益(yì )《陝(shǎn )西(xī )道(dào )监(jiān )察(chá )御(yù )史(shǐ )蒋(jiǎng )允(yǔn )仪(yí )授(shòu )文(wén )林(lín )郎(láng )制(zhì )》:“朕(zhèn )大(dà )弊(bì )群(qún )吏(lì ),妙(miào )简(jiǎn )谏(jiàn )官(guān )。”

3.定(dìng )罪(zuì )。

《管(guǎn )子(zǐ )·戒(jiè )》:“于(yú )是(shì )管(guǎn )仲(zhòng )与(yǔ )桓(huán )公(gōng )盟(méng )誓(shì )为(wéi )令(lìng )曰(yuē ):‘老(lǎo )弱(ruò )勿(wù )刑(xíng ),参(cān )宥(yòu )而(ér )后(hòu )弊(bì )。’”

《汉(hàn )书(shū )·刑(xíng )法(fǎ )志(zhì )》:“凡(fán )囚(qiú ),上(shàng )罪(zuì )梏(gù )拲(gǒng )而(ér )桎(zhì ),中(zhōng )罪(zuì )梏(gù )桎(zhì ),下(xià )罪(zuì )梏(gù );王(wáng )之(zhī )同(tóng )族(zú )拲(gǒng ),有(yǒu )爵(jué )者(zhě )桎(zhì ),以(yǐ )待(dài )弊(bì )。”

颜(yán )师(shī )古(gǔ )注(zhù ):“弊(bì ),断(duàn )罪(zuì )也(yě )。”

《北(běi )史(shǐ )·节(jiē )义(yì )传(chuán )·刘(liú )子(zǐ )翊(yì )》:“律(lǜ )以(yǐ )弊(bì )刑(xíng ),礼(lǐ )以(yǐ )设(shè )教(jiāo )。”

III

bá

ㄅㄚˊ

〔《字(zì )彙(huì )补(bǔ )》蒲(pú )拨(bō )切(qiē )〕

见(jiàn )“弊(bì )摋(shǎi )”。

阅读:2939

●弊(简体版)

©2015-2026 ok8.org 文学库